కీర్తన 106

కీర్తన 106

కీర్తన 106

ఈ కీర్తన దీనికి ముందున్న కీర్తనకు భిన్నమైనది; ఏలయనగా అక్కడ కీర్తనకారుడు, రాబోవు యుగములయందు తనకొరకు పవిత్రమైన ఆరాధికుల వంశమును సంపాదించుకొనుటకై, దేవుడు తాను ఏర్పరచుకొనిన ప్రజలయెడల ఉదారుడైన తండ్రికంటె అధికముగా ఉండెనని చూపెను; ఇక్కడనైతే ఈ విశేషమైన ఉపకారములు దుర్వినియోగము చేయబడెనని అతడు ఒప్పుకొనుచున్నాడు; ఏలయనగా యూదులు మాటిమాటికి దేవుని కాడిని విసర్జించి, ఆయన దయను నీచముగా దుర్వినియోగపరచి, అనేక మాలిన్యములచేత తమ్మును తాము అపవిత్రపరచుకొని, విశ్వాసఘాతకులై ఆయన వాక్యమునుండి తొలగిపోయిరి. అయినను ఇది గద్దింపు రూపములోగాని ఫిర్యాదు రూపములోగాని ఉన్నదనుటకంటె, తమ పాపములకు క్షమాపణ పొందు నిమిత్తము చేయబడిన ఒప్పుకోలు రూపములో ఉన్నదనుటయే సరి. ఏలయనగా తన్నును ఇతరులను ఆయనయందు మంచి నిరీక్షణను పెంపొందించుకొనుటకు ప్రోత్సహించు ఉద్దేశముతో ప్రవక్త దేవుని స్తోత్రములతో ఆరంభించుచున్నాడు. తరువాత దేవుడు అబ్రాహాము సంతతికి తన ఆశీర్వాదమును కొనసాగింపవలెనని అతడు ప్రార్థించుచున్నాడు. అయితే ప్రజలు అంత తరచుగా దేవునిమీద తిరుగబడిన పిమ్మట ఆయన దయ కొనసాగుటకు అపాత్రులైరి గనుక, ఆదినుండి అంతమువరకు వారు తమ దుర్బుద్ధిచేతను కృతఘ్నతచేతను గర్వముచేతను విశ్వాసఘాతకముచేతను ఇతర దుర్గుణములచేతను దేవుని ఉగ్రతను రేపిరని ఒప్పుకొనిన పిమ్మట, వారికి క్షమాపణ అనుగ్రహింపబడవలెనని అతడు వేడుకొనుచున్నాడు.

ఈ కీర్తనలోని మొదటి వచనమును చివరి రెండు వచనములును, నిబంధన మందసము ఓబేదెదోము ఇంటినుండి సీయోను కొండకు తేబడిన పిమ్మట దాని యెదుట పాడబడుటకై దావీదు ఆసాపు చేతికిని అతని సహోదరుల చేతికిని అప్పగించిన కీర్తనలో భాగముగా నున్నవి. 1 దినవృత్తాంతములు 16:34-36 చూడుము. అందువలన ఇది దావీదు రచనయని ఆపాదింపబడినది. ప్రాచీనులలో అనేకులు, ముఖ్యముగా 47వ వచనముమీద తమ అభిప్రాయమును ఆధారపరచుకొని, ఇది చెరకాలములో వ్రాయబడెనని తలంచిరి; హార్స్లీయు మడ్జ్‌యు వారిని అనుసరించుచున్నారు; అయితే ఆ వచనము 1 దినవృత్తాంతములు 16లో వ్రాయబడిన దావీదు కీర్తనలో 35వ వచనముగా కనబడుచున్నది గనుక, ఈ వాదమునకు ఏ బలమును లేదని స్పష్టము.

కీర్తన 106:1-5

1. హల్లెలూయా. యెహోవాను స్తుతించుడి; ఆయన దయాళుడు; ఆయన కృప నిరంతరముండును. 2. యెహోవా పరాక్రమమును ఎవడు వివరింపగలడు? ఆయన కీర్తి యంతయు ఎవడు ప్రకటింపగలడు? 3. న్యాయము ననుసరించువారు ధన్యులు, ఎల్లప్పుడును నీతిని జరిగించువాడు ధన్యుడు. 4. యెహోవా! నీవు నీ ప్రజలయెడల కలిగియున్న దయతో నన్ను జ్ఞాపకము చేసికొనుము; నీ రక్షణతో నన్ను దర్శింపుము; 5. అప్పుడు నేను నీవు ఏర్పరచుకొనినవారి మేలును చూచెదను, నీ జనముయొక్క సంతోషమునుబట్టి సంతోషించెదను, నీ స్వాస్థ్యముతో కూడ అతిశయించెదను.

1. యెహోవాను స్తుతించుడి. ఈ హెచ్చరిక శీర్షిక లేని లోటును తీర్చుచున్నది; ఈ కీర్తనయందు దేవునికి కృతజ్ఞతాస్తుతులు స్తోత్రము తప్ప మరేమియు లేదని కాదు గాని, ప్రజలు గతకాలపు ఉపకారముల అనుభవమునుబట్టి సమాధానము కలుగునను నిశ్చయతను పొంది, తద్వారా దేవుడు ఇప్పుడు కోపించియున్నను త్వరలోనే వారియెడల శాంతించునను నిరీక్షణను కలిగియుండవలెననియే. కావున దేవుని స్తోత్రములను కీర్తించుటయందు, ప్రస్తుత కీడులనుబట్టి కలిగిన వారి దుఃఖమును ఉపశమింపజేయుటకును, వారి ఆత్మలను ఉత్సాహపరచి వారు నిరాశలో మునిగిపోకుండ కాపాడుటకును తోడ్పడు సంగతులను జ్ఞాపకము చేసికొనవలెనని అతడు వారికి ఆజ్ఞాపించుచున్నాడు.

2. ఎవడు వివరింపగలడు. ఈ వచనమునకు రెండు అర్థములు చెప్పవచ్చును; ఏలయనగా దీనిని వెంటనే వచ్చు వచనముతో కలిపి చదివినయెడల, మనుష్యులందరును దేవుని స్తుతించు కార్యమునకు సమానముగా తగినవారు కారని దాని భావము; ఏలయనగా భక్తిహీనులును దుష్టులును తమ అపవిత్రమైన పెదవులతో ఆయన పరిశుద్ధ నామమును అపవిత్రపరచుటయే తప్ప మరేమియు చేయరు; ఏబదియవ కీర్తనలో, "అయితే దుష్టునితో దేవుడు ఈలాగు సెలవిచ్చుచున్నాడు: నా కట్టడలను వివరించుటకు నీకేమి పని? నా నిబంధనను నీ నోట ఎత్తనేల?" అని చెప్పబడినట్లే. అందువలన ఈ వాక్యమునకు, న్యాయము ననుసరించువారు ధన్యులు అను తరువాతి వాక్యభాగము ఉత్తరరూపముగా జతచేయబడియుండవలెను. అయినను ప్రవక్తకు మరియొక ఉద్దేశము కలదని నా అభిప్రాయము; అదేమనగా, దేవుని స్తుతించుటయందు తన శారీరక మానసిక శక్తులన్నిటిని కేంద్రీకరింపవలెనని ప్రయత్నించిన ఏ మనుష్యుడైనను, మన సమస్త ఇంద్రియములను మించిపోవునంత అత్యున్నతమైన మహత్తుగల అంత ఉన్నతమైన విషయమునకు తాను అసమర్థుడనని కనుగొనక మానడు. దేవుని శక్తియొక్క స్తోత్రములను కీర్తించకుండ మనలను నిరుత్సాహపరచవలెనను ఉద్దేశముతో అతడు దానిని ఘనపరచుచున్నాడని కాదు గాని, మన శక్తికొలది పూర్ణముగా ఆలాగు చేయుటకు మనలను ప్రేరేపించు సాధనముగానే. మనము ఎంత ఉత్సాహముతో మన మార్గమును సాగించినను సంపూర్ణతకు చాలా దూరముగా నిలిచిపోవుదుము అనునది మన ప్రయత్నములను మానుకొనుటకు కారణమగునా? అయితే మనకు అత్యధికమైన ప్రోత్సాహమును కలిగింపవలసినదేదనగా, మన సామర్థ్యము తక్కువైనను హృదయపూర్వకముగా మనము దేవునికి అర్పించు స్తోత్రములు ఆయనకు ప్రీతికరమైనవని తెలిసికొనుటయే; మనము మొద్దుబారకుండ మాత్రము జాగ్రత్తపడుదము; ఏలయనగా సంపూర్ణతలో పదియవ భాగమునైనను అందుకొనలేనివారు, దానిని నూరవ భాగమునకైనను చేరకుండుటకు సాకుగా చేసికొనుట నిశ్చయముగా మిక్కిలి అసంబద్ధమైనది.

"הללו יה, యెహోవాను స్తుతించుడి. ఈ మాటలు శీర్షికగా నున్నవి; ఇవి కీర్తన పాఠములో ఏ భాగముగాను ఎంచబడకూడదు. కల్దీయ అనువాదము వీటిని శీర్షికగా నిలుపుచున్నది; సెప్టువజింట్ (LXX.) మరియు వల్గేట్ ఒకే పదముగా కలుపబడిన ఈ హెబ్రీ పదములను కలిగియున్నవి; సిరియా అనువాదమైతే వాటికి బదులుగా కీర్తనయొక్క ఒక విధమైన విషయసూచికను కలిగియున్నది." — ఫిలిప్స్. "כי טוב, ఆయన దయాళుడు. משפטיו నొక్కి చెప్పుటకై వాడబడినది; దేవుడు ఏ కీడును కలిసియుండని మంచివాడనియు, తనయందు తాను సంపూర్ణముగా మంచివాడనియు, ప్రతి మేలును మేలు మాత్రమే ప్రవహించు ఊటవంటివాడనియు అది సూచించుచున్నది. అందువలననే మత్తయి 19:17లో, 'దేవుడొక్కడే తప్ప మంచివాడెవడును లేడు' అని మనము చదువుచున్నాము." — అదే రచయిత.

బిషప్ హార్స్లీ, משפטיו అని చదువు సిరియా అనువాదమును, עשי అని చదువు ఇతర అనువాదములన్నిటిని అనుసరించి, ఈ వచనమును "ఆయన తీర్పులను గైకొనువారును సర్వకాలములయందు నీతిని జరిగించువారును ధన్యులు" అని అనువదించుచున్నాడు.

మిక్కిలి కఠినమైన పరిస్థితులయందును దైవకనికరమును కీర్తించుట విశ్వాసము యొక్క పని.

3. న్యాయము ననుసరించువారు ధన్యులు. ఈ వచనమునకును ముందటి వచనమునకును నేను భేదము చూపుచున్నాను; అయినను వాటి మధ్యనున్న సంబంధమును కాపాడుచునే అట్లు చేయుచున్నాను. ఏలయనగా ఏ నాలుకయు దేవుని శక్తియొక్క స్తోత్రములన్నిటిని పలుకజాలనంతగా దాని గొప్పతనమున్నదని ప్రకటించిన పిమ్మట, కేవలము పెదవులతో చేయు స్తోత్రములు దేవునికి అంగీకారమైనవి కావనియు, హృదయము ఏకీభవించుట అత్యవసరమనియు, అంతేకాక మన నడవడి యంతయు ఈ అభ్యాసముతో ఏకీభవించియుండవలెననియు ప్రవక్త ఇప్పుడు చెప్పుచున్నాడు. మొదట న్యాయము ననుసరించుడని, తరువాత నీతిని జరిగించుడని అతడు ఆజ్ఞాపించునప్పుడు, యథార్థమైన భక్తిని గూర్చిన సంక్షిప్తమైన వర్ణనను మనకు ఇచ్చుచున్నాడు. మొదటి వాక్యభాగములో అతడు హృదయముయొక్క యథార్థమైన అనురాగమును వర్ణించుచున్నాడనియు, రెండవదానిలో బాహ్యక్రియలను సూచించుచున్నాడనియు నాకు సందేహము లేదు. ఏలయనగా ఒక మనుష్యుడు హృదయపూర్వకముగా యథార్థతను అభ్యసించుటకు తన్నుతాను సమర్పించుకొననియెడల, అక్కడ నీతియొక్క వట్టి నీడయే తప్ప మరేమియు ఉండదని మనకు తెలియును. అతడు పట్టుదలను కూడ కోరుచున్నాడు; నీతిగాను న్యాయముగాను జీవించుట స్థిరమైనదియు నిరంతరమైనదియునైన గురిగా గలవాడు తప్ప మరి ఎవడును ఈ కర్తవ్యమును సరిగా నెరవేర్చెనని తలంచకుండునట్లు అట్లు కోరుచున్నాడు. వట్టి నామకార్థమైన ఒప్పుకోలు మాత్రమే కలిగియున్నవారిని మనము అనేకులను చూచుచున్నాము; మరికొందరు సద్గుణముయొక్క కొన్ని గురుతులను చూపుదురు గాని, స్థిరమైన నడవడిని కొనసాగింపరు.

4. నన్ను జ్ఞాపకము చేసికొనుము. దేవుడు సంఘముయెడల కలిగియున్న ప్రేమను తనయెడలను విస్తరింపజేయవలెననియు, తద్వారా ఆయన ఆదినుండి తాను ఏర్పరచుకొనినవారికి అనుగ్రహించుచు దినదినము వారియెడల కొనసాగించుచున్న ఆశీర్వాదములన్నిటిలో తానును పాలివాడు కావలెననియు ఈ మాటలచేత ప్రవక్త తన ముఖ్యమైన కోరికగా ప్రకటించుచున్నాడు. ఇది అతడు తనకొరకు మాత్రమే కోరుకొనుట లేదు; విశ్వవ్యాప్త సంఘము పేరట, తన మాదిరిచేత విశ్వాసులను అట్టి విన్నపములనే అర్పించుటకు ప్రేరేపించవలెనని, అందరికొరకు సమానముగా ప్రార్థన అర్పించుచున్నాడు.

నీవు నీ ప్రజలయెడల కలిగియున్న దయతో నన్ను జ్ఞాపకము చేసికొనుము అని అతడు చెప్పుచున్నాడు; అనగా, నీవు నీ ప్రజలకు అనుగ్రహింప ఇష్టపడు అదే ఉచితమైన దయను నాకును అనుగ్రహించుము; అప్పుడు నేను ఎన్నడును నీ సంఘమునుండి తెగిపోక, ఎల్లప్పుడును నీ పిల్లల సంఖ్యలో చేర్చబడియుందును; ఏలయనగా నీ ప్రజలయెడల దయ అను మాట, దేవుడు తాను ఏర్పరచుకొనినవారియెడల కృపతో కలిగియున్న ప్రేమను సూచించునదిగా కర్మార్థమున గ్రహింపవలెను. అయితే దేవుని ప్రేమయొక్క గురుతులను సూచించుటకై ప్రవక్త దీనిని లక్షణాలంకారముగా వాడుచున్నాడు. ఏలయనగా ఆయన తన కృపను గూర్చి వాస్తవముగాను అనుభవపూర్వకముగాను ఇచ్చు నిదర్శనము ఈ కృపగల ఊటనుండియే ప్రవహించుచున్నది. అయితే ప్రవక్త, దేవుని ప్రజల సంఖ్యకు చెందినవాడుగా ఎంచబడినయెడల, దీనినే నిజమైన ధన్యతయొక్క శిఖరముగా ఎంచుకొనును; ఏలయనగా ఈ విధముగా దేవుడు తనతో సమాధానపడెనని అతడు గ్రహించును, (దీనికంటె కోరదగినది మరేదియు లేదు) మరియు ఈ విధముగానే ఆయన ఉదారుడని కూడ అతడు అనుభవించును. జ్ఞాపకము చేసికొనుము అను మాట కాలపరిస్థితికి సంబంధించినది; ఏలయనగా కీర్తన చివరిభాగమునకు సమీపించునప్పుడు మనము చూడబోవునట్లు, తమ దేవుడు తమ్మును మరచిపోయెనని విశ్వాసులు లోలోపల కొంత భయపడునంత దుఃఖకరమైనదియు విపత్కరమైనదియునైన స్థితిలో ప్రజలున్నప్పుడు ఇది వ్రాయబడెను. దీనిని తొలగించుటయే నీ రక్షణతో నన్ను దర్శింపుము అను తరువాతి వాక్యభాగముయొక్క ఉద్దేశము. ఏలయనగా దేవుడు తాను విడిచిపోయినట్లు కనబడినవారిని దర్శించునని చెప్పబడుచున్నది; మరియు వారి రక్షణ వారియెడల ఆయనకున్న దయయొక్క ప్రదర్శనయై యున్నది. తరువాతి వచనములో, అప్పుడు నేను నీవు ఏర్పరచుకొనినవారి మేలును చూచెదను అని అతడు అదే భావమును మరల చెప్పుచున్నాడు. ఏలయనగా దేవునిచేత ఏర్పరచబడినవారు నిరంతరము పొందుచుండు ఆశీర్వాదములలో తానును సహవాసియు పాలివాడును కావలెనని అతడు కోరుచున్నాడు. చూచుట అను క్రియాపదము ఆశీర్వాదములను అనుభవించుటను సూచించుటకై మిక్కిలి స్పష్టముగా వాడబడినది; "దేవుని రాజ్యమును చూచుట" (యోహాను 3:3), "మేలు చూచుట, జీవము" (1 పేతురు 3:10) అనునవి తత్సంబంధమైన ఆశీర్వాదములను సూచించునట్లే. నీవు ఏర్పరచుకొనినవారికి మేలు చేయుట నేను చూచునట్లు అని దీనిని వివరించువారు పొరబడుచున్నారు; ఏలయనగా ఈ వచనము ఆధారపడియున్న ముందటి వచనము ఈ వ్యాఖ్యానమును అంగీకరింపదు; మరియు నేను ఇచ్చిన వివరణకు, నీ జనముయొక్క సంతోషమునుబట్టి సంతోషించెదను, నీ స్వాస్థ్యముతో కూడ అతిశయించెదను అను తరువాతి మాటలు ఆధారముగా నున్నవి. ఏలయనగా ఏర్పరచబడినవారికి భాగముగా నున్న ఉపకారములన్నిటిలో తానును పాలివాడు కావలెననియు, దేవునియందే తృప్తిపొందినవాడై ఆయన సంరక్షణక్రింద సంతోషముగాను ధన్యముగాను జీవింపవలెననియు ప్రవక్త ఆతురపడుచున్నాడని స్పష్టముగా తెలియుచున్నది. ఆ కాలమందు సంఘముయొక్క స్థితి ఎంత దుఃఖకరముగా నుండినను, ప్రవక్త అట్టి కల్లోలమంతటి మధ్యను ఈ సూత్రమును గట్టిగా పట్టుకొనుచున్నాడు; అదేమనగా, తన స్వంతవారికి ఎల్లప్పుడును తండ్రులలో శ్రేష్ఠుడుగాను వారి క్షేమమునకు నమ్మకమైన సంరక్షకుడుగాను ఉండు దేవుని మందకును ప్రజలకును చెందినవాడుగా ఎంచబడుటకంటె శ్రేష్ఠమైనది మరేదియు లేదనునదే. దేవుడు తన సంఘముయెడల వ్యవహరించు రీతిగానే తనయెడలను వ్యవహరింపవలెనని మాత్రమే అతడు అడుగుచున్నాడు; మరియు సంఘముయొక్క సామాన్య భాగమునుండి తాను తెగిపోవుటను గాని వేరుపరచబడుటను గాని తలంచుటకైనను తాను సహింపలేనని ప్రకటించుచున్నాడు. అయినను ఆ కాలమందు దేవుడు తన శ్రమపడుచున్న సంఘమును పూర్తిగా విసర్జించినట్లు ఆమెకు తన కృపను దూరముగా నుంచుచుండెనను మౌనమైన ఫిర్యాదును ఈ మాటలు సూచించుచున్నవి.

కీర్తన 106:6-11

6. మా పితరులతో కూడ మేము పాపము చేసితిమి, దోషము చేసితిమి, దుష్టత్వము జరిగించితిమి. 7. ఐగుప్తులో మా పితరులు నీ ఆశ్చర్యకార్యములను గ్రహింపకయుండిరి; నీ కృపాతిశయమును జ్ఞాపకము చేసికొనకయుండిరి; సముద్రమునొద్ద, ఎఱ్ఱసముద్రమునొద్దనే, తిరుగబడిరి. 8. అయినను తన శక్తిని ప్రసిద్ధిచేయుటకై తన నామమునుబట్టి ఆయన వారిని రక్షించెను. 9. మరియు ఆయన ఎఱ్ఱసముద్రమును గద్దించి దానిని ఆరిపోజేసెను; అరణ్యములో నడచునట్లు అగాధజలములలో వారిని నడిపించెను. 10. పగవాని చేతిలోనుండి వారిని రక్షించెను, దుష్టుని చేతిలోనుండి వారిని విడిపించెను. 11. నీళ్లు వారిని బాధించినవారిని కప్పివేసెను; వారిలో ఒక్కడైనను మిగులలేదు.

6. మా పితరులతో కూడ మేము పాపము చేసితిమి. ప్రవక్త ఒక్క మనుష్యుని పేరట మాటలాడియుండినను, ఇప్పుడు తన్నుతాను సంఘశరీరమంతటితో ఏకము చేసికొనుచున్నాడు గనుక, సంఘమంతటి సామాన్య ఉపయోగము నిమిత్తము ఒక ప్రార్థనా సూత్రమును అతడు నిర్దేశించుచున్నాడని ఈ మాటలనుబట్టి మిక్కిలి స్పష్టమగుచున్నది. ఇక్కడనుండి కీర్తన అంతమువరకు, వారి పితరులు ఎల్లప్పుడును దుర్బుద్ధిగలవారును వక్రస్వభావముగలవారును భ్రష్టమైన నడవడిగలవారును దేవునిమీద తిరుగబడువారును కృతఘ్నులును విశ్వాసఘాతకులునై యుండిరని ప్రాచీన చరిత్రలనుండి అతడు ఏరుకొని చూపుచున్నాడు; మరియు వారి సంతతివారు వారికంటె మెరుగైనవారు కారని ఒప్పుకొనుచున్నాడు; ఈ ఒప్పుకోలు చేసిన పిమ్మట వారు తమ పాపముల క్షమాపణను అడుగ వచ్చుచున్నారు. మనము పాపదోషులమని మొదట ఒప్పుకొనువరకు మన పాపములకు క్షమాపణ పొందజాలము గనుకను, మన హృదయకాఠిన్యము దేవుని కృపను మనకు దూరము చేయును గనుకను, ప్రవక్త ఈ తీవ్రమైనదియు బాధాకరమైనదియునైన శిక్షయందు ప్రజల దోషమును దీనముగా ఒప్పుకొనుచు, దేవుడు న్యాయముగా వారిమీద ఇంకను కఠినమైన శిక్షను విధింపవచ్చునని ఒప్పుకొనుట మిక్కిలి సముచితము. మరియొక కారణముచేత కూడ యూదులు తమ పాపములను తమ యెదుట ఉంచుకొనుట వారికి ప్రయోజనకరమాయెను; ఏలయనగా దేవుడు మనలను కఠినముగా శిక్షించినయెడల, ఆయన వాగ్దానములు విఫలమాయెనని మనము వెంటనే తలంచుదుము. అయితే దానికి భిన్నముగా, మన అతిక్రమములకు మనకు రావలసిన ప్రతిఫలమునే పొందుచున్నామని మనకు జ్ఞాపకము చేయబడినప్పుడు, మనము పూర్ణముగా పశ్చాత్తాపపడినయెడల, దేవుడు మనయెడల శాంతించినవాడుగా కనబడు ఆ వాగ్దానములు మనకు సహాయముగా వచ్చును. అంతేకాక, వారి అతిక్రమములను గూర్చి అతడు వాడు మూడు మాటలచేత వాటి ఘోరత్వమును సూచించుచున్నాడు; (సాధారణముగా జరుగునట్లు) వారి హృదయములు స్వల్పముగా మాత్రమే కదలింపబడక, దుఃఖముచేత లోతుగా గాయపడవలెనని అట్లు చేయుచున్నాడు. ఏలయనగా మనుష్యులు తమ దుర్గుణములచేత ఎట్లు బంధింపబడియున్నారో, నిజముగా తమ్మును తాము పరీక్షించుకొనవలసివచ్చువరకు తమ్మును తాము ఊరక విడిచిపెట్టుకొనుటకు ఎంత సిద్ధముగా నున్నారో మనకు తెలియును; అంతేకాక, దేవుడు వారిని తీర్పునకు పిలుచునప్పుడు, వారు తమ దోషములను మాటలతో ఒక విధముగా ఒప్పుకొందురు, అదే సమయములో వేషధారణ వారి మనస్సులకు గ్రుడ్డితనము కలిగించును. కావున ప్రజలు పాపము చేయుటయందు దోషము చేసిరనియు, భక్తిహీనులును దుష్టులును అయిరనియు ప్రవక్త చెప్పునప్పుడు, అతడు నిష్ప్రయోజనమైనదిగాని అనవసరమైనదిగాని మాటల రాశిని వాడుట లేదు. మనలో ఎవడైనను తన్నుతాను పరీక్షించుకొనినయెడల, మన పాపములను నిష్కపటముగా ఒప్పుకొనునట్లు బలవంతపెట్టబడవలసిన అవసరము మనకును సమానముగా కలదని సులభముగా కనుగొందుము; ఏలయనగా మనకు పాపము లేదని చెప్పుటకు మనము సాహసింపకపోయినను, తన పాపమునకు ఒక ముసుగును తప్పించుకొను మార్గమును వెదకుటకు సిద్ధముగా లేనివాడు మనలో ఒక్కడును లేడు.

అదే రీతిగా దానియేలు తన ప్రవచనముల తొమ్మిదవ అధ్యాయములో తన స్వంత దోషములను ప్రజల దోషములను ఒప్పుకొనుచున్నాడు; ఈ కీర్తన రచయిత అతని మాదిరిని అనుసరించియుండవచ్చును. దేవుని సంతోషపెట్టుటకు ఏకైక మార్గము కఠినమైన ఆత్మపరీక్షను ఆరంభించుటయే అని ఈ ఇద్దరినుండియు మనము నేర్చుకొందము. దేవుని భయమునుండియు ఆరాధననుండియు ఎన్నడును తొలగిపోని పరిశుద్ధ ప్రవక్తలు ఎల్లప్పుడును ప్రజలతో కలిసి తమ స్వంత దోషమును ఒప్పుకొనిరనియు, వారు ఇది కపటమైన దీనత్వముచేత చేయలేదు గాని, తామును అనేకవిధములైన భ్రష్టత్వములచేత కలుషితులైయున్నామని వారు ఎరిగియుండిరి గనుకనే చేసిరనియు జాగ్రత్తగా గమనింపవలెను; ఏలయనగా దోషము విస్తరించినప్పుడు, మనుష్యులలో శ్రేష్ఠులైనవారు సహితము దాని హానికరమైన ఫలితములచేత కలుషితులు కాకుండ తమ్మును తాము కాపాడుకొనుట దాదాపు అసాధ్యము. ("Ils vienent a demander pardon de leurs pechez." — ఫ్రెంచి. ("వారు తమ పాపములకు క్షమాపణ అడుగ వచ్చుచున్నారు.")) తమ్మును తాము ఇతరులతో పోల్చుకొనక, దేవుని న్యాయపీఠము యెదుట తమ్మును తాము నిలువబెట్టుకొని, తాము తప్పించుకొనుట అసాధ్యమని వారు వెంటనే గ్రహింతురు.

ఆ కాలమందు యూదులలో భక్తిహీనత అంత ఘోరమైన స్థాయికి చేరెను గనుక, శ్రేష్ఠులును మిక్కిలి యథార్థవంతులునైన మనుష్యులు సహితము తుపాను యొక్క ఉధృతిచేత కొట్టుకొనిపోయినట్లు కొట్టుకొనిపోయినయెడల అది ఆశ్చర్యము కాదు. అట్లయితే, తాము ఏ కొంచెమైనను తప్పిపోవుచున్నామని తలంచుటకైనను సిద్ధపడనివారి గర్వము, అంతేకాక, ఈ కాలపు కొందరు మతోన్మాదులవలె, తాము పాపరహితమైన సంపూర్ణ స్థితిని అందుకొంటిమని తలంచువారి గర్వము ఎంత హేయమైనది! అయితే దేవుని భయమునందు తన్నుతాను జాగ్రత్తగా కాపాడుకొనినవాడును, మనుష్యులలో మిక్కిలి యథార్థవంతులలో ఒకడని యెహెజ్కేలు ప్రవక్త నోటద్వారా పరిశుద్ధాత్మ ప్రకటించినవాడునైన దానియేలు, తన స్వంత అతిక్రమములను ప్రజల అతిక్రమములను ఒప్పుకొనినప్పుడు, అవి దేవుని దృష్టికి ఎంత ఘోరముగాను భయంకరముగాను హేయమైనవో లోతుగా గ్రహించినవాడై ఒప్పుకొనెను గాని, కపటమైన పెదవులతో వాటిని ఒప్పుకొనలేదని జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను. నిజమే, అతడు ఇతరులవలె అదే దోషప్రవాహములో మునిగిపోలేదు; అయినను తాను మిక్కిలి విస్తారమైన దోషమును సంపాదించుకొంటినని అతడు ఎరిగియుండెను. అంతేకాక ప్రవక్త తన స్వంత అపరాధమును తగ్గించుకొనుటకై వారి పితరులను ముందుకు తెచ్చుట లేదు, (నేడు అనేకులు, తమ పితరులు తమకు ఆలాగే బోధించిరనియు, కావున తప్పు తమది కాదు, తమ చెడు పెంపకముదే అనియు చెప్పి దానిచేత తమ్మును తాము కాపాడుకొనుచు, సమస్త గద్దింపును తృణీకరించునట్లు,) గాని తానును తన స్వజనులును కఠినమైన శిక్షకు పాత్రులని చూపుటకే అట్లు చేయుచున్నాడు; ఏలయనగా ఆదినుండియు, తమ పసితనముతో కూడ పుట్టినట్లుగా, వారు తమ క్రొత్త అతిక్రమములచేత దేవుని అసంతోషమును తమమీదికి అంతకంతకు ఎక్కువగా రేపుట ఎన్నడును మానలేదు. ఈ విధముగానే అతడు శిక్షావిధికి కారణమైన అనేక విషయములయందు పితరులను పిల్లలతో కూడ చేర్చుచున్నాడు.

7. ఐగుప్తులో మా పితరులు నీ ఆశ్చర్యకార్యములను గ్రహింపకయుండిరి. దాస్యమునుండి వారి విమోచన ఆరంభమైన వెంటనే ప్రజలు దేవునియెడల ఎట్లు కృతఘ్నులైరో, ఎట్లు తిరుగుబాటుగా ప్రవర్తించిరో అతడు ఇక్కడ వివరించుచున్నాడు. అతడు ఒక్క కాలముయొక్క చరిత్రకు మాత్రమే పరిమితము కాలేదు; దేవుడు ప్రతిగా వారిని ఊహింపజాలని దయతో ఎదుర్కొనినను ప్రజలు దుష్టత్వము చేయుట ఎన్నడును మానలేదని చూపుటయే అతని కథనముయొక్క సమస్త ఉద్దేశము; ఇది ఈ జనముయొక్క జయింపరాని నిరాశాజనకమైన వక్రతకు నిదర్శనము. అట్టి కృతఘ్నతకు కారణముగా అతడు మొదట ప్రజల మూఢత్వమును నిందించుచున్నాడు. దానిని మూఢత్వమని పిలుచుటయందు, (కొందరు తరచుగా చేయునట్లు,) అపరాధమును తగ్గించవలెనని అతని ఉద్దేశము కాదు గాని, అంత స్పష్టమైన విషయములయందు గ్రుడ్డివారైయుండుటయందు ప్రజలయొక్క నీచమైనదియు అవమానకరమైనదియునైన మందబుద్ధిని బయలుపరచుటకే; ఏలయనగా దేవుని క్రియలు గ్రుడ్డివారు సహితము చూడగలిగినంత స్పష్టమైనవి. రాళ్లనైనను కదలింపగల దేవుని అద్భుతములను వారు లక్ష్యపెట్టకుండునట్లు సాతాను వారికి అంత పిచ్చి పట్టించెను గనుకనే తప్ప, అంత ఘోరమైన అజ్ఞానము ఎక్కడనుండి పుట్టగలదు? ("En beaucoup d'articles de condemnation." — ఫ్రెంచి. ("శిక్షావిధియొక్క అనేక అంశములయందు.")) ఇప్పుడు, వారు జ్ఞాపకము చేసికొనకయుండిరి అని అతడు చేర్చునప్పుడు, వారి అజ్ఞానముయొక్క క్షమింపరాని స్వభావమును అతడు మరింత బలముగా వ్యక్తపరచుచున్నాడు; అంతేకాక, వారి గ్రుడ్డితనము సరియైన ఉపదేశము లేకపోవుటవలనకంటె మూఢమైన ఉదాసీనతవలననే కలిగెనని చెప్పుచున్నాడు. ఏలయనగా తమంతట తామే విస్తారముగా ప్రత్యక్షమైయున్న సంగతులను వారు నిర్లక్ష్యము చేయుటయే వారి అజ్ఞానమునకు కారణము. ఆ మరపు ఎంత త్వరగా వారిమీదికి వచ్చెనో కూడ అతడు పేర్కొనుచున్నాడు; అది వారి దోషమును అధికము చేయునదై యుండెను. ఏలయనగా ఈ సంగతులను కన్నులార చూచుటయైనను వారి ఆత్మలను మేల్కొలుపజాలకపోవుట ఆశ్చర్యకరము. అందువలన వారు ఐగుప్తునుండి బయలుదేరి సముద్రము గుండా దాటుచుండగానే, తమ విమోచకునిమీద గర్వముతో తిరుగబడిరి. జ్ఞాపకముంచుకొనదగిన అట్టి క్రియలను ఒక సంవత్సరముగాని ఒక శతాబ్దముగాని వారి మనస్సులనుండి తుడిచివేయకూడదు. అట్లయితే, ఆయన తమ్మును తమ శత్రువులచేత వధింపబడుటకు విడిచిపెట్టెనో అన్నట్లు, ఆ సమయమందే దేవునిమీద సణుగుట ఎంత పిచ్చితనము? ప్రజలు దాటిన ఆ సముద్రశాఖ హెబ్రీ భాషలో సూఫు సముద్రము అని పిలువబడుచున్నది. కొందరు దానిని తుంగ సముద్రము అని అనువదించి, סוף సూఫ్ అను పదము సముద్రపు నాచును సూచించునని చెప్పుదురు. అయితే దాని వ్యుత్పత్తి ఏదైనను, ఆ స్థలమును గూర్చి ఏ సందేహమును ఉండజాలదు. అది జమ్ముతో నిండియుండెను గనుక దానికి ఆ పేరు ఇయ్యబడియుండుట మిక్కిలి సంభావ్యము.

"ఎఱ్ఱసముద్రమునొద్ద, అనగా అరేబియా సింధుశాఖయొద్ద; అక్షరార్థముగా, సూఫు సముద్రమునొద్ద; ఇక్కడ సూఫు ఒక వ్యక్తివాచక నామము కానియెడల, (ద్వితీయోపదేశకాండము 1:1లోను, కొంచెము భేదముతో సంఖ్యాకాండము 21:14లోను అది అట్టి నామముగా కనబడుచున్నది) దాని అర్థము నాచుల సముద్రము; ఆధునిక ఐగుప్తులో ఆ సముద్రము ఇప్పటికిని అట్టి పేరుతోనే పిలువబడుచున్నది. పాత నిబంధన గ్రంథములన్నిటియందు దానికున్న ఈ పేరు, సిరియా అనువాదములోను కల్దీయ పరావర్తనములోను కూడ నాచుల సముద్రము అనియే అనువదింపబడినది; ఈ పేరు దాని తీరమునొద్ద పెరుగు నాచులనుండిగాని, డయొడోరస్ సిక్యులస్ మరియు కిర్చర్ చెప్పినట్లు అందులో విస్తారముగా నుండి, దాని స్వచ్ఛమైన జలములగుండా కనబడుచుండిన నాచులనుండిగాని పగడపు ఉత్పత్తులనుండిగాని వచ్చియుండవచ్చును. లబోర్డ్ ఉదహరించిన ఫినాటి దాని జలముల పారదర్శకతను గూర్చియు, దాని అడుగున కనబడు పగడములను గూర్చియు చెప్పుచున్నాడు." — క్రెస్‌వెల్. ఈ సముద్రము దాని రంగునుబట్టి ఎఱ్ఱ అను పేరు పొందెనని కొన్నిసార్లు చెప్పబడినది. అయితే అది మరి ఏ సముద్రముకంటెను ఎక్కువ ఎఱ్ఱగా లేదని దానిని చూచినవారు విస్తారముగా సాక్ష్యమిచ్చియున్నారు. నీబూర్ తన అరేబియా వర్ణనలో, "యూరోపియనులు అరేబియా సింధుశాఖకు ఎఱ్ఱసముద్రము అను పేరు పెట్టుట అలవాటు; అయినను నల్ల సముద్రముకంటెగాని తెల్ల సముద్రముకంటెగాని లోకములోని మరి ఏ సముద్రముకంటెగాని అది ఎక్కువ ఎఱ్ఱగా నున్నట్లు నేను కనుగొనలేదు" అని చెప్పుచున్నాడు. స్ట్రాబోలో ఉదహరింపబడిన ఆర్టెమిడోరస్, "అందులో పెరుగు సముద్రపు నాచును పాచియు విస్తారముగా నుండుటవలన అది పచ్చని రంగుగా కనబడును" అని స్పష్టముగా చెప్పుచున్నాడు; డయొడోరస్ సిక్యులస్ కూడ దాని ఒక ప్రత్యేక భాగమును గూర్చి ఇదే చెప్పుచున్నాడు. ఎఱ్ఱ అని అర్థమిచ్చు ఎదోము అను పేరునుండి దానికి "ఎఱ్ఱసముద్రము" అను పేరు వచ్చినట్లు కనబడుచున్నది. పాత నిబంధన లేఖనములన్నిటియందు అది యామ్ సూఫ్, అనగా నాచుల సముద్రము అని పిలువబడినను, దానికి సమీపమున నున్న దేశముల ప్రాచీన నివాసులలో అది యామ్ ఎదోము, అనగా ఎదోము సముద్రము అని పిలువబడెను, (1 రాజులు 9:26; 2 దినవృత్తాంతములు 8:17, 18;) ఏలయనగా ఎదోము దేశము అరేబియా సింధుశాఖవరకు వ్యాపించియుండెను; మరియు ఎదోమీయులు లేక ఇదూమీయులు ఒకప్పుడు అరేబియా పెట్రేయాలో కొంత భాగమును, కాకపోయినను దానినంతటిని ఆక్రమించుకొనియుండిరి. దానిని యామ్ ఎదోము అని పిలిచిన ఫినీకేయులనుండి ఈ సముద్రముయొక్క పేరును తీసికొనిన గ్రీకులు, తాము చేయవలసినట్లు దానిని ఎదోము సముద్రము, లేక ఇదూమియా సముద్రము అని అనువదింపక, ఎదోము అను పదమును పొరపాటుగా వ్యక్తివాచక నామముగా కాక జాతివాచక నామముగా ఎంచి, తదనుసారముగా దానిని ερυθρα θαλασσα, అనగా ఎఱ్ఱసముద్రము అని అనువదించిరి. అందువలన సెప్టువజింట్ (LXX.) యామ్ సూఫ్‌ను ఎఱ్ఱసముద్రము అని అనువదించుచున్నది; అందులో మన ఆంగ్ల అనువాదకర్తలు దానిని అనుసరించిరి. అయితే నాచుల సముద్రము అనునదే హెబ్రీ పాఠమునకు నిస్సందేహముగా శ్రేష్ఠమైన అనువాదము. — ప్రిడో రచించిన "Connections," మొదలైనవి, సంపుటి 1, పుటలు 39, 40 చూడుము.

8. అయినను ఆయన వారిని రక్షించెను. ముందటి వాక్యమునుండి ఎవరైనను సులభముగా నేర్చుకొనగలిగిన దానినే ప్రవక్త ఇక్కడ బోధించుచున్నాడు; అదేమనగా, ఇశ్రాయేలీయులు రక్షింపబడుటకు అర్హులైనందున కాదు గాని, దేవుడు తన స్వంత మహిమను లక్ష్యపెట్టినందుననే రక్షింపబడిరి. ఆ ఆటంకము తొలగింపబడినప్పుడు, తన పరిశుద్ధ నామము అన్యజనుల మధ్య నిందపాలు కాకుండునట్లు, దేవుడు తాను ఆరంభించిన విమోచనను నెరవేర్చుటకు కొనసాగెను. అంతేకాక, దేవుని నామమునకును మనుష్యుల యోగ్యతలకును మధ్యనున్న వ్యత్యాసమును మనము విస్మరింపకూడదు; ఏలయనగా దేవుడు తన స్వంత మహిమను లక్ష్యపెట్టుటవలన తప్ప, మనలను రక్షించుటకు తాను ప్రేరేపింపబడవలసిన కారణమేదియు మనయందు కనుగొనజాలడు. అంత వక్రమైన ప్రజల నిమిత్తము ప్రకృతియొక్క సాధారణ క్రమమును మార్చిన దేవుని వెలలేని దయ, వారు ఏ సాధనములచేత కాపాడబడిరో తరువాత ఇయ్యబడిన వృత్తాంతముచేత మరింత ప్రకాశముగా ప్రదర్శింపబడుచున్నది. సముద్రము గద్దింపబడెనని అతడు చెప్పునప్పుడు, దేవుని శక్తిని ఘనపరచుచున్నాడు; ఆయన ఆజ్ఞచేతను చిత్తముచేతను సముద్రము ఆరిపోయెను — జలములు వెనుకకు తొలగెను, గనుక ఎదురెదురుగా నిలిచిన జలరాశుల మధ్య అడ్డులేని మార్గము తెరవబడెను. ఆ అద్భుతమును ఘనపరచు ఉద్దేశముతో అతడు ఒక పోలికను వాడుచున్నాడు; అది బహుశా యెషయానుండి తీసికొనబడినది; ఏలయనగా అతడు అరువది మూడవ అధ్యాయము పదమూడవ వచనములో, "అరణ్యములో గుఱ్ఱము నడచునట్లు వారు తొట్రిల్లకుండ నీవు నీ ప్రజలను అగాధజలములలో నడిపించితివి" అని చెప్పుచున్నాడు. ప్రజలు పొడినేలమీద నడచినట్లు సముద్రము గుండా నడచినప్పుడు, ఇది కేవలము దేవుని ఆశ్చర్యకరమైన శక్తిచేతనే జరిగెనని ప్రవక్త మనకు తెలియజేయుచున్నాడు. ప్రజలు సంచరించిన అరణ్యములో అనేక అగాధములును, కఠినమైన దారియు, అనేక కొండలును లోయలును కరకురాళ్లును ఉండియుండుట సాధ్యమే. అయితే ప్రవక్త సముద్రము గుండా దాటుటయందు దేవుని శక్తిని ఘనపరచుచున్నాడనియు, ఆ లోతైన సముద్రము గుండా పోయిన మార్గము సమముగా నుండెనను ఆలోచనచేత దానిని మరింత హెచ్చించుచున్నాడనియు సందేహింపజాలము. అంతేకాక, వారి శత్రువులు మునిగిపోయిరని చెప్పుటయందు అతడు ఆ అద్భుతమునకు మరింత బలము చేకూర్చుచున్నాడు; ఏలయనగా సముద్రము ఇశ్రాయేలీయులకు అడ్డులేని మార్గమిచ్చి, ఐగుప్తీయులను కప్పివేసి మ్రింగివేసినప్పుడు, వారిలో ఒక్కడైనను ప్రాణముతో తప్పించుకొనలేదు; దేవుడు ఒక జనమునకును మరియొక జనమునకును మధ్య భేదము చూపెను అను దానివలన తప్ప, ఈ క్షణికమైన వ్యత్యాసము ఎక్కడనుండి కలిగెను?

కీర్తన 106:12-15

12. అప్పుడు వారు ఆయన మాటలను నమ్మిరి; ఆయన స్తోత్రములను పాడిరి. 13. వారు త్వరపడి ఆయన కార్యములను మరచిరి; ఆయన ఆలోచనను లక్ష్యపెట్టలేదు; 14. మరియు అరణ్యములో మిక్కిలి ఆశించిరి, ఎడారిలో దేవుని శోధించిరి. 15. మరియు ఆయన వారి కోరికను వారికిచ్చెను; అయితే వారి ప్రాణములకు క్షీణతను పంపెను.

12. అప్పుడు వారు ఆయన మాటలను నమ్మిరి. వారు దేవుని వాక్యమును నమ్మిరనియు, ఆయన స్తోత్రమును పాడిరనియు ప్రవక్త చెప్పుట వారిని మెచ్చుకొనుటకు కాదు, వారి అపరాధమును రెండు విధములుగా అధికము చేయుటకే; ఏలయనగా అంత నిస్సందేహమైన సాక్ష్యముచేత ఒప్పింపబడినను, వారు వెంటనే తమ వాడుకైన మనస్థితిని మరల చేపట్టి, ఆయన ఆశ్చర్యకార్యములను ఎన్నడును చూడనివారివలె దేవునిమీద తిరుగబడ మొదలుపెట్టిరి. తాము ఒప్పుకొనక తప్పనిసరియైన గొప్ప ఉపకారములను క్షణములో మరచిపోగలిగిన ఆ భక్తిహీనత ఎంత మాత్రమును క్షమింపరానిది! దేవుని కార్యముల గొప్పతనముచేత జయింపబడినవారై, వారు తమ ఇష్టమునకు విరోధముగా దేవుని నమ్మి ఆయనకు మహిమ చెల్లించుటకు బలవంతపెట్టబడిరని అతడు చెప్పుచున్నాడు; ఇట్లు వారి తిరుగుబాటు యొక్క దోషము హెచ్చింపబడెను; ఏలయనగా వారి మొండితనము జయింపబడినను, వారు వెంటనే తమ పూర్వపు అవిశ్వాస స్థితిలోనికి తిరిగి పడిపోయిరి. అయితే ఇక్కడ ఒక ప్రశ్న పుట్టుచున్నది; ఏలయనగా నిజమైన విశ్వాసము ఎల్లప్పుడును వాక్యము యొక్క స్వభావమునకు అనుగుణముగా నుండును, మరియు వాక్యము క్షయము కాని విత్తనము గనుక, విశ్వాసము దాదాపు నశించిపోవుట సంభవించినను, అది ఎన్నడును పూర్తిగా నాశనము కాజాలదు. అయితే మార్కు పిలుచునట్లు తాత్కాలికమైన విశ్వాసము ఒకటి కలదు (మార్కు 4:17); అది పునర్జన్మ కలిగించు ఆత్మ యొక్క ఫలము అనుటకంటె చంచలమైన ఒకానొక మనోభావము యొక్క ఫలము; కావున అది శీఘ్రముగా గతించిపోవును. ఇక్కడ ప్రవక్త ఘనపరచుచున్నది ఇష్టపూర్వకమైన విశ్వాసము కాదు, బలవంతమువలన కలిగిన విశ్వాసమే; అనగా మనుష్యులు తమకిష్టమున్నను లేకున్నను, దేవుని శక్తిని గూర్చి తమకు కలిగిన గ్రహింపుచేత ఆయనయెడల కొంత భక్తిభావమును కనుపరచుటకు బలవంతపెట్టబడుదురు. మనుష్యులు ఒకసారి దేవునికి లోబడినప్పుడు తమ్మును తాము మోసపరచుకొనక, తాము దేవుని వాక్యమును స్వేచ్ఛాపూర్వకముగా అంగీకరించి, దానికి విధేయులై స్థిరముగా నిలిచియుండుటయే విశ్వాసమునకు గీటురాయి అని వారు తెలిసికొనునట్లు ఈ వాక్యభాగమును బాగుగా ఆలోచింపవలెను.

ప్రజల చంచలత్వమును సూచించుటకు, వారు త్వరపడిరి అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. కొందరు దీనిని ఈ విధముగా వివరించుచున్నారు, అనగా వారు తమ ప్రయాణమును ఆరంభించిన తరువాత మారా అను స్థలమునకు చేరుటకు త్వరపడిరని. అయితే వారు మిక్కిలి స్వల్పకాలము మాత్రమే నమ్మి, దేవుని కార్యములను శీఘ్రముగా మరచిపోయిరని, వారు మార్గమునుండి త్వరగాను తొందరపాటుతోను తొలగిపోయినందుకు ప్రవక్త వారిని కఠినముగా గద్దించుచు మాటలాడు బలమైన శైలిని ఇది మిక్కిలి నీరసముగా చిత్రించుటయే; ఏలయనగా సముద్రమును దాటినది మొదలుకొని మారాకు చేరువరకు వారు మూడు దినములు మాత్రమే ప్రయాణము చేసిరి; అయినను మధురమైన నీళ్లు దొరకనందున వారు దేవునిమీద సణుగ మొదలుపెట్టిరి. (ఇక్కడ సూచింపబడిన చరిత్ర నిర్గమకాండము 15లో వ్రాయబడియున్నది. ఆ అధ్యాయము యొక్క 22వ వచనములో ఇశ్రాయేలీయులు "షూరు అరణ్యములోనికి వెళ్లి, ఆ అరణ్యములో మూడు దినములు ప్రయాణము చేసి నీళ్లు కనుగొనలేదు" అని మనము చదువుచున్నాము. తరువాత వారు మారాకు వచ్చిరి; అక్కడ విస్తారమైన నీళ్లుండెను; కాని అవి చేదైనందున వారు వాటిని త్రాగలేకపోయిరి. ఆ నీళ్లను మొదట చూచినప్పుడు తమకు కలిగిన నిరీక్షణలో ఈ విధముగా భంగపడినవారై, వారు మోషేమీద సణిగి, "మేము ఏమి త్రాగుదుము?" అనిరి. కృతజ్ఞతనుండియు స్తుతినుండియు అసంతృప్తికిని సణుగుకును ఎంత శీఘ్రమైన మార్పు! ఆ ప్రజలకు ఒక క్రొత్త కష్టము సంభవించగానే వారు వెంటనే ఓపికలేనితనమునకు లోనై, ఐగుప్తునుండి తమ విమోచన నిమిత్తము చేయబడిన అద్భుతముల దీర్ఘపరంపరను మరచి, దేవుని అపనమ్మి, ఆయనమీదను తమ నాయకుడైన మోషేమీదను తిరుగుబాటు చేయుటకు వెంటనే సిద్ధపడినట్లు కనబడిరి.) ఇంతలో, మనుష్యులు దేవునియెడల ఇంత కృతఘ్నులగుటకు ఏకైక కారణము ఆయన ఉపకారములను వారు తృణీకరించుటయే అని మనము ఇతర స్థలములలో చూచిన సంగతిని ఇక్కడ గమనింపవలెను. వాటి జ్ఞాపకము మన హృదయములను గట్టిగా పట్టుకొనినయెడల, అది మనలను ఆయన భయమునందు నిలుపు కళ్లెముగా నుండును. వారి అపరాధము ఏమిటో ప్రవక్త తెలియజేయుచున్నాడు, అనగా తమ కోరికలను తీర్చుటకు తగిన సమయము వచ్చువరకు వారు వాటిని నిలిపియుంచలేదు. మన కోరికల తృప్తిలేని స్వభావము ఆశ్చర్యకరమైనది; వాటిని తీర్చుటకు దేవునికి ఒక్క దినమైనను మనము అనుమతించము. ఆయన వాటిని వెంటనే తీర్చనియెడల మనము ఒక్కసారిగా ఓపికలేనివారమై, తుదకు నిరాశలో పడిపోవు అపాయములో నుందుము. కావున ప్రజల దోషము ఇదే: వారు తమ చింతలన్నిటిని దేవునిమీద వేయలేదు, ప్రశాంతముగా ఆయనకు మొఱ్ఱపెట్టలేదు, తమ మనవులకు ఉత్తరమిచ్చుట ఆయనకు ఇష్టమగువరకు ఓపికతో కనిపెట్టలేదు; దేవుడు ఏమి చేయవలెనో ఆయనకు తామే ఆజ్ఞాపించువారివలె అజాగ్రత్తయైన తొందరపాటుతో ముందుకు దూకిరి. కావున వారి తొందరపాటు మార్గము యొక్క దోషమును హెచ్చించుటకు అతడు ఆలోచన అను పదమును వాడుచున్నాడు; ఏలయనగా మనుష్యులు దేవునికి జ్ఞానము కలదని ఒప్పుకొనరు, ఆయన ఆలోచనమీద ఆధారపడుట యుక్తమని ఎంచరు; తమకు తగినదానికంటె ఎక్కువ ముందుచూపు కలవారై, ఆయన చిత్తప్రకారము ఆయనచేత పాలింపబడుటకంటె తామే దేవుని పాలింపగోరుదురు. మనము దేవునికి కోపము పుట్టింపకుండ కాపాడబడునట్లు, మనకు ప్రయోజనకరమని ఆయన ఎరిగినవాటిని ఆయనే మనకొరకు సమకూర్చునట్లు ఆయనకు విడిచిపెట్టుట మన విధి అను ఈ సూత్రమును ఎల్లప్పుడును పట్టుకొనియుందము. నిశ్చయముగా విశ్వాసము మన స్వంత జ్ఞానమును మననుండి తీసివేసి, దేవుడు తన కార్యమును నెరవేర్చువరకు నిరీక్షణతోను నెమ్మదితోను కనిపెట్టుటకు మనలను సమర్థులనుగా చేయును; దీనికి భిన్నముగా మన శరీర సంబంధమైన కోరిక మితిమీరిన తొందరపాటుచేత ఎల్లప్పుడును దేవుని ఆలోచనకంటె ముందుగా పరుగెత్తును.

14. మరియు వారు ఆశించిరి. బోధకుడుగా తన పదవి యొక్క విధికి అనుగుణముగా తాను సంక్షేపముగా సూచించిన పాపమును అతడు చరిత్రప్రకారము ప్రస్తావించుటకు కొనసాగుచున్నాడు. వారు ఏ విధముగా దేవుని ఆలోచనను లక్ష్యపెట్టలేదని ఎవరైనను అడిగినయెడల, వారు తమ దురాశల తృప్తికి లోనైనందున అని అతడు ఉత్తరమిచ్చుచున్నాడు; ఏలయనగా దేవుడు మన మనోభావములను పాలించుచు వాటిమీద అధ్యక్షుడై యున్నప్పుడే మనము తగిన మితముతో ప్రవర్తించగలము. కావున మనలో స్వభావసిద్ధముగా చెలరేగుచుండు శరీరాశలవైపు బలమైన మొగ్గును కళ్లెముతో అణచుట మరింత అవసరము. అవసరమైనదానికంటె ఎక్కువ కోరుటకు తనకు తాను అనుమతించుకొనువాడెవడైనను, శరీరాశలన్నియు దేవునికి ప్రత్యక్షముగా విరోధమైనవి గనుక, బహిరంగముగా తన్నుతాను దేవునికి ప్రత్యక్ష విరోధిగా నిలుపుకొనుచున్నాడు.

దేవుని శోధించుట అనగా ఆయన చిత్తమునకు సమ్మతింపక, ఆయన ఇయ్య ఇష్టపడుదానికంటె ఎక్కువ కోరుట. దేవుని శోధించుటకు అనేక విధములు కలవు గనుక, ప్రవక్త ఇక్కడ వాటిలో ఒక విధమును సూచించుచున్నాడు, అనగా ప్రజలు దేవుని తమ స్వంత కల్పనలైన సాధనములకు పరిమితము చేయునంతటి దురహంకారులైరి; ఇట్లు తాము అనుసరింపవలసిన మార్గమును నిరాకరించి, వారు దేవునికి పూర్తిగా క్రొత్తయైన ఒక లక్షణమును ఆపాదించిరి; దేవుడు మాంసముతో మమ్మును పోషింపనియెడల మేము ఆయనను దేవునిగా ఎంచము అని చెప్పినట్లే. వారికి తృప్తి కలిగింపవలసిన ఆహారమును ఆయన వారికిచ్చెను. దేవుడు ఏ సాధనములచేతను పరిమితుడు కానప్పటికిని, ఆయన నియమించిన సాధనములకు మన మనస్సులు లోబడియుండవలెనని ఆయన చిత్తము. ఉదాహరణకు, రొట్టె లేకుండనే ఆయన మనలను పోషింపగలిగినను, అట్టి ఆహారముచేత మన ప్రాణము నిలుపబడవలెనని ఆయన చిత్తము; మనము దానిని నిర్లక్ష్యముచేసి, మనలను పోషించుటకు మరియొక మార్గమును ఆయనకు చూపగోరినయెడల, ఆయన శక్తిని శోధించుచున్నాము.

15. ఆయన వారి కోరికను వారికిచ్చెను. רזון razon అను పదములో చక్కని శబ్దాలంకారము ఉన్నది; ఏలయనగా ז zain కు బదులుగా צ tsädhé ను చదివినయెడల, ఆ పదము చిత్తప్రసన్నత అను అర్థమిచ్చును. కావున ప్రవక్త వారి ఆశను సూచించుచు, చిత్తప్రసన్నత లేక కోరిక అను పదమునకు మిక్కిలి సమీపముగానున్న ఒక పదముచేత, దేవుడు వారి ప్రాణములకు క్షీణతను పంపెనని చెప్పుచున్నాడు; దీనిచేత ఆయన ప్రజల అక్రమమైన కోరికలను నిజముగా తీర్చెను గాని, మన్నాను అసహ్యించుకొనినవారు ఇప్పుడు క్షీణతను తప్ప మరేమియు పొందకుండునట్లు తీర్చెనని అతని భావము. (ఇక్కడ సూచన పూరేడు పిట్టలను గూర్చినది; మాంసము కావలెనని ప్రజలు చేసిన మనవికి ఉత్తరముగా దేవుడు వాటిని వారికి అనుగ్రహించెను; కాని వారు వాటిని మితిమీరి తినినందున, అవి పోషణ ఇచ్చుటకు బదులు రోగమునకు కారణమాయెను. అనారోగ్యకరమైన ఆహారమైనను, ఆరోగ్యకరమైన ఆహారము అతిగానైనను తినబడినప్పుడు, ప్రకృతి మిక్కిలి బలాత్కారముతో వివిధ విసర్జనల ద్వారా దానిని శరీరమునుండి బయటికి త్రోసివేయ ప్రయత్నించును; దాని తరువాత బలమును మాంసమును ఆకస్మికముగాను దాదాపు నమ్మశక్యము కానంతగాను క్షీణించును. దేవుడు ఇశ్రాయేలీయులకు పూరేడులను ఇచ్చినప్పుడు, వారు తమ ఆకలిని మితిమీరి తీర్చుకొనిరి (నిర్గమకాండము 16:8; కీర్తన 78:25, 29); దాని ఫలితముగా వారు ఆకస్మికమైన క్షీణింపజేయు వ్యాధిచేత పట్టబడిరి; అది కలరా అనబడు వ్యాధియై యుండెనని కొందరు తలంచుచున్నారు; ఆ వ్యాధి బలమును శీఘ్రముగా క్షీణింపజేసి శరీరమంతటిని కృశింపజేయును. పూరేడులు "వారి ముక్కులలోనుండి బయటికి వచ్చును" అని బెదిరింపబడిన సంఖ్యాకాండము 11:20లో చెప్పబడినదానిచేత ఈ అభిప్రాయము స్థిరపడుచున్నట్టు కనబడుచున్నది; అది బహుశా ఆ వ్యాధితో కలుగు తీవ్రమైన వాంతులను సూచించుచున్నది. యెహోవా ప్రజలను మిక్కిలి గొప్ప తెగులుతో కొట్టెనని నిజముగా చెప్పబడియున్నది, సంఖ్యాకాండము 11:33. అయితే దేవుని క్రియ, ఆయన అద్భుతకరమైన క్రియ సహితము, సాధనములను ఉపయోగించుటను అంగీకరించును. ఫ్రెంచ్ మరియు స్కిన్నర్ ఈ వాక్యభాగమును "అయితే వారిమధ్యకు క్షీణింపజేయు వ్యాధిని పంపెను" అని చదువుచున్నారు. "కృశింపజేయుట, క్షీణింపజేయుట అను అర్థముగల רזה అను పదము," అని హమ్మండ్ చెప్పుచున్నాడు, "నాశనము చేయుట అను అర్థమునకును వాడబడుచున్నది, జెఫన్యా 2:11; అక్కడ దేవుడు సమస్త దేవతలను కృశింపజేయుదునని, అనగా నాశనము చేయుదునని బెదిరించుచున్నాడు. అప్పుడు רזון అను పదమును మరింత సామాన్యముగా నాశనము లేక తెగులు అని అనువదింపవచ్చును; జెఫన్యాపై వ్యాఖ్యానములో ర. తన్హూమ్ దానిని నాశనము అని అనువదించుచున్నాడు.") ఈ విధముగా విలాసముగా జీవించుచు ఆహారమునందు ఎంపిక చేయువారిలో, విశేషముగా తమ కడుపులో పోయబడిన ద్రవములవలన అది చెడిపోయి ఆరోగ్యకరమైన ఆహారమునందు రుచిలేనిదైనప్పుడు, మనము ప్రతిదినము చూచుదానినే ప్రవక్త ప్రజలమీద మోపుచున్నట్టు కనబడుచున్నది. అట్టివారికి హానికరమైన ఆహారమే రుచించును; కావున దానితో తమ్మును తాము ఎంత ఎక్కువగా పోషించుకొందురో అంత ఎక్కువగా వారు హానికరమైన అలవాట్లకు లోనగుదురు; ఇట్లు అతి స్వల్పకాలములోనే ఆ ఆహారమే వారిని కృశింపజేయును. కావున ప్రవక్త శరీరము యొక్క అనారోగ్య స్థితిని గూర్చి చెప్పుదానిని మనస్సునకు అన్వయించుచు, యూదులను ఆ రోగగ్రస్తులైన మనుష్యులతో పోల్చుచున్నట్టు కనబడుచున్నది; వారి తిండిపోతుతనము ఆరోగ్యమును వృద్ధిచేయుటకు బదులు దానికి హాని కలిగించును, ఏలయనగా వారు తమ ఆహారమునుండి ఏ పోషణను పొందరు. దానికి కారణమేమనగా, వారు అంత మితిమీరి ఆశించిన ఆహారమునుండి దేవుడు తన ఆశీర్వాదమును తొలగించెను; వారి అపరాధము నిమిత్తమైన ఈ శిక్ష వారిని తగ్గింపవలెనని ఆయన ఉద్దేశము. అయితే ఈ విధమైన శిక్షయు వారి మొండి హృదయములను జయింపలేకపోయినందున వారి వక్రబుద్ధి మిక్కిలి గొప్పదిగా కనబడుచున్నది. బుద్ధిహీనులు కీడు యొక్క అనుభవమువలన జ్ఞానము నేర్చుకొందురని ఒక సామెత కలదు. బలవంతము సహితము దిద్దలేకపోయినవారు ఎంత వెఱ్ఱివారును దిద్దుబాటుకు అసాధ్యులునై యుండియుందురు!

కీర్తన 106:16-22

16. మరియు పాళెములో వారు మోషేయందును, యెహోవాకు పరిశుద్ధుడైన అహరోనునందును అసూయపడిరి. 17. భూమి నెరవబడి దాతానును మింగివేసెను, అబీరాము గుడారమును కప్పివేసెను. 18. మరియు వారి సమూహములో అగ్ని రగులుకొనెను, జ్వాల దుష్టులను కాల్చివేసెను. 19. హోరేబులో వారు దూడను చేసికొని, పోతపోసిన విగ్రహము ఎదుట నమస్కారము చేసిరి. 20. మరియు వారు తమ మహిమను గడ్డి తిను ఎద్దు యొక్క రూపమునకు మార్చిరి. 21. ఐగుప్తులో గొప్ప కార్యములు చేసిన తమ రక్షకుడైన దేవుని వారు మరచిరి; 22. హాము దేశములో ఆశ్చర్యకార్యములను, ఎఱ్ఱసముద్రమునొద్ద భయంకరమైన కార్యములను చేసినవానిని మరచిరి.

16. మరియు వారు అసూయపడిరి. ఇక్కడ అతడు మరియొక అపరాధమును మిక్కిలి సంక్షేపముగా సూచించుచున్నాడు; అదియు తనకును ఇతరులకును లోతైన ఆలోచనకు విస్తారమైన కారణములను అందించునట్లు సూచించుచున్నాడు. ఏలయనగా ప్రజలు ఎప్పటికప్పుడు పాపము చేయుటకు క్రొత్త విధానములను కల్పించుచు, దేవుని కోపమును రేపుటకు తాము చేసిన ప్రయత్నములలో అంత కుయుక్తిని కనుపరచిరి గనుక, ఆ కారణముచేత మనము మరింత భయముతో నింపబడవలెను. మరియు వారు మోషే అహరోనులయందు అసూయపడిరని అతడు చెప్పినప్పుడు, సాతాను సంబంధమైన గర్వము యొక్క ప్రేరణచేత ప్రవర్తించుచు వారు దేవునిమీదికి లేచి, ఆయన తమమీద ఉంచిన కాడిని విసర్జింప ప్రయత్నించుచుండిరని అతని భావము; "నేనెవడను, అహరోను ఎవడు, మీరు మామీద సణుగనేల?" (సంఖ్యాకాండము 16:11) అని మోషేయు చెప్పినట్లే. మోషే అహరోనుల ద్వారా ప్రజలను పాలించుట దేవుని చిత్తమైయుండెను గనుక, వారి పాలనకు లోబడకుండుట వాస్తవముగా దేవుని అధికారమునే మొండిగా ఎదిరించుటయై యుండెను. కావున అసూయ అను పదమునకు గొప్ప ప్రాముఖ్యము కలదు; అనగా దేవుడు ఇశ్రాయేలీయులయెడల అత్యంత దయతోను శ్రద్ధతోను వ్యవహరించుచుండిన ఆ సమయములోనే వారు తమ స్థితియందు అసంతృప్తిపడి ఆయనమీద తిరుగబడిరి. తమ పోషణ నిమిత్తము దేవుని సంరక్షణమీద ఇకమీదట ఆధారపడుటను పూర్తిగా విసర్జించి, వారు ఆకాశములకంటె పైకి లేవగోరుచున్నారని చూపుటకు తప్ప అట్టి వెఱ్ఱితనము మరి దేనికి ఉపయోగపడగలదు? ఈ భావములోనే అహరోను యెహోవాకు పరిశుద్ధుడు అని పిలువబడుచున్నాడు; అతడును మోషేయు సమానముగా దేవునితో ఏకముగా ఎంచబడిరని మనము తెలిసికొనవలెనని ఆలాగు పిలువబడుచున్నాడు; ఏలయనగా ఒకని వ్యక్తియందు ఆ బిరుదు ఇద్దరికిని అన్వయింపబడుచున్నది; ఈ విధముగా వారు నిర్వహించుచుండిన అధికారము దైవికముగా వారికి అనుగ్రహింపబడెనని ప్రవక్త చూపుచున్నాడు. ("పరిశుద్ధుడు, అనగా యాజకత్వపు పదవికి పరిశుద్ధ తైలముతో ప్రతిష్ఠింపబడి, 'యెహోవాకు పరిశుద్ధము' అని చెక్కబడిన రేకును తన పాగాయందు ధరించిన మనుష్యుడు (నిర్గమకాండము 28:36)." — క్రెస్‌వెల్. יהוה קדוש, యెహోవాకు పరిశుద్ధుడు. అహరోను ఇశ్రాయేలు సమాజమంతటినుండి ప్రత్యేకింపబడి, బహిరంగ ఆరాధనను నడిపించుటకును బలులను అర్పించుటకును నియమింపబడెను గనుక ఇట్లు పిలువబడుచున్నాడు. దీనిని దృష్టియందుంచుకొని మోషే కోరహుతో, 'తనవారెవరో పరిశుద్ధుడెవడో యెహోవా తెలియజేయును' (సంఖ్యాకాండము 16:5) అని చెప్పెను. — ఫిలిప్స్.) కావున వారి అధికారమును విసర్జించి, తమ శక్తికొలది ఈ పరిశుద్ధులను అవమానపరచుటచేత, దాతాను అబీరాములు మనుష్యులమీద కాదు, దేవునిమీదనే తిరుగుబాటు చేయుచుండిరి.

17. భూమి నెరవబడెను. వారి పాపము యొక్క ఘోరత్వము దానిమీదికి రప్పింపబడిన శిక్ష యొక్క గొప్పతనమునుబట్టి కనబడవచ్చును. అయితే ప్రవక్త యొక్క ఉద్దేశము ప్రజల మొండితనమును బహిరంగముగా నిందించి గద్దించుటయే; వారు తమకు కలిగిన దండనలచేత బాగుపడుటకు బదులు (దేవుని ప్రతిదండన రాళ్లను సహితము దాదాపు కదిలించునంత భయంకరమైనదైనను) మరింత వక్రముగా ప్రవర్తించిరి. భూమి దాతాను అబీరాములను వారి సహచరులందరిని సజీవులుగా మింగివేసినప్పుడును, ఆకాశమునుండి దిగివచ్చిన అగ్ని వారిని కాల్చివేసినప్పుడును అది నిశ్చయముగా మిక్కిలి భయంకరమైన సూచనగల సంఘటనయై యుండెను; "మనుష్యులకు సామాన్యముగా సంభవించునది ఏదైనను వీరికి సంభవించినయెడల, ఆకాశమందు ఏలు దేవుడు మిమ్మును నన్ను ఏలుచున్నాడని నమ్మకుడి; అయితే భూమి తన నోరు తెరచి వారిని మింగివేయుట అను ఈ క్రొత్తదియు అసాధారణమైనదియునైన సంగతి సంభవించినయెడల, నేను దేవునిచేత పంపబడితినని నిజముగా నమ్ముడి" అని మోషే చెప్పిన మాటప్రకారము అది జరిగెను, సంఖ్యాకాండము 16:29. ఇశ్రాయేలీయులు దేవునిమీద తిరుగుబాటు చేయునంతగా బుద్ధిమాలినప్పుడు, వారికి ప్రయోగింపబడిన కఠినమైన ఔషధముచేత వారి వ్యాధి స్వస్థపడలేకపోయినందున దాని భయంకర స్వభావము బయలుపడెను. వేషధారులు సహితము దేవుని కాఠిన్యమును అనుభవించునప్పుడు భయపడుదురు గనుక, దేవుడు వారి దోషములను దెబ్బలతో దండించుచుండగా వారు ఆయనతో చిరచిరలాడి కలహించుట వారి బుద్ధిహీనత యొక్క పరమావధియై యుండెను. కొందరి దోషములను దేవుడు ప్రజలందరిమీద ఎందుకు మోపుచున్నాడని ఎవరైనను అడిగినయెడల, ఉత్తరము స్పష్టమే; ఏలయనగా ఆ కుట్రకు ముఖ్య ప్రోత్సాహకులు ఇద్దరు వ్యక్తులు మాత్రమే, వారితోకూడ రెండువందల డెబ్బదిమంది కలహకారులు ఉండినను, సమాజమంతటి సణుగులును తర్కములును చూడగా వారును అదే వ్యాధిచేత పీడింపబడిరని కనబడుచున్నది. శిక్ష ఈ దుష్ట కుట్ర యొక్క నాయకులకును ముఖ్యులకును మించి వ్యాపింపలేదు; ఏలయనగా దానిని మితపరచి, సామాన్య ప్రజలను విడిచిపెట్టుట దేవుని ఉద్దేశమైయుండెను; అయినను వారు మోషే అహరోనుల అధికారమును సహింపలేకపోయిరి గనుక క్రొత్తమార్పును మిక్కిలి ఆశించినవారై యుండిరి.

19. వారు దూడను చేసికొనిరి. ఇక్కడ వారు దేవుని నిజమైన ఆరాధనను విడిచి తమకొరకు ఒక దూడను చేసికొనిరి గనుక వారి తిరుగుబాటు మిక్కిలి నీచమైనదని అతడు చిత్రించుచున్నాడు. ఈ విధముగా దేవుని ఆరాధించుట వారి ఉద్దేశమైయుండినను, వారు పోతపోసిన విగ్రహము ఎదుట నమస్కారము చేసి, గడ్డి తిను ఎద్దు యొక్క రూపముచేత దేవుని చిత్రించిరి గనుక ప్రవక్త వారి పశుప్రాయమైన మూఢత్వమును గద్దించుచున్నాడు. ("మరింత సరిగా, 'పూత పూయబడిన విగ్రహము;' లేక ఇంకను అక్షరార్థముగా, 'లోహపు కవచము.'" — హార్స్లీ. "మన అనువాదకులు ఇక్కడను ఇతర స్థలములలోను 'పోతపోసిన విగ్రహము' అని అనువదించిన హెబ్రీ పదము," అని మాంట్ చెప్పుచున్నాడు, "ఖచ్చితముగాను సరిగాను చెక్కబడిన కఱ్ఱమీద 'పరచబడిన లోహపు కవచము' లేక 'పూత' అని అర్థమిచ్చును. అది కప్పిన 'చెక్కబడిన కఱ్ఱ విగ్రహము'తో అది తరచుగా జతపరచబడుచున్నది. అహరోను దూడ ఈ విధముగా కఱ్ఱతో చేయబడి బంగారముతో పొదిగింపబడెను.") దీనినుండి దేవుడు తన ఘనతను కోల్పోయెననియు, ఆయన మహిమ అంతయు మలినపరచబడెననియు ప్రవక్త నిర్ధారించుచున్నాడు. నిశ్చయముగా అది అట్లే; ఏలయనగా విగ్రహారాధికులు గొప్ప ఆసక్తితో దేవుని సేవించుచున్నట్లు నటించినను, అదే సమయమున కనబడు దేవుని తమకు తాము చిత్రించుకొనినప్పుడు, వారు నిజమైన దేవుని విడిచి భక్తిహీనముగా తమకొరకు ఒక విగ్రహమును చేసికొందురు. అయితే గడ్డి తిను ఎద్దు యొక్క రూపమునకు అని చెప్పినప్పుడు, అతడు వారిని ఇంకను గొప్ప భక్తిహీనతను గూర్చి నిందించుచున్నాడు; దానితో వారి ఘనతను లేక మహిమను పోల్చుచున్నాడు. దేవుడు వారికి తన మహిమను వస్త్రముగా ధరింపజేసెను గనుక, ఆయన స్థానములో ఒక ఎద్దును మాత్రమే కాదు, ఎద్దు యొక్క నిర్జీవమైన రూపమును ఉంచుట ఎంత వెఱ్ఱితనము! సమస్త విధముల ఆహారమును సృజించు దేవునికిని గడ్డి మేయు ఆ బుద్ధిలేని పశువునకును ఏదైనను పోలిక యున్నట్లు!

అగ్ని రెండువందల ఏబదిమందిని కాల్చివేసెను; పదునాలుగువేల ఏడువందలమంది తెగులుచేత చనిపోయిరి. — సంఖ్యాకాండము 16:35, 49.

"Capitaines et portenseignes." — ఫ్రెంచి. ("నాయకులును ధ్వజవాహకులును.")

ఈ విగ్రహము ఐగుప్తీయుల దేవతయైన ఏపిస్ లేక సెరాపిస్ యొక్క అనుకరణయై యుండినట్టు కనబడుచున్నది; ఆ పదమునకు ఎద్దు యొక్క తల అని అర్థము; ఐగుప్తీయులు ఆ పశువును ఒక దేవత స్థాయికి హెచ్చించి, దానిని బుద్ధిహీనముగా పూజించి, దైవవాణి పలుకు స్థలమునొద్దకువలె దానియొద్దకు వెళ్లుచుండిరి. "తమ పూర్వికులు ఆ విషయములో, ఇశ్రాయేలీయులు దాస్యమునుండి విడిపింపబడినప్పుడు వారితోకూడ వచ్చిన కొందరు ఐగుప్తీయ మతప్రవిష్టులచేత దారితప్పింపబడిరని ఆధునిక యూదులు చెప్పుచున్నారు. కీర్తనకారుడు తన వృత్తాంతములో కాలక్రమమును పాటించుట లేదని గమనింపవచ్చును; దూడను చేయుట దాతాను అబీరాముల గతికంటె ముందు జరిగినది. — పోల్చుము నిర్గమకాండము 32:4, 5." — క్రెస్‌వెల్.

అయితే ప్రవక్త ఉద్దేశమును గమనింపవలెను; అది మనుష్యుల అంధత్వము మరింత నీచమైనదియు హేయమైనదియునని చూపుటయే; ఏలయనగా వారు ఏదో సామాన్యమైన మూఢభక్తి రూపముతో తృప్తిపడక, సమస్త సిగ్గును విడిచిపెట్టి దేవుని ఆరాధించు అత్యంత ఘోరమైన విధానములకు తమ్మును తాము అప్పగించుకొందురు. ప్రజలు మనుష్యుని రూపములో దేవుని పోలికను చేసికొనినను, అదియు భక్తిహీనముగా దేవునికి చెందవలసినదానిని ఆయననుండి దోచుకొనుటయే యగును; అట్లయితే వారు దేవుని ఎద్దుతో పోల్చినప్పుడు వారి ప్రవర్తన ఇంకెంత సిగ్గుకరమైనది? మనుష్యులు తినుటచేతను త్రాగుటచేతను తమ ప్రాణమును కాపాడుకొనినప్పుడు, దాని కొనసాగింపునకు సాధనములను మృతమైన జీవులనుండి పొందుచున్నారు గనుక తాము ఎంత బలహీనులో ఒప్పుకొనుచున్నారు. అట్లయితే దేవుడు పశువుల జాతులతో పోల్చబడినప్పుడు ఆయనకు కలుగు అవమానము ఇంకెంత గొప్పది? మరియు ఇక్కడ సూచింపబడిన పోలిక వారి అపరాధము యొక్క ఘోరత్వమును హెచ్చించుచున్నది. నిజమైన దేవునికి బదులు ఎద్దు యొక్క నిర్జీవమైన రూపమును పూజించుట పరిశుద్ధ ప్రజలకు ఏమి ఘనత? అయితే దేవుడు అబ్రాహాము సంతతిమీద అత్యున్నతమైన ఘనతను ఉంచునట్లు, తన మహిమ యొక్క ఆవరించు రెక్కలను వారిమీద విప్పుటకు దయతో తగ్గించుకొనెను. కావున ఈ ఘనతను తమనుండి తీసివేసికొనుటచేత, వారు తమ నీచత్వమును భూమిమీది సమస్త జనముల అపహాస్యమునకు గురిచేసిరి. అందుచేతనే విగ్రహారాధన అను ఆ నేరమును చూపునప్పుడు మోషే దిగంబరత్వము అను మాటను వాడుచున్నాడు: "మరియు ప్రజలు దిగంబరులైయుండుట మోషే చూచినప్పుడు (అహరోను వారి శత్రువులలో వారికి అవమానము కలుగునట్లు వారిని దిగంబరులనుగా చేసెను)" నిర్గమకాండము 32:25.

"ఎండుగడ్డి తినునది — ఐగుప్తీయులు ఏపిస్‌ను సంప్రదించినప్పుడు ఒక కట్ట ఎండుగడ్డిని లేక గడ్డిని దాని ఎదుట ఉంచిరి; ఆ ఎద్దు దానిని స్వీకరించినయెడల వారు శుభఫలమును నిరీక్షించిరి." — క్రెస్‌వెల్.

"Empruntent des creatures mortes la continuation d'icelle." — ఫ్రెంచి. ("మృతమైన జీవులనుండి దాని కొనసాగింపును ఎరువు తెచ్చుకొందురు.")

నిబంధన మందసము దేవుని యొక్క ఒక ప్రతిరూపమని ఎవరైనను చెప్పగోరినయెడల, నా ఉత్తరమేమనగా: ఆ గురుతు ఇశ్రాయేలీయుల అవధానమంతటిని తనయందే లీనము చేసికొనుటకు కాదు, దేవుని ఆత్మసంబంధమైన ఆరాధనయందు వారికి సహాయపడి వారిని నడిపించుటకు మాత్రమే వారికి ఇయ్యబడెను.

21. వారు దేవుని మరచిరి. ప్రజలు కేవలము అజ్ఞానమువలన మాత్రమే కాదు, బుద్ధిపూర్వకముగాను పాపము చేసిరని ప్రవక్త మరల చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా దేవుడు అప్పటికే తన శక్తిని మహిమను మిక్కిలి స్పష్టముగా ప్రత్యక్షపరచెను. మరియు ఆయన ఆకాశముల సృష్టియందును భూమి సృష్టియందును తన్ను తాను తెలియపరచుకొనుచున్నాడు గనుక, మనుష్యుల అంధత్వము ఏమాత్రమును క్షమింపరానిది. అయితే దేవుడు అత్యంత దయతో తగ్గించుకొని తన్ను తాను వారికి తెలియపరచుకొనిన తరువాత, ఆయనను పూర్తిగా విసర్జించి, పశుప్రాయమైన విగ్రహారాధనకు తమ్మును తాము అప్పగించుకొనిన ఇశ్రాయేలీయుల పాపము మరి ఎక్కువ ఘోరమైనది. మరియు దేవుడు వారి రక్షణ నిమిత్తము ఆకాశమునుండి తన సర్వశక్తిని ప్రయోగించెను గనుక, ఆయన గొప్ప నామము యొక్క స్తుతిని ఘనతను ప్రకటించు ఆయన శక్తి యొక్క అట్టి ప్రదర్శనలకు నిశ్చయముగా తక్కువ ప్రాముఖ్యము కాదు. ఆయన తన శక్తి యొక్క సామాన్యమైన గురుతును మాత్రమే ఇచ్చియుండినను, ప్రజలను దేవుని భయమునందును ఆరాధనయందును నిలుపునంతటి శ్రద్ధను అది ఆకర్షింపవలసియుండెను. ఇప్పుడైతే ఈ అద్భుతములు అంత ప్రసిద్ధమైనవి, అంతేకాదు భయంకరమైనవియు అరుదైనవియునై యుండగా, వాటిని చూడక కన్నులు మూసికొని విగ్రహారాధనకు తమ్మును తాము అప్పగించుకొనుటచేత ప్రజలు మిక్కిలి నీచముగా ప్రవర్తించిరి. సూర్యుని ప్రకాశమానమైన కాంతిచేత చీకటి పారద్రోలబడునట్లు, దేవుని గూర్చిన అట్టి జ్ఞానము ఎదుట సమస్త కల్పనలును వక్రమైన తప్పిదములును మాయమైపోవలెను.

కీర్తన 106:23-27

23. మరియు ఆయన ఏర్పరచుకొనిన మోషే ఆయన సన్నిధిని బద్దలైన గోడసందులో నిలిచి, ఆయన వారిని నశింపజేయకుండునట్లు ఆయన ఉగ్రతను మళ్లింపనియెడల, వారిని నశింపజేయుదునని ఆయన సెలవిచ్చెను. 24. మరియు వారు రమ్యమైన దేశమును తృణీకరించిరి; ఆయన మాటను నమ్మరైరి; 25. మరియు తమ గుడారములలో సణిగిరి, యెహోవా స్వరమును వినకపోయిరి. 26. మరియు అరణ్యములో వారిని నశింపజేయుటకు ఆయన వారిమీద తన చేయి యెత్తెను; 27. అన్యజనులలో వారి సంతానమును నశింపజేయుటకును, దేశములయందంతట వారిని చెదరగొట్టుటకును.

23. మరియు ఆయన సెలవిచ్చెను. ప్రార్థనచేత మాత్రమే, సంభవింపనైయున్న నాశనమునుండి తాము పొందిన గొప్ప విమోచనను ప్రజలు గ్రహించిరని ప్రవక్త ఈ మాటలచేత మనకు తెలియజేయుచున్నాడు; ఆ ప్రార్థన కొంతకాలము దేవుని ప్రతిదండన వారిమీద విరుచుకుపడకుండ అడ్డగించెను. అయినను మిక్కిలి స్వల్పకాలములోనే వారు తమ వాడుకైన మనస్థితికి తిరిగివచ్చిరి; ఇది వారి హృదయముల భయంకరమైన వక్రతకు స్పష్టమైన రుజువు. దేవుడు ఎంత అధికముగా కోపపడెనో చిత్రించుటకు, అపరాధులను నశింపజేయవలెనని ఆయన ఉద్దేశించెనని ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు: దేవుడు మానవ ఉద్రేకములకు లోనై, కొంతసేపు మిక్కిలి కోపపడి, ఆ వెంటనే శాంతింపజేయబడి తన ఉద్దేశమును మార్చుకొనునని కాదు; ఏలయనగా దేవుడు తన రహస్య ఆలోచనయందు వారిని క్షమింపవలెనని నిర్ణయించుకొనియుండెను, ఆయన వాస్తవముగా వారిని క్షమించినట్లే. అయితే ప్రవక్త మరియొక ఉద్దేశమును ప్రస్తావించుచున్నాడు; దానిచేత దేవుడు ప్రజలను భయముతో కొట్టవలెనని, వారు తమ పాపము యొక్క గొప్పతనమును తెలిసికొని ఒప్పుకొని దాని నిమిత్తము తగ్గింపబడవలెనని సంకల్పించెను. లేఖనములలో దేవునికి అంత తరచుగా ఆపాదింపబడు ఆ పశ్చాత్తాపము ఇదే. దేవుడు తనయందు తాను మార్పుచెందువాడని కాదు; మనము ఆయన ఉగ్రతను మరింత గాఢముగా అనుభవించునట్లు ఆయన మనుష్యుల రీతిగా మాటలాడుచున్నాడు: ఒక అపరాధిని క్షమింపవలెనని నిర్ణయించుకొనిన రాజు, తాను అతనికి చేయు దయ యొక్క గొప్పతనమును అతని మనస్సుమీద మరింత ప్రభావవంతముగా ముద్రించుటకై అతనిని తన న్యాయపీఠము ఎదుట నిలువబెట్టినట్లు. కావున దేవుడు తన రహస్య ఉద్దేశమును తనయందే ఉంచుకొనుచు, వారు నిత్యమరణముతో శిక్షింపబడుటకు తగిన అపరాధము చేసిరని ప్రజలకు బహిరంగముగా ప్రకటించెను. తరువాత మోషే బద్దలైన గోడసందులో నిలిచెనని అతడు చెప్పుచున్నాడు; అనగా దేవుని భయంకరమైన ప్రతిదండన ప్రజలమధ్య విరుచుకుపడకుండునట్లు అతడు దేవునితో విజ్ఞాపన చేసెనని భావము. ఇక్కడ పట్టణములు ముట్టడివేయబడి ఆక్రమింపబడు విధానమును సూచించుచున్నాడు; ఏలయనగా యుద్ధములో వాడబడు వివిధ యంత్రములలో దేనిచేతనైనను గోడకు గండి పడినయెడల, ధైర్యముగల సైనికులు దానిని కాపాడుటకు వెంటనే ఆ గండిలోనికి దూకుదురు. అందుచేతనే యెహెజ్కేలు అబద్ధప్రవక్తలను గద్దించుచున్నాడు; వారు మోషేవలె కాక, తమ ముఖస్తుతులచేత ప్రజలను మోసపరచుచు, బురదగోడను కట్టినట్లు చేసి, యుద్ధదినమున గండిలో నిలువరు.

"యెహోవా దినమున యుద్ధములో నిలుచుటకై మీరు ఇశ్రాయేలీయుల ఇంటికొరకు గోడ బీటలలోనికి ఎక్కలేదు, కంచెను మరమ్మతు చేయలేదు," యెహెజ్కేలు 13:5.

తాము దేవుని నిబంధనను మీరుటచేతను, తాము ఒకరితో ఒకరు కలిగియున్న పవిత్రమైన సంబంధమును భంగపరచుటచేతను ప్రజలు తమలో తాము కలుగజేసికొనిన విభజనను ప్రవక్త సూచించుచున్నాడని కొందరు వ్యాఖ్యాతలు అభిప్రాయపడుచున్నారు; అయినను భావము ఒక్కటే. ఏలయనగా ఈ రూపకమునకు లేక ఉపమానమునకు కారణమైన ఆ బీటయందు, దేవుడు తన ప్రజలను అంత నమ్మకముగా కాపాడుటలో వారికి ఒక గోడగాను కోటగాను ఉండెను. వారు ఆయనకు మరల కోపము పుట్టించినందున, మోషే వారి విజ్ఞాపకుడుగా అడ్డు నిలువకపోయినయెడల, ఆయన వారిని నాశనము చేయుటకై వారిమీద విరుచుకుపడబోయెను.

కొందరు వ్యాఖ్యాతలు, అనగా మడ్జ్ మరియు హార్స్లీ, ఈ వచనమును వివరించుటలో గొప్ప కష్టమును ఎదుర్కొనిరి. "ఐగుప్తునుండి బయటికి వచ్చిన పెద్దవారు అరణ్యములో నశింపవలెనని తీర్పు విధింపబడిన సమయమున, సంతానమును పడద్రోయుటను గూర్చి ఏమియు చెప్పబడలేదు," అని ఆ తరువాతి విమర్శకుడు చెప్పుచున్నాడు. "దీనికి భిన్నముగా, వారి పిల్లలు, అనగా సాధారణ జనసంఖ్య సమయమున ఇరువది సంవత్సరముల వయస్సులోపు ఉన్నవారు, కనాను దేశములో స్థిరపరచబడుదురని వాగ్దానము చేయబడెను. — సంఖ్యాకాండము 14 చూడుము." కనానులో స్థిరపరచబడవలసిన సంతానమును భవిష్యత్తులో ఏదో ఒక కాలమున దేశములయందు చెదరగొట్టుటను గూర్చి, సూచింపబడిన ఆ సమయమున ఏమియు చెప్పబడలేదు అని అతడు ఇంకను చేర్చుచున్నాడు. మరియు మొత్తముమీద తాను ఈ వచనమును తనకు తృప్తికరముగా వివరింపలేకపోయెనని పలుకుచు అతడు దానిపై తన గమనికను ముగించుచున్నాడు. అయితే ఈ వాక్యభాగములో తరువాత పలుకబడిన ప్రవచనాత్మకమైన హెచ్చరికలను గూర్చిన సూచన యున్నట్టు కనబడుచున్నది; వాటిచేత దేవుడు ఇశ్రాయేలీయుల పాపములను వారి స్వంత వ్యక్తులయందు మాత్రమే గాక వారి సంతతియందును శిక్షించెదనని బెదరించెను; — ఆ హెచ్చరికలు ఆ ప్రజల యొక్క వివిధ చెదరుటలయందు నెరవేరినవి, నేటివరకును నెరవేరుచున్నవి. — లేవీయకాండము 26:33; ద్వితీయోపదేశకాండము 28:64. "27వ వచనము యొక్క సూచనలను 26వ వచనము యొక్క సూచనలున్న చరిత్రకే అన్వయించు వ్యాఖ్యాతలు పొరబడుచున్నారని స్పష్టము," అని డా. మోరిసన్ చెప్పుచున్నాడు. "అరణ్యములో పడద్రోయబడిన ప్రజలు తెగులుచేత నాశనము కావలసియుండిరి; అయితే 27వ వచనములో బెదరింపబడిన పతనము దేశబహిష్కారముచేతను చెరచేతను కలుగవలసినదై యుండెను."

24. మరియు వారు తృణీకరించిరి. యూదులు నాశనపు దవడలలో ఉండిన పిమ్మటను, అంత గొప్పదియు అంత సమీపించినదియునైన అపాయమునుండి వారు అతికష్టముమీద తప్పించుకొనుచుండగానే, దేవునిమీద తిరుగుబాటు చేయుట, వారి అజేయమైన దుష్టత్వమునకు స్పష్టమైన నిదర్శనమై యుండెను. ఈ తిరుగుబాటుకు కారణమేమి? సమస్తములోను వారు మిక్కిలి ఆశింపవలసియుండిన పరిశుద్ధ దేశమును తృణీకరించుటయే. వారు దేవుని తండ్రివంటి సంరక్షణ క్రింద పెంచబడవలసిన స్థలముగాను, అన్యజనములనుండి ప్రత్యేకింపబడిన ప్రజగా ఆయనను మాత్రమే ఆరాధింపవలసిన స్థలముగాను వారికి నియమింపబడినదియు, మరియు విశేషముగా వారికి పరలోక స్వాస్థ్యము యొక్క తాకట్టుగా నుండినదియునైన కనాను దేశము, — ఈ దేశము ఇక్కడను మరి అనేక ఇతర స్థలములలోను మనోహరమైన దేశము అని మిక్కిలి సముచితముగా పిలువబడుచున్నది. కాబట్టి దేవుడు ఏర్పరచుకొనిన ప్రజల పరిశుద్ధ నివాసస్థలమును తృణీకరించుట అతి నీచమైన కృతఘ్నత కాదా? వారు దేవుని మాటను నమ్మలేదు అని చెప్పుటయందు ప్రవక్త ఈ తిరస్కారము యొక్క కారణమును సూచించుచున్నాడు. ఏలయనగా దేవుని వాగ్దానమును వారు పట్టుకొనవలసిన విశ్వాసముతో పట్టుకొనియుండినయెడల, ఆ దేశమునుగూర్చి అంత బలమైన ఆశచేత వారు రగులుకొనియుండి, దానికి పోవు మార్గములో ఎదురుపడగల సమస్త ఆటంకములను జయించియుందురు. అంతలో, ఆయన మాటను నమ్మక, వారు తమకు అర్పింపబడిన స్వాస్థ్యమును నిరాకరించుట మాత్రమే గాక, దేవునిమీదికి ఆయుధములతో లేచువారివలె పాళెములో తిరుగుబాటును రేపుచున్నారు.

26. మరియు ఆయన ఎత్తెను. అతడు దేవుని ప్రతీకారమునకు మరియొక దృష్టాంతమును వర్ణించుచున్నాడు; దాని జ్ఞాపకము వారి హృదయములలో లోతుగా నాటుకొనియుండవలసినది, ఆయనయెడల నిత్యము భయమును కలిగియుండి, వారు మిక్కిలి జాగ్రత్తతో తమ్మును తాము కాచుకొనునట్లు. వీటన్నిటివలన ఏ మేలును కలుగకపోయెను గనుక, ఆ ప్రజల వెఱ్ఱితనము చికిత్సకు లొంగనిదని స్పష్టము. ఆ సమయమున దేవుడు వారి సంతానమును భూమియొక్క వివిధ ప్రాంతములయందు చెదరగొట్టకుండుటచేత తన కోపమును అణచుకొనెను; అయితే వారు దిద్దుబాటుకు లొంగనివారు కాకపోయినయెడల, ఆయన బెదరింపే వారి గర్వమును అణచుటకు చాలియుండవలసినది. చేయి ఎత్తుట అనునది ఈ వాక్యభాగములో రెండు అర్థములకు అవకాశమిచ్చుచున్నది. లేఖనములో దేవుడు శిక్ష విధించుటకై తన చేయి ఎత్తుచున్నాడని తరచుగా చెప్పబడుచున్నది.

ప్రజల పాపములు, దేవుడు శత్రువుగా లోపల ప్రవేశించి వారిని నాశనము చేయుటకై ఒక బీటను లేక సందును తెరచెను. అయితే ముట్టడివేయబడిన పట్టణము యొక్క గోడలలో పడిన బీటయందు శత్రువు చొరబడకుండ అడ్డగించుటకై నిలుచు సైనికులవలె, మోషే తన ఆసక్తిగల ప్రార్థనచేత ఈ బీటను మూసివేసెను, నిర్గమకాండము 32:11-14. "ముట్టడివేయువారు ఒక పట్టణపు గోడలో చేసిన బీటయందు, శత్రువుల మరి ఏ దాడినైనను అడ్డగించుటకై నిలుచువాని రూపకముచేత, మోషే ఇక్కడ మధ్యవర్తి యొక్క స్వభావములో ప్రస్తావింపబడుచున్నాడు. దేవునిచేత కలుగు ఏదో ఒక నాశనమును సూచించుటకై బీట అను రూపకము లేఖనములో తరచుగా వాడబడుచున్నది. ఆ ప్రకారము న్యాయాధిపతులు 21:15లో, దేవుడు ఇశ్రాయేలు గోత్రములలో ఒక బీటను, פרף, కలుగజేసెను, అనగా ఆయన గోత్రములలో ఒకదానిని, అనగా బెన్యామీను గోత్రమును నాశనము చేసెను: 2 సమూయేలు 6:8; యెహెజ్కేలు 22:30 కూడ చూడుము. కాబట్టి ఈ వాక్యభాగములో, దైవ తీర్పులు అమలుపరచబడబోవుచున్న సమయమందే మోషే బీటయందు నిలువకపోయినయెడల, అనగా తన ప్రార్థనలచేత విజ్ఞాపన చేయకపోయినయెడల, దేవుడు ఇశ్రాయేలీయులను నాశనము చేసియుండునని మనము గ్రహించుచున్నాము. కల్దీయ అనువాదము దీనిని ఈ విధముగా వివరించుచున్నది: మోషే ఆయన యెదుట నిలిచి ప్రార్థనయందు గెలువకపోయినయెడల, అనగా నాశనమును ఆపకపోయినయెడల." — ఫిలిప్స్.

అయితే ప్రవక్త ఇక్కడ ప్రమాణము చేయుటను గూర్చి మాటలాడుచున్నాడని సాధారణముగా అంగీకరింపబడుచున్నది గనుక, ఈ అభిప్రాయముతో నేను మిక్కిలి సంతోషముగా ఏకీభవించుచున్నాను. దేవుని ఆకాశమునుండి క్రిందికి పిలుచువారివలె చేయి ఎత్తు ఆచారము, వారిలో ప్రమాణముతో కూడ జరుగు గంభీరమైన సాధారణ క్రియయై యుండెను; కాబట్టి సమస్తమునకును పైగా ఉన్నతుడైనవాడును, అపొస్తలుడు చెప్పినట్లు తనకంటె గొప్పవానితోడని ప్రమాణము చేయలేనివాడునైన దేవునికి అది అన్వయింపబడుట సరిగాదు, (హెబ్రీయులకు 6:13). కాబట్టి దానిని వాడుటయందు, ఆయన మనుష్యులలో ప్రబలియున్న సాధారణ ఆచారములనుండి దానిని అరువుగా తీసికొనుచున్నాడని గ్రహింపవలెను. మోషే ప్రార్థనలచేత పరిశుద్ధ దేశము ప్రజలకొరకు కాపాడబడకపోయినయెడల, వారి చెదరుట నిశ్చయముగా మిక్కిలి భయంకరమైనదై యుండెడిది.

కీర్తన 106:28-31

28. మరియు వారు బయల్పెయోరును హత్తుకొని, మృతుల బలులను తినిరి. 29. మరియు వారు తమ క్రియలచేత దేవునికి కోపము పుట్టించిరి, అప్పుడు వారిలో తెగులు రేగెను. 30. మరియు ఫీనెహాసు లేచి న్యాయము తీర్చెను; అప్పుడు ఆ తెగులు ఆగిపోయెను. 31. మరియు ఆ కార్యము తరతరములకును నిత్యము అతనికి నీతిగా ఎంచబడెను.

28. మరియు వారు బయల్పెయోరును హత్తుకొనిరి. యూదులు మిక్కిలి భయంకరమైన శిక్షచేత బెదరింపబడిన పిమ్మట, అతి శీఘ్రముగా ఒక క్రొత్త విధమైన మతభ్రష్టత్వములో పడిరని ప్రవక్త మనకు తెలియజేయుచున్నాడు. స్త్రీల కుతంత్రముచేత మోసపోయిన ఫలితముగా వారు మిద్యానీయుల మూఢాచారములలోనికి తొలగిపోయిరని వారు పరోక్షముగా నిందింపబడుచున్నారని కొందరు తలంచుచున్నారు. ప్రజలను శపించుటకు దేవుడు తనను నిషేధించెనని తెలిసికొనిన వెంటనే బిలాము ఉద్దేశము ఇదియేనని అందరికిని తెలిసినదే. మోయాబు కుమార్తెలను ప్రజల యెదుట ఉంచి, వారి ఆకర్షణలచేత వారిని విగ్రహారాధన ఆచారమునకు ప్రేరేపింపవలెనని బాలాకు రాజునకు అతడిచ్చిన ఆలోచన యుండెను: "ఇదిగో, బిలాము ఆలోచననుబట్టి పెయోరు విషయములో ఈ స్త్రీలు ఇశ్రాయేలీయులచేత యెహోవామీద అపరాధము చేయించిరి." సంఖ్యాకాండము 31:16.

మరియు ఇక్కడ ప్రస్తావింపబడిన విగ్రహారాధన శరీర సంబంధమైన కుతంత్రములనుండి పుట్టెను గనుక, ఈ హేతువుచేత ప్రవక్త ప్రజలమీద రెండు విధముల అపరాధమును మోపుచున్నాడని, అనగా వారు మిద్యాను స్త్రీలచేత మోసగింపబడుట మాత్రమే గాక, మరియొక బంధముచేత బయల్పెయోరుతో తమ్మును తాము బంధించుకొనిరని కొందరు వ్యాఖ్యాతలు అభిప్రాయపడుచున్నారు, (సంఖ్యాకాండము 25). అది ఎట్లున్నను, దేవుని సత్యారాధనను విడిచిపెట్టుటయందు తాము ఆయనకు ప్రధానము చేయబడిన ఆ పరిశుద్ధ ఐక్యతను వారు భంగపరచిరి గనుక, ప్రవక్త తన స్వంత జనము యొక్క విశ్వాసఘాతుకమునకు విరోధముగా ఎలుగెత్తుచున్నాడు. (ఈ వాక్యభాగము సంఖ్యాకాండము 14:21-23లో వ్రాయబడియున్నట్లు దేవుడు ఆ ప్రజలకు విరోధముగా చేసిన ప్రమాణమును సూచించుచున్నది. ఇదే ప్రమాణమును గూర్చిన సూచన కీర్తన 95:11లో ఉన్నది. కల్దీయ అనువాదకుడు, "ఆయన ప్రమాణముతో తన చేయి ఎత్తెను" అని వ్రాయుచున్నాడు.) ఏలయనగా దేవుడు సంఘమును తన వధువుగా దత్తత చేసికొనుచున్నాడు గనుక, ఆమె విగ్రహారాధనకు తన్ను తాను అప్పగించుకొనినప్పుడు, ఒక భార్య తన భర్తను విడిచి వ్యభిచారిణి యగునప్పుడు ఎంత అవమానకరముగా తన విశ్వాస్యతను భంగపరచునో అంతకు తక్కువ కాకుండ ఆమె తన విశ్వాస్యతను భంగపరచుచున్నదని మనకు తెలియును. బయల్పెయోరు మిద్యానీయుల విగ్రహమని అందరికిని తెలిసినదే; అయితే వాడు ఈ పేరును ఎట్లు పొందెనో అంతగా తెలియదు. בעל బయలు అను పదమునకు ప్రభువు, యజమానుడు, లేక పోషకుడు అను దానికి సమానమైన అర్థము కలదు. ("Signifie autant comme Maistre ou Patron." — ఫ్రెంచి. "యజమానుడు లేక పోషకుడు అను దానికి సమానమైన అర్థము కలదు.") మరియు פער పార్ అనునది తెరచుట అని అర్థమిచ్చును గనుక, కొందరు దానిని తెరచుట యొక్క దేవుడు అని అనువదించి, వాని సన్నిధిని వారు సిగ్గుమాలినరీతిగా తమ్మును తాము బట్టబయలు చేసికొనుటను దానికి కారణముగా చూపుచున్నారు; అయితే దీనిని నేను నిశ్చయముగా చెప్పుటకు సాహసింపను. బహుశ అది ఏదో ఒక స్థలము యొక్క పేరై యుండవచ్చును; ఏలయనగా అన్యజనులు తమ విగ్రహములకు అవి పూజింపబడిన దేశముల పేరులను తరచుగా పెట్టిరని మనకు తెలియును. యూదులు దుర్మార్గముగా దేవునినుండి తిరుగబడి, బయల్పెయోరును హత్తుకొనుటయందు తమ్మును తాము అపవిత్రపరచుకొనిరి అను ప్రవక్త భావమును ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము. వారు మృతుల బలులను తినిరి అని చెప్పుటయందు, అతడు వారి అపరాధము యొక్క మరింత నీచత్వమును చూపుచున్నాడు. విగ్రహముల బలులు అనుటచేత, వారు జీవమునకు తరుగని ఊటయైన సత్య దేవునితో తమ్మును బంధించిన బలులలో పాలుపొందుట వారికి అలవాటైయున్నట్లే, విగ్రహములకు అర్పింపబడిన వాటిని వారు తినిరని అతని భావము. కాబట్టి అంత ఘోరమైన నేరమును చేయుటచేత వారు బుద్ధిపూర్వకముగా తమ్మును తాము మరణమునకు అప్పగించుకొనినప్పుడు, వారి ప్రవర్తన మరింత అసహ్యమైనదాయెను. మరియు విందు చేయుట వారి ఆరాధనతో కొంతమట్టుకు సంబంధించియుండెనని మనకు తెలియును. దీని ఫలితము ఏమనగా, సత్య దేవుని విసర్జించి, వారు మృతులతో వివాహబంధములో తమ్మును తాము కలుపుకొనిరి; ఈ విధముగా వారు బయలు యెదుట మోకాళ్లూని వానికి బలులు అర్పించుట మాత్రమే గాక, ఆ బలులను విందుగా భుజించుటయందును మిక్కిలి అవమానకరమైన పాత్రను వహించిరని ప్రవక్త వారిమీద నేరము మోపుచున్నాడు.

మన ఆంగ్ల బైబిలులో అది "వారి కల్పనలు" అని ఉన్నది. "దానికంటె," అని హార్స్లీ చెప్పుచున్నాడు, "'వారి వినోదక్రీడలు' అనుట మేలు."

బయలు అనునది తూర్పు దేశముల జనముల ముఖ్యమైన పురుష దేవతకు మిక్కిలి సాధారణమైన పేరై యుండెను; అష్తారోతు వారి ప్రధాన స్త్రీ దేవతకు సాధారణమైన పేరై యుండినట్లే. మోయాబీయులు, ఫేనీకీయులు, అష్షూరీయులు, బబులోనీయులు, మరియు తరచుగా హెబ్రీయులును ఈ విగ్రహమును పూజించిరి. బబులోనీయులలో వాడు బేలు లేక బేలస్ అని పిలువబడెను. మొదట ఆ పేరుతో సూర్యుడు మాత్రమే పూజింపబడియుండవచ్చును; ఏలయనగా ఆ పేరుతోనే ఫేనీకీయులు ఆ జ్యోతిని పూజించిరని మనకు తెలియును. అయితే చివరకు, "దేవతలనబడినవారును ప్రభువులనబడినవారును (బయలులు) అనేకులున్నారు," 1 కొరింథీయులకు 8:5 అను అపొస్తలుని మాటల ప్రకారము, అది అనేక ఇతర విగ్రహములకును అన్వయింపబడసాగెను. రోమీయులలో జూపిటర్ అను విగ్రహమునకు వేర్వేరు పేరులును వేర్వేరు ఆరాధనా విధులును ఉండినట్లు — అవి కొన్నిసార్లు వాడు మనుష్యులకు అనుగ్రహించునని తలంపబడిన వేర్వేరు మేళ్లనుండి కలిగెను, ఉదాహరణకు వర్షమిచ్చినందున Jupiter Pluvius, వెలుగిచ్చినందున Jupiter Lucetius, ఉరుముటనుండి Jupiter Altitonans; మరియు కొన్నిసార్లు వేర్వేరు స్థలములనుండి కలిగెను — ఒలింపస్ కొండనుండి Jupiter Olympius, కాపిటల్ కొండనుండి Jupiter Capitolinus, లాటియమ్ అని పిలువబడు ఇటలీ ప్రాంతమునుండి Jupiter Latialis: అట్లే బయలునకును అదే విధముగా కలిగిన ప్రత్యేక బిరుదులును వేర్వేరు ఆరాధనా విధులును ఉండెను. వాడు అనుగ్రహించునని తలంపబడిన మేళ్లనుండి కొన్నిసార్లు తన పేరును పొందెను, ఉదాహరణకు బయల్సెఫోను, (నిర్గమకాండము 14:1) — దీనిలో రెండవ పదము కావలివానిని సూచించుచున్నది; మరియు బయల్జెబూబు, (2 రాజులు 1:2) — ఇది ఈగల ప్రభువు అని అర్థమిచ్చుచున్నది. ఈ చివరి పేరుతో వాడు కురేనీయులచేత పూజింపబడెను, అయితే ముఖ్యముగా ఎక్రోనీయులచేత పూజింపబడెను; ఏలయనగా వారు వానికి బలి అర్పించినప్పుడెల్లను, ఆ కాలమున దేశమును బాధించుచుండిన ఈగల గుంపులు చచ్చిపోవునని వారు నమ్మిరి. ఇతర సమయములలో వాడు తాను పూజింపబడిన స్థలములనుండి ప్రత్యేకమైన పేరును పొందెను; ఉదాహరణకు సంఖ్యాకాండము 23:28లో ప్రస్తావింపబడిన పెయోరు కొండనుండి బయల్పెయోరు అను పేరు; మరియు వాని భక్తులు చేరుచుండిన వాని గుడి అదే కొండమీద నుండినందున బేత్పెయోరు అని పిలువబడెను, ద్వితీయోపదేశకాండము 3:29. అయినను బహుశ ఆ పర్వతమే అక్కడ పూజింపబడిన దేవతనుండి తన పేరును పొందియుండవచ్చును. యిర్మీయా 48:7లో కెమోషు అను పేరుగల విగ్రహము బయల్పెయోరే అని తలంపబడుచున్నది. "కీర్తనలోని 'వాటికి కన్నులుండియు చూడవు' అను మాట ప్రకారము, వారి గ్రుడ్డి దేవుడు అని ఒకడు చెప్పునట్లు, తిరస్కారభావముతో అది బయల్పెయోరునకు అన్వయింపబడెనని నేను తలంచుచున్నాను," అని గుడ్‌విన్ చెప్పుచున్నాడు; "ఏలయనగా మొదటి అక్షరమైన కాఫ్ అనునది వలె, లేక పోలిన అని అర్థమిచ్చును, మరియు מוש ముష్ అనునది గ్రుడ్డివారివలె తడుముట, లేక తడవులాడుట అని అర్థమిచ్చును." మోషే మరియు అహరోను, పుట 170. ఈ విగ్రహము, వాని భక్తులు నిబంధనచేత వానితో తమ్మును తాము బంధించుకొనినందున బయల్బెరీతు అని కూడ పిలువబడెను, (న్యాయాధిపతులు 8:33, మరియు 9:4).

29. మరియు వారు దేవునికి కోపము పుట్టించిరి. ప్రజలను శిక్షించుటయందు దేవుడు తన స్వంత మహిమయెడల ఎల్లప్పుడును ఖచ్చితమైన శ్రద్ధ కలిగియుండెనని కనబడునట్లు, మరియొక తెగులుచేత వారు హెచ్చరింపబడిరని ప్రవక్త మరల మనకు తెలియజేయుచున్నాడు; అయితే ఈ తెగుళ్లచేత వారు బాగుపడకపోయిరి గనుక, ఈ శిక్షలు నిష్ఫలమాయెను. మోషే ప్రార్థనలచేత దేవుని ఉగ్రత శాంతింపజేయబడెనని ఇంతకుముందు చెప్పిన పిమ్మట, ఫీనెహాసు యొక్క దయగల మధ్యవర్తిత్వముచేత తెగులు ఆపబడెనని లేక నిలిచిపోయెనని ఇప్పుడు అతడు చెప్పుచున్నాడు. కొందరు פלל పిల్లేల్ అను పదమును ప్రార్థించుట అని అనువదించుచున్నారు; అయితే న్యాయము తీర్చుట అను రెండవ అనువాదము సందర్భమునకు మరింత అనుగుణముగా నున్నది; అనగా దుర్మార్గులమీద న్యాయము తీర్చుటయందు తనకున్న ఆసక్తిచేత అతడు ఇశ్రాయేలీయులమీదినుండి దేవుని ప్రతీకారమును తొలగించెను. కాబట్టి అతడు లేచెను, అనగా మిగిలినవారందరును నిర్లక్ష్యముగా ఉదాసీనులై యుండగా, అతడు లేచి అడ్డు నిలిచెను. ఒక్క మనుష్యుని దయగల జోక్యముచేతనే ఇప్పుడు తెగులు స్వస్థపరచబడెనని యూదులు ఎరిగియుండిరి గనుక, అప్పుడైనను పాపము చేయుట మానకపోవుటయందు వారి మొండితనము మరింత క్షమింపరానిదాయెను. ఈ సంగతులన్నియు మనకు చెప్పబడుచున్నవని మనము మరువకూడదు. ఏలయనగా దేవుడు అప్పుడప్పుడు మనలను శిక్షించుచు, ఇతరుల మాదిరిని మన యెదుట ఉంచుటచేత మారుమనస్సు పొందుమని మనలను పిలుచునప్పుడు, ఆయన దిద్దుబాట్లవలన ప్రయోజనము పొందువారు ఎంత కొద్దిమంది! మరియు, ఫీనెహాసు న్యాయము తీర్చిన సమయమందే తెగులు నిలిచిపోయెనని గమనింపదగినది. దీనినుండి, పాపి తన స్వంత అతిక్రమముల శిక్ష నిమిత్తము ఇష్టపూర్వకముగా తనమీద తానే తీర్పు తీర్చుకొనుటయే దేవుని కోపాగ్నిని ఆర్పుటకు మిక్కిలి ప్రభావవంతమైన మార్గమని మనము నేర్చుకొనవచ్చును; పౌలు 1 కొరింథీయులకు 11:31లో చెప్పునట్లు, "మనలను మనమే విమర్శించుకొనినయెడల తీర్పు పొందకపోదుము." మరియు నిశ్చయముగా మన పాపముల శిక్షను మన చేతికందునట్లు ఉంచుటయందు దేవుడు మనకు స్వల్పమైన ఘనతను అనుగ్రహించుటలేదు. అదే సమయమున, ఆ సందర్భమున ఒక్క వ్యక్తి శిక్షింపబడుట ఫలితముగా తెగులు నిలిచిపోయెనని గమనింపవలెను; ఏలయనగా అప్పుడు ప్రజలు తాము లోబడియుండిన హేయమైన దుష్టత్వమునుండి వెనుకకు తగ్గిరి.

31. మరియు ఆ కార్యము ఎంచబడెను. ఈ విధముగా ఒక్క వ్యక్తిని పొగడుటయందు ప్రవక్త ప్రజల సమూహమంతటిమీదను నిందను కుప్పగా పోయుచున్నాడు. ఏలయనగా ఫీనెహాసు యొక్క శ్రేష్ఠమైన కార్యముమీద పరిశుద్ధాత్మ దయతో ముద్రించిన ఈ అంగీకార సూచననుండి, వారి ప్రవర్తన ఎంత నీచమైనదై యుండవలెనో మనము గ్రహించుచున్నాము. ("మృతులు" అనునది విగ్రహములకు అన్వయింపబడిన తిరస్కారసూచకమైన పదమై యున్నట్టు కనబడుచున్నది. సత్యమును జీవముగలవాడునైన దేవునికి వ్యతిరేకముగా అవి అట్లు పిలువబడుచున్నవి. అన్యజనుల విగ్రహములలో అనేకములు తమ మరణము తరువాత దేవతలుగా చేయబడిన మనుష్యులై యుండిరను వాస్తవమును గూర్చిన సూచనయు దీనిలో ఉండవచ్చును.) ఈ ఘనత అతనికి మాత్రమే ప్రత్యేకింపబడలేదు, అతని సంతతివారు తమ తరువాతి తరములన్నిటను దానిని అనుభవింపవలసియుండిరి. కాబట్టి ప్రజలమీద మరింత నిందను మోపుటకై, ఫీనెహాసు ఒక్కడే వారితో పోల్చి చూపబడుచున్నాడు. తన పిలుపు యొక్క సరిహద్దులను అతిక్రమించి, ఖడ్గమును చేతపట్టి న్యాయము తీర్చిన ఒక్క వ్యక్తి యొక్క ఆసక్తి దేవునిచేత ఎట్లు అంగీకరింపబడగలదని కొందరు విచారింపవచ్చును. ఏలయనగా అతడు తగినంత ఆలోచన లేకుండ ఈ కార్యమునకు సాహసించినట్లు కనబడును. దానికి నా ప్రత్యుత్తరమేమనగా, పరిశుద్ధులు కొన్నిసార్లు ప్రత్యేకమైనవియు అసాధారణమైనవియునైన ప్రేరణల క్రింద ఉండిరి; వాటిని క్రియల సాధారణ ప్రమాణముచేత అంచనా వేయకూడదు. మోషే ఐగుప్తీయుని చంపినప్పుడు, (నిర్గమకాండము 2:12) అతడు ఇశ్రాయేలును విడిపించువాడుగా ఇంకను దేవునిచేత పిలువబడకపోయినను, ఖడ్గాధికారము ఇంకను అతనికి ఇయ్యబడకపోయినను, ఆ కార్యమును చేపట్టుటకు అతడు దేవుని అదృశ్యమైనదియు అంతరంగికమైనదియునైన ప్రేరణచేత ప్రేరేపింపబడెనని నిశ్చయము. ఫీనెహాసు కూడ అట్టి ప్రేరణచేతనే ప్రేరేపింపబడెను. అతడు దేవుని ఖడ్గముతో ఆయుధధారియై యుండెనని నిజముగా ఎవడును తలంచలేదు; అయినను ఈ విషయములో తాను పరలోక ప్రభావముచేత ప్రేరేపింపబడుచున్నానని అతనికి తనలో తనకు తెలిసియుండెను. కాబట్టి దేవుడు అవలంబించు పిలుపు యొక్క సామాన్య విధానమును క్రమమును, తనకు యుక్తమని తోచినప్పుడెల్లను, మెచ్చుకొనదగిన కార్యములను చేయుటకై ఆత్మ యొక్క రహస్య ప్రభావముచేత తాను ఏర్పరచుకొనినవారిని రేపకుండ ఆయనను ఆటంకపరచవని గమనింపవలెను.

అయితే ఇంతకంటె కష్టమైన ప్రశ్న ఇంకను మిగిలియున్నది: ఆ ఒక్క క్రియ ఫీనెహాసునకు నీతిగా ఎట్లు ఎంచబడగలదు? "అబ్రాహాము దేవుని నమ్మెను, అది అతనికి నీతిగా ఎంచబడెను," రోమీయులకు 4:3 అని వ్రాయబడియున్నది గనుక, మనుష్యులు విశ్వాసముచేత మాత్రమే నీతిమంతులుగా తీర్చబడుదురని పౌలు రుజువుపరచుచున్నాడు. ఆదికాండము 15:6లో మోషే ఇదే పదమును వాడుచున్నాడు. క్రియలను గూర్చియు ఇదే సంగతి చెప్పబడగలిగినయెడల, పౌలు తర్కము బలహీనమైనది మాత్రమే గాక వ్యర్థమైనదియు అగును. మొట్టమొదట, ఫీనెహాసు ఈ ఒక్క కార్యమునుబట్టియే నీతిమంతుడుగా తీర్చబడెనో లేదో పరిశీలించుదము. ధర్మశాస్త్రము, ఒకవేళ అది నీతిమంతులనుగా తీర్చగలిగినను, నిశ్చయముగా ఏ ఒక్క క్రియకును రక్షణను వాగ్దానము చేయదు గాని, ఆజ్ఞలన్నిటిని సంపూర్ణముగా గైకొనుటయందే నీతిమంతులుగా తీర్చబడుట ఇమిడియున్నదని నిర్ణయించుచున్నది. కాబట్టి, దేవుడు విశ్వాసుల క్రియలను వాటికున్న ఏ అంతర్గత యోగ్యత ఫలితముగా గాక, తన స్వంత ఉచితమైనదియు అపాత్రమైనదియునైన కృప ఫలితముగా వారికి నీతిగా ఎంచునట్లే, ఫీనెహాసు కార్యము అతనికి నీతిగా ఎంచబడెనని మనము నిర్ధారింపవలసియున్నది. ("Lequel outre les limites de sa vocation." — ఫ్రెంచి. "తన పిలుపు యొక్క సరిహద్దులను మించి." "మరియు అది అతనికి నీతిగా ఎంచబడెను. ఈ మాట, శిక్షావిధికి వ్యతిరేకమైనదిగా, నీతిమంతునిగా తీర్చుట అను దానికంటె ఎక్కువైన దానిని సూచించుచున్నదని డా. హమ్మండ్ సరిగా గమనించుచున్నాడు; ఏలయనగా ఆ విధముగానైతే అది నిశ్చయముగా ఏ అపరాధమును చేయని ఫీనెహాసును నిర్దోషిగా విడుదల చేయుట కంటె ఎక్కువేమియు సూచింపదు; దీనికి భిన్నముగా, ఈ క్రియచేత కోపించిన దేవుడు తృప్తిపరచబడెను. కాబట్టి అతడు צדקה అను పదమునకు బహుమానము అను అర్థమును ఇచ్చుచున్నాడు; దీనియందు కల్దీయ అనువాదము అతనికి తోడ్పడుచున్నది; అది యోగ్యత నిమిత్తము అని לזכו అను పదమును కలిగియున్నది. మెండెల్‌సోన్ కూడ, ఈ పదబంధము వచ్చు ఆదికాండము 15:6పై తన Beorలో, צדקה అను పదమునకు యోగ్యత లేక బహుమానము అను అర్థమును ఇచ్చుచున్నాడు. ఈ సందర్భములో బహుమానము, ఆ వచనము యొక్క తరువాతి భాగములో చెప్పబడినట్లు, అతని కుటుంబములో యాజకత్వమును నిరంతరము స్థిరపరచుటయందు ఇమిడియుండెనని చరిత్రనుండి మనము నేర్చుకొనుచున్నాము. — సంఖ్యాకాండము 25:13 చూడుము." — ఫిలిప్స్.) మరియు ఈ విధముగా ధర్మశాస్త్రమును సంపూర్ణముగా గైకొనుట మాత్రమే (అది ఎక్కడను జరుగదు) నీతిని కలుగజేయునని కనబడుచున్నది గనుక, మనుష్యులందరును దేవుని న్యాయపీఠము యెదుట ముఖమున సిగ్గుతో సాగిలపడవలెను. అంతేగాక, మన క్రియలు ఖచ్చితముగా పరిశీలింపబడినయెడల, అవి విస్తారమైన అపరిపూర్ణతతో మిళితమైయున్నట్టు కనబడును. కాబట్టి దేవుని ఉచితమైనదియు అపాత్రమైనదియునైన కనికరమును ఆశ్రయముగా పట్టుకొని పరుగెత్తుట తప్ప మనకు వేరొక మార్గము లేదు. మరియు మనము విశ్వాసముద్వారా కృపచేత నీతిని పొందుట మాత్రమే గాక, చంద్రుడు సూర్యునినుండి తన వెలుగును అరువు తెచ్చుకొనునట్లే, అదే విశ్వాసము మన క్రియలను నీతిగలవిగా చేయుచున్నది; ఏలయనగా మన దుష్టత్వములు మృతము చేయబడినందున, అవి మనకు నీతిగా ఎంచబడుచున్నవి. సంక్షేపముగా, మనుష్యుల యోగ్యత కాదు గాని విశ్వాసము మాత్రమే వ్యక్తులకును క్రియలకును నీతి యొక్క స్వభావమును సంపాదించుచున్నది. ఇప్పుడు నేను పౌలునొద్దకు తిరిగివచ్చుచున్నాను. మనము ఉచితముగాను విశ్వాసముచేత మాత్రమేను నీతిమంతులుగా తీర్చబడుచున్నామని అతడు ఒక్క మాటనుండి వాదించుటలేదు; అతడు నేను ఇంతకుముందే సూచించిన ఉన్నతమైన సూత్రములను ఆధారముగా తీసికొనుచున్నాడు: అనగా దేవుడు క్రీస్తు రక్తముచేత మనుష్యులను తనతో సమాధానపరచుకొనువరకు వారందరును నీతిలేనివారై యున్నారు; మరియు క్రియలచేత నీతిమంతులుగా తీర్చబడుట ఎక్కడను పొందబడదు గనుక, క్షమాపణయు సమాధానమును పొందబడు సాధనము విశ్వాసమే. కాబట్టి మనము విశ్వాసముచేత మాత్రమే నీతిమంతులుగా తీర్చబడుచున్నామని అతడు మిక్కిలి సముచితముగా నిర్ణయించుచున్నాడు. అయితే క్రియలచేత కలుగు నీతి, (వారు చెప్పునట్లు) ఇప్పుడే చెప్పబడిన నీతికి ఒక విధముగా అధీనమైనది; క్రియలకు తమలో తాము ఏ విలువయు లేదు, దేవుడు కేవలము తన దయాళుత్వముచేత వాటిని మనకు నీతిగా ఎంచినప్పుడు, ఎంచినంత మట్టుకు మాత్రమే వాటికి విలువ కలదు.

కీర్తన 106:32-39

32. మరియు కలహ జలములయొద్ద వారు ఆయనకు కోపము పుట్టించిరి, వారినిబట్టి మోషేకు కీడు కలిగెను: 33. ఏలయనగా వారు అతని ఆత్మను దుఃఖపరచిరి, అందుచేత అతడు తన పెదవులతో పలికెను. 34. యెహోవా వారికి ఆజ్ఞాపించిన జనములను వారు సంహరింపలేదు: 35. అన్యజనులతో కలిసికొని, వారి క్రియలను నేర్చుకొనిరి. 36. మరియు వారి విగ్రహములను పూజించిరి: అవి వారి నాశనమునకు కారణమాయెను. 37. మరియు తమ కుమారులను కుమార్తెలను దయ్యములకు బలిగా అర్పించిరి, 38. మరియు వారు నిరపరాధ రక్తమును, అనగా తాము కనాను విగ్రహములకు బలిగా అర్పించిన తమ కుమారుల రక్తమును కుమార్తెల రక్తమును ఒలికించిరి; మరియు ఆ దేశము రక్తముచేత అపవిత్రపరచబడెను. 39. మరియు వారు తమ స్వంత క్రియలచేత అపవిత్రులైరి, తమ స్వంత కల్పనలను అనుసరించి వ్యభిచరించిరి.

మెరీబా జలములయొద్ద, అక్కడ "వారు యెహోవాతో వాదించిరి," సంఖ్యాకాండము 20:13. — కీర్తన 95:8 చూడుము.

"Ou, feirent rebeller." — ఫ్రెంచి అంచు. "లేదా, అతని ఆత్మను తిరుగబడునట్లు చేసిరి."

"'అన్యజనులతో కలిసికొని' అనుటకంటె, 'అన్యజనులతో పొత్తులు చేసికొని' అనుట మేలు." — హార్స్లీ.

32. మరియు వారు ఆయనకు కోపము పుట్టించిరి. ప్రవక్త వారు చేసిన మరియొక అపరాధమును ప్రస్తావించుచున్నాడు; అదేమనగా, వారు కలహ జలములయొద్ద దేవునితో వాదించిరి; ఆ సంగతినుండియే ఆ స్థలమునకు ఆ పేరు వచ్చెను. ఆ కేకలు నేరుగా మోషేకు విరోధముగా లేపబడినవనుట నిజమే; అయితే మనము సంగతిని సరిగా పరిశీలించినయెడల, వాస్తవముగా వారు దేవునిమీదనే సణిగిరని మనము కనుగొందుము. మరియు వారి అపరాధము యొక్క తీవ్రతను చూపుటకై, వారినిబట్టి మోషే కఠినముగా వ్యవహరింపబడెనని అతడు చెప్పుచున్నాడు. దేవుడు ఇతరులందరికంటె ఎక్కువగా తాను ఏర్పరచుకొనిన తన స్వంత సేవకుని సహితము విడిచిపెట్టలేదు గనుక, వారి అతిక్రమము మిక్కిలి ఘోరమైనదని దీనినుండి గ్రహింపవచ్చును. మోషే ఆ శిక్షకు పాత్రుడని మేము నిరాకరింపము; అయితే ఆ అపరాధము యొక్క మూలమును మనము వెదకినయెడల, అతనిమీదికి రప్పింపబడినది ప్రజల పాపమేనని మనము కనుగొందుము. ఇతరుల పాపము యొక్క ప్రభావముచేతను, తన స్వంత మనస్సాక్షి యొక్క ఒప్పుదలకు విరోధముగాను, మోషే దుష్టత్వము చేయుటకు ఈడ్చుకొనిపోబడెను గనుక అతడు కనాను దేశములో ప్రవేశింపకుండ ఆటంకపరచబడినయెడల, బుద్ధిపూర్వకముగా దేవునితో వాదించి, తమ బుద్ధిహీనతచేతను చిరాకుచేతను మోషేను తమ అపరాధములో పాలివానిగా చేసిన ఆ ప్రజల భక్తిహీనత ఇంకెంత క్షమింపరానిది?

33. ఏలయనగా వారు అతని ఆత్మను దుఃఖపరచిరి. מרה మారా అను క్రియాపదము సరిగా బాధపెట్టుట లేక రెచ్చగొట్టుట అని అర్థమిచ్చును; అయితే అది ఇక్కడ హెబ్రీయులు హిఫ్‌ఈల్ ధాతురూపము అని పిలుచు రూపములో ఉంచబడినందున, తిరుగుబాటునకు కారణమైనవారు ప్రజలే అని సూచించుటకై అది కర్మణి అర్థములో గ్రహింపవలెనని కొందరు అభిప్రాయపడుచున్నారు; ఈ వివరణ నాకు అంతగా ఆక్షేపణీయముగా కనబడుటలేదు. అయినను, మోషే దేవుని ఆత్మకు విరోధముగా తిరుగబడెనని చెప్పవచ్చుననునట్లు, את ఏత్ అను అవ్యయము చతుర్థీ విభక్తి అని పిలువబడు దాని సూచకమై యుండవలెనని కోరువారితో నేను ఏకీభవింపలేను. అతడు అట్లు చేసియుండినయెడల, అతడు అజాగ్రత్తగా పడిన పాపమును బుద్ధిహీనతను గూర్చి ప్రవక్త నిశ్చయముగా అంత కఠినముగా మాటలాడియుండడు. నేను ఇంతకుముందే ఇచ్చిన భావము చక్కగా సరిపోవుచున్నది: అనగా ప్రజల ఉద్రేకముచేత పాపము చేయుటకు నెట్టబడిన మోషే దేవునిచేత అంత కఠినముగా వ్యవహరింపబడెను గనుక, తిరుగుబాటునకు ముఖ్య ప్రేరకులైనవారు మిక్కిలి ఘోరమైన అపరాధము చేసియుండవలెను. అయితే ప్రజలనుబట్టి మోషే శిక్షింపబడెనని ప్రవక్త మనకు తెలియజేయుచుండగా, అతడు పూర్తిగా నిర్దోషి అని ప్రవక్త చెప్పుచున్నట్లు గ్రహింపకూడదు. ఏలయనగా ప్రజల అల్లరి ఫలితముగా అతని ఆత్మ కలవరపడెనని ఒప్పుకొనినను, అది దేవుని ధర్మశాస్త్రమునకు స్థిరముగా కట్టుబడియుండుటకు అతనిని మరింత జాగ్రత్తగలవానిగా చేసియుండవలసినది. అతడు తన పెదవులతో పలికెను అని ప్రవక్త చేర్చుచున్నాడు; ఇది మోషేను సూచించుచున్నదని నేను గ్రహించుచున్నాను; దేవుడు మోషేకు విరోధముగా స్పష్టముగా ప్రకటించిన శిక్షను ఇది సూచించుచున్నదను ఊహకు ఆధారమేమియు లేదు. మోషే దేవునిమీద బహిరంగముగా సణిగినప్పుడు అతని ఆత్మ ఎంతగా కలవరపడెనో వ్యక్తపరచుటకే ప్రవక్త ఈ మాటలను ఉద్దేశించెనని చెప్పుట మరింత సంభావ్యము. కాబట్టి మోషే యొక్క వినయముగలదియు సాత్వికమైనదియునైన ఆత్మ ప్రజల మూర్ఖత్వముచేత ఒక విధముగా గాలిగా రగిలింపబడెనని ప్రవక్త మనకు తెలియజేయుచున్నాడు; అందుచేత అతడు సహితము, "ఈ బండలోనుండి దేవుడు మీకొరకు నీళ్లు రప్పింపగలడా?" అని అనాలోచితముగా పలికెను, (సంఖ్యాకాండము 20:10). ("— 'తమ స్వంత కల్పనలను అనుసరించి వ్యభిచరించిరి' అనుటకంటె, — 'తమ వక్రమైన అలవాట్లయందు పోకిరితనముగా ప్రవర్తించిరి' అనుట మేలు." — హార్స్లీ.) ఏలయనగా తనలో రగులుచుండిన కోపము అంత గొప్పదై యుండెను గనుక, బండను కొట్టుమను దేవుని ఆజ్ఞకొరకు అతడు శాంతముగా కనిపెట్టలేకపోయెను.

34. వారు ఆ జనములను నశింపజేయలేదు. ప్రవక్త ఇక్కడ యూదులమీదికి రప్పింపబడిన శిక్షను గూర్చిన వృత్తాంతమును మాత్రమే చెప్పుచున్నాడనియు, వారు ఆ జనములపై ఇంక ఎక్కువ విజయములను పొందు గౌరవమునకు అర్హులు కానందున ఆ జనములను నిర్మూలము చేయకపోవుట యొక్క దోషమంతయు వారికే ఆపాదించుచున్నాడనియు తలంచువారు పొరబడుచున్నారని నాకు తోచుచున్నది. అతడు వారిమీద మరియొక నేరమును మోపుచున్నాడు; అదేమనగా, అన్యజనులను వెళ్లగొట్టుటలో వారు అశ్రద్ధ చూపిరి, లేక మరి ఎక్కువ సంభావ్యముగా, వారిని ఆ దేశములోనుండి పెల్లగించివేయవలెనను దేవుని ఆజ్ఞకు వారు లోబడలేదు. అమోరీయుల దోషము యొక్క పాత్ర నిండియుండెను గనుక, వారి సహవాసము పరిశుద్ధ ప్రజలకు హానికరము కాకుండునట్లు వారు నిర్మూలము చేయబడవలెనని దేవుని సంకల్పమైయుండెను. ఏలయనగా దేవుడు ఆ దేశమును తనకు నివాసస్థలముగా ఏర్పరచుకొనెను గనుక, అది పరిశుద్ధముగాను సమస్త అపవిత్రతనుండి శుద్ధీకరింపబడినదిగాను ఉండవలెనని ఆయన ఉద్దేశించెను. కావున తమకు ఆజ్ఞాపింపబడిన ప్రతిదండనను అమలుపరచుటకు నిరాకరించుటచేత, ప్రజలు కనానులో నివసించు సున్నతిలేనివారితో కలిసియుండుటకు తమ సమ్మతిని కనుపరచిరి. ఈ జనములను వెళ్లగొట్టుట విషయమైన దేవుని ఆజ్ఞయెడల అంతటి ఉదాసీనతను కనుపరచుటచేత, ఆయన కోపము వారిమీద రగులుకొనుటకు వారు న్యాయమైన కారణమిచ్చిరి. ఇదిగో, ఈ జనములన్నియు ఖడ్గముచేత నిర్మూలము చేయబడవలెనని నేను ఆజ్ఞాపించితిని; ఇప్పుడు మీరు నా మాట వినలేదు గనుక, "వారు మీ కన్నులలో ముళ్లుగాను మీ ప్రక్కలలో శూలములుగాను ఉండి, మీరు నివసించు దేశములో మిమ్మును బాధపెట్టుదురు" అని ఆయన సెలవిచ్చుచున్నాడు, సంఖ్యాకాండము 33:55.

ఈ జనములన్నిటిని నశింపజేయక, వారిలో కొందరిని నిలిచియుండనిచ్చుట కనికరముతో కూడిన క్రియగా కనబడవచ్చును; అయితే ఈలాగు ప్రవర్తించుటచేత ప్రజలు వారిమీద దేవుని నీతియుక్తమైన ప్రతిదండనను అమలుపరచుటలో అశ్రద్ధ చేసిన దోషమునకును, వారి హేయకృత్యములచేత ఆ దేశము అపవిత్రపరచబడుటకు దానిని విడిచిపెట్టిన దోషమునకును పాత్రులైరి. ఈ సంగతులనుండి మనము గమనింపవలసినదేమనగా, మనుష్యులు సులభముగా లోనగు రెండు అతిశయములు కలవు: అనవసరముగా మితిమీరిన కాఠిన్యము చూపుట, లేక మితిమీరిన మెత్తదనముచేత న్యాయము యొక్క ఉద్దేశములను వ్యర్థపరచుట. కావున ఈ రెండు అతిశయములను తప్పించుకొనగోరినయెడల, మనము దేవుని ఆజ్ఞను ఖచ్చితముగా అంటిపెట్టుకొనియుండవలెను. ఏలయనగా ఈ జనములలో కొందరిని పూర్తిగా విడిచిపెట్టినందుకు ఇశ్రాయేలీయులు ఖండింపబడుచున్నయెడల, తమ పదవి యొక్క బాధ్యతాయుతమైన విధులయెడల భయముతోను నిరుత్సాహముతోను కూడిన శ్రద్ధ చూపుచు, కొద్దిమంది వ్యక్తులయెడల మితిమీరిన మెత్తదనము కనుపరచి, ఈ విధముగా దుర్నీతికి దారులను అడ్డగించు నిర్బంధములను బలహీనపరచి, ప్రజాక్షేమమునకు గొప్ప నష్టము కలిగించు న్యాయాధిపతులను గూర్చి మనము ఏమి తలంచవలెను?

35. అయితే వారు కలిసిపోయిరి. ఈ బుద్ధిహీనమైన మానవత్వము యొక్క ఫలితమేమో అతడు వర్ణించుచున్నాడు; అదేమనగా, వారు విడిచిపెట్టిన జనముల అపవిత్రతలచేత వారు అపవిత్రులైరి. కనాను దేశములో వారు మాత్రమే నివసించియున్నయెడల, దేవుని పవిత్రమైన ఆరాధనను వారు మరి సులభముగా కాపాడుకొనియుండెడివారు. అట్టి పొరుగువారి ప్రభావముచేత ఆకర్షింపబడి, వారు త్వరలోనే తమ పితరుల అడుగుజాడలనుండి భ్రష్టులగుట ఆశ్చర్యము కాదు; ఏలయనగా మంచివారి మాదిరికంటె చెడ్డవారి మాదిరిని అనుసరించుటకే మనము ఎక్కువ మొగ్గుచూపుదుము. ఇప్పుడు అతడు అరణ్యములో దేవుని కోపమును అంత తరచుగా రేపినవారి సంతతివారిని గూర్చి మాటలాడుచు, తరువాతి తరమునందును అదే అవిశ్వాసము, తిరుగుబాటు, కృతఘ్నత ప్రబలియుండెను గనుక వారు తమ పితరులకంటె ఏ మాత్రమును మంచివారు కారని ప్రకటించుచున్నాడు.

అన్యజనులతో కలిసిపోవుటచేత, ఆ అపవిత్రమైన జనములనుండి వారు ప్రత్యేకింపబడియుండవలెనను స్పష్టమైన షరతుమీదనే వారిని తన పిల్లలనుగా దత్తత చేసికొనిన దేవుని విశిష్టమైన కృపను వారు బాహాటముగా తిరస్కరించిరి. కావున విచక్షణ లేకుండ వారితో సహవాసము చేయుటచేత వారు ఈ పరిశుద్ధ నిబంధనను నిష్ఫలము చేయుచున్నారు. వారు వారి క్రియలను నేర్చుకొనిరి అని అతడు చేర్చునప్పుడు, భక్తిహీనులతో సహవాసము చేయుటకంటె అపాయకరమైనది మరేదియు లేదని అతడు మనలను హెచ్చరించుచున్నాడు; ఏలయనగా సద్గుణముకంటె దుర్గుణమును అనుసరించుటకే మనము ఎక్కువ మొగ్గుచూపువారము గనుక, భ్రష్టత్వముతో మనకు ఎంత ఎక్కువ పరిచయముండునో అది అంత విస్తారముగా వ్యాపించకమానదు. అట్టి పరిస్థితులలో, మనకు సంపర్కము కలుగు దుష్టులు తమ చెడిపోయిన నడవడిచేత మనకు సోకకుండునట్లు అత్యధికమైన జాగ్రత్తయు మెలకువయు అవసరము; విశేషముగా మనమందరము స్వభావసిద్ధముగా మొగ్గుచూపు విగ్రహారాధనలోనికి తిరిగి జారిపడు అపాయమున్నచోట ఇది మరి అవసరము. అలాగైతే, పాపము చేయుటకు ఇతరులచేత ప్రేరేపింపబడినప్పుడు, పాపమునకు పాపము చేర్చుటయే తప్ప మనయందు కలుగు ఫలితము మరేమి? కావున యూదులు అప్పటికే అన్యజనుల శిక్షణక్రింద ఎంతగా ఉండిరనగా, వారి విగ్రహారాధనా కర్మలను ఆచరించుటకు తమ్మును తాము అప్పగించుకొనిరని ప్రవక్త ప్రకటించుచున్నాడు. సేవించుట అను మాటను వాడుటచేత, తాము ప్రతిమలకు దేవునికి మాత్రమే చెందవలసిన ఆరాధనను ఇయ్యక, ఒక విధమైన గౌరవపూర్వకమైన నమస్కారమును మాత్రమే ఇచ్చుచున్నామని నటించు పోపు మతస్థుల హీనమైన తప్పించుకొను మార్గమును అతడు ఖండించుచున్నాడు. అయితే ప్రతిమలను ఆరాధించుట న్యాయసమ్మతమైనయెడల, అన్యదేవతలను సేవించినందుకు తన స్వంత జనమును ఖండించుటకు ప్రవక్తకు తగిన కారణము లేకపోయెడిది. కావున దైవికమైన ఆరాధన దేవునికి మాత్రమే చెల్లింపవలెననియు, ఒక విధమైన గౌరవపూర్వకమైన నమస్కారము ప్రతిమలకు ఇయ్యవలెననియు చేయబడు విభేదము తృణీకరింపదగినది. తమ బుద్ధిహీనతలయెడల వారికున్న మొండి అనురక్తియు, దేవుని శిక్షలను వారు తృణీకరించుటయు మరి స్పష్టముగా కనబడునట్లు, ఇది వారి నాశనమునకు దారితీసెనని అతడు చేర్చుచున్నాడు.

37. మరియు వారు బలి అర్పించిరి. ప్రజల భయంకరమైన అంధత్వమును నిరూపించు ఒక రకమైన మూఢనమ్మకమును ప్రవక్త ఇక్కడ ప్రస్తావించుచున్నాడు; అదేమనగా, వారు తమ కుమారులను కుమార్తెలను దయ్యములకు బలి అర్పించుటకు వెనుకాడలేదు. ప్రజల పాపమునకు అంతటి హేయమైన పేరును అన్వయించుటచేత, దానిని మరి అసహ్యకరమైన రంగులలో కనుపరచవలెనని అతడు ఉద్దేశించుచున్నాడు. దీనినుండి, ఏ భక్తి కార్యమునకైనను అవివేకమైన ఆసక్తి ఒక బలహీనమైన సాకు మాత్రమే అని మనము నేర్చుకొనుచున్నాము. ఏలయనగా యూదులు మండుచున్న ఆసక్తి ప్రభావములో ఎంత ఎక్కువగా ఉండిరో, అంత ఎక్కువ దుష్టత్వము విషయమై ప్రవక్త వారిని దోషులుగా నిర్ధారించుచున్నాడు; ఏలయనగా వారి వెఱ్ఱితనము వారిని ఎంతటి ఉద్రేకమునకు కొనిపోయెననగా, వారు తమ స్వంత సంతానమును సహితము విడిచిపెట్టలేదు. ("Quid igitur fief ubi oleum camino adder aliena instigatio?" — లాటిన్. "Que sera-ce donc quand l'instigation d'autruy iettera (comme l'on dit) de l'huile dedans le feu?" — ఫ్రెంచి. ("అలాగైతే ఇతరుల ప్రేరేపణ (సామెత చెప్పునట్లు) అగ్నిలో నూనె పోసినప్పుడు ఏమగును?") "Dum adoratione duliae, non latriae, se imagines colere excusant." — లాటిన్. ("తాము ప్రతిమలను లాత్రియా ఆరాధనతో కాక దూలియా ఆరాధనతో పూజించుచున్నామని సాకు చెప్పుకొనుచు.") — సంపుటి 2, పుట 272, గమనిక చూడుము.) మంచి ఉద్దేశములు పుణ్యఫలదాయకములైనయెడల, విగ్రహారాధకులు తలంచునట్లు, తమ స్వంత పిల్లలను బలి అర్పించుటలో సమస్త సహజ ప్రేమను విడిచిపెట్టుట నిశ్చయముగా అత్యధికమైన మెప్పునకు తగిన కార్యమైయుండెడిది. అయితే మనుష్యులు తమ స్వంత చపలమైన మనస్సు యొక్క ప్రేరణచేత ప్రవర్తించునప్పుడు, బాహ్యమైన ఆరాధనా కార్యములలో వారు ఎంత ఎక్కువగా నిమగ్నులగుదురో, అంత ఎక్కువగా తమ అపరాధమును వృద్ధిచేసికొందురు. ఏలయనగా అబ్రాహామునకును ప్రవక్త ప్రస్తావించు ఈ వ్యక్తులకును ఉన్న భేదమేమి? విశ్వాసము యొక్క ప్రభావముచేత అబ్రాహాము తన కుమారుని అర్పించుటకు సిద్ధముగా నుండెను; వీరైతే మితిలేని ఆసక్తి యొక్క ప్రేరణచేత కొనిపోబడి, సమస్త సహజ ప్రేమను విసర్జించి, తమ స్వంత సంతానము యొక్క రక్తములో తమ చేతులను ముంచుకొనిరి; ఇదే తప్ప మరి ఏ భేదమును లేదు.

38. మరియు వారు చిందించిరి. తమ స్వంత పిల్లలను బలి అర్పించుటకును, ఈ విధముగా నిర్దోష రక్తమును చిందించుటచేత దేశమును అపవిత్రపరచుటకును వారిని నడిపించిన ఆ మతసంబంధమైన వెఱ్ఱితనమునకు విరోధముగా అతడు మరి అధికమైన రోషముతో ఆక్షేపించుచున్నాడు. అబ్రాహాము తన ఏకైక కుమారుని అర్పింపక దాచుకొనలేదు గనుక అతడు మెచ్చుకొనబడుచున్నాడని ఎవరైనను అభ్యంతరము చెప్పినయెడల, దానికి ఉత్తరము స్పష్టము: అతడు దేవుని ఆజ్ఞకు లోబడి దానిని చేసెను గనుక, విశ్వాసము యొక్క పవిత్రతచేత క్రూరత్వము యొక్క ప్రతి జాడయు తుడిచివేయబడెను. ఏలయనగా బలికంటె విధేయత శ్రేష్ఠమైనదైనయెడల, (1 సమూయేలు 15:22) నీతికిని మతమునకును అదే శ్రేష్ఠమైన నియమము. మూఢనమ్మకముగల అన్యజనులు తమ స్వంత కల్పనలకు విడిచిపెట్టబడి, ఘోరమైన క్రూరకృత్యములలో కఠినులగుట దేవుని ప్రతిదండన చేయు ఉగ్రత యొక్క భయంకరమైన ప్రత్యక్షత. హతసాక్షులు సత్యమును సమర్థించుటలో తమ ప్రాణములను అపాయమునకు గురిచేసినప్పుడెల్లను, అట్టి బలి యొక్క ధూపము దేవునికి ప్రీతికరముగా నుండును. అయితే డెసియస్ అను పేరుగల ఇద్దరు రోమీయులు హేయమైన రీతిగా తమ్మును తాము మరణమునకు సమర్పించుకొనినప్పుడు, అది ఘోరమైన భక్తిహీనతతో కూడిన కార్యమైయుండెను. కావున దేవుని ఆరాధించు వక్రమైన విధానమునకు వారు మితిమీరిన క్రూరత్వమును చేర్చిరను ఈ సంగతిచేత ప్రవక్త ప్రజల అపరాధమును హెచ్చించుట న్యాయమైన కారణము లేకుండ కాదు. దేవుడు తనకు ప్రత్యేకమైన ఆరాధనా స్థలముగా చేయుటకై ఏ దేశమునుండి పూర్వనివాసులను వెళ్లగొట్టవలెనని వారికి ఆజ్ఞాపించెనో, ఆ దేశమును వారు అపవిత్రపరచిరని వారిమీద నేరము మోపుటకు కూడ తక్కువ కారణము లేదు. కావున తమ విగ్రహారాధనచేత దేశమును అపవిత్రపరచుటయే గాక, తమ పిల్లలను క్రూరముగా వధించుటచేతను, దేవునికి చెందవలసినదానిని ఆయనకు దక్కకుండ చేసి, ఒక విధముగా ఆయన సంకల్పములను వ్యర్థపరచిన ఇశ్రాయేలీయులు రెండు విధములుగా దుష్టులైరి.

"לשדים, దయ్యములకు. ఈ మాట ఇక్కడను ద్వితీయోపదేశకాండము 32:17 నందును మాత్రమే కనబడుచున్నది: 'వారు దేవునికి కాక దయ్యములకు బలి అర్పించిరి,' మొదలైనవి. కొందరు దీనిని שוד, పాడుచేయుట, అను మాటనుండి వ్యుత్పన్నము చేయుచున్నారు. మైకేలిస్ నల్లగా ఉండుట అను అర్థమిచ్చు ఒక అరబీ మాటనుండియు, హెంగ్‌స్టెన్‌బర్గ్ ప్రభుత్వము చేయుట అను అర్థమిచ్చు ఒక అరబీ మాటనుండియు దీనిని వ్యుత్పన్నము చేయుచున్నారు. ఏ ధాతువు నిజమైనదైనను, שדים అనునది నరబలులు అర్పింపబడిన ఏదో ఒక రకమైన అబద్ధ దేవతలను సూచించుచున్నదనుటకు సందేహము లేదు." — ఫిలిప్స్. కనానీయులును వారి సంతతివారైన కార్తేజీయులును, ఇతర అన్యజనములును, తమ దేవతలను శాంతపరచుటకై మనుష్యులను, తమ అతి ప్రియమైన పిల్లలను సహితము బలి అర్పించిరనునది పరిశుద్ధ లేఖనములనుండి మాత్రమే గాక లౌకిక చరిత్రనుండియు స్థిరపరచబడిన సత్యము; మరియు వింతగా కనబడినను, ఇందులో ఇశ్రాయేలీయులు వారిని అనుకరించి, తమ కుమారులను కుమార్తెలను అవే అబద్ధ దేవతలకు అర్పించిరనునది కూడ ఏ మాత్రమును తక్కువ నిశ్చయము కాదు. 2 రాజులు 16:3; 17:17; 21:6; 2 దినవృత్తాంతములు 28:3; 33:6 పోల్చి చూడుము. ఈ ఘోరమైన ఆచారమునకు విరోధముగా వారు స్పష్టముగా హెచ్చరింపబడియుండిరి, (లేవీయకాండము 18:21; 20:3; ద్వితీయోపదేశకాండము 12:31; 18:10;) అయినను వారు ఎంతగా మతిభ్రమించియుండిరనగా, మరియు మానవ హృదయము యొక్క దుష్టత్వమును మనుష్యులమీద సాతానుకున్న బలమును అంత ఘోరమైనవి గనుక, వారు తరచుగా దానిలోనికి తిరిగి జారిపడిరి. కాల్విన్ దయ్యములు అని అనువదించు మూలపదమును డా. ఆడమ్ క్లార్క్ భూతములు అని అనువదించుచున్నాడు. "లేఖనములో 'అపవాది' అను మాట బహువచనములో ఎన్నడును వాడబడలేదు; అపవాది ఒక్కడే, భూతములు అనేకములు ఉన్నను," అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. "Mais quand les deux Romains nommez Decii." — ఫ్రెంచి. ("అయితే డెసియస్ అను పేరుగల ఇద్దరు రోమీయులు.")

39. మరియు వారు తమ స్వంత క్రియలచేత అపవిత్రులైరి. అన్యజనుల హేయమైన ఆచారములను అవలంబించుటచేత యూదులు పూర్తిగా మలినులైరని సాధారణముగా చెప్పుచు అతడు ఇప్పుడు ముగించుచున్నాడు; ఏలయనగా మనుష్యుల సమస్త కల్పనలలో అపవిత్రత తప్ప మరేదియు లేదు. దైవిక అనుమతి లేకుండ మనుష్యులు కల్పించు సమస్త అబద్ధ ఆరాధనను అతడు మనుష్యుల క్రియలు అని పిలుచుచున్నాడు; దేవుని ఆరాధనతో నిజముగా జతపడియున్న పరిశుద్ధత ఆయన వాక్యమునుండి వచ్చుచున్నదనియు, మతమునందు మనుష్యుల కల్పనలును మిశ్రమములును అన్నియు అపవిత్రమైనవై దేవుని సేవను చెరుపుటకు దారితీయుననియు అతడు చెప్పుచున్నట్లున్నది. దేవుని సేవించవలెనని ఇశ్రాయేలీయుల ఉద్దేశమైయుండెననుటకు సందేహము లేదు; అయితే వారి మండుచున్న ఆసక్తి యొక్క ఫలమంతయు, తమ కాముకమైన కల్పనలచేత వారు దేవుని దృష్టికి మరి హేయులగుటయే అని పరిశుద్ధాత్మ ప్రకటించుచున్నాడు. ఏలయనగా దేవుని వాక్యమును ఖచ్చితముగా అంటిపెట్టుకొనియుండుటయే ఆత్మసంబంధమైన పాతివ్రత్యము.

కీర్తన 106:40-46

40. అప్పుడు యెహోవా కోపము ఆయన ప్రజలమీద రగులుకొనెను, ఆయన తన స్వాస్థ్యమును అసహ్యించుకొనెను: 41. ఆయన వారిని అన్యజనుల చేతికి అప్పగించెను; వారి శత్రువులు వారిని ఏలిరి. 42. వారి విరోధులు వారిని అణచివేసిరి, వారు వారి చేతిక్రింద బాధింపబడిరి. 43. అనేక పర్యాయములు ఆయన వారిని విడిపించెను; అయినను వారు తమ ఆలోచనచేత ఆయనకు కోపము పుట్టించిరి, తమ దోషముచేత అణచివేయబడిరి. 44. వారు ఇరుకులో ఉండగా ఆయన చూచెను, వారి మొఱ్ఱను ఆలకించెను: 45. ఆయన వారియెడల తన నిబంధనను జ్ఞాపకము చేసికొనెను, తన కృపాబాహుళ్యమునుబట్టి పశ్చాత్తాపపడెను. 46. వారిని చెరపట్టుకొనిపోయిన వారందరియెదుట వారికి కనికరము దొరకునట్లు ఆయన చేసెను.

40. అప్పుడు యెహోవా కోపము రగులుకొనెను. ప్రజలమీదికి రప్పింపబడిన శిక్ష యొక్క కాఠిన్యము, దేవుని ఆరాధనను చెరుపుటకు సాహసించుటలో వారు స్వల్పమైన అపరాధము చేయలేదని మనము పూర్వము చెప్పినదాని సత్యమును స్థిరపరచుచున్నది. ఇదంతయు వారిని తమ పాపము విషయమై నిజముగా పశ్చాత్తాపపడునట్లు చేయుటలో ఇంకను విఫలమాయెను గనుక, వారి దిద్దుబాటు ఎంత నిరాశాజనకమైనదో వారే కనుపరచిరి. దేవుని పరిశుద్ధమైనదియు ఏర్పరచబడినదియునైన స్వాస్థ్యమైన ప్రజలు, తామే అపవాదికి దాసులైన అన్యజనుల హేయకృత్యములకు అప్పగింపబడుట, ఆయన ప్రతిదండన చేయు ఉగ్రత యొక్క భయంకరమైన ప్రత్యక్షత. కనీసము అప్పుడైనను, అంతటి ఘోరమైన విపత్తులలోనికి తమ్మును పడద్రోసిన తమ స్వంత దుష్టత్వమును వారు అసహ్యించుకొనియుండవలసినది. వారు తమ శత్రువులచేత అణచివేయబడి బాధింపబడిరని చెప్పుటచేత, ప్రవక్త వారి ప్రవర్తన యొక్క నీచత్వమును మరి ఆశ్చర్యకరమైన రీతిగా ఎత్తిచూపుచున్నాడు. దాస్యమునకును అణచివేతకును లోనైనప్పటికిని, వారు దేవుని సర్వశక్తిగల చేతిక్రింద నిజముగాను హృదయపూర్వకముగాను తగ్గించుకొనలేదు గనుక, వారి బుద్ధిహీనత మరి అవమానకరముగా కనబడుచున్నది. ఏలయనగా దీనికి ముందే, తమకు అంత బాధాకరమైన ఆ దాస్యములోనికి వారు యాదృచ్ఛికముగా పడలేదనియు, అది వారి శత్రువుల పరాక్రమముచేత సంభవింపలేదనియు, దేవుడే వారిని దానికి అప్పగించి, ఒక విధముగా అమ్మివేసెను గనుకనే అది కలిగెననియు మోషేచేత వారు హెచ్చరింపబడియుండిరి. ఆయన కాడిని మోయుటకు నిరాకరించినవారు తమ్మును వేధించి అణచివేయుటకై నిరంకుశుల చేతికి అప్పగింపబడుటయు, దేవుని తండ్రివంటి పాలనచేత ఏలబడుటకు సహింపనివారు తమ శత్రువుల పాదములక్రింద త్రొక్కబడుటకై వారిచేత అణచివేయబడుటయు దేవుని ప్రతిఫలమిచ్చు న్యాయమునకు ఒక స్పష్టమైన ఉదాహరణము.

43. అనేక పర్యాయములు. దేవుని కఠినమైన శిక్షలు వారి దిద్దుబాటును కలిగింపలేకపోయినందున ప్రజల దుష్టమైన మూర్ఖత్వము ఎట్లు బయలుపడెనో, అట్లే ఇప్పుడు మరొక వైపున, వారు దేవునినుండి పొందిన సమస్త ఉపకారములును వారిని విధేయతకు వంచలేకపోయెను అను సంగతినుండి ప్రవక్త వారి హృదయముల హేయమైన కాఠిన్యమును నిరూపించుచున్నాడు. తమ శ్రమల కాలమందు వారు నిశ్చయముగా వాటి భారముక్రింద మూలిగిరి; అయితే దేవుడు వారి శిక్షను తగ్గించుటయే గాక, వారికి ఆశ్చర్యకరమైన విడుదలలను కూడ అనుగ్రహించినప్పుడు, ఆ తరువాత వారు వెనుకకు తొలగిపోవుట క్షమింపదగినదా? ఇక్కడ ఒక అద్దములోవలె మానవజాతి అంతటి స్వభావము యొక్క చిత్రము మనకు కలదని మనము జ్ఞాపకముంచుకొనుట యుక్తము; ఏలయనగా నరపుత్రులలో అధికసంఖ్యాకులను మరల్చుటకై దేవుడు ఇశ్రాయేలీయుల విషయములో వాడిన అవే సాధనములను అవలంబించినయెడల, తాము పూర్వమున్న అదే స్థితిలో కొనసాగుచున్నట్లు కనబడనివారు ఎంత కొద్దిమంది ఉందురు? మరియు ఆయన తన దండము యొక్క కాఠిన్యముచేత మనలను తగ్గించినను, లేక తన దయచేత మనలను కరగించినను, దాని ఫలితము తాత్కాలికము మాత్రమే; ఏలయనగా ఆయన శిక్షమీద శిక్షతో మనలను దర్శించినను, దయమీద దయను కుప్పగా పోసినను, మనము అతిశీఘ్రముగా మన అలవాటైన దుష్టాచారములలోనికి తిరిగి జారిపడుదుము. యూదుల విషయమైతే, దేవుడు వారికొరకు జరిగించిన అనేకమైనవియు ఘనమైనవియునైన విడుదలలు ఉన్నప్పటికిని వారు తమ భ్రష్టత్వమును మానలేదు గనుక, వారి బుద్ధిలేని మందత్వము సహింపరానిదైయుండెను. ఏలయనగా అయినప్పటికిని వారు తమ దుష్టమైన కల్పనలచేత దేవునికి కోపము పుట్టించిరని కీర్తనకారుడు చెప్పుచున్నాడు. తరువాత తమ దోషముచేత అణచివేయబడుటలో వారు న్యాయమైన ప్రతిఫలమును పొందిరని అతడు ప్రకటించుచున్నాడు. అంతేగాక, వారు తమ శ్రమలన్నిటికిని పూర్తిగా అర్హులైనను, వారి మూలుగులు ఆలకింపబడెనని అతడు మనకు తెలియజేయుచున్నాడు; దీనినుండి, దేవుడు తన అలుపెరుగని దయచేత, వారి ఆత్మ యొక్క మూర్ఖత్వము ఉన్నప్పటికిని వారితో పోరాడుట మానలేదని మనము నేర్చుకొనుచున్నాము.

ఏలయనగా తన జ్ఞానయుక్తమైన ఉపదేశములకు చెవియొగ్గక, ఆయన హెచ్చరికలన్నిటిని బెదిరింపులన్నిటిని లక్ష్యపెట్టనివారి మొఱ్ఱను ఆలకించుట ఎంతటి కనికరము! అయినను ఈ సహనమంతయు దీర్ఘశాంతమంతయు ఉన్నప్పటికిని, మిక్కిలి చెడిపోయిన వారి హృదయములు మార్పులేకుండనే నిలిచియుండెను.

45. ఆయన జ్ఞాపకము చేసికొనెను. దేవుడు తన నిబంధనను జ్ఞాపకము చేసికొనుట ఆయన గొప్ప కనికరమునకును దీర్ఘశాంతమునకును కారణముగా ఇక్కడ చూపబడుచున్నది. ఆ నిబంధనయందు అపరాధములకు కృపగల క్షమాపణ కలదని అతడు ప్రకటించుటయే గాక, తమ క్షేమము ఏ నిబంధనయందు ఉంచబడెనో బాగుగా ఎరిగియుండియు, అట్టి ఔషధములచేత ఆ నిబంధనకు తిరిగి రాని వారి మూర్ఖమైన అంధత్వమును కూడ అతడు సూచించుచున్నాడు. అయితే అన్నిటికంటె ఎక్కువగా, అతడు వారిమీద కృతఘ్నత అను నేరమును మోపుచున్నాడు; ఏలయనగా నశించుటకు అర్హులైనప్పుడు, తమ సంరక్షణకు తాము దేవుని కనికరమునకు మాత్రమే ఋణపడియున్నామని వారు ఒప్పుకొనలేదు. దేవుడు తన కృపాబాహుళ్యమునుబట్టి వారిని విడిచిపెట్టెనని అతడు చెప్పు ఆ వచనము యొక్క తరువాతి భాగముచేత ఈ వ్యాఖ్యానము బలపరచబడుచున్నది. ఏలయనగా వారి విమోచనను సాధించుటకై దేవుడు తెరువవలసివచ్చిన తన కృప యొక్క గొప్ప నిధులనుండి, వారి పాపములకు తగిన శిక్ష ఎంత గొప్పదో ఊహింపవచ్చును. పశ్చాత్తాపపడుట అను మాట దేవునియందు ఏ మార్పును సూచింపదు, ఆయన తన శిక్షలను అమలుపరచు విధానములోని మార్పును మాత్రమే సూచించుచున్నది. ఆయన శిక్షను తగ్గించినప్పుడు, లేక తన తీర్పులను అమలుపరచుటనుండి తన చేతిని ఉపసంహరించుకొనినప్పుడు, దేవుడు తన సంకల్పమును మార్చుకొనినట్లు కనబడవచ్చును. అయితే లేఖనము మన బలహీనమైనదియు పరిమితమైనదియునైన గ్రహింపుకు తన్ను తాను అనుగుణపరచుకొనుచు, మనుష్యుల రీతిగానే మాటలాడుచున్నది.

46. వారికి కనికరము దొరకునట్లు ఆయన చేసెను. దేవుని కోపము ఒక విధముగా యూదుల విరోధులకు వారిని అణచివేయుటకు ఆయుధములైయుండెను గనుక వారు తమ శత్రువుల చేతికి అప్పగింపబడిరని అతడు పైన చెప్పినట్లే, ఇప్పుడు భయంకరమైన సాధనములచేతను గొప్ప క్రూరత్వముతోను వారిమీద ఆయన ప్రతిదండనను అమలుపరచిన ఆ శత్రువుల హృదయములనే అదే దేవుడు మెత్తపరచెనని అతడు చెప్పుచున్నాడు. కావున మనుష్యులందరి హృదయములు తన సార్వభౌమమైన చిత్తప్రకారము వాటిని కఠినపరచుటకైనను మెత్తపరచుటకైనను పూర్తిగా దేవుని అధీనములో ఉన్నవి గనుక, ఆయన కోపము తన ప్రజలమీద రగులుకొనియుండగా, వారి శత్రువులు కూడ అదే సమయమందు వారియెడల శాంతింపజేయరాని పగతో మండిపడిరి. అయితే ఆయన కోపము చల్లారిన క్షణమే, ఆయన తీర్పు యొక్క కొలిమినుండి వెలువడిన అగ్ని ఆరిపోయెను, వారి శత్రువుల క్రూరత్వము కనికరముగా మారెను. క్రూరులును అనాగరికులునైన శత్రువులు తాము పూర్వము ద్వేషించినవారిని ప్రేమించుటకును వారియెడల జాలిపడుటకును ఆరంభించుట, దేవుని దయగల దైవసంరక్షణచేత వారు తోడేళ్లనుండి గొఱ్ఱెపిల్లలుగా మార్చబడియుండనియెడల, నమ్మశక్యము కానంత ఆశ్చర్యకరమైన మార్పు.

కీర్తన 106:47-48

47. యెహోవా మా దేవా, మమ్మును రక్షింపుము! నీ పరిశుద్ధ నామమును స్తుతించుటకును, నీ స్తోత్రమునందు అతిశయించుటకును అన్యజనులలోనుండి మమ్మును సమకూర్చుము. 48. ఇశ్రాయేలీయుల దేవుడైన యెహోవా యుగయుగములు స్తుతింపబడునుగాక; ప్రజలందరు ఆమేన్ అందురుగాక. యెహోవాను స్తుతించుడి.

47. యెహోవా మా దేవా, మమ్మును రక్షింపుము! ప్రజలు దుఃఖకరమైనదియు విపత్కరమైనదియునైన చెదరిపోవుటలో ఉన్న కాలమందు ఈ కీర్తన రచింపబడెనని కీర్తన యొక్క ముగింపునుండి స్పష్టమగుచున్నది. హగ్గయి మలాకీల కాలము తరువాత ప్రజలలో ప్రసిద్ధులైన ప్రవక్తలెవరును బయలుదేరకపోయినను, తమకు అవసరమైన సమస్త ఆదరణను పొందగల మూలమువైపునకు ప్రజలను నడిపించునట్లు యాజకులలో కొందరు ప్రవచనాత్మను పొందియుండిరనుట సంభావ్యమే. (యెహోవాను స్తుతించుడి అను దానికి హెబ్రీ మాట הללו-יה, హలెలూయా, — ఇది కీర్తనల ఆరంభమందును అంతమందును మిక్కిలి తరచుగా కనబడు మాట. సెప్టువజింట్ అనువాదకులు దానిని అనువదింపకుండ విడిచిపెట్టి, Αλληλουϊα అని ఉంచిరి. నిస్సందేహముగా దావీదు కాలముకంటె చాల ప్రాచీనమైన దేవుని స్తుతించు ఈ గంభీరమైన రూపమునుండియే, ప్రాచీన గ్రీకులు అపొల్లో గౌరవార్థము తాము రచించిన కావ్యములను గీతములను ఆరంభించుటకును ముగించుటకును వాడిన Αλληλουϊα అను తమ సమానమైన జయఘోషను స్పష్టముగా పొందిరి. — הלל, 4 పై పార్క్‌హర్స్ట్ నిఘంటువు చూడుము. ఈ కీర్తనతో, యూదులు కీర్తనలను విభజించిన గ్రంథములలో నాలుగవది ముగియుచున్నది.) అంతియొకస్ యొక్క నిరంకుశత్వముచేత వారు చెదరగొట్టబడిన తరువాత, ప్రజలు తమ పూర్వచరిత్రను తలపోసికొని, దేవుడు తమ పితరులను విడిపించిన కాలమునుండి వారు లెక్కలేనన్ని విధములుగా ఆయనకు కోపము పుట్టించిరని ఒప్పుకొనునట్లు, ఈ ప్రార్థనారూపము వారి అప్పటి పరిస్థితుల అవసరమునకు అనుగుణముగా కూర్చబడెనని నా అభిప్రాయము. ఏలయనగా దేవుని ఏర్పాట్లకు విరోధముగా వారు సణుగకుండునట్లు, వారు పూర్తిగా తగ్గింపబడుట అవసరమైయుండెను. మరియు దేవుడు వారి పితరులు అయోగ్యులైనప్పటికిని వారికి క్షమాపణను అనుగ్రహించెను గనుక, వారు జాగ్రత్తగాను హృదయపూర్వకముగాను ఆయనతో సమాధానపడుటకు వెదకినయెడల, ఇకమీదట క్షమాపణ నిరీక్షణను వారిలో పుట్టించుటకు అది తగినదైయుండెను; విశేషముగా ఇక్కడ నిబంధన యొక్క గంభీరమైన జ్ఞాపకము కలదు గనుక ఇది మరి నిజము; దేవుని కోపము ఇంకను చల్లారకపోయినను, ఆ నిబంధనయందలి విశ్వాసముచేత వారు ఆయనయొద్దకు సమీపింపగలిగిరి. అంతేగాక, దేవుడు వారిని తన స్వకీయ ప్రజలనుగా ఏర్పరచుకొనెను గనుక, "నీవారిలో ఎవరైనను ఆకాశముల దిగంతములవరకు వెళ్లగొట్టబడినను, అక్కడనుండి నీ దేవుడైన యెహోవా నిన్ను సమకూర్చును, అక్కడనుండి నిన్ను రప్పించును" అను మోషే ప్రవచనము ప్రకారము, ఛిన్నాభిన్నమై రక్తము కారుచున్న అవయవములను ఒక్క శరీరముగా సమకూర్చుమని వారు ఆయనకు మొఱ్ఱపెట్టుచున్నారు, ద్వితీయోపదేశకాండము 30:4.

విస్తారముగా చెదరిపోయిన జనసమూహము సమకూర్చబడి విశ్వాసము యొక్క ఐక్యతయందు వృద్ధిపొందినప్పుడు, ఈ ప్రవచనము చివరకు నెరవేరెను. ఏలయనగా ఆ ప్రజలు తమ భూసంబంధమైన రాజ్యమును రాజ్యవ్యవస్థను ఎన్నడును తిరిగి పొందకపోయినను, క్రీస్తు శరీరములో వారు అంటుకట్టబడుట మరి శ్రేష్ఠమైన సమకూర్పు. వారు ఎక్కడ ఉన్నను, విశ్వాసము అను పరిశుద్ధమైనదియు ఆత్మసంబంధమైనదియునైన బంధముచేత ఒకరితో ఒకరును, క్రీస్తునొద్దకు మరలిన అన్యజనులతోను ఐక్యపరచబడిరి; తత్ఫలితముగా వారు భూమియంతట వ్యాపించియున్న ఒక్క సంఘముగానే యుండిరి. చెరనుండి తమ విమోచన యొక్క ఉద్దేశమును వారు చేర్చుచున్నారు; అదేమనగా, వారు దేవుని నామమును కొనియాడుటయు, ఎడతెగక ఆయన స్తుతులలో నిమగ్నులైయుండుటయు.

48. ఇశ్రాయేలీయుల దేవుడైన యెహోవా స్తుతింపబడునుగాక. తీవ్రమైన అణచివేతలో ఉన్నప్పటికిని, క్రుంగిపోయిన చెరపట్టబడినవారు దేవునికి కృతజ్ఞతాస్తుతులు చెల్లించుట మానకుండునట్లు ప్రవక్త ఇక్కడ ప్రజల ప్రార్థనలను కోరికలను క్రమపరచుచున్నాడు; ఇది జాగ్రత్తగా గమనింపవలసిన విషయము; ఏలయనగా శ్రమచేత క్రుంగద్రొక్కబడినప్పుడు, ఆత్మ యొక్క నెమ్మదితో దేవునియొద్దకు సమీపించువాడు నూటికి ఒక్కడైనను దొరకుట కష్టము; దానికి భిన్నముగా, అతడు ప్రార్థించు అజాగ్రత్తయైనదియు నిస్సారమైనదియునైన రీతిచేతనైనను, తన బాధాకరమైన స్థితిని గూర్చి ఫిర్యాదులు కుమ్మరించుటచేతనైనను తన హృదయ గర్వమును బయలుపరచుకొనును. అయితే మన విజ్ఞాపనల ధ్వనికి దేవుడు అనుకూలముగా చెవియొగ్గునని మనము నిరీక్షింపగల ఏకైక మార్గమేదనగా, సాత్వికమైన ఆత్మతో ఆయన శిక్షలకు లోబడుటయు, ఆయన మనమీద ఉంచుటకు ఇష్టపడు సిలువను ఓర్పుతో భరించుటయు. కావున దేవుడు చెరపట్టబడినవారిని గణనీయమైన కాఠిన్యముతో శిక్షించుచుండగా కూడ, శ్రమపడుచున్న ఆ చెరపట్టబడినవారిని ఆయనను స్తుతించుమని ప్రవక్త హెచ్చరించుట మిక్కిలి యుక్తమైనది. ప్రజలు ఆమేన్ అందురుగాక అని చేర్చబడుట కూడ అదే ఉద్దేశము కలదే; వారు వ్యక్తిగతముగాను బహిరంగముగాను శ్రమల సముద్రములో మునిగియున్నప్పటికిని, దేవుని స్తుతులకు వారందరు సమ్మతింపవలెనని అతడు ఆజ్ఞాపించుచున్నట్లున్నది.