కీర్తన 96

కీర్తన 96

కీర్తన 96

ఈ కీర్తన దేవుని స్తుతించుటకు ఒక ప్రబోధమును కలిగియున్నది; ఆ ప్రబోధము యూదులకు మాత్రమే కాక సమస్త జనములకును ఉద్దేశింపబడినది. దీనినిబట్టి ఇది క్రీస్తు రాజ్యమును సూచించుచున్నదని మనము గ్రహింపవలెను. దేవుని నామము బయలుపరచబడువరకు యూదయ దేశము తప్ప లోకములోని మరి ఏ భాగమునందును ఆ నామమునకు మొఱ్ఱపెట్టుట సాధ్యము కాకుండెను; మరియు ఆ కాలమందు అన్యజనములు అట్టి ఆరాధనకు పూర్తిగా అసమర్థులైయుండుట అనివార్యము. అయినను, క్రీస్తు సువార్త వ్యాప్తిచేత సర్వభూమిని తన మహిమతో నింపు కాలము వచ్చువరకు, ధర్మశాస్త్రము క్రింద నుండిన పరిశుద్ధులను దేవుని స్తోత్రములను కీర్తించుటకు పరిశుద్ధాత్మ ప్రేరేపించెనని స్పష్టమగుచున్నది.

కీర్తన 96:1-3

1. యెహోవాకు క్రొత్త గీతము పాడుడి; సర్వభూజనులారా, యెహోవాకు పాడుడి. 2. యెహోవాకు పాడుడి, ఆయన నామమును సన్నుతించుడి; దినదినము ఆయన రక్షణను ప్రకటించుడి. 3. అన్యజనులలో ఆయన మహిమను, సమస్త ప్రజలలో ఆయన ఆశ్చర్యకార్యములను వివరించుడి.

1. యెహోవాకు క్రొత్త గీతము పాడుడి. నేను ఇంతకుముందే గమనించినట్లు, కీర్తనకారుడు ఇశ్రాయేలీయులను మాత్రమే కాక సర్వలోకమును భక్తి అభ్యాసమునకు ప్రబోధించుచున్నాడని ఈ ఆరంభము చూపుచున్నది. దేవుని జ్ఞానమును అందించు సాధనముగా సువార్త సర్వత్ర వ్యాపింపనియెడల ఇది జరుగుట సాధ్యము కాదు. "తాము విశ్వసింపనివానికి ఎట్లు ప్రార్థన చేయుదురు?" (రోమీయులకు 10:14) అను పౌలు మాట తప్పక సత్యముగా నిలువవలెను. ("Mutae erant ac surdae." — లాటిను. "అవి మూగవై చెవిటివై యుండెను.") అదే అపొస్తలుడు "అన్యజనులారా, ఆయన ప్రజలతో కూడ ప్రభువును స్తుతించుడి" అను వాక్యమును సాక్ష్యముగా చూపి అన్యజనుల పిలుపును రుజువుపరచుచున్నాడు; దీనినిబట్టి విశ్వాసమందలి సహవాసము కలిసి స్తుతి చెల్లించుటతో ముడిపడియున్నదని తేలుచున్నది (రోమీయులకు 15:11). అంతేకాక, కీర్తనకారుడు సామాన్యమైనదియు పూర్వము పాడబడినదియునైన గీతమును కాక, క్రొత్త గీతమును కోరుచున్నాడు. కావున అతడు దేవుని మంచితనము యొక్క అసాధారణమైనదియు విశేషమైనదియునైన ఏదో ఒక ప్రదర్శనను సూచించుచుండవలెను. ఈ ప్రకారమే, యెషయా ఆశ్చర్యకరమైనదియు నమ్మశక్యము కానిదియునైన సంఘము యొక్క పునరుద్ధరణను గూర్చి మాటలాడునప్పుడు, "యెహోవాకు క్రొత్త గీతము పాడుడి" అని చెప్పుచున్నాడు (యెషయా 42:10). కాబట్టి దేవుడు ఎవరును ఎదురుచూడని రీతిగా లోకములో తన రాజ్యమును స్థాపించు సమయము వచ్చెనని కీర్తనకారుడు సూచించుచున్నాడు. సమస్త జనములు దేవుని కటాక్షములో పాలుపొందుదురని అతడు ముందుకు సాగుచు మరింత స్పష్టముగా సూచించుచున్నాడు. ఆయన రక్షణను ప్రకటించవలెనని అతడు అన్నిచోట్లను వారిని పిలుచుచున్నాడు; మరియు వారు దినదినము దానిని కీర్తింపవలెనని కోరుటయందు, అది వాడిపోవునదియు క్షణికమైనదియు కాక నిత్యము నిలుచునట్టిదని సూచింపగోరుచున్నాడు.

3. అన్యజనులలో ఆయన మహిమను వివరించుడి. ఇక్కడ చెప్పబడిన రక్షణను ఘనపరచుటకు మరికొన్ని పదములు చేర్చబడుచున్నవి. అది ఆయన మహిమ అనియు ఆయన ఆశ్చర్యకార్యములు అనియు పిలువబడుచున్నది; అనగా అది మహిమకరమైనదియు ఆశ్చర్యకరమైనదియు అని చెప్పుటతో ఇది సమానము. అట్టి బిరుదులచేత కీర్తనకారుడు దానిని పూర్వము అనుగ్రహింపబడిన ఏ విమోచనలనుండియైనను వేరుపరచగోరుచున్నాడు; నిజముగా, దేవుడు సర్వలోకమునకు విమోచకుడుగా ప్రత్యక్షమైనప్పుడు, మునుపెన్నడును అనుగ్రహింపనంతటి తన కనికరమును కటాక్షమును ఆయన ప్రదర్శించెనను విషయములో ఒక్కటే అభిప్రాయముండగలదు. నేను చెప్పినట్లు, అన్యజనములు ఈ రక్షణ లేకుండ విడువబడియుండినయెడల వారు దానిని కీర్తించుట అసాధ్యమై యుండెడిది. క్రీస్తు సాధించిన విమోచనయందు సాటిలేని ఆశ్చర్యకరమైన దేనినో కనుగొనునంతగా మన మనస్సులు పైకెత్తబడితేనే గాని, మనము దానిని సరిగా గ్రహించితిమని ఎన్నడును చెప్పబడదని ఈ మాటలు మనకు బోధించుచున్నవి.

ఇంచుమించు ఇట్టిదే ఒక కీర్తన 1 దినవృత్తాంతములు 16లో కనబడుచున్నది; మందసము ఓబేదెదోము ఇంటినుండి సీయోనునకు తరలింపబడిన సందర్భమున పాడబడుటకై దావీదు దానిని ఆసాపునకు అప్పగించెను. అయితే 1 దినవృత్తాంతములు 16లో ఉన్నట్టి ఆ గీతము గణనీయముగా పొడవైనది; అది 8వ వచనమునుండి 36వ వచనమువరకు [1 దినవృత్తాంతములు 16:8-36] వ్యాపించియున్నది; ఈ కీర్తన దానిలో 23వ వచనమునుండి 33వ వచనమువరకు [1 దినవృత్తాంతములు 16:23-33] ఉన్న భాగము మాత్రమే. ఈ భాగము పైన చెప్పిన కీర్తననుండి తీయబడి, స్వల్పమైన మార్పులతో రెండవ ఆలయ ప్రతిష్ఠోత్సవమునకు అనుగుణముగా చేయబడెనని తలంపబడుచున్నది. ఈ అభిప్రాయము సెప్టువజింట్, వల్గేట్, ఇథియోపియా, అరబీ అనువాదములలో ఈ కీర్తనకున్న "చెరనుండి తిరిగివచ్చిన తరువాత మందిరము కట్టబడినప్పుడు దావీదు గీతము" అను శీర్షికమీద ఆధారపడియున్నది. కావున ఖచ్చితముగా చెప్పవలెనంటే, ఇది క్రొత్త గీతము కాదు. అయితే ఇది ఒక క్రొత్త ఉద్దేశమునకు అనుగుణముగా చేయబడినందునను — యూదులకు అనుగ్రహింపబడిన క్రొత్త కనికరములను కీర్తించుటకును, మెస్సీయ రాకడ యొక్క మహిమకరమైన యుగము వైపునకును ఆయన రాజ్య స్థాపన వైపునకును మనస్సును ముందుకు నడిపించుటకును ఉద్దేశింపబడినందునను — దీనిని క్రొత్తదని పిలువవచ్చును; మందసము ఓబేదెదోము ఇంటినుండి సీయోను కొండకు తేబడిన కాలముకంటె ఆలయము తిరిగి కట్టబడిన కాలమందే ఏర్పరచబడిన ప్రజలలో ఆ నిరీక్షణ బహుశ మరింత సాధారణముగా నుండెను. మొదటి వచనము దినవృత్తాంతముల గ్రంథములో నమోదైన మూల గీతములో లేదనియు, ఈ చిన్న కీర్తన అనుగుణముగా చేయబడిన క్రొత్త సందర్భము నిమిత్తము అది చేర్చబడినట్లు కనబడుచున్నదనియు గమనింపవచ్చును.

కీర్తన 96:4-6

4. యెహోవా గొప్పవాడు, ఆయన బహుగా స్తుతినొంద తగినవాడు; సమస్త దేవతలకంటె ఆయన భయంకరుడు. 5. జనముల దేవతలన్నియు వ్యర్థములే; యెహోవా ఆకాశములను సృజించెను. 6. బలమును ఘనతయు ఆయన సన్నిధిని ఉన్నవి; శక్తియు మహిమయు ఆయన పరిశుద్ధస్థలములో ఉన్నవి.

4. యెహోవా గొప్పవాడు, ఆయన బహుగా స్తుతినొంద తగినవాడు. మనుష్యులు ఏ దేవుని కీర్తింపవలెనని అతడు కోరుచున్నాడో ఆ దేవుని అతడు ప్రత్యేకముగా వర్ణించుచున్నాడు; ఈ విషయములో అన్యజనములు తప్పులో పడుటకు మొగ్గుచూపుచుండిరి గనుకనే అట్లు చేయుచున్నాడు. సర్వలోకము తన మూఢభక్తులను విసర్జించి సత్యమతమునందు ఏకమగునట్లు, సర్వత్ర స్తుతినొంద యోగ్యుడైన అద్వితీయుడైన ఏకైక దేవుని అతడు చూపుచున్నాడు. ఇది మిక్కిలి ప్రాముఖ్యమైన విషయము. మనుష్యులు దీనియెడల తగిన గౌరవముచేత అదుపులో ఉంచబడనియెడల, వారు ఆయనను ఆరాధింప ప్రయత్నించినకొలది ఆయనను మరింత అవమానపరచుదురు. మనము దేవుని నామమును అపవిత్రపరచకుండను, తమ స్వంత కల్పనలైన దేవతలను నిలువబెట్టు అవిశ్వాసులలో మనలను మనము లెక్కించుకొనకుండను ఉండగోరినయెడల ఈ క్రమమును పాటింపవలెను. నేను ఇంతకుముందు (కీర్తన 95:3) గమనించినట్లు, ఈ వచనములోని దేవతలు అను మాట దేవదూతలను గాని విగ్రహములను గాని సూచింపవచ్చును. దైవమైనదైనను దైవముగా ఎంచబడునదైనను ప్రతిదానిని ఈ పదము కలుపుకొనుచున్నదనియే నేను ఇప్పటికిని అభిప్రాయపడుచున్నాను. దేవుడు, అట్లు చెప్పవచ్చునంటే, తన దూతలద్వారా సర్వలోకమంతటను తన కిరణములను ప్రసరింపజేయుచున్నాడు గనుక, వారు ఆయన దైవత్వము యొక్క కొన్ని కణములను ప్రతిఫలింపజేయుచున్నారు. మరల మనుష్యులు విగ్రహములను చేయుటలో ఉనికియే లేని దేవతలను తమకొరకు కల్పించుకొనుచున్నారు. దేవదూతలకు గాని విగ్రహములకు గాని అనుచితమైన ఘనతను ఆపాదించి, తద్వారా అద్వితీయ సత్యదేవుని మహిమను తగ్గించుట ఘోరమైన తప్పిదమని కీర్తనకారుడు వారిని ఒప్పింపగోరుచున్నాడు. అన్యజనముల దేవతలు వ్యర్థమును శూన్యమునై యున్నవను కారణముచేత అతడు వారి స్పష్టమైన మతిభ్రమను నిరూపించుచున్నాడు; ఇక్కడ విగ్రహములకు తిరస్కారముగా అన్వయింపబడిన אלילים elilim అను హెబ్రీ పదము యొక్క అర్థము అదే. లోకమును సృజించిన అద్వితీయుడైన ఆ ఒక్కనియందు తప్ప మరి ఎవనియందును దైవత్వము నిజముగాను వాస్తవముగాను కనబడదు గనుక, ఆయన పవిత్రమైన ఆరాధనను చెరుపు మతములు వ్యర్థమైనవియు నీచమైనవియు అని చూపుటయే కీర్తనకారుని ముఖ్యోద్దేశము. అయితే, అనేకులు దేవదూతలను దేవతలని తలంచి మోసపోయినందుననే దేవదూతలు శూన్యముగాను వ్యర్థముగాను ఎంచబడవలెనా అని కొందరు అడుగవచ్చును. (దేవతలు అను మూలపదము אלהים elohim. ఈ పదము న్యాయమైన అర్థవివరణచేత ఎన్నడైనను అబద్ధ దేవతలకు గాని విగ్రహములకు గాని అన్వయింపబడునా అని సందేహించు డా. ఆడమ్ క్లార్క్, "యెహోవా గొప్పవాడు, బహుగా స్తుతినొంద తగినవాడు. ఎలోహీము అన్నిటికంటె భయపడదగినవాడు" అని చదువుచున్నాడు.) ("Quia Deus per angelos irradiat totum mundum, in illis refulgent Deitatis scintillae." — లాటిను. "Pource que Dieu jette comme ses rayons sur tout le monde par les anges, des estincelles de Divinite reluisent en iceux." — ఫ్రెంచి. "దేవుడు దూతలద్వారా తన కిరణములవంటివాటిని సర్వలోకముమీద ప్రసరింపజేయుచున్నాడు గనుక, దైవత్వపు కణములు వారియందు ప్రకాశించుచున్నవి.") నేను ఇచ్చు జవాబేమనగా, దేవునికి మాత్రమే చెందవలసిన ఘనతను మనము దేవదూతలకు ఇచ్చినప్పుడు వారికి అన్యాయము చేయుచున్నాము; మరియు ఈ కారణముచేత వారు తమలో తాము శూన్యులని మనము ఎంచవలసిన పనిలేనప్పటికిని, వారికి ఆపాదింపబడిన ఊహాజనితమైన మహిమ ఏదైనను శూన్యముగానే ఎంచబడవలెను. అయితే కీర్తనకారుడు తమకొరకు భక్తిహీనముగా దేవతలను కల్పించుకొనిన అన్యజనుల ఘోరమైన భ్రమలను దృష్టియందుంచుకొనియున్నాడు.

"Ou, idoles." — ఫ్రెంచి అంచు. "లేదా, విగ్రహములు."

ఈ జనుల మూర్ఖమైన తలంపులను ఖండించకముందు, అతడు దేవుని గూర్చి ఆయన గొప్పవాడనియు బహుగా స్తుతినొంద తగినవాడనియు మిక్కిలి సముచితముగా చెప్పుచున్నాడు — అనంతుడైనవానిగా ఆయన మహిమ, వారు తమ విగ్రహములకు ఉన్నదని కలలుగనిన ఏ మహిమనైనను మిక్కిలి అధిగమించుచున్నదని సూచించుచున్నాడు. మనుష్యులు కలిగియుండగల సార్వత్రిక అభిప్రాయమునకు విరోధముగా కీర్తనకారుడు సత్యదేవుని మహిమను ఎంత ధైర్యముతో స్థిరపరచుచున్నాడో మనము గమనింపకుండ ఉండలేము. ఆ కాలమందు సర్వలోకమును నింపియుండిన మూఢభక్తుల సైన్యములతోను అపారమైన రాశితోను దేవుని ప్రజలు స్వల్పమైనది గాని సామాన్యమైనది గాని కాని యుద్ధమును చేయవలెనని పిలువబడిరి. సత్యదేవుడు యూదయ యొక్క అప్రసిద్ధమైన మూలలో పరిమితమైయుండెనని చెప్పవచ్చును. యూపిటర్ అన్నిచోట్ల అంగీకరింపబడిన దేవుడై, ఆసియా, యూరపు, ఆఫ్రికా అంతటను పూజింపబడుచుండెను. ప్రతి దేశమునకు దానికే ప్రత్యేకమైన దేవతలుండిరి; అయినను అవి ఇతర ప్రాంతములలో తెలియనివి కావు; సత్యదేవుడు మాత్రమే తనకు చెందిన మహిమను దోచుకొనబడెను. సర్వలోకము అబద్ధమును నమ్ముటకు కుట్రచేసెను. అయినను మనుష్యుల వ్యర్థమైన భ్రమలు అద్వితీయ దేవుని మహిమనుండి దేనిని తీసివేయలేవని ఎరిగియున్న కీర్తనకారుడు, మానవజాతి అభిప్రాయమును సార్వత్రిక సమ్మతిని నిర్లక్ష్యముతో చూచుచున్నాడు. దీనినుండి స్పష్టమైన తాత్పర్యమేమనగా, జనసమూహము ఆమోదించినదే తప్పక సత్యమతమని మనము నిర్ధారింపకూడదు; ఏలయనగా మతము మనుష్యుల సమ్మతులచేత నిర్ణయింపబడవలసిన విషయమైయుండి, ఆయన ఆరాధన వారి చపలబుద్ధిమీద ఆధారపడియుండినయెడల, కీర్తనకారుడు చేసిన తీర్పు వెంటనే నేలకూలియుండెడిది. కాబట్టి ఎంతమంది తప్పులో ఏకీభవించినను, వారు దేవుని మహిమను తీసివేయలేరని పరిశుద్ధాత్మను అనుసరించి మనము దృఢముగా చెప్పుదము; ఏలయనగా మనుష్యుడు తానే వ్యర్థుడు, అతనినుండి వచ్చునదంతయు అపనమ్మకముతో చూడదగినది. దేవుని గొప్పతనమును స్థిరపరచిన పిమ్మట, ఆయన పరిపూర్ణతలను ప్రతిఫలించు లోకనిర్మాణమును చూపి అతడు దానిని రుజువుపరచుచున్నాడు. (אליל elil అనగా శూన్యమైనది; ఇది אל కాదు అను పదమునుండి వచ్చినట్లున్నది, పూర్తి శూన్యత్వమును సూచించుటకు ל ద్విత్వము చేయబడినది. ఈ ప్రకారము, ఏ మాత్రమును నమ్మదగని అబద్ధ దర్శనము లేక ప్రవచనము యిర్మీయా 14:14లో אליל elil, "శూన్యమైనది" అని పిలువబడినది; మరియు మందను విడిచిపెట్టి, వాటిని దర్శించి స్వస్థపరచి మేపుటకు బదులుగా వాటిని మ్రింగి చీల్చివేయు కాపరి జెకర్యా 11:15, 16లో "האליל haelil, పనికిమాలిన కాపరి" అని పిలువబడినాడు. ఈ అర్థములోనే ఈ పదము అన్యజనుల అబద్ధ దేవతలను గూర్చి వాడబడినది. వారు אלהים elohim, దేవతలు, కాక אלילים elilim, కేవలము శూన్యములు. తదనుగుణముగా పౌలు 1 కొరింథీయులకు 8:4లో విగ్రహము "లోకములో వట్టిది" అని చెప్పుచున్నాడు.) దేవుడు తప్పక స్వయంభువుగాను స్వయంసమృద్ధుడుగాను ఉండవలెను; ఇది లోకమును సృజింపని దేవతలందరి వ్యర్థతను చూపుచున్నది. ఆకాశముల సౌందర్యమును అలంకారమును మనము తలంచునప్పుడు దేవుని శక్తి ప్రధానముగా వాటియందు కనబడుచున్నది గనుక, భాగముచేత సమస్తమును సూచించుచు, ఆకాశములు ప్రస్తావింపబడుచున్నవి.

"Sed quicquid imaginarium illis affingitur, nihilum esse." — లాటిను. ("అయితే వారికి ఆపాదింపబడు ఊహాజనితమైనది ఏదైనను శూన్యమే.")

"Quia eorum vanitas nihil derogat unis Dei gloriae." — అదే. ("ఏలయనగా వారి వ్యర్థత్వము ఏకైక దేవుని మహిమనుండి దేనిని తీసివేయదు.")

6. బలమును ఘనతయు ఆయన సన్నిధిని ఉన్నవి. הוד hod అను హెబ్రీ పదమును నేను బలము అని అనువదించుచున్నాను; దానిని మహిమ అని అనువదించు వ్యాఖ్యాతలు సందర్భమును తగినంతగా పరిగణింపలేదని నేను తలంచుచున్నాను. వచనము యొక్క తరువాతి భాగము పునరుక్తియని స్పష్టమగుచున్నది; అక్కడ శక్తియు మహిమయు ఆయన పరిశుద్ధస్థలములో ఉన్నవి అని ఉన్నది. దేవునియందు సాటిలేని మహిమయు మహాత్మ్యమును ఉన్నదని మనము కనుగొననియెడల, మనము దేవుని ఎరిగియున్నామని చెప్పబడదని కీర్తనకారుని భావము. ఆయన మహిమ దేనియందు ఇమిడియున్నదో ఆ ఆయన శక్తిని బలమును అతడు మొదట ప్రస్తావించుచున్నాడు. అక్కడ, దేవుడు అదృశ్యుడు గనుక, ఆయన సన్నిధికి గురుతుగా ఉన్నదని మనము ఇంతకుముందే చూచిన పరిశుద్ధస్థలము వైపునకు అతడు తన ప్రజల తలంపులను మళ్లించుచున్నాడు. మన మనస్సుల బలహీనత ఎట్టిదనగా, ఆకాశములలో ఆయన మహిమను ధ్యానించుటకు మనము కష్టముతో మాత్రమే పైకెక్కుదుము. ఆలయములోను బలులలోను నిబంధన మందసములోను ఆయన సన్నిధి యొక్క గురుతులు ఉండెను గనుక, ఆయన మహిమ అస్పష్టమైనదని చెప్పుటకు మనకు కారణము లేదని కీర్తనకారుడు మనకు జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడు. మనము దేవుని ప్రస్తావించునప్పుడు, ఆయన ఎదుట ప్రకాశించు ఈ మహిమను గ్రహింప ప్రయత్నింతుము గాక — లేనియెడల, మనము ఆయన శక్తిని గ్రహింపనియెడల, మనము ఆరాధించునది సజీవుడైన దేవుని కాక మృతుడైన దేవునినే.

కీర్తన 96:7-9

7. జనముల సమాజములారా, యెహోవాకు చెల్లించుడి; మహిమను బలమును యెహోవాకు చెల్లించుడి. 8. యెహోవా నామము యొక్క మహిమను ఆయనకు చెల్లించుడి; నైవేద్యము తీసికొని ఆయన ఆవరణములలోనికి రండి. 9. పరిశుద్ధస్థలము యొక్క సౌందర్యమునందు యెహోవా సన్నిధిని నమస్కారము చేయుడి; సర్వభూమీ, ఆయన సన్నిధిని వణకుము.

"Car tout ainsi qu'ils sont vanite aussi tout ce qui procede d'eux est vain et plein de deception." — ఫ్రెంచి. ("వారు వ్యర్థమైయున్నట్లే, వారినుండి వచ్చునదంతయు వ్యర్థమును మోసముతో నిండినదియునై యున్నది.") "లోకసృష్టినుండి తీయబడిన, ఇతర జీవులన్నిటిమీద దేవుని ఆధిక్యమును గూర్చిన వాదము, జస్టిన్ మార్టిర్ (de Monarchid. పుట 159, ed. Oxon. 1703) పైథాగరస్‌కు ఆపాదించిన ఈ క్రింది పంక్తులలో ఉదాత్తముగా వ్యక్తపరచబడినది, — Εἴτις ἐρεῖ, Θεός εἰμι πάρεξ ἑνὸς, οὗτος ὀφείλει Κόσμον ἴσον τούτῳστήσας εἰπεῖν ἐμὸς οὗτος. "మా హృదయములు ఒక్క దేవునినే ఒప్పుకొనుచున్నవి: ఆయనతో కూడ మా భక్తిని పంచుకొనగోరువాడు ఎవడైనను, మొదట ఇంత సుందరమైన ఒక లోకమును రూపించి, దాని నిర్మాణము ముగిసిన పిమ్మట 'ఇది నాది' అని చెప్పవలెను." — మెరిక్ యొక్క వ్యాఖ్యానములు. "Car ceux qui separent de luy sa puissance, imaginent plustost une essence morte, qu'une Divinite vive." — ఫ్రెంచి. ("ఏలయనగా ఆయన శక్తిని ఆయననుండి వేరుపరచువారు సజీవమైన దైవత్వముకంటె మృతమైన సారమునే ఊహించుకొనుచున్నారు.")

7. యెహోవాకు చెల్లించుడి, మొదలైనవి. సీయోనులో దేవునికొరకు స్తోత్రము కనిపెట్టుచుండెను (కీర్తన 65:1); అది ఆయన ఆరాధనను ఆచరించుటకు ప్రతిష్ఠింపబడిన స్థలమై యుండెను; మరియు అబ్రాహాము సంతతివారు మాత్రమే యాజకత్వపు ఆధిక్యమును పొందియుండిరి గనుక, క్రీస్తు రాకడయందు సంఘములో జరుగబోవు ఆ గొప్ప మార్పును కీర్తనకారుడు ఇక్కడ సూచించుచున్నాడని మనము సందేహింపలేము. దేవుని పూర్వ ప్రజలకును, తరువాత అదే సహవాసములోనికి దత్తత చేసికొనబడవలసియుండిన అన్యజన గోత్రములకును మధ్య ఒక వ్యత్యాసము లేక భేదము ఇక్కడ ఉద్దేశింపబడినది. ఆయన మహిమను బలమును ప్రకటించుట, ఆయన బలము యొక్క మహిమను ప్రకటించుటయే. మరియు మనుష్యుడు తనదని దేనిని గూర్చియు అతిశయింపలేడనియు, దేవుని కీర్తించుటకు నిరాకరించుటయందు అతడు భక్తిహీనముగా ఆయనకు న్యాయముగా చెందవలసిన ఘనతను ఆయననుండి దోచుకొనుచున్నాడనియు చూపుటకు, అతడు యెహోవా నామము యొక్క మహిమను ఆయనకు చెల్లించుడి అని చేర్చుచున్నాడు; ఈ మాట దేవుడు బయటనుండి దేనిని అరువు తెచ్చుకొనడనియు, స్తుతికి యోగ్యమైనదంతయు ఆయన తనయందే కలిగియున్నాడనియు సూచించుచున్నది. యూదులు చేసిన ఆరాధననే దేవునికి చెల్లింపవలెనని అతడు స్పష్టమైన మాటలతో అన్యజనములను పిలుచుచున్నాడు; ధర్మశాస్త్రము క్రింద విధింపబడిన బాహ్య ఆచారక్రమము ప్రకారము మనము ఇప్పుడు దేవుని ఆరాధింపవలెనని కాదు గాని, సమస్త జనములు ఏకీభవించు ఒకే మత నియమమును రూపమును ఉండునని అతడు సూచించుచున్నాడు. మధ్యనున్న అడ్డుగోడ పడగొట్టబడియుండనియెడల, అన్యజనులు దేవుని పిల్లలతో కలిసి పరిశుద్ధస్థలము యొక్క ఆవరణములలోనికి ప్రవేశింపలేకపోయియుందురు. కాబట్టి పరిశుద్ధ సమాజములోనికి చేర్చబడకముందు తమ అపవిత్రత తీసివేయబడవలసియుండిన అన్యజనుల పిలుపును గూర్చిన స్పష్టమైన ప్రవచనము ఇక్కడ మనకున్నది. మిన్హా, అనగా నైవేద్యము, ఒక విధమైన బలి మాత్రమే; అయినను అది దైవసేవలో సాధారణముగా ఆచరింపబడిన భాగమైనందున ఇక్కడ దేవుని సమస్త ఆరాధనను సూచించుటకు తీసికొనబడినది. దైవప్రేరేపణ పొందిన రచయితలు దేవుని అంతరంగ ఆరాధనను తాము జీవించిన కాలములో సామాన్యమైయుండిన సాదృశ్యముల క్రింద వర్ణించుచున్నారని దీనినుండియు ఇతర వాక్యభాగములనుండియు మనము చూచుచున్నాము. క్రీస్తు వచ్చిన తరువాత దేవుడు తనకు నైవేద్యములు అర్పింపబడవలెనని కోరలేదు; అయితే కీర్తనకారుడు వాడుచున్న మాటలు, ఒకప్పుడు మూయబడియుండిన ఆలయ ద్వారములు ఇప్పుడు అన్యజనుల ప్రవేశము నిమిత్తము తెరువబడవలసియున్నవని సూచించుచున్నవి. దేవుడు ఇప్పుడు ఏ బలులచేత ఆరాధింపబడగోరుచున్నాడో అపొస్తలుడు హెబ్రీయులకు వ్రాసిన పత్రికలో (హెబ్రీయులకు 13:15) మనకు తెలియజేయుచున్నాడు. కావున మాస్‌ను తమ ఇతర వెఱ్ఱి ఆచారములను బలపరచుటకు ఇట్టి వాక్యభాగములను ఉదహరించు పోపు మతస్థుల మూర్ఖత్వము స్పష్టమగుచున్నది. అయినను, మనలను మనము మనకున్న సమస్తమును ఆయనకు యుక్తమైన సేవగా సమర్పించుకొనవలెనని ఆజ్ఞాపింపబడియున్నాము గనుక, దేవుని సన్నిధికి వట్టిచేతులతో రాకూడదని ఈ మాటలనుండి మనము సముచితముగా నేర్చుకొనవచ్చును (రోమీయులకు 12:1; 1 పేతురు 2:5).

బలము అను మూలపదము עז oz; ఇది עזז azaz, అతడు బలవంతుడాయెను, అను దానినుండి వచ్చినది. హమ్మండ్ ఇట్లనుచున్నాడు: "ఇదే పదము గ్రీకులు ἐξουσία అని పిలుచుదానిని, అనగా శక్తి, ఆధిపత్యము, సామ్రాజ్యము అను దానిని సూచించుచున్నది. బలము లేక శౌర్యము అను అర్థములో ఇది బహుశ 6వ వచనములో వాడబడియుండవచ్చును; అక్కడ సౌందర్యమువలెనే బలమును ఆయన పరిశుద్ధస్థలములో ఉన్నదని చెప్పబడినది; సౌందర్యము, అక్కడ కనిపెట్టియుండు దూతల కావలిచేత దైవ సన్నిధి యొక్క మహిమను బట్టియు, బలము, ప్రార్థనచేత దానిని వెదకువారందరికి అక్కడ దేవునిచేత సిద్ధపరచబడి అనుగ్రహింపబడు సహాయమును బట్టియు. అయితే ఈ పదము మహిమతో జతపరచబడి దేవునికి ఆపాదింపబడిన ఈ స్థలమునకు రెండవ అర్థమే మరింత తగినది; అదే విధముగా దీనినుండి తీసికొనబడినట్లు కనబడు 1 పేతురు 5:11లో αὐτῷἡδόξα καὶτὸκράτος, 'ఆయనకు మహిమయు ప్రభుత్వమును కలుగును గాక' అని ఉన్నది; కావున దేవుని παντοκράτωρ అను బిరుదు 'సర్వశక్తిమంతుడు' అని గాని 'సమస్త బలము గలవాడు' అని గాని కాక, 'అందరిమీద עז లేక κράτος, అనగా ప్రభుత్వము లేక సామ్రాజ్యము గలవాడు' అని అనువదించబడుటయే శ్రేష్ఠము."

హార్స్లీ "నైవేద్యము తీసికొనుడి" అని చదువుచున్నాడు. అతడిట్లనుచున్నాడు: "మిన్హా అనగా మాంసముతో కాక రొట్టెతోను పిండితోను చేయబడిన అర్పణ."

"పరిశుద్ధస్థలము యొక్క సౌందర్యమునందు" అని కాల్విన్ అనువదించు בהדרת-,קדש అను పదములు మన ఇంగ్లీషు బైబిలులో "పరిశుద్ధత యొక్క సౌందర్యమునందు" అని అనువదింపబడినవి. సెప్టువజింట్ αὐλὢ ἁγια αὐτου, "ఆయన పరిశుద్ధత యొక్క ఆవరణములో" అని చదువుచున్నది; దీనినిబట్టి మూలపాఠము בחצר-.קוו అని ఉండెనని సంభావ్యమని తలంపబడినది. పూర్వపు వచనము చివరనున్న ఈ పదమును చూడుడి. కీర్తన 29:2లో ఇదే వాక్యము కనబడుచున్నది. కాల్విన్ అనువాదమును, దానితో సరిగా ఏకీభవించు జెరోము అనువాదమును, in decore sanctuarii, హెబ్రీ పాఠములోను సెప్టువజింట్ పాఠములోను రెండిటిలోను పాలుపొందుచున్నవి.

9. యెహోవా సన్నిధిని నమస్కారము చేయుడి. కీర్తనకారుడు అదే భావపరంపరను కొనసాగించుచున్నాడు. దేవుడు తన ప్రజలనుండి అర్పణలను కోరుటయందు, ఆయన సృష్టి యొక్క సేవలు అవసరమైనవాడుగా ఎంచబడరాదు; తమ విశ్వాసమును ఒప్పుకొనుటకు వారికి అవకాశము ఇచ్చువాడుగానే ఎంచబడవలెను. కావున అర్పణ ఎందుకు ఆజ్ఞాపింపబడెనో దాని నిజమైన కారణము ఇక్కడ చెప్పబడుచున్నది: ఆయన ప్రజలు ఆయన ఎదుట సాగిలపడి, తామును తమకు చెందినదంతయు ఆయనవేనని ఒప్పుకొనుటకే. ఆలయము యొక్క సౌందర్యము ప్రస్తావింపబడుచున్నది; దేవుడు ఏర్పరచుకొనిన ప్రజలతో ఒకే శరీరముగా కలుపబడుటచేత అన్యజనులు ఒక క్రొత్త ఘనతకు హెచ్చింపబడుదురను వాస్తవమును ఇది సూచించుచున్నది. ఈ కీర్తన వ్రాయబడిన కాలమందు, అన్యజనములు అబ్రాహాము యొక్క పరిశుద్ధ సంతానముతో కలిసి ఆలయములోనికి చేర్చుకొనబడుదురనుట దాదాపు నమ్మశక్యము కానిదని సాధారణముగా ఎంచబడెను. ఆ కాలమందు అంత నమ్మశక్యము కానిదియు అసాధ్యమైనదియుగా కనబడిన అన్యజనులమైన మన పిలుపును మనము మరింత ఘనముగా ఎంచుటకు ఇది మనలను ప్రేరేపింపవలెను. దేవుడు మాత్రమే మనకొరకు రక్షణ ద్వారమును తెరువగలిగియుండెనని మనము నిశ్చయపరచుకొనవచ్చును. ఆలయము యొక్క సౌందర్యము అను మాట ఆలయమునెడల భయభక్తులతో కూడిన దృష్టిని పుట్టించుటకు ఉద్దేశింపబడినది; మనుష్యులు ఆలోచన లేకుండ దేవుని సన్నిధిలోనికి చొరబడక, దీనమైన భయముతో దానిని సమీపించునట్లు అట్లు చెప్పబడినది. వచనములో తరువాత వచ్చు ఆయన సన్నిధిని వణకుము అను భాగము అదే ఉద్దేశముతో చేర్చబడినది; ఆయన భీకరమైన మహాత్మ్యమును తలంచునప్పుడు మనము దీనులమై ఆయన ఎదుట సాగిలపడవలెనని అది సూచించుచున్నది. అతడు ఆరాధకులను దేవుని సమీపించకుండ భయపెట్టగోరుచున్నాడని కాదు. ఆయన ముఖమును వెదకుటయే తమకు గొప్ప సంతోషమును ఆనందమునని వారు ఎంచవలెను. అయితే దేవుని యథార్థమైన గంభీరమైన ఆరాధనకు మనము దీనులుగా చేయబడవలెనని అతడు కోరుచున్నాడు. పరిశుద్ధస్థలము యొక్క సౌందర్యము లేక మహిమ వెండి బంగారములయందు గాని, అది నిర్మింపబడిన పదార్థము యొక్క విలువయందు గాని, నునుపైన రాళ్లయందు గాని, ఈ విధమైన ఏ వైభవమునందును అలంకారమునందును గాని ఇమిడియుండలేదు; మోషేకు కొండమీద చూపబడిన పరలోక మాదిరి యొక్క ప్రతిరూపమునందే అది ఇమిడియుండెనని నేను చేర్చవచ్చును (నిర్గమకాండము 25:9). ("Pour monstrer que les Gentils devoyent estre receus a un honneur nouveau, qu'ils feront un mesme corps avec le peuple eleu." — ఫ్రెంచి. "అన్యజనులు ఏర్పరచబడిన ప్రజలతో ఒకే శరీరముగా నుందురను క్రొత్త ఘనతలోనికి చేర్చుకొనబడవలసియుండిరని చూపుటకు.")

కీర్తన 96:10-13

10. యెహోవా రాజ్యము చేయుచున్నాడని అన్యజనులలో చాటించుడి; లోకము స్థిరపరచబడును, అది కదలదు; ఆయన నీతితో [అక్షరార్థముగా, నీతులతో.] ప్రజలకు తీర్పుతీర్చును. 11. ఆకాశములు ఆనందించునుగాక, భూమి సంతోషించునుగాక; సముద్రమును దాని సంపూర్ణతయు ఘోషించునుగాక. 12. పొలమును దానిలోని సమస్తమును ఉత్సహించునుగాక; అడవి వృక్షములన్నియు ఆనందధ్వని చేయునుగాక. 13. యెహోవా సన్నిధిని; ఏలయనగా ఆయన వచ్చుచున్నాడు, భూమికి తీర్పుతీర్చుటకు ఆయన వచ్చుచున్నాడు; నీతితో లోకమునకును, తన సత్యముతో ప్రజలకును ఆయన తీర్పుతీర్చును.

10. యెహోవా రాజ్యము చేయుచున్నాడని అన్యజనులలో చాటించుడి. దేవుడు ఏలుబడి చేసి అధ్యక్షత వహించుచోట మాత్రమే ఆయన ఆరాధింపబడగలడని అతని మాటలు మరల సూచించుచున్నవి. ఆయన సింహాసనము యూదయ అను చిన్న మూలలో మాత్రమే ఉండి, అన్యజనులు ఆయన ప్రభుత్వమును ఒప్పుకొననంతకాలము, వారు దేవుని ఆరాధనను ఒప్పుకొనుట ఏమాత్రమును సాధ్యము కాకుండెను. కావున పూర్వము విభజింపబడి చెదరిపోయియుండినవారిని తనయొద్దకు ఏకముగా చేర్చుకొను ఉద్దేశముతో ఆయన తన రాజ్యమును లోకములోని అన్ని భాగములకు విస్తరింపజేయుటను గూర్చి కీర్తనకారుడు మాటలాడుచున్నాడు. అన్యజనులలో చాటించుడి అను మాట, దేవుడు తన వాక్యముచేతను సిద్ధాంతముచేతను తన రాజ్యపు సరిహద్దులను విశాలపరచునని సూచించుచున్నది. లోకము స్థిరపరచబడుటను గూర్చి చెప్పబడినది మనము విశేషముగా గమనింపదగినది. సృష్టిక్రమమునకు సంబంధించినంతవరకు, అది దైవికముగా స్థాపింపబడి ఆదినుండి స్థిరపరచబడినదనియు; అదే సూర్యచంద్రనక్షత్రములు ఆకాశములో ప్రకాశించుచునే యున్నవనియు; దుష్టులును అవిశ్వాసులును నీతిమంతులవలెనే ఆహారముచేత పోషింపబడి ప్రాణవాయువును పీల్చుచున్నారనియు మనకు తెలియును. అయినను భక్తిహీనత మనుష్యుల మనస్సులను స్వాధీనపరచుకొనియున్నంతకాలము, అంధకారములో మునిగియున్న లోకము గందరగోళములోను, భయంకరమైన అక్రమములోను దుష్పరిపాలనలోను పడద్రోయబడినదిగా ఎంచబడవలెనని మనము జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను; ఏలయనగా దేవుని వెలుపల స్థిరత్వము ఉండజాలదు. కావున మనుష్యులు దేవునికి లోబడియుండు స్థితికి మరల తేబడినప్పుడు, లోకము కదలకుండునట్లు స్థిరపరచబడునని ఇక్కడ మిక్కిలి సముచితముగా చెప్పబడినది. సృష్టములన్నియు తమ తమ విధులను నిర్వర్తించుచున్నను, దేవుడు తన సింహాసనమును స్థాపించి మనుష్యుల మధ్య ఏలువరకు లోకములో ఏ క్రమమును నెలకొనియున్నదని చెప్పబడదను సత్యమును ఈ వాక్యభాగమునుండి మనము నేర్చుకొనుచున్నాము. సృష్టికర్తయే ఒప్పుకొనబడనిచోట ఉన్న అక్రమముకంటె ఘోరమైన అక్రమమును ఊహింపగలమా? దుష్టులును అవిశ్వాసులును తమ స్థితితో తృప్తిపొందవచ్చును; అయితే అది తప్పక మిక్కిలి అభద్రమైనదియు మిక్కిలి అస్థిరమైనదియునై యున్నది; దేవునియందు వారికి ఏ పునాదియు లేదు గనుక వారి ప్రాణము దారముతో వ్రేలాడుచున్నదని చెప్పవచ్చును. "దేవుడు పరిశుద్ధ పట్టణము మధ్యనున్నాడు, అది కదలదు" (కీర్తన 46:5) అని బోధింపబడుటను మనము చూచినదానిని జ్ఞాపకము చేసికొనవలెను. ధర్మశాస్త్రము క్రింద ఉన్న అసంపూర్ణమైనదియు అసమాప్తమైనదియునైన స్థితిని గూర్చి ఇక్కడ పరోక్షముగా సూచన ఉండవచ్చును; క్రీస్తు క్రింద నెలకొనబోవు సంపూర్ణ స్థితికిని, పూర్వకాలములో దానికి పూర్వరంగముగా నుండిన స్థితికిని మధ్య ఒక వ్యత్యాసము ఉద్దేశింపబడియుండవచ్చును. తరువాత, "నీ రాజ్య దండము నీతిగల దండము" (కీర్తన 45:6) అని మనము చూచినదానికి అనుగుణముగా, ప్రవేశపెట్టబడబోవు రాజ్యము నీతిచేత ప్రత్యేకపరచబడునని అతడు ప్రవచించుచున్నాడు. హెబ్రీలో తీర్పుతీర్చుట అను పదము ఏ విధమైన పరిపాలననైనను కలుపుకొనుచున్నది. మనుష్యుల జీవితములను నీతికి అనుగుణముగా రూపించి క్రమపరచుటయే దేవుడు వారిని పరిపాలించు విధానమైయుండినయెడల, మనుష్యులు తమతో తాము ఎంత సులభముగా తృప్తిపొందినను, వారు క్రీస్తునకు లోబడువరకు వారిలో సమస్తము తప్పక చెడియున్నదని మనము గ్రహింపవచ్చును. మరియు కీర్తనకారుడు మాటలాడు ఈ నీతి బాహ్య క్రియలను మాత్రమే సూచింపదు. అది క్రొత్త హృదయమును కలుపుకొనుచున్నది; ఏలయనగా అది ఆత్మ వలన కలుగు పునర్జన్మయందు ఆరంభమగుచున్నది; దానిచేత మనము దేవుని పోలికలోనికి మరల రూపింపబడుచున్నాము.

"ప్రజలు. హెబ్రీ పదము బహువచనము; ప్రాచీన అనువాదములన్నియు దానిని బహువచనముగానే అనువదించుచున్నవి. దేవుడు తీర్పుతీర్చునది ఒక్క ప్రజను మాత్రమే కాదు, భూమిమీదనున్న సమస్త జనములకు." — స్ట్రీట్. ఇక్కడ ఆనందించుట అని అనువదింపబడిన רננו rannenu అను హెబ్రీ క్రియాపదము, మాంట్ ఇట్లనుచున్నాడు, "నాట్యము చేయువాని పాదముల యొక్క గాని, పాడువాని పెదవుల యొక్క గాని కంపన చలనమును వ్యక్తపరచుచున్నది. కావున దీనికి, వృక్షములవలె ఇటు అటు ఊగుట అని అర్థము." ఈ పదము యొక్క ఈ అర్థమునకు మద్దతుగా అతడు కీర్తన 98:8పై బిషప్ హార్స్లీ వ్రాసిన వ్యాఖ్యను, רנן 1:2పై పార్క్‌హర్స్ట్ నిఘంటువును సూచించుచున్నాడు. తదనుగుణముగా అతడు ఈ వచనమును ఇట్లు అనువదించుచున్నాడు — "పొలములారా, ఫలములారా, విస్తరించియున్న పొలములారా, సంతోషించుడి; అరణ్యములారా, ఎత్తుగా ఊగుడి, ఆరాధనలో మీ శిరస్సును ఊపుడి;" ఇది ఆదాము హవ్వల ఉదయకాల స్తోత్రగీతమును చదువరికి జ్ఞాపకము చేయునని అతడు గమనించుచున్నాడు: — "— సరళ వృక్షములారా, మీ శిఖరములను ఊపుడి, ప్రతి మొక్కతో కలిసి ఆరాధనకు సూచనగా ఊగుడి." — పరదైసు కోల్పోవుట (Paradise Lost), 5.

ఈ కీర్తన దాని గాంభీర్యమును వైభవమును బట్టి ప్రశంసింపబడినది. విశేషముగా చివరి మూడు వచనములు, మించలేని భావ భాషా ఔన్నత్యమునకు మాదిరిగా తరచుగా ఉదహరింపబడినవి. బిషప్ లౌత్ ఇట్లు వ్రాయుచున్నాడు: "ఈ విషయములో, 96వ కీర్తనలో తరచుగా ప్రశంసింపబడిన, సజీవ నిర్జీవ సృష్టి అంతయు తమ సృష్టికర్త స్తుతియందు ఏకమగు, సర్వప్రకృతి యొక్క ఆ ఘనమైన ఉల్లాసమును మించినది ఏదియు లేదు. ఇక్కడ కవిత్వము విజయోత్సాహముల అత్యున్నత స్వరమును ధరించి, అట్లు చెప్పవచ్చునంటే, ఆనందము యొక్క సమస్త అతిరేకములో విహరించుచున్నట్లు కనబడుచున్నది." — పరిశుద్ధ కవిత్వముపై ఉపన్యాసములు, సంపుటి 1, పుట 378.

11. ఆకాశములు ఆనందించునుగాక, భూమి సంతోషించునుగాక. మనుష్యులందరిని తన పరిపాలన క్రిందికి చేర్చుకొనుటకు దయతో దిగివచ్చుటయందు దేవుని మంచితనము యొక్క ప్రదర్శనను గూర్చి మనకు మరింత ఉన్నతమైన భావమును కలిగించు ఉద్దేశముతో, కీర్తనకారుడు జ్ఞానములేని వస్తువులను, అనగా వృక్షములను, భూమిని, సముద్రములను, ఆకాశములను సర్వసాధారణ ఆనందములో పాలుపొందవలెనని పిలుచుచున్నాడు. ఆకాశములనుబట్టి అతడు దేవదూతలను, భూమినిబట్టి మనుష్యులను ఉద్దేశించుచున్నాడని మనము గ్రహింపకూడదు; ఏలయనగా అతడు అగాధములోని మూగ చేపలను సహితము ఆనందముతో కేకలువేయుమని పిలుచుచున్నాడు. ("Semper tamen fluctuari necesse est, et vitam eoram pendere de filo, quia in Deo fundatus non est eorum status." — లాటిను. "అయినను వారు ఎల్లప్పుడును తడబడుచుండుటయు, వారి ప్రాణము దారముతో వ్రేలాడుచుండుటయు అనివార్యము, ఏలయనగా వారి స్థితి దేవునియందు స్థాపింపబడలేదు.") కావున ఈ భాష అతిశయోక్తియైయుండవలెను; దేవుని విశ్వాసములోనికి తేబడుట ఎంత వాంఛనీయమైనదో ఎంత ధన్యకరమైనదో వ్యక్తపరచుటకు అది ఉద్దేశింపబడినది. అదే సమయమందు, దేవుడు భయపెట్టుచు గాని నిరంకుశుడుగా గాని ఏలుబడి చేయడనియు, ఆయన శక్తి మధురముగాను తన ప్రజలలో ఆనందమును వ్యాపింపజేయునట్లును ప్రయోగింపబడుచున్నదనియు అది మనకు సూచించుచున్నది. ఆయన రాజ్యము ప్రవేశపెట్టబడినప్పుడు దుష్టులు వణకవచ్చును; అయితే దాని స్థాపన వారి భయమునకు పరోక్షముగా మాత్రమే కారణమగుచున్నది. ఇక్కడ వాడబడిన అతిశయోక్తికి మరింత అక్షరార్థమైన ఒక పునాది లేకపోలేదని కూడ మనము గమనింపవచ్చును. పౌలు ప్రకటన ప్రకారము (రోమీయులకు 8:22) సృష్టిలోని సమస్త మూలకములు మనతో కలిసి మూలుగుచు ప్రసవవేదనపడుచున్నవి గనుక, తమ ఆసక్తితో కూడిన కోరిక ప్రకారము సమస్తము పునరుద్ధరింపబడుటయందు అవి సముచితముగా ఆనందింపవచ్చును. దేవుడులేని మనుష్యులు విచ్చలవిడిగా అనుభవించు ఆనందము ఎంత మూఢమైనదో ఈ మాటలు మనకు బోధించుచున్నవి. కీర్తన ముగింపునుండి, మనము దేవుని ముఖమును చూడనంతకాలము నిజమైన ఆనందము యొక్క అత్యల్ప పరిమాణమునైనను అనుభవించుట అసాధ్యమని మనము నేర్చుకొనుచున్నాము: ప్రభువు సన్నిధిని ఆనందించుడి, ఏలయనగా ఆయన వచ్చుచున్నాడు. సముద్రమును భూమియు సహితము దేవుడు దూరముగానున్నంతకాలము దుఃఖించుచుండినయెడల, దేవుని భయంకరమైన శాపమునకు సరిగా పాత్రులమైన మనకు ఏమి సంభవించును అని మనము అడుగవలసియున్నది కదా? నమ్మశక్యము కానిదిగా కనబడగల ఒక సంఘటనను గూర్చిన సందేహమంతయు తొలగించుటకు, కీర్తనకారుడు తన ప్రకటనను మరల చెప్పుచున్నాడు; అదే సమయమందు, దేవుడు నీతితోను సత్యముతోను లోకమును పరిపాలించునని చేర్చుటయందు, తాను ఇంతకుముందు ప్రస్తావించిన యథార్థత దేనియందు ఇమిడియున్నదో తెలియజేయుచున్నాడు. దేవుని నీతి సత్యముల వెలుగుచేత మాత్రమే మనుష్యుల దుష్టత్వమును వేషధారణయు తొలగింపబడి పారద్రోలబడగలవని ఇది మనకు చూపుచున్నది.

"Neque enim metonymice de angelis vel hominibus loquitur." — లాటిను. "Il ne faut pas penser que ce soit yci la figure nommee Metonymie, et que par les Cieux il entende les Anges, par la Terre les hommes." — ఫ్రెంచి. ("అతడు దేవదూతలను గూర్చి గాని మనుష్యులను గూర్చి గాని అన్యాపదేశముగా మాటలాడుట లేదు. ఇక్కడ అన్యాపదేశము అను అలంకారము ఉన్నదనియు, ఆకాశములనుబట్టి దూతలను, భూమినిబట్టి మనుష్యులను అతడు ఉద్దేశించుచున్నాడనియు తలంపకూడదు.")

"C'est une chose accidentale." — ఫ్రెంచి. ("ఇది ఆనుషంగికమైన విషయము.")