విలాపవాక్యములు 5

విలాపవాక్యములు 5

పదునేడవ ఉపన్యాసము

విలాపవాక్యములు 5:1

1. యెహోవా, మాకు కలిగినదానిని జ్ఞాపకము చేసికొనుము; మాకు కలిగిన నిందను దృష్టించి చూడుము.

1. Memento (recordare,) Jehova, quid sit nobis (hoc est, quomodo nobiscum agatur.) aspice et vide opprobrium nostrum.

ఈ ప్రార్థన విలాపవాక్యములతో సంబంధము లేనిదిగా చదువబడవలెను, ఏలయనగా వచనముల మొదటి అక్షరములు అక్షరమాల క్రమము చొప్పున వ్రాయబడలేదు; అయినను ఇది ప్రార్థనకంటె ఎక్కువగా ఒక మొఱ్ఱయైయున్నది; ఏలయనగా దేవుని కనికరమువైపును కృపవైపును త్రిప్పవలెనని, జనుల యొక్క మిక్కిలి ఘోరమైన విపత్తులో వారికి సంభవించిన సంగతులను యిర్మీయా పేర్కొనుచున్నాడు.

మొదట ఆయన, మాకు సంభవించినదానిని జ్ఞాపకము చేసికొనుము అని చెప్పుచున్నాడు; తరువాత రెండవ భాగములో, మా నిందను దృష్టించి చూడుము అని తన భావమును వివరించుచున్నాడు. ఈ మాటలు క్లుప్తమైనవియు సంక్షిప్తమైనవియునైనను, ప్రయోజనకరమైన ఒక సిద్ధాంతమును కలిగియున్నవి — దుర్దశలోనున్నవారి కీడులు ఆయన యెదుట లెక్కకు వచ్చినప్పుడు, విశేషముగా వారు అన్యాయముగా బాధింపబడునప్పుడు, వారికి సహాయము చేయుటకు దేవుడు ఇష్టపడుచున్నాడు. దేవునికి తెలియనిది ఏదియు లేదనుట నిశ్చయమే; అయితే ఈ విధమైన మాటలాడుట మనుష్యుల గ్రహింపునకు అనుగుణముగా నున్నది; ఏలయనగా దేవుడు వెంటనే మనకు సహాయము చేయనప్పుడు, ఆయన మన దుఃఖములను లక్ష్యపెట్టుటలేదని మనము తలంచుచున్నాము, లేక ఆయన మనవైపు వీపు త్రిప్పెనని ఊహించుకొనుచున్నాము. అయితే నేను చెప్పినట్లు, మన కీడులను చూడవలెనని మాత్రమే ఆయనను వేడుకొనవలెను, ఏలయనగా ఆయన తన్ను గూర్చి తాను ఏమి సాక్ష్యమిచ్చుచున్నాడో మనము ఎరుగుదుము; కాబట్టి దుర్దశలోనున్నవారికిని అన్యాయముగా బాధింపబడువారికిని సహాయము చేయు పనిని ఆయన తనకు తానే ఆరోపించుకొనుచున్నాడు గనుక, మనము అనుభవించు కీడులను చూచుటకు ఆయన ఇష్టపడిన వెంటనే అదే సమయమున మనకొరకు సహాయము సిద్ధపరచబడుచున్నదను ఈ ఆదరణలో మనము నెమ్మదిపొందవలెను.

దేవుని మరి యెక్కువగా కదిలించుటకై ఆ అవమానము ఉపయోగపడవలెనని, నిందను గూర్చి విశేషముగా ప్రస్తావన చేయబడుచున్నది; ఏలయనగా మోషే చెప్పుచున్నట్లు, జనులు తన మహిమకును ఘనతకును కారణమగునట్లుగా, ఈ ఉద్దేశము నిమిత్తమే ఆయన వారిని తన సంరక్షణలోనికి తీసికొనెను. కాబట్టి తన మహిమైశ్వర్యము ఆ జనులయందు కనబడవలెనని దేవుని చిత్తమైయుండగా, మహిమకు బదులుగా వారికి అవమానమును నిందయు తప్ప మరేమియు లేకుండుటకంటె విరుద్ధమైనది మరేదియు ఉండజాలదు. కాబట్టి ప్రవక్త జనుల నిందను గూర్చి విశేషముగా ప్రస్తావించుటకు కారణమిదే. తరువాత ఇట్లు వచ్చుచున్నది, —

విలాపవాక్యములు 5:2

2. మా స్వాస్థ్యము అన్యుల వశమాయెను, మా యిండ్లు పరదేశుల వశమాయెను.

2. Haereditas nostra devoluta est ad exteros, domus nostrae ad alienos.

ఇప్పుడు ప్రవక్త అనేక విపత్తుల జాబితాను ఇచ్చుచున్నాడు; నేను మీకు జ్ఞాపకము చేసినట్లు, తనకును సమస్త జనులకును దేవుని కటాక్షమును సంపాదించవలెనను ఈ ఉద్దేశముతోనే ఇచ్చుచున్నాడు. ఏర్పరచబడిన జనుల స్వాస్థ్యము అన్యులకు ఇయ్యబడుట ఎంతమాత్రమును న్యాయమైన సంగతి కాదు; ఏలయనగా అబ్రాహాము సంతతివారు ఆ దేశమును స్వాధీనపరచుకొనుటకు నాలుగు వందల సంవత్సరముల ముందే అది అతనికి వాగ్దానము చేయబడెనని మనము ఎరుగుదుము; “ఈ దేశము మీకు స్వాస్థ్యముగా ఉండును” అను ఈ వాగ్దానము తరచుగా మరల చెప్పబడెనని మనము ఎరుగుదుము.

దేవుడు సమస్త జనములను పోషించుచుండినను, తన జనులను గూర్చి ఒక ప్రత్యేకమైన శ్రద్ధ వహించుటకు ఆయన ఇష్టపడెను. సంక్షేపముగా, కనాను దేశము అబ్రాహాము సంతతికి ఇయ్యబడినంత విశిష్టమైన రీతిగా ఏ దేశమును ఎన్నడును మనుష్యులకు ఇయ్యబడలేదు. కాబట్టి ఈ స్వాస్థ్యము ఇన్ని యుగములుగా ఏర్పరచబడిన జనుల స్వాధీనములో ఉండెను గనుక, అది అన్యుల వశము చేయబడెనని యిర్మీయా నిర్హేతుకముగా మొఱ్ఱపెట్టుటలేదు.

రెండవ వాక్యభాగములో ఆయన అదే సంగతిని మరల చెప్పుచున్నాడు; అయితే యూదులు తమ పొలములను దోచుకొనబడుట మాత్రమే గాక, తమ యిండ్లలోనుండి వెళ్లగొట్టబడిరని, — ఇది మరి ఎక్కువ దుఃఖకరమైనదియు అవమానకరమైనదియు — ఆయన చూపుచున్నాడు. ఏలయనగా ఒకడు తన క్షేత్రమును, తన పొలములను, ద్రాక్షతోటలను పోగొట్టుకొనినప్పుడు, అతని యిల్లు అతనికి చెక్కుచెదరకుండ నిలిచియుండుట కొన్నిసార్లు జరుగును; అయితే ఇక్కడ ప్రవక్త తన స్వజనుల దుర్దశను విస్తరించి చెప్పుచున్నాడు, అనగా వారు తమ పొలములను స్వాస్థ్యములను పోగొట్టుకొనుట మాత్రమే గాక, తమ స్వంత యిండ్లలోనుండి కూడ వెళ్లగొట్టబడిరి, ఇతరులు వాటిని స్వాధీనపరచుకొనిరి. ఏలయనగా ఐశ్వర్యమునను ఘనతయందును శ్రేష్ఠుడైన ఒకని స్థానమునకు ఏ ఘనతకును యోగ్యుడు కానివాడు వచ్చుట అన్యజనుల మధ్యను సహా హృదయమును కదిలించు దృశ్యముగా ఎంచబడుచున్నది. ఈ మాటలు సుప్రసిద్ధమైనవి, —

ఓ ఆంకసు గృహమా! అసమానుడైన యజమానునిచేత నీవు ఎట్లు ఏలబడుచున్నావు!

తార్క్వినియస్ రాజ్యమును స్వాధీనపరచుకొని దానికి వారసుడైనప్పుడు, ఆంకసు గృహము మొదట ప్రవాసులును పరారులునై తరువాత గర్విష్ఠులును క్రూరులునైన నిరంకుశులైనవారి వశమాయెనని అన్యజనుడైన ఆ కవి నిందించుచు చెప్పెను. అదే విధముగా ఈ స్థలములో కూడ, జనుల యిండ్లలో అన్యులు నివసించిరని యిర్మీయా చెప్పుచున్నాడు. తరువాత ఇట్లు వచ్చుచున్నది,

విలాపవాక్యములు 5:3

3. మేము తండ్రిలేని అనాథలమైతివిు, మా తల్లులు విధవరాండ్రవంటివారైరి.

3. Pupilli fuimus patre (non patre,) matres nostrae tanquam viduae.

ఇక్కడ ప్రవక్త సమస్త జనుల పక్షముగా మాటలాడుట మాత్రమే గాక, ప్రతి వ్యక్తి యొక్క మూలుగులను మొఱ్ఱలను కూడ వెలిబుచ్చుచున్నాడు; ఏలయనగా ఆయన తండ్రులను గూర్చియు తల్లులను గూర్చియు మాటలాడుచున్నాడు గనుక, ఇది సంఘమంతటికి తగియుండజాలదు. కాబట్టి విధవరాండ్రును అనాథలును అంతటను కనబడుచుండిరని జనులలో ప్రతివాడును చెప్పగలిగియుండినను, ఈ వచనము దేహమంతటికి గాక వ్యక్తిగత అవయవములకే వర్తించుచున్నదని మనము చూచుచున్నాము.

ఒక జనము తెగులుచేతగాని యుద్ధముచేతగాని నశింపజేయబడినప్పుడు సాధారణముగా ఇది జరుగును; ఏలయనగా ఒక్క యుద్ధములో దేశమంతయు అనాథలతో నిండునంతగా అందరును పడిపోరు.

అయితే దేవుని ఎడతెగని ప్రతీకారమువలన కలిగిన అనాథస్థితిని విధవాస్థితిని ప్రవక్త ఇక్కడ వర్ణించుచున్నాడు; ఏలయనగా జనులు క్రమక్రమముగా క్షీణించిపోవువరకు ఆయన వారిని బాధించుట మానలేదు. ఏర్పరచబడిన జనుల మధ్య ఇంతమంది విధవరాండ్రను, తమ తండ్రులను పోగొట్టుకొనిన ఇంతమంది పిల్లలను చూచుట నిశ్చయముగా దుఃఖకరమైన దృశ్యమే. 583 O domus Anci! Quam dispari domino dominaris!

తరువాత ఇట్లు వచ్చుచున్నది, —

విలాపవాక్యములు 5:4

4. ద్రవ్యమిచ్చి మా నీళ్లు త్రాగితివిు; మా కట్టెలు క్రయమునకు మాకు అమ్మబడుచున్నవి.

4. Aquas nostras pecunia bibimus, ligna nostra pretio veniunt (non veneunt, nam intelligit ligna afferri, aut venire in illorum manus non sine pretio.)

జనులు సమస్తమును పోగొట్టుకొనిరనియు, నీళ్లకును కట్టెలకును కొరతపడి శ్రమపడిరనియు ప్రవక్త ఇక్కడ వివరించుచున్నాడు. వారు ధాన్యమును ద్రాక్షారసమును మాత్రమే పోగొట్టుకొనిరని ఆయన చెప్పుటలేదు, వారి సుఖభోగములలో ఏవైనను తగ్గిపోయెనని ఆయన మొఱ్ఱపెట్టుటలేదు; అయితే జీవితమునకు సామాన్యమైన వస్తువులైన నీళ్లను కట్టెలను ఆయన పేర్కొనుచున్నాడు; ఏలయనగా చెప్పబడినట్లు, నీటి ఉపయోగము అందరికిని సామాన్యమైనది; పూర్తిగా ఎండిన దేశములో నివసించనియెడల, త్రాగుటకు చాలినన్ని నీళ్లు లేనంత బీదవాడు ఎవడును లేడు. ఏలయనగా ఊటలు లేనియెడల కనీసము నదులున్నవి, బావులున్నవి; ఎడారులలోను నివాసయోగ్యముకాని స్థలములలోను తప్ప మనుష్యులు దాహముచేత నశించరు. కాబట్టి నీళ్లు అంతటను దొరుకగలిగియుండగా, ప్రవక్త ఇక్కడ జనుల మిక్కిలి ఘోరమైన దుర్దశను వర్ణించుచున్నాడు, ఏలయనగా నీళ్లు సహా వారికి అమ్మబడెను. రాతినేలలును ఎత్తైన స్థలములలోను నీళ్లు అమ్మబడును; అయితే ఇది మిక్కిలి అరుదైన సంగతి. జనులు తమ ఐశ్వర్యమును పోగొట్టుకొనుట మాత్రమే గాక, కొనకుండ నీళ్లు దొరకనంతటి దారిద్ర్యస్థితికి దిగజార్చబడిరని ప్రవక్త ఇక్కడ భావించుచున్నాడు.

అదే సమయమున, మా నీళ్లు ద్రవ్యమిచ్చి త్రాగుచున్నాము, మా కట్టెలు క్రయమునకు మాయొద్దకు తేబడుచున్నవి అని ఆయన చెప్పునప్పుడు, ఇంతకంటె ఘోరమైన దానిని వ్యక్తపరచుచున్నట్లు కనబడుచున్నది. కట్టెలు కొనబడుట వింతకాదు; అయితే యూదులకు స్వంతమైయుండిన నీళ్లు వారికి అమ్మబడెననియు, తమ స్వంతమైయుండిన కట్టెలను కూడ వారు కొనవలసివచ్చెననియు ప్రవక్త భావించుచున్నాడు. కాబట్టి స్వామ్యసూచక సర్వనామములు ఒత్తిడితో కూడినవిగా ఎంచవలెను.

తరువాత ఆయన, “మా స్వంత నీళ్లను త్రాగుచున్నాము” మొదలగునవి అని చెప్పుచున్నాడు. జనులు న్యాయముగా తమ స్వంతమని హక్కు కోరగలిగిన నీళ్లను ఆయన వారి నీళ్లని పిలుచుచున్నాడు; అదే విధముగా కట్టెలను కూడ ఆయన పిలుచుచున్నాడు; అవి జనులకు న్యాయమైన హక్కుగల వస్తువులైయుండెను. కాబట్టి సమస్తమును వారి శత్రువులచేత ఎంతగా తీసివేయబడెననగా, తమ నేలమాళిగలలోనుండి తీసికొనబడిన ద్రాక్షారసమును, తమ కొట్లలోనుండి తీసికొనబడిన ధాన్యమును మాత్రమే గాక, నీళ్లను కట్టెలను కూడ వారు కొనవలసివచ్చెనని ఆయన చెప్పుచున్నాడు.

అయితే ఎవరైనను ఈ మాటలను మరి సరళముగా గ్రహింపగోరినయెడల, ఆ మొఱ్ఱ అనుచితము కాదు, — అనగా ఇంతకుముందు ద్రాక్షారసమును ఇతర సమస్త వస్తువులను సమృద్ధిగా కలిగియుండిన జనులు, నీళ్లను కట్టెలను సహా ప్రతిదానిని కొనవలసిన స్థితికి బలవంతపెట్టబడిరి. ఏలయనగా ఒకప్పుడు తన స్వంత కట్టెలను కొట్టుకొని, తన స్వంత ద్రాక్షారసమును ధాన్యమును కూర్చుకొనగలిగినవాడు, కొనకుండ ఒక్క నీటిబొట్టునైనను పొందలేనప్పుడు అది దుఃఖకరమైన మార్పు. ఇది దుఃఖకరమైన మార్పే. కాబట్టి ఈ స్థలమును ఈ విధముగా గ్రహింపవచ్చును. తరువాత ఇట్లు వచ్చుచున్నది, —

విలాపవాక్యములు 5:5

5. మా మెడలమీద హింస కలిగియున్నది; మేము ప్రయాసపడుచున్నాము, మాకు విశ్రాంతి లేదు.

5. Super colla nostra (vel, cervicibus nostris) persecutionem passi sumus; laboravimus non requies nobis.

584 ఈ అర్థమును — ఇదే బహుశః నిజమైన అర్థము — వ్యక్తపరచుటకు ఈ మాటలను ఈ విధముగా అనువదింపవలెను, — 4. మా స్వంత నీళ్లను, ద్రవ్యమిచ్చి వాటిని త్రాగితివిు; మా స్వంత కట్టెలు, క్రయమునకు అవి మాయొద్దకు వచ్చుచున్నవి. కనాను దేశములో కట్టెలు తెచ్చుకొనుటకు అడవులు అందరికిని స్వేచ్ఛగా ఉండెనని, చెరలో ఉన్నప్పుడు యూదులు కట్టెలను కొనవలసివచ్చెనని గ్రోటియస్ చెప్పుచున్నాడు. — సం.

జనులు ఘోరమైన దాస్యముచేత అణచివేయబడిరని ఆయన ఇక్కడ చెప్పుచున్నాడు. జనులు తమ మెడలమీద హింసను అనుభవించిరని ఆయన చెప్పునప్పుడు అది నిశ్చయముగా రూపకాలంకార వ్యక్తీకరణయే. శత్రువులు కొన్నిసార్లు మన ముఖము యెదుటగాని, మన వీపు వెనుకగాని, మన ప్రక్కలగాని మనకు బాధకరముగా ఉండవచ్చును; అయితే వారు మన మెడలమీద ఎక్కి స్వారిచేయునంతగా అధికారము చెలాయించునప్పుడు, ఈ విధమైన అవమానములో మిక్కిలి ఘోరమైన హీనస్థితి యున్నది. కాబట్టి యూదులు తమ మెడలమీద హింసను అనుభవించిరని చెప్పునప్పుడు, ప్రవక్త ఇక్కడ జనుల దాస్యరూపమైనదియు అవమానకరమైనదియునైన అణచివేతను గూర్చి మొఱ్ఱపెట్టుచున్నాడు.

దీని భావమేమనగా, యూదులు తమ తలలను పైకెత్తుటకు సాహసింపనంతగా శత్రువులు తమ ఇష్టానుసారముగా అధికారము చెలాయించిరి. వారు నిశ్చయముగా ఈ ప్రతిఫలమునకు పాత్రులే — ఏలయనగా వారు ఇనుప మెడగలవారని మనము ఎరుగుదుము; దేవుడు వారు తన కాడిని మోయవలెనని కోరినప్పుడు, వారు పూర్తిగా లొంగనివారైరి; మరియు వారు మచ్చికకాని క్రూరమృగములవలె ఉండిరి. కాబట్టి వారి కాఠిన్యము ఇంత గొప్పదైయుండగా, వారి శత్రువులు వారి మెడలమీద అట్టి భారమును మోపినప్పుడు, దేవుడు వారి గర్వమునకును మొండితనమునకును న్యాయమైన ప్రతిఫలమును వారికిచ్చెను.

అయితే దేవుని కనికరమువైపు త్రిప్పవలెనని ప్రవక్త ఇక్కడ ఈ అవమానమును వర్ణించుచున్నాడు; అనగా కల్దీయులు ఏర్పరచబడిన జనులను తమ ఇష్టానుసారముగా ఈ విధముగా అణచివేసిరి.

వారు ప్రయాసపడిరనియు వారికి విశ్రాంతి లేకుండెననియు ఆయన చేర్చుచున్నాడు. వారి దుఃఖములకును శ్రమలకును హద్దుగాని అంతముగాని లేకుండెనని ఈ మాటలచేత ఆయన సూచించుచున్నాడు; ఏలయనగా హెబ్రీ భాషలో ఆ వాక్యము, మేము ప్రయాసపడితివిు, విశ్రాంతి లేకుండెను అని యున్నది. ఒకడు కొంతకాలము కీడులచేత అణచివేయబడినప్పుడు ఉపశమనము కలుగుట తరచుగా జరుగును. అయితే జనుల దుఃఖములకు అంతము లేకుండెనని ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు. కాబట్టి విశ్రాంతి లేకుండ ప్రయాసపడుట, బయటపడు మార్గము లేని ఎడతెగని శ్రమలచేత అణచివేయబడుటతో సమానము. వారి మొండితనము కూడ ఈ ప్రతిఫలమునకు పాత్రమైనది, ఏలయనగా వారు కొన్ని నెలలు లేక సంవత్సరములు మాత్రమే గాక అనేక సంవత్సరములు దేవునితో పోరాడిరి. ప్రవక్త ఎంతకాలము ఏ ఫలితమును లేకుండ వారిని పిలిచెనో మనము ఎరుగుదుము. అయినను ఇక్కడ జనులు హద్దుగాని అంతముగాని లేకుండ దుర్దశలో ఉండిరని చెప్పుటద్వారా ఆయన దేవుని కటాక్షమును వెదకుచున్నాడు.

విలాపవాక్యములు 5:6

6. ఆహారముచేత తృప్తిపొందవలెనని ఐగుప్తీయులకును అష్షూరీయులకును చేయి ఇచ్చితివిు.

6. AEgyptiis dedimus manum Assyriis, ut saturemur panibus.

జనులు ప్రతి దిక్కునుండి ఆహారమును వెదకిరని, వారి భిక్షాటనను గూర్చి ఆయన ఇక్కడ మాటలాడుచున్నాడు. చేయి ఇచ్చుట అనుదానికి మూడు విధములుగా వివరణ ఇయ్యబడుచున్నది: దీని అర్థము దీనముగా అడుగుట అని కొందరు చెప్పుచున్నారు; ఒడంబడిక చేసికొనుట అని ఇతరులు; దుర్దశకు గుర్తుగా దానిని చాపుట అని మరికొందరు, సహాయము అడుగలేనివాడు తన చేతిని చాపుటద్వారా తన అక్కరలను సూచించునట్లు. అయితే జనులు కొరతచేత ఎంతగా బాధింపబడిరనగా వారు ఆహారమును భిక్షమడిగిరని మాత్రమే ప్రవక్త సరళముగా భావించుచున్నట్లు కనబడుచున్నది. కాబట్టి చేయి ఇచ్చుట అను వ్యక్తీకరణను, బిచ్చగాండ్రు సాధారణముగా చేయునట్లు వారు ఆహారమును అడిగిరను అర్థముగా నేను గ్రహించుచున్నాను.

వారు ఐగుప్తీయులకును అష్షూరీయులకును చేయి ఇచ్చిరని లేక చాపిరని ఇప్పుడు ఆయన చెప్పుచున్నాడు; ఇది మిక్కిలి అయోగ్యమైనదియు అవమానకరమైనదియునైన సంగతి; ఏలయనగా ఐగుప్తీయులు వారికి మిక్కిలి బాధకరులైన శత్రువులైయుండిరి, తరువాత అష్షూరీయులు వారి మాదిరిని అనుసరించిరి. ఆ కాలమున ఐగుప్తీయులు నిశ్చయముగా ఏర్పరచబడిన జనులకు స్నేహితులైనట్లు నటించి వారితో ఒడంబడిక చేసికొనిరి; అయితే యూదులు వేశ్యలవలె తమ్మును తాము వ్యభిచారమునకు అప్పగించుకొనిరి గనుక, వారికి తగినట్లుగానే వారు ఐగుప్తీయులచేత తృణీకరింపబడిరి.

585 అనువాదములలోగాని తర్గుములోగాని — అవన్నియు భిన్నముగా ఉన్నను — ఏదియు ఈ వాక్యభాగమునకు తృప్తికరమైన అనువాదమును ఇచ్చుటలేదు. “మా మెడమీద మేము తరుమబడితివిు” అనుదానిని కొందరు, మేము దగ్గరగా వెంటాడబడితివిు అను అర్థముగా తీసికొనుచున్నారు. గాటేకర్ ఆ విధముగా తీసికొనుచున్నాడు. లౌత్, హెండర్సన్ వంటి ఇతరులు {{על ను కాడి అని అర్థమిచ్చు నామవాచకముగా ఎంచి, ద్వితీయోపదేశకాండము 28:48 లోని మోషే మాటల ప్రకారము, “మా మెడమీద కాడితో మేము తరుమబడితివిు” లేక హింసింపబడితివిు అను విధమైన వాక్యనిర్మాణమును ఇచ్చుచున్నారు. మొదటిదే శ్రేష్ఠమైనదిగా కనబడుచున్నది, — మా మెడమీద (దగ్గరగా) మేము తరుమబడితివిు, మేము ప్రయాసపడితివిు, మాకు విశ్రాంతి లేకుండెను. తరువాత తమ శత్రువులచేత ఈ విధముగా తరుమబడినప్పుడు వారు ఏమి చేసిరో వచ్చుచున్నది, — ఐగుప్తునకు మేము చేయి ఇచ్చితివిు, అష్షూరునకు, ఆహారముచేత తృప్తిపొందవలెనని. ఈ సందర్భములో చేయి ఇచ్చుట అనగా సహాయము అడుగుటకు విన్నపము చేయువారివలె దానిని చాపుట. ఇది వారి చెరకు ముందటి కాలమును సూచించుచున్నట్లు కనబడుచున్నది. — సం.

కాబట్టి వారు ఐగుప్తీయులచేత తృణీకరింపబడియుండగా, ఐగుప్తులోను తరువాత అష్షూరులోను ఆహారమును భిక్షమడుగవలసివచ్చినప్పుడు, అది మిక్కిలి చేదైన అవమానమును నిందయునైయుండెను; ఏలయనగా ఇది మిక్కిలి కటువైన ఎగతాళులకు కారణమైయుండవచ్చును.

కాబట్టి ఇప్పుడు ప్రవక్త భావమును మనము గ్రహించుచున్నాము; ఈ ప్రతిఫలమును కూడ దేవుడు వారికి న్యాయముగానే ఇచ్చెను. వారిని పూర్తిగా పోషించుటకు తాను సిద్ధముగానుండిన ఫలవంతమైన దేశమును ఆయన వారికి వాగ్దానము చేసెను. ధాన్యమును ద్రాక్షారసమును నూనెను గూర్చి మోషే ఎన్నిసార్లు ప్రస్తావించుచున్నాడు; ఎందుకు? ఆ దేశము ఫలవంతములో మరి యే దేశమును మించియున్నదని దేవుడు చూపవలెనని. కాబట్టి సమస్త వస్తువుల సమృద్ధి అన్యులకును సహా సరఫరా చేయుటకు చాలియుండవలసియుండగా, జనులు అక్కడక్కడ ఆహారమును భిక్షమడుగవలసివచ్చినప్పుడు అది మిక్కిలి ఘోరమైన శాపమునకు రుజువైయుండెను; “నీవు ఇతరులకు అప్పిచ్చెదవు గాని అప్పు చేయవు.” (ద్వితీయోపదేశకాండము 15:6.)

కాబట్టి తమ సమృద్ధిచేత ఇతరులను పోషించవలసియుండినవారు, ఐగుప్తీయులను అష్షూరీయులను ఆహారము భిక్షమడుగుట అను ఈ అవమానమును తమ కొరత బలవంతముగా భరింపజేయునంతగా దిగజార్చబడిరి. తరువాత ఇట్లు వచ్చుచున్నది, —

విలాపవాక్యములు 5:7

7. మా పితరులు పాపముచేసి గతించిపోయిరి; వారి దోషములను మేము భరించితివిు.

7. Patres nostri peccarunt, non sunt (non ipsi, ad verbum,) nos vero iniquitatem eorum portavimus.

ప్రవక్త ఇక్కడ దేవునితో వాదించుచు, యెహెజ్కేలు పేర్కొనిన ఆ దూషణను పలుకుచున్నట్లు కనబడుచున్నది. ఏలయనగా దేవుడు జనులను కఠినముగా శిక్షించినప్పుడు, “తండ్రులు పుల్లని ద్రాక్షపండ్లు తినగా పిల్లల పళ్లు పులిసెను” అను ఆ సామెత వారిచేత సాధారణముగా వాడబడుచుండెను. (యెహెజ్కేలు 18:2.)

ఈ విధముగా, తాము నిర్దోషులైయుండగా ఇతరుల శిక్షను అనుభవించుచున్నందున తాము అన్యాయముగాను క్రూరముగాను చూడబడుచున్నామని వారు సూచించిరి. అదే విధముగా పాపముచేసిన తండ్రులు ఇక లేరని చెప్పునప్పుడు ప్రవక్త దేవునితో కలహించుచున్నట్లు కనబడుచున్నది; అయితే మనము త్వరలో చూడబోవునట్లు, ఇంకను బ్రదికియున్నవారి పాపములను కూడ ప్రవక్త ఒప్పుకొనుచున్నాడు. కాబట్టి ప్రవక్తచేత యథార్థమైన ఒప్పుకోలు చేయబడుచున్నందున, యెహెజ్కేలుచేత ఇంత కఠినముగా గద్దింపబడిన ఆ దూషణనుండి ఆయన ఇక్కడ దూరముగా ఉండెననుటలో సందేహము లేదు.

అన్యజనుడైన ఒక కవి చెప్పినదాని ప్రకారము, దేవుడు జనులయెడల క్రూరముగా వ్యవహరించెనన్నట్లు, వారిని సమస్త నిందనుండి విడిపించుట యిర్మీయా ఉద్దేశమునకు మిక్కిలి దూరమైనది, —

“ఓ రోమీయుడా, నీ పితరుల పాపములకై నీవు అపాత్రముగా శిక్షననుభవించుచున్నావు!”

మరియొకడు ఇట్లు చెప్పుచున్నాడు, —

“ఇప్పటికే మా రక్తముచేత లావొమెదోను ట్రాయ్ యొక్క అసత్య ప్రమాణములకై మేము శిక్ష అనుభవించితివిు.”

తమ కాలపు జనులు పూర్తిగా నిర్దోషులని వారు భావించుచున్నారు, రోములో తాము ఎన్నడును పాపము చేయనట్లు, ఆసియాలోను సముద్రము ఆవలను కీడులకు కారణమును వెదకుచున్నారు.

అయితే యిర్మీయా భావము ఇది కాదు; దేవునిమీద చాలాకాలము తిరుగుబాటు చేసిన జనులు అప్పటికే మృతులైరనియు, కాబట్టి వారి సంతతివారి దుఃఖములను దేవుడు లక్ష్యపెట్టుటకు ఇది తగిన సమయమనియు మాత్రమే ఆయన సరళముగా చెప్పుటకు ఉద్దేశించెను. కాబట్టి విశ్వాసులు తాము నిందారహితులైనట్లు ఇక్కడ దేవుని యెదుట తమ స్వంత నిర్దోషత్వమును ఆధారముగా చూపుటలేదు; ఆ తరమంతయు నశించెను గనుక, తమ పితరులు న్యాయమైన శిక్షను అనుభవించిరని మాత్రమే పేర్కొనుచున్నారు. “మేమును మా పితరులును మా రాజులును పాపము చేసితివిు” అని దానియేలు చెప్పునప్పుడు ఆయన మరి సంపూర్ణముగా మాటలాడుచున్నాడు. (దానియేలు 9:8.)

586 హోరేస్, Od. 6:1, — "Delicta majorum immeritus lues, Romane." 587 వర్జిల్, Georg., lib. 1, — "Satis jampridem sanguine nostro Laomedonteae luimus perjuria Troiae."

ఆయన తండ్రులను పిల్లలను ఇద్దరిని ఒకే శిక్షావిధిలో చేర్చెను.

అయితే మన ప్రవక్త ఉద్దేశము వేరైనది, అనగా చెప్పబడినట్లు, దేవుని కనికరమువైపు త్రిప్పుటయే; ఈ ఉద్దేశమును సాధించుటకు ఆయన ఇట్లు చెప్పుచున్నాడు, “ఓ ప్రభువా, మా పితరులు నీ మంచితనమును దీర్ఘశాంతమును మిక్కిలి దీర్ఘకాలము దుర్వినియోగము చేసిరి గనుక, నీవు ఇంతవరకు నిశ్చయముగా న్యాయమైన శిక్షను అమలుపరచితివి; అయితే మేము మా పితరులవంటివారమో కామో పరీక్షించి శోధించుటకు నీకు ఇప్పుడు సమయము వచ్చెను: కాబట్టి వారు తమకు తగినట్లు నశించిరి గనుక, ఇప్పుడు మమ్మును కటాక్షములోనికి చేర్చుకొనుము.” కాబట్టి ఈ విధముగా దేవునితో ఏ కలహముగాని వివాదముగాని జరుగుటలేదని, దేవునికి కోపము పుట్టించి ఆయన భయంకరమైన ప్రతీకారమును అనుభవించిన తమ పితరులు అప్పటికే మృతులైరి గనుక, తమవైపు చూడవలెనని దుర్దశలోనున్న ప్రవాసులు దేవుని వేడుకొనుచున్నారని మాత్రమే మనము చూచుచున్నాము.

మరియు కుమారులు తండ్రుల దోషమును భరించిరని ఆయన చెప్పునప్పుడు, అది బలమైన వ్యక్తీకరణయైనను, దేవుడు నిర్హేతుకముగా తండ్రులను గాక వారి పిల్లలను శిక్షించెనన్నట్లు దాని అర్థము కాదు; ఏలయనగా “తండ్రి దోషమును కుమారుడు భరింపడు, కుమారుని దోషమును తండ్రి భరింపడు; పాపము చేయువాడే మరణము నొందును” అను ఆ ప్రకటన మార్పులేనిది. (యెహెజ్కేలు 18:20.)

అయినను పిల్లలమీద వారి తండ్రుల పాపములు మోపబడుచున్నవని చెప్పవచ్చును, ఏలయనగా దేవుడు మోషే ద్వారా ప్రకటించుచున్నట్లు, మూడు నాలుగు తరములవరకు తన ప్రతీకారమును వ్యాపింపజేయుచున్నాడు. (నిర్గమకాండము 20:5.) మరియు మరియొక స్థలములో, “తండ్రుల దోషమును వారి పిల్లల ఒడిలో నేను మరల వేయుదును” అని కూడ ఆయన చెప్పుచున్నాడు. (యిర్మీయా 32:18.)

కాబట్టి దేవుడు వారి సంతతివారిమీదికి తన ప్రతీకారమును కొనసాగించెను. అయినను ఇంత కఠినముగా శిక్షింపబడిన పిల్లలు తమ స్వంత దోషము యొక్క శిక్షను కూడ భరించిరనుటలో సందేహము లేదు, ఏలయనగా వారు నూరు మరణములకు పాత్రులైయుండిరి. అయితే దేవుడు తండ్రుల దోషమును వారి పిల్లల ఒడిలోనికి మరల వేయుచున్నాడనియు, అయినను పిల్లలు తమ స్వంత పాపముల నిమిత్తము శిక్షింపబడుచున్నారనియు ఈ రెండు సంగతులు చక్కగా ఏకీభవించుచున్నవి.

విలాపవాక్యములు 5:8

8. దాసులు మమ్మును ఏలుచున్నారు; వారి చేతిలోనుండి మమ్మును విడిపించువాడెవడును లేడు.

8. Servi dominati sunt nobis; eripiens nemo ex manibus ipsorum (hoc est, nemo est qui nos eripiat e manibus ipsorum.)

జనుల విపత్తును మరియొక పరిస్థితి అధికము చేసెను, అనగా వారు దాసుల అధికారము క్రిందికి వచ్చిరి; ఐశ్వర్యవంతులును ఐశ్వర్యమునను అధికారమునను శ్రేష్ఠులైనవారును మనలను తమ దాసులనుగా చేసికొనుటకంటె ఇది మరి ఎక్కువ అవమానకరమైనది. ఏలయనగా ఒక రాజునకు, లేక కనీసము కొంత ఘనత కలిగిన ఒక మనుష్యునికి సేవచేయుట సిగ్గుకరము కాదు; ప్రత్యక్షముగా అవమానకరము కాని ఆ దాస్యము సహింపదగినదిగా ఎంచబడుచున్నది. అయితే మనము దాసులకు దాసులమైనప్పుడు, అది మిక్కిలి బాధకరమైన హీనస్థితియై మన మనస్సులను మిక్కిలి ఘోరముగా గాయపరచును.

588 ఈ మాటలను ఈ విధముగా అనువదింపవచ్చును, — మా పితరులు, వారు పాపము చేసిరి, గతించిపోయిరి; మేము, వారి దోషములను మేము భరించితివిు. దోషములను భరించుట అనగా ఇక్కడ స్పష్టముగా వాటి శిక్షను భరించుటయే. అదే విధముగా క్రీస్తు మన పాపములను భరించెనని చెప్పబడినప్పుడు, ఇదే సంగతి భావింపబడుచున్నది. — సం.

కాబట్టి ఈ అవమానమును గూర్చియే యిర్మీయా ఇప్పుడు వాదించుచు, దాసులు తమను ఏలిరని చెప్పుచున్నాడు. వారు మిక్కిలి నీచులైన కొందరిచేత చెరలోనికి తోలబడిరనుటలో నిశ్చయముగా సందేహము లేదు; ఏలయనగా వారియెడల ప్రతి విధమైన క్రూరత్వమును చూపుట న్యాయమని కల్దీయులు తలంచిరి. అయినను దేవుని పిల్లలు దాసులకు బానిసలగుట మిక్కిలి దుఃఖకరమైన సంగతి; ఏలయనగా వారు ఇంతకుముందు యాజకరాజ్యముగా ఉండిరి, మరియు వారి స్థితి మరి యే రాజ్యముయొక్క స్థితికంటెను మేలైనదియు కోరదగినదియునై యుండునంతగా దేవుడు వారిని తన సంరక్షణలోనికి తీసికొనియుండెను. కాబట్టి వారు తమ స్వాతంత్ర్యమును పోగొట్టుకొనుట మాత్రమే గాక, దాసులకు లోబరచబడిరి గనుక, ఆ మార్పు మిక్కిలి దుఃఖకరమైనదైయుండెను. కాబట్టి తాము దాసులచేత ఏలబడిరని చెప్పినప్పుడు, ప్రవక్త కనికరము నిమిత్తము విన్నవించుటకు మరియొక కారణమును వెదకెను. ఇప్పుడు ఇట్లు వచ్చుచున్నది, —

విలాపవాక్యములు 5:9

9. అరణ్యపు ఖడ్గమువలన ప్రాణమునకు తెగించి మా ఆహారమును సంపాదించుకొంటిమి.

9. In anima nostra (alii vertunt, in periculo vitae nostrae, vel, cum periculo) adduximus ad panem nostrum ob siccitatem deserti (alii vertunt, a facie gladii, in deserto.)

{,}חרבchereb అను పదమునకు ఖడ్గము అను అర్థముతోపాటు అనావృష్టి అను అర్థము కూడ కలదు. ప్రవక్త కరవును గూర్చియు అరణ్యమును గూర్చియు మాటలాడుచున్నాడు గనుక, ఇక్కడ ఈ పదమునకు ఎండుదల లేక అనావృష్టి అనియే అర్థమనుటలో నాకు సందేహము లేదు; ఖడ్గము అను మాట ఎవరికైనను ఎట్లు తోచెనో నాకు ఆశ్చర్యముగా నున్నది; వారు సందర్భమును లక్ష్యపెట్టియుండజాలరు.

కాబట్టి జనులు ప్రాణముతో, అనగా తమ స్వంత ప్రాణమును అపాయమునకు గురిచేసి, ఆహారమును వెదకిరని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. ఎవరైనను “అపాయము” అను మాటను ఇష్టపడినయెడల నేను అభ్యంతరపెట్టను. అయితే ఆయన కేవలము ప్రాణముతో అని చెప్పుచున్నాడు గనుక, ఆహారము నిమిత్తము వారు తమ స్వంత ప్రాణమును అపాయమునకు గురిచేసిరని ఆయన వ్యక్తపరచుచున్నట్లు కనబడుచున్నది. ఆహారము నిశ్చయముగా జీవమునకు ఆధారము, ఏలయనగా ప్రాణమును నిలుపుకొనుటకు గాక మరి దేనికొరకు ఆహారము వెదకబడును? అయితే ఆకలిగొనినవారు ఆహారము సంపాదించుటకు ఎంత తొందరపడి పరుగెత్తుదురనగా, వేయి అపాయములకు తమ్మును తాము గురిచేసికొందురు, మరియు అనేక ప్రయాసములచేత తమ్మును తాము అలయజేసికొందురు; ప్రాణముతో ఆహారమును వెదకుట అనగా ఇదే, అనగా మనుష్యులు ఆహారము సంపాదించుటకు ఆతురతతో ప్రయాసపడుట మాత్రమే గాక, ఒకడు కొంత ఆధారము పొందుటకు దీర్ఘప్రయాణము చేపట్టి, దూరమునున్న సత్రమును చేరునప్పటికి దాదాపు ప్రాణములేనివాడైనట్లు, తమ స్వంత రక్తమును ధారపోయునప్పుడే. కాబట్టి యూదులకు ఎక్కడను ఆహారము దొరకలేదు గనుక, వారు తమ ప్రాణముతో, అనగా ప్రాణమును అపాయమునకు గురిచేసి, ఆహారమును వెదకిరని ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు. నేను ఇష్టపడు అభిప్రాయము ఇదే.

తరువాత ఆయన, అరణ్యపు ఎండుదలవలన అని చేర్చుచున్నాడు. ఖడ్గమునకును అరణ్యమునకును సంబంధమేమి? ఇది పూర్తిగా అనుచితమైనదని మనము చూచుచున్నాము; కాబట్టి వ్యాఖ్యాతలు ఈ పదమును వక్రీకరించుటకు ఏ కారణమును లేకుండెను. అయితే ఆయన అరణ్యపు ఎండుదల అని పిలుచునది, జనులు అరణ్యములో ఉన్నట్లుగా వారిని బాధించిన కొరతయే. ఇది పోలికగా చెప్పబడుచున్నది, — అరణ్యపు ఎండుదలవలన, అనగా నిస్సారతవలన, ఎక్కడనైనను ఆహారము దొరకవలెనని మాత్రమే, వారు తమ ప్రాణమును మరణమునకు గురిచేయవలసిన అగత్యములో ఉండిరి.

ప్రవక్త భావము ఇదియు కావచ్చును, అనగా వారు పరారులైయుండిరి, శత్రువు తమకు ఎదురుపడునేమో అని బహిరంగ ప్రదేశములోనికి వెళ్లుటకు సాహసింపనప్పుడు, ఈ విధముగా ఆకలితో అడవులగుండను వనములగుండను తిరిగిరి. అయితే నేను చెప్పినదే మిక్కిలి తగినది, అనగా వారు విశాలమైన అరణ్యములో ఉన్నట్లుగాను, ప్రతి సత్రమునకు దూరముగా ఉన్నట్లుగాను, ఎక్కడను ఆహారము దొరకనంతగా ఆకలితో కృశించిపోయిరి. కాబట్టి ఇప్పుడు ప్రవక్త భావమును మనము గ్రహించుచున్నాము. ఆయన ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు, — 589 నెహెమ్యా 5:15 చూడుము. — సం. 590 అనువాదములును తర్గుమును ఈ పదమును “ఖడ్గము” అని అనువదించుచున్నవి; గాటేకర్, బ్లేనీ, హెండర్సన్ కూడ అట్లే అనువదించుచున్నారు. “అరణ్యపు ఖడ్గము” అనుదానిచేత, ఖడ్గములు ధరించి అరణ్యప్రదేశములనుండి దాడులు చేయు దోపిడిగాండ్రని గ్రహింపవలెను. మా ప్రాణమునకు తెగించి మా ఆహారమును సంపాదించుకొంటిమి, అరణ్యపు ఖడ్గమువలన. — సం.

విలాపవాక్యములు 5:10

10. భయంకరమైన కరవువలన మా చర్మము పొయ్యివలె నల్లబడెను.

10. Pelles nostrae quasi clibanus nigredinem contraxerunt ob exustiones famis.

కొందరు “వణకుల నిమిత్తము” అని చదువుచున్నారు; అక్షరశః “వణకుల ముఖమునుండి.” జెరోమ్ దానిని “తుఫానులు” అని అనువదించుచున్నాడు, అయితే “దహనములు” అను మాటయే మిక్కిలి తగినది; ఏలయనగా వారి చర్మములు నల్లబడెనని ఆయన చెప్పుచు, వాటిని పొయ్యితో పోల్చుచున్నాడు. ఈ రూపకాలంకారము లేఖనములో తరచుగా కనబడుచున్నది, “మీరు పొగలోని కుండలమధ్య ఉన్నట్లుండి నల్లదనముచేత వికారులైనను, మీ రెక్కలు ప్రకాశించును.” (కీర్తనలు 68:14.)

తన జనులు అనేక శ్రమలచేత కాల్చబడినట్లుండిరి గనుక, పొగచూరిన కుండలను తాకినట్లుగా వారు నల్లదనమును పొందిరని దేవుడు చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా మనము మన కీడులలో క్షీణించిపోవునప్పుడు, మాలిన్యమే మనలను వికారపరచును. అయితే ఇక్కడ ఆయన వారి చర్మములను లేక చర్మమును పొయ్యితో పోల్చుచున్నాడు (అదే సంగతి). కాబట్టి ప్రతివాని చర్మము నల్లదనముచేత ఎంతగా ముడతలుపడి చీకటిమయమాయెననగా, అది ఎడతెగని అగ్నిచేతను పొగచేతను నల్లబడిన పొయ్యివలె ఉండెనని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. ప్రవక్త, లేక 119వ కీర్తన రచయిత ఎవరైనను, మరియొక పోలికను వాడుచున్నాడు, అనగా తాను పొగచేత ముడుచుకొనిపోయి నల్లదనముతోపాటు ముడతలు కలిగిన తిత్తివలె లేక బుడగవలె ఉంటినని చెప్పుచున్నాడు.

దీని భావమేమనగా, జనులలో అవమానకరమైన వికారము కలిగెను, ఏలయనగా వారిలో ఏ తేమయు మిగులనంతగా వారు ఆకలితో కృశించిపోయిరి; తేమ తప్పిపోయినప్పుడు పాలిపోవుటయు క్షీణతయు కలుగును; తరువాత పాలిపోవుటనుండి మరి ఎక్కువ వికారమును నల్లదనమును కలుగును, వాటిని గూర్చియే ప్రవక్త ఇప్పుడు మాటలాడుచున్నాడు. కాబట్టి “దహనములు” అను మాటయే మిక్కిలి సరియైనదని నేను చెప్పితిని. ఏలయనగా మనము తుఫానులు లేక గాలివానలు అని చెప్పినయెడల, తుఫాను నిశ్చయముగా చర్మమును నల్లబరచదు; వణకులు లేక కంపములు అని అనువదించినయెడల, ఇది మిక్కిలి దూరమైనదగును; అయితే మనము దహనములు అను మాటను స్వీకరించినయెడల, స్థలమంతయు పొందికగా కనబడును; మరియు ఆహారము మనుష్యుని ప్రాణమును తడుపునట్లుగా కరవు దానిని కాల్చివేయునని మనము ఎరుగుదుము, లేఖనము మరియొక చోట కూడ ఇట్లే చెప్పుచున్నది. తరువాత ఇట్లు వచ్చుచున్నది, —

విలాపవాక్యములు 5:11

11. సీయోనులో స్త్రీలను, యూదా పట్టణములలో కన్యకలను వారు చెరిపిరి.

11. Mulieres in Sion afflictae fuerunt virgines in urbibus Juhudah

యెరూషలేములోను ఇతర పట్టణములలోను స్త్రీలు చెరుపబడిరని, ఆయన ఇక్కడ మరియొక విధమైన నిందను పేర్కొనుచున్నాడు. తన జనుల మధ్య పవిత్రత పాటింపబడవలెనని దేవుడు ఆజ్ఞాపించియుండెను. (ద్వితీయోపదేశకాండము 22:21-24.) కాబట్టి కన్యకలును స్త్రీలును ఈ విధముగా అపవిత్రపరచబడినప్పుడు, అది మిక్కిలి అవమానకరమైన సంగతి. అయితే దేవుడు బతిమాలుకొనబడిన తరువాత ఎట్టకేలకు తన జనులయెడల తాను కటాక్షముగలవాడని కనుపరచుకొనవలెనని, ప్రవక్త దీనిని కూడ పేర్కొనెను.

591 {,{זלעפות అను పదము కీర్తనలు 11:6 లో కనబడుచున్నది, ఏకవచనములో కీర్తనలు 119:53 లో కనబడుచున్నది. అనువాదములును తర్గుమును ఈ మూడు స్థలములలో దానిని భిన్నముగా అనువదించుచున్నవి, ఏలయనగా అది మరెక్కడను కనబడదు. కీర్తనలు 119:53 లో మన ఆంగ్ల అనువాదములో అది “భయము” అని అనువదింపబడెను, ఈ అర్థము కీర్తనలు 11:6 లోని స్థలమునకును ఈ స్థలమునకును సరిపోవుచున్నది, — మా చర్మములు, పొయ్యివలె అవి నల్లబడెను, కరవు యొక్క భయములవలన (లేక, భయంకరమైన కరవువలన.) “చర్మములు” అను పదము అనేక ప్రతుల ప్రకారము బహువచనములో ఉన్నది, క్రియాపదము కూడ అది అట్లుండవలెనని కోరుచున్నది. — సం.

592 ఇక్కడ అవమానకరమైన ఒక కార్యమునకు సున్నితమైన ఒక పదము వాడబడెను. అక్షరశః ఆ మాటలు ఇవి, — సీయోనులో స్త్రీలను వారు తగ్గించిరి (లేక, వారు తగ్గింపబడిరి,) యూదా పట్టణములలో కన్యకలను. సెప్టువజింటు, వల్గేటు దానిని “తగ్గించిరి” అని అనువదించుచున్నవి. “కన్యకలు” అను మాటకు ముందు “మరియు” అనునది వల్గేటుచేతను సిరియాక్ అనువాదముచేతను చేర్చబడినది. — సం.

మరియు ఆయన యెరూషలేము అని గాక సీయోను అని పేర్కొనెను, — ఇది నిశ్చయముగా భాగమును చెప్పి సమస్తమును సూచించుటయే; అయితే తన నామము అక్కడ ఆరాధింపబడవలెనని ఆ స్థలము దేవునిచేత ఏర్పరచబడెనని మనము ఎరుగుదుము. కాబట్టి సీయోను మరి యే స్థలముకంటెను పరిశుద్ధ స్థలమైయుండెను; ఒక్క మాటలో, అది దేవుని భూలోక నివాసమైయుండెను. కాబట్టి తన జనుల మధ్య నివసించుటకు దేవుడు అక్కడ తన నగరును కలిగియుండగా, అక్కడ స్త్రీలు చెరుపబడుటను చూచుట మిక్కిలి అవమానకరమైన దృశ్యము, ఏలయనగా ఈ విధముగా దేవుని ఆలయము అపవిత్రపరచబడెను. స్త్రీలు ఈ విధముగా చెరుపబడుట జనులకు అవమానకరమైన సంగతి మాత్రమే గాక, అది దేవుని ఆరాధనకు అసహ్యమైన అపవిత్రతయైయుండెను, కాబట్టి అది దేవద్రోహమైనది. ఇప్పుడు ప్రవక్త ఉద్దేశమును మనము చూచుచున్నాము. ఆయన యూదా పట్టణములను కూడ పేర్కొనుచున్నాడు, అయితే అదే సంగతిని దృష్టియందుంచుకొనియే. తరువాత ఇట్లు వచ్చుచున్నది —

విలాపవాక్యములు 5:12

12. అధిపతులు వారి చేతిచేత ఉరితీయబడిరి; పెద్దల ముఖములు ఘనపరచబడలేదు.

12. Principes manu sua fuerunt suspensi, facies senum non fuerunt in honore (non fuerunt honoratae, ad verbum)

ఈ వచనము యొక్క ప్రారంభమును రెండు విధములుగా వివరింపవచ్చును. అందరును దీనిని, “అధిపతులు వారి చేతిచేత చంపబడిరి,” అనగా వారి శత్రువుల చేతిచేత అని అనువదించుచున్నారు. అయితే వారు తమ స్వంత చేతిచేత చంపబడిరనుట మరి ఎంతో ఘోరమైనదని వారికి ఎన్నడును ఎట్లు తోచలేదో నాకు ఆశ్చర్యముగా నున్నది. అధిపతులలో కొందరు తమమీద తామే బలాత్కారముగా చేయి వేసికొనిరని ప్రవక్త ఇక్కడ చెప్పుచున్నాడనుటలో నాకు నిశ్చయముగా సందేహము లేదు. ఏలయనగా అధిపతులు శత్రువుల చేతిచేత ఉరితీయబడిరనుట నిస్సారమైన వ్యక్తీకరణ యగును; అయితే అధిపతులు తమ స్వంత చేతిచేత ఉరితీయబడిరని మనము చదివినయెడల, ఇది మరి ఎంతో ఘోరమైనదగును; దయాగుణములో శ్రేష్ఠులైన స్త్రీలు సహా తమ స్వంత సంతానమును భక్షించిరని మనము ఇంతకుముందు చూచితిమి గదా. అదే విధముగా అధిపతులు శత్రువులచేత ఉరితీయబడలేదని ఇప్పుడు ఆయన చెప్పుచున్నాడు, ఏలయనగా జయింపబడినవారు తమ శత్రువులచేత చంపబడుటయు, నిందార్థముగా ఉరితీయబడుటయు సాధారణమైన సంగతి; అయితే నాకు కనబడుచున్నట్లు, ప్రవక్త మరి ఎక్కువ ఘోరమైనదానిని వ్యక్తపరచుటకు ఉద్దేశించెను, అనగా దుర్దశలోనున్న అధిపతులు తమమీద తామే బలాత్కారముగా చేయి వేసికొనవలసివచ్చెను.

వృద్ధుల ముఖములు ఘనపరచబడలేదని ఆయన చేర్చుచున్నాడు; ఇదియు స్వభావవిరుద్ధమైన సంగతియే; ఏలయనగా వృద్ధాప్యమునకు ఎల్లప్పుడును కొంత ఘనత ఇయ్యబడుననియు, ఆ వయస్సు సాధారణముగా భక్తిపూర్వకముగా ఎంచబడుననియు మనము ఎరుగుదుము. కాబట్టి వృద్ధులయెడల ఏ గౌరవమును చూపబడనప్పుడు, మిక్కిలి ఘోరమైన అనాగరికత ప్రబలియుండవలెను. కాబట్టి జనులు ఎంత అవమానకరముగా చూడబడిరనగా, వారి శత్రువులు వృద్ధులను సహా విడిచిపెట్టలేదని ప్రవక్త చెప్పినట్లే యున్నది. ఆయన దీనిని ఎందుకు చేర్చుచున్నాడో కూడ ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము, ఏలయనగా లేనియెడల అధిపతులు తమ స్వంత చేతిచేత ఉరి వేసికొనిరనుట నమ్మశక్యము కానిదిగా కనబడియుండును. అయితే సమస్త మానవత్వము అదృశ్యమాయెను గనుక, నిరాశతో తమకు తామే మరణమును వెదకుకొనుట తప్ప వారికి తప్పించుకొను మార్గమేదియు లేకుండెనని ఆయన ఇక్కడ సూచించుచున్నాడు. తరువాత ఇట్లు వచ్చుచున్నది, —

విలాపవాక్యములు 5:13

13. వారు యౌవనులను తిరుగలి విసరుటకు తీసికొనిపోయిరి, బాలురు కట్టెలమోపుల క్రింద పడిరి.

13. Adolescentes ad molam sumpserunt, et pueri in ligno ceciderunt (vel, impegerunt)

593 ఈ మాటలకు మిక్కిలి స్పష్టమైన అర్థమేమనగా, అధిపతులు మెడచేత గాక చేతిచేత ఉరితీయబడిరి లేక వ్రేలాడదీయబడిరి. అట్టి శిక్ష ఆ కాలమున అమలులో ఉండెనని వ్రాయబడలేదు; అయితే అది కల్దీయులు ఆశ్రయించిన ఒక అనాగరిక క్రూరత్వమై యుండవచ్చును. అనువాదములును తర్గుమును ఇచ్చుచున్న భావము ఇదే అని కనబడుచున్నది, — అధిపతులు తమ చేతిచేత వ్రేలాడదీయబడిరి, వృద్ధుల ముఖములు ఘనపరచబడలేదు. — సం.

ఇప్పుడు నేను ఇంకను ముందుకు సాగలేను.

ప్రార్థన

సర్వశక్తిగల దేవా, నీవు ఒకసారి నీ చేతిని చాపి మమ్మును నీకు ప్రతిష్ఠిత జనముగా చేసికొంటివి గనుక, — ఓ దేవా, నీ పితృకటాక్షము మామీద నిరంతరము ప్రకాశించునట్లును, మేమును మరియొకవైపు నీ నామమును మహిమపరచుటకు ఎల్లప్పుడును ప్రయాసపడునట్లును అనుగ్రహించుము; ఈ విధముగా ఒకసారి మమ్మును హత్తుకొనిన నీవు, నీ అద్వితీయ కుమారుని రక్తముచేత మాకొరకు సంపాదింపబడిన నీ పరలోక రాజ్యములో సమస్త ఆశీర్వాదముల సంపూర్ణతను మేము ఎట్టకేలకు అనుభవించువరకు నీ మంచితనమును కొనసాగించుదువుగాక. — ఆమేన్.

పదునెనిమిదవ ఉపన్యాసము

యౌవనులు తిరుగలికి, లేక తిరుగలి విసరు గృహమునకు, అప్పగింపబడిరని ప్రవక్త ఇప్పుడు చెప్పుచున్నాడు; దాసకార్యములన్నిటిలో ఇది మిక్కిలి నీచమైనదని మనము ఎరుగుదుము; ఏలయనగా తిరుగలి విసరుటకు వారు గాడిదలను వాడినట్లే బానిసలను కూడ వాడిరి. దీని భావమేమనగా, యూదులు అవమానకరముగా చూడబడి మిక్కిలి హీనమైన స్థితికి దిగజార్చబడిరి. యౌవనులు కామము నిమిత్తము నీచముగా ఉపయోగింపబడిరని జెరోమ్ ఈ అనువాదమును ఎట్లు ఇచ్చెనో నాకు తెలియదు; ఏలయనగా {,}טחן thechen అనగా విసరుట లేక చీల్చుట. శత్రువులు యౌవనులను అవమానకరముగా దుర్వినియోగపరచినట్లు, ఇక్కడ పేరు చెప్పజాలని నీచమైన దానిని ఇది సూచించుచున్నదని అతడు తలంచెను; అయితే అట్టి భావము ఈ స్థలమునకు సరిపడదని వచనము యొక్క రెండవ భాగమునుండి మనము గ్రహింపవచ్చును.

తరువాత యౌవనులు తిరుగలి విసరుటకు బలవంతపెట్టబడిరనియు, బాలురు కట్టెల క్రింద తొట్రిల్లిరనియు అతడు చెప్పుచున్నాడు. కూలిపని చేయు దాసులకు అలవాటైనట్లుగా బాలురమీద కట్టెలు మోపబడెనని అతని భావము; అది హీనమైన పని. కాబట్టి యౌవనులు తిరుగలి విసరుటలో నియమింపబడిరని అతడు ఇంతకుముందు చెప్పినట్లే, బాలురు కట్టెల క్రింద కూలిపోయిరని ఇప్పుడు చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు తాము భరింపలేని, తమకు మించిన అతి బరువైన భారములను తమ భుజములమీద మోసిరి. ప్రవక్త భావమేమో ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము. తరువాత ఇట్లున్నది, —

విలాపవాక్యములు 5:14

14. పెద్దలు గుమ్మములయొద్ద కూర్చుండుట మానిరి, యౌవనులు తమ సంగీతమును మానిరి.

14. Senes cessarunt e porta adolescentes a pulsatione sua (vel, canticis musicis.)

పట్టణము పాడుగా చేయబడెననియు, అక్కడ నిర్జనత్వము తప్ప మరేమియు కనబడలేదనియు ప్రవక్త ఇక్కడ సంక్షేపముగా చూపుచున్నాడు. ఏలయనగా పట్టణములలో జనులు నివసించుచుండగా న్యాయాధిపతులు గుమ్మమునొద్ద కూర్చుందురు, యౌవనులు న్యాయమైన వ్యాపకములలో తమ్మును తాము అభ్యసించుకొందురు; అయితే అక్కడ తీర్పులే లేకుండెనని అతడు చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా అందరికిని బాగుగా తెలిసినట్లు, ఆ కాలమున పట్టణముల గుమ్మములయొద్దనే న్యాయము తీర్చుటయు సభలు కూడుటయు వారికి అలవాటైయుండెను. కాబట్టి అది పౌర వ్యవస్థ యంతయు రద్దుచేయబడినట్లే యుండెను.

తరువాత యౌవనులు తమ వాద్యములను వాయించుటను, లేక సంగీత గానములను మానిరని అతడు చేర్చుచున్నాడు. పట్టణములో ఎంతటి నిర్జనత్వము కలిగెననగా, అది ఇక పట్టణముగా లేకుండెనని దీని భావము. ఏలయనగా చట్టములు లేకయు న్యాయస్థానములు లేకయు మనుష్యులు కలిసి నివసింపలేరు. న్యాయస్థానములు మూయబడినచోట, చట్టములు మౌనముగా ఉన్నచోట, ఏ న్యాయమును జరిగింపబడనిచోట, అక్కడ అనాగరికత ప్రబలును; అది ఏకాంతముకంటె హీనమైనది; మరియు న్యాయమైన వినోదముల నిమిత్తము ఏ సభలును లేనిచోట జీవితము పశుప్రాయమగును; ఏలయనగా మనుష్యుడు సాంఘిక జీవి అని మనము ఎరుగుదుము. కాబట్టి జనులు చెరలోనికి పోయిన తరువాత పట్టణములో భయంకరమైన నిర్జనత్వము కనబడెనని ప్రవక్త ఈ మాటలచేత చూపుచున్నాడు. మరియు కల్దీయుల మధ్యను, అష్షూరులోను వారికి తమ సొంత న్యాయాధిపతులుగాని ఏ విధమైన పరిపాలనగాని లేకుండెను; ఏలయనగా వారు ఇకమీదట ఎన్నడును ఏకముగా కూడకుండునట్లు ఉద్దేశపూర్వకముగానే చెదరగొట్టబడి చిందరవందర చేయబడిరి; ఏలయనగా ఆ జనుల పేరునే క్రమక్రమముగా తుడిచివేయవలెనని కల్దీయుల ఉద్దేశ్యమైయుండెను; అందుచేత వారు అక్కడ ఒక సమాజముగా ఏర్పరచబడలేదు. కాబట్టి చెరలో సహితము వారి నిర్జనత్వమునుగూర్చి ప్రవక్త న్యాయముగానే విలపించుచున్నాడు. తరువాత ఇట్లున్నది, —

విలాపవాక్యములు 5:15

15. మా హృదయ సంతోషము మానిపోయెను; మా నాట్యము దుఃఖముగా మార్చబడెను.

15. Cessavit gandium cordis nortri, versus est luctum chorus noster (sic enium vertunt {}לאבל{ }מחלנו

అతడు అదే విషయమును కొనసాగించుచున్నాడు; అయితే హృదయ సంతోషమంతయు మానిపోయెననియు, నాట్యములన్నియు దుఃఖముగా మార్చబడెననియు చెప్పినప్పుడు, ముందటి వచనములో తాను సంక్షేపముగా చెప్పినదానిని అతడు మరింత స్పష్టముగా వివరించుచున్నట్లు కనబడుచున్నది. మనుష్యులు ఎడతెగని దుఃఖములో ఉన్నప్పుడు జీవితము మరణముకంటె చేదైనదని మనము ఎరుగుదుము; మరియు నిజముగా ఉల్లాసము ఏ మాత్రమును లేనిచోట ఆ జీవితస్థితి మరణముకంటె హీనమైనది. సంతోషమంతయు మానిపోయెననియు, నాట్యములన్నియు దుఃఖముగా మార్చబడెననియు చెప్పుటచేత ప్రవక్త ఇప్పుడు సూచించునది ఇదియే.

విలాపవాక్యములు 5:16

16. మా తలమీదనుండి కిరీటము పడిపోయెను; మేము పాపము చేసియున్నాము, మాకు శ్రమ!

16. Cecidit corona capitis nostri; vae nunc nobis, quia peccavimus.

తలమీది కిరీటము అనుటచేత ఆ జనులు అలంకరింపబడిన ఆభరణములన్నిటిని అతడు నిస్సందేహముగా సూచించుచున్నాడు. వారికి రాజ్యమును యాజకత్వమును ఉండెను; అవి రెండు జ్యోతులవలెను రెండు అమూల్యమైన రత్నములవలెను ఉండెను; మరియు ప్రభువు వారిని అలంకరించిన ఇతర సంగతులును వారికి ఉండెను. కాబట్టి వారు అట్టి శ్రేష్ఠమైన సంగతులతో అనుగ్రహింపబడియుండిరి గనుక, వారు తమ తలమీద కిరీటమును ధరించిరని చెప్పబడుచున్నది. అయితే కిరీటము రాజమకుటముగా మాత్రమే కాదు, — సంతోషమునకును ఘనతకును అది ఒక సూచనగా కూడ ఎంచబడెను; ఏలయనగా ఆ కాలమున రాజులు మాత్రమే కిరీటములు ధరింపలేదు, పెండ్లిండ్లలోను విందులలోను, ఆటలలోను, నాటకశాలలలోను సహితము మనుష్యులకు కిరీటములు పెట్టబడెను.

సంక్షేపముగా, అనేక ఆభరణములు ఆ జనులకు చెందియున్నను, ఇప్పుడు వారు వాటన్నిటిని కోల్పోయి దిగంబరులైరని ప్రవక్త ఫిర్యాదు చేయుచున్నాడు: మా తలమీదనుండి కిరీటము పడిపోయెను అని అతడు చెప్పుచున్నాడు.

తరువాత అతడు, మేము పాపము చేసియున్నాము గనుక ఇప్పుడు మాకు శ్రమ! అని కేకవేయుచున్నాడు. ఇక్కడ అతడు అత్యంత దుర్దశను వర్ణించుచున్నాడు, అదే సమయములో పునరుద్ధరణను గూర్చిన నిరీక్షణ యంతయు తీసివేయబడెనని చూపుచున్నాడు. అయినను అతడు కారణమును పేర్కొనుచున్నాడు, అదేమనగా వారు దుష్టత్వము జరిగించిరి. ఈలాగు చెప్పుటచేత, ఈ విధముగా బాధింపబడినవారు దేవునిమీద సణుగునట్లు వారి దుఃఖమును రేపవలెనని అతని ఉద్దేశ్యము కాదు; దానికి భిన్నముగా, బాధింపబడినవారు తాము న్యాయముగానే శిక్షింపబడితిమని గ్రహించునట్లు వారిని తగ్గించుటయే అతని ఉద్దేశ్యమైయుండెను. అతడు వారిని దోషులుగా దేవుని న్యాయపీఠము ఎదుటికి పిలిచి, అంత ఘోరమైన శిక్షను వారు న్యాయముగానే అనుభవించిరని, లేక భరించిరని ఒక్క మాటలో తీర్పు చెప్పినట్లే యున్నది; ఏలయనగా న్యాయవంతుడైన దేవుడు దుష్టత్వమునకు ప్రతికారము చేయువాడు.

పాపము చేసిన తండ్రులు చనిపోయిరనియు, వారి దోషమును వారి పిల్లలు భరించిరనియు అతడు నిన్న చెప్పినప్పుడు, బ్రదికియున్నవారిని సమస్త నిందనుండి మినహాయించునట్లు అతడు మాటలాడలేదని దీనినుండి మనము నిర్ధారించుచున్నాము; ఏలయనగా ఇక్కడ అతడు వారిని దోషులుగా తీర్చి తన్ను తానును ఆ లెక్కలో చేర్చుకొనుచున్నాడు. అయితే ఆ వచనము యొక్క భావమును నేను నిన్న వివరించితిని; మరియు ఇక్కడ జనులు తమ పాపములచేత దేవుని ఉగ్రతను రేపిరి గనుక వారు న్యాయముగానే శిక్షింపబడిరని ప్రవక్త నిష్కపటముగా ఒప్పుకొనుచున్నాడు. ఈ సిద్ధాంతమును జాగ్రత్తగా గమనింపవలెను; ఏలయనగా మనము శ్రమలచేత అణచివేయబడునప్పుడు, మనకు వ్యవహారము నీతిగల న్యాయాధిపతియైన దేవునితోనే యున్నదను ఈ సిద్ధాంతము మన మనస్సులకు రాకపోయినయెడల, సాతాను మనలను దుఃఖమునకు రేపి, అదే సమయములో మనలను ఉగ్రతలోనికి త్రోసివేయును. ఏలయనగా మన పాపములను గూర్చిన జ్ఞానము మన గర్వమును అణచును, మరియు అవిశ్వాసులు దేవునిమీదికి లేచునప్పుడు పలుకు అలవాటుగల ఆ కేకల ఫిర్యాదులన్నిటిని అడ్డగించును. కాబట్టి మన కీడులు దేవుని తీర్పును తలంచుటకును మన పాపములను ఒప్పుకొనుటకును మనలను నడిపింపవలెను; మన ప్రవక్త దృష్టిలో ఉంచుకొనిన గురి ఇదియే. తరువాత ఇట్లున్నది, —

594 ఈ మాటలను ఇట్లు అనువదించుట మేలు, — మా పిల్లనగ్రోవి వాయింపు దుఃఖముగా మార్చబడెను. ఆ మాటకు నాట్యము అని అర్థము కాదు, ఏదో ఒక గొట్టపు వాద్యమును వాయించుట అని అర్థము. — సం. 595 ఆ మాటలు ఇవి, — పడిపోయెను మా తలమీది కిరీటము. తరువాతి పంక్తిలోని "శ్రమ" అను మాట కేవలము ప్రకటనాత్మకమైనది, — మేము పాపము చేసితిమి గనుక ఇప్పుడు మాకు శ్రమ కలిగియున్నది. "ఇప్పుడు" అను అవ్యయము మన అనువాదములో విడిచిపెట్టబడినది. — సం.

విలాపవాక్యములు 5:17

17. దీనివలన మా హృదయము సొమ్మసిల్లెను; వీటివలన మా కన్నులు మందముగా ఉన్నవి.

17. Propterea debile est cor nostrum; super hoc (id est, propter hane causem) obtenebrati sunt oculi nostri.

దుఃఖపు ఒత్తిడిలోను వేదనలోను ఉన్న జనులు తమ సొంత పాపములను తలంచునట్లు తమ మనస్సులను నిలుపవలెనని, అతడు ఇక్కడ దుఃఖమును పాపమును ఒప్పుకొనుటతో జతపరచుచున్నాడు. అదే సమయములో మనము ఇదివరకే గమనించినదంతయు ప్రవక్త నిస్సందేహముగా ఇక్కడ చేర్చుచున్నాడు; జనులు కారణము లేకుండ దుఃఖముచేత అలసిపోలేదు, ఏలయనగా వారి దుఃఖమునకు విస్తారమైన నానావిధ కారణములు వారికి ఉండెను అని అతడు చెప్పినట్లున్నది.

ఈ కారణముచేత అని అతడు చెప్పుచున్నాడు, అనగా మేము మా దుఃఖములో తగిన పరిమితిని మీరుట లేదు, ఏలయనగా మా బాధలు సాధారణమైనవి కావు గనుక మా దుఃఖము మితముగా ఉండజాలదు; మేము అత్యంత దుర్దశకు వచ్చితిమి గనుక మా మనస్సులు దుఃఖముచేత ముంచివేయబడక తప్పదు. కాబట్టి దేవుని శాపము అంతటను కనబడెను గనుక, సొమ్మసిల్లిన హృదయమునకు ఇదియే కారణమని అతడు చెప్పుచున్నాడు; మరియు అందుచేత మా కన్నులు చీకటిగా ఉన్నవి అని కూడ అతడు చెప్పుచున్నాడు. దుఃఖముచేత కన్నులు మందమగునను ఇది సాధారణమైన రూపకాలంకారము; ఏలయనగా దుఃఖముచేత ఇంద్రియములు మందగించును. అందుచేతనే కన్నుల చూపు దెబ్బతినును; ముఖ్యముగా దావీదు ఈ విధమైన మాటలాడు రీతిని వాడుచున్నాడు. కాబట్టి వారి దుఃఖము ఒక విధముగా ప్రాణాంతకమైనది గనుక కన్నులు చీకటిగా ఉండెనని మన ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు. తరువాత ఇట్లున్నది, —

విలాపవాక్యములు 5:18

18. సీయోను పర్వతము పాడైపోయెను గనుక, నక్కలు దానిమీద తిరుగులాడుచున్నవి.

18. Propter montem Sion qui in vastitatem redactus est, vulpes incedunt in eo.

అతడు సాధారణముగా అన్ని విధముల కీడులను చేర్చియున్నను, సీయోను పర్వతము తన సౌందర్యమును తన శ్రేష్ఠతను కోల్పోయెనను దుఃఖము యొక్క ముఖ్య కారణమును ఇప్పుడు అతడు పేర్కొనుచున్నాడు.

ఏలయనగా దేవుడు అక్కడ నివసించుటకై పరలోకమునుండి అక్కడికి దిగివచ్చినట్లుగా ఆ స్థలము ఆయనచేత ఏర్పరచబడెను; మరియు దాని సౌందర్యమునుగూర్చి ఉన్నతమైన మాటలతో చెప్పబడియున్నదని కూడ మనము ఎరుగుదుము. ఏలయనగా మోషేయు ప్రవక్తలును తరచుగా చెప్పుచున్నట్లు, అక్కడ దేవుని ముఖము ప్రకాశించెను. కాబట్టి దేవుడు నివసించిన సీయోను పర్వతములో, విడువబడిన గుహలోవలె నక్కలు బసచేయుట అత్యంత దుఃఖకరమైన మార్పు. ఏలయనగా సీయోను పర్వతముమీద గుడారము, అనగా పరిశుద్ధస్థలము ఉండెను; అది ప్రత్యక్షపు గుడారము, {,}מועדmoud, అని దేవుడు చెప్పుచున్నాడు, ఏలయనగా అక్కడ ఆయన తన జనులతో సహవాసము చేయగోరెను. కాబట్టి ఆ స్థలము దేవునిని ఆయన సంఘమును కలిగియుండెను గనుక, నేను చెప్పినట్లు, దేవునికిని విశ్వాసులకును బదులుగా నక్కలు ఆ స్థలములో ప్రవేశించునంతగా అది పాడైపోవుట భయంకరమైనదియు విపరీతమైనదియునైన సంగతి. కాబట్టి అన్ని అనేకమైన, అంత చేదైన ఆపదలనుగూర్చి మాటలాడిన తరువాత, సీయోను పర్వతము పాడుగా చేయబడెను గనుక నక్కలు అక్కడ అటు ఇటు పరుగెత్తుచున్నవనుదానిని యిర్మీయా ముఖ్యమైనదిగా పేర్కొనుట కారణము లేకుండ కాదు.

ఏలయనగా దేవుని జనులుగా ఎంచబడుటయు, ఆయనయొద్దకు సన్నిహితముగా ప్రవేశము కలిగియుండుటయు ముఖ్యమైన సంగతియు, ఒక విధముగా సమస్త ఆశీర్వాదములలో శ్రేష్ఠమైనదియునై యున్నట్లే, శ్రమలలో దేవుని సన్నిధిని కోల్పోవుటంత దుఃఖకరమైనది మరేదియు లేదు. తాను ప్రతి విధమైన ఆశీర్వాదముచేత ఐశ్వర్యవంతుడాయెను గనుక దావీదు దేవునికి తన కృతజ్ఞతను సాక్ష్యమిచ్చినప్పుడు, "నేను దేవుని మందిరములో నివాసము చేసెదను" (కీర్తనలు 23:6) అనుదానిని చేర్చెను.

ఏలయనగా అతడు సంపదను ఐశ్వర్యమును సమస్తమునందలి సమృద్ధిని గూర్చి మాటలాడియున్నను, విశ్వాసులతో కలిసి దేవునికి మొఱ్ఱపెట్టుటయు, ఆయన జనులలో ఒకనిగా ఎంచబడుటయు తన ముఖ్యమైన ధన్యత అని అతడు చూచెను. అట్లే, మరొక ప్రక్కను, దేవుడు తన నివాసమును విడిచి, దానిని చూచువారందరిని భయపెట్టుటకై దానిని పాడుచేయుటకంటె భక్తులకు దుఃఖకరమైనది మరేదియు ఉండజాలదని ప్రవక్త ఇక్కడ చూపుచున్నాడు.

యిర్మీయా తానే తన ప్రవచనముల ఏడవ అధ్యాయములో మనము చూచినట్లు, ఇది వారికి ముందుగా తెలియజేయబడెను; "షిలోహునకు వెళ్లుడి" అని అతడు చెప్పెను; అక్కడ నిబంధన మందసము చాలకాలము ఉండెను; ఆ స్థలము చాలకాలము దేవుని నివాసస్థలముగా ఉండినను, తరువాత అది గొప్ప తిరస్కారముతో విసర్జింపబడెను. కాబట్టి యూదులు ఇంకను క్షేమముగా ఉండగానే, యెరూషలేము స్థితియు అట్లే యుండునని యిర్మీయా వారికి ప్రకటించెను; అయితే అతని ప్రవచనము నమ్మబడలేదు. కాబట్టి సీయోను పర్వతము నక్కల గుహ ఆయెనని చెప్పినప్పుడు, దేవుని ఆజ్ఞచేత తాను ముందుగా చెప్పినదానిని అతడు ఇప్పుడు జరిగిన సంగతిచేత స్థిరపరచుచున్నాడు. తరువాత ఇట్లున్నది, —

విలాపవాక్యములు 5:19

19. యెహోవా, నీవు నిత్యము ఉండువాడవు; నీ సింహాసనము తరతరములుండును.

19. Tu Jehova perpetuo sedebis, solium tuum in aetatem et aetatem (id est, omnibus seculis.)

ప్రవక్త ఇక్కడ తన కన్నులను దేవునివైపు ఎత్తుచున్నాడు, మరియు తన మాదిరిచేత భక్తులందరిని, వారి అత్యంత ఆపదలు ఉన్నను దేవునివైపు చూచుట మానకుండునట్లు ప్రోత్సహించుచున్నాడు; నూట రెండవ కీర్తనలో మనము కనుగొనునట్లు, అక్కడ కీర్తనకారుడు యెరూషలేము పట్టణము యొక్క నాశనమునుగూర్చి మాటలాడుచున్నాడు. నిజముగా ఆ కీర్తన యొక్క విషయము ఈ అధ్యాయపు విషయమునకు సమానమైనది; మరియు స్పష్టముగా కనబడునట్లు, జనులు బబులోనులో చెరలో ఉన్నప్పుడు అది రచింపబడెనను విషయములో సందేహము లేదు. అక్కడ కీర్తనకారుడు పట్టణము యొక్క పతనమునుగూర్చియు జనుల ఆపదలనుగూర్చియు మాటలాడిన తరువాత, ఆకాశములు లోకమంతటితో కూడ పాతబడి ఒక విధముగా కుళ్లిపోవుచు క్షీణించుచున్నవని చెప్పుచున్నాడు; అయితే ఆ తరువాత, "యెహోవా, నీవు నిత్యము నిలిచియుందువు" అని చేర్చుచున్నాడు. (కీర్తనలు 102:26-28.)

అదే సమయములో అతడు యిర్మీయాకంటె మరింత స్పష్టముగా మాటలాడుచున్నాడు, ఏలయనగా అతడు తన సిద్ధాంతమును సంఘము యొక్క ఆదరణకు అన్వయించుచున్నాడు; "పిల్లల పిల్లలు దానిలో నివసించెదరు" అని అతడు చెప్పుచున్నాడు.

కాబట్టి దేవుని నిత్యత్వమునుండియు మార్పులేనితనమునుండియు అతడు సంఘము యొక్క నిత్యత్వమును నిర్ధారించుచున్నాడు. ఇది సూచింపబడినదే అయినను యిర్మీయా దీనిని చేయుట లేదు; అందుచేతనే దేవుడు నిత్యము నివసించుచున్నాడనియు, ఆయన సింహాసనము అన్ని యుగములలో, లేక అన్ని యుగముల పర్యంతము స్థిరముగా నిలిచియున్నదనియు అతడు నిస్సందేహముగా కేకవేయుచున్నాడు.

596 కొందరు ఈ వచనమును ముందటి వచనముతో జతపరచి, వారి కన్నులు చీకటిగా ఉండుటకు ఇది ఒక ప్రత్యేక కారణమని ఎంచుచున్నారు, — 17. దీనివలన సొమ్మసిల్లెను మా హృదయము; వీటివలన చీకటిగా ఉన్నవి మా కన్నులు, 18. అవును, పాడైయున్న సీయోను పర్వతము నిమిత్తము; నక్కలు దానిగుండ తిరిగినవి. "ఇది" అనునది పాపము తెచ్చిన "శ్రమ"; మరియు "వీటివలన" అనునవి అతడు ఇంతకుముందు చెప్పిన వివిధ సంగతులు; అయితే సీయోను పర్వతము యొక్క నిర్జనత్వమే దుఃఖమునకు ముఖ్య కారణము. మరికొందరు ఈ వచనమును ప్రత్యేకముగా తీసికొనుచున్నారు, Sept. అట్లే చేయుచున్నది; అందులో {{עלఅనుదానికి "మీద" అనియు, {}שఅనుదానికి, ,{}אשרఅనుదానికి బదులుగా, "ఏలయనగా" అనియు అనువదింపబడెను, — సీయోను పర్వతముమీద, అది పాడైపోయెను గనుక, నక్కలు దానిలో (లేక దానిగుండ) తిరిగినవి. {}עלఅనుదానిని గూర్చి, లేక విషయములో, లేక సంబంధించి అని అనువదించినయెడల, శ్రేష్ఠమైన వాక్యనిర్మాణము ఇది, — పాడైపోయిన సీయోను పర్వతము విషయమైతే, నక్కలు దానిలో తిరిగినవి (లేక, దానిని సంచరించినవి). — సం.

ఏలయనగా మనము ప్రస్తుత సంగతులమీద మన కన్నులను నిలుపునప్పుడు, లోకములో స్థిరమైనది ఏదియు లేదు గనుక మనము తప్పక తడబడుదుము; మరియు శ్రమలు మన కన్నులమీద మేఘమును కమ్మునప్పుడు, విశ్వాసము ఒక విధముగా మాయమగును, కనీసము మనము కలవరపడి విస్మయముతో నిలిచిపోవుదుము. అయితే దీనికి ఔషధము మన కన్నులను దేవునివైపు ఎత్తుటయే; ఏలయనగా లోకములో సంగతులు ఎంత గందరగోళముగా ఉన్నను, ఆయన ఎల్లప్పుడును ఒక్కటే రీతిగా నిలిచియున్నాడు. ఆయన సత్యము నిజముగా మనకు మరుగైయుండవచ్చును, అయినను అది ఆయనయందు నిలిచియున్నది. సంక్షేపముగా, లోకము నూరుసార్లు మారి నశించినను, దేవుని మార్పులేనితనమును ఏదియు ఎన్నడును తాకజాలదు. కాబట్టి "దేవా, నీవు నిత్యము నిలిచియుందువు" అని కేకవేసినప్పుడు, ప్రవక్త ధైర్యము తెచ్చుకొని తన్ను తాను స్థిరమైన నిరీక్షణకు లేవనెత్తుకొనవలెనని కోరెనను విషయములో సందేహము లేదు. కూర్చుండుట లేక నిలిచియుండుట అను మాటచేత లోకము దేవునిచేత పరిపాలింపబడుచున్నదని అతడు నిస్సందేహముగా సూచించెను. దేవునికి శరీరము లేదని మనము ఎరుగుదుము, అయితే కూర్చుండుట అను మాటను రూపకార్థములో తీసికొనవలెను, ఏలయనగా ఆయన లోకమునకు న్యాయాధిపతి కానియెడల ఆయన దేవుడే కాడు.

దేవుని సింహాసనము అన్ని యుగముల పర్యంతము నిలిచియుండునని చెప్పినప్పుడు అతడు దీనిని మరింత స్పష్టముగా వ్యక్తపరచుచున్నాడు. దేవుని సింహాసనము లోక పరిపాలనను సూచించుచున్నది. అయితే దేవుడు లోకమునకు న్యాయాధిపతియైనయెడల, ఆయన తన సర్వోన్నతమైన జ్ఞానమునకును న్యాయమునకును అనుగుణముగా తప్ప మరేదియు చేయడు, లేక మరేదియు జరుగనియ్యడు. కాబట్టి ప్రస్తుత సంగతుల స్థితి కారు చీకటివలె సమస్త భేదమును తీసివేసినందున, ప్రవక్త తన కన్నులను దేవునివైపు ఎత్తి, లోకములోని సంగతులు ఎడతెగక మారుచున్నను, ఆయన నిత్యము ఒక్కటే రీతిగా నిలిచియున్నాడని ఒప్పుకొనుచున్నాడని మనము చూచుచున్నాము. మరియు భక్తిహీనులు కలలు కను యాదృచ్ఛికమునకును అనిశ్చితమైన మార్పులకును దేవుని సింహాసనము ఎదురుగా నిలుపబడుచున్నది; ఏలయనగా లోకములో సంగతులు గొప్ప గందరగోళములో ఉండుట చూచినప్పుడు, అది అదృష్టచక్రమని వారు చెప్పుదురు, సమస్తమును గ్రుడ్డి విధివలన జరుగుచున్నదని వారు చెప్పుదురు. కాబట్టి ప్రవక్త అవిశ్వాసులతో కూడ క్రుంగిపోకుండునట్లు, దేవుని సింహాసనమును ఆధారము చేసికొని, నిజమైన భక్తి యొక్క ఈ సిద్ధాంతములో తన్ను తాను బలపరచుకొనుచున్నాడు, — సంగతులు ఈ విధముగా గందరగోళముగా ఉన్నను, సమస్తమును కదలుచున్నను, దేవుడు అయినను తన సింహాసనముమీద కూర్చుండియున్నాడు; అవును, తుఫానులును సుడిగాలులును ఒక విధముగా ఆకాశమును భూమిని కలిపివేసినను, అట్టి కలవరములన్నిటి మధ్యను దేవుడు తన సింహాసనముమీద కూర్చుండియున్నాడు. కాబట్టి భూతములన్నియు ఎంత అల్లకల్లోలముగా ఉన్నను, అది దేవుని నీతియుక్తమైన నిత్యమైన తీర్పునుండి దేనిని తీసివేయదు. ఇదియే ఈ మాటల భావము; మరియు దీనినుండి ఫలమును ప్రయోజనమును సులభముగా పొందవచ్చును. తరువాత ఇట్లున్నది, —

విలాపవాక్యములు 5:20

20. నీవు మమ్మును నిత్యము మరచిపోవుట ఏల? మమ్మును ఇంతకాలము విడిచిపెట్టుట ఏల?

20. Ut quid in perpetuum oblivisceris nostri, deseres nos in protractionem (vel, longitudinem) dierum?

అతడు ఇక్కడ దేవునితో వాదించుచున్నట్లు నిజముగా కనబడుచున్నది; అయితే విశ్వాసులు తమ కీడులను ఓపికతో భరించుచు దేవుని కొరడాలకు లోబడుచున్నప్పుడు సహితము, తమ ఫిర్యాదులను చనువుతో ఆయన రొమ్మున ఉంచి, ఈ విధముగా తమ భారమును దించుకొందురు. దావీదు ప్రార్థించెనని, నిస్సందేహముగా ఆత్మ యొక్క నిజమైన ప్రేరేపణచేత ప్రార్థించెనని, అదే సమయములో "నీవు నన్ను నిత్యము మరచిపోవుట ఏల?" (కీర్తనలు 13:1) అని వాదించెనని మనము చూచుచున్నాము.

ప్రవక్త ఈ ఫిర్యాదును దావీదునుండి తీసికొనెనను విషయములో సందేహము లేదు. కాబట్టి విశ్వాసులు కొన్నిసార్లు దేవునితో ఈ విధముగా వాదించుటకు ఈ స్వతంత్రమును తీసికొనినను, వారు భయభక్తులను, వినయమును, లోబడుటను, దీనత్వమును విడిచిపెట్టరని మనము ఎరుగుదము. ఏలయనగా దేవుడు తన జనులను నిత్యము మరచి వారిని విడిచిపెట్టుట ఏల అని ప్రవక్త ఈ విధముగా అడిగినప్పుడు, దేవునియొద్దనుండి వచ్చెనని తాను ఎరిగిన తన సొంత ప్రవచనములను అతడు నిస్సందేహముగా ఆధారము చేసికొనెను; ఈ విధముగా అతడు తన నిరీక్షణను డెబ్బది సంవత్సరముల అంతము వరకు నిలుపుకొనెను, ఏలయనగా ఆ కాలము దేవునిచేత ముందుగా నిర్ణయింపబడియుండెను. అయితే బాధ దీర్ఘమైనదని తన సొంత వ్యక్తిగాను విశ్వాసుల వ్యక్తిగాను అతడు ఫిర్యాదు చేసినది మానవ దృష్టికి అనుగుణముగానే; మరియు తన మరణము తరువాత కూడ నిలిచియుండునట్లు అతడు ఈ ప్రార్థనా రూపమును విశ్వాసులకు నిర్దేశించెనను విషయములో సందేహము లేదు. కాబట్టి అతడు ఈ ప్రార్థనను తన సొంత భావమునకు అనుగుణముగాను తన కాలపువారి నడిపింపు నిమిత్తమును మాత్రమే రచింపలేదు; తన మరణము తరువాత విశ్వాసులు దేవుని కనికరమును ఆశ్రయించునట్లు వారికి ఒక ప్రార్థనను అందించుటయే అతని ఉద్దేశ్యము.

597 ఆ మాటలు అక్షరార్థముగా ఇవి, — యెహోవా, నీవు నిత్యము కూర్చుండియున్నావు, నీ సింహాసనము తరతరములుండును. కూర్చుండుట న్యాయాధిపతి యొక్క భంగిమ; మరియు ఇక్కడ యెహోవా యొక్క సారమును గూర్చిగాని ఉనికిని గూర్చిగాని కాక, ఆయన న్యాయాధిపత్య పదవినిగూర్చి ప్రస్తావన యున్నది. — సం.

కాబట్టి ప్రవక్తలు దేవుడు సమయమును త్వరపరచునట్లు ఆయనను ప్రేరేపించుచున్నట్లుగా "ఎంతకాలము?" అని అడిగినప్పుడు, ఈ విధమైన ఫిర్యాదులను ఎట్లు గ్రహింపవలెనో ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము; ఏలయనగా మనము అనేక కీడులచేత అణచివేయబడునప్పుడు, సహాయము త్వరపరచబడవలెనని మనము కోరక ఉండలేము; ఏలయనగా విశ్వాసము సమస్త చింతలను ఆందోళనలను మననుండి పూర్తిగా తీసివేయదు. అయితే మనము ఈలాగు ప్రార్థించునప్పుడు, మన కాలములు దేవుని చిత్తమునకు లోబడియు ఆయన చేతిలోను ఉన్నవనియు, మనము మరి ఎక్కువగా తొందరపడకూడదనియు జ్ఞాపకముంచుకొందము. కాబట్టి ఒక ప్రక్క త్వరపడుమని దేవుని అడుగుట మనకు న్యాయమే; అయితే మరొక ప్రక్క మనము మన అసహనమును అణచుకొని తగిన సమయము వచ్చువరకు కనిపెట్టవలెను. నీవు మమ్మును నిత్యము మరచి మమ్మును విడిచిపెట్టుట ఏల? అని చెప్పినప్పుడు ప్రవక్త ఈ రెండు సంగతులను నిస్సందేహముగా జతపరచెను.

అయినను అతడు అప్పుడు అనుభవించుచున్న కీడులను బట్టి తీర్పు తీర్చెనని మనము చూచుచున్నాము; మరియు దేవుడు తన సొంత జనులను విడిచిపెట్టలేదనియు వారిని మరచిపోలేదనియు అతడు నిస్సందేహముగా నమ్మెను, ఏలయనగా ఆయనకు ఏ మరపును కలుగజాలదు. అయితే నేను ఇదివరకే చెప్పినట్లు, మనుష్యులు తమ సొంత తలంపులలో మునిగిపోవలెనని కాదు గాని, క్రమక్రమముగా దేవునియొద్దకు ఎక్కిపోయి ఈ శోధనలన్నిటిని జయించవలెనని, ప్రవక్త మానవ బలహీనతచేత ఈ ఫిర్యాదులను పేర్కొనెను. తరువాత ఇట్లున్నది, —

విలాపవాక్యములు 5:21

21. యెహోవా, మమ్మును నీవైపు త్రిప్పుము, అప్పుడు మేము త్రిప్పబడుదుము; పూర్వకాలమున నున్నట్లు మా దినములను క్రొత్తవిగా చేయుము.

21. Converte nos, Jehova ad te et convertimur: innova (vel, instaura) dies nostros sicuti olim (vel, ab initio.)

దేవుడు తన జనులను ఆదుకొనుటకు ఇష్టపడినప్పుడెల్ల ఔషధము ఆయన చేతిలోనే యున్నదని ప్రవక్త ఈ వచనములో చూపుచున్నాడు. కాబట్టి దేవుడు శక్తిలేనివాడు కాడనియు, తనకు ఇష్టమైనప్పుడెల్ల తన జనులకు సహాయము చేయగలడనియు చెప్పినట్లుగా అతడు ఇక్కడ దేవుని శక్తిని ఘనపరచుచున్నాడు. ఇది నిజముగా నమ్మికకు సరిపోయిన ఆధారము కాదు, అయినను ఇది నిరీక్షణకు ఆరంభము; ఏలయనగా మనము దేవునికి మొఱ్ఱపెట్టలేనంతగా నిరాశ మనలను బలహీనపరచుట దేనివలన? మన పని ముగిసిపోయెనని మనము తలంచుటవలననే; మరి ఇది దేనివలన? మనము భక్తిహీనముగా దేవుని శక్తిని పరిమితపరచుటవలననే; అంతేకాదు, మన అవిశ్వాసముచేత మనము ఒక విధముగా ఆయన శక్తిని త్రోసివేయుచున్నాము; లేనియెడల అది మన పక్షమున ప్రయోగింపబడును. కాబట్టి మనము ఆయన శక్తిని తక్కువచేసి, మన కీడులు ప్రబలునని తలంచునప్పుడు, ఈ విధముగా దేవునికి తలుపు మూయుచున్నాము గనుక, నేను చెప్పినట్లు, మరణము నుండి తప్పించుకొను మార్గములన్నియు దేవుని చేతిలోనే యున్నవనియు, మనము నూరుసార్లు మ్రింగివేయబడినను, ఆయన మనవైపు తన చేతిని చాపుటచేత ఏ క్షణమందైనను మనకు రక్షణకర్త కాగలడనియు నమ్ముటయే నిరీక్షణకు ఆరంభము.

598 నీవు మమ్మును అంతము వరకు మరచిపోవుట ఏల, — మా దినముల దీర్ఘకాలము వరకు మమ్మును విడిచిపెట్టుట ఏల? "అంతము వరకు," లేక నిత్యము, మరియు "మా దినముల దీర్ఘకాలము" ఒక్కటే. కీర్తనలు 23:6 నుండి కనబడునట్లు, దినముల దీర్ఘకాలము అనగా ప్రస్తుత జీవిత కాలము; అక్కడ ఆ పదబంధము ఒకని జీవితదినములన్నియు అను దానికి సమానార్థకముగా వాడబడినది. ప్రవక్త ఇక్కడ అప్పుడు బ్రదికియున్నవారి జీవితమును సూచించియుండకూడదా? డెబ్బది సంవత్సరముల తరువాత కలుగు పునరుద్ధరణనుగూర్చి అతనికి ఏ సందేహమును ఉండియుండదు. అప్పుడు బ్రదికియున్న తరము యొక్క పునరుద్ధరణ నిమిత్తము అతడు విజ్ఞాపన చేసినట్లు కనబడుచున్నది. — సం.

యెహోవా, మమ్మును త్రిప్పుము, అప్పుడు మేము త్రిప్పబడుదుము అని చెప్పినప్పుడు ప్రవక్త చర్చించుచున్న వాదము ఇదియే; అనగా, "యెహోవా, మమ్మును సమకూర్చుటకు నీకు ఇష్టమైనయెడల, రక్షణ మాకు ఇప్పటికే నిశ్చయమైనది." మరియు అతడు ఇక్కడ మారుమనస్సునుగూర్చి మాటలాడుట లేదు. నిజముగా మనుష్యులు దేవునివైపు తిరుగుటయు, లేక మార్పుచెందుటయు రెండు విధములు, మరియు దేవుడు మనుష్యులవైపు తిరుగుటయు రెండు విధములు. దేవుడు తన సొంత ఆత్మచేత మనలను నూతనముగా జన్మింపజేయునప్పుడు ఆంతరంగికమైన తిరుగుట యున్నది; మరియు మనము ఆయనకు దూరస్థులమైన తరువాత, సరియైన మార్గమునకును సరియైన మనస్సునకును తిరిగివచ్చునప్పుడు, మనకు సంబంధించిన తిరుగుట నిజమైన భక్తి యొక్క భావమని చెప్పబడుచున్నది.

దేవుని విషయములో బాహ్యమైన తిరుగుటయు ఉన్నది, అనగా ఆయన మనుష్యులను తన కటాక్షములోనికి చేర్చుకొని, తన తండ్రివంటి కటాక్షము ప్రత్యక్షమగునట్లు చేయునప్పుడు; అయితే మనుష్యులు జీవమును సంతోషమును తిరిగి పొందునప్పుడు, మనుష్యులు దేవునివైపు ఆంతరంగికముగా తిరుగుట జరుగును.

కాబట్టి ప్రవక్త ఇప్పుడు ఈ రెండవ తిరుగుటను గూర్చియే మాటలాడుచున్నాడు, యెహోవా, మమ్మును త్రిప్పుము, అప్పుడు మేము త్రిప్పబడుదుము; అనగా, "యెహోవా, నీవు మావైపు చూచినయెడల, మా స్థితి వెంటనే వర్ధిల్లును, ఏలయనగా నీ చేతిలో మాకు నిశ్చయమైన రక్షణ యున్నది."

కాబట్టి ఆ కాలమున యూదులు చనిపోయినవారివలె ఉండిరి గనుక, వారిని సమకూర్చుట దేవునికి ఇష్టమైనయెడల, వారు చెప్పునట్లు, ఒక్క క్షణములో వారు పునరుద్ధరింపబడగలరని ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు; కీర్తనలలో కూడ ఇట్లు చెప్పబడియున్నది, "నీవు ప్రాణమును తీసివేయుదువు, అప్పుడు సమస్తమును మారును; నీ ఆత్మను పంపుము, భూముఖమును నూతనపరచుము." (కీర్తనలు 104:29, 30.)

కాబట్టి దేవుడు కేవలము భూమివైపు చూచుటచేతనే భూముఖమును నూతనపరచి దానిని పునరుద్ధరించుచున్నాడు గనుక, యూదులు నాశనము చేయబడియున్నను, వారిని తన కటాక్షములోనికి చేర్చుకొనుట దేవుని చిత్తమైనయెడల వారు వెంటనే పునరుద్ధరింపబడగలరని ప్రవక్త ఇప్పుడు చెప్పుచున్నాడు.

పూర్వకాలమున నున్నట్లు మా దినములను క్రొత్తవిగా చేయుము అని అతడు చేర్చుచున్నాడు. ఇది ముందటి వాక్యభాగమునకు వివరణ, — దినములను క్రొత్తవిగా చేయుట అనగా వారి పూర్వస్థితికి పునరుద్ధరించుటయే. దేవుడు అనేక యుగములుగా తన జనులకు విమోచకుడైయుండెను; దావీదు కాలములో వారి ధన్యత అత్యధికముగా ఉండెను; సొలొమోను కాలములో కూడ వారు బహుగా వర్ధిల్లిరి; అయితే దేవుడు తన జనులను విమోచించిన కాలమునుండి, మనము ఎరిగినట్లు, ఆయన తన కటాక్షమునకును కనికరమునకును అనేకమైన ఎడతెగని రుజువులను ఇచ్చెను. కాబట్టి దేవుని మంచితనము అన్ని నిదర్శనములచేత ప్రస్ఫుటముగా చేయబడెను గనుక, ప్రవక్త ఇప్పుడు, పూర్వమువలె మా దినములను క్రొత్తవిగా చేయుము, అనగా, "నీ జనులయెడల నీ తండ్రివంటి కటాక్షమునకు పూర్వము సాక్ష్యముగా ఉండిన ఆ ధన్యతకు మమ్మును పునరుద్ధరించుము" అని చెప్పుచున్నాడు. కాబట్టి ప్రవక్త భావమును ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము.

అయితే అతడు తన నిరీక్షణను దేవుని పూర్వపు ఉపకారములమీద ఆధారపరచుచున్నాడని గమనింపవలెను; ఏలయనగా దేవుడు పూర్వము తన జనులను విమోచించెను, దీనులకు తరచుగా సహాయము చేసెను, వారి సంతతిమీద ఆశీర్వాదముల సంపూర్ణతను కుమ్మరించెను గనుక, ప్రవక్త మంచి నిరీక్షణను కలిగియుండునట్లు తన్ను తాను ప్రోత్సహించుకొనుచున్నాడు, మరియు అదే నమ్మిక యొక్క ఆధారమును ఇతరులకును సూచించుచున్నాడు. దావీదు దీనిని తరచుగా చేసెనని మనము చూచుచున్నాము; ఏలయనగా తన జనులయెడల దేవుని కటాక్షమునకు సంబంధించిన పూర్వపు సాక్ష్యములను అతడు పేర్కొనినప్పుడెల్ల, దేవుడు అదే మంచితనమును దయను సంతతికిని విస్తరింపజేయునని దానినుండి అతడు నిర్ధారించుకొనెను. తరువాత ఇట్లున్నది, —

599 "ఈ వాక్యము యొక్క భావము," అని గ్రోటియస్ చెప్పుచున్నాడు, "మేము మా పూర్వస్థితికి పునరుద్ధరింపబడునట్లు మమ్మును నీ కటాక్షమునకు పునరుద్ధరించుము." ఇదియే స్పష్టముగా భావమైయున్నందున, అనువాదము ఇట్లుండవలెను, — యెహోవా, మేము పునరుద్ధరింపబడునట్లు మమ్మును నీయొద్దకు పునరుద్ధరించుము. మరియు కాల్విన్‌యు గ్రోటియస్‌యు చెప్పునట్లు, తరువాతి పంక్తి దానిని స్థిరపరచునది, — పూర్వకాలమున నున్నట్లు మా దినములను క్రొత్తవిగా చేయుము. — సం.

విలాపవాక్యములు 5:22

22. అయితే నీవు మమ్మును బొత్తిగా విసర్జించియున్నావు; నీవు మామీద బహుగా కోపించియున్నావు.

22. Nisi (vel, sed, vel, quod si) rejiciendo rejecisti nos excanduisti contra nos valde.

{,}כי{ }אםki am, అను ఈ రెండు మాటలు వేర్వేరు విధములుగా వివరింపబడుచున్నవి: కొందరు వాటిని "అయితే ఒకవేళ" అనియు, లేక "నిశ్చయముగా ఒకవేళ" అనియు అనువదించి, ఈ విధముగా వచనమును రెండు భాగములుగా విభజించుచున్నారు, "నిశ్చయముగా నీవు మమ్మును విసర్జించియున్నయెడల, నీవు బహుగా కోపించియున్నావు;" అయితే ఇది బలవంతముగా తెచ్చిన భావము, నా తలంపులో ప్రవక్త ఉద్దేశించినది కాదు. మరియు వీరు ప్రవక్త మాటలను వక్రీకరించుటకు అవసరముచేత బలవంతపెట్టబడినట్లు కనబడుచున్నది; ఏలయనగా జనులు దేవునిచేత పూర్తిగా విసర్జింపబడిరని సూటిగా ప్రకటించుట కఠినముగా కనబడుచున్నది. కాబట్టి ఈ కఠినత్వము వారికి అభ్యంతరముగా ఉండెను గనుక, "నీవు మమ్మును విసర్జించియున్నయెడల, నీవు బహుగా కోపించియున్నావు" అను ఈ వ్యాఖ్యానమును వారు కల్పించిరి. అయితే నేను చెప్పినట్లు, ఈ వివరణ మిక్కిలి బలవంతముగా తెచ్చినది గనుక నేను దానిని ఆమోదించుట లేదు; మరియు వ్యాఖ్యాతలలో అధిక భాగము నేను మొదట చెప్పినదానినే అనుసరించుచున్నారు, ఏలయనగా వారు {,}כי{ }אםki am, అనుదానిని విరోధార్థకముగా తీసికొనుచున్నారు. ఈ రెండు అవ్యయములు తరచుగా కలిపి వాడబడి, "అయినను" లేక అయినప్పటికిని అని అనువదింపబడుచున్నవి, — "నీవు మమ్మును విసర్జించియున్నను;" అందుచేతనే చివరి వచనము మరల చెప్పబడినది.

ఏలయనగా యూదులు ఈ మూఢనమ్మకములో చిక్కుకొనియున్నారు, అదేమనగా ఒక గ్రంథము కఠినమైన తీవ్రమైన వాక్యముతోగాని, చెవులకు కటువైన భయంకరమైన బెదిరింపు గల వాక్యముతోగాని ముగిసినప్పుడు, ఆ దుశ్శకునమును తప్పించుకొనుటకై వారు చివరిదానికి ముందటి వచనమును మరల చదువుదురు. యెషయా గ్రంథాంతమునను మలాకీ గ్రంథాంతమునను వారు అట్లే చేయుదురు. "అది సర్వశరీరులకు భయకరముగా (లేక హేయముగా) ఉండును" అని యెషయా చెప్పుచున్నాడు గనుక, వారు ముందటి వచనమును మరల చదువుదురు. మలాకీలోను అట్లే; "నేను వచ్చి దేశమును శాపముచేత — {,}חרםcherem — కొట్టకుండునట్లు" అని అతడు చెప్పుచున్నాడు గనుక, అక్కడ అతడు శాపమును ఉచ్చరించుచున్నాడు కాబట్టి, దాని తరువాత ముందటి వచనమును మరల చదువుట ఈ శాపమును మ్రింగివేయగల ఒక విధమైన మంత్రమని వారు తలంచుచున్నారు. కాబట్టి వారు ఈ భాగమును కూడ, "నీవు మమ్మును విసర్జించియున్నను," మొదలైనవి, అను అదే భావములో తీసికొనిరనుటలో సందేహము లేదు.

ఈ వివరణ ఆమోదింపబడినయెడల, ప్రవక్త ఇక్కడ తగిన పరిమితులను మీరెనని మనము పట్టుకొనవలెను; విశ్వాసులు కూడ తమ ప్రార్థనలలో ఎల్లప్పుడు తమ్మును తాము అంతగా అదుపులో ఉంచుకొనరు, కొంత ఆవేశము ఉప్పొంగును; ఏలయనగా దావీదు కీర్తనలలో ఈ విధమైన భావమును ఎంత తరచుగా చూపెనో మనము చూచుచున్నాము; మరియు అతని మనస్సు ఎల్లప్పుడు తగినంత శాంతముగా లేదని దీనినుండి స్పష్టమగుచున్నది. కాబట్టి ప్రవక్త ఈ మాటలు పలికినప్పుడు కల్లోలమైన భావముచేత ప్రేరేపింపబడెనని మనము చెప్పవలెను.

అయితే {,}כי{ }אםki am, అనుదానిని "తప్ప," లేక కానియెడల అని కూడ అనువదింపవచ్చును; ఇది అనుచితమైన భావము కాకపోయినను ఎవడును దీనిని గ్రహింపకపోవుట విచిత్రము, "నీవు మమ్మును విసర్జించుటచేత విసర్జించి, మామీద బహుగా కోపించితివేమో తప్ప," లేక మితిమీరి కోపించితివేమో తప్ప; ఏలయనగా హెబ్రీలో {,}עד{ }מאדod mad అనునది లాటిన్‌లో మితిమీరి (supra modum) అనుదానితో సమానము. ప్రవక్త ఒక షరతును పెట్టుటచేత సందేహముతో మాటలాడుచున్నట్లు కనబడినను, ఒకవేళ అట్లు కానియెడల తప్ప అని చెప్పినప్పుడు అతడు సమస్త అవిశ్వాసముతో పోరాడెనను విషయములో సందేహము లేదు; ఏలయనగా అతడు అసాధ్యమైనదానినుండి వాదించుచున్నాడు, "మమ్మును నీవైపు త్రిప్పుము, అప్పుడు మేము త్రిప్పబడుదుము, పూర్వమువలె మా దినములను క్రొత్తవిగా చేయుము; నీవు మమ్మును విసర్జించితివేమో తప్ప:" అయితే ఇది అసాధ్యము. కాబట్టి నేను చెప్పినట్లు, నీవు మమ్మును విసర్జించితివేమో తప్ప అని చెప్పినప్పుడు, శోధనల సమస్త దాడులకు ఎదురుగా ఒక డాలును నిలిపి ప్రవక్త ఇక్కడ తన్ను తాను బలపరచుకొనుచున్నాడు.

అయితే దేవుడు తన జనులను విసర్జించి, ఎన్నడును సమాధానపడనంతగా వారిమీద కోపించుట అసాధ్యము. కాబట్టి ప్రవక్త, "దేవా, నీవు మామీద నిత్యము కోపించియుండి, ఎన్నడును సమాధానపడనియెడల, మా రక్షణ విషయము ముగిసిపోయెను; అయితే నీవు మాతో సమాధానపడినయెడల, అప్పుడు మేము మంచి నిరీక్షణను కలిగియుందుము" అని చెప్పినట్లుగా, కేవలము షరతును పెట్టుట లేదని మనము చూచుచున్నాము. కాదు, ప్రవక్త తన మనస్సును ఇతరుల మనస్సులను ఈ విధముగా సందిగ్ధములో ఉంచలేదు, దేవుని కటాక్షమునుగూర్చి నిశ్చయమైన నమ్మికను కలిగియుండెను; ఏలయనగా రోమీయులకు వ్రాసిన పత్రిక యొక్క పదకొండవ అధ్యాయములో పౌలు కూడ చూపుచున్నట్లు, దేవుడు తాను ఏర్పరచుకొనినవారిని ఎన్నడును విడిచిపెట్టుట అసాధ్యము.

సహోదరులకు ఇది మంచిదని తోచినందున, రేపు నేను యెహెజ్కేలు గ్రంథ వివరణను ఆరంభించెదను.

ప్రార్థన

సర్వశక్తిగల దేవా, నీవు పూర్వము నీ జనులమీద అంత కఠినమైన తీర్పులను అమలుపరచితివి గనుక, — ఈ శిక్షలు నేటి దినమున నీ నామమునకు భయపడుటకు మాకు నేర్పునట్లును, మమ్మును జాగ్రత్తలోను దీనత్వములోను నిలిపియుంచునట్లును అనుగ్రహించుము; మరియు మేము మా పిలుపు యొక్క మార్గమును వెంబడించుటకు ఈలాగు ప్రయాసపడుదుము గాక, అనగా నీవు ఎల్లప్పుడు మా నాయకుడవై యున్నావనియు, నీ హస్తము మావైపు చాపబడియున్నదనియు, నీ సహాయము మాకు ఎల్లప్పుడు సిద్ధముగా ఉన్నదనియు మేము కనుగొనుదుము గాక; తుదకు నీ పరలోక రాజ్యములోనికి సమకూర్చబడి, నీ అద్వితీయ కుమారుడు తన సొంత రక్తముచేత మాకు సంపాదించిన ఆ నిత్యజీవమును మేము అనుభవించువరకు ఈలాగు అనుగ్రహించుము. — ఆమేన్.

600 {{}אם{, כיఅను అవ్యయములకు ఆదికాండము 32:26 లో, "నీవు నన్ను ఆశీర్వదించితేనే గాని" అను చోటవలె, "తప్ప" అను అర్థము ఉన్నట్లు కనబడుచున్నది. అయితే ఈ వివరణ మరీ సూక్ష్మమైనది. ఈ అవ్యయముల సాధారణ అర్థము, అయితే నిజముగా, ఏలయనగా నిశ్చయముగా, నిజముగా ఎప్పుడనగా. 1 సమూయేలు 21:5; సామెతలు 23:18; నిర్గమకాండము 22:23 చూడుడి. ఇక్కడ వాటిని Sept., Syr., మరియు Arab. "ఏలయనగా" అనియు; Vulg. "అయితే" అనియు; Targ. "అయినను" అనియు అనువదించుచున్నవి. బ్లేనీ, హెండర్సన్‌ల అనువాదము, "ఏలయనగా నిశ్చయముగా." ప్రవక్త ముందటి వచనములోని తన మనవికి కారణమును చూపుచున్నాడు; అతడు ఇట్లు చెప్పినట్లున్నది, "నీ కటాక్షమునకును మా దేశమునకును పునరుద్ధరణను నేను అడుగుచున్నాను, ఏలయనగా మమ్మును నీవు విసర్జించుటను, మాయెడల నీ అసంతోషమును నీవు స్పష్టముగా ప్రత్యక్షపరచితివి." ఏలయనగా నిశ్చయముగా విసర్జించుటచేత నీవు మమ్మును విసర్జించితివి, నీవు మామీద మిక్కిలి కోపించితివి, లేక, మరింత అక్షరార్థముగా, నీవు మామీద మిక్కిలి నురుగు కక్కితివి. ఇక్కడి మొదటి పంక్తి ముందటి వచనము యొక్క తరువాతి భాగమునకు సరిపోవుచున్నది, "మా దేశమునకు మమ్మును పునరుద్ధరించుము, పూర్వదినములను క్రొత్తవిగా చేయుము," — "నీవు మమ్మును బొత్తిగా విసర్జించితివి." అప్పటి సంగతులు ఉన్నట్లుగా అతడు మాటలాడుచున్నాడు. తరువాత ఈ వచనములోని చివరి పంక్తి ముందటి వచనము యొక్క మొదటి భాగమునకు సంబంధించియున్నది, "నీ కటాక్షమునకు మమ్మును పునరుద్ధరించుము," — "నీవు మామీద మిక్కిలి అసంతోషపడితివి." ఈ విధముగా అసంతోషమునకు బదులుగా అతడు కటాక్షమును అడిగెను, మరియు విసర్జనకు బదులుగా పునరుద్ధరణను అడిగెను. — సం.