యిర్మీయా 22

యిర్మీయా 22

యిర్మీయా 22:1-3 1. యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా—నీవు యూదా రాజు నగరునకు దిగిపోయి అక్కడ ఈ మాట ప్రకటింపుము,

1. Sic dicit Jehova, Descende in domum regis Jehudah, et loquere illic ser-monem hunc,

2. ఎట్లనగా—దావీదు సింహాసనముమీద కూర్చుండు యూదా రాజా, నీవును ఈ గుమ్మములలో ప్రవేశించు నీ సేవకులును నీ ప్రజలును యెహోవా మాట వినుడి.

2. Et dices, Audi sermonem Jehova, rex Jehudah, qui sedes super solium Davidis, tu et servi tui, et populus tuus qui ingredimini per portas has:

3. యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా—మీరు నీతిన్యాయముల ననుసరించి నడువుడి, దోచుకొనబడినవానిని బాధించువానిచేతిలోనుండి విడిపించుడి; పరదేశులకైనను తండ్రిలేనివారికైనను విధవరాండ్రకైనను అన్యాయము చేయకుడి, వారికి బలాత్కారము చేయకుడి, ఈ స్థలములో నిర్దోషుల రక్తమును చిందింపకుడి.

3. Sic dicit Jehova, Facite judicium et justitiam, et eripite spoliatum e manu oppressoris; peregrinum, pupilum, et viduam ne fraudetis (Hieronymus hoc verbum ubique vertit, contristari, vel, tristitia afficere; significat autem potius inferre violentiam, aut fraudulenter nocere;) ne violentiam exerceatis (alii vertunt, {{}לא{, רסמחתet sanguinem innocentem ne fundatis in loco isto.

రాజును అతని ఆలోచనకర్తలను మరల గద్దించవలెనని ప్రవక్తకు ఆజ్ఞాపింపబడుచున్నది; అయితే అదే సమయమున ఈ హెచ్చరిక ప్రజలందరికిని విస్తరింపజేయబడుచున్నది. సామాన్య ప్రజలు ఇది అలక్ష్యము చేయదగిన విషయము కాదని తెలిసికొనునట్లు, శిరస్సుతోనే మొదలుపెట్టుట అవసరమైయుండెను; ఏలయనగా దేవుడు రాజును అతని సభికులను సహితము విడిచిపెట్టడు; అత్యున్నతులు సాష్టాంగపడద్రోయబడుట చూచినప్పుడు అల్పులైనవారిని మరి ఎక్కువ భయము ఆవరించెను. ఇక్కడ బోధింపబడినది అందరి హృదయములలోనికి మరింత ప్రభావవంతముగా చొచ్చుకొనిపోవునట్లు, రాజును అతని సభికులను సంబోధించవలెనని ప్రవక్తకు ఆజ్ఞాపింపబడెను; తరువాత ప్రజల సమస్త సమూహమును కూడ అందులో చేర్చవలెనని అతనికి ఆజ్ఞాపింపబడెను. కావున రాజును ప్రజలందరును ప్రవక్త హెచ్చరికలను అంగీకరించినయెడల, ఇంకను కొంత కృపానిరీక్షణ మిగిలియుండెనని దీనినుండి స్పష్టమగుచున్నది; వారి పశ్చాత్తాపమును మార్పును యథార్థమైనవైనయెడల, దేవుడు వారిని క్షమించుటకు ఇంకను సిద్ధముగా నుండెను.

అయితే నేను ఇదివరకే చెప్పినట్లు, సమీపించుచున్న ఆపదనుండి వారు తప్పించుకొనలేకపోయిరని అదే సమయమున మనము గమనింపవలెను; కాని చెర మిక్కిలి సౌమ్యముగా నుండెడిది, వారి తిరిగిరాకయు మరి నిశ్చయముగా నుండెడిది, తాము కొంతకాలము శిక్షింపబడినను దేవునిచేత విసర్జింపబడలేదని వారు నానావిధములుగా గ్రహించియుండెడివారు. కావున క్షమాపణ నిరీక్షణ వారియెదుట ఉంచబడెనని మనము ఇప్పుడు చెప్పునప్పుడు, వారు పట్టణ నాశనమును తప్పించగలిగిరని దీని భావము కాదు; ఏలయనగా ప్రజలను తాత్కాలిక చెరలోనికి తోలివేయవలెననియు, కొంతకాలము వారి బలులకు అంతము కలుగజేయవలెననియు దేవుడు ఒక్కసారే నిర్ణయించియుండెను; ఏలయనగా ఈ భయంకరమైన పాడు, ప్రజలు దేవునియెడల అత్యంత కృతఘ్నులైరనుటకును, విశేషముగా ప్రవక్తలను దేవుని ఆజ్ఞలను ఇంత దీర్ఘకాలము తృణీకరించుటలో వారి మొండితనము సహింపరానిదనుటకును ఋజువుగా నుండవలసియుండెను. అయినను వారు సరియైన భావముచేత ప్రేరేపింపబడి దేవుని కృపలోనికి తిరిగి చేరుటకు ప్రయత్నించినయెడల, వారి శిక్ష తగ్గింపబడునను నిరీక్షణ వారికి ఇయ్యబడెను. కాని యిర్మీయా ఇన్ని హెచ్చరికలచేత ఏమియు సాధింపలేకపోయెను గనుక వారు మరింత నిరుత్తరులైరి.

ఇక్కడ చెప్పబడినదాని ఉద్దేశ్యమును మనము ఇప్పుడు చూచుచున్నాము; అదేమనగా, యూదులు ఇన్నిసార్లు దోషులుగా ఋజువుచేయబడిరి గనుక, తాము అపాత్రముగా ఏదైనను అనుభవించుచున్నామని ఫిర్యాదు చేయుట మానవలెను; ఏలయనగా వారు తరచుగా, అవును, దాదాపు లెక్కలేనన్ని సందర్భములలో హెచ్చరింపబడిరి; వారు దిద్దుబాటునకు లోబడువారైనయెడల దేవుడు కనికరమును అర్పించెను. ఇప్పుడు నేను మాటలవద్దకు వచ్చుచున్నాను —

యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా, రాజు నగరునకు దిగిపొమ్ము. రాజనామపు ఘనత అతనిని భయపెట్టి, తనకు ఆజ్ఞాపింపబడినదానిని నెరవేర్చకుండ అడ్డగింపలేనంత గొప్ప ధైర్యముతో ప్రవక్త నింపబడెనని మనము చూచుచున్నాము. ఇట్టి దృష్టాంతములను మనము ఇతర స్థలములలో చూచియున్నాము; అయినను ఇట్టి సంగతులు సంభవించినప్పుడెల్లను అవి గమనింపదగినవే. మొదటిది, దేవుని సేవకులు తమ పదవిని ధైర్యముగా నిర్వర్తింపవలెను; గొప్పవారిని ధనవంతులను ముఖస్తుతి చేయకూడదు, ఘనతను గొప్పతనమును ఎదుర్కొనునప్పుడు తమ అధికారములో దేనిని తగ్గించుకొనకూడదు. రెండవది, ఇతరులకంటె శ్రేష్ఠులుగా కనబడువారు తమకు ఎంత శ్రేష్ఠత యున్నను అది తమకు ప్రయోజనకరము కాదనియు, తాము ప్రవచన ఉపదేశమునకు లోబడవలెననియు నేర్చుకొనవలెను. అత్యున్నతులను సహితము గద్దించుటకును మందలించుటకును, ముఖపక్షము చూపకుండుటకును ప్రవక్త పంపబడెనని మనము ఇదివరకు చూచితిమి (యిర్మీయా 1:10). అట్లే ఇప్పుడు ఇక్కడ అతడు సర్వలోకమును తన పాదముల క్రింద ఉంచుకొనినట్లు చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా తన పదవిని నిర్వర్తించుటలో అతడు రాజును అతని అధిపతులందరిని గద్దించెను.

అయితే అతడు రాజును దావీదు సింహాసనముమీద కూర్చుండువానిగా పేర్కొనుచున్నాడు; కాని నేను ఇదివరకే చెప్పినట్లు, ఘనత నిమిత్తము కాదు, అతని దోషమును అధికము చేయుటకే; ఏలయనగా అతడు ఒక పరిశుద్ధ సింహాసనమును ఆక్రమించియుండెను, దానికి అతడు పూర్తిగా అయోగ్యుడు. దేవుడు దేవతల మధ్య కూర్చుండునని చెప్పబడినను—ఏలయనగా ఆయనచేతనే రాజులు ఏలుచున్నారు—దావీదు సింహాసనము మిగిలిన అన్నిటికంటె శ్రేష్ఠమైనదని మనకు తెలియును; ఏలయనగా అది యాజక రాజ్యమును, తరువాత క్రీస్తునందు సంపూర్ణముగా బయలుపరచబడిన ఆ పరలోక రాజ్యమునకు ఛాయయునై యుండెను. కావున దావీదు సంతతివారైన యూదా రాజులు క్రీస్తునకు ఛాయలైయుండిరి గనుక, వారు తమ పిలుపును మరచి తమ తండ్రియైన దావీదు భక్తినుండి తొలగి పూర్తిగా భ్రష్టులైనప్పుడు, వారి భక్తిహీనత మరింత సహింపరానిదాయెను. అట్లే ప్రవక్త ఇశ్రాయేలు వంశమును యాకోబు వంశమును పేర్కొనుటద్వారా, యూదులు పరిశుద్ధుడైన ఆ పితరునికి భిన్నులైరి గనుక వారిని నిస్సందేహముగా ఖండించెను. “దావీదు సింహాసనముమీద కూర్చుండు యూదా రాజా, యెహోవా మాట వినుము” అని ప్రవక్త చెప్పునప్పుడు అతని ఉద్దేశ్యమేమో మనము ఇప్పుడు గ్రహించుచున్నాము. 32 లేదా “దిగుము;” ఈ ఆజ్ఞ పొందినప్పుడు యిర్మీయా దేవాలయములో నుండెనని కనబడుచున్నది. మరియు “యెహోవా సెలవిచ్చెను” అని మొదటి మాటలను అనువదించుట మేలు, ఏలయనగా ఇది జరిగినదాని వృత్తాంతమే. యిర్మీయా 18:1 లో యెహోవా వాక్కు యిర్మీయాకు ప్రత్యక్షమాయెననియు, తరువాత కుమ్మరి ఇంటికి దిగిపోవలెనని అతనికి ఆజ్ఞాపింపబడెననియు చెప్పబడినది; దీనిని బట్టి ఆ సమయమున అతడు దేవాలయములో నుండెనని, బహుశః యాజకునిగా తన వంతు ప్రకారము సేవ చేయుచుండెనని సూచింపబడుచున్నది. — సం.

అయితే తన గద్దింపునకు తగిన బరువు కలుగునట్లు, తనకు పైనుండి అప్పగింపబడినది తప్ప మరేదియు తాను తీసికొని రాలేదని ప్రవక్త జాగ్రత్తగా చూపుచున్నాడు; అందుచేతనే “యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా, దిగిపోయి ప్రకటించి చెప్పుము” అని నీవు చెప్పవలెనని అతడు మరల పలుకుచున్నాడు. రాజునుండి అతడు సభికుల వద్దకును, వారినుండి ప్రజలందరి వద్దకును వచ్చుచున్నాడు.

నీవును నీ సేవకులును అని అతడు చెప్పుచున్నాడు; రాజు సేవకులు అనగా అతని ఆలోచనకర్తలైన, న్యాయము జరిగించుటకు నియమింపబడిన, అధికారము చెలాయించిన మంత్రులందరిని లేఖనము సూచించుచున్నది. అయితే చివరకు అతడు ప్రజలందరిని సంబోధించుచున్నాడని మనము గమనింపవలెను. కావున అతడు రాజుతోను అతని ఆలోచనకర్తలతోను ప్రారంభించినను, అతడు బోధించినది అందరికిని సాధారణముగా వర్తించెనని దీనినుండి మనము చూచుచున్నాము; రాజులు సహితము లోబడవలసిన సిద్ధాంతమును తాము తృణీకరించినను తాము శిక్షింపబడకుందుమని సామాన్య ప్రజలు తలంచకుండునట్లు అతడు అట్లు చేసెను.

మొదట అతడు, న్యాయమును నీతిని జరిగించుడి అని చెప్పుచున్నాడు. ఇది విశేషముగా రాజునకును అతని న్యాయాధిపతులకును అధికారులకును చెందినది; ఏలయనగా తమ ఆస్తిని కాపాడుకొను అధికారము సామాన్య వ్యక్తులకు లేదని మనకు తెలియును; ప్రతివాడును అన్యాయములను దుష్కార్యములను ఎదిరింపవలసినను, ఇది విశేషముగా దేవుడు ఈ నిమిత్తమే ఖడ్గముతో సాయుధులుగా చేసిన న్యాయాధిపతుల ధర్మమై యుండెను. న్యాయము జరిగించుట అనగా ప్రతివానికి వాని హక్కు ప్రకారము ఇచ్చుట; అయితే న్యాయము, నీతి అను రెండు మాటలు కలిపి చెప్పబడినప్పుడు, నీతి అనగా ప్రతివానికి వాని హక్కు దక్కునట్లుండు సమత్వము అని మనము గ్రహింపవలెను; న్యాయము అనగా తగిన శిక్షను అమలుపరచుట అని గ్రహింపవలెను; ఏలయనగా దుష్టులు దురహంకారముతో ఎదిరించునప్పుడు న్యాయాధిపతి వారిని అణచివేయనియెడల, సరియైనదేదో తీర్మానించుట మాత్రమే అతనికి చాలదు.

కావున న్యాయము జరిగించుట అనగా బలహీనులను నిర్దోషులను సాయుధహస్తముతో వలె కాపాడుట.

తరువాత అతడు, బాధించువానిచేతిలోనుండి దోచుకొనబడినవానిని విడిపించుడి అని చెప్పుచున్నాడు. గత అధ్యాయములో మనము గమనించినదానిని అతడు మరల చెప్పుచున్నాడు; ఇక్కడ ఒక్క సంగతి క్రింద అతడు న్యాయాధిపతుల ధర్మమును చేర్చుచున్నాడు; అదేమనగా, వారు ఎల్లప్పుడును అన్యాయమును ఎదిరించి దుష్టుల దురహంకారమును అణచవలెను; ఏలయనగా దుష్టులు ఇష్టపూర్వకముగా మితముగాను శాంతముగాను ప్రవర్తించుటకు ఎన్నటికిని ప్రేరేపింపబడరు. కావున వారు బలవంతముగా అణచబడవలెను గనుక, “బాధించువానిచేతిలోనుండి దోచుకొనబడినవానిని విడిపించుడి” అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. {,}גזולgesul అను మాటను గూర్చి మనము ఇదివరకే మాటలాడితిమి; అయితే ఈ విధమైన పలుకుబడిచేత దేవుడు సూచించునదేమనగా, న్యాయాధిపతి నిరంకుశత్వమునుండియు క్రూరత్వమునుండియు దూరముగా నుండుటయు, దుష్టులను ప్రేరేపింపకుండుటయు వారికి అనుకూలముగా నుండకుండుటయు మాత్రమే చాలదు; బాధించువానిచేతిలోనుండి దోచుకొనబడినవానిని విడిపించుటకును, తన పదవిని నిర్వర్తించుటలో ద్వేషమును అపాయమును ఎదుర్కొనుటకు వెనుకాడకుండుటకును, ఈ నిమిత్తమే తాను దేవునిచేత నియమింపబడితినని అతడు గుర్తింపవలెను.

33 ఇక్కడి క్రియాపదము యిర్మీయా 21:12 లోని దానికి భిన్నమైనది, మన అనువాదములో రెండును ఒకే విధముగా—“జరిగించుడి”—అనువదింపబడినను. ఇది {,{עשהచేయుట, ప్రవర్తించుట; అయితే లాటిన్‌లోని facio వలె ఇది విస్తారమైన అర్థములో వాడబడును. న్యాయము జరిగించుట అనగా తీర్పుతీర్చుట లేక శిక్షావిధి విధించుట, అనగా దోషులకు; నీతి జరిగించుట అనగా నీతిమంతులుగా తీర్చుట లేక విడుదలచేయుట, అనగా నిర్దోషులకు. బహుశః అన్నిటికంటె మంచి అనువాదము, “న్యాయమును నీతిని నిర్వహించుడి”—మొదటిది దోషులకు, రెండవది నిర్దోషులకు. “సరియైనదానిని నీతిని చేయుడి” అను బ్లేనీ అనువాదము ఏ విధముగాను అంగీకారయోగ్యము కాదు, ఏలయనగా ఆ రెండు క్రియల ప్రత్యేక స్వభావము అందులో వ్యక్తపరచబడలేదు. “న్యాయమును నీతిని జరిగించుడి” అనునదే అనువాదములన్నిటిలోను టార్గుములోను ఉన్నది. — సం.

ముందటి అధ్యాయములో తాను పేర్కొనని ఇతర సంగతులను ప్రవక్త ఇప్పుడు చేర్చుచున్నాడు; పరదేశికిని తండ్రిలేనివానికిని విధవరాలికిని అన్యాయము చేయకుడి అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. ఎవనికిని అన్యాయము చేయుట సరికాదని లేఖనములో తరచుగా చెప్పబడినదే; ఏలయనగా దేవుడు పరదేశులను తండ్రిలేనివారిని విధవరాండ్రను మాత్రమే కాక అందరిని అన్యాయమునుండి కాపాడగోరును; అయితే తండ్రిలేనివారికి జ్ఞానమును వివేకమును లేవు గనుక వారు దోపిడికి గురియైనట్లుందురు; విధవరాండ్రు తమంతట తాము నిస్సహాయులు గనుక వారును, తమ పక్షమును వహించుటకు స్నేహితులు లేనందున పరదేశులును అట్లే యుందురు; కావున పరదేశులను తండ్రిలేనివారిని విధవరాండ్రను లక్ష్యపెట్టవలెనని దేవుడు ప్రత్యేకముగా కోరుచున్నాడు. మరియొక కారణము కూడ కలదు; పరదేశులకు తండ్రిలేనివారికి విధవరాండ్రకు వారి హక్కు ఇయ్యబడినప్పుడు, సమత్వము నిస్సందేహముగా మరింత ప్రస్ఫుటముగా ప్రకాశించును. ఎవడైనను తనతో స్నేహితులను తీసికొనివచ్చి తన వ్యాజ్యెమును సమర్థించుటకు వారిని నియోగించినప్పుడు, దానిచేత న్యాయాధిపతి ప్రభావితుడగును; స్వదేశీయుడైనవానికి తన పక్షమును సమర్థించుటకు బంధువులును పొరుగువారును ఉందురు; ధనవంతుడును అధికారము గలవాడును కూడ న్యాయాధిపతిని ప్రభావితము చేయును, అందుచేత అతడు బహిరంగముగా అన్యాయమైనదేదియు చేయుటకు సాహసింపడు; కాని పరదేశియైనను తండ్రిలేనివాడైనను విధవరాలైనను న్యాయాధిపతియెదుటికి వచ్చినప్పుడు, అతడు శిక్షభయము లేకుండ వారినందరిని బాధింపగలడు. కావున అతడు సరిగా తీర్పుతీర్చినయెడల, అది నిస్సందేహముగా అతని యథార్థతకును నిజాయితీకిని ప్రస్ఫుటమైన ఋజువు. కావున దేవుడు న్యాయమైన సమమైన తీర్పులను గూర్చి మాటలాడునప్పుడెల్లను ఈ సందర్భములను ప్రతిచోటను లెక్కించుటకు కారణమిదియే. అతడు ఇంకను, బలాత్కారము చేయకుడి, ఈ స్థలములో నిర్దోషుల రక్తమును చిందింపకుడి అని చేర్చుచున్నాడు. ఈ సంగతులు కూడ న్యాయాధిపతులకు చెందినవే. అయితే దావీదు సింహాసనము దొంగల గుహవలె మారునంతగా అపవిత్రపరచబడుట భయంకరమైన ఘోరకార్యము. న్యాయము యొక్క నెపము ఎక్కడ ఉండునో అక్కడ కొంత భయమో సిగ్గో ఉండవలెను; అయితే మనము చెప్పినట్లు, ఆ న్యాయపీఠము ప్రత్యేక విధముగా దేవునికి ప్రతిష్ఠింపబడినది. కావున రాజును అతని ఆలోచనకర్తలును దొంగలవలె మారి, సమస్త భక్తిహీనత ప్రబలునట్లు దావీదు సింహాసనమును ఆక్రమించి, దోపిడి గృహములో నివసించువారివలె నలుదిక్కుల దోచుకొనుటకు వెనుకాడనప్పుడు, ఇది నేను చెప్పినట్లు, దుఃఖకరమైన అవమానకరమైన దృశ్యమై యుండెను.

అయితే చెడ్డ దృష్టాంతములకు విరోధముగా మనలను మనము బలపరచుకొనుట నేర్చుకొనునట్లును, మనుష్యుల భక్తిహీనత మన విశ్వాసమును పడద్రోయకుండునట్లును, ఈ భాగమును మనము మరింత జాగ్రత్తగా గమనింపవలెను; దేవుని నామమునుబట్టి అతిశయించువారు దొంగలవలె మారునంతగా దేవుని సంఘములో సంగతులు అస్తవ్యస్తముగా నుండుట మనము చూచునప్పుడు, ఈ కారణముచేత మనము నిజమైన మతమునుండి దూరమైపోకుండునట్లు జాగ్రత్తపడవలెను. నిశ్చయముగా అట్టి ఘోరరూపులను మనము అసహ్యించుకొనవలెను; అయితే మనుష్యుల దుష్టత్వము కారణముగా దేవుని వాక్యము మన దృష్టిలో దాని విలువను కోల్పోకుండునట్లు జాగ్రత్తపడవలెను. కావున మోషే పీఠముమీద కూర్చున్న శాస్త్రులు పరిసయ్యులు చెప్పునది వినవలెనను క్రీస్తు హెచ్చరికను మనము జ్ఞాపకము చేసికొనవలెను (మత్తయి 23:2). అట్లే దేవుడు తన మహిమ యొక్క కొన్ని గుర్తులను వ్రాసియుంచిన ఆ రాజసింహాసనమును యూదులు గౌరవింపవలసియుండెను. మనుష్యుల నేరములచేతను దుష్కార్యములచేతను అది అపవిత్రపరచబడుట వారు చూచినను, “ఇది నిత్యము నాకు విశ్రాంతి స్థలము” అను మాటను బట్టి వారు దానియెడల కొంత గౌరవమును నిలుపుకొనవలసియుండెను. 34 బ్లేనీ దీనిని ఇట్లే అనువదించెను; వల్గేటు, టార్గుము “దుఃఖపరచకుడి” అనియు, సెప్టువజింటు “నిరంకుశముగా ఏలకుడి” అనియు, సిరియాక్ “అన్యాయము చేయకుడి” అనియు అనువదించినవి. ఈ క్రియాపదమునకు క్రిందికి నొక్కుట, అణగద్రొక్కుట, అందుచేత బాధించుట అని అర్థము. తరువాతి క్రియాపదము దీనితో {{וచేత అనేక ప్రతులలోను, అరబిక్ తప్ప అనువాదములన్నిటిలోను, టార్గుములోను కలుపబడియున్నది; దానికి బలవంతముగా లేక బలాత్కారముగా అన్యాయము చేయుట, ఘోరముగా హానిచేయుట, లేక అన్యాయముగా ప్రవర్తించుట, దోచుకొనుట అని అర్థము. వారి హక్కులను నిరాకరించుటచేత వారిని అణగద్రొక్కకూడదు, బలవంతముగా వారి వస్తువులను వారియొద్దనుండి లాగుకొనకూడదు, లేక వారిని దోచుకొనకూడదు. గేటేకర్ చేసినట్లు, “పరదేశిని, తండ్రిలేనివానిని, విధవరాలిని బాధింపకుడి, వారికి అన్యాయము చేయకుడి” లేక దోచుకొనకుడి అని ఈ వాక్యభాగమును అనువదింపవచ్చును. ఇట్టి వాక్యభాగమే యిర్మీయా 7:6 లో కలదు. అక్కడ “బాధించుట” అని అనువదింపబడిన మాట భిన్నమైనది, ,{}עשקఅర్థములో మరింత సాధారణమైనది; ఇక్కడి రెండు భావములను—వారి హక్కులను నిరాకరించుటచేత బాధించుటను, వారిని దోచుకొనుటచేత బాధించుటను—అది కలిపియున్నది. — సం.

35 ఈ వాక్యభాగములో మొదట “న్యాయమును నీతిని నిర్వహించుడి” అను సాధారణ ఆదేశము కలదు; తరువాత ఒక విశేష వివరణ కలదు, అది మొదట నీతిని గూర్చియు తరువాత న్యాయమును గూర్చియు చెప్పుచున్నది; సాధారణముగా జరుగునట్లు, క్రమము తారుమారు చేయబడినది. దోచుకొనబడినవానిని దోచుకొనువానిచేతిలోనుండి విడిపించుట “నీతి” కార్యమై యుండెను. తరువాత పరదేశిని, తండ్రిలేనివానిని, విధవరాలిని అణగద్రొక్కి దోచుకొనునట్లును, నిర్దోషుల రక్తము చిందించునట్లును అన్యాయమైన “న్యాయము” నిర్వహించుట వారికి నిషేధింపబడెను. కీర్తనలు 94:6 చూడుడి. దుష్టులును దోషులును శిక్షింపబడనప్పుడు అది సమాజపు చెడ్డ స్థితిని చూపును; అయితే నిస్సహాయులు బాధింపబడి నిర్దోషులు శిక్షావిధికి లోనగునప్పుడు అది ఇంకను చెడ్డది. — సం.

అయినను రాజు తనకు తగినట్లుగా తీవ్రముగాను కఠినముగాను గద్దింపబడెనని మనము చూచుచున్నాము.

కావున పోపు అపొస్తలిక సింహాసనమును ఆక్రమించియున్నాడని చెప్పి, నేడు సమస్త గద్దింపునుండి తనను తాను మినహాయించుకొనుటకు ప్రయత్నించుట మిక్కిలి బుద్ధిహీనత. రోమా సింహాసనము అపొస్తలికమైనదను వారి వాదమును (అది వ్యర్థమును పిల్లతనమునైనను) మనము ఒప్పుకొనినను (దానిని పేతురు ఎన్నడును ఆక్రమించలేదని నా తలంపు), నిశ్చయముగా పేతురు పీఠముకంటె దావీదు సింహాసనము ఎంతో ఎక్కువ పూజ్యమైనదికాదా? అయినను దావీదు తరువాత వచ్చిన అతని సంతతివారు క్రీస్తునకు ఛాయలును ప్రతినిధులునైయుండియు, ఇక్కడ మనము చూచుచున్నట్లు, ఆ కారణముచేత గద్దింపునుండి మినహాయింపబడలేదు.

అయినను ప్రవక్త బోధ రాజునకును ప్రజా న్యాయాధిపతులకును మాత్రమే ఉద్దేశింపబడినప్పుడు, తాను ప్రజలందరి యొద్దకు పంపబడితినని అతడు ఏల చెప్పెనని అడుగవచ్చును; ఏలయనగా అది ప్రజలకుగాని సామాన్య వ్యక్తులకుగాని చెందినది కాదు. అయితే దేవుని తీర్పునకు ఎంతగా భయపడవలసియుండెనో సామాన్య ప్రజలు సులభముగా గ్రహింపగలిగిరని నేను ఇదివరకే చెప్పితిని; ఏలయనగా పరిశుద్ధమైనదిగా ఎంచబడిన దావీదు వంశముమీద సహితము శిక్ష ప్రకటింపబడెనని వారు వినియుండిరి. కావున ఒక విధముగా చట్టములకు లోబడనివారు దేవుని న్యాయపీఠము ఎదుటికి పిలువబడుట వారు చూచినప్పుడు, ప్రతివాడును తన్ను గూర్చి తలంచుకొని తన జీవితమును పరిశోధించుకొనవలెనని తప్ప వారు మరేమి తలంచవలెను? ఏలయనగా రాజును అతని ఆలోచనకర్తలును లెక్క అప్పగించుటకు పిలువబడిరి గనుక, తాము కూడ చివరకు లెక్క అప్పగించుటకు పిలువబడవలసియుండెను. ఇప్పుడు ఇది అనుసరించుచున్నది, యిర్మీయా 22:4-5

4. మీరు ఈ మాటను నిశ్చయముగా అనుసరించి నడుచుకొనినయెడల, దావీదు సింహాసనముమీద కూర్చుండు రాజులు రథములనెక్కియు గుఱ్ఱములనెక్కియు ఈ నగరు గుమ్మములలో ప్రవేశించెదరు; అతడును అతని సేవకులును అతని ప్రజలును ప్రవేశించెదరు.

4. Quid si faciendo feceritis (alii vertunt, quin potius faciendo faciatis) ser-monem hunc (hoc est, obediatis sermoni huic,) et ingrediemini per portas domus hujus, reges sedentes pro Davide (vel, Davidi) super solium ejus, insidentes currui et equis, ipse, rex, et servi ejus et populus ejus.

5. మీరు ఈ మాటలు వినకపోయినయెడల ఈ నగరు పాడైపోవునని నా తోడని ప్రమాణము చేయుచున్నాను; ఇదే యెహోవా వాక్కు.

5. Quod si non obedieritis sermonibus istis, in me (hoc est, per me) juravi, dicit Jehova, quod in solitudinem (aut, vastitatem) erit domus haec.

యూదులు హృదయపూర్వకముగా పశ్చాత్తాపపడినయెడల కనికరమునకు ఇంకను స్థలము కలదని నేను ఇదివరకే చెప్పినదానిని ప్రవక్త మరింత స్పష్టముగా వ్యక్తపరచుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు దేవునితో సమాధానపడుటకు కోరినయెడల ఆయన సమాధానపడుటకు సిద్ధముగా నుండునని అతడు వారికి వాగ్దానము చేయుచున్నాడు; దయగల మాటలచేత అతడు వారిని పశ్చాత్తాపమునకు ఆకర్షించుచున్నాడు. నిజముగా {,}כיאםkiam అను దానిని ఒకే మాటగా చదివి, “అంతకంటె” అని అనువదింపవచ్చును; అయితే నేను ఈ అనువాదమిచ్చు ఇతరులను అనుసరించుచున్నాను, ఏలయనగా మీరు చేయుటచేత ఈ మాటను చేసినయెడల, అప్పుడు మీరు ప్రవేశించెదరు, మొదలగునవి; ఈ విధముగా వారు సంయోజకమును కాలవాచక అవ్యయముగా మార్చుచున్నారు; ఇది తరచుగా జరుగునదే. అయినను భవిష్యత్ క్రియాపదమైన {,}תעשוtoshu ప్రోత్సాహార్థములో తీసికొనబడినప్పుడు, రెండవ అర్థము కూడ తగనిది కాదు; ఏలయనగా హెబ్రీ భాషలో భవిష్యత్కాలము తరచుగా ఆజ్ఞార్థముగా గ్రహింపవలసియుండునని మనకు తెలియును. సాధారణ భావమునుబట్టి చూచినయెడల పెద్ద భేదమేమియు లేదు; ఏలయనగా ప్రవక్త చూపగోరినదేమనగా, యూదులు పూర్తిగా అవిధేయులు కానియెడల దేవుడు వారితో సమాధానపడును. “నా మాటకు లోబడుడి, అంతే; అప్పుడు మీ క్షేమము భద్రపరచబడును” అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. 36 పాపము పేతురునకు ఎన్నడును ఏ సింహాసనమును లేదు; కావున పోపు సింహాసనము అపొస్తలికమైనది కాజాలదు. పోపు సింహాసనము భౌతికముగాను ఆత్మీయముగాను అన్యజనుల సింహాసనము. ఆ పీఠమే ఏదో ఒక అన్యజన వీరునిదో దేవతదో అయిన కుర్చీ; మరియు అది చెలాయించునని చెప్పుకొను అధికారమును పేతురు ఎన్నడును కోరలేదు, కలిగియుండలేదు. పోపు మహమ్మదంత మోసగాడే, కాని అతని దేవదూషణ మరి గొప్పదియు మరి అసహ్యమైనదియునై యున్నది. — సం.

నేను ఇదివరకు చెప్పినట్లు, శిక్షనుండి పూర్తి విడుదల ఆశింపవలసియుండెనని కాదు; కాని వారు గ్రహించియుండెడినట్లు, దేవునితో వారి సమాధానము వ్యర్థము కాకుండెడిది, ఏలయనగా వారి శిక్ష తగ్గింపబడియుండెడిది; అట్టి సందర్భములో వారి చెర మరింత సహనీయముగా చేయబడియుండెడిది, ఏలయనగా దేవుడు నిస్సందేహముగా వారి విరోధులను వారియెడల దయగలవారినిగా చేసియుండెడివాడు; సంక్షేపముగా, అనేక విధములుగా వారికి కనికరము చూపబడియుండెడిది. మరియు తాను వారిని వ్యర్థముగా పశ్చాత్తాపమునకు పిలువలేదని ప్రవక్త చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా వారి శిక్షను తగ్గించుటలో దేవుని కృపను అతడు వారియెదుట ఉంచుచున్నాడు.

మరియు అతడు, మీ రాజులును వారి ఆలోచనకర్తలును ఈ నగరు గుమ్మములగుండ ప్రవేశించెదరు అని చేర్చుచున్నాడు; అయితే తరువాత వచనము మార్చబడుచున్నది, అతడు, అనగా ప్రతి రాజు.

మొదటి చూపునకు, చెరను గూర్చి తాను చెప్పినదానిని ప్రవక్త ఉపసంహరించుకొనినట్లు కనబడుచున్నది; అయితే ఈ రెండు సంగతులు కలిపి గ్రహింపవలెను—యూదులు దేవుని కృపను అంగీకరించినయెడల కొంత నిరీక్షణ మిగిలియుండెను, మరియు ఒక్కసారి నిర్ణయింపబడిన శిక్షను వారు భరింపవలసియుండెను. ఈ రెండు సంగతులు పరస్పర విరుద్ధములు కావు. ఏలయనగా యూదులను చెరలోనికి తోలివేయవలెనని దేవుడు నిర్ణయించియుండెను; అయితే యూదయ అంతయు నిర్జనముగా చేయబడియుండెడిది కాదు; ఈ గ్రంథము చివరను మనము చదువుదానిని బట్టి, అది వారి దిద్దుబాటునకు లొంగని మొండితనము వలననే సంభవించెను; లేనియెడల వారు ఇంకను తమ స్వదేశములోనే నివసించియుండెడివారు. ఇది ఒక సంగతి; మరియు చెర తరువాత వారి స్థితి మేలుగాను ఎంతో సంతోషకరముగాను ఉండెడిది. అయితే అప్పటికిని కిరీటము కాళ్ళక్రింద త్రొక్కబడెను, దావీదు కుటుంబపు సమస్త ఘనతయు అధికారమును దాదాపు నిర్మూలమాయెను.

కావున “రాజులు రథములలోను గుఱ్ఱములమీదను ప్రవేశించెదరు” అనియు, “ప్రజలును అతడును అతని ఆలోచనకర్తలును ఈ పట్టణపు గుమ్మములగుండ” ప్రవేశించెదరనియు ప్రవక్త చెప్పునప్పుడు, దేవుడు తాను ప్రకటించినట్లు వారి పాపముల నిమిత్తము వారిని శిక్షింపకుండునంతగా వారు తప్పించుకొందురని అతని భావము కాదు; ఇంకను ఏదో ఒక రూపములో రాజ్యము నిలిచియుండుననియు, చెర స్వల్పకాలికమై యుండుననియు, చివరకు పునరుద్ధరణ కలుగుననియు, దావీదు సంతతివారు తమ పూర్వస్థితికి తిరిగివచ్చెదరనియు, పట్టణము కూడ ఇతర ఆశీర్వాదములన్నిటివలె సంపదతో నిండియుండునట్లు పునరుద్ధరింపబడుననియు అతని భావము. ఇదియే వాగ్దానము. లేనియెడల ఏమి సంభవించునో ప్రవక్త ఇంకను చేర్చుచున్నాడు, వారు వినకపోయినయెడల ఈ స్థలము పాడైపోవును. అయితే ఈ బెదరింపును రేపు పరిశీలింపవలెను. 37 వల్గేటు, సిరియాక్, టార్గుము “ప్రవేశించెదరు” అను దానికి ముందున్న {{וను విడిచిపెట్టుచున్నవి; అయితే ఇక్కడవలె “అయినయెడల” అను షరతువాచక అవ్యయము ముందు వచ్చినప్పుడు, దానికి తరచుగా “అప్పుడు” అను అర్థము కలదు. — సం.

38 ఈ వచనమును ఇట్లు అనువదింపవచ్చును, — 4. మీరు చేయుటచేత ఈ మాటను చేసినయెడల, అప్పుడు ఈ నగరు గుమ్మములగుండ ప్రవేశించెదరు దావీదు స్థానములో అతని సింహాసనముమీద కూర్చుండు రాజులు, రథముమీదను గుఱ్ఱములమీదను ఎక్కి వచ్చువారు, అతడును అతని సేవకుడును అతని ప్రజలును. “కూర్చుండుట” రాజులకు చెందినది, అయితే “ఎక్కి వచ్చుట” రాజునకును అతని సేవకునికిని అతని ప్రజలకును చెందినది. “అతడు” ఏకవచనములో ఉన్నట్లే “సేవకుడు” కూడ ఏకవచనములోనే యున్నది; సెప్టువజింటు, వల్గేటు, అరబిక్ ఈ రెండిటిని బహువచనముగా చేసినను, మరియు నిజముగా సిరియాక్, టార్గుము “సేవకుని” బహువచనముగా చేసినను. అయితే “రథము,” “సేవకుడు” అను మాటల విషయములో హెబ్రీ పాఠము పైన అనువదింపబడినట్లే యున్నది; అది ఆ భాష యొక్క జాతీయము. — సం.

ప్రార్థన

సర్వశక్తిగల దేవా, నీ కుమారుని సింహాసనమును మా మధ్య స్థాపించుటకు నీకు ఇష్టమాయెను గనుక, మేము ఆయనచేత ఏలబడుటకు మమ్మును మేము అప్పగించుకొని, ఆయన ప్రజలమని అబద్ధముగా అతిశయింపక, నిజముగాను హృదయపూర్వకముగాను ఆయనను మా రాజుగా ఒప్పుకొనుచున్నామని యథార్థముగా ఋజువుపరచునట్లును, ఆయనయు మా జీవితకాలమంతయు మా శత్రువుల సమస్త దాడులకు విరోధముగా మమ్మును కాపాడునట్లును, మేము ఎల్లప్పుడును నీ సహాయముమీద ఆనుకొని, ఓర్పుతో మా ప్రాణములను కాపాడుకొనుచు, చివరకు ఆయన తన స్వరక్తముచేత మాకొరకు సంపాదించిన ఆ ధన్యమైన మహిమలోనికిని విశ్రాంతిలోనికిని చేర్చబడునట్లును అనుగ్రహించుము. — ఆమేన్.

ఎనుబది యొకటవ ఉపన్యాసము

రాజును అతని సేవకులును ప్రజలందరును పశ్చాత్తాపపడినయెడల ప్రభువు రాజ్యమును మరల పునరుద్ధరించునను ప్రవక్త ప్రకటనను మనము నిన్న వివరించితిమి. వారు వినకపోయినయెడల నగరునకును పట్టణమునకును అంతా ముగిసినట్టేనను బెదరింపును అతడు ఇప్పుడు ప్రవేశపెట్టుచున్నాడు. అయితే నగరు లేక రాజగృహము అను మాట తరచుగా మరల చెప్పబడుచున్నది; ఏలయనగా పట్టణపు కోటలు ప్రజలకు ధైర్యమిచ్చినను, రాజ్యము నిత్యము నిలుచునని వాగ్దానము చేయబడెనను నమ్మకమే విశేషముగా వారిని గర్విష్ఠులనుగా చేసెను. అందుచేత సూర్యచంద్రులు ఆకాశములో నిలిచియున్నంతకాలము రాజఘనత ఏ విధముగాను పడిపోజాలదని వారు తలంచిరి (కీర్తనలు 89:38). ఈ అబద్ధపు నమ్మకమునే ప్రవక్త ఇప్పుడు ఎదుర్కొనుచు, మీరు ఈ మాటలు వినకపోయినయెడల, మొదలగునవి అని చెప్పుచున్నాడు. అతడు వచనమును మార్చుచున్నాడు: ఇంతకుముందు అతడు ఈ మాట, {}את{ }הדבר,}הזה{at edeber eze అని చెప్పెను; అయితే ఇప్పుడు ఈ మాటలు, {,}את{ }הדבריםat edeberim అని చెప్పుచున్నాడు.

ఏకవచనము అతని సిద్ధాంతము యావత్తును కలిగియున్నది; అయినను వారు తమ జీవితమును మార్చుకొనవలెనని అతడు వారిని హెచ్చరించెను గనుక ఇప్పుడు బహువచనమును వాడుచున్నాడు.

మరియు తాము నిష్కారణముగా భయపెట్టబడుచున్నామని వారు తలంచకుండునట్లు, దేవుడు తన తోడని ప్రమాణము చేసెనని అతడు ప్రకటించుచున్నాడు. దేవుడు ప్రమాణము చేయునప్పుడు—ఏదైనను వాగ్దానము చేయునప్పుడైనను, పాపులమీద శిక్షను ప్రకటించునప్పుడైనను—అది మనుష్యుల సోమరితనమును మందబుద్ధిని బట్టియే జరుగునని నిజముగా మనకు తెలియును. ఏలయనగా దేవుడు ఆటంకములను తొలగించితేనే తప్ప, అవిశ్వాసముచేత మన హృదయములు సామాన్యమైన సత్యమును అంగీకరింపవు; దేవుడు కేవలము మాటలాడుట మాత్రమే కాక, మన రక్షణను గూర్చి మనలను మరింత నిశ్చయపరచుటకై తన స్వనామమును తాకట్టుగా ప్రవేశపెట్టి తన వాగ్దానమును స్థిరపరచునప్పుడు, ప్రమాణము చేయుట యొక్క ఉద్దేశ్యమిదియే. బెదరింపుల విషయములోను కారణము అట్టిదే; ఏలయనగా పాపుల అబద్ధపు నిర్భయత్వము ఎంత గొప్పదనగా, దేవుడు బలవంతముగా వలె వారి హృదయములలోనికి చొచ్చుకొనిపోవువరకు వారు చెవిటివారై యుందురు. అందుచేత దేవుడు తన తోడని ప్రమాణము చేసెనని అతడు చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా దేవునిచేత లోకమునుండి ప్రత్యేకపరచబడిన కుటుంబము ఎన్నడైనను నశించునను సంగతి యూదులకు నమ్మశక్యము కానిదిగా కనబడెను. ఇప్పుడు ఇది అనుసరించుచున్నది: యిర్మీయా 22:6

6. యూదా రాజు నగరునుగూర్చి యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా—నీవు నాకు గిలాదువలెను లెబానోను శిఖరమువలెను ఉన్నావు; అయినను నిశ్చయముగా నేను నిన్ను అరణ్యముగాను నివాసులులేని పట్టణములుగాను చేసెదను.

6. Quoniam dicit Jehova super domum regis Jehudah, Guilead, tu mihi caput Libani, si non posuero to desertum, tanquam urbes quae non habitantur.

అతడు ముందటి ప్రకటనను స్థిరపరచి, తగినంత స్పష్టముగా చెప్పబడినదానిని మరింత విస్తారముగా వివరించుచున్నాడు; ఏలయనగా దావీదు కుటుంబములో రాజ్యము శాశ్వతముగాను మార్పు యొక్క ఏ అపాయమునుండియైనను విముక్తముగాను ఉండునని యూదులు ఇంకను తలంచిరి గనుక, వారి అబద్ధపు అతిశయమును అణచుట కష్టమై యుండెను. 39 “ఈ మాటలు” అను దానిలో రెండవ వచనములోని సందేశపు “మాట”యు, మూడవ వచనములోని ఆజ్ఞాపు “మాట”యు ఇమిడియున్నవి; నాలుగవ వచనము ఆరంభములోని “ఈ మాట” లేక సంగతి రెండవది—అనగా ఆజ్ఞాపు మాట. — సం.

అయితే ఈ మాటల భావమును గూర్చి వ్యాఖ్యాతలు భిన్నాభిప్రాయములు కలిగియున్నారు. వారి అభిప్రాయములను నేను మరల చెప్పను, అది అవసరమును కాదు: నాకు నిజమైన భావముగా కనబడుదానిని మాత్రమే చెప్పెదను. ఇతరులందరు నిజముగా వేరొక వివరణ ఇచ్చుచున్నారు; అయితే యిర్మీయా 7:12 లో మనము గమనించిన సంగతినే ప్రవక్త ఇక్కడ ఉద్దేశించుచున్నాడని నాకు సందేహము లేదు; అక్కడ అతడు, “షిలోహునకు వెళ్ళి ఆ స్థలపు స్థితి ఏమిటో చూడుడి, ఏలయనగా నిబంధన మందసము చాలకాలము అక్కడ నివసించెను” అని చెప్పుచున్నాడు.

కావున వారు ఆ స్థలమును పరిశుద్ధమైనదిగా తలంచినను, అది పాడుగా చేయబడెను; ఈ విధముగా అది ప్రజలందరికి భయంకరమైన దృశ్యముగా మారియుండవలెను. ఇదే కారణముచేత ఇప్పుడు ప్రవక్త లెబానోనును గిలాదు పర్వతముతో పోల్చుచున్నాడని నాకు తోచుచున్నది; ఏలయనగా గిలాదు పది గోత్రముల ముఖ్య పట్టణమని కొందరు చెప్పునది నిరాధారమైనది.

అయితే ఆ కాలపు స్థితిని మనము జ్ఞాపకము చేసికొనవలెను; మన ప్రవక్త ఈ మాటలు పలికినప్పుడు ఇశ్రాయేలు రాజ్యము పూర్తిగా నిర్మూలము చేయబడియుండెను. యూదయ నిజముగా అనేక ఆపదలచేత ఎంతో క్షీణించియుండెను; అయినను ఏదో ఒక విధమైన రాజ్యము ఇంకను మిగిలియుండెను. కావున గిలాదు పర్వతము అనుటచేత ప్రవక్త, భాగమును సమస్తమునకు బదులుగా చెప్పుచు, నిస్సందేహముగా ఇశ్రాయేలు రాజ్యమునే ఉద్దేశించెను; అయితే వ్యాఖ్యాతలు నిర్దేశించినదానికి భిన్నమైన ఉద్దేశ్యముతో—అనగా అప్పుడు ఇశ్రాయేలు దేశమంతయు పాడుచేయబడియుండెను గనుక; ఏలయనగా నివాసులందరు చెరలోనికి కొనిపోబడిరి, దోపుడుసొమ్మంతయు తీసికొనిపోబడెను, వారి శత్రువుల దోపిడితనమునుండియు క్రూరత్వమునుండియు ఏదియు తప్పించుకొనలేదు.

కావున ఇశ్రాయేలు దేశము పాడుగా చేయబడెను గనుక, పది గోత్రముల దేశమంతయు—అది నిస్సందేహముగా విస్తీర్ణములోను సంపదలోను పెద్దది—తన దృష్టికి ఎంత విలువైనదో యెరూషలేమును యూదా రాజ్యమును అంతకంటె ఎక్కువ విలువైనవి కావని దేవుడు ఇప్పుడు చెప్పుచున్నాడు. ఈ భావమును వాక్యభాగపు మాటలనుండి సులభముగా గ్రహింపవచ్చును; “నీవు లెబానోను శిఖరమైన గిలాదువలె ఉన్నావు” అని అతడు చెప్పుటలేదు, గాని నాకు నీవు గిలాదువు, ఓ లెబానోను శిఖరమా అని చెప్పుచున్నాడు. మరియు యెరూషలేము ఆ దేశమునకు రాణివలె నుండెను గనుక అతడు దానిని లెబానోను అని పిలుచుచున్నాడు; ఏలయనగా నిన్న మనము చెప్పిన కారణమునుబట్టి, లెబానోను పర్వతము అనుటచేత ఆ దేశములో అమూల్యమైనదంతటిని అతడు సూచించెను. గిలాదు విషయమైతే, ప్రవక్త విశేషముగా ఆ పట్టణమును సూచించుచున్నాడని నేను తలంచను; భాగమును సమస్తమునకు బదులుగా చెప్పుచు అతడు ఆ దేశమంతటిని అందులో చేర్చుచున్నాడు; దానికి కారణమేమనగా, గిలాదు పర్వతము అనేక ఫలవృక్షములతోను, విశేషముగా గుగ్గిలపు చెట్టు, సాంబ్రాణి చెట్టు మొదలగువాటితోను, అనేక సువాసనగల మూలికలతోను సుగంధద్రవ్యములతోను నిండియుండెను; అవి నేటికిని అక్కడనుండి లోకములోని వివిధ ప్రాంతములకు తేబడుచున్నవి. అందుచేతనే యిర్మీయా 8:22 లో, “గిలాదులో గుగ్గిలము లేదా? సంఘమును స్వస్థపరచుటకు అక్కడ ఔషధము దొరకదా?” అని అడుగబడుట మనము చూచితిమి.

అయితే గిలాదు పర్వతము ఏల పేర్కొనబడెను? అక్కడ శ్రేష్ఠమైన సుగంధద్రవ్యములు, విశేషముగా గుగ్గిలపు చెట్టు, మరియు అనేక సువాసనగల వృక్షములును అత్యంత అమూల్యమైన ఫలములును పెరిగెను గనుకనే.

కావున భావమిదియే: “నిన్ను నీవు ఏమని తలంచుకొనుచున్నావు? లేక ఏ కారణముచేత నిన్ను నీవు ఇంతగా నమ్ముకొనుచున్నావు? నీకంటె ఎంతో శ్రేష్ఠమైన గిలాదు పర్వతమును ఆ విశాలమైన దేశమును నేను విడిచిపెట్టలేదు; అయితే సమస్త అపాయము దూరముగా నున్నదని నిన్ను నీవు ఒప్పించుకొను ఈ బుద్ధిహీనమైన అహంకారమునకు అర్థమేమి? నీవు నాకు గిలాదువలె నుందువు.

గిలాదు పర్వతముమీద నేను చేసిన తీర్పును, ఇశ్రాయేలు దేశపు భయంకరమైన పాడును తలంచుకొనుము; అక్కడ మీరు ఇప్పుడు చూడగలిగినదే నీకును సంభవించును.” దేవుని యెదుట లెబానోను శిఖరము, అనగా లెబానోనును ఏలిన యెరూషలేమే, గిలాదువలె అగునని ప్రవక్త ఏ భావములో చెప్పుచున్నాడో మనము ఇప్పుడు గ్రహించుచున్నాము.

తరువాత అతడు, నేను నిన్ను అరణ్యముగా చేయనియెడల అని చేర్చుచున్నాడు. దేవుడు మరల ప్రమాణము చేయుచున్నాడు; ఏలయనగా {,}אםam అను అవ్యయము మాత్రమే వాడబడినప్పుడు, అది లోపవాక్య రూపమైన పలుకుబడి అని మనకు తెలియును; అక్కడ ఒక శాపవచనము గ్రహింపవలెను,—“నేను దేవునిగా ఎంచబడకుందును గాక;” లేక “నా శక్తి వ్యర్థమైనదిగా ఎంచబడును గాక;” లేక “ఇకమీదట నేను సత్యవంతునిగాను నమ్మకమైనవానిగాను ఎంచబడకుందును గాక.”

అది ఎట్లున్నను, పట్టణము నివాసులులేని పట్టణములవలె అరణ్యముగా అగునని దేవుడు ప్రమాణము చేయుచున్నాడు. ఈ విధముగా సందర్భమంతయు పొందికగా కనబడుచున్నది,—యెరూషలేము చివరకు ఇశ్రాయేలు దేశమువలె అగును, ఏలయనగా గిలాదు పర్వతమును విడిచిపెట్టనట్లే ఆయన లెబానోనును ఇక విడిచిపెట్టడు. తరువాత ఇది అనుసరించుచున్నది: యిర్మీయా 22:7

7. నేను నీమీదికి నాశనము చేయువారిని సిద్ధపరచుచున్నాను, ఒక్కొకడు తన ఆయుధములను పట్టుకొని వచ్చును; వారు నీ శ్రేష్ఠమైన దేవదారు మ్రానులను నరికి అగ్నిలో వేయుదురు.

7. Et praeparabo (vertunt alii, sanctificabo, ut etiam {}קדשhoc significat, praeparabo igitur) adversum to perditores, (aut, vastatores; {}שחתsignificat perdere, et redigere in nihilum, et corrumpere, unde nomen {,}משחתיםquod hic ponitur,) virum et arma ejus (aut, instrumenta bellica, vasa transferunt,) et exscindent electionem cedrorum tuarum (hoc est, electissimas quasque cedros tuas,) et conjicient in ignem.

అతడు విధానమును వ్యక్తపరచుచున్నాడు; ఏలయనగా యెరూషలేము పట్టణపు నాశనము సమీపించెనని మాత్రమే అతడు ఇంతకుముందు చెప్పెను; ఇప్పుడు నాశనము చేయువారు వచ్చెదరనియు, వారు యుద్ధసాధనములతో బాగుగా సాయుధులై, శ్రేష్ఠమైన దేవదారు మ్రానులన్నిటిని నరికి అగ్నిలో వేయుదురనియు చేర్చుచున్నాడు. అయితే ఆ నాశనము చేయువారు తమంతట తామేగాని తమ స్వప్రేరణచేతగాని రారనియు, దేవుని రహస్య కార్యముచేతనే వచ్చెదరనియు అతడు వారికి జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడు; ఏలయనగా తాము కల్దీయులతో మాత్రమే వ్యవహరింపవలసియున్నదని యూదులు తలంచియుండినయెడల, మత సంబంధమైన తలంపును ప్రేరేపించునదేదియు ఉండెడిది కాదు; అయితే కల్దీయులు దేవుని సేవకులుగా నుందురని ప్రవక్త స్పష్టముగా ప్రకటించుచున్నాడు, ఏలయనగా ప్రవక్తలచేత తరచుగా బోధింపబడినట్లు, వారు ఆయనచేత ప్రేరేపింపబడి నడిపింపబడుదురు.

సంక్షేపముగా, ఈ రెండు సంగతులు గమనింపవలెను,—మొదటిది, యూదులను శిక్షించుటకు దేవుని యొద్ద అనేక మార్గములు సిద్ధముగా నుండెను. ఏలయనగా దేవుడు నిరాయుధుడనియు, వారు చెప్పునట్లు, శిక్షను అమలుపరచుట ఆయనకు ఎల్లప్పుడును చేతికందుబాటులో లేదనియు భక్తిహీనులు కలలుకనుటచేతనే వారి తిరస్కారము పుట్టుచున్నది. అందుచేత దేవుడు ఈలవేసి పిలిచిన వెంటనే, లేక వారికి సైగచేసిన వెంటనే కల్దీయులు సిద్ధముగా నుందురని ప్రవక్త చూపుచున్నాడు. ఇది ఒక సంగతి.

రెండవది, తాము మర్త్యులతో పోరాడుచున్నామని యూదులు తలంచక, తాము చాలకాలము దేవునికిని ఆయన ప్రవక్తలకును విరోధముగా తిరుగుబాటు చేసియుండిరి గనుక తమ జీవితమును గూర్చి లెక్క అప్పగించుటకు పిలువబడితిమని వారు తెలిసికొనునట్లు, కల్దీయులు దేవుని కొరడాగా నుందురని అతడు వారికి జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడని గమనింపవలెను. సిద్ధపరచుట అను మాటచేత మనము గ్రహింపవలసినది ఇదియే. 40 “లెబానోను శిఖరము (లేక శిరస్సు)” అనగా యెరూషలేము, లేక రాజకుటుంబపు నివాసమైన దావీదు పట్టణము అనునది “వారు నీ శ్రేష్ఠమైన దేవదారు మ్రానులను పడద్రోయుదురు” అను ఏడవ వచనమునుండి స్పష్టము. ఈ సంగతి నిర్ధారింపబడిన తరువాత, కాల్విన్ అభిప్రాయము సరియైనదనుటలో సందేహమేమియు ఉండజాలదు. అనువాదములన్నియు “గిలాదూ, నీవు నాకు లెబానోను శిరస్సువు” అను అనువాదమునే ఇచ్చుచున్నవి; దాని భావము స్పష్టము కాదు. టార్గుము ఇంతకంటె ఎక్కువ బోధపడని పరావర్తనము. వచనము చివరను భవిష్యత్కాలము వాడబడినట్లు, ఇక్కడను భవిష్యత్కాలమును వాడుట మేలు, — ఓ లెబానోను శిఖరమా! నీవు నాకు గిలాదువలె అగుదువు; నిశ్చయముగా నేను నిన్ను అరణ్యముగా చేసెదను, నివాసులులేని పట్టణములవలె. ఇప్పుడు పూర్తిగా నిర్జనమైన గిలాదుతో ఆయన వ్యవహరించినట్లే దానితోను వ్యవహరింపవలసియుండెను. — సం.

ఇక శ్రేష్ఠమైన దేవదారు మ్రానుల విషయమై, ప్రవక్త మరల లెబానోను పర్వతమును, నిన్న పేర్కొనబడిన యెరూషలేము అరణ్యమును సూచించుచున్నాడు. అయితే అరణ్యము అను మాట భవనములకు కూడ అన్వయింపవచ్చును; ఏలయనగా అందరికి తెలిసినట్లు, యూదులు తమ గదులను చాలమట్టుకు దేవదారు కఱ్ఱతో కట్టిరి; కావున దీనిని వారి వైభవోపేతమైన విలాసవంతమైన గృహములకు అన్వయింపవచ్చును; అయితే దీనిని అలంకారము లేకుండ లెబానోను పర్వతపు వృక్షములకు కూడ అన్వయింపవచ్చును. అయితే ఆ దేశపు ముఖ్యమైన అలంకారము ఆ పర్వతముమీది శ్రేష్ఠమైన వృక్షములే; అందుచేత దేవదారు మ్రానులు అనుటచేత ప్రవక్త యెరూషలేములోను దాని చుట్టునున్న దేశములోను వైభవోపేతమైనదంతటిని నిస్సందేహముగా సూచించెను. ఇది అనుసరించుచున్నది,—

యిర్మీయా 22:8-9

8. అనేక జనములు ఈ పట్టణముగుండ దాటుచు, ప్రతివాడును తన పొరుగువానితో—యెహోవా ఈ గొప్ప పట్టణమునకు ఎందుకీలాగు చేసెనని చెప్పుకొనెదరు.

8. Et transibunt gentes multae per urbem hanc, et dicent quisque socio suo (vir ad socium suum, ad verbum,) cur fecit Jehova in hunc modum urbi huic magnae?

9. అప్పుడు వారు—వీరు తమ దేవుడైన యెహోవా నిబంధనను విసర్జించి, అన్యదేవతలకు నమస్కరించి వాటిని పూజించిరి గనుకనే అని ఉత్తరమిచ్చెదరు.

9. Et dicent, Quia dereliquierunt foedus Jehovae Dei sui, et sese inclinarunt coram diis alienis, et coluerunt eos.

దేవుని తీర్పును ఇంత మొండిగా అలక్ష్యము చేయుటలో యూదులు తమ స్వనాశనమును గూర్చి ఎంత గ్రుడ్డివారైరో ప్రవక్త ఈ మాటలలో చూపుచున్నాడు. ఈ మాటలు నిస్సందేహముగా రెండు వ్యత్యాసములను కలిగియున్నవి; అతడు మర్త్యులైన మనుష్యులను దేవునితోను, ఆ అనేక జనములను ఆయన ఒక్కనితోను పోల్చుచున్నాడు. యూదులు దేవుని తమ న్యాయాధిపతిగా సహింపలేకపోయిరి, ఇంకను మొండిగా నుండి తమ వక్రబుద్ధిచేత ఆయనను జయింపవలెనని ప్రయాసపడిరి. కావున దేవునిచేత తీర్పుతీర్చబడుటకు వారు సహింపరు గనుక, వారిమీద స్వతంత్రమైన నిష్పక్షపాతమైన తీర్పు ప్రకటించు న్యాయాధిపతులు వచ్చెదరని ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు; మరి వారెవరు? అన్యజనులే.

మరియు యూదులు అద్వితీయ సత్యదేవునికి లోబడకుండిరి గనుక, ప్రవక్త ఆ అద్వితీయ సత్యదేవునికి ఎదురుగా అనేక జనములను నిలువబెట్టుచున్నాడు.

అనేక జనములు ఈ పట్టణము మార్గముగా దాటిపోవును అను ఈ మాటల సంపూర్ణ భావము ఇందువలన మనకు కనబడుచున్నది; అనగా, దేవుడు ఇంతవరకు ఈ పట్టణమును అనేక విశేషాధికారములతో అలంకరించెను, అందువలన అది అన్యులకు ఒక అద్భుతమువలె ఆయెను; ఏలయనగా ఈ పట్టణపు ఘనత ఎంత ప్రసిద్ధమైనదనగా అది అందరి దృష్టిని ఆకర్షించెను, దాని కీర్తి దూరదూరముల వరకు వ్యాపించెను. ఇప్పుడైతే, దేవుడు దానిని విడిచిపోవునప్పుడు ఈ పట్టణము తన అలంకారములన్నిటిని కోల్పోవునని అతడు చెప్పుచున్నాడు. కావున అనేక జనములు ఈ పట్టణము మార్గముగా దాటిపోవును, మరియు యెహోవా ఈ పట్టణమునకు ఎందుకిట్లు చేసెనని ప్రతివాడును తన పొరుగువానిని అడుగును అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. యిర్మీయా ఇక్కడ పరోక్షముగా యూదుల సోమరితనమును మాత్రమే గాక, వారిని ఎంతగానో మతిహీనులనుగా చేసిన ఆ జడత్వమును కూడ నిస్సందేహముగా ఖండించుచున్నాడు; దానివలన వారు దేవుని తీర్పును గూర్చి ఎన్నడును తగినట్లుగా ఆలోచింపలేదు, ధర్మశాస్త్రపు శాపములచేత ఎన్నడును కదిలింపబడలేదు. అన్యజనులలో ఎక్కువ వివేకమును జ్ఞానమును ఉండునని అతడు చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా యెరూషలేము పడద్రోయబడి సంపూర్ణముగా నాశనము చేయబడుట చూచినప్పుడు, ఇది యాదృచ్ఛికముగా జరుగలేదనియు, ఇది పరలోకమునుండి వచ్చిన ప్రతిదండనకు ఋజువనియు వారు గ్రహింతురు. ఈ విధముగా యూదులు దేవుని తీర్పును ఆలోచింపనందున అతడు వారి బుద్ధిహీనతను గూర్చి వారిని గద్దించెనని మనము చూచుచున్నాము; అయితే జనములకు అతడు జ్ఞానమును విచారణ చేయు మనస్సును ఆపాదించెను; ఏలయనగా “యెహోవా ఈ పట్టణమునకు ఎందుకిట్లు చేసెను?” అని వారు అడుగుదురు. “జనములు,” అని అతడు చెప్పుచున్నాడు, “మీరు గ్రహింపనిదానిని గ్రహింతురు, అనగా ఈ పట్టణము భయంకరమైన ప్రతిదండనకు ఒక దృష్టాంతముగా నుండునని గ్రహింతురు, ఇదే వారి విచారణకు విషయముగా నుండును; అయితే దేవుడు ఇప్పుడు తన స్వేచ్ఛాచిత్తముచేత దీనిని మీకు ముందుగా తెలియజేయుచుండగా, మీరు మీ చెవులు మూసికొనుచున్నారు; మీరు చెవిటివారును గ్రుడ్డివారును, నిజముగా మొండివారును కాకపోయినయెడల, ఇంత స్పష్టమైన విషయములో ఎక్కువ విచారణ చేయవలసిన అవసరమే యుండదు; ఏలయనగా దేవుడు తనంతట తానే మిమ్మును ముందుగా హెచ్చరించుచున్నాడు. దేవుడు మిమ్మును ముందుగా హెచ్చరించుచుండగా మీరు ఆయన మాట వినుటకు నిరాకరించుచున్నారనగా, అపవాది మిమ్మును మంత్రముగ్ధులనుగా చేయుచున్నాడనియే గాక మరేమి కాగలదు?”

41 క్రియాపదము {,{קדש, అనగా పరిశుద్ధపరచుట, లేదా మరింత సరిగా ఒక పరిశుద్ధమైన ఉద్దేశము నిమిత్తము వేరుపరచుట లేదా ప్రత్యేకించుట, ప్రతిష్ఠించుట. సెప్టువజింటు దీనిని “నేను రప్పించెదను” అనియు, వల్గేటు “నేను పరిశుద్ధపరచెదను” అనియు, సిరియాక్ “నేను సిద్ధపరచెదను” అనియు అనువదించినవి; అయితే బ్లేనీ “నేను నియమించి పంపెదను” అని అనువదించెను. ఇది దేవుని న్యాయమైన తీర్పును అమలుపరచుట వంటి ఒక పరిశుద్ధమైన ఉద్దేశము నిమిత్తము వేరుపరచుటను లేదా ఏర్పరచుటను సూచించుచున్నది. బహుశా శ్రేష్ఠమైన అనువాదము “నీ నిమిత్తము నేను ప్రతిష్ఠించెదను” అనునదియై యుండవచ్చును. తరువాతి మాటలు “నాశనకారులు, ప్రతివాడును తన పనిముట్టుతో” అనునవి; సెప్టువజింటు వీటిని “నాశనము చేయు మనుష్యుడును అతని గొడ్డలియు” అనియు, వల్గేటు “సంహరించు మనుష్యుడును అతని ఆయుధములును” అనియు, సిరియాక్ “దోచుకొనువారు, ప్రతివాడును తన చేతిలో గొడ్డలితో” అనియు, అరబిక్ “తన గొడ్డలితో నాశనము చేయు మనుష్యుడు” అనియు అనువదించినవి. ,{}כלי అను మాట ప్రత్యేకముగా యుద్ధాయుధమును సూచింపదు, సాధారణముగా ఏ విధమైన పనిముట్టునైనను సూచించును; ఇక్కడ “గొడ్డలి” అను మాటయే దానికి అత్యంత తగినది. కావున మనము ఈ అనువాదమును ఇయ్యవచ్చును, — 7. మరియు నీ నిమిత్తము నాశనకారులను నేను ప్రతిష్ఠించెదను, ప్రతివానిని తన గొడ్డలితో; వారు నీ శ్రేష్ఠమైన దేవదారు వృక్షములను నరికి, అగ్నిలో పడవేయుదురు. — సం.

42 ప్రాచీన అనువాదములు మన అనువాదములోవలె “చేత” అని కాక “మార్గముగా” అనియే చెప్పుచున్నవి; టార్గుములో అది “సమీపమున” అని యున్నది. ఉపసర్గము {,{על, సాధారణముగా దీని అర్థము “మీద,” “పైగా.” శిథిలమైయున్న పట్టణముమీదుగా దాటిపోవుటను ఇది సూచింపవచ్చును. — సం.

మరియు అతడు ఈ మహా పట్టణము అని చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా దాని గొప్పతనమునుబట్టి దాని నాశనము మరింత గమనార్హమైనదాయెను. ఒక చిన్న ఊరు నాశనమైనప్పుడు ఆ సంఘటనను ఎవరును అంతగా లెక్కింపరు; అయితే తన విశాలతచేతను, దేవుడు దానికి అనుగ్రహించిన అసాధారణమైన ఉపకారములచేతను అంతటను ప్రసిద్ధిగాంచిన ఒక పట్టణము పడిపోయినప్పుడు, అది మేఘములలోనుండి పడిపోయినట్లుగా అందరికిని విస్మయము కలిగించును.

జనములలో విచారణ చేయు మనస్సు మాత్రమే గాక, ప్రతివాడును స్వయముగా ప్రజలందరికిని న్యాయాధిపతి యగునని అతడు తరువాత చెప్పుచున్నాడు: వారు తమ దేవుడైన యెహోవా నిబంధనను విసర్జించినందున అని వారు ఉత్తరమిచ్చెదరు అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. జనములన్నియు ఈ ప్రజలకు న్యాయాధిపతులగునని యిర్మీయా ప్రకటించునప్పుడు, వారు గర్వముతో ఆశ్రయించిన ఆ మోసకరమైన నమ్మికను ఖండించవలెనని అతడు నిస్సందేహముగా ఉద్దేశించెను. అదే సమయమున అజ్ఞానము అను సాకును తీసివేయునట్లు “వారు తమ దేవుడైన యెహోవా నిబంధనను విసర్జించిరి” అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. ఏలయనగా వారు నిత్యుడైన దేవుని ఆయన స్వకీయ హక్కును అధికారమును హరించుట మాత్రమే గాక, దేవుడు తన్నుతాను వారికి సన్నిహితముగా తెలియపరచుకొనెను గనుక వారు రెట్టింపు దుష్టులైరి.

కావున నిజమైన మతము ధర్మశాస్త్రములో వారికి సంపూర్ణముగా బయలుపరచబడెను గనుక, వారి మూర్ఖత్వమును దుష్టమైన నీచమైన కృతఘ్నతయు ఇందువలన బయలుపడెను; ఏలయనగా ఈ విధముగా తమకు తెలియపరచబడిన దేవుని వారు విసర్జించి, అన్యదేవతలకు నమస్కరించి వాటిని సేవించిరి. ఈ అంశములను నేను ఇక్కడ కేవలము స్పృశించుచున్నాను, ఏలయనగా అవి ఇతర స్థలములలో వివరింపబడినవి. ఇది అనుసరించుచున్నది, యిర్మీయా 22:10

10. చనిపోయినవానిగూర్చి ఏడువకుడి, అతనిగూర్చి అంగలార్చకుడి; అయితే వెళ్లిపోవుచున్నవానిగూర్చి బహుగా ఏడువుడి; అతడు ఇకను తిరిగి రాడు, తన జన్మభూమిని చూడడు.

10. Ne fleatis (vel, ne lugeatis) super mortuum, et ne condoleatis ei; flete flendo super eum qui migrat, qui non revertetur amplius, et videbit (hoc est, ut videt) terram nativitatis suae.

ఈ వచనమును వారు యెహోయాకీమునకును యెకొన్యాకును అన్వయించి వివరించుచున్నారు; అయితే నేను దీనిని ఒక సాధారణ ప్రకటనగానే ఎంచుచున్నాను; ఏలయనగా నిరంతర బలహీనతలో జీవితమును పొడిగించుకొనుటకంటె ఒక్కసారిగా చనిపోవుటయే మేలైనదియు కోరదగినదియు అగునంతగా ప్రజల స్థితి ఎంత దుర్భరముగా నుండునో సంక్షిప్తముగా చూపవలెనని ప్రవక్త కోరెను. రాజులను గూర్చి అతడు తరువాత మాటలాడును, అయితే ఈ మాటలను ప్రజలందరికిని విస్తరింపజేయవలెనని హేతువు మనలను బలవంతపెట్టుచున్నది.

ఒక ప్రజ తమ శత్రువులను ఎదిరింపలేక పారిపోవునప్పుడు, వారు పునరుద్ధరణను ఎదురుచూడవచ్చును. అట్టి సందర్భములో అందరును చెరవాసముకంటెను, ఈ జీవితములో సహింపబడు ఇతర విపత్తులన్నిటికంటెను మరణమునకే ఎక్కువ భయపడుదురు; ఏలయనగా బ్రదికియుండువారు ఏదో విధముగా తమ కీడులనుండియు కష్టములనుండియు బయటపడవచ్చును, లేదా కనీసము వాటిని తగ్గించుకొనవచ్చును; అయితే మరణము నిరీక్షణలన్నిటిని తెంచివేయును. అయితే ఇక్కడ ప్రవక్త చెరవాసముకంటె మరణమే మేలని చెప్పుచున్నాడు; ఎందుకు? దుఃఖమును అలసటను నిందను గల జీవితమును పొడిగించుకొని చివరకు నశించుటకంటె ఒక్కసారిగా చనిపోవుటయే మేలై యుండెను గనుక. కావున చనిపోయినవానిగూర్చి ఏడువకుడి, అతనిగూర్చి అంగలార్చకుడి అని చెప్పుట, అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లే యున్నది: “ఈ పట్టణపు నాశనమును గూర్చి విలపించవలసియున్నయెడల, చనిపోవువారికంటె బ్రదికియుండువారిని గూర్చియే మరి యెక్కువగా విలపించవలెను; ఏలయనగా మరణము ఒక విధముగా విశ్రాంతియై యుండును, కీడులన్నిటిని ముగించు రేవుగా నుండును; అయితే జీవితము దుఃఖముల నిరంతర పరంపరయే గాని మరేమియు కాదు.” కావున ఇది ఆ ఇద్దరు రాజులకు మాత్రమే పరిమితము చేయబడక, ప్రజలందరిని గూర్చి సాధారణముగా ప్రకటింపబడినదిగా ఎంచబడవలెనని మనము నిర్ధారించుచున్నాము.

అతడు తన జన్మభూమిని చూచునట్లు ఇకను తిరిగి రాడు అని ఇది అనుసరించుచున్నది.

చెరవాసము దౌర్భాగ్యులైన యూదులను క్రమక్రమముగా క్షీణింపజేయు ఒక విధమైన అంటువ్యాధివలె నుండునని అతడు చూపుచున్నాడు. ఈ విధముగా దీర్ఘకాలము వేదనపడుచు ఏ ఉపశమనమును లేకుండుటకంటె మరణమే వారికి ఎంతో మేలై యుండెను. తరువాత వారి చెరవాసము ఒక విధముగా పురుగువలె వారిని తినివేయు మరణకరమైన బలహీనతగా నుండునని చూపుటకు, అతడు తిరిగి వచ్చుదుమను నిరీక్షణను తీసివేయుచున్నాడు; కాబట్టి అంత కఠినమైన దుర్భరమైన దాస్యములో నిలిచియుండుటకంటె వందసార్లు చనిపోవుటయే కోరదగినదై యుండెను. ఇప్పుడు ఇది అనుసరించుచున్నది: యిర్మీయా 22:11-12

11. తన తండ్రియైన యోషీయాకు మారుగా ఏలుచుండి ఈ స్థలములోనుండి వెళ్లిపోయిన యూదారాజైన యోషీయా కుమారుడగు షల్లూమును గూర్చి యెహోవా ఈలాగు సెలవిచ్చుచున్నాడు — అతడు ఇకను అక్కడికి తిరిగి రాడు:

11. Quia sic dicit Jehova ad Sallum (vel, super Sallum) filium Josliae, regis Jehudah, qui regnat pro Josia patre suo, quando ,{)}רשאest quidem relativum, sed non dubito quin, sumatur hic pro adverbio temporis; et ideo obscuerant sensum interpretes, dum vertunt, qui egressus est, et coguntur deinde mutare sensum verbi; sed hoc optime fluit et soepe occipitur pro quando) egressus fuerit ex hoc loco, non revertetur amplius:

12. వారు అతనిని చెరగొనిపోయిన స్థలములోనే అతడు చనిపోవును, ఈ దేశమును అతడు ఇకను చూడడు.

12. Quoniam in loco ad quem transtulerint ipsum, illic morietur, et terram hanc non videbit amplius.

43 అక్షరార్థముగా, “అతనిగూర్చి తల ఊపకుడి.” దుఃఖమునకు సూచనగా వారు అతనిగూర్చి తల ఊపకూడదు. సంతాపమునకు లేదా సానుభూతికిని, అలాగే తిరస్కారమునకు లేదా ఎగతాళికిని తల ఊపుట కలదు. యిర్మీయా 18:16 చూడుము. — సం.

44 ప్రాచీన అనువాదములును టార్గుమును కాల్విన్ యొక్క ఈ అభిప్రాయమునకు అనుకూలముగా కనబడుచున్నవి; ఏలయనగా అవి మన అనువాదములోవలె “వెళ్లిపోవుచున్న” అను కృదంతమును వర్తమానకాలములో అనువదించుచున్నవి. అప్పుడు ఈ వచనము ఈ విధముగా నుండును, — చనిపోయినవానిగూర్చి ఏడువకుడి, అతనిగూర్చి అంగలార్చకుడి; వెళ్లిపోవుచున్నవానిగూర్చి ఏడువుడి, ఏడువుడి; ఏలయనగా అతడు ఇకను తిరిగి రాడు, తన జన్మభూమిని చూడడు. “ఏడువుడి” అను క్రియాపదము రెండుమారులు చెప్పబడుట నొక్కిచెప్పుటకే. మన అనువాదములోని “బహుగా ఏడువుడి” అనునది అరబిక్ అనువాదము. సెప్టువజింటును టార్గుమును దీనిని, హీబ్రూలో తరచుగా జరుగునట్లు, ఒక క్రియాపదపు బలమును హెచ్చించుటకై దానితో కృదంతము చేర్చబడిన ఉదాహరణగా తీసికొనుచున్నవి; అయితే ఇక్కడ అట్లు కాదు, రెండు క్రియాపదములును విధ్యర్థకములో నున్నవి. అయితే అనేకులు తలంచునట్లు, ఇక్కడ చనిపోయి బహుగా విలపింపబడిన యోషీయాను గూర్చియు, చెరగొనిపోబడి ఐగుప్తునకు కొనిపోబడి అక్కడ చనిపోయిన షల్లూమును గూర్చియు ప్రత్యక్షమైన సూచన యుండవచ్చును. అట్టి సందర్భములో రెండవ పంక్తిని మనము ఈ విధముగా అనువదింపవలెను, — వెళ్లిపోయినవానిగూర్చి ఏడువుడి, ఏడువుడి. హీబ్రూ కృదంతమును తరచుగా భూతకాలములో అనువదింపవచ్చును; ఇక్కడ గేటకర్, వెనీమా, బ్లేనీ దానిని అట్లే అనువదించిరి. — సం.

అతడు ఇదివరకు సాధారణముగా చెప్పినదానిని ఇప్పుడు ప్రత్యేకముగాను విశేషముగాను రాజు వ్యక్తికి అన్వయించుచున్నాడు; రాజు సహితము తప్పించుకొనలేని ఆ శిక్షనుండి తాము తప్పించుకొనలేమని సామాన్య ప్రజలందరును తెలిసికొనవలెనని అతని ఉద్దేశము. ఒక రాజుకు అంత కఠినమైన చేదైన గతి సంభవించునని వారు వినినప్పుడు, దానిని నమ్మశక్యముకాని విషయముగా ఎంచిరనుటలో సందేహము లేదు; అయితే మనము ఇప్పుడే చూచినది వారందరికిని సమీపముగా నున్నదని, అనగా దీర్ఘకాలము క్షీణించిపోవుటకంటె ఒక్కసారిగా చనిపోవుటయే వారికి మేలై యుండునని, అతని వ్యక్తియందు చూపవలెనని యిర్మీయా ఉద్దేశించెను.

అదే సమయమున, ఈ రెండు వచనములు రాజును గూర్చి కలిగియున్నది అతనికి మాత్రమే వర్తించునట్లు చెప్పబడలేదనియు, ప్రవక్త రాజు ఒక్కనిని గూర్చి చెప్పినదానిని ప్రతివాడును తనకు అన్వయించుకొనవలెననియే చెప్పబడెననియు మనము గమనింపవలెను.

షల్లూము అను పేరునుగూర్చి, యెహోయాకీము ఆ పేరుతో పిలువబడెనని తలంచబడుచున్నది; అతనికి యెకొన్యా అను పేరును కలదు, అతడు తనంతట తానే రాజ్యమును అప్పగించి చెరలో చనిపోయెను. అయితే అతడు యోషీయా కుమారుడని పిలువబడుచున్నాడు గనుక ఒక సందేహము పుట్టినది. అయితే పరిశుద్ధ చరిత్ర వివరించుదానిని మనము సరిగా ఆలోచించినయెడల, అతడు యోషీయాకు కుమారుడు కాడు గాని మనుమడు అనునదే సంభావ్యమైన ఊహ; ఏలయనగా అతని తండ్రికి ఏర్పరచబడిన వారసుడు ఎల్యాకీము అనియు పిలువబడిన యెహోయాకీము.

అయినను మత్తయి అతనిని యోషీయా కుమారుడని పిలుచుచున్నాడు, అతని సహోదరులతో కూడ అతడు యోషీయాకు పుట్టెనని చెప్పుచున్నాడు. (మత్తయి 1:11.) అయితే సంతతివారిని కుమారులని పిలుచుట హెబ్రీయులలో సామాన్యమైన వాడుక అని మనకు తెలియును, ముఖ్యముగా దావీదు కుటుంబమును గూర్చి మాటలాడబడినప్పుడు; వారసత్వ క్రమము కాపాడబడునట్లు, తమ పూర్వికుల తరువాత వచ్చినవారు కుమారులని పిలువబడిరి. కావున ఈ వాడుక ప్రకారము, నిజముగా అతనికి సహోదరుడైన ఎల్యాకీము అతని కుమారుడుగా ఎంచబడియుండవచ్చును. కావున అతడు యోషీయాకు వారసుడు గనుక అతని కుమారుడని పిలువబడుచున్నాడు.

అయినను భక్తిగల రాజు తన కుమారునికైనను, తన మనుమనికైనను, ఇతరులకైనను ఆశ్రయదాతగా నుండడని దేవుడు ఇక్కడ చూపుచున్నాడనుటలో సందేహము లేదు; ఏలయనగా వేషధారులు తమ పితరుల పరిశుద్ధతనుండి తమకొరకు ఒక రక్షణను కల్పించుకొనుట అలవాటు. మరియు యోషీయా రాజు దేవుని నమ్మకముగా సేవించెను గనుక, యోషీయా అంత యథార్థముగా భక్తిగలవాడై యుండుట కేవలము దేవుని ఉచితమైన దయవలననే కలిగెనని ఎంచక, దేవుడు ఒక విధముగా తమకు బద్ధుడైయున్నాడని అతని కుమారులు తలంచిరి. అయితే నేను ఇప్పుడే చెప్పినట్లు, వేషధారులు ఎల్లప్పుడును దేవుని తమకు బద్ధునిగా చేయ ప్రయత్నించుదురు. కావున ప్రవక్త ఈ మోసకరమైన నమ్మికను అణచివేసి, యోషీయా దేవునిచేత అంగీకరింపబడినను, అతని జ్ఞాపకము అతని సంతతిని శిక్షనుండి కాపాడునంత విలువగలదిగా ఎంచబడదని ప్రకటించుచున్నాడు. దేవుడు తన ధర్మశాస్త్రములో తన్ను ప్రేమించువారికి వెయ్యి తరముల వరకు కనికరము చూపుదునని నిజముగా వాగ్దానము చేయుచున్నాడు, (నిర్గమకాండము 20:6) అయితే భక్తిహీనులు దేవుని తమకు బద్ధునిగా పట్టుకొనియున్నట్లు దీనిని మిక్కిలి అసంబద్ధముగా ఆశ్రయించుచున్నారు; ఏలయనగా ఈ విధముగా ఆయన శక్తిని, తీర్పును, లోకముపై ఆయనకున్న అధికారమును ఆయననుండి హరింపగలమని వారు ఊహించుకొనుచున్నారు. కావున భావమేమనగా, ప్రశస్తమైన భక్తికి ఆదర్శపురుషుడైన పరిశుద్ధ రాజగు యోషీయా సంతతివాడైనందున షల్లూము తనకు తాను క్షేమమును వాగ్దానము చేసికొనుట వ్యర్థము; ఏలయనగా తాను అనుసరింపవలసిన తన తండ్రి దేవునిచేత అంగీకరింపబడెనని ఎరిగియుండియు అతడు ఆ తండ్రినుండి భ్రష్టుడాయెను గనుక, ఇది అతని శిక్షను తగ్గించు సాధనము కాజాలదు. పునరుక్తికి కారణము కూడ ఇదియే; ఏలయనగా అతడు అతనిని యోషీయా కుమారుడని పిలుచుట మాత్రమే గాక, తన తండ్రియైన యోషీయాకు మారుగా అతడు ఏలెనని కూడ చేర్చుచున్నాడు. కావున అంత భక్తిగల రాజు తరువాత అతడు రాజైనను, అతడు భ్రష్టుడై తన తండ్రి మాదిరినుండి తొలగిపోయెను.

45 షల్లూము తన తండ్రియైన యోషీయా తరువాత రాజైన యెహోయాహాజునకు మరియొక పేరని అధిక వ్యాఖ్యాతలు అంగీకరించుచున్నారు. 2 రాజులు 23:30; మరియు 2 దినవృత్తాంతములు 36:1 చూడుము. అతడు మూడు నెలలు మాత్రమే ఏలెను, అతని తరువాత అతని అన్నయైన యెహోయాకీము రాజాయెను. 2 దినవృత్తాంతములు 36:2 ను యిర్మీయా 22:5 తో పోల్చి చూడుము. ఒకే ఒక కష్టము 1 దినవృత్తాంతములు 3:15 నుండి పుట్టుచున్నది; అక్కడ యోషీయా కుమారులు ఈ క్రమములో ఇవ్వబడిరి, — యోహానాను, యెహోయాకీము, సిద్కియా, షల్లూము. యోహానాను నిస్సందేహముగా చిన్నవయస్సులోనే చనిపోయెను, అతడు యెహోయాహాజు కాజాలడు, ఏలయనగా అతడు జ్యేష్ఠుడని చెప్పబడెను; మరియు 2 దినవృత్తాంతములు 36:2, 5 నుండి కనబడునట్లు, యెహోయాహాజు యెహోయాకీముకంటె చిన్నవాడు, సిద్కియాకంటె అనేక సంవత్సరములు పెద్దవాడు. బ్లేనీ, హార్స్లీ మొదలగువారు తలంచినట్లు, 1 దినవృత్తాంతములు 3:15 లో ఒక లేఖన దోషము కలదనియు, షల్లూము సిద్కియా తరువాత గాక అతనికంటె ముందు ఉండవలెననియు చెప్పుటయే ఈ కష్టమునకు ఏకైక పరిష్కారముగా కనబడుచున్నది. షల్లూమువలెనే అతని ఇద్దరు సహోదరులకును రెండు పేర్లు కలవు. అదే విధమైన పొరపాటు (ప్రాచీన కాలపు ప్రతులు వ్రాయువారిది, ఏలయనగా భిన్నపాఠములు లేవు) 2 దినవృత్తాంతములు 36:9 లో కలదు; అక్కడ యెహోయాకీను రాజైనప్పుడు 2 రాజులు 24:8 లో చెప్పబడినట్లు పదునెనిమిది సంవత్సరములవాడని కాక ఎనిమిది సంవత్సరములవాడని చెప్పబడెను. ఈ అధ్యాయములోని యిర్మీయా మాటలకు ఈ వయస్సు మాత్రమే సరిపోవును, ఏలయనగా ఎనిమిదేండ్ల బాలునిపై అతడు అట్టి తీర్పును ప్రకటించియుండడు. మత్తయి 1:11 విషయమై, నిజమైన పాఠము నిస్సందేహముగా “యోషీయా యెహోయాకీమును కనెను, యెహోయాకీము యెకొన్యాను కనెను” మొదలగునది; అంత అధికారము లేనివైనను కొన్ని ప్రతులలో ఇది కనబడుచున్నది. కొందరు కాల్విన్‌తో కలిసి, షల్లూము యోషీయా కుమారుడైన షల్లూము కాడు గాని యెహోయాకీము కుమారుడైన యెకొన్యా, అనగా యెహోయాకీను అని తలంచుచున్నారు. దీనికి అభ్యంతరమేమనగా, ప్రవక్త ఇక్కడ షల్లూమునుండి యెహోయాకీమునకును, తరువాత అతని కుమారుడైన యెకొన్యాకును వెళ్లుచున్నాడు. మరియు యెహోయాకీమును గూర్చి అతడు చెప్పుదానినుండి, కొందరు తలంచునట్లు ప్రవక్త తాను ఇదివరకు ప్రవచించినదానిని సిద్కియా ఏలుబడిలో ఇక్కడ వివరించుచున్నాడని మనము తలంచితేనే తప్ప, అతడు ఈ ప్రవచనమును యెహోయాకీము ఏలుబడిలో పలికెనని కనబడుచున్నది. అయితే బ్లేనీ మొదలగువారు తలంచునట్లు, ఈ ప్రవచనము యెహోయాకీము ఏలుబడిలో పలుకబడెననుటయే సంభావ్యము. — సం.

అతడు ఈ స్థలమునుండి వెళ్లిపోయిన తరువాత, అతడు ఇకను ఇక్కడికి తిరిగి రాడు

కావున రాజే తిరిగి వచ్చుటకు వీలు లేకుండినయెడల, సామాన్య ప్రజలకును సమాజములోని అధములకును ఏమి సంభవించును? వారి స్థితి మేలుగా నుండగలదా? తమ క్షేమము ఎవనిమీద ఆధారపడియుండెనో ఆ రాజుయందే దేవుని ఉగ్రతకు అంత భయంకరమైన ఋజువును చూచినప్పుడు, యూదులు తమ్మును తాము ముఖస్తుతి చేసికొనుటకు ఎట్లు సాహసింపగలరు? ఒక స్థిరపరచుట అనుసరించుచున్నది, వారు అతనిని కొనిపోయిన స్థలములోనే అతడు చనిపోవును. అతడు బలవంతముగా కొనిపోబడవలసియుండెనని అతడు సూచించుచున్నాడు; లొంగిపోవుట తప్పనిసరి అని చూచువరకు అతడు నిస్సందేహముగా తన్నుతాను అప్పగించుకొనలేదు. కావున అతడు తన ఇష్టమునకు వ్యతిరేకముగా దేశబహిష్కారమునకు త్రోసివేయబడిన దౌర్భాగ్యుడైన చెరవాసిగా నుండునని ప్రవక్త వాస్తవముగా చెప్పుచున్నాడు. తరువాత అతడు తన జన్మభూమిని ఇకను చూడడని చేర్చబడుచున్నది; కాబట్టి అతని గతి సామాన్య ప్రజలలో ఎవనిగతికంటెను మేలుగా నుండదు. ఇది అనుసరించుచున్నది, —

యిర్మీయా 22:13

13. నీతిని విడిచి తన ఇల్లు కట్టించుకొని, న్యాయము విడిచి తన మేడగదులు కట్టించుకొని, జీతమియ్యక తన పొరుగువానిచేత ఊరకయే పనిచేయించుకొని, వాని పనికి కూలి ఇయ్యనివానికి శ్రమ;

13. Ileus qui aedificat domum suam in non justitia, (hoc est, injuste,) et coenacula sua in non judicio (hoc est, sine rectitudine et aequitate;) proximum suum servire facit gratis, et opus ejus non reddit ei (vel, quod ille operatus fuerit non reddit ei; (vel, quod ille operatus fuerit non reddit ei; quidam enim volunt esse verbum, alii nomen, sed idem manebit sensus).

రాజు నగరును యెరూషలేమును నాశనము కాక తప్పదని ప్రవక్త ఇక్కడ చూపనారంభించుచున్నాడు, ఏలయనగా వారి దుష్టత్వము పరాకాష్ఠకు చేరెను; అయితే ఇప్పుడు, త్వరలో కనబడునట్లు, అతడు యెకొన్యా తండ్రిని గద్దించుచున్నాడు.

కావున పట్టణము దోపిడులతో నిండియుండెనని, ముఖ్యముగా రాజు నగరు నిండియుండెనని అతడు చెప్పుచున్నాడు. అయినను ప్రవక్త రాజును గూర్చి మాత్రమే గాక సభికులను ప్రధానులను గూర్చి కూడ మాటలాడుచున్నాడని నేను తలంచుచున్నాను. రాజు ఖండింపబడుచుండగా సామాన్య ప్రజలు నిర్దోషులుగా విడువబడలేదని నేను నిన్న చెప్పినదానిని కూడ మనము జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను. అయితే ప్రజలలో ఘనతయు గౌరవమును రాజుకును అధిపతులకును చెందియుండెను గనుక, సమాజమంతటిలోను పరిస్థితి ఎంత దయనీయముగా నుండెనో స్పష్టమగునట్లు ప్రవక్త వారిని బహిరంగముగా బయలుపరచుచున్నాడు. అదే సమయమున, వారిలో ప్రధానులు మొదట తీర్పునకు పిలువబడిరని మనము చేర్చవలెను; ప్రతివాడును వ్యక్తిగతముగా అపరాధము చేసినందున మాత్రమే గాక, వారు తమ చెడ్డ మాదిరులచేత ప్రజల సమస్తమును భ్రష్టపరచినందునను, మరియు వారు దేనికిని భయపడనందున ఎక్కువ స్వేచ్ఛను తీసికొనినందునను. ధనవంతులు తాము సకల చట్టములనుండి మినహాయింపబడినవారమని ఎంచుకొనుచున్నందున నిరంకుశత్వము చలాయించుదురని మనకు నిజముగా తెలియును. కావున ప్రవక్త ఇక్కడ విశేషమైన రీతిగా రాజుమీదను ప్రధానులమీదను శాపము ప్రకటించుటకు కారణము ఇదియే.

46 {{אשר కొన్నిసార్లు “ఎప్పుడు” అను కాలసూచక అవ్యయముగా నుండుననుటలో సందేహము లేదు; అయితే ప్రాచీన అనువాదములన్నియు టార్గుమును ఇక్కడ దానిని “ఎవడు” అని, “వెళ్లిపోయినవాడు” మొదలగునట్లు అనువదించుచున్నవి. షల్లూము ఎవడైనను, తరువాతి వచనములో చెప్పబడినట్లు, అతడు నిస్సందేహముగా చెరగొనిపోబడియుండెను; ఏలయనగా కాల్విన్ ద్వితీయ భవిష్యత్కాలములో అనువదించు క్రియాపదము భూతకాలములో నున్నది, ప్రాచీన అనువాదములన్నియు దానిని అట్లే అనువదించుచున్నవి. — సం.

వారు అన్యాయముగా కట్టిరని అతడు చెప్పుచున్నాడు; అతని మాటలు, నీతి లేకుండను న్యాయము లేకుండను అనునవి; వీటిచేత అతడు క్రూరత్వమును, మోసములను, దోపిడులను సూచించుచున్నాడు; సంక్షిప్తముగా, ఈ మాటలలో అతడు సకల విధములైన దుర్నీతిని ఇమిడ్చుచున్నాడు. ఈ కార్యములు జరిగిన విధానము చెప్పబడుచున్నది; వారు తమ పొరుగువారికి ప్రతిఫలమియ్యకుండ వారిచేత కష్టము చేయించుకొని బలవంతముగా వసూలు చేయుటద్వారా వారికి అన్యాయము చేసిరి. ఇక్కడ ప్రవక్త ఒక విధమైన అన్యాయమును మాత్రమే సూచించుచున్నాడు నిజమే; అయితే అప్పుడు అధికారములో నున్నవారు ఎంత అన్యాయముగాను దుష్టముగాను పాలించిరో దీనినుండి సులభముగా నిర్ధారించవచ్చును; ఏలయనగా వారు తమ పొరుగువారు దాసులైనట్లు ఇండ్లను నగరులను కట్టుటకు వారిని వినియోగించుకొని, వారి జీతమును వారికి నిరాకరించిరి. అయితే తమ కష్టమువలననే తమ దినదిన పోషణను పొందు బీదలకు వారి కష్టఫలమును లేకుండ చేయుటకంటె క్రూరమైనది మరేదియు ఉండదు. కూలివాని కూలి మనయొద్ద రాత్రి నిలువకూడదని ధర్మశాస్త్రములో నిజముగా ఆజ్ఞాపింపబడెను, (లేవీయకాండము 19:13) ఏలయనగా అది అతనిని చంపుటతో సమానము. మరియొక అవమానము కూడ కలదు; ఒక దొంగ మనుష్యుని చంపునప్పుడు అతని ఉద్దేశము దోపుసొమ్మే; అయితే ఒక బీదవానిచేత బలవంతముగా కష్టము చేయించుకొని, చెప్పవలెనంటే అతని రక్తమును పీల్చి, తరువాత అతనిని దిగంబరునిగాను దరిద్రునిగాను పంపివేయువాడు, బలాత్కారముగా అతనిని చంపుటకంటె మరి ఘోరమైన కార్యము చేయుచున్నాడు. ప్రవక్త భావమును మనము ఇప్పుడు గ్రహించుచున్నాము. అయితే అతడు అదే విషయమును కొనసాగించుచున్నాడు గనుక, ఇంకను చెప్పవలసిన మాటలను రేపటికి వాయిదా వేయుచున్నాను.

ప్రార్థన

సర్వశక్తిగల దేవా, నీవు మమ్మును శిక్షించుటద్వారాను, దయతో నీయొద్దకు ఆకర్షించుటద్వారాను, మేము స్వస్థపరచబడదగినవారమో కామో కనుగొనునట్లు మాతో వ్యవహరించుచునే యున్నావు గనుక, — ఓ, మేము నీ బెదరింపులకైనను నీ వాగ్దానములకైనను కఠినపరచబడక, నీకు ప్రీతికరమైనదని నీవు చూపుదానిని నేర్చుకొను మనస్సుతో అనుసరించి, పరిశుద్ధ జీవితములో అభివృద్ధిపొంది, దినదినము మరింత జాగ్రత్తగలవారమును శ్రద్ధగలవారమును అగుచు, మా యెదుట ఉంచబడిన గురిని ఎట్టకేలకు చేరి, నీ అద్వితీయ కుమారుని రక్తముచేత మా కొరకు సంపాదింపబడిన నీ పరలోక రాజ్యములో మా విశ్వాసఫలమును పొందువరకు, మమ్మును కాపాడుమని వేడుకొనుచున్నాము. — ఆమేన్.

ఎనుబది రెండవ ఉపన్యాసము

గత ఉపన్యాసములో, యెహోయాకీము రాజు తన క్రూరత్వమును బట్టియు బలాత్కారమును బట్టియు ప్రవక్త అతనికిచ్చిన గద్దింపును వివరింప నారంభించితిమి; ఏలయనగా అతడు తన వైభవమైన నగరులను కట్టుటలో ప్రజలను ఊరకయే కష్టపడునట్లు బలవంతపెట్టెను. హా! అతడు అన్యాయముగా కట్టుచున్నాడు, దుర్నీతిచేత తన మేడగదులను కట్టుచున్నాడు; అక్షరార్థముగా, “న్యాయములో కాదు” అని ప్రవక్త చెప్పినప్పుడు ఎత్తిచూపిన నేరము ఇదే.

47 ఈ వచనము కాల్విన్ చేతనైనను ప్రాచీన అనువాదములలో దేనిచేతనైనను సరిగా అనువదింపబడలేదు. చివరి రెండు ఉపవాక్యములు తమ భావములో పూర్తిగా వేరువేరైయుండగా, అవన్నియు వాటిని చాలవరకు పునరుక్తిగా చేయుచున్నవి. నేను ఈ వచనమును ఈ విధముగా అనువదించుచున్నాను, — అన్యాయముద్వారా తన ఇల్లు కట్టుకొనువానికిని, తప్పుడు తీర్పుద్వారా తన మేడగదులు కట్టుకొనువానికిని శ్రమ: కారణము లేకుండ అతడు తన పొరుగువానిని దాసునిగా చేయుచున్నాడు, అతని పనికి అతనికి ఏమియు ఇయ్యడు. {{עבר అను క్రియాపదము ,{}ב తో కలిసియున్నప్పుడు దాసునిగా చేయుట, దాస్యములోనికి తెచ్చుట అని అర్థము. యిర్మీయా 25:14 చూడుము. కావున {}חנס, అనగా ఊరకయే, కారణము లేకుండ, అను మాట యొక్క బలము మనకు కనబడుచున్నది; ఏలయనగా కొన్ని పరిస్థితులలో యూదులు దాస్యస్థితికి తేబడవచ్చును; అయితే యెహోయాకీము ఏ కారణము లేనప్పుడు దీనిని చేసెను. ఇదే “తప్పుడు తీర్పు.” మరియు అతడు వారికి పోషణను, వారి పనికి ఏమియు ఇయ్యలేదు; ఇదే “అన్యాయము.” అతడు వారిని దాస్యములోనికి తెచ్చి, వారిని పోషించలేదు. ప్రాచీన అనువాదముల శిథిలమైన అనువాదములో ఈ వాక్యభాగపు నిజమైన భావము పూర్తిగా కోల్పోబడినది; అయితే టార్గుము మూడవ పంక్తి భావమును సరిగా వ్యక్తపరచుచున్నది, “కారణము లేకుండ అతడు తన పొరుగువానిని దాస్యములోనికి తెచ్చుచున్నాడు.” — సం.

యెహోయాకీము ఇది తనకు న్యాయసమ్మతమేనని అభ్యంతరము చెప్పియుండవచ్చును, ఏలయనగా లోకమంతయు తమ నిమిత్తమే సృజింపబడెనని రాజులు తలంచుదురు గనుక, ప్రవక్త మనుష్యుల సామాన్య హక్కులవైపు అతని దృష్టిని మళ్లించెను, ఏలయనగా ఇశ్రాయేలీయులందరును అతని బంధువులు; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది, “నీవు ఘనతలో శ్రేష్ఠుడవైనను, నీవు అబ్రాహాము వంశములో ఒకడవే, నీ సహోదరుల మధ్యనుండి తీసికొనబడినవాడవు; కావున వారు నీ సామంతులైనట్లు నీవు అంత స్వేచ్ఛను తీసికొనుటకు ఏ కారణమును లేదు.” వైభవమైన నగరులను కట్టుటలో ప్రజలను నిరంకుశముగాను అన్యాయముగాను ఆడించి, న్యాయమైనదానికంటె ఎక్కువ కష్టమును బలవంతముగా వసూలు చేసిన యెహోయాకీము రాజు క్రూరత్వమును ఖండించినప్పుడు ప్రవక్త ఉద్దేశమేమో దీనినుండి మనము చూచుచున్నాము. ఇప్పుడు ఇది అనుసరించుచున్నది, —

యిర్మీయా 22:14

14. నేను విశాలమైన ఇల్లును విశాలమైన మేడగదులును కట్టించుకొందునని చెప్పి, దానికి కిటికీలు తొలిపించుకొనుచు, దేవదారు పలకలతో కప్పు వేయించి, ఇంగిలీకపు రంగు పూయించువానికి శ్రమ.

14. Qui dicit, AEdificabo mihi domum amplam (mensuram, ad verbum, subaudiunt quidam Interpretes, magnarum; sed illud frigidum est, simpliciter enim domus mensurarum tantundem valet ac domus spatiosa,) et coenacula dilatationum (ad verbum, vel, respirationum, aut perflationum, nam {}הורsignificat tam respirare quam dilatare; unde deducitur {}הורquod significat spiritum et ventum,) et perforat sibi fenestras, et tecta (vel, cooperta) est domus cedro et uncta minio.

కొందరు చివరి మాటలను “ఎరుపు రంగు పూయబడి” అని అనువదించుచున్నారు; అయితే ఇంగిలీకము ఒక విధమైన ఎరుపే.

వారు మూడు విధములైన ఎరుపు రంగులను పేర్కొనుచున్నారు, — ముదురు ఎరుపు, గోధుమరంగుతో కూడిన ఎరుపు, మూడవది వివిధ రంగులతో కలిసినది; అయితే ఇంగిలీకము మరింత ప్రకాశమానమైన రంగు. ముఖ్యాంశము విషయమై ఏ కష్టమును లేదు; యెహోయాకీము రాజు తన పితరుల మితత్వముతో తృప్తిపడక, మితిమీరిన ఆడంబరమునకు లోనై, భూమిమీద నివాసము కలిగియుండుటకు ఇష్టపడనివానివలె మేఘములలో ఉన్నట్లుగా తనకొరకు ఒక నగరును కట్టించుకొనెనని, అతని ఆశను గర్వమును ప్రవక్త గద్దించుచున్నాడు. ఇండ్లలోని వైభవమును దానంతట అదే ఖండింపబడజాలదు; అయితే అట్టి తీరని ఆశ గర్వమునుండి పుట్టకుండుట అరుదు గనుక, అసలు అట్లు జరుగుట అసాధ్యమే గనుక, ప్రవక్తలు ఆడంబరమైన ఇండ్లను తీవ్రముగా ఖండించిరి; వారు ఉద్దేశమును అంతమును లక్ష్యపెట్టిరి గనుక అట్టి ఆడంబరములమీద శాపము ప్రకటించిరి. ఈ వాక్యభాగములో ప్రవక్త ఉద్దేశము ఇట్టిదే.

కావున అతడు యెహోయాకీము రాజును ఈలాగు చెప్పుచున్నట్లు చూపుచున్నాడు, నేను నాకొరకు విశాలమైన ఇల్లును గాలి ఆడు మేడగదులును కట్టించుకొందును. అతడు ఇట్లు చెప్పుటయే, యెహోయాకీము మత్తుడైయుండిన మూర్ఖమైన ఆశను ఋజువుపరచెను; అందువలన యెరూషలేములో ఇదివరకు వైభవముగా నున్నదంతయు అతడు ఏమియు కానిదిగా ఎంచెను. అక్కడ మిక్కిలి ఆడంబరమైన నగరులు ఉండెనని మనకు తెలియును; యూదా రాజు గొప్ప వైభవములో జీవించెనని కూడ మనకు తెలియును.

ఏలయనగా సొలొమోను నగరులు అప్పుడు తమ మొదటి వైభవములో నిలిచియుండకపోయినను, మిగిలియున్నది గర్వముతో నిండియుండని మనుష్యుని తృప్తిపరచుటకు సమృద్ధిగా సరిపోయెను. కావున యెహోయాకీములో అతిశయముపై మక్కువ ప్రబలియుండెనని దీనినుండి కనబడుచున్నది; ఏలయనగా అతడు రాజనగరును, సొలొమోను మరణము తరువాత మిగిలియున్నదంతటిని తృణీకరించెను. ఏలయనగా దేవుడు హిజ్కియాను, యోషీయాను, ఇతర రాజులను వర్ధిల్లజేసెనని మనకు తెలియును; అయితే వారు తగిన హద్దులలోనే నిలిచియుండిరి. కావున అట్టి అహంకారము యెహోయాకీము హృదయములోనికి ప్రవేశించెను గనుక, అతడు వ్యర్థమైన గర్వముతో నిండియుండెనని, అంతేకాదు బుద్ధిహీనతతో మత్తుడైయుండెనని స్పష్టమగుచున్నది. “నేను నాకొరకు విశాలమైన ఇల్లును గాలి ఆడు మేడగదులును,” లేదా గాలి వీచు మేడగదులును, “కట్టించుకొందును” అని చెప్పినందుకు ప్రవక్త అతనిని తీవ్రముగా గద్దించుటకు కారణము ఇదియే.

తరువాత అతడు, మరియు అతడు తనకొరకు కిటికీలు తొలిపించుకొనుచున్నాడు అని చేర్చుచున్నాడు. మనుష్యులు అనవసరమైనవాటికి లోనగుట మొదలుపెట్టినప్పుడు అది భోగలాలసతకు ఋజువాయెను. పూర్వకాలములో కిటికీలు చిన్నవిగా నుండెను; ఏలయనగా పొదుపుగల మనుష్యులు ఉపయోగమును మాత్రమే లక్ష్యపెట్టిరి; అయితే తరువాత ఒక విధమైన వెఱ్ఱి అనేకుల మనస్సులను ఆవరించెను, అందువలన వారు గాలిలో వ్రేలాడుచున్నట్లుండ కోరిరి. అందుచేత వారు మరింత వెడల్పైన కిటికీలను కలిగియుండ నారంభించిరి. నేను చెప్పినట్లు, ఆ విషయము దానంతట అదే దేవుడు ఖండించునది కాదు; అయితే నేను మీకు జ్ఞాపకము చేసినట్లు, మనుష్యుల హృదయములు గర్వముచేత సోకినప్పుడే తప్ప వారు బాహ్యవిషయములలో అతిశయమునకు పోరు అని మనము ఎల్లప్పుడును జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను; అప్పుడు వారు ఉపయోగకరమైనదానిని, తగినదానిని లక్ష్యపెట్టక, అతిశయముపై మక్కువచేత కొట్టుకొనిపోవుదురు.

తరువాత, మరియు అది దేవదారుతో కప్పబడియున్నది అని చేర్చబడుచున్నది, అనగా ఆ ఇల్లు దేవదారు పలకలతో కప్పబడియున్నది. ఏలయనగా నా అభిప్రాయములో, ఇల్లు దేవదారుతో కప్పబడియుండెనని చెప్పుచు ప్రవక్త ఇక్కడ గోడల చెక్కపలకల కప్పును సూచించుచున్నాడు; యెహోయాకీము రాజు గోడలను అలంకరించుటకు దేవదారు పలకల కప్పు చేర్చబడితేనే తప్ప, చెక్కి నునుపుచేసిన రాళ్లను ఏమియు కానివిగా ఎంచెనని అతడు చెప్పినట్లున్నది. అదే ఉద్దేశము నిమిత్తమే ఇంగిలీకముతో రంగు పూయుటయు జరిగెను; ఏలయనగా చిత్రములు మితిమీరిన అనవసర విషయములుగా న్యాయముగానే ఎంచబడవచ్చును. కావున మనుష్యులు వస్తువుల సహజ సరళత్వమును మార్చవలెనని కోరినట్లు గోడలను వివిధ చిత్రములతో అలంకరించుట భోగలాలసతలో ఒక భాగమాయెను గనుక, ప్రవక్త ఇక్కడ యెహోయాకీము రాజుమీద కోపపడుచున్నాడు. దేవుడు ఆ కాలపు పరిస్థితులను కూడ లక్ష్యపెట్టెననుటలో సందేహము లేదు; ఏలయనగా రాబోవు విపత్తులను గూర్చి దేవుడు అతనిని యూదులందరిని ఇదివరకే హెచ్చరించియుండెను. కావున ఇది ఒక విధముగా దేవుని బెదరింపులను ఎగతాళి చేయుటయే. ఇది ఆయనకు ఎంత సహింపరానిదిగా ఎంచబడెనో మనకు తెలియును; ఏలయనగా ఆయన యెషయాద్వారా ఈలాగు ప్రకటించుచున్నాడు, “నా జీవముతోడు, ఈ దోషము ఎన్నటికిని తుడిచివేయబడదు,” (యెషయా 22:14) ఏలయనగా గోనెపట్ట కట్టుకొని బూడిదె వేసికొనవలెనని ఆయన వారిని హెచ్చరించినప్పుడు, “తిందము త్రాగుదము, రేపు చనిపోదుము” అని వారు చెప్పిరి. కావున యెహోయాకీము రాజు మూర్ఖత్వమును అట్టిదే; ఏలయనగా తన కన్నుల యెదుట ఉంచబడినట్లున్న రాబోవు విపత్తును అతడు చూచియుండవలెను; అయితే అతడు మతిభ్రమించినవానివలె రాజవైభవమును హెచ్చించెను; అందువలన అతడు వ్యయపరచినదానితో పోల్చినప్పుడు దావీదు సొలొమోనుల ఐశ్వర్యము ఏమియు కానిదిగా కనబడెను. ఇప్పుడు ఇది అనుసరించుచున్నది, —

48 ఈ మాట {,{מרוחים; సెప్టువజింటు దీనిని “విసరబడిన — {ῥιπιστὰ}” అనియు, ఇతర ప్రాచీన అనువాదములును టార్గుమును “విశాలమైన” అనియు అనువదించుచున్నవి. దీనిని “గాలి వీచు మేడగదులు,” అనగా “గాలి ఆడు మేడగదులు” అని అనువదింపవచ్చును. పార్క్‌హర్స్ట్ దీనిని హుఫల్ కృదంతముగా ఎంచి “గాలి ఆడు” అని అనువదించుచున్నాడు. అయితే ఇది “మేడగదులు” అను మాటకంటె వేరొక లింగములో నున్నదని బ్లేనీ దీనికి అభ్యంతరము చెప్పుచున్నాడు; అయితే దీనిని సంబంధరూపములో నున్నదిగా ఎంచవచ్చును; ఏలయనగా హీబ్రూలో ఒక నామవాచకమును ఒక కృదంతమును లేదా విశేషణమును బదులుగా తరచుగా రెండు నామవాచకములు ఉపయోగింపబడును. — సం.

49 వల్గేటు, సిరియాక్, టార్గుము “మరియు అతడు తనకొరకు కిటికీలు తెరచుకొనుచున్నాడు” అని చదువుచున్నవి. క్రియాపదము {,{קרע, అనగా చింపుట, విభజించుట, మరియు సాగదీయుట, పెద్దదిగా చేయుట, విస్తరించుట. యిర్మీయా 4:30 చూడుము. ఈ పంక్తిని ఈ విధముగా అనువదింపవచ్చును, — మరియు అతడు తన కిటికీలను పెద్దవిగా చేయుచున్నాడు. — సం.

50 సెప్టువజింటును అరబిక్‌యు చేయునట్లు చివరి భాగమును మేడగదులకు గాక సాధారణముగా ఇంటికి అన్వయించుటలో కాల్విన్ పూర్తిగా సరియే; వాటిని అనుసరించి హూబిగాంట్ మూలపాఠమునకు సవరణలను ప్రతిపాదించెను. ఈ వచనపు అమరిక ప్రవక్తల సామాన్య పద్ధతి ప్రకారమే యున్నది, — 14. “నేను నాకొరకు విశాలమైన ఇల్లును, గాలి ఆడు పై అంతస్తు గదులును కట్టించుకొందును” అని చెప్పువాడు: మరియు అతడు తన కిటికీలను పెద్దవిగా చేయుచున్నాడు; మరియు అది దేవదారుతో కప్పబడియున్నది, ఇంగిలీకముతో రంగు పూయబడియున్నది. ఇక్కడ రెండు విషయములు పేర్కొనబడినవి, — ఇల్లు, గదులు. సాధారణముగా జరుగునట్లు, తరువాతి వాటిని గూర్చి అతడు మొదట చెప్పుచున్నాడు, అతడు వాటిలో పెద్ద కిటికీలను చేయించెనని; తరువాత ఇంటిని గూర్చి సాధారణముగా చెప్పుచున్నాడు, అది దేవాలయమువలె (1 రాజులు 6:15,) దేవదారుతో కప్పబడియుండెనని (పైకప్పు వేయబడియుండెనని కాదు), ఇంగిలీకముతో రంగు పూయబడియుండెనని. హీబ్రూ శైలిని గూర్చిన అజ్ఞానమువలన సవరణలు ఎట్లు ప్రతిపాదింపబడినవో ఇక్కడ ఒక ఉదాహరణను మనము చూచుచున్నాము. సిరియాక్ అనువాదము అక్షరార్థమైనది కాకపోయినను భావమును మరింత స్పష్టపరచుచున్నది, అది ఈ విధముగా నున్నది, — “నేను నాకొరకు పెద్ద ఇండ్లను, విశాలమైన గదులను కట్టించుకొందును” అని చెప్పువాడు: వీటికి అతడు కిటికీలను తెరచుచున్నాడు; వాటిని దేవదారులతో కప్పుచున్నాడు, చిత్రములతో అలంకరించుచున్నాడు. “ఇంగిలీకము,” {,{ששר; సెప్టువజింటు దీనిని “{μίλτω} — గైరికము,” లేదా ఎర్రమట్టి అనియు, వల్గేటును టార్గుమును “sinopide — ఒక ఎర్రని రాయి” అనియు అనువదించుచున్నవి. {μίλτος} వెండి గనులలో దొరకెననియు, అది ఒక విధమైన ఎర్రని ఇసుక అనియు, రంగుగా ఉపయోగింపబడెననియు చెప్పు ప్లినీని పార్క్‌హర్స్ట్ ఉదహరించుచున్నాడు. ఇక్కడ పేర్కొనబడినది ఇట్టిదే అయియుండవచ్చును; అయితే అది ప్రత్యేకముగా ఏదో ఇప్పుడు తెలియదు, అది అంత ప్రాముఖ్యమైన విషయమును కాదు. ఇది ఇక్కడను యెహెజ్కేలు 23:14 లోను మాత్రమే కనబడుచున్నది. — సం.

యిర్మీయా 22:15

15. నీవు దేవదారుతో నిన్ను నీవు ఆవరించుకొనుచున్నావు గనుక రాజువై యేలుదువా? నీ తండ్రి అన్నపానములు పుచ్చుకొనుచు నీతిన్యాయముల ననుసరించుచుండలేదా? అప్పుడు అతనికి క్షేమము కలిగెను గదా?

15. An regnabis, quia tu permisces se in cedro? (hoc est, quia to involvis cedro? pater tuus annon comedit et bibit et fecit (hoc est, cum faceret) judicium et justitiam?

Tunc bene fuit ei.

బలమైన రక్షణలకు బదులుగా యెహోయాకీము రాజు తన శత్రువులకు ఎదురుగా వ్యర్థమైనవాటిని నిలువబెట్టెను గనుక, ప్రవక్త ఇక్కడ అతని మూర్ఖమైన నమ్మికను పరిహసించుచున్నాడు. నెమ్మదియు భద్రతయు ఉన్నప్పుడు, అనగా వారు దేనికిని భయపడనప్పుడు, రాజులు తమ్మును తాము భోగములకు అప్పగించుకొనుట అలవాటు; ఏ అపాయమును కనబడనప్పుడు వారు తమ సుఖభోగములకు లోనగుదురు; ఇది సాధారణముగా అందరి విషయములోను జరుగును; ఏలయనగా యుద్ధము లేనప్పుడు, ఎవడును వారిని కలవరపెట్టనప్పుడు, ఎవడును వారిని బెదరింపనప్పుడు, విశేషముగా రాజులు అతిశయములకు లోనగుట మనము చూచుచున్నాము; అయితే యెహోయాకీమునకు రవంత జ్ఞానమైనను ఉండియుండినయెడల, తాను భయపడవలసిన అపాయములు అనేకము కలవని అతడు గ్రహించియుండును. ఇప్పుడు అతడు తన తలంపులన్నిటిని తన గోడలకు రంగులు పూయుటకును, తన నగరు వైభవమునకును, దాని చెక్కపలకల కప్పునకును ఇతర అల్పవిషయములకును వినియోగించినప్పుడు, అతడు స్వస్థబుద్ధిగలవాడు కాక వెఱ్ఱివాడై యుండవలెను గదా?

నీవు దేవదారు పలకలతో నిన్ను నీవు ఆవరించుకొనుచున్నావు గనుక రాజువై యేలుదువా? అని యిర్మీయా చెప్పునప్పుడు, అతడు ఇప్పుడు ఖండించుచున్నది ఈ వెఱ్ఱినే; అనగా, “ఇది నీ రాజ్యమును నీకు స్థిరపరచగలదా? లేదా నీవు దేవదారులచేత ఆవరింపబడియున్నందున దీనినిబట్టి నీవు మరింత ధన్యుడవగుదువా?” ప్రవక్త భావము ఆ వచనపు మిగిలిన భాగమునుండి మరింత సంపూర్ణముగా గ్రహింపవచ్చును; ఏలయనగా వెంటనే ఇది అనుసరించుచున్నది, నీ తండ్రి నీతిన్యాయముల ననుసరించుచుండగా అన్నపానములు పుచ్చుకొనలేదా?

కొందరు ఈ వాక్యభాగమును, ప్రవక్త ఒక అభ్యంతరమును ముందుగానే నివారింపవలెనని ఉద్దేశించినట్లు గ్రహించుచున్నారు; ఏలయనగా యెహోయాకీము తన తండ్రియైన యోషీయా మాదిరిని ఉదహరించియుండవచ్చును; అతడు నీచబుద్ధిగలవాడు కాడు గాని తన జీవితకాలమంతయు కొంత రాజఘనతను వైభవమును ప్రదర్శించెను. కావున కొందరు వ్యాఖ్యాతలు, “ఏమి! నా తండ్రియు రాజవైభవమును ప్రదర్శింపలేదా?” అని యెహోయాకీము అభ్యంతరము చెప్పియుండగలదానికి ప్రవక్త ఇక్కడ ఉత్తరమిచ్చుచున్నాడని తలంచుచున్నారు. ఈ విధముగా ప్రవక్త మొదట ఒకదానిని ఒప్పుకొని, తరువాత ఒక సవరణను చేర్చుటద్వారా యెహోయాకీము సాకు నిరర్థకమైనదని చూపెనన్నట్లు వారు ఈ మాటలను వివరించుచున్నారు: “నీ తండ్రి రాజోచితముగా అలంకరింపబడెనని నేను ఒప్పుకొనుచున్నాను, అయితే అతడు నీతిన్యాయములను జరిగించెను; అతని సద్గుణములలో నీవు నీ తండ్రిని ఎందుకు అనుసరింపవు?

51 సాధారణ భావము ఇవ్వబడినది, అయితే అక్షరార్థమైన అనువాదము కాదు. చివరి క్రియాపదము వివిధ రీతులుగా అనువదింపబడినది; “నీవు దేవదారువైపు మళ్లుచున్నావు గనుక” అని వల్గేటు; “నీవు దేవదారులయందు ఆనందించెదవా?” అని సిరియాక్; టార్గుము ఒక శిథిలమైన భావానువాదము, సెప్టువజింటును అరబిక్‌యు మన ప్రస్తుత మూలపాఠమునుండి పూర్తిగా తొలగి, “నీ తండ్రియైన ఆహాజుచేత నీవు ప్రేరేపింపబడుచున్నావు గనుక” అని చెప్పుచున్నవి. తరువాత వచ్చునది చాల వేరుగా నున్నది, అయితే మూలముతో పూర్తిగా పొసగనిది. ఈ క్రియాపదము {,{חרה, అనగా మండుట, వేడిగా నుండుట, అను దాని హిత్పాయెల్ రూపము; దీని అర్థము కోపముచేతను, ప్రయాసచేతను, దుఃఖముచేతను, లేదా ఆనందముచేతను వేడెక్కుట లేదా ఉద్రేకపడుట. రెండవ అర్థములో ఇది యిర్మీయా 12:5 లో ఉపయోగింపబడినది; అయితే ఇక్కడ చివరి అర్థములో, “నీవు దేవదారుచేత మండుచున్నావు గనుక,” లేదా దేవదారునందు మిక్కిలి ఆనందించుచున్నావు గనుక; ఈ అర్థమునకు వల్గేటును సిరియాక్‌యు రెండును ఆధారమిచ్చుచున్నవి. బ్లేనీ మూడవ అర్థమును — “దుఃఖముచేత వేడెక్కుట” — తీసికొని ఈ అనువాదమును ఇచ్చుచున్నాడు; దాని భావము అంత స్పష్టముగా లేకపోయినను హార్స్లీ దీనిని అంగీకరించుచున్నాడు, — నీవు దేవదారులో నిన్ను నీవు వేదనపరచుకొనుచున్నావు గనుక రాజువై యేలుదువా? వెనీమా మరింత సరిగా చెప్పుచున్నాడు, — నీవు దేవదారు నిమిత్తము మిక్కిలి ఉద్రేకపడుచున్నావు గనుక రాజువై యేలుదువా? — సం.

దేవుడు అనవసరమైనదానిని లేదా మితిమీరినదానిని క్షమించెను, ఏలయనగా తన గొప్ప సహనముచేత ఆయన రాజులలో అనేక విషయములను సహించును; అయితే నీవు నీ తండ్రికంటె చాల వేరైనవాడవు, ఏలయనగా నీవు నీ బీద ప్రజలచేత బలవంతముగా కష్టము చేయించుకొని, బలాత్కారముచేతను దోపిడిచేతను నీ నగరులను కట్టుకొనుచున్నావు. కావున నీ తండ్రినుండి నీ కొరకు ఒక ముసుకును వెదకుటకు నీకు ఏ కారణమును లేదు, ఏలయనగా నీవు అతని యథార్థతనుండి పూర్తిగా తొలగిపోయితివి.”

మరికొందరు పూర్తిగా వేరైన భావమును తీయుచున్నారు, — యోషీయా న్యాయముగా పాలించుటద్వారా తన ఆయుష్షును పొడిగించుకొని దేవుని అనుగ్రహమును సంపాదించుకొనెనని. కావున వారు ఈ మాటలను ఈ విధముగా జోడించుచున్నారు: “నీ తండ్రి అన్నపానములు పుచ్చుకొనలేదా,” అనగా, “దేవుడు అతనిని ఆశీర్వదించెను గనుక అతడు సుఖముగా జీవింపలేదా? కారణమును విచారించుము, అది ఇదే అని నీవు కనుగొందువు — అతడు తన విధులను నమ్మకముగా నెరవేర్చెను, ఏలయనగా అతడు నీతిన్యాయములను జరిగించెను. కావున నీ తండ్రి అనుసరించిన న్యాయమును మితత్వమును అతని సుఖజీవితమునకు కారణమని నీవు చూచుచున్నావు గనుక, నీవు కూడ అతనిని ఎందుకు అనుసరింపవు?”

అయితే ప్రవక్త భావము కేవలము ఇదేనని నాకు తోచుచున్నది, “నీ తండ్రి నిస్సందేహముగా సుఖముగా జీవించెను, అతడు నీతిన్యాయములను జరిగించుచుండగా అతనికి ఏ కొదువయు లేకుండెను.”

ఏలయనగా ఈ విధముగా యెహోయాకీము నిరంకుశత్వమునకును అతని తండ్రియైన యోషీయా యథార్థతకును మధ్యనున్న వ్యత్యాసము మరింత స్పష్టముగా కనబడుచున్నది; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది, “భోగలాలసతలోను వైభవములోను నీవు నీ తండ్రిని మించియున్నావు గనుక, నీ స్థితి నీ తండ్రి స్థితికంటె మేలైనదని నీవు ఇప్పుడు ఎంచుకొనుచున్నావు.

కాబట్టి నీవు వ్యర్థమైన వాటియందు ఉప్పొంగుచు, నీ తండ్రికంటె నీవు ధన్యుడవని నీకు నీవే తోచుచున్నావు; అయితే నీ తండ్రి తన భాగముతో తృప్తిపడెను; అంతేకాదు, అతని స్థితిని సరిగా పరిగణించినయెడల, దేవుడు సకలవిధమైన సమృద్ధితోను నానావిధములైన ఆశీర్వాదములతోను అతనిని ఘనపరచెను; అతడు తినుచు త్రాగుచు నుండెను.”

తినుట త్రాగుట అనుదానివలన నేను గ్రహించునదేమనగా, అతడు సంతోషముగా జీవించెను, క్షేమమును అనుభవించెను, సమాధానముగల జీవితమును గడపెను అనుటయే గాని వేరొకటి కాదు. నీ తండ్రి, అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు, తినుచు త్రాగుచు నుండెను; అనగా అతనికి కోరుకొనవలసినదేదియు లేకుండెను, మరియు అతడు నీతిన్యాయములను కోరినప్పుడు అతని స్థితి దేవుని దయకు నిదర్శనముగా ఉండెను. దీని తరువాత వచ్చునదియు ఈ అభిప్రాయమునకు అనుచితము కాదు, అప్పుడు అతనికి మేలు కలిగెను.

యెహోయాకీము యొక్క బుద్ధిహీనమైన ఆశాపేక్ష ఇక్కడ పరిహాసమునకు గురియగుచున్నదని దీనివలన మనము చూచుచున్నాము; ఏలయనగా తాను వెఱ్ఱివానివలె ప్రవర్తించిననే గాని తాను రాజునని అతడు తలంచుకొనినట్లు కనబడలేదు.

నేటి దినమున రాజుల విషయములోను ఇట్లే యున్నది; మానవత్వము గలవారుగా కనబడుటకు వారు సిగ్గుపడుదురు, నిరంకుశత్వమును జరిగించుటకు మాత్రమే మార్గములను కల్పించుకొందురు; మరియు మనుష్యుల సాధారణ వాడుకకును ఆచారమునకును సాధ్యమైనంత దూరముగా ఎట్లు తొలగిపోవలెనో అని కూడ వారు యోచించుదురు. కాబట్టి రాజులు తమ బుద్ధిహీనతలయందు ఇంత నేర్పరులై యుండగా, వారియందు మానవత్వము గలదేదియు కనబడకుండునట్లు అవి ముసుగులవలె నున్నట్లు కనబడుచుండగా, ప్రవక్త ఇక్కడ యెహోయాకీముపై న్యాయముగానే విరుచుకుపడుచున్నాడు; “నీ తండ్రికి మేలు కలిగెను,” అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు, “అయినను అతడు తన ప్రజలయెడల దయతోను మర్యాదతోను ప్రవర్తించెను; మనుష్యుల సాధారణ అలవాట్లను తృణీకరించునంత గర్వము అతనికి లేకుండెను. నిజమైన ధన్యతకు చెందినదానిని నీవు లక్ష్యపెట్టినయెడల అతడు ధన్యుడై యుండగా, నీవు నిన్ను నీవే ఇంతగా ఎందుకు మెచ్చుకొనుచున్నావు? అతనికి ఉన్నదానికంటె శ్రేష్ఠమైనదిగాని ఉత్తమమైనదిగాని నీకేమి యున్నది!”

రాజులు తమ విధులను నెరవేర్చుటయే వారికి ఏకైక నిజమైన మహిమయు ముఖ్యమైన ఘనతయునై యున్నదనియు, వారు నీతిన్యాయములను జరిగించునప్పుడు దేవుని స్వరూపము వారియందు ప్రకాశించుచున్నదనియు, గ్రుడ్డి ఆసక్తిచేత గర్వమునకు దాసులగుటకు వారు ఆశాపేక్షతో వెదకునప్పుడు అది వ్యర్థప్రయత్నమై, వారు బుద్ధిహీనముగా ఊహించుకొను ఆ ధన్యమైన జీవితమునకు ఏమియు తోడ్పడదనియు చూపుటయే ప్రవక్త యొక్క ఉద్దేశ్యమని మనము ఇప్పుడు గ్రహించుచున్నాము. ఇదే భావముతో ఆయన ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు, —

52 ఈ వచనమంతయు ఈ విధముగా చదివినయెడల మరి బాగుగా నుండును, — 15. దేవదారుపై మోహము గలవాడవై యున్నందున నీవు ఏలుదువా? నీ తండ్రి — అతడు తినలేదా త్రాగలేదా? అతడు నీతిన్యాయములను జరిగించినప్పుడు, అప్పుడు అతనికి మేలు కలిగెను. కాల్విన్ గమనించినట్లు, తినుట త్రాగుట అనునది ధన్యమైన జీవితమును సూచించుచున్నది; అతని తండ్రి దేవదారులయందు ఆనందింపకపోయినను జీవితమును అనుభవించెను; అయితే అతని ధన్యత తన ప్రజలను న్యాయముగా పరిపాలించుటవలననే కలిగెను. సిరియాక్ అనువాదము చివరి రెండు పంక్తులను పైవిధముగానే జతపరచుచున్నది, — అతడు నీతిన్యాయములను జరిగించెను, కావున నేను అతనికి మేలు చేసితిని. — సం.

యిర్మీయా 22:16

16. అతడు దీనులకును దరిద్రులకును న్యాయము తీర్చెను; అప్పుడు అతనికి మేలు కలిగెను; ఇదియే గదా నన్ను ఎరుగుట? అని యెహోవా సెలవిచ్చుచున్నాడు.

16. Judicium judicavit pauperis et egeni, tunc bene; an non cognoscere me, inquit

Jehova?

యోషీయా ప్రయోజనకరముగా జీవించెననియు, ఘనతయు గౌరవమును పొందెననియు, ఏలయనగా రాజమహిమ అతనియందు ప్రకాశించెననియు తాను చెప్పినదానిని ఆయన మరి సంపూర్ణముగా వ్యక్తపరచుచున్నాడు. అప్పుడు తాను చెప్పినదానినే ఆయన వేరు మాటలతో మరల చెప్పుచున్నాడు, అయితే వివరణ నిమిత్తమే ఆయన ఇట్లు చేసెను.

అతడు దీనులయొక్కయు దరిద్రులయొక్కయు వ్యాజ్యెమును, లేక వివాదమును, చేపట్టెను, అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. ఇక్కడ ఒక భాగము పూర్ణమునకు బదులుగా చెప్పబడుచున్నది; ఏలయనగా ఎవడైనను దరిద్రులయెడల దయతో వ్యవహరించినను, ధనవంతుల సంపదను దోచుకొనవచ్చును, అది న్యాయమని ఎంచబడజాలదు; అయితే పరిపాలించువారు దీనులను నిస్సహాయులను నిర్లక్ష్యము చేయుటయే సాధారణముగా జరుగుచుండును గనుక, ప్రవక్త ఒక్క విషయము క్రింద అధికారుల సమస్త కర్తవ్యమును ఇముడ్చుచు, యోషీయా రాజు యథార్థుడును నీతిమంతుడును న్యాయవంతుడునై యుండెననియు, అతడు అన్యాయములనుండి దూరముగా నుండుట మాత్రమే గాక, బాధింపబడుచుండుట తాను చూచిన నిరపరాధులకు సహాయము చేసెననియు, ఎవడును వారిని బాధింపకుండునట్లు తనంతట తానే అడ్డుపడెననియు చెప్పుచున్నాడు. కాబట్టి ఒక్క విషయము క్రింద నీతిగలవాడును యథార్థవంతుడునైన న్యాయాధిపతి యొక్క పదవికి చెందిన సమస్తమును ఆయన ఇముడ్చుచున్నాడు. ఏలయనగా న్యాయాధిపతులు సకలవిధమైన దోపిడినుండియు బలాత్కారమునుండియు దూరముగా నుండుట మొదటి విషయము; దరిద్రులు ఇతరుల అన్యాయములకు గురియగుచుండుట వారు చూచినప్పుడెల్లను వారికి చేయి చాపి సహాయము చేయుట రెండవ విషయము. కాబట్టి అతడు దీనులయొక్కయు దరిద్రులయొక్కయు న్యాయమును తీర్చెను, లేక వ్యాజ్యెమును చేపట్టెను; మరియు అప్పుడు మేలు, అని చేర్చబడుచున్నది; అనగా నేను వివరించినట్లు, “ఇదియే నీ తండ్రియైన యోషీయా యొక్క ధన్యత; దానివలన అతడు ప్రజలచేత తృణీకరింపబడలేదు, ఇంతకంటె ఎక్కువైన దేనిని అతడు కోరలేదు.”

తరువాత, ఇదియే గదా నన్ను ఎరుగుట, అని యెహోవా సెలవిచ్చుచున్నాడు? అని వచ్చుచున్నది. యెహోయాకీము రాజు విలాసమునందును అనవసరమైన ఆడంబరమునందును, అట్లే దోపిడియందును క్రూరత్వమునందును బాధించుటయందును తీసికొనిన స్వేచ్ఛ ఎక్కడనుండి కలిగెనో ప్రవక్త మరల చూపుచున్నాడు; అది అతడు మతమును గూర్చిన సమస్త శ్రద్ధను జాగ్రత్తను విడిచిపెట్టినందువలననే; ఏలయనగా దేవుని గూర్చిన నిజమైన జ్ఞానము ఎక్కడ ఉండునో అక్కడ మనుష్యులు తప్పక యథార్థతను మితమును లక్ష్యపెట్టుదురు. కాబట్టి తన పొరుగువారియెడల ఈ విధముగా క్రూరముగా ప్రవర్తించువాడు, మతమును గూర్చిన ప్రతి తలంపును దానిని గూర్చిన ప్రతి శ్రద్ధయు తన హృదయమునుండి పెల్లగింపబడెనని స్పష్టముగా చూపుచున్నాడు. సంక్షేపముగా, యెహోయాకీము మనుష్యులయెడల అన్యాయస్థుడు మాత్రమే గాక భక్తిహీనతకును దోషియై యుండెనని ప్రవక్త భావము; ఏలయనగా అతడు దేవుని అపవిత్రముగా తృణీకరించువాడు కాకపోయినయెడల, తన పొరుగువారిని ఈ విధముగా అన్యాయముగా బాధించియుండడు.

అయితే ఈ వాక్యభాగము గమనింపదగినది, ఏలయనగా భక్తి మనుష్యులను ప్రేమ యొక్క సమస్త కర్తవ్యములకు నడిపించునని అది చూపుచున్నది. కాబట్టి దేవుడు ఎక్కడ ఎరుగబడునో అక్కడ మనుష్యులయెడల దయయు కనబడును. అట్లే మరియొక వైపున, మనుష్యులు ఉద్దేశపూర్వకముగా ఒకరికొకరు అన్యాయము చేయునప్పుడును, ఒకరినొకరు బాధించుటకు లేక మోసపుచ్చుటకు వెదకునప్పుడును, దేవుని యెడల సమస్త లక్ష్యము ఆరిపోయెననియు ఆయనయెడల సమస్త భయము నిర్మూలమాయెననియు మనము నిర్ణయించవచ్చును. కాబట్టి ప్రేమ యొక్క విధులు నిర్లక్ష్యము చేయబడు చోట ఘోరమైన భక్తిహీనత కనబడుననుటలో ఏ సందేహమును లేదు. ఏలయనగా యోషీయా నీతిన్యాయములను జరిగించెనను కారణముచేత యిర్మీయా అతని భక్తిని మెచ్చుకొనినప్పుడు, అతడు నిస్సందేహముగా యెహోయాకీమును ఖండించెను; అతడు చెడిపోయి తిరిగి రాజాలని మతభ్రష్టుడని చెప్పినట్లే; ఏలయనగా అతనియందు మతము యొక్క రవ్వయైనను మిగిలియుండినయెడల, అతడు తన ప్రజలయెడల మరి న్యాయముగాను మానవత్వముతోను ప్రవర్తించియుండును. ఇప్పుడు ఇట్లు వచ్చుచున్నది, —

53 ఇక్కడ పునరుక్తి లేదని వెనెమా తలంచి, ఈ వచనము యెహోయాకీమును ఉద్దేశించి చెప్పబడినదిగా ఎంచి, ఈ అనువాదమును ఇచ్చుచున్నాడు, — శ్రమపడువారికిని దరిద్రులకును న్యాయము తీర్చుటచేత న్యాయము తీర్చుము, అప్పుడు నీకు మేలు కలుగును: ఇదియే గదా నన్ను ఎరుగుట, అని యెహోవా సెలవిచ్చుచున్నాడు? అయితే మాటలు ఈ అనువాదమునకు అవకాశమియ్యవు. క్రియాపదము భూతకాలములో నున్నది, దాని తరువాత అదే క్రియాపదమునుండి వచ్చిన నామవాచకము ఉన్నది; ఇది హెబ్రీభాషలో అసాధారణమైనది కాదు. అక్షరార్థముగా ఈ వచనము ఇట్లున్నది, — అతడు దరిద్రుని దీనుని వ్యాజ్యెమును (వివాదమును) సమర్థించెను, అప్పుడు అతనికి మేలుగా నుండెను: అదియే గదా నన్ను ఎరుగుట, అని యెహోవా సెలవిచ్చుచున్నాడు? {,{הואఅను సర్వనామము నిర్దేశక సర్వనామముగా వాడబడినప్పుడు దాని అర్థము “ఇది” కాదు, “అది.” ఆదికాండము 2:19 చూడుడి. నిజముగా చివరి పంక్తిని ఈ విధముగా అనువదించవచ్చును, --- అదియే గదా నన్ను గూర్చిన జ్ఞానము, అని యెహోవా సెలవిచ్చుచున్నాడు? అనగా, అది ఆ జ్ఞానము యొక్క ఫలము లేక పర్యవసానము కాదా?

54 వల్గేట్ పాఠము ఇది, “అతడు నన్ను ఎరిగియుండెను గనుక అది అట్లు కాలేదా, అని యెహోవా సెలవిచ్చుచున్నాడు?” సిరియాక్ పాఠము, “ఇట్టి కార్యములు చేయువాడు నన్ను ఎరుగును, అని ప్రభువు సెలవిచ్చుచున్నాడు;” తార్గుం పాఠము, “నేను కోరు జ్ఞానము అదియే గదా, అని ప్రభువు సెలవిచ్చుచున్నాడు?” వల్గేట్ పాఠమే అత్యంత సరియైనది. “ఆయనకు ఇష్టమైనదేదో తాము ఎరుగుదుమని తమ క్రియలచేత చూపువారు దేవుని ఎరుగుదురని చెప్పబడుచున్నారు,” అని గ్రోటియస్ చెప్పుచున్నాడు. — సం.

యిర్మీయా 22:17

17. అయితే నీ కన్నులును నీ హృదయమును నీ లోభము మీదను, నిర్దోషరక్తము చిందించుట మీదను, బలాత్కారము మీదను, అన్యాయము చేయుట మీదను తప్ప మరి దేనిమీదను లేవు.

17. Quia non oculus tuus et cor tuum nisi ad cupidatatem tuam, et ad sanguinem innoxium fundendum, et ad rapacitatem, et ad oppressionem, ad faciendum (hoc est, ut exequaris.

యెహోయాకీము తన తండ్రియైన యోషీయాకు ఎంతగా భిన్నుడై యుండెనో ప్రవక్త ఇక్కడ మరి స్పష్టముగా వ్యక్తపరచుచున్నాడు. అతడు అతనికి పూర్తిగా అసదృశుడై యుండెనని ఆయన నిజముగా చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా యోషీయా న్యాయమైనదానిని పాటించుటకు ప్రయత్నించెను, ఇతడైతే తన తలంపులన్నిటిని మోసముమీదను దోపిడిమీదను క్రూరత్వముమీదను నిలిపెను; ఏలయనగా కన్ను హృదయము అనువాటిచేత అతని ఆత్మ యొక్కయు శరీరము యొక్కయు సమస్త శక్తులను ఆయన సూచించుచున్నాడు. అందరికిని తెలిసినట్లు, శరీరము యొక్క ముఖ్యమైన ఇంద్రియములలో ఒకటి దృష్టి.

కాబట్టి నీ కన్ను, అనగా నీ శరీర ఇంద్రియములన్నియు లోభముమీద నిలిచియున్నవి, మరియు నీ హృదయము, అనగా నీ తలంపులు, భావములు, ఆలోచనలు, ధ్యానములు, సంకల్పములు అన్నియు అదే విధముగా వినియోగింపబడుచున్నవి అని చెప్పుటవలన, మనుష్యులయందు బాహ్యమైనది అంతరంగమైనది ఏదైతే ఉన్నదో దానినంతటిని ప్రవక్త ఇక్కడ ఇముడ్చుచున్నాడు. సంక్షేపముగా, యెహోయాకీము శరీరమందును మనస్సునందును చెడిపోయియుండెననియు, అందువలన దేవుని భయమంతటిని విడిచిపెట్టి, అతడు లోభమునకును దోపిడికిని సకలవిధములైన బలాత్కార క్రియలకును తన్నుతాను అప్పగించుకొనెననియు ఆయన సూచించుచున్నాడు. నీ కన్నును, అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు, నీ హృదయమును లోభముమీద తప్ప లేవు

{,}בצעbetso అను క్రియాపదమునకు ఆశించుట అని అర్థము; కావున నామవాచకము లోభమును మాత్రమే గాక పాపయుక్తమైన ఏ దురాశనైనను సూచించుచున్నది. ఆయన క్రూరత్వమును చేర్చుచున్నాడు, ఏలయనగా తమ దురాశలకు కళ్లెము విడిచిపెట్టువారందరు రక్తపాతకులు కాకుండుట అసాధ్యము. మూడవ స్థానములో ఆయన దోపిడిని, లేక బలవంతముగా లాగుకొనుటను, పేర్కొనుచున్నాడు; ఏలయనగా {,}עשקoshek అనగా ఇతరునికి చెందినదానిని బలవంతముగా తీసికొనుట; కావున నామవాచకము దోపిడిని సూచించుచున్నది. చివరి స్థానములో వచ్చునది బాధించుట, లేక కలవరపెట్టుట.

{,}רוףruts అనగా పరుగెత్తుట గనుక, {,}לlamed అనునది {,}עשותoshut కు ముందుగా చేర్చబడినప్పుడు అది {,}ם{,}ל{,}כ కాఫ్, లామెద్, మేమ్ అను సేవకాక్షరములలో ఒకటి కానట్లుగా, జెరోమ్ దానిని “నీ పని యొక్క పరుగు” అని అనువదించుచున్నాడు; అయితే దీనిని అంగీకరింపజాలము. యెహోయాకీము ఇతరులకు చెందినదానిని స్వాధీనపరచుకొనుటయందు మాత్రమే ఆసక్తుడై యుండలేదు, తాను చేయగలిగినంతమట్టుకు అందరిని బాధించి శ్రమపెట్టెను అనుటయే నిజముగా ప్రవక్త యొక్క స్పష్టమైన భావము. చివరిగా చేయుటకు, అని చేర్చబడుచున్నది; చేయుట అను క్రియాపదము ముందు వచ్చినదానికి అన్వయింపవలెను; అనగా యెహోయాకీము తన తలంపులన్నిటిని వినియోగించెను, దుష్క్రియలయందు పూర్తిగా నిమగ్నుడై యుండెను, తన మనస్సులో క్రూరత్వపు క్రియలను లోభపు క్రియలను కల్పించుటయే గాక, తాను కల్పించినదానిని సంపూర్ణముగా కార్యరూపములోనికి తెచ్చెను. ఇట్లు వచ్చుచున్నది, —

యిర్మీయా 22:18-19

18. కావున యూదా రాజైన యోషీయా కుమారుడగు యెహోయాకీమును గూర్చి యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా — అయ్యో నా సహోదరుడా! అయ్యో సహోదరీ! అని జనులు అతనిగూర్చి అంగలార్చరు; అయ్యో నా యేలినవాడా! అయ్యో అతని ప్రభావమా! అని అతనిగూర్చి అంగలార్చరు.

18. Propterea sic dicit Jehova ad Joakim (vel, de, {,}אלcapitur pro de, ergo de

Joakim) filio Josiae regis Jehudah, Non lugebunt eum, Heus frater mi! et heus soror! non lugebunt eum, Heus domine! heus gloria ejus!

19. గాడిదను పాతిపెట్టునట్లు అతడు పాతిపెట్టబడును; యెరూషలేము గుమ్మముల అవతలికి అతడు ఈడ్చుకొనిపోబడి పారవేయబడును.

19. Sepultura asini sepelietur, ad trahendum, et projiciendum ad extra ad portas (ad verbum hoc est, longe extra portas) Jerosolymae.

ప్రవక్త యెహోయాకీముపై విరుచుకుపడిన తరువాత, దేవునినుండి అతనికొరకు ఎట్టి శిక్ష కాచియుండెనో ఇప్పుడు చూపుచున్నాడు; లేనియెడల అతడు ప్రవక్త గద్దింపును తృణీకరించియుండును; అయితే తనకొరకు ఒక ప్రతిఫలము సిద్ధపరచబడియున్నదని అతడు వినినప్పుడు, అతడు తప్పక మేల్కొలుపబడియుండవలెను. కాబట్టి అతడు మహిమకొరకు బుద్ధిహీనమైన, మందబుద్ధితో కూడిన దురాశచేత పట్టబడి, యథార్థతను గూర్చిన సమస్త శ్రద్ధను విడిచిపెట్టినందున, అతనికొరకు అవమానము సిద్ధపరచబడియున్నదని ప్రవక్త ప్రకటించుచున్నాడు; అందుచేత అతని మరణము తరువాత అతనిని గాడిదతో పోల్చుచున్నాడు.

కావున యోషీయా రాజు కుమారుడైన యెహోయాకీము రాజుతో, లేక యెహోయాకీము రాజును గూర్చి, యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా, ఇత్యాది. అతడు ఘనత నిమిత్తము యోషీయా కుమారుడని పిలువబడుట లేదు, అతడు తన తండ్రి భక్తినుండి భ్రష్టుడాయెను గనుక అతనిని లోతుగా గుచ్చుటకే అట్లు పిలువబడుచున్నాడు. అయితే యోషీయా యొక్క మతము తనకు ఒకవిధమైన కప్పుగా నుండునని అతడు నిరీక్షించినందున, ప్రవక్త ఈ వ్యర్థమైన నమ్మికను పరిహసించి అణచివేయుచున్నాడు. “యోషీయా రాజు కుమారుడవని నీవు అతిశయించుచున్నావు, అయితే నీ పరిశుద్ధుడైన తండ్రి నీకు ఏమియు ప్రయోజనకరముగా నుండడు, ఏలయనగా నీవు అతనికి పూర్తిగా భిన్నుడవని బహిరంగముగా చూపుచున్నట్లు కనబడుచున్నావు. కాబట్టి నీవు యోషీయా సంతతివాడవైనను, దేవుడు నిన్ను రాజసింహాసనమునకు హెచ్చించినను, నీ క్షేమమును గూర్చి నీవు ధైర్యముగా నుండుటకు ఏ కారణమును లేదు; ఏలయనగా దేవుని ఈ ఉపకారములు నీకు తగిన ఆ అవమానకరమైన గతినుండి నిన్ను కాపాడవు.”

మొదట ఆయన ఇట్లు చెప్పుచున్నాడు, అయ్యో నా సహోదరుడా! అయ్యో సహోదరీ! అని వారు అతనిగూర్చి అంగలార్చరు. ప్రవక్త అనుకరణరీతిగా విలపించువారి మాటలను పేర్కొనుచున్నాడు. ఆ ప్రజలు తమ దుఃఖమును వ్యక్తపరచుటలో మిక్కిలి తీవ్రముగా నుండిరని మనము ఎరుగుదుము. ఇది జ్ఞాపకమునందుంచుకొనవలెను, ఏలయనగా కొందరు, మాదిరిగా తీసికొనవలసినది తప్ప మరేదియు ప్రవక్తలచేత వివరింపబడదని నమ్మి, ఈ విలాపరీతులు దేవునిచేత అంగీకరింపబడినవని తలంచుచున్నారు. అయితే యిర్మీయా 22:4 లో, “ఈ గుమ్మముల ద్వారా యూదా రాజులును వారి అధిపతులును రథములమీద ప్రవేశింతురు” అని ప్రవక్త చెప్పినదానిని మనము ఇంతకుముందు చూచితిమి; అయినను రాజులు అట్టి ఆడంబరములను ప్రదర్శించుట నిషేధింపబడెనని మనము ఎరుగుదుము; అయితే రాజవైభవమును గూర్చి మాటలాడుటలో ధర్మమైనదేదో సరియైనదేదో అని దేవుడు సూక్ష్మముగా ఎంచలేదు; అట్లే ఆయన ఉత్తరక్రియలను గూర్చి మాటలాడినప్పుడును చేసెను. కాబట్టి మృతులనిమిత్తము రోదనముతో విలపించుట సరియైనదియు తగినదియు అయినట్లు, ప్రవక్త చెప్పుదానిని మనము ఒక నియమముగా చేయకూడదు. ప్రవక్త పేర్కొను ఈ అతిశయములు బుద్ధిహీనమైనవి మాత్రమే గాక పూర్తిగా ఖండింపదగినవి అనుటలో నిజముగా ఏ సందేహమును లేదు; ఏలయనగా మనము తరచుగా మన విలాపములలో ఒకరితో ఒకరు పోటీపడుదుము; మనుష్యులు ఉత్తరక్రియలలో అమితముగా తమ దుఃఖమును వ్యక్తపరచునప్పుడు, ఏడ్చుటలోను అంగలార్చుటలోను ఒకవిధమైన వెఱ్ఱిలోనికి తమ్మును తాము రేపుకొందురు, తరువాత తమ్మును తాము సరిచేసికొని దుఃఖమును నటించునప్పుడు, నాటకశాలలోవలె ఒక పాత్రను పోషించుదురు. అయితే “వారు అతనిగూర్చి అంగలార్చరు,” ఇత్యాది అని చెప్పుటలో ప్రవక్త ఆ కాలపు సాధారణ ఆచారము చొప్పున మాత్రమే మాటలాడుచున్నాడు; అనగా ఒకడు మరియొకని కౌగిలించుకొనినప్పుడును, ఒక సహోదరి “అయ్యో, నా సహోదరుడా!” అనినప్పుడును, ఒక సహోదరుడు “అయ్యో, నా సహోదరీ!” అనినప్పుడును, లేక ప్రజలు “అయ్యో, యేలినవాడా, ఓ రాజా, నీ మహిమ ఎక్కడ! నీ ఘనత ఎక్కడ! నీ కిరీటము ఎక్కడ! నీ రాజదండము ఎక్కడ! నీ సింహాసనము ఎక్కడ!” అనినప్పుడును సాధారణముగా జరుగుచుండినదానిని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. కాబట్టి ప్రవక్త ఇక్కడ పేర్కొను విలాపములు మిక్కిలి బుద్ధిహీనమైనవి.

55 ఈ వచనము యొక్క అత్యంత అక్షరార్థమైన అనువాదము ఈ క్రిందిది, — నీ కన్నులును నీ హృదయమును దేనిమీదను లేవు, నీ లాభముమీదను, చిందింపబడునట్లు నిర్దోషరక్తముమీదను, జరిగింపబడునట్లు బాధించుటమీదను బలాత్కారముమీదను తప్ప. “చిందింపబడునట్లు” అనునది అక్షరార్థముగా “చిందింపబడుటకు,” అది కర్మణి కృదంతము; చివరి క్రియాపదము విషయములోను అట్లే యున్నది. — సం. 56 సెప్టువజింట్ మరియు వల్గేట్ అనువాదములలో అది “కు” (“తో”) అని యున్నది, సిరియాక్, అరబిక్, తార్గుంలలో “గూర్చి” అని యున్నది. వ్యాఖ్యాతలు ఎక్కువగా రెండవదానినే స్వీకరించుచున్నారు. — సం.

అయితే నేను ఇంతకుముందే చెప్పినట్లు, ఆయన ఆ కాలమున సాధారణముగా ఆచరింపబడుచుండిన ఈ ఆచారములను, వాటిని తాను అంగీకరించుచున్నట్లు వ్యక్తపరచకయే, సూచించుచున్నాడని మనము ఎరిగియుండుట చాలును.

వారు యెహోయాకీము రాజు నిమిత్తము అంగలార్చరు, అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు; అతని ఉత్తరక్రియలో, అయ్యో, నా సహోదరుడా! అయ్యో, సహోదరీ! మరియు, అయ్యో, యేలినవాడా! అయ్యో, అతని ప్రభావమా! అని వారు అనరు. అట్టిదేదియు జరుగదు; ఎందుకు? ఏలయనగా గాడిదను పాతిపెట్టునట్లు అతడు పాతిపెట్టబడును. శవము పాతిపెట్టబడక పారవేయబడుట దేవుని శాపములలో ఒకటిగా న్యాయముగా ఎంచబడెనని మనము ఇంతకుముందు చెప్పితిమి; ఏలయనగా జీవితములో మనము మృగములకంటె శ్రేష్ఠులమై యున్నట్లును, మన స్థితి మృగసృష్టి స్థితికంటె మిక్కిలి ఉన్నతమైనదై యున్నట్లును, మరణము తరువాతను మనలను వాటినుండి వేరుపరచు నిదర్శనముగా సమాధి యుండవలెనని దేవుడు కోరెను. సమాధి అమర్త్యత్వమునకు ఒకవిధముగా తాకట్టుగా కూడ ఉన్నది; ఏలయనగా మనుష్యుని శరీరము భూమిలో దాచబడినప్పుడు, అది ఒకవిధముగా రాబోవు జీవితమునకు అద్దముగా నున్నది. కాబట్టి సమాధి మానవజాతియెడల దేవుని కృపకును దయకును నిదర్శనమై యుండగా, మరియొక వైపున సమాధి నిరాకరింపబడినప్పుడు అది శాపమునకు సూచనయై యున్నది.

అయితే తాత్కాలిక శిక్షలను ఎల్లప్పుడును ఒకే విధముగా చూడకూడదని వేరొకచోట చెప్పబడెను; ఏలయనగా కీర్తనలు 79:2, 3 లో మనము చదువుచున్న ప్రకారము, దేవుడు కొన్నిసార్లు తన నమ్మకమైన సేవకులను పాతిపెట్టబడకుండ ఉండనిచ్చెను; వారి దేహములు పొలములలో పారవేయబడెను, భూమృగములకును ఆకాశపక్షులకును ఆహారముగా విడువబడెను. అక్కడ చెప్పబడినవారు దేవుని నిజమైన యథార్థమైన ఆరాధకులు. అయితే మంచివారికిని చెడ్డవారికిని తాత్కాలిక శిక్షలు సాధారణమని మనము ఎరుగుదుము; కరవు దిగంబరత్వము, తెగులు యుద్ధము విషయములో ఇది సత్యము. యెరూషలేము పట్టణ నాశనము దుష్టులపై వచ్చిన న్యాయమైన శిక్ష; అయినను దానియేలును యిర్మీయాయును దుష్టులతో కూడ చెరలోనికి కొనిపోబడి గొప్ప శ్రమలను అనుభవించిరి; సంక్షేపముగా, వారు భక్తిహీనులతో ఎంతగా కలిసిపోయిరనగా, వారి బాహ్యస్థితి ఏ విషయములోను భిన్నముగా లేకుండెను. కాబట్టి లోకములో విషయముల స్థితి తరచుగా ఎంత అస్తవ్యస్తముగా నుండుననగా, బాహ్య పరిస్థితులచేత మంచివారిని చెడ్డవారిని మనము వేరుపరచలేము.

57 మూలములో “అతని” అని లేదు, “ఆమె ప్రభావము” అని యున్నది. ఈ విలాపము రాజుల నిమిత్తము వాడబడునట్టిది, అప్పుడు రాణుల నిమిత్తము సానుభూతియు వ్యక్తపరచబడుచుండెను. అయ్యో, నా సహోదరుడా! మరియు, అయ్యో, యేలినవాడా! అనునది మృతుడైన రాజు నిమిత్తమైన విలాపము, (యిర్మీయా 34:5;) మరియు, అయ్యో, సహోదరీ! మరియు, అయ్యో, ఆమె ప్రభావమా! అనునది బ్రదికియున్న రాణియెడల సానుభూతి. ఆమె ప్రభావము ఆమె భర్తతో కూడ తొలగిపోయెను. ఇది బ్లేనీ అభిప్రాయము. అనువాదములును తార్గుమును అన్నియు భిన్నముగా నున్నవి, వాటిలో ఒక్కటియు మూలమును సరిగా అనువదించుటలేదు. ఈ వచనమును ఈ విధముగా అనువదించవచ్చును, — 18. కావున యోషీయా కుమారుడును యూదా రాజునైన యెహోయాకీమును గూర్చి యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా — వారు అతని నిమిత్తము అంగలార్చరు — “అయ్యో, నా సహోదరుడా, మరియు, అయ్యో, సహోదరీ. వారు అతని నిమిత్తము అంగలార్చరు — “అయ్యో, యేలినవాడా! మరియు, అయ్యో, ఆమె ప్రభావమా!” {{ו ను మన అనువాదములోవలె వియోజకముగా “లేక” అని అనువదించుట తగినట్లు కనబడదు. విలాపమును సానుభూతియు కలిపియుంచవలెను. “అయ్యో” అనుదానిని “హా” అని కూడ అనువదించవచ్చును; అనేక స్థలములలో అట్లే యున్నది. 1 రాజులు 13:30 చూడుడి. --- సం.

అయినను ఒక మనుష్యునికి సమాధి నిరాకరింపబడినప్పుడు అది దేవుని శాపమునకు సూచన అను ఈ సత్యమును ఎల్లప్పుడును పట్టుకొనియుండుట సరియైనదే.

కాబట్టి ప్రవక్త ఇప్పుడు, గాడిదను పాతిపెట్టునట్లు అతడు పాతిపెట్టబడును, అని చెప్పుచున్నాడు. గాడిద నీచమైన జంతువు గనుక ఆయన దానిని పేర్కొనుచున్నాడు; ఆయన గుఱ్ఱమును లేక ఎద్దును పేర్కొనియుండవచ్చును, అయితే గాడిద మరి నీచమైనదియు మరి తృణీకరింపదగినదియునైన జంతువు గనుక, “యెహోయాకీము కుక్కలతో కూడ పారవేయబడును” అని ఆయన చెప్పినట్లే యున్నది. ఈ ప్రవచనము రాజు మనస్సును మాత్రమే గాక సమస్త ప్రజల మనస్సును కూడ నిస్సందేహముగా తీవ్రముగా గాయపరచెను; ఏలయనగా అప్పటికి అతని సింహాసనము నిలిచియుండెను, అందరును దావీదు కుటుంబమును మిక్కిలి గౌరవించిరి, మరియు రాజ్యము దేవుని సంరక్షణయు కాపుదలయు క్రింద నున్నందున అది పరిశుద్ధమైనదని తలంచిరి. అయితే తరువాత సంభవముచేత స్థిరపరచబడినదానిని ప్రకటించుటకు ప్రవక్త సంకోచింపలేదు; ఏలయనగా యెహోయాకీము యెరూషలేము గుమ్మముల అవతలికి దూరముగా పారవేయబడినందున గాడిదను పాతిపెట్టునట్లు పాతిపెట్టబడెను. యెహోయాకీము రాజుపై ముద్రింపబడబోవు అవమానమును ప్రవక్త ఇక్కడ అధికము చేయుచున్నాడు, ఏలయనగా అతడు ప్రయాణములో మృతుడై విడువబడియుండవచ్చును; అయితే పారవేయబడుటకంటె మరి దుఃఖకరమైనదానిని ఆయన వ్యక్తపరచుచున్నాడు; ఈడ్చుకొనిపోబడి, అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు, పారవేయబడును, ఇత్యాది; అనగా యెహోయాకీము పారవేయబడుట మాత్రమే గాక, తన దుర్గంధము పట్టణమును చెరుపకుండునట్లు, గాడిదవలెను కుక్కవలెను ఈడ్చుకొనిపోబడును; అతడు సమాధికి మాత్రమే గాక మనుష్యులచేత చూడబడుటకును అపాత్రుడైనట్లే.

ఇది ముఖ్యముగా గమనింపవలెను, ఏలయనగా రాజుకు సంభవింపబోవు అవమానమును అధికముచేసి చెప్పుట ద్వారా తప్ప ప్రవక్త రాజు మనస్సును ముట్టడించి ప్రజలను భయపెట్టలేకపోయెను గనుక, దేవుని బెదిరింపులను తృణీకరించుటలో అతని మూర్ఖత్వము ఎంత గొప్పదో దీనివలన మనము నిర్ణయించుచున్నాము. ఏలయనగా రాజునందును ప్రజలయందును నేర్చుకొను మనస్సు ఏమాత్రమైనను ఉండినయెడల, “యెహోయాకీము పాతిపెట్టబడడు” అను సాధారణమైన మాటతోనే ప్రవక్త తృప్తిపడియుండును; అనగా దేవుడు అతడు మృతుడైనప్పుడును అతనిని శిక్షించును; దేవుని శాపము అతడు బ్రదికియుండగా మాత్రమే అతనిపై ఉండుట కాదు, అతని మరణము తరువాతను ఆయన అతనిమీద ప్రతికారము చేయును. ఆయన ఈ విధమైన మాటతో తృప్తిపడలేదు; అయితే అతడు గాడిదవలె పాతిపెట్టబడును, అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు, దూరముగా పారవేయబడును; ఇంకను, అతని శవము ఈడ్వబడును లేక లాగబడును; కాబట్టి అది నిత్యమైన అపకీర్తికిని అవమానమునకును గుర్తుగా నుండవలసియుండెను.

ప్రార్థన

సర్వశక్తిగల దేవా, దావీదు సంతతివారిపై నీవు జరిగించిన భయంకరమైన ప్రతికారమును జ్ఞాపకము నిరంతరము నిలిచియుండునట్లు చేయుట నీకు ఇష్టమాయెను గనుక, వారి కీడులచేత మేము నీ సన్నిధిని జాగ్రత్తగా నడచుకొనుట నేర్చుకొనునట్లు, --- ఈ దృష్టాంతమును గూర్చిన మరపు మమ్మును ఎన్నడును ఆవరింపకుండునట్లును, మా యెదుట ఉంచబడినదానిని మేము శ్రద్ధగా ధ్యానించునట్లును అనుగ్రహించుము; ఈ విధముగా మా జీవితకాలమంతయు నీ నామమహిమను వృద్ధిచేయుటకును ప్రబలపరచుటకును మేము ప్రయత్నించి, తుదకు నీవు మాకొరకు సిద్ధపరచినదియు, నీ అద్వితీయ కుమారుడు తన స్వరక్తముచేత మాకొరకు సంపాదించినదియునైన నీ పరలోక మహిమలో మేము పాలివారమగుదుము గాక. ---

58 “ఈడ్చుకొనిపోబడి” అని అనువదింపబడిన క్రియాపదమునకు, లేక కృదంతమునకు, మోయబడుట అని కాదు, ఈడ్చబడుట అని అర్థము. 2 సమూయేలు 17:13 చూడుడి. అతడు పట్టణములోనుండి ఈడ్చుకొనిపోబడి యెరూషలేము గుమ్మముల అవతలికి పారవేయబడవలసియుండెను. నెబుకద్నెజరు “అతనిని బబులోనునకు కొనిపోవుటకై సంకెళ్లతో బంధించెను” అని 2 దినవృత్తాంతములు 36:6 లో చెప్పబడియున్నది. సంభావ్యమైనదేమనగా (మనకు స్పష్టమైన వృత్తాంతము లేదు) అతడు తరలింపబడకముందే యెరూషలేములో సంకెళ్లలో నుండగా మృతినొందెను, మరియు నెబుకద్నెజరు అతని తిరుగుబాటుపై కోపముచేత, అతనిని చచ్చిన గాడిదవలె పట్టణములోనుండి ఈడ్పించి, దోచుకొను పక్షులకును మృగములకును ఆహారముగా పడవేయించెను. “యెహోయాకీము తన పితరులతో కూడ నిద్రించెను” అని 2 రాజులు 24:6 లో చెప్పబడియుండుట మనము చూచుచున్నాము; అయితే దీని అర్థము అతడు మృతినొందెను, లేక అతడు చంపబడక స్వాభావిక మరణము పొందెను అని మాత్రమే; ఏలయనగా తరువాత సమాధి పేర్కొనబడినప్పుడు ఈ వాక్యప్రయోగము వాడబడుట మనము చూచుచున్నాము. 2 దినవృత్తాంతములు 12:16; 16:13, 14 చూడుడి. — సం.

ఆమేన్.

ఎనుబది మూడవ ఉపన్యాసము

యిర్మీయా 22:20

20. లెబానోను ఎక్కి కేకలువేయుము, బాషానులో నీ స్వరమెత్తుము, అబారీములోనుండి కేకలువేయుము; నీ విటకాండ్రందరు నశించిరి.

20. Ascende in Libanum, et clama, et in Basan ede vocem tuam, et clama a lateribus, quia contriti sunt omnes amatores tui.

యిర్మీయా యూదులపై జయధ్వని చేయుచు, దేవుడు తమకు విరోధముగా నున్నను తాము క్షేమముగా నుందుమని వారు తలంచిన వారి అహంకారమును పరిహసించుచున్నాడు. శిక్షలేకుండ తప్పించుకొందుమని తమకు తాము వాగ్దానము చేసికొనుటలో వారు మోసపోయిరని ఆయన చూపుచున్నాడు; అయితే దేవుని తీర్పు వచ్చినప్పుడు తమకు ఏ సహాయమును ఉండదని వారు తెలిసికొనునట్లు, లెబానోను పర్వతము ఎక్కి, బాషాను పర్వతముమీద బిగ్గరగా కేకలువేయుడని ఆయన వారికి ఆజ్ఞాపించుచున్నాడు. అయితే ఈ వచనమంతయు వ్యంగ్యముగా చెప్పబడినది; ఏలయనగా వారు వ్యర్థముగానే కేకలువేసి అంగలార్చుదురు. నిజముగా వారు పూర్తిగా సరిదిద్దజాలనివారని ప్రవక్త చూచెను గనుక వారిని ఈ విధముగా వ్యవహరించెను. కాబట్టి ఆయన వారికి ఆలోచన చెప్పుటకుగాని నమ్మకముగా హెచ్చరించుటకుగాని వారు యోగ్యులు కారు. కావున తమమీద తామే దేవుని ప్రతికారమును రేపుచుండగా తమకు తాము క్షేమమును వాగ్దానము చేసికొనుటలో వారి వెఱ్ఱితనమును వ్యంగ్యముగా పరిహసించుట ఆయనకు అగత్యమాయెను.

అయితే అదే సమయమున ఆయన తాను చెప్పుదానిని వారి ఉద్దేశములకు అనుగుణముగా చేయుచున్నాడు; ఏలయనగా తమకు కావలసిన ఏ సహాయము నిమిత్తమైనను వారు ఎల్లప్పుడును ఐగుప్తుమీదనో అష్షూరుమీదనో తమ కన్నులు నిలిపిరనుటలో ఏ సందేహమును లేదు. కావున ఆయన ఇట్లు చెప్పుచున్నాడు, లెబానోను పర్వతము ఎక్కి కేకలువేయుము, తరువాత బాషాను పర్వతముమీద కేకలువేయుము, చుట్టునున్న అన్నివైపులనుండి కేకలువేయుము, (ఏలయనగా ప్రక్కలు అనుదానిచేత ఆయన అన్ని భాగములను సూచించుచున్నాడు;) అయితే నీవు ఏమియు సంపాదింపవు, అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు, ఏలయనగా నీ విటకాండ్రందరు నశించిరి. ఎక్కుము, కేకలువేయుము, అని ప్రవక్త పరిహాసరీతిగా చెప్పెనని వచనము యొక్క అంతమునుండి మనము నేర్చుకొనుచున్నాము. విటకాండ్రు అనుదానిచేత ఆయన ఐగుప్తీయులను అష్షూరీయులను ఇతర పొరుగు జనములను సూచించుచున్నాడు; ఏలయనగా యూదులు ఏదైనను అపాయమునకు భయపడినప్పుడు తమ పొరుగువారి యొద్దకు పారిపోవుట వారికి అలవాటు, అంతలో దేవుడు వారిచేత నిర్లక్ష్యము చేయబడెను; ఈ కారణముచేత వారు విటకాండ్రని పిలువబడిరి.

దేవుడు ఆ ప్రజలను తన సొంతవారిగా ప్రధానము చేసికొనెను, అందుచేత ఆయన తరచుగా వారిని తన భార్య అని పిలిచెను, మరియు ఇక్కడ స్త్రీలింగములో మాటలాడుచున్నాడు; ఈ విధముగా ప్రజలు భార్యతో పోల్చబడుచున్నారు, దేవుడు భర్త స్వభావమును ధరించుచున్నాడు. కాబట్టి ప్రజలు తమ స్వేచ్ఛాచిత్తము చొప్పునను మనోభావము చొప్పునను ఇటు అటు తిరుగులాడినప్పుడు, ఈ చపలత్వము వ్యభిచారమని పిలువబడెను; ఏలయనగా విశ్వాసము యొక్క నిష్కపటత్వమే మన ఆత్మీయ పాతివ్రత్యము; తన భర్తను మాత్రమే లక్ష్యపెట్టు భార్య దాంపత్య నమ్మకత్వమును పవిత్రమైన ప్రవర్తనను కాపాడుకొనునట్లు, మనము దేవుని మాత్రమే హత్తుకొనియుండునప్పుడు, ఆయన మనలను కోరునట్లు ఆత్మీయ భావములో పవిత్రులమై యుందుము; అయితే మన క్షేమమును ఈ వైపునుండియు ఆ వైపునుండియు వెదకునప్పుడు, దేవునికి మనము చూపవలసిన నమ్మకత్వమును భంగపరచుచున్నాము. కాబట్టి మనము మన తలంపులను ఇటు అటు త్రిప్పిన వెంటనే, సంచారమైన అక్రమ సంబంధములను వెదకు స్త్రీవలె ప్రవర్తించుచున్నాము.

ప్రవక్త ఐగుప్తీయులను అష్షూరీయులను విటకాండ్రతో ఎందుకు పోల్చుచున్నాడో ఆ కారణమును మనము ఇప్పుడు చూచుచున్నాము, ఏలయనగా ఇతర స్థలములలో చెప్పబడినట్లు, ఇశ్రాయేలు ప్రజలు ఈ విధముగా వ్యభిచారము చేసిరని ఆయన సూచించుచున్నాడు. ఇట్లు వచ్చుచున్నది, —

59 “చుట్టునున్న అన్నివైపులనుండి,” {,{מעברים అనుదానిని సెప్టువజింట్ “సముద్రము అవతల” అనియు; వల్గేట్ “దాటిపోవువారికి” అనియు; సిరియాక్ “సముద్రము యొక్క ఆవలి తీరములనుండి” అనియు; తార్గుం “రేవుల యొద్ద” అనియు; గ్రోటియస్ పిస్కేటర్లు “రేవుల అవతల,” అనగా నైలు నది రేవుల అవతల, అనియు; బ్లేనీ “సరిహద్దులనుండి” అనియు అనువదించుచున్నారు. అయితే ఇక్కడ అత్యంత తగిన అనువాదము గాటేకర్ వెనెమాలు స్వీకరించినదే, “అబారీమునుండి,” అది మోయాబు సరిహద్దులలోని ఒక పర్వతము. సంఖ్యాకాండము 27:12 చూడుడి. ఇంతకుముందు పేర్కొనబడిన రెండు పర్వతములు ఉత్తరమున నున్నవి; ఇది తూర్పున నున్న మరియొకటి. యెరూషలేము (ఇక్కడ సంబోధింపబడుచున్నది అదే) సహాయము నిమిత్తము కేకలువేయుటకును తన విలాపమును వెలిబుచ్చుటకును ఈ పర్వతములను ఎక్కుమని ఎగతాళిగా ఆజ్ఞాపింపబడుచున్నది; ఏలయనగా ఈ దిక్కులనుండి వచ్చిన దాని విటకాండ్రందరు నశించిరి; బబులోను రాజు వారిని లోపరచుకొనెను. --- సం.

యిర్మీయా 22:21

21. నీవు క్షేమముగా నుండినప్పుడు నేను నీతో మాటలాడితిని, అయితే నీవు నేను వినను అంటివి; నా మాట వినకుండుట నీ బాల్యమునుండి నీకు అలవాటే.

21. Loquutus sum tecum in pace tua (vel, quiete, vel, foelicitate tua,) dixisti, Non audiam; haec via tua (id est, ratio, vel, consuetudo) a pueritia tua, quod non audieris vocem meam.

తాను పేర్కొనిన ప్రతిఫలమునకు, అనగా దుఃఖించుచు అన్నివైపుల సహాయమును వెదకి ఏదియు కనుగొనకుండుటకు, ఆ ప్రజలు పాత్రులని దేవుడు ఇక్కడ చూపుచున్నాడు. భర్త యొక్క అమితమైన కాఠిన్యము తరచుగా అతని భార్యను అతని సహవాసమునుండి దూరపరచుట నిజముగా సంభవించుచుండును; మరియు భర్త ఆలోచనలేమిచేత ఇతర విషయములయందు శ్రద్ధ నిలిపి తన గృహకార్యములను నిర్లక్ష్యము చేసినప్పుడు, అందువలన అతని భార్య దారి తప్పినప్పుడు; లేక తన భార్య అపాయకరమైన ప్రలోభములకును ముఖస్తుతులకును గురియగుచుండుట చూచియు అతడు చూచీచూడనట్లుండినప్పుడు, ఆ తప్పు కొంతవరకు అతనికే ఆరోపింపవలసియుండును. అయితే తాను మంచి నమ్మకమైన భర్త యొక్క విధులను నెరవేర్చితిననియు, ప్రజలు తమ పాత్రను నెరవేర్చకపోవుట తన తప్పు కాదనియు దేవుడు ఇక్కడ చూపుచున్నాడు.

నేను నీతో మాటలాడితిని, అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు; అనగా అజ్ఞానముచేత దారి తప్పితినని నీవు చెప్పజాలవు; ఏలయనగా దోషులని నిరూపింపబడువారు ఈ విధమైన సాకు యొద్దకు పారిపోవుట అలవాటు, --- “నేను ఆలోచింపలేదు; నేను హెచ్చరింపబడియుండినయెడల మంచి ఆలోచనను లక్ష్యపెట్టియుందును; అయితే జారుడు నేలమీద పడుట సులభము, విశేషముగా సహాయము చేయుటకు ఎవడును చేయి చాపనప్పుడు.” అయితే దేవుడు ఇక్కడ ఈ విధమైన ప్రతి సాకును తీసివేసి, తాను మాటలాడితినని చెప్పుచున్నాడు; “నేను నిన్ను సకాలములో హెచ్చరించితిని; కాబట్టి నీవు అజ్ఞానముచేతగాని ఆలోచనలేమిచేతగాని పాపము చేయలేదు” అని ఆయన చెప్పినట్లే. సంక్షేపముగా, ప్రజలు తెలిసి ఉద్దేశపూర్వకముగా సకలవిధమైన దుష్టత్వమునకు తమ్మును తాము అప్పగించుకొనిరని, వారి మూర్ఖత్వమును దేవుడు ఇక్కడ ఖండించుచున్నాడు. ఈ వాక్యభాగము విశేషముగా గమనింపదగినది; ఏలయనగా దేవుడు సకాలములో మనతో మాటలాడి మనలను సరియైన మార్గమునకు పిలుచునప్పుడు, మనము వినుటకు నిరాకరించినయెడల అది రెట్టింపు నేరమని మనము చూచుచున్నాము; ఏలయనగా ఆయనచేత సరిదిద్దబడుటకు మనము ఒప్పుకొననప్పుడు మన దుష్టత్వము క్షమింపరానిదై యున్నది.

నీ నెమ్మదిలో నేను నీతో మాటలాడితిని, అని ఆయన చేర్చుచున్నాడు. ఈ పరిస్థితిచేత కూడ వారి నేరము అధికమగుచున్నది; ఏలయనగా దేవుడు తన ప్రవక్తల ద్వారా సరియైనదానిని తన ప్రజలకు తెలియజేయుట మాత్రమే గాక, తన ఆశీర్వాదముచేత వారిని తనతో సమాధానపరచుకొనెను. ఏలయనగా భర్త తన భార్యకు ఆలోచన చెప్పుచు అదే సమయమున కఠినుడుగాను చిరచిరలాడువాడుగాను ఉండినయెడల, అతని భార్య తాను వినునదేదైనను లక్ష్యపెట్టదు, ఏలయనగా ఆమె మనస్సు అయిష్టముచేత ముందుగానే ఆక్రమింపబడియుండును; అయితే భర్త తన భార్యను దయతో చూచి, తన ఉపకారబుద్ధిచేత ఆమెయెడల తనకున్న ప్రేమను రుజువుపరచి, అదే సమయమున ఆమెయెడల తన ప్రవర్తనలో వివేకమును చూపునప్పుడు, తన భర్త యొక్క అట్టి ఆలోచనచేతను దయచేతను ఉపకారబుద్ధిచేతను ఆమె కదిలింపబడనియెడల, ఆమె తప్పక మిక్కిలి చెడ్డ స్వభావము గలదై యుండవలెను. తన ప్రజలను తమ విధులను నమ్మకముగా నెరవేర్చుటలో నిలిపియుంచుటకై తాను ప్రవక్తలను పంపితిననియు, వారు మధురముగా తనకు విధేయులగునట్లు ఆకర్షింపబడుటకై తాను వారియెడల దయయు ఔదార్యమును చూపితిననియు దేవుడు ఇక్కడ చూపుచున్నాడు. కాబట్టి “నెమ్మది” అను మాటచేత ప్రవక్త తన ప్రజలయెడల దేవుని దయను ఔదార్యమును వివరించుచున్నాడు.

60 నెమ్మది అను మాట బహువచనములో “నెమ్మదులు” అని యున్నది, దాని అర్థము నెమ్మదిగల లేక ప్రశాంతమైన కాలములు లేక సమయములు. సెప్టువజింట్ దానిని ఏ కారణమును లేకుండ “పతనము” అని అనువదించుచున్నది; వల్గేట్ “సమృద్ధి” అనియు; సిరియాక్ “ఐశ్వర్యము” అనియు; తార్గుం “నీవు నెమ్మదిగా కూర్చుండియుండినప్పుడు” అనియు అనువదించుచున్నవి. అయితే ఆ మాటకు నెమ్మదిగల, ప్రశాంతమైన, లేక సమాధానకరమైన స్థితి అని స్పష్టముగా అర్థము. బ్లేనీ ఈ వాక్యమును “నీ నెమ్మది కాలములలో” అని సరిగానే అనువదించుచున్నాడు. — సం.

మనుష్యులు బలిసినప్పుడు పొగరుబోతులైన విచ్చలవిడి గుఱ్ఱములవలె నుందురని మోషే చెప్పునది నిజముగా సత్యమే. (ద్వితీయోపదేశకాండము 32:15.) కాబట్టి బలుపును నెమ్మదియు మనలను మరి మొండివారినిగా చేయునంత ప్రభావము కలిగియున్నవి. అయినను దేవుడు మనలను దయతో ఆహ్వానించి, తన బోధతో దయగల తండ్రివంటి ఉపకారబుద్ధిని జతపరచి, మనము నేర్చుకొను మనస్సుగలవారమై ఆయనకు ఇష్టపూర్వకమైన విధేయత చూపునప్పుడు ఫలితములచేత దానిని స్థిరపరచుచుండగా, ఇది సాకుగా ఉపయోగపడజాలదు. ఈ విధముగా ప్రవక్త యూదుల నోళ్లను మూసివేసెను; ఏలయనగా వారు బహుశః ఈ ఆక్షేపణను చేయ వెదకియుందురు, --- తమమీద ప్రతికారము అతి తీవ్రముగా ప్రకటింపబడెననియు, దేవుడు అకస్మాత్తుగా తమమీద పడెననియు; అయితే నెమ్మదియందును క్షేమమునందును వారు దేవుని తండ్రివంటి దయను గుర్తించియుండగలిగినప్పుడు, వారు తిరుగుబాటుదారులై దేవుని ఓపికను దుర్వినియోగము చేసిరని ఆయన చూపుచున్నాడు.

నీ నెమ్మదిలో నేను నీతో మాటలాడితిని, అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు, అయితే నీవు, నేను వినను అంటివి. తాము విధేయులము కాము అని బహిరంగముగా ఇంత స్పష్టమైన మాటలతో చెప్పునంత అహంకారముగా యూదులు మాటలాడిరనుట నిజముగా సంభావ్యము కాదు; అయితే ప్రవక్త వారి మాటలను కాదు వారి జీవితమును లక్ష్యపెట్టుచున్నాడు. కాబట్టి యూదులు దేవునికి విధేయులము కాము అను ఈ మాటలను వ్యక్తపరచకపోయినను, అట్టి భాష వారి ప్రవర్తననుండి స్పష్టముగా గ్రహింపబడియుండవచ్చును, ఏలయనగా దేవునికిని ఆయన ఆలోచనలకును విధేయత చూపకుండునంత మూర్ఖులై యుండిరి.

మూడవదిగా, దేవుని స్వరమును వినకుండుట ప్రజలకు వారి బాల్యమునుండి అలవాటైయుండెనని ఆయన చేర్చుచున్నాడు. మనము ఒక దినము లేక కొద్దికాలము మాత్రమే మొండివారమై యుండుట కాక, నిరంతరము దుష్టత్వమును అనుసరించునప్పుడు అది భక్తిహీనత యొక్క పరాకాష్ఠ. అంతలో తాను ఆరంభమునుండి తన ప్రజల క్షేమమునుగూర్చి శ్రద్ధ గలవాడై యుంటినని, అయితే అది వ్యర్థమాయెనని దేవుడు సూచించుచున్నాడు. తన దుర్గుణములయందు కఠినుడైనవాడు ముప్పదియవ లేక నలువదియవ సంవత్సరము తరువాత నేర్చుకొనుట ఆరంభించుట కొన్నిసార్లు సంభవించును, అయితే అతడు అంతగా వంగువాడు కాడు; ఏలయనగా దీర్ఘకాల అలవాటుచేత మనుష్యులు కఠినులగుదురు; వృద్ధులు యౌవనులకంటె తక్కువగా నేర్చుకొను మనస్సు గలవారని మనము చూచుచున్నాము; ఎందుకు? ఏలయనగా వయస్సు ఒకవిధముగా వారిని మొండివారినిగా చేయును, అందువలన వారు త్రిప్పబడుటను ఏలబడుటను సహింపలేరు. అయితే తన ప్రజల దుష్టత్వము ఎట్టిదనగా, వారు తమ బాల్యమునుండి తిరుగుబాటుదారులై యుండిరని దేవుడు ఇక్కడ చూపుచున్నాడు; ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్లే, “నీవు చాలకాలము బోధకుడు లేకుండ ఉంటివనియు, జ్ఞానమును వివేకమును లేకుండ ఉంటివనియు, ఈ కారణముచేత కీడులయందు కఠినుడవైతివనియు నీవు ఈ సాకు చెప్పజాలవు; లేదు, ఏలయనగా నీ బాల్యమునుండియే నేను నిన్ను పూర్తిగా నేర్చుకొనలేనివానిగా కనుగొంటిని; నా స్వరమును వినకుండుట నీ అలవాటు, లేక రీతి,” లేక, “నా స్వరమును నీవు వినకుండుటయే నీ అలవాటైయుండెను;” అక్షరార్థముగా, “ఏలయనగా నీవు నా స్వరమును వినలేదు;” అయితే పైవిధముగానే దానిని అనువదింపవలెను, ఏలయనగా {,}כి ఇక్కడ సంయోజకము కాదు, అది పూరకమైన లేక వివరణాత్మకమైన అవ్యయము. ఇట్లు వచ్చుచున్నది, —

యిర్మీయా 22:22

22. నీ కాపరులందరు గాలికి కొట్టుకొనిపోవుదురు, నీ విటకాండ్రు చెరలోనికి పోవుదురు; అప్పుడు నీ దుష్టత్వమంతటినిబట్టి నీవు నిశ్చయముగా సిగ్గుపడి విస్మయమొందుదువు.

22. Omnes pastores tuos depascet ventus, et amatores tui in exilium migrabunt; certe tunc pudefies et erubesces ab omni malitia tua (hoc est, propter cunctam mali-

61 {{כి సెప్టువజింట్‌లో విడిచిపెట్టబడినది, మరియు ఆ ఖండము మునుపటిదానికి సమానాధికరణముగా ఇవ్వబడినది, అదియే భావమని కనబడుచున్నది; దేవుని స్వరమును వినకుండుటయే “ఆ మార్గము.” బ్లేనీ చివరి పంక్తిని తరువాతి వచనముతో జతపరచుచున్నాడు, అది మిక్కిలి అనుచితము. నేను ఈ వచనమును ఈ విధముగా అనువదించుచున్నాను, --- 21. నీ నెమ్మది కాలములలో నేను నీతో మాటలాడితిని; “నేను వినను” అని నీవు అంటివి: నీ బాల్యమునుండి ఇదియే నీ మార్గము; ఏలయనగా నీవు నా స్వరమును వినలేదు. అనేకులు “విను” అనుదానిని “విధేయులగు” అని అనువదించుట వాడుకగా నుండెను; అయితే అది సరికాదు. ప్రజలకు విరోధముగా ఉన్న ఫిర్యాదు ఏదనగా, వారు దేవుని స్వరమును “వినరు,” దానికి విధేయులగుట ఇంకను దూరము. ఇక్కడ వారి జవాబు తాము “వినము” అనుటయే. ఫిర్యాదు, లేక వారిమీద మోపబడిన నేరము ఒక్కటే, మరియు క్రియాపదమును అట్లే అనువదింపవలెను. --- సం.

tiam tuam.)

ముఖ్య దోషము ప్రధానులయందే యుండినందున, పరిస్థితులు అంత్యదశకు చేరినప్పుడు వారి వివేకమునందును ఐశ్వర్యమునందును ఏ రక్షణయు దొరకదని దేవుడు చూపుచున్నాడు; గద్దింపబడినప్పుడు సామాన్య జనులు తమ అధికారులనే తమకు డాలుగా చూపుట సాధారణ విషయమై యుండెను. యూదులు దేవుని ప్రవక్తలకు ఈ ఆక్షేపణ చేసిరనుటలో సందేహము లేదు, — "నీ ఉద్దేశ్యమేమి? దుష్ట ప్రధానులచేత మేము దుర్భాగ్యముగా పరిపాలింపబడునట్లు దేవుడు సహించెనా? అట్లయితే ఆయన మమ్మును తోడేళ్లకు ఎరగా అప్పగించెను; ఇప్పుడు ఆయన మమ్మును శిక్షించినయెడల, ఇతరుల దోషము నిమిత్తము మేము శ్రమపడుట అన్యాయమని తోచుచున్నది." అదే సమయములో, ఈలాగు మాటలాడినవారు నిర్భయులై దేవుని తృణీకరించిరి; ఏలయనగా తమ ప్రధానులచేత తమ క్షేమము భద్రపరచబడినదని వారు తలంచిరి.

కావున ప్రవక్త ఇక్కడ యూదులనుండి ఈ వ్యర్థమైన ఆశ్రయమును దులిపివేయుచున్నాడు; నీ కాపరులను గాలి తినివేయును అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. కాపరులు అనుటచేత అతడు రాజును అతని ఆలోచనకర్తలను, అలాగే యాజకులను ప్రవక్తలను ఉద్దేశించుచున్నాడు. తినివేయు అను మాటకు, అందరును గాలిచేత నశింపజేయబడుదురని అర్థము. మనుష్యులు వ్యర్థమైన ఆశ్రయములను పెట్టుకొనునప్పుడు, వారు గాలిని మేయుదురని కొన్నిసార్లు చెప్పబడును. అట్లే ఇతర స్థలములలో గాలి అనగా, వారు చెప్పునట్లు, వ్యర్థమైన నిరీక్షణలు; అయితే కాపరులు గాలిచేత తినివేయబడుదురని, అనగా పొగవలె అదృశ్యమైపోవుదురని ప్రవక్త చెప్పునప్పుడు, అతడు మరియొక అర్థములో మాటలాడుచున్నాడు. ఈలాగు వారి అహంకారమును, వంచనలును, అబద్ధపు ఊహలును పొగయు శూన్యమునే తప్ప మరేమియు కావని దేవుడు చూపుచున్నాడు.

తరువాత అతడు వారి విటులను గూర్చి, — వారు చెరలోనికి పోవుదురని చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా దావీదు సింహాసనము నిలిచియున్నంతకాలము తాము అజేయులమని యూదులు మొదట తలంచిరి; మరియు యాజకులును ప్రవక్తలును రాజు ఆలోచనకర్తలును కుయుక్తిగలవారై గొప్ప గర్వముతో ఉబ్బియుండుట చూచినప్పుడు, సామాన్య జనులు బాహ్యమైన వైభవముచేత సులభముగా మోసపోయిరని మనకు తెలియును; అందుచేత ప్రవక్తలు బెదరించిన దానిని వారు లెక్కచేయలేదు. ఇక వారి ఆశ్రయమునకు రెండవ ఆధారము, ఐగుప్తీయులతోను అష్షూరీయులతోను ఇతర పొరుగు జనములతోను వారు చేసికొనిన సంధియే.

కావున వారి కాపరులందరును నాశనము చేయబడుదురని చెప్పిన తరువాత, ఐగుప్తీయులును ఇతరులును చెరలోనికి కొనిపోబడుదురని దేవుడు చేర్చుచున్నాడు.

తరువాత అతడు, నిశ్చయముగా అప్పుడు నీవు సిగ్గుపడుదువు, నీ దుష్టత్వమంతటి నిమిత్తము నీవు అవమానము నొందుదువు అని చెప్పుచున్నాడు; అనగా, "దేవుడు నీకు సహాయములన్నియు లేకుండ చేసి, ఇప్పుడు నీకు ధైర్యమిచ్చుచున్న ప్రతిదియు బొత్తిగా శూన్యమును వ్యర్థమునై యున్నదని స్పష్టపరచునప్పుడు, నీ పాపముల నిమిత్తము నీవు న్యాయముగానే శిక్షింపబడితివని చివరకు నీవు తెలిసికొందువు." మరియు అతడు దుష్టత్వమంతటిని పేర్కొనుచున్నాడు; ఏలయనగా యూదులు ఒక్క విషయములోనే పాపము చేయలేదు గాని కీడుమీద కీడు చేర్చిరి, గనుక అపారమైన దుష్టత్వపు కుప్పచేత దేవుని ప్రతిదండనను రేపిరి. అయితే వారి ఒప్పుకోలు మారుమనస్సునకు ఉపయోగపడునది కాక బలవంతముగా రాబట్టబడినదై యుండును; ఏలయనగా భ్రష్టులు ఇష్టమున్నను లేకపోయినను తమ అవమానమును ఒప్పుకొనుటకు తరచుగా బలవంతపెట్టబడుదురు. తరువాత ఇట్లున్నది — 62 గాలి కొన్నిసార్లు శూన్యమైనదానిని సూచించును; ఈ అర్థములోనే సెప్టువజింటు, వల్గేటు, అరబిక్ ఇక్కడ దానిని గ్రహించుచున్నవి, "నీ కాపరులందరిని గాలి మేపును;" అయితే సిరియాక్‌ మరియు తార్గుము "గాలి"ని వడగాలి లేక తుపాను గాలి అను అర్థములో గ్రహించుచున్నవి: "నీ కాపరులందరిని గాలి మేసివేయును," లేక తినివేయును, అని సిరియాక్‌ చెప్పుచున్నది; తార్గుము ఈ భావానువాదమును ఇచ్చుచున్నది, "నీ కాపరులందరును ప్రతి గాలికి చెదరగొట్టబడుదురు." ఆ క్రియాపదమునకు నిస్సందేహముగా మేపుట, మేయుట లేక తినివేయుట లేక నశింపజేయుట అని అర్థము, గాని చెదరగొట్టుట లేక చెల్లాచెదరు చేయుట అని కాదు. కావున ఇక్కడి అర్థము, కాపరులకు ఆధారముగా శూన్యమైనది తప్ప మరేమియు ఉండదనియైనను, లేక వారు వడగాలిచేతవలె నశింపజేయబడుదురనియైనను అగును. మొదటిది ఈ వాక్యభాగపు ధోరణికి ఎక్కువగా సరిపడును; ఏలయనగా వారి విటుల సహాయము ఇంతకుముందే ప్రస్తావింపబడినది; అయితే ఆ సహాయము "గాలి" అని వారు కనుగొందురు, ఆ తరువాత ఈ విటులును వారును చెరలోనికి కొనిపోబడుదురని చేర్చబడినది. ఈ మాటలలో చక్కని శబ్దాలంకారము (paronomasia) ఉన్నది. కాపరులు అను మాట మేపుట అను క్రియాపదమునుండి పుట్టినది. మనము ఈ అనువాదమును ఇయ్యవచ్చును, "నీ మేపువారందరిని గాలి మేపును." మేపువారు జనులను గాలులతో, శూన్యమైన నిరీక్షణలతో మేపిరి; వారు తమ వంతుకు జీవించుటకు లేక తమ్మును ఆదుకొనుటకు గాలి, శూన్యమైనది, తప్ప మరేమియు లేనివారగుదురు. — సం.

63 మన ఆంగ్ల అనువాదము ఇక్కడ వాడబడిన రెండు క్రియాపదముల విషయములో మెరుగైనది, "సిగ్గుపడుదువు మరియు కలవరపడుదువు." రెండవది మొదటిదానికంటె బలమైనది. వల్గేటును తార్గుమును క్రమమును తారుమారు చేసి, "కలవరపడుదువు మరియు సిగ్గుపడుదువు" అని చెప్పుచున్నవి. సెప్టువజింటును అరబిక్‌యు "సిగ్గుపడుదువు మరియు అవమానింపబడుదువు," లేక తృణీకరింపబడుదువు, అని చెప్పుచున్నవి. మొదటి క్రియాపదమునకు కేవలము సిగ్గుపడుట అని అర్థము, రెండవదానికి ఇతరుల ముఖము చూడలేనివానివలె సిగ్గుచేత ప్రక్కకు తొలగిపోవుట అని అర్థము. — సం.

యిర్మీయా 22:23

23. లెబానోనులో నివసించుదానా, దేవదారు వృక్షములలో గూడు కట్టుకొనుదానా, ప్రసవించు స్త్రీ వేదనవంటి వేదనలు నీకు కలుగునప్పుడు నీవు ఎంత దయ పొందినదానవగుదువు!

23. Sedisti (hoc est, sedem tibi posuisti) in Libano, nidulata es in cedris, quomodo gratiosa fuisti (alii, vertunt, precata es) in veniendo tibi dolores, dolorem quasi parturientis (ad verbum, sed sensus est, quomodo gratiosa eris, ubi venerint tibi dolores, dolor quasi foeminae parturientis.)

ప్రవక్త అదే విషయమును వేరు మాటలతో దృఢపరచుచున్నాడు; మనుష్యులు భూసంబంధమైన వాటికి తమ్మును తాము అప్పగించుకొనినప్పుడు, వారి అబద్ధపు ఆశ్రయమును వారినుండి దులిపివేయుట ఎంత కష్టమో దీనినిబట్టి కనబడుచున్నది. కావున అబద్ధపు ఆశ్రయము మనుష్యుల హృదయములలో వేరుపారిన వెంటనే, ఏ బెదరింపులచేతనైనను ఏ అపాయములచేతనైనను వారు కదిలింపబడజాలరు; మరణమే వారిమీద వ్రేలాడుచున్నను వారు నిశ్చింతగానే యుందురు; అందుచేతనే యెషయా వారిని గద్దించి, వారు మరణముతో నిబంధన చేసికొనిరని చెప్పుచున్నాడు. (యెషయా 28:15.) ప్రవక్త ఇక్కడ మాటలను అధికము చేసి ఎక్కువ తీవ్రతను ఉపయోగించుటకు కారణమిదే; యూదులలో ప్రబలియున్న ఆ మూర్ఖత్వమును సరిదిద్దుటకే అతడట్లు చేసెను; ఏలయనగా దేవుని హస్తములు విసరు బాణములకు తాము అందనంత దూరములో ఉన్నామని వారు తలంచిరి.

కావున వారు లెబానోనుమీద తమ నివాసమును స్థాపించుకొని, దేవదారు వృక్షముల మధ్య తమ గూడు కట్టుకొనిరని అతడు చెప్పుచున్నాడు. కొందరు వ్యాఖ్యాతలు దీనిని వారు నివసించిన దేవదారు ఇండ్లను గూర్చి అలంకారికముగా గ్రహించుచున్నారు; అనగా, మనము చూచినట్లు, వారు తమ ఇండ్లను లేక నగళ్లను దేవదారు పలకలతో అలంకరించిరని. అయితే నేను ఈ మాటలను మరింత సరళముగా గ్రహించుచున్నాను, — వారు లెబానోనును అజేయమైన దుర్గముగా ఎంచిరనియు, గూళ్లు కట్టుకొనుటకు అత్యున్నతమైన దేవదారులను ఎన్నుకొను పక్షులతో అతడు వారిని పోల్చుచున్నాడనియు. దాని భావమేమనగా, యూదులు తమ గర్వముచేత ఎంతగా గ్రుడ్డివారైరనగా, లెబానోను తమకు సురక్షితమైన ఆశ్రయముగా ఉన్నదనియు, దాని దేవదారులలో తమకు గూళ్లు ఉన్నవనియు వారు ఊహించుకొనిరి.

అయితే ప్రవక్త ఈ ఒక్క విషయమును పేర్కొనుటలో, యూదులు మత్తులైయుండిన ఆ అబద్ధపు వ్యర్థమైన ఆశ్రయములన్నిటిని కలిపి సూచింపగోరెననుటలో సందేహము లేదు.

అయితే అతడు ఒప్పుకోలు రీతిగా మాటలాడుచున్నాడు; యూదులు లెబానోనువైపును దాని ఉన్నతమైన దేవదారులవైపును తమ కన్నులు త్రిప్పినందున దేవుని బెదరింపులకు భయపడలేదని అతడు చెప్పినట్లున్నది.

అయితే నీవు ఎంత దయ పొందినదానవగుదువు, అని అతడు చెప్పుచున్నాడు; అనగా, ప్రసవించుదాని వేదనవంటి వేదనలు నీమీదికి వచ్చునప్పుడు నీవు ఏ దయను పొందుదువు? భక్తిహీనులు "సమాధానము, భద్రత" అని చెప్పుకొనునప్పుడు ఆకస్మికముగా నాశనము వారిమీదికి వచ్చునని లేఖనములో తరచుగా కనబడుదానినే ప్రవక్త ఇక్కడ వ్యక్తపరచుచున్నాడు. (1 థెస్సలొనీకయులకు 5:3.) కావున లెబానోనుమీద తమకు నెమ్మదియైన నివాసము ఉండునని తలంచుటచేతను, దేవదారులలో తమ గూళ్లు కలిగియుండుటచేతను యూదులు ఏమైనను లాభము పొందిరని అతడు ఒప్పుకొనుట లేదు; ఏలయనగా నవ్వుచు ఉల్లాసముతో నిండియుండగా క్షణములో ప్రసవవేదనలచేత పట్టబడు స్త్రీలవేదనలవంటి ఆకస్మికమైన వేదనలను దేవుడు వారిమీదికి రప్పించును. అట్టిదే యూదులకును సంభవించునని యిర్మీయా ఇప్పుడు చెప్పుచున్నాడు. ఈ అంశమును నేను క్లుప్తముగా మాత్రమే స్పృశించుచున్నాను, అయినను ఇది దీర్ఘమైన జాగ్రత్తగల ధ్యానమునకు యోగ్యమైనది. కావున దేవుడు మనమీద యుద్ధము ప్రకటించుచుండగను, మనము ఉద్దేశపూర్వకముగానో అన్నట్లు దినదినము ఆయనకు కోపము రేపుచుండగను, మనకు మనమే నెమ్మదియైన విశ్రాంతిని వాగ్దానము చేసికొనుటకంటె దేవునికి సహింపరానిది మరేదియు లేదని మనము తెలిసికొందము. తరువాత ఇట్లున్నది —

64 ఈ వాక్యభాగపు మొదటి భాగము ప్రాచీన అనువాదములన్నిటిలో వేరువేరుగా అనువదింపబడినది: సెప్టువజింటు, "నీవు మూల్గుదువు;" వల్గేటు, "నీవు ఎట్లు మూల్గితివి;" సిరియాక్‌, "నీవు ఎంతగా మూల్గుదువు." స్వీకరింపబడిన పాఠము ,{}נחנתకు బదులుగా ,{}נההనుండి {,{נהנתఅయి యుండెను; ఏలయనగా {}יఅనేక ప్రతులలోను, కెరీలోను, వచనము ప్రారంభములోని రెండు కృదంతములతో కలిపియు కనబడదు. తార్గుములో "నీవు ఏమి చేయుదువు" అని ఉన్నది. ఆధునిక వ్యాఖ్యాతలలో అధికులు మనకున్నట్లే పాఠమును గ్రహించుచున్నారు, వేరువేరు పాఠభేదములు లేవు. అట్లయితే వచనమంతయు ఈ విధముగా చదువబడును, — 23. లెబానోను నివాసినీ! దేవదారులలో గూడు కట్టుకొనుదానా! ప్రసవవేదనలు నీమీదికి వచ్చునప్పుడు, పిల్లలను కనుదాని వేదనవంటి వేదన కలుగునప్పుడు, నీవు ఎంత సొగసుగా (లేక దయ పొందినదానవై) యుందువు! ఆ లింగము స్త్రీలింగము; యెరూషలేము గాని దావీదు ఇల్లు లేక కుటుంబము గాని సూచింపబడుచున్నది. "ప్రసవవేదనలు" అను మాటకు నడుము బిగించు నొప్పులు లేక వేదనలు అని అర్థము. ఈ వచనము వ్యంగ్యోక్తి భాష. జనులు ఎంతగా కఠినపరచబడిరనగా, మరేదియు వారిని తాకియుండదు. — సం.

యిర్మీయా 22:24

24. యెహోవా వాక్కు ఇదే — నా జీవముతోడు, యూదా రాజైన యెహోయాకీము కుమారుడైన కొన్యా నా కుడిచేతికి ముద్ర ఉంగరముగా ఉండినను నేను నిన్ను అక్కడనుండి ఊడదీసివేయుదును;

24. Vivo ego, dicit Jehova, quod si esset Coniahu filius Joakim regis Jehudah annulus signatorius super manum dexteram meam (hoc est, in many dextera mea,) ego inde to evallam (mutatio est personae.)

యెహోయాకీను అనియు పిలువబడిన యెకొన్యాను శిక్షింపవలెనని తాను నిర్ణయించుకొంటినని దేవుడు ఇక్కడ ప్రమాణము చేయుచున్నాడు. మరియు అతడు దావీదు సింహాసనముమీద కూర్చుండినను దిక్కులేని చెరవాసిగా ఉండునని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. దేవుడు తమకు బద్ధుడై యున్నాడని తలంచునంతగా యూదులు మోహపరవశులై యుండిరని మనము వేరొకచోట చూచియున్నాము; అదే సమయములో, సూర్యచంద్రులు ఆకాశమందు ఉన్నంతకాలము దావీదు రాజ్యము నిలిచియుండునని దేవుడు వాగ్దానము చేసెనను నెపముతో వారు పాపము చేయుటలో తమకు సర్వస్వాతంత్ర్యము ఇచ్చుకొనిరి, (కీర్తనలు 89:37) అయితే దేవుని నిబంధనలో పరస్పర ఒడంబడిక యున్నదని వారు ఆలోచింపలేదు; ఏలయనగా తమ వంతున వారు నమ్మకముగా ఉండవలెనని ఆయన కోరెను. శరీరప్రకారము అబ్రాహాము పిల్లలైన అనేకులు దేవుని యెదుట అతని న్యాయమైన పిల్లలు కారని కూడ వారు ఆలోచింపలేదు. ఇక రాజు విషయమైతే, తాను దావీదు వారసుడును దేవునిచేత నియమింపబడినవాడును గనుక తాను చెరలోనికి కొనిపోబడుట సాధ్యమని అతడు ఎన్నడును తలంచలేదు.

కావున దేవుడు ఇప్పుడు, ఆ కొన్యా నా వ్రేలిమీది ముద్ర ఉంగరమువంటివాడైనను, నేను దానిని అక్కడనుండి ఊడదీసివేయుదును అని ప్రకటించుటకు కారణమిదే. కావున యెకొన్యా ఎంత ఉన్నతుడైనను, అతని ఘనత కొంతకాలము మాత్రమే యుండి త్వరలోనే వాడిపోవునని దేవుడు చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా అతడు చివరకు తన సింహాసనమునుండి త్రోసివేయబడును, అతని స్థితి పూర్తిగా మారిపోవును. కొన్యా అను పేరు నిస్సందేహముగా యెహోయాకీను అను పేరునకు బదులుగా ఖండితరూపములో ఉన్నది.

కావున ప్రవక్త తిరస్కారభావముతో అతనిని కొన్యా అని పిలుచుచున్నాడు; అతడు పూర్తి పేరునకు యోగ్యుడని తాను తలంచనట్లు, నాలుగు అక్షరములకు బదులుగా రెండు అక్షరములలో దానిని పలుకుచున్నాడు.

కావున యెకొన్యా అప్పుడు రాజైయున్నను ప్రవక్త అతనిని కొన్యా అని పిలుచుచున్నాడు.

ఇప్పుడు, మనమెవరమో మరచిపోవునంతగా దేవుని ఉపకారములను బట్టి గర్వపడక, మనము ఆయనమీద ఆధారపడియున్నామనియు, అన్ని సమయములలో ఆయనకు శ్రద్ధగా ప్రార్థన చేయవలెననియు ఎల్లప్పుడును జ్ఞాపకము చేసికొనవలెనని ఈ వాక్యభాగము మనకు బోధించుచున్నది; ఏలయనగా నిర్భయత తిరస్కారమును పుట్టించును; అందుచేతనే మనకు ధరింపజేయబడిన అలంకారములను దేవుడు మనయొద్దనుండి ఊడదీయును; అది మన కృతఘ్నతకు న్యాయమైన ప్రతిఫలమే. కావున ఇతరులకంటె శ్రేష్ఠులైనవారందరును, దేవుని వరములను ఉపకారములను కాపాడుటకు మంచి మనస్సాక్షి కావలివలె ఉండి అవి ఎప్పుడైనను జారిపోకుండను పోకుండను చేయనియెడల, ఇయ్యబడినది ఏ సమయమందైనను తీసివేయబడవచ్చునని తెలిసికొందురు గాక. తరువాత ఇట్లున్నది — 65 ప్రాచీన అనువాదములు ఈ వాక్యభాగమంతటను అతని పేరును యెకొన్యా అని ఇచ్చుచున్నవి; అయితే తార్గుము హీబ్రూ ప్రకారము కొన్యా అని ఇచ్చుచున్నది. ఈ మార్పునకు రబ్బీలు వేరువేరు కారణములు చెప్పుచున్నారు, ఇతరులును చెప్పుచున్నారు, అవి నిరర్థకమైనవి. కాల్విన్ ఇచ్చి, గేటకర్, లౌత్ మరియు ఇతరులు స్వీకరించిన కారణము, 28వ వచనములో వాడబడిన తిరస్కారపు భాషచేత దృఢపరచబడుచున్నది. — సం.

యిర్మీయా 22:25

25. నీ ప్రాణము తీయజూచువారి చేతికిని, నీవు ఎవరి ముఖమునకు భయపడుచున్నావో వారి చేతికిని, అనగా బబులోను రాజైన నెబుకద్రెజరు చేతికిని, కల్దీయుల చేతికిని నిన్ను అప్పగించెదను.

25. Et ponam to (tradam to) in manum quierentium animam tuam, et in manum eorum a quorum facie formidas (metuis) et in manum Nebuchadrezzar regis Babylonii et in manum Cladaeorum.

ఈ వచనము పై వచనముతో జతపరచబడియున్నది, క్లుప్తముగా చెప్పబడినదానిని మరింత పూర్తిగా వివరించుచున్నది. యెకొన్యా తన మహిమను తన రాజ్యమును కోల్పోయి బబులోను రాజునకు లోబడినవాడుగా చేయబడినప్పుడు, దేవుని వ్రేలినుండి ముద్ర ఉంగరము ఊడదీయబడుట జరిగెను. పరిశుద్ధ చరిత్ర సాక్ష్యమిచ్చుచున్నట్లు ఆ రాజు అతని ప్రాణమును విడిచిపెట్టినను, (2 రాజులు 25:7; 2 దినవృత్తాంతములు 36:6; యిర్మీయా 52:11,) అతడు అతనికి తన్నుతాను అప్పగించుకొనినప్పుడు, తన తలను నరుకుటకు ఖడ్గము సిద్ధముగా ఉన్నట్లు చూచినవానివలె వణకెను; ఏలయనగా అతడు ఏ కనికరమును నిరీక్షింపలేదు, అతని భయమే అతనిని పట్టణమునుండి బయటికి వెళ్లి తన బద్ధశత్రువునకు తన్నుతాను అప్పగించుకొనునట్లు చేసెను. దీని అంతటి సారాంశమేమనగా, యెకొన్యా రాజు అంత్యదశకు వచ్చును; ఏలయనగా నిస్సహాయుడును నిరాయుధుడునై తన క్రూరశత్రువుల చేతులకు తన్నుతాను అప్పగించుకొనుటకు అతడు బలవంతపెట్టబడును.

అయితే అతడు ఆ శాపవాక్యమును మరల చెప్పి, ఆ విషయమును విస్తరించుచున్నాడు; నీ ప్రాణము తీయజూచువారి చేతికి నిన్ను అప్పగించెదను, అని అతడు చెప్పుచున్నాడు; తరువాత, నీవు ఎవరి ముఖమునకు భయపడుచున్నావో వారి చేతికి, మూడవదిగా, నెబుకద్నెజరు చేతికి, (బబులోను రాజైన నెబుకద్నెజరు ఇక్కడను ఇతర స్థలములలోను నెబుకద్రెజరు అని పిలువబడుచున్నాడు,) చివరిగా, కల్దీయుల చేతికి. ఈలాగు దేవుని తీర్పు ఎంత భయంకరముగా ఉండునో యెకొన్యా తెలిసికొనునట్లు, ప్రవక్త అనేక విధములైన మరణములను క్రమముగా వరుసపెట్టి చెప్పుచున్నాడు. అతడు చేర్చుచున్నాడు —

యిర్మీయా 22:26

26. నిన్నును నిన్ను కనిన నీ తల్లిని మీరు పుట్టని పరదేశములోనికి పడవేసెదను; అక్కడ మీరు చనిపోవుదురు.

26. Et projiciam to et matrem tuam quae genuit to in terram alienam, in qua non estis geniti, et illic moriemini.

దేవుడు యెకొన్యామీద చేయబోవు కఠినమైన ప్రతిదండనను గూర్చి తాను చెప్పినదానిని ప్రవక్త ఇక్కడ మరల దృఢపరచుచున్నాడు. అతడు ముప్పది యేడవ సంవత్సరమున చెరసాలనుండి బయటికి తేబడి, ఇతర ప్రధానుల మధ్య రాజభోజనబల్లయొద్దకు చేర్చుకొనబడినను, చెరలోనే చనిపోయెను; ప్రధానులలో ఒకడైనప్పుడు ప్రలోభములచేత చెడిపోవుటకంటె మరణము వరకు చెరసాలలోనే ఉండుట అతనికి బహుశా మేలై యుండెడిది; ఏలయనగా ఆ విధముగా అతడు తన్ను అపవిత్రపరచుకొనెను. ఇది ఎట్లున్నను, అతడు తన తల్లియైన నెహుష్తాతో కలిసి చెరలోనే చనిపోయెను.

కావున ప్రవక్త, నిన్నును నిన్ను కనిన నీ తల్లిని నేను దేశాంతరము పోజేసెదను, లేక పడవేసెదను, అని చెప్పుటచేత అతని శిక్ష యొక్క భారమును అధికము చేసెను. రాజు తల్లి అతనితోకూడ చెరగా కొనిపోబడునని అవమానము నిమిత్తము చేర్చబడినది; ఏలయనగా స్త్రీలు తరచుగా విడిచిపెట్టబడుదురు, మరియు ఆమె వయస్సు మీరినదియై యుండెను. 66 ఇక్కడ చక్కని వైరుధ్యము ఉన్నది: యెకొన్యా తన కుడిచేతిమీది ముద్రవంటివాడైనను దేవుడు అతనిని ఊడదీసి, అతని శత్రువుల చేతికి అప్పగించును. దైవహస్తముమీద ఉన్నట్లుండిన స్థితినుండి, అతడు తన ప్రాణము తీయజూచువారి చేతికి అప్పగింపబడును. — సం.

67 ఆ మాట బలమైనది; దానికి ఎగురవేయుట, విసరివేయుట, బలాత్కారముగా బయటికి పడవేయుట, ఒకడు క్షిపణి ఆయుధమును విసరునట్లు బలముతో విసరుట అని అర్థము. 1 సమూయేలు 28:11 చూడుము. వల్గేటులోని "mittam" మరీ బలహీనమైనది; సెప్టువజింటులోని "{ἀποῤῥίψω}" ఎక్కువ తగినది. — సం.

అయితే ఆమె భక్తిహీనతలో అతనికి తోడైయుండినందున దేవుడు ఆమెమీద తన తీర్పును అమలుపరచెను: "మీరు పుట్టని పరదేశములలోనికి నేను మిమ్మును తొలగించెదను, అక్కడ మీరు చనిపోవుదురు," అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు.

యిర్మీయా 22:27

27. వారు తిరిగి రావలెనని కోరుకొను దేశమునకు వారు తిరిగి రారు.

27. Et in terram ad quam ipsi levant animum suum, ut revertantur illuc, non revertentur illuc.

ప్రవక్త మరల పురుషను మార్చుచున్నాడు, అయినను అది అసొగసుగా లేదు; ఏలయనగా అతడు ఇక్కడ రోషము గలవానివలె మాటలాడుచున్నాడు; యెకొన్యా రాజును ఉద్దేశించి కొన్ని మాటలు పలికిన తరువాత, అతనినుండి ప్రక్కకు తిరిగి దేవుడు ఏమి చేయునో ప్రకటించుచున్నాడు. ఆలాగే, ఒకడు సంబోధింపబడుటకు ఏ మాత్రమును యోగ్యుడు కాడని మనము తలంచినప్పుడు, మన మాటను మార్చుదుము; వానితో కొన్ని మాటలు పలికిన తరువాత వేరొక విధముగా మాటలాడుదుము. అదే విధముగా ప్రవక్త యెహోయాకీమును సంబోధించినప్పుడు మిక్కిలి రోషముతో మాటలాడెను; తరువాత దేవుడు అతనితో ఎట్లు వ్యవహరించునో ప్రకటించెను: అతడు చెవిటివాడైనట్లును గమనింపబడుటకు అయోగ్యుడైనట్లును అతనిని దాటిపోయెను. ఈ వాక్యభాగములో అతడు చేయు మార్పులో ప్రవక్త ఉద్దేశమును ఈలాగు మనము చూచుచున్నాము.

తాము తిరిగి వచ్చుటకై తమ మనస్సును ఏ దేశమువైపు ఎత్తుకొనుచున్నారో, అక్కడికి వారు తిరిగి రారు అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. రాజును అతని తల్లియు పరదేశములో చనిపోవుదురని అతడు ఇంతకుముందు చెప్పెను, ఇప్పుడు అదే విషయమును దృఢపరచుచున్నాడు; ఏలయనగా బబులోను రాజు చివరకు తమయెడల కనికరము చూపునను వెఱ్ఱి తలంపు మిక్కిలి కష్టముతో తప్ప వారి మనస్సులనుండి పెల్లగింపబడలేదు. ఇటువంటి తలంపులు పెట్టుకొనబడెననుటలో సందేహము లేదు, — "మనము దీనులమై అతనియొద్దకు వచ్చుట నెబుకద్నెజరు చూచినప్పుడు, అతడు కనికరమువైపు త్రిప్పబడును, అతడు ఇంకేమి కోరును? అతడు ఇక్కడ తన రాజనగరును స్థాపింపనుద్దేశించుట లేదు; జనులు తనకు కప్పము కట్టువారైయుండుటయే అతనికి తృప్తి కలిగించును; మరియు నేను ధైర్యములేని మనుష్యుడనని అతడు కనుగొనినప్పుడు, క్రొత్తవానిని నియమించుటకంటె నన్నే రాజుగా ఉంచుటకు ఇష్టపడును." కావున రాజు తన సభికులతో చేసిన తర్కము ఇట్టిదే. అందుచేత ఈ వ్యర్థమైన నమ్మకమునే ప్రవక్త ఇప్పుడు పడగొట్టుచున్నాడు: వారు తమ మనస్సును దేశమువైపు ఎత్తుకొనుచున్నారు, అనగా, చివరకు తమ స్వదేశమునకు స్వేచ్ఛగా తిరిగి వచ్చుటను గూర్చి వారు తలంచుచున్నారు; ఏలయనగా మనస్సును ఎత్తుకొనుట అనగా ఏదైన విషయముమీద మనస్సును లేక తలంపును నిలుపుట. కావున వారు తమ మనస్సును దేశమువైపు, అనగా యూదా దేశమువైపు, ఎత్తుకొనుచున్నారు; అయితే వారు తమకు తాము ఏమి వాగ్దానము చేసికొనినను అక్కడికి ఎన్నడును తిరిగి రారు.

ప్రార్థన

సర్వశక్తిగల దేవా, నీ పరలోక రాజ్యములో తప్ప మరెక్కడను నీవు మాకు విశ్రాంతిని వాగ్దానము చేయనందున, మేము భూమిమీద ప్రయాణము చేయుచుండగా ఇటు అటు ఆకర్షింపబడుటకును త్రోయబడుటకును మమ్మును మేము ఎన్నడును అప్పగించుకొనకుండ, ఈ మధ్యకాలములో లోబడిన మనస్సులతో నీకు మొఱ్ఱపెట్టుచు, నీ ఏకైక కుమారుని రక్తముచేత మాకు సంపాదింపబడిన ఆ విశ్రాంతిని మేము అనుభవించువరకు, నానావిధములైన పోరాటములచేత మమ్మును శోధించి పరీక్షించుట నీకు ఎంత ఇష్టమైనను, మేము ఎల్లప్పుడును నీ నమ్మకమైన సైనికులుగా నిలుచునట్లు మా యుద్ధమును ఈలాగు సాగించునట్లు అనుగ్రహించుము. — ఆమేన్.

68 "మనస్సును లేక ప్రాణమును ఎత్తుకొనుట" అను పదబంధమునకు ఒక విషయముమీద హృదయమును నిలుపుట అని అర్థము. వల్గేటు హీబ్రూ నుడికారమునే స్వీకరించి, "దేనివైపు వారు తమ ప్రాణమును ఎత్తుకొనుచున్నారో" అని చెప్పుచున్నది. సెప్టువజింటు "తిరిగి వచ్చుట"ను విడిచిపెట్టి, "వారు తమ ప్రాణములలో కోరుకొనునది" అని మాత్రమే ఇచ్చుచున్నది. మన ఆంగ్ల అనువాదము అక్షరార్థముగా కాకపోయినను నిజమైన భావమును నిలుపుకొనుచున్నది, "వారు తిరిగి రావలెనని కోరుకొను దేశమునకు;" అక్షరార్థముగా, "అక్కడికి తిరిగి వచ్చుటకు వారు తమ ప్రాణమును ఎక్కడికి ఎత్తుకొనుచున్నారో:" స్థలసూచక అవ్యయములు రెండును ఇయ్యబడినవి, సంబంధ అవ్యయమును సర్వనామ అవ్యయమును, ఆలాగు పిలువవచ్చునయెడల. ఒక సంబంధ సర్వనామమును ఒక సర్వనామమును, ఒకటి క్రియకు ముందును మరియొకటి క్రియ తరువాతను వాడబడినప్పుడు ఉండు నుడికారము వంటిదే ఇది; యిర్మీయా 22:25 లో, "నీవు ఎవరి — వారి ముఖమునకు భయపడుచున్నావో (లేక జడియుచున్నావో)" అని ఉన్నట్లు; మన ఆంగ్ల అనువాదములో ఇది సరిగానే "ఎవరి ముఖమునకు నీవు భయపడుచున్నావో" అని అనువదింపబడినది: అయితే వెల్ష్ భాషలో అది అక్షరశః హీబ్రూవలెనే యుండును; నుడికారము సరిగా ఒక్కటే. — సం.

ఎనుబది నాలుగవ ఉపన్యాసము

యిర్మీయా 22:28

28. కొన్యా అను ఈ మనుష్యుడు తృణీకరింపబడి పగులగొట్టబడిన విగ్రహమా? ఎవరికిని ఇష్టములేని ఘటమా? అతడును అతని సంతానమును ఎందుకు త్రోసివేయబడిరి? తాము ఎరుగని దేశములోనికి ఎందుకు పడవేయబడిరి?

28. An simulachrum contemptum, contritum, vir iste Coniah? an vas, in quo non est oblectatio? ut quid disjecti sunt ipse et semen ejus et projecti super terram quam non noverunt?

తాను ముందుగా చెప్పినదానిని యూదులకు ఒప్పించుట ప్రవక్తకు కష్టముగా ఉండినందున, అతడు అదే విషయమును దృఢపరచుచున్నాడు; అయితే నమ్మశక్యముకాని విషయమును గూర్చి మాటలాడినట్లు అతడు ఇక్కడ మాటలాడుచున్నాడు. ఇతరులు ఆశ్చర్యపడుట మానునట్లు, అతడు మిక్కిలి ఆశ్చర్యపడువాని పాత్రను ధరించుచున్నాడు. కావున యెకొన్యా చెరలోనికి కొనిపోబడి అక్కడ దుర్భరముగా నశించుట సాధ్యమా అని అతడు అడుగుచున్నాడు? రాజ్యము శాశ్వతముగా ఉండునని యూదులు తలంచినందున, అట్టి తలంపును దులిపివేయుట అవసరమైయుండెనను ప్రవక్త ఉద్దేశమును ఇప్పుడు మనము చూచుచున్నాము; ఆలాగు మనము ఇంతకుముందు గమనించినదానిని దేవుడు వ్యర్థముగా బెదరింపలేదని వారు తెలిసికొనవలెను. అయితే ఈ ప్రశ్నలలో ఒక విధమైన వ్యంగ్యము ఉన్నది; ఏలయనగా ప్రవక్త స్పష్టమైన మాటలలో నిశ్చయముగా ప్రకటించియుండవచ్చును; అయితే ఇతరులను బట్టి, అతడు ఆశ్చర్యముచేత సంకోచించుచున్నాడు, లేక వికృతమైన విషయమును గూర్చి సందేహించుచున్నట్లు కనబడుచున్నాడు.

అతడు విగ్రహమా? అని అతడు చెప్పుచున్నాడు; కొందరు "పాత్ర" అని అనువదించుచున్నారు; అయితే ఇతర స్థలములలోవలెనే ఇక్కడను అది దాని సరియైన అర్థములో, విగ్రహము అని గ్రహింపబడినట్లు కనబడుచున్నది. కావున కొన్యా అను ఈ మనుష్యుడు తృణీకరింపబడి పగులగొట్టబడిన విగ్రహమా? ఏలయనగా {,}פוףputs అనగా క్షీణించుటయు విరుగుటయు. తిరస్కారభావముతో అతని పేరులో ఒక భాగము విడిచిపెట్టబడెనని మనము చెప్పియున్నాము; అయినను యూదులు రాజఘనతచేత ప్రవచనమును నమ్మలేనంతగా గ్రుడ్డివారైనందున, అతడు దానిని గూర్చి నమ్మశక్యముకాని విషయమునువలె అడుగుచున్నాడు. అతడు ఘటమా? మొదలైనవి, అని అతడు చేర్చుచున్నాడు. హీబ్రూ మాటయైన {,}כליcali ఏ విధమైన పాత్రకైనను వాడబడునని మనకు తెలియును; ఏలయనగా ప్రాచీనులు అన్ని విధములైన గృహోపకరణములను పాత్రలని పిలిచిరి. కావున, అతడు నీచమైన ఘటమా? అతడు ఎవరికిని ఇష్టములేని ఘటమా? అని అతడు అడుగుచున్నాడు. అతడు తృణీకరింపబడిన విగ్రహమని ఇంతకుముందు చెప్పెను. అతడును అతని సంతానమును ఎందుకు త్రోసివేయబడిరి? తాము ఎరుగని దేశములోనికి ఎందుకు పడవేయబడిరి? అనగా, దూరదేశములోనికి? మరియు ఒకడు తన స్వదేశమునుండి దూరముగా తరిమివేయబడుట కఠినమైన గతి అని మనకు తెలియును. కావున తెలియని దేశమును గూర్చి మాటలాడునప్పుడు ప్రవక్త ఆ కీడు యొక్క భారమును అధికము చేయుచున్నాడనుటలో సందేహము లేదు: ఏలయనగా సింహాసనముమీద ఉంచబడిన సిద్కియా అతని పినతండ్రి; అతని సంతానములో మొదటివాడు చెరలో పుట్టిన షయల్తీయేలు. తరువాత ఇట్లున్నది —

69 ఆ క్రియాపదమునకు విప్పుట, విడిపించుట అని అర్థము; ఇక్కడ అది కర్మణి అర్థములో, విప్పబడుట లేక విడిపింపబడుట అని ఉన్నది. విగ్రహమును లేక ప్రతిమను దాని బిగింపులనుండి విడిపించుటను ఇది సూచించుచున్నట్లు కనబడుచున్నది; కావున "కూలద్రోయబడిన" అనునదే దానికి శ్రేష్ఠమైన అనువాదమగును. — సం.

70 ప్రాచీన అనువాదములన్నియు ఈ వచనములో వాడబడిన బలమైన మాటలను మెత్తబరచుట విచిత్రము; వాటిలో ఒక్కటియు నమ్మకమైన అనువాదమును ఇయ్యదు. సెప్టువజింటు, సిరియాక్‌, అరబిక్ వచనములో దాదాపు సగమును కూడ ఇయ్యవు, అవి ఇచ్చునదియు మూలములోని స్వరమును భావమును కోల్పోయినది. వల్గేటు "విగ్రహము" లేక ప్రతిమ అను మాటను విడిచిపెట్టి, దాని స్థానములో "మట్టి పాత్ర" అని ఉంచుచున్నది. వచనమంతటిని నేను ఈ విధముగా అనువదించుచున్నాను, — 28. తృణీకరింపదగిన, కూలద్రోయబడిన విగ్రహము! కొన్యా అను మనుష్యుడు ఇతడేనా? ఎవరికిని ఇష్టములేని ఘటమా అతడు? అతడును అతని సంతానమును ఎందుకు త్రోసివేయబడిరి, తాము ఎరుగని దేశములోనికి ఎందుకు పంపబడిరి? మూడవ పంక్తిలో "ఘటము" తరువాత సంబంధ సర్వనామము అధ్యాహారముగా ఉన్నది. ఈ విధమైన నుడికారములో హీబ్రూతో సరిగా సమానమైన వెల్ష్ భాష అదే విధమైన లోపమును అంగీకరించును, — Ai llester yw heb hoffder ynddo? ఇది పదశః హీబ్రూయే, "అతడు తనయందు ఇష్టము లేని ఘటమా?" "త్రోసివేయుట" కనాను దేశమునుండి, "పంపుట" తెలియని దేశములోనికి. — సం.

యిర్మీయా 22:29-30

29. భూమీ, భూమీ, భూమీ, యెహోవా మాట వినుము.

29. Terra, terra, terra, audi sermonem Jehovae,

30. యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా — ఈ మనుష్యుని సంతానహీనుడని వ్రాయుడి, తన దినములలో వర్ధిల్లని మనుష్యుడని వ్రాయుడి; అతని సంతానములో ఎవడును దావీదు సింహాసనముమీద కూర్చుండి యూదాలో ఇక ఏలుచు వర్ధిల్లడు.

30. Sic dicit Jehova, Scribite virum hunc orbum (vel, solitarium) virum, cui prospere non erit in diebus suis; quia prospere non habebit quisquam ex semine ejus sedens super solium Davidis et dominans adhuc in Jehudah.

నేను ఇటీవల ప్రస్తావించినదానిని ప్రవక్త మరింత పూర్తిగా దృఢపరచుచున్నాడు; "భూమీ" అని మూడుసార్లు కేకవేయుటలో ఆ పునరుక్తి నిరుపయోగమైనది కాదు; ఏలయనగా సుత్తి యొక్క మరల మరల దెబ్బలచేత ఇనుము యొక్క కాఠిన్యము జయింపబడునట్లు, దేవుని బెదరింపులు ఏవియు తమ్మును కదిలింపనంతగా యూదులు తమ్మును తాము కఠినపరచుకొనిన ఆ మూర్ఖత్వమును లోపరచుటకై ప్రవక్త ఆ మాటను మరల మరల పలికెను. వాక్చాతుర్యము గలవారిగా కనబడగోరు అలంకారశాస్త్రజ్ఞులవలె అతడు ఈ తీవ్రతను అవలంబింపలేదు; లేనియెడల మనము గమనించిన, చదివిన దానికి చెవియొగ్గని ఆ తిరుగుబాటు జనమును ఈలాగు ఎదుర్కొనుటకు అవసరతయే అతనిని బలవంతపెట్టెను. కావున ఈ ఉపోద్ఘాతముచేత ప్రవక్త ముఖ్యముగా తాను దేవుని భయంకరమైన తీర్పును గూర్చి మాటలాడుచున్నానని చూపుచున్నాడు; మరియు రాజ్యము ఎన్నడును పడిపోదని యూదులు నమ్మియుండినను, ఈ ప్రవచనము యొక్క నిశ్చయతను వారికి జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడు. కావున ఈ పునరుక్తిలో అంతర్గతమైన గద్దింపు ఉన్నదని మనము చూచుచున్నాము; వారు నిజముగా చెవిటివారే గాని అది నిష్ప్రయోజనము, ఏలయనగా అప్పుడు తాము నమ్మని దాని నెరవేర్పును చూచుటకు వారు బలవంతపెట్టబడుదురని అతడు చెప్పినట్లున్నది. భూమీ, భూమీ, భూమీ, వినుము, అని అతడు చెప్పుచున్నాడు.

తరువాత అతడు, యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా, ఈ మనుష్యుని ఒంటరివాడని, లేక సంతానహీనుడని, వ్రాయుడి అని చేర్చుచున్నాడు. ఈ మాటలు దేవదూతలను గాని ప్రవక్తలను గాని ఉద్దేశించి చెప్పబడినవని కొందరు తలంచుచున్నారు; అయితే అట్టి తలంపు సరియైన ఆధారము గలదని నేను ఎంచను: ఈ మాటలాడు విధానము సాధారణ ఆచారమునుండి తీసికొనబడినట్లు నాకు తోచుచున్నది; ఏలయనగా దీర్ఘకాలము అమలులో ఉండవలసిన శాసనములు సాధారణముగా వ్రాయబడెడివి. ఒక ఆజ్ఞ ప్రకటింపబడి కొన్ని దినములు మాత్రమే అమలులో ఉండవలసినదైనప్పుడు, అది సాధారణముగా ప్రజా దస్తావేజులలో నమోదు చేయబడలేదు; అయితే సంతతివారిమీద కట్టుబాటుగా ఉండవలసిన ఒక చట్టము చేయబడినప్పుడు, అది ప్రజా ఫలకములలో వ్రాయబడెను. కావున దేవుని ఈ తీర్పు వ్యర్థము చేయబడజాలదనియు, కొన్ని దినములలో లెక్కచేయబడక త్వరలోనే మరువబడు శాసనములవలె క్షణికమైనది కాదనియు, అది నిశ్చయమైనదియు శాశ్వతమైనదియునై యుండుననియు ప్రవక్త సూచించుచున్నాడు. కావున ఈ మనుష్యుని సంతానహీనుడని వ్రాయుడి. సూర్యచంద్రులు ఆకాశమందు ఉన్నంతకాలము దావీదు సింహాసనముమీద అతనికి నిత్యము వారసులుందురను దేవుని వాగ్దానమునకు ఈ సంతానహీనత విరుద్ధముగా ఉంచబడినది. (కీర్తనలు 89:37.) మరియు యెకొన్యా విషయములో ఈ వాగ్దానము నెరవేరదని ప్రవక్త ఇక్కడ చూపుచున్నాడు. 71 కాల్విన్ సాధారణముగా భూమిని ఉద్దేశించెనో యూదయ దేశమును ఉద్దేశించెనో స్పష్టముగా కనబడుట లేదు. అయితే రెండవదే ఎక్కువగా ఉద్దేశింపబడినదై యుండవచ్చును. అట్లయితే అనువాదము "దేశమా, దేశమా, దేశమా!" అని ఉండవలెను. సెప్టువజింటులోను అరబిక్‌లోను "దేశమా" అని రెండుసార్లు మాత్రమే ఉన్నది, అయితే ఇతర అనువాదములలో హీబ్రూలోవలెనే మూడుసార్లు ఉన్నది. తార్గుము యొక్క భావానువాదము విచిత్రమైనది, "తమ స్వదేశమునుండి వారు వారిని మరియొక దేశమునకు దేశాంతరము పోజేసిరి; ఇశ్రాయేలు దేశమా! ప్రభువు మాటలు వినుము." "దేశము" తరచుగా నివాసులను సూచించును; తరువాత వచ్చునది ఇక్కడ దానికి ఈ అర్థము ఉన్నదని రుజువుచేయుచున్నది; ఏలయనగా "వ్రాయుడి" మొదలైనవి చేర్చబడినవి. — సం.

మరియు అతడు, తన దినములలో వర్ధిల్లని వానిగా ఈ మనుష్యుని వ్రాయుడి; అంతేకాదు, ({,}כיఇక్కడ నొక్కిచెప్పునదిగా నాకు తోచుచున్నది,) అతని సంతానములో ఎవడును వర్ధిల్లడు అని చేర్చుచున్నాడు; తరువాత, దావీదు సింహాసనముమీద కూర్చుండి, యూదాలో ఇక ఏలుచు అను వివరణను చేర్చుచున్నాడు.

దేవుని ఈ తీర్పును యూదులు ఏదో వికృతమైనదానివలె అసహ్యముతో చూచుట ఆశ్చర్యము కాదు; ఏలయనగా దేవుడు తనకు తానే విరుద్ధముగా ఉన్నట్లు వారికి తోచెను; తన నిబంధన ఎన్నడును వ్యర్థము చేయబడదని ఆయన సాక్ష్యమిచ్చి, సూర్యచంద్రులను సాక్షులుగా పిలిచెను. కావున దావీదు సంతతి విఫలమైనప్పుడు, కనీసము అతని సింహాసనము కూలద్రోయబడి అతని వారసునిగా ఎవడును కనబడనప్పుడు, వాగ్దానము యొక్క సత్యము విఫలమైనట్లు కనబడెను; అది మిక్కిలి వింతైనది.

అయితే ఆశ్చర్యకార్యములు చేయు దేవుడు యెకొన్యామీదను అతనివంటివారిమీదను అట్టి శిక్షను అమలుపరచియు, తాను చేసిన నిబంధన పూర్తిగా విఫలము కాకుండునట్లు రహస్యమైన గ్రహింపరాని విధముగా కార్యములను జరిగించుట ఆయనకు సాధ్యమే. కావున దేవుని కృప కొంతకాలము మరుగైయుండెను గాని ఎన్నడును ఆరిపోలేదు; ఏలయనగా యెషయా చెప్పినట్లు, చివరకు యెష్షయి మొద్దునుండి ఒక చువ్వ నిశ్చయముగా పుట్టెను.

అయితే ఈ మాటలు వేరుగా సూచించుచున్నట్లు కనబడుచున్నవి; ఏలయనగా యెకొన్యా ఒంటరివాడనియు, తరువాత వర్ధిల్లనివాడనియు చెప్పబడుచున్నాడు; చివరిగా అతని సంతానములో ఎవడును రాజసింహాసనముమీద కూర్చుండడని ప్రవక్త ప్రకటించుచున్నాడు. అయితే ఈ మాటలు తాత్కాలికమైన శిక్షకే పరిమితము చేయబడవలెననియు, క్రీస్తు రాకడ వరకే వ్యాపించుననియు మనము జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను; మనము ఇకమీదట చూడబోవునట్లు దావీదు సంతతి జెరుబ్బాబెలునందు లేచుట ఆరంభమైనను, అది కేవలము అస్పష్టమైన చిన్న పూర్వసూచన మాత్రమే. కావున యెకొన్యా సంతానహీనుడాయెను అనియు, దావీదు సంతానమునుండి వారసుడు ఎన్నడును విఫలము కాలేదనియు, విరుద్ధముగా కనబడు ఈ రెండు విషయములను సమన్వయపరచగోరినయెడల, మనము క్రీస్తు కాలమునకు రావలెను; ఈ సంతానహీనత కొంతకాలము మాత్రమే యుండినందున అది ఆలాగాయెను; దేవుని కృపకు కలిగిన ఈ అంతరాయము మరణమువంటిదై యుండెను; అయితే కాలక్రమమున, దేవుడు తన నిబంధనను మరచిపోయినట్లు కనబడిన సమయములోనే దానిని జ్ఞాపకము చేసికొనెనని స్పష్టమాయెను.

కావున ఈ ప్రవచనము యెహెజ్కేలు ప్రవచనముతో జతపరచబడవలెను, "కిరీటము ఎవనిదో అతడు వచ్చువరకు దానిని తీసివేయుడి, తీసివేయుడి, తీసివేయుడి." (యెహెజ్కేలు 21:26, 27.)

అక్కడను యెహెజ్కేలు "తీసివేయుడి" అను మాటను మూడుసార్లు మరల చెప్పుచున్నాడు; కొన్ని నెలలు లేక సంవత్సరముల వరకు మాత్రమే కాక అనేక యుగముల పరంపర పొడుగున దావీదు రాజ్యము ఉండదని అతడు చెప్పినట్లున్నది.

కావున యెకొన్యా సంతానహీనుడగునని ప్రవక్త ఇక్కడ ప్రకటించుట ఆశ్చర్యము కాదు; ఏలయనగా దావీదు సింహాసనము హేళనతోను తిరస్కారముతోను కాళ్లక్రింద త్రొక్కబడుట వంటి, అన్ని యుగముల పాటు నిలిచిన అంత దుఃఖకరమైన విపత్తు విశ్వాసులను నిరాశలో ముంచివేసియుండెడిది. కావున అతడు సంతానహీనుడగుననియు, అతని సంతతి యంతయు శాపము క్రింద ఉండుననియు అతడు చెప్పుటకు కారణమిదే. అయితే మరియొక ప్రవక్త వ్యక్తపరచిన ఆ మినహాయింపును, "కిరీటము ఎవనిదో అతడు వచ్చువరకు," మనము జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను. (యెహెజ్కేలు 21:27) 72 "సంతానహీనుడు" అని అనువదింపబడిన మాటకు సరియైన అర్థము "పూర్తిగా దోచుకొనబడినవాడు," లేక నిరుపేద, లేక "బొత్తిగా దిగంబరి." సెప్టువజింటులో అది "బహిష్కృతుడు" అని అనువదింపబడినది, అయితే వల్గేటు, సిరియాక్‌, తార్గుము "సంతానహీనుడు" అని అనువదించుచున్నవి. రాజుగా అతడు "సంతానహీనుడు," ఏలయనగా దావీదు సింహాసనముమీద వారసునిగా అతనికి కుమారుడు లేకపోయెను; అయితే అతనికి పిల్లలుండిరి, 1 దినవృత్తాంతములు 3:17, 18 చూడుము. ఇదే అర్థమని వచనము యొక్క అంతమునుండి స్పష్టముగా కనబడుచున్నది. ఈ చివరి రెండు వచనములలో చెప్పబడినవాడు యెకొన్యా పినతండ్రియైన సిద్కియా అని స్కాట్ తలంచుచున్నాడు. ఈ అధ్యాయములోని విషయములు సిద్కియాకు హెచ్చరికగా అతని పరిపాలనలో మరల చెప్పబడినవని అతడు ఎంచుచున్నాడు. అయితే ఈ అభిప్రాయము అధ్యాయము యొక్క సాధారణ ధోరణికి సరిపడదు. ముఖ్యముగా యిర్మీయా 22:13, 14, 15, 17, 18, మరియు 19 చూడుము; ఈ ప్రవచనము యెహోయాకీము కాలములో, బహుశా అతని కాలపు చివరిభాగములో పలుకబడినదని ఇవి స్పష్టముగా చూపుచున్నవి; తరువాత ప్రవక్త యిర్మీయా 22:24 నుండి అధ్యాయము అంతమువరకు, అతని కుమారుడైన యెకొన్యా గతిని ప్రవచనరూపముగా వర్ణించుచున్నాడు. మరియు అతడు రాజుగా సంతానహీనుడగుననియు, అతని సంతానములో ఎవడును దావీదు సింహాసనముమీద కూర్చుండడనియు చెప్పిన తరువాత, దీనితో జతపరచబడిన తరువాతి అధ్యాయములో అతడు "నీతిగల చిగురును," మెస్సీయను, సీయోను రాజును ప్రవేశపెట్టుచున్నాడు. అధ్యాయము యొక్క సరియైన విభజన తొమ్మిదవ వచనము వద్దనే. ఈ అభిప్రాయము ప్రకారము సంపూర్ణమైన పొందిక ఉన్నది, — యెకొన్యా దావీదు సింహాసనముమీద లౌకిక సార్వభౌమునిగా సరియైన వంశపంక్తిలో ఏలిన చివరి రాజు (అతని పినతండ్రియైన సిద్కియా సరియైన వంశపంక్తిలోనివాడు కాడు); తరువాత దావీదు ఎవనికి ఛాయయై యుండెనో ఆయన వచ్చెను, దావీదు యొక్క దృశ్యమైన సింహాసనముమీద కూర్చుండి ఏలుటకు కాదు గాని, అది సూచించిన దానిమీద. — సం.

ఏలయనగా అది చాలకాలము అవమానమునకును సమస్త జనముల నిందలకును గురియైనను, క్రీస్తు శిరస్సు కొరకే అది భద్రపరచబడెను.

దీనిని తెలిసికొనుట ప్రయోజనకరము; ఏలయనగా క్రీస్తుతోను ఆయన అవయవములన్నిటితోను దేవుడు చేసిన ఆయన నిబంధన ఎన్నడును విఫలము కాకుండునట్లును, అయినను వేషధారులను మరణము వరకు ఆయన శిక్షించునట్లును, ఆయన ఎల్లప్పుడును తనకు తానే అనుగుణ్యముగా ఉన్నాడని మనకు బోధింపబడుచున్నది. దీర్ఘకాలము ఎవడైనను లోకములో సంఘము కొరకు వెదకియుండినయెడల, బాహ్యముగా అది ఎక్కడను కనబడకుండెను; అయినను దేవుడు తన వాగ్దానములకు నమ్మకమైనవాడని చూపెను; ఏలయనగా సువార్తచేత పునర్జన్మ పొందిన జనము ఆకస్మికముగా లేచెను; గనుక ఆయన నిబంధన చనిపోలేదు గాని కొంతకాలము పాతిపెట్టబడినట్లుండెను. కావున దేవుని సత్యము సంభవించినదానిచేత రుజువాయెను; అయినను ఆయన లోకమంతటిని ఈలాగు గ్రుడ్డిదిగా చేసినప్పుడు మనుష్యుల కృతఘ్నతమీద భయంకరమైన ప్రతిదండన చేసెను. ఇప్పుడు తరువాత ఇట్లున్నది —