లూథర్ మరియు కాజెటన్

ఆగ్స్‌బర్గ్‌కు, కాని అతనిని రోముకు ఈడ్చుకొని పోనియ్యనని చెప్పెను.

అతడు ఆగ్స్‌బర్గ్‌కు బయలుదేరుటకు సాహసించినయెడల, అతనిని గొంతు నులిమి చంపుటకైనను లేక సంకెళ్లతో రోముకు తీసుకొనిపోవుటకైనను, దారిలో పొంచియుండి పట్టుకొనవలెనని పలువురు బలవంతులైన ప్రభువులు గంభీరమైన ప్రమాణముతో తమ్మును తాము బద్ధులుగా చేసికొనిరని మాన్స్‌ఫెల్ట్ యొక్క కౌంట్ ఆల్బర్ట్ నుండి అతనికి వర్తమానము అందెను.*

ఈ సమాచారమువలన ఆ సాక్సనీ సన్యాసి, పోపు రాయబారి (లెగేట్) కలుసుకొనుటకు నియమించిన స్థలమునకు వెళ్లి తిరిగి వచ్చుటకు తనకు ఒక రక్షణ పత్రమును (సేఫ్-కండక్ట్) ఇయ్యవలెనని తన అధిపతిని వేడుకొనెను.

ఫ్రెడరిక్ యొక్క మితిమీరిన జాగ్రత్త ఈ కోరికను నెరవేర్చకుండ అతనిని ఆపెను, కాని అతడు లూథర్ ప్రయాణమార్గములోని అనేకమంది ప్రముఖులకును, అలాగే సెనేటుకును, అత్యంత ప్రాబల్యముగల పౌరులకును సిఫారసు లేఖలు ఇచ్చి అతని భద్రతకు ఏర్పాటు చేసెను. ఈ విధముగా వివేకియైన ఎలెక్టరు యొక్క దయచేతను, ఎన్నడును చలించని ఆ ఉన్నతమైన వీరత్వముచేతను, ఆ ఉత్సాహపూరితమైన దేవునియందలి నమ్మికచేతను రెండు విధములుగా ఆయుధధారియై, లూథర్ సెప్టెంబరు చివరి భాగములో విట్టెన్‌బర్గ్‌ను విడిచిపెట్టెను,

1518, మరియు ఎలెక్టరు తన రాజసభను నిర్వహించుచున్న వైమార్‌కు చేరి, కార్డెలియర్ సన్యాసుల మఠములో బస చేసెను; ఏలయనగా అతని స్వంత సన్యాస సంఘమునకు చెందిన పిరికి సన్యాసులు ఆ సాక్సనీ అబద్ధ బోధల నాయకునికి తమ తలుపులు తెరచుటకు భయపడిరి.‡

మరునాడు ఎలెక్టరు లూథర్‌ను రాజసభ యెదుట ప్రసంగించుటకు ఆహ్వానించెను, అది † మిల్నర్, సెకెన్‌డార్ఫ్, మెలాంక్తన్, మరియు ఇతరులు. యొక్క పండుగ దినము.

‡ మైకోనియస్, సంస్కరణ చరిత్ర.

సభనుండి లియోకు అంత దాసోహముగా వ్రాసిన తన ప్రవర్తనను గూర్చి ఫ్రెడరిక్ సిగ్గుపడెననుటలో సందేహము లేదు.

అతడు ఆవేశములోను, చక్రవర్తి కోపదృష్టి క్రింద ఉన్నప్పుడును వ్రాసెను.

అయితే అతడిచ్చిన రాజసభ సంరక్షణయు, అతడు పలికిన దయగల మాటలును, తన ఆచార్యుని ప్రతిభయెడల అతడు దాచుకొనక కనబరచిన మెప్పుదలయు — ఇవి ఇప్పుడు చరిత్రలోని వాస్తవములు, వాటిని ఖండింపజాలము.

లియో కాజెటన్‌కు పోపు ఆజ్ఞాపత్రమును (బ్రీఫ్) పంపిన సమయముననే ఫ్రెడరిక్‌కును వ్రాసి, ముఖస్తుతిని బెదరింపును కపటముగా కలిపి, ఆ అధిపతిని లూథర్‌తోగల సమస్త సంబంధమునుండి వేరుపరచుటకు ప్రయత్నించెను.

అయితే సూక్ష్మబుద్ధిగల ఎలెక్టరు ఆ పోపు యొక్క ఉద్దేశమును సులభముగా పసిగట్టెను; అంతేకాక అతడు ఎన్నడును తొందరపడి ప్రవర్తింపక, ఎల్లప్పుడు జాగ్రత్తతోను తగిన సంయమనముతోను నడచుకొనెను.

“అతని న్యాయబుద్ధి ఘనముగా బలమైనది,” అని మెలాంక్తన్ చెప్పుచున్నాడు, “అతడు ఒక కార్యమార్గమును నిశ్చయించుకొనిన తరువాత, భూలోకములోని ఏ శక్తియు అతనిని కదల్చలేకపోయెను, అంగుళమైనను జరుగునట్లు చేయలేకపోయెను.”*

ఫ్రెడరిక్ అప్పుడే ఆగ్స్‌బర్గ్ నుండి వచ్చియుండెను; అక్కడ అతడు రాయబారిని స్వయముగా చూచి, లూథర్‌ను దయతో చూచి అతనికి హాని కలుగకుండ తిరిగి పంపునట్లు అతనిచేత మాట తీసికొనెను.†

ఇప్పుడు అతడు ఆ వాక్చాతుర్యముగల డాక్టరు రాజసభలో చేసిన ప్రసంగమును ధారాళముగా మెచ్చుకొని, అతనికి ధనమును అదనపు సిఫారసు లేఖలను సమకూర్చి, రాయబారితో జరుగబోవు ఆ మహత్తరమైన కలయికకు అతనిని సాగనంపెను.‡

లూథర్ కాలినడకన న్యూరెంబర్గ్‌కు సాగిపోయెను; అక్కడ అతని పాత స్నేహితుడైన బోధకుడు వెన్సెస్లాస్ లింక్ నివసించుచుండెను.

* మెలాంక్తన్ యొక్క “లూథర్ జీవితము” (Vita Lutheri). † సాక్స్-గోథా దస్తావేజుల భాండాగారము.

ఆ విచిత్రమైన పురాతన నగరములో తాను నిలిచియున్న కాలమంతయు అతని యింటినే తన యిల్లుగా చేసికొని, అతడు పాత స్నేహములను నూతనపరచుకొని క్రొత్త స్నేహములను ఏర్పరచుకొనెను.

తనకును ఇంగోల్‌స్టాట్‌కు చెందిన ఎక్‌కును మధ్య ఏర్పడిన చీలికను సరిదిద్దుటకు అంత చురుకుగా ప్రయత్నించిన ఆ షూర్ల్‌ను అతడు ఇక్కడ కలిసికొనెను.

ఇక్కడనే అతడు సుప్రసిద్ధ చిత్రకారుడైన ఆల్బ్రెక్ట్ … తో పరిచయము చేసికొనెను. లూథర్ ఈ సందర్శనమును మిక్కిలి ఆనందించి, దానివలన బలపరచబడెను; అయితే సమయము త్వరపెట్టుచుండెను, తాను వేగముగా ముందుకు సాగవలెనని అతడు ఎరిగియుండెను.

వెంటనే తన ప్రయాణమును తిరిగి ప్రారంభింపవలెనను తన ఉద్దేశమును లింక్‌కు తెలియజేయగా, ఈ అంకితభావముగల స్నేహితుడు తనతోకూడ ఆగ్స్‌బర్గ్‌కు వచ్చి తన మార్గములోని అపాయములలో పాలుపంచుకొనవలెనని నిశ్చయించుకొనెనని తెలిసికొని అతడు ఆశ్చర్యపడెను; ఈ నిర్ణయములో అగస్టీనియన్ సన్యాస సంఘమునకు చెందిన లియొనార్డ్ అను మరియొక సహోదర సన్యాసియు పాలుపొందెను.

లూథర్ ఈ ఏర్పాటుకు సమ్మతింపక తప్పలేదు; ఆ ముగ్గురు త్వరపడి ముందుకు సాగి, అక్టోబరు 7వ తేదీ సాయంకాలమున ఆగ్స్‌బర్గ్ చేరి, శరీరమందు మిక్కిలి అలసియున్నను ఆత్మయందు ఉల్లాసముతో అగస్టీనియన్ మఠమువద్ద దిగిరి.

ఆగ్స్‌బర్గ్‌కు చేసిన ఈ ప్రయాణ సందర్భములో కనబడినంత ఘనముగా లూథర్ యొక్క నిర్భయమైన ధైర్యము మరి ఎన్నడును కనబడలేదు.

న్యూరెంబర్గ్ నుండి అతడు వ్రాసిన లేఖలు ఆత్మత్యాగముతోకూడిన వీరత్వపు ఆత్మనే శ్వాసించుచున్నవి.

వాటిలో ఒకటి ప్రత్యేకముగా బూర ధ్వనివలె హృదయమును కంపింపజేయుచున్నది: “నేను,” అని దాని పాఠము సాగుచున్నది — “ఆగ్స్‌బర్గ్‌కు వెళ్లవద్దని నన్ను ఒప్పింపగోరు పిరికి మనుష్యులను నేను కలిసికొంటిని, కాని నేను ముంద… సాగవలెనని నిశ్చయించుకొంటిని. ప్రభువు చిత్తమే నెరవేరును గాక.

ఆగ్స్‌బర్గ్‌లోనైనను, నా శత్రువుల మధ్యనైనను, క్రీస్తు ఏలుచున్నాడు.

నా రక్షణకర్తయగు దేవుడు హెచ్చింపబడును గాక.

; ఏలయనగా దేవునిచేతనైనను మనుష్యునిచేతనైనను త్రోసివేయబడుట తప్పనిసరి; అయితే దేవుడు సత్యవంతుడు, మనుష్యుడు ఒక * వైస్మాన్, క్రొత్త నిబంధన పరిశుద్ధ చరిత్ర, పుట.

అతడు వచ్చిన మరునాటి ఉదయమున, లూథర్ కోరికమేరకు లింక్ రాయబారి యొద్దకు వెళ్లి, ఆ సాక్సనీ సన్యాసి వచ్చియున్నాడనియు అతని యెదుట హాజరగుటకు సిద్ధముగా ఉన్నాడనియు మర్యాదపూర్వకముగా తెలియజేసెను; అదే సమయములో, స్టౌపిట్జ్ పట్టణములో ఉన్నాడని తెలిసికొని, లూథర్ అగస్టీనియన్ సన్యాసియైన లియొనార్డ్ ద్వారా ఒక లేఖను పంపి, తనను వచ్చి చూడవలెనని ఆ వికార్-జనరల్‌ను బతిమాలెను.

ఇది అయిన తరువాత, విట్టెన్‌బర్గ్ డాక్టరు ఎలెక్టరు యొక్క సిఫారసు లేఖలను అవి ఎవరెవరికి వ్రాయబడెనో ఆగ్స్‌బర్గ్‌లోని ఆ ప్రాబల్యముగల పౌరులకు స్వయముగా అందజేయుటకు వెళ్లెను.

ఈ యథార్థవంతులైన పౌరులు అతనిని మిక్కిలి ఆప్యాయతతో చేర్చుకొని, కాజెటన్ యొక్క కుటిల పథకములను ఎరిగినవారై, చక్రవర్తి నుండి రక్షణ పత్రమును పొందువరకు కార్డినల్ యొద్దకు వెళ్లవద్దని ఆ అగస్టీనియన్‌ను ఏకగ్రీవముగా హెచ్చరించిరి; ఆ చక్రవర్తి ఇటీవలి సభ ముగిసినప్పటికిని, సమీపమందలి అడవులలోని వేట ఆకర్షణలచేత నిలుపబడి, ఇంకను నగరమునకు దగ్గరలోనే ఉండెను.

చివరకు లూథర్ ఈ వివేకముగల సలహా ప్రకారము నడచుకొనుటకు ఒప్పుకొనెను.

మూడు దినముల తరువాత, ఈ పౌరులో, లేక రహస్యముగా (sub rosa) ప్రయోగింపబడిన ఫ్రెడరిక్ యొక్క ప్రభావమో, లేక ఆ ధైర్యశాలియైన సన్యాసికి సహాయము చేయవలెనని అతనియందు ముందే ఉన్న మొగ్గుదలయో, మోసపోయిన కార్డినల్‌కు ఈ విషయము ప్రకటించునట్లు మాక్సిమిలియన్‌ను ఒప్పించెను: బహిరంగ విశ్వాస వాగ్దానము (పబ్లిక్ ఫెయిత్) లూథర్‌కు ఇయ్యబడినది,

కావున అతనికిని సమస్త హింసకును మధ్య సామ్రాజ్యము అడ్డుగా నిలుచుచున్నది.* ఈ ప్రాముఖ్యమైన విషయమును సాధించినప్పుడు లూథర్ నిస్సందేహముగా మరింత స్వేచ్ఛగా ఊపిరి పీల్చుకొనెను; అయినను ఇటువంటి చక్రవర్తి హామీ ఉన్నప్పటికిని కాన్‌స్టాన్స్‌లో జాన్ హస్ యొక్క చితి రగిలింపబడెననియు, రోము యొక్క తెగువగల చేయి బహిరంగ విశ్వాస వాగ్దానమను సాలెగూడువంటి సంరక్షణను ఏ సంకోచమును లేకుండ త్రోసివేసెననియు అతడు జ్ఞాపకము చేసికొనకుండ ఉండలేకపోయెను.

అంతేకాక, మాక్సిమిలియన్‌యు అతని మంత్రిమండలియు రక్షణ పత్రమును మంజూరు చేసిరని తెలుపబడినప్పుడు రాయబారి ఇచ్చిన అశుభసూచకమైన ప్రత్యుత్తరమును గూర్చి వినిన తరువాత, చక్రవర్తి చర్మపత్రము యొక్క విలువను గూర్చి అతని అభిప్రాయము పెరుగలేదు

“మంచిది,” అని ఆ కుటిలుడైన కార్డినల్ అనెను, “అయినను నేను నా కర్తవ్యమును నెరవేర్చెదను.”† అయినను లూథర్ చక్రవర్తి ప్రయాణ అనుమతిపత్రమును పొందుటను బట్టి కాజెటన్ చిరాకుపడెను; దానిని మంజూరు చేయకుండ చక్రవర్తిని ఆపుటకు మాత్రమే గాక, దానిని అడుగకుండునట్లు ఆ మొండివాడైన

సాక్సనీ సన్యాసిని ఒప్పించుటకును అతడు శాయశక్తుల ప్రయత్నించెను.

ఆగ్స్‌బర్గ్‌కు చేరుటకును రక్షణ పత్రము అందుటకును మధ్యనున్న మూడు దినములను లూథర్ ఈ విధముగా గడపెను.

మొదటి ఉదయమున, అనగా 8వ తేదీన, అతడు అప్పుడే లేచియుండగా, రాయబారి పంపిన ఒక దూత అతని యొద్దకు వచ్చెను; అయితే అతడు స్నేహితునిగాను శ్రేయోభిలాషిగాను వేషము ధరించి, కార్డినల్‌తో తనకేదైన సంబంధమున్నట్లు కనబడకుండ జాగ్రత్తపడుచు, తాను కేవలము † వరియాస్, బోస్యూ, సెకెన్‌డార్ఫ్, మిల్నర్. ఉన్న కష్టములను సంతోషకరముగా సర్దుబాటు చేయవలెనను కోరికచేతనే ప్రేరేపింపబడితినని దృఢముగా చెప్పెను.

ఈ వ్యక్తి సెర్రా లోంగాకు చెందిన అర్బన్; అతడు అప్పుడు కాజెటన్ పరివారములో చేరియున్న ఒక ఇటాలియన్ రాజోద్యోగి; దౌత్యకార్యములపై జర్మనీని పలుమార్లు సందర్శించియుండుటవలన దానితో అతనికి కొంత పరిచయము ఉండెను.

అర్బన్ సామెతగా చెప్పబడు ఇటాలియన్ చాకచక్యము కలిగినవాడు, అయితే లూథర్‌లో అతడు తనకంటె చాలా అధికుడైన ప్రత్యర్థిని ఎదుర్కొనెను; లూథర్ అతని స్వంత ఆయుధములతోనే అతనిని ఓడించెను.

అగస్టీనియన్ మఠములో లూథర్‌ను మొదట కలిసికొనినప్పుడు, అతడు లూథర్‌ను ప్రేమతో కౌగిలించుకొని, ఈ మాటలతో సంభాషణను ప్రారంభించెను,

“నా ప్రియమైన డాక్టరుగారూ, మీకు కొంత మంచి సలహా ఇచ్చుటకు నేను వచ్చితిని.

జ్ఞానము కలిగియుండుము, సంఘముతో సమాధానపడుము.

నీ అభ్యంతరకరమైన మాటలను ఉపసంహరించుకొనుము.

ఫ్లోరెన్స్‌కు చెందిన మఠాధిపతి యోవాకీమును జ్ఞాపకము చేసికొనుము; నీకు తెలిసినట్లు, అతడు అనేక అబద్ధ బోధలను ప్రచురించెను, అయినను అతడు తన తప్పులను ఉపసంహరించుకొనినందున అతడు అబద్ధ బోధకుడు కాడని ప్రకటింపబడెను.”

తాను ప్రచురించినది అబద్ధ బోధ కాదనియు, లేఖనమునకును సంఘ నియమములకును (కానన్లకు) విజ్ఞాపన చేయుటద్వారా దానిని సమర్థింపవచ్చుననియు తాను తలంచుచున్నానని లూథర్ చెప్పెను.*

రాయబారితో నీవు బరిలోనికి దిగుదువా?”

“అది అవసరము లేదు,” అని లూథర్ ప్రత్యుత్తరమిచ్చెను; “రోమా సంఘమునకు విరుద్ధమైనదేదైనను నేను బోధించితినని వారు నన్ను ఒప్పింపగలిగినయెడల, నేనే నాకు తీర్పరినై వెంటనే ఉపసంహరించుకొందును.

విశ్వాసము అనుమతించుదానికంటె అధికముగా రాయబారి పరిశుద్ధ థామస్ (అక్వినాస్) యొక్క అధికారముపై ఆధారపడుచున్నాడా అని తెలిసికొనుటయే విషయము.

అతడు అట్లు ఆధారపడినయెడల, నేను లొంగను.”

“ఓహో,” అని అర్బన్ కేకవేసెను, “అయితే నీవు ఈటె విరుచుటకే (పోరాడుటకే) ఉద్దేశించుచున్నావన్నమాట?”

అప్పుడు ఆ దేవదూషకుడైన ఇటాలియన్, పరిశుద్ధ పీఠము ఎంత భయంకరమైన కార్యమునైనను చేయవచ్చుననియు, దానిని విమర్శించుటకు ఎవరికిని అర్హత లేదనియు, పోపు అధికారమును గూర్చి విశ్వవిద్యాలయములలో జరుగు సమస్త చర్చయు అహంకారపూరితమైనదనియు, లియో ఒక్క తల ఊపుతో విశ్వాస సూత్రములను సమూలముగా మార్చగలడనియు లేక పూర్తిగా రద్దుచేయగలడనియు వాదింపసాగెను.*

ఈ ఘోరమైన అభిప్రాయములు ఈ మధ్యవర్తి యొక్క నిజస్వభావమును లూథర్‌కు వెంటనే తెలియజేసెను; దాని పర్యవసానముగా అతడు తక్కువగా మాటలాడుచు, కేవలము ఇట్లు వ్యాఖ్యానించెను,

“విధేయతకు సమస్త రుజువును చూపుటకును, నేను తప్పిపోయిన విషయములను ఉపసంహరించుకొనుటకును నేను సిద్ధముగా ఉన్నాను.”† ఈ ద్వంద్వార్థపు మాటలను ఉపసంహరించుకొనుటకు సమ్మతి వ్యక్తీకరణగా పొరబడి, అర్బన్ ఆనందముతో తన టోపీని తలపై పెట్టుకొని, తలుపువైపు బయలుదేరి, ఇట్లు చెప్పుటకు మాత్రమే ఆగెను,

“నేను రాయబారి యొద్దకు త్వరపడి వెళ్లుచున్నాను; నీవు త్వరలో నా వెంట వచ్చుటకు సిద్ధపడుము.

అంతయు త్వరలో పరిష్కరింపబడును.”‡

ఈ “నేర్పులేని మధ్యవర్తి” వెళ్లిపోయినప్పుడు, “ఆహా, ఆహా,” అని లూథర్ తలంచెను, “ఈ కుటిలుడైన సైనన్‌కు అతని గ్రీకులు చెడుగా బోధించి శిక్షణనిచ్చిరి.”§

సెర్రా లోంగాకు చెందిన అర్బన్ వెళ్లి ఎంతోసేపు కాకముందే, † లూథర్ గ్రంథావళి (L. Opp.), (L.) XVII., 179. విట్టెన్‌బర్గ్ డాక్టరును మరింత స్నేహపూర్వకులైన, స్వాగతార్హులైన అతిథులు దర్శించిరి,

ప్యూటింగర్, చక్రవర్తి మంత్రియైన లాంగెమాంటెల్, ఆ నగరపు ప్రముఖ కులీనుడు, లైప్‌జిగ్‌కు చెందిన డాక్టర్ ఔర్‌బాక్, ఇద్దరును కానన్లు (సంఘ పీఠాధికారులు) అయిన అడెల్మాన్ సహోదరులు, మరియు అనేకమంది ఇతర సుప్రసిద్ధులు, ఇప్పటికే తన కీర్తి అంతటను వ్యాపించియున్న ఈ సన్యాసితో కొన్ని గంటలు గడపిరి. తమ సలహాకు కట్టుబడియుండవలెననియు, చక్రవర్తి రక్షణ పత్రము వచ్చువరకు కాజెటన్‌ను చూచుటకు ఎట్టి ప్రయత్నమును చేయవద్దనియు వారందరు ఏకమై అతనిని బలవంతపెట్టిరి

“ఈ ఇటాలియనులను నమ్మలేము” అని ఔర్‌బాక్ అతనితో నిష్కపటముగా చెప్పెను.* అయితే లూథర్ ఈ ప్రముఖ పౌరులతో ఈ విధముగా ఏకాంతముగా మాటలాడుచుండగా అర్బన్ తిరిగి వచ్చి, ఆ జర్మన్ అబద్ధ బోధల నాయకుని చుట్టు ఇంత గౌరవనీయులు ఉండుట చూచి కొంత ఆశ్చర్యపడెను.

లూథర్‌ను ఒక ప్రక్కకు తీసుకొనిపోయి, అతడు ఇట్లు గుసగుసలాడెను, “రమ్ము, కార్డినల్ నీకొరకు ఎదురుచూచుచున్నాడు; నేను నిన్ను ఆయన యొద్దకు తీసుకొనిపోయెదను.

“అయితే ఆయన సన్నిధిలో ఎట్లు ప్రవర్తింపవలెనో నీవు మొదట నేర్చుకొనవలెను: నీవు ఆయన గదిలో ప్రవేశించినప్పుడు, నేలకు ముఖము ఆనించి ఆయన యెదుట సాష్టాంగపడవలెను.

ఆయన నిన్ను లెమ్మని చెప్పినప్పుడు, ఆయన యెదుట మోకరించి, లేచి నిలుచుటకు సాహసించుటకు ముందు ఆయన తదుపరి ఆజ్ఞల కొరకు ఆ విధముగానే వేచియుండుము.”† ఈ గొప్ప సలాములతో, తూర్పు దేశపు నిరంకుశత్వము యొక్క ఈ ఆచారములతోనే, ఒక సేవకుని సేవకుడైన ఇతడు దైవశాస్త్ర డాక్టరును, ప్రసిద్ధ విశ్వవిద్యాలయములో ఆచార్యుడును, తన పాండిత్యమువలనను ప్రతిభవలనను ఇప్పటికే విశిష్టుడైన వాడునైన మార్టిన్ లూథర్‌కు,

లియో X. తన పీఠపు ఉరుములను ఎవని కుడిచేతిలో దాచియుంచెనో ఆ క్రొత్తగా గద్దెనెక్కిన కార్డినల్‌ను కలిసికొనుటకు ఉపదేశించెను. రాయబారిని కలిసికొనుట తనకు సంతోషమే, అయితే తన ఆగ్స్‌బర్గ్ స్నేహితుల సలహాపై చక్రవర్తి నుండి రక్షణ పత్రమును సంపాదింపవలెనని తాను నిర్ణయించుకొంటిననియు, అది ఒకటి రెండు దినములలో తనకు అందునని ఎదురుచూచుచున్నాననియు, ఆ తరువాత తాను కార్డినల్ సేవకు సిద్ధముగా ఉందుననియు లూథర్ సెర్రా లోంగాతో చెప్పెను.* “జాగ్రత్త,” అని అతడు ప్రత్యుత్తరమిచ్చెను, “అట్టిదేదైనను అడుగవద్దు.

రాయబారి నీయెడల దయగల మనస్సుతో ఉన్నాడు, అంతయు స్నేహపూర్వకముగా ముగించుటకు సిద్ధముగా ఉన్నాడు.

నీవు రక్షణ పత్రమును కోరినయెడల అంతయు పాడుచేసెదవు.”† “నా స్నేహితుడా,” అని శాంతమైన, దృఢమైన ప్రత్యుత్తరము వచ్చెను, “నా కృపగల ప్రభువైన సాక్సనీ ఎలెక్టరు ఈ నగరములోని అనేకమంది మిక్కిలి గౌరవనీయులైన మనుష్యులకు నన్ను సిఫారసు చేసెను.

రక్షణ పత్రము లేకుండ ఏ పనియు చేపట్టవద్దని వారు నాకు సలహా ఇచ్చుచున్నారు; నేను వారి సలహాను అనుసరింపవలెను.

ఏలయనగా నేను అట్లు చేయక, ఏదైనను జరిగినయెడల, నేను దుడుకువాడను మొండివాడను అనియు, వారి ఆలోచనను తిరస్కరించితిననియు వారు నా అధిపతికి వ్రాయుదురు.”

ఆ సాక్సనీ సన్యాసి యొక్క ఈ నిశ్చయమును భంగపరచుటకు అనేక ప్రయత్నములు చేసిన తరువాత, భంగపడిన ఆ రాజోద్యోగి, విజయము కనుచూపుమేరలో ఉన్నట్లు కనబడిన సమయములో తన వైఫల్యమును కాజెటన్‌కు నివేదించుటకు తిరిగి వెళ్లవలసి వచ్చెను.

ఈ విధముగా మొదటి దినము ముగిసెను.

మరునాటి ఉదయమున, అది ఆదివారము, ఆగ్స్‌బర్గ్ కార్మెలైట్ సన్యాసుల మఠ ప్రధానుడును (ప్రయర్), విట్టెన్‌బర్గ్ ఆచార్యుని పాత స్నేహితుడును, ఎలెక్టరు విశ్వవిద్యాలయములో దైవశాస్త్రము అభ్యసించినవాడును, మరియు సమర్థించినవాడునైన ఫ్రాష్,

లూథర్ అధ్యక్షతన, ఉదయమున పెందలకడనే వచ్చి, రాయబారి నియమించిన స్థలములో తాను నిలిచియుండు కాలమంతయు తన మఠమునే తన నివాసముగా చేసికొనవలెనని తన పాత బోధకుని ఆహ్వానించెను.

లూథర్ వెంటనే అంగీకరించి, ఈ విధముగా అగస్టీనియన్ మఠమును విడిచి కార్మెలైట్ల మఠమునకు మారెను.* ఈ దినమున లూథర్ యొక్క శ్రమలు వేరొక విధమైనవి.

జనసమూహము అతనిని గుంపులుగా చుట్టుముట్టెను, “ఆతురతతో,” అని అతడు మెలాంక్తన్‌కు వ్రాసినట్లు, ఇంత గొప్ప అగ్నిప్రమాదమును కలిగించిన ఆ హెరోస్ట్రాటస్. ”†

అతని అద్భుతమైన వాక్చాతుర్యమును గూర్చిన వార్తలు అంతటను వ్యాపించియుండెను.

ప్రసంగవేదిక ఎక్కవలెనని అతనిని బతిమాలిరి.

అయితే ఔచిత్యమును గూర్చిన అతని భావమును, రాయబారిని చికాకుపరచి ఆ విధముగా ఉన్న కష్టములను మరింత చిక్కుపరచుదునేమో అను భయమును, ఈ ఒత్తిడులకు లోబడకుండ అతనిని ఆపెను.

సాయంకాలము కావచ్చుచుండగా, కాజెటన్ తన మొండి పశ్చాత్తాపి యొద్దకు ఇద్దరు క్రొత్త దూతలను పంపెను.

“కార్డినల్,” అని వారు దృఢముగా చెప్పిరి, “మిక్కిలి కనికరముగల తండ్రి; ఆయన తన కృపను అనుగ్రహమును గూర్చి నీకు సమస్త హామీని ఇచ్చుచున్నాడు.

సంఘమునకు అధిపతియైన ఈ ప్రభువు మాటను నీవు సందేహించుచున్నావా?”

అయితే అప్పుడు ఎవడో ఒకడు దగ్గరకు వచ్చి అతని చెవిలో ఇట్లు గుసగుసలాడెను, “కాజెటన్ ఎన్నడును తన మాట నిలుపుకొనడు.

ఈ నక్కలు నిన్ను మోసగింపనియ్యకుము.”‡ లూథర్ ఈ దూతలను మర్యాదతో చేర్చుకొనెను, అయితే అతని నిశ్చయము భంగపరచబడునది కాదు.

* మెలాంక్తన్, లూథర్ జీవితము (Vita Lutheri).

† “Omnes cupiunt videre hominem, tanti incendii Herostratum.” (అందరును ఆ మనుష్యుని, ఇంత గొప్ప అగ్నిప్రమాదపు హెరోస్ట్రాటస్‌ను, చూడగోరుచున్నారు.)

‡ లూథర్ గ్రంథావళి (L. Opp.), (L.,) XVII., 205.

సోమవారమున ఆ సాక్సనీ దైవశాస్త్రజ్ఞుని ఉక్కువంటి నిశ్చయమును భంగపరచుటకు చివరి ప్రయత్నము చేయుటకై సెర్రా లోంగా నియమింపబడెను.

ఈ సందర్భములో అతడు తన వాక్చాతుర్యపు ఆయుధాగారమంతటిని ఉపయోగించెను.

అతడు బుజ్జగించెను, బెదరించెను, సూచనలతో మెలికలు త్రిప్పెను.

“నీవెందుకు రావు?” అని అతడు లాటిన్ భాషలో ప్రశ్నించెను.

“కార్డినల్ నీకొరకు ఎదురుచూచుచున్నాడు, నిన్ను ఉదారముగా చూచును. విషయమంతయు ఆరు చిన్న అక్షరములలో ఉన్నది. రమ్ము, నీవు భయపడవలసినదేమియు లేదు.”

“రక్షణ పత్రము నాకు అందిన వెంటనే నేను హాజరగుదును,” అని కలవరపడని ప్రత్యుత్తరము వచ్చెను.

దీనికి అర్బన్ పూర్తిగా సహనము కోల్పోయెను.

అతడు తనకు సహజమైన అవమానములకు మళ్లెను: “ఎలెక్టరు నిన్ను సమర్థించుటకై ఆయుధములు పట్టుననియు, నీ నిమిత్తము తన పితరులు తనకు వారసత్వముగా ఇచ్చిన ఆ ప్రదేశములను పోగొట్టుకొను అపాయమునకు తెగించుననియు నీవు నిస్సందేహముగా ఊహించుకొనుచున్నావు.”

“దేవుడు అట్లు కానియ్యకుండును గాక,” అని లూథర్ ఆతురతతో పలికెను.

నిన్ను, నీవు ఎక్కడ ఆశ్రయము పొందుదువు?” అని ఎగతాళిగా ప్రశ్న వచ్చెను.

ఈ మాటలకు ఇచ్చిన ప్రత్యుత్తరములో లూథర్ తన్నుతాను మించిపోయెను.

యెషయా యొక్క కవిత్వమును హతసాక్షుల ఆత్మను తన మాటలలో నింపి, అతడు నెమ్మదిగాను సరళముగాను ఇట్లనెను, ఈ అనూహ్యమైన వాక్చాతుర్యపు ఘనతచేత సెర్రా లోంగా యొక్క అహంకారము సహితము మూగబోయెను.

అయితే త్వరలోనే తేరుకొని, అతడు ఇట్లు బదులు పలికెను, “రాయబారిని, పోపును, కార్డినల్లను ఇప్పుడు వారు నిన్ను తమ చేతులలో పట్టుకొనియున్నట్లు నీవు నీ చేతులలో పట్టుకొనియున్నయెడల నీవేమి చేయుదువు?”

“నేను వారిని అత్యంత గౌరవముతోను ఘనతతోను చూచెదను,” అని సత్యసంధుడైన ఆ అగస్టీనియన్ పలికెను, “అయితే నాకు దేవుని వాక్యము సమస్తమునకంటె ముందున్నది.”

లోంగా అపనమ్మకముతో, ఇటాలియన్ పద్ధతిలో తన చేయి ఊపుచు; ఆ తరువాత అతడు హఠాత్తుగా వెళ్లిపోయెను, మరల తిరిగి రాలేదు.* ఈ విధముగా లూథర్ మూడవ దినపు సాయంకాలమునకు చేరెను; కార్డినల్‌తోనే జరుగబోవు యుద్ధమునకు నాంది పలికిన చిన్న పోరాటము ఇదే.

సాయంకాలమున అతడు జరిగినదంతటిని గూర్చి సూక్ష్మమైన వివరణను మెలాంక్తన్‌కు వ్రాసి, ఈ మాటలను చేర్చెను: “నీవు ఎల్లప్పుడు చేయుచున్నట్లే పురుషునివలె నిన్ను నీవు కనుపరచుకొనుము.

మన ప్రియమైన యువకులకు యథార్థమైనదియు దేవునికి అంగీకారమైనదియు బోధించుము.

నా విషయమైతే, నీ నిమిత్తమును వారి నిమిత్తమును నేను బహుశా త్వరలో బలిగా అర్పింపబడవచ్చును.

నేను మరణించుటకును, మరియు — అది నాకు భూలోకములో కలుగు మిక్కిలి గొప్ప దురదృష్టమైనను — నీ మధురమైన సహవాసమును శాశ్వతముగా కోల్పోవుటకును సిద్ధమే గాని, దేనిని

బోధించుట నా కర్తవ్యమని నేను భావించితినో దానిని ఉపసంహరించుకొని, ఆ విధముగా బహుశా నా స్వంత దోషమువలన మనము ఇప్పుడు అంకితమైయున్న శ్రేష్ఠమైన విద్యాభ్యాసములను నాశనము చేయుటకు సిద్ధముగా లేను.

పూర్వకాలమందలి ఐగుప్తువలె, ఇటలీ తడవదగినంత చిక్కని చీకటిలో మునిగియున్నది.

ఆ దేశములో ఎవడును క్రీస్తును గూర్చియైనను, ఆయనకు చెందినవాటిని గూర్చియైనను ఏమియు ఎరుగడు; అయినను విశ్వాసము విషయములోను నీతినియమముల విషయములోను వారే మనకు ప్రభువులును యజమానులునై యున్నారు.

ప్రవక్త చెప్పినట్లు, దేవుడు మన మధ్య నెరవేర్చబడెను: బాలురను వారికి అధిపతులుగా నియమించెదను, పసివారు వారిని ఏలుదురు.

నా ప్రియమైన ఫిలిప్, దేవునియెడల నీ కర్తవ్యమును నెరవేర్చుము, పవిత్రమైన ఆసక్తిగల ప్రార్థనచేత ఆయన కోపమును తొలగించుము.”† మంగళవారము, అక్టోబరు పదకొండవ తేదీన, రక్షణ పత్రము వచ్చెను.

లూథర్ వెంటనే లింక్‌తోను, తన అగస్టీనియన్ స్నేహితుడైన లియొనార్డ్‌తోను, తనకు ఆతిథ్యమిచ్చిన కార్మెలైట్ల మఠ ప్రధానుడైన ఫ్రాష్‌తోను కలిసి రాయబారి భవనమునకు వెళ్లెను.

రాయబారి తన ఇటాలియన్ మరియు జర్మన్ అనుచరులచేత చుట్టబడి, అతని విషయములో జరుగవలసిన విచారణ పద్ధతిని నిర్ణయించుటలో నిమగ్నుడైయుండుట వారు చూచిరి.

ఇప్పుడు లూథర్ యొక్క భవిష్యత్తును తన చేతులలో పట్టుకొనియున్నట్లు కనబడిన ఈ భయంకరుడైన సంఘాధికారి, ఈ సున్నితమైన అపాయకరమైన వివాదములో మధ్యవర్తిగా తీర్పు తీర్చుటకు స్వభావమువలనను విద్యవలనను తగనివాడు.

కాజెటన్ — అతని అసలు పేరైన థామస్ డి వియో, అతని జన్మస్థలమైన కాజేటా గ్రామము నుండి వచ్చిన అతని పీఠాధిపతి బిరుదులో కలిసిపోయినట్లు కనబడుచున్నది — అత్యధికముగా మూఢభక్తి గలవాడు, పోపు ఆధిపత్యమును గూర్చి అత్యున్నత భావములు కలిగినవాడు, అక్వినాస్‌కును పాండిత్యవాదులకును (స్కూల్‌మెన్) ఉత్సాహపూరితమైన శిష్యుడు.

అతడు ఇటీవల రోమా పోపు యొక్క అధికారమును గూర్చి ఒక గ్రంథమును వ్రాసెను; అది అతనికి పలెర్మో ప్రధాన బిషప్పు పీఠమును కార్డినల్ టోపీని సంపాదించిపెట్టెనని చెప్పబడుచున్నది.*

వీటన్నిటికి తోడు అతడు డొమినికన్ సన్యాసి, కావున ఆ … కు బహిరంగ శత్రువు. ఈ తీవ్రమైన కలతలను సమాధానపరచుటకు లియో ఈ రాయబారిని ఎన్నుకొనుట అతని జ్ఞానమునకుగాని వివేచనకుగాని నిదర్శనముగా నిశ్చయముగా ఉదహరింపబడదు.

కార్డినల్ రాయబారి సన్నిధికి వచ్చినప్పుడు, లూథర్ సెర్రా లోంగా చెప్పిన సూచనను అనుసరించి సాష్టాంగపడెను, లెమ్మని చెప్పబడినప్పుడు మోకరించెను; మరియు * మిల్నర్, సంఘ చరిత్ర, సంపుటి. కాజెటన్ నుండి రెండవ ఆజ్ఞ వచ్చి అతడు లేచి నిలుచువరకు ఆ భంగిమలోనే ఉండెను.

ఈ దీనత్వమునుబట్టి లూథర్ యొక్క లొంగుబాటు త్వరగాను సంపూర్ణముగాను ఉండునని కాజెటన్ ఊహించుకొనెను.

ఆ సాక్సనీ సన్యాసి యొక్క నైతిక ఔన్నత్యమును కొలుచుటకు అతడు అసమర్థుడు.

తన సిద్ధాంతములు తప్పని ఒప్పింపబడువరకు వాటికి కట్టుబడియుండవలెనను లూథర్ యొక్క దృఢనిశ్చయమే, ఇతర విషయములన్నిటిని విడిచిపెట్టుటకును, రోమా రాజసభ యొక్క అర్థరహితమైన, దాస్యపూర్వకమైన సూక్ష్మ మర్యాదలను అత్యంత జాగ్రత్తగా పాటించుటద్వారా సహితము తన దీనత్వమును కనుపరచుటకును అతనిని ఆతురపరచెను.

లూథర్ లేచిన తరువాత, రాయబారి మౌనముగా ఉండుటచేత, విట్టెన్‌బర్గ్ డాక్టరు ఈ ప్రవర్తనను సంభాషణను తానే ప్రారంభింపవలెనను ఆహ్వానముగా అర్థము చేసికొనెను.

ఒక అడుగు ముందుకు వేసి, అతడు ఇట్లనెను, “అత్యంత యోగ్యుడవైన తండ్రీ, పోపుగారి పరిశుద్ధత యొక్క పిలుపునకు విధేయుడనై, నా కృపగల ప్రభువైన సాక్సనీ ఎలెక్టరు యొక్క ఆజ్ఞలకు అనుగుణముగా, పరిశుద్ధ క్రైస్తవ సంఘమునకు లోబడియుండు విధేయుడైన కుమారునిగా నేను మీ యెదుట హాజరగుచున్నాను; నాకు ఆరోపింపబడిన ప్రతిపాదనలను సిద్ధాంత సూత్రములను (థీసిస్‌లను) నేను ప్రచురించితినని ఒప్పుకొనుచున్నాను.

నామీద మోపబడిన నేరారోపణను అత్యంత విధేయతతో వినుటకును, నేను తప్పిపోయియున్నయెడల, సత్యమునందు ఉపదేశము పొందుటకు లోబడుటకును నేను సిద్ధముగా ఉన్నాను.”

ఈ ప్రసంగమును వినినప్పుడు, ఈ భయంకరమైన అబద్ధ బోధల నాయకునిపై సులభమైన విజయము లభించునని కాజెటన్ మరింత నమ్మకముగా ఉండెను.

కావున కనికరముగల తండ్రి యొక్క స్వరమును వైఖరిని ధరించి, అతడు ఇట్లు ప్రత్యుత్తరమిచ్చెను, “నా ప్రియ కుమారుడా, పాపక్షమాపణ పత్రములను (ఇండల్జెన్సులను) గూర్చిన నీ వివాదముచేత నీవు జర్మనీ అంతటిని కలవరపరచితివి.

నీవు పరిశుద్ధ లేఖనములలో మిక్కిలి పండితుడవైన డాక్టరువనియు, నీకు అనేకమంది అనుచరులు ఉన్నారనియు నేను గ్రహించుచున్నాను.

ఈ కారణముచేత, నీవు సంఘములో సభ్యుడవుగా ఉండగోరినయెడలను, పోపులో కృపగల తండ్రిని కనుగొనగోరినయెడలను, నా మాట వినుము.

“ఇవిగో మూడు అంశములు,” అని కాజెటన్ ఒక వ్రాతప్రతుల కట్టపై తన చేయి ఉంచి కొనసాగించెను, “మన పరిశుద్ధ తండ్రియైన పోపు

లియో X. యొక్క ఆజ్ఞ ప్రకారము, వీటిని నేను నీ యెదుట ఉంచవలసియున్నది.

మొదటిది, నీవు ఆలోచించుకొని, నీ తప్పులను ఒప్పుకొని, నీ పొరపాట్లను, ప్రతిపాదనలను, ప్రసంగములను ఉపసంహరించుకొనవలెను.

రెండవది, ఇకమీదట ఇటువంటి అభిప్రాయములను ప్రచారము చేయకుండ ఉందునని నీవు వాగ్దానము చేయవలెను.

మూడవది, మరింత మితముగా ప్రవర్తించుటకును, సంఘమును దుఃఖపరచు లేక కలవరపరచు ప్రతిదానిని విసర్జించుటకును నీవు నిన్ను బద్ధునిగా చేసికొనవలెను.”

“అతి పరిశుద్ధుడవైన తండ్రీ, ఈ విషయమును విచారించుటకు మీరు ఏ పోపు ఆజ్ఞాపత్రము ద్వారా సంపూర్ణ అధికారము పొందితిరో ఆ పత్రమును నాకు చూపవలెనని వేడుకొనుచున్నాను.”

ఈ విన్నపము రాయబారి పరివారములోని రాజోద్యోగులను విస్మయపరచెను.

అత్యంత తీవ్రమైన నేరారోపణలపై విచారింపబడబోవుచున్నవాడును, అన్ని విధముల చూచినను ప్రతికూలమైన తీర్పు అంత ఘోరముగా నాశనకరమైయుండు స్థితిలో ఉన్నవాడును అయిన ఒక మనుష్యుడు తన న్యాయాధిపతి యొక్క అధికారపత్రములను చూడగోరుట వారి దృష్టిలో ధూర్తత్వమునకు గుర్తు.

“అలవాటుగా నిరంకుశముగా ప్రవర్తించువారు,” అని ఒక ప్రఖ్యాత రచయిత వ్యాఖ్యానించుచున్నాడు, “ఆచారసిద్ధమైన నియమములు, విధివిధానములు, చట్టముల ప్రకారము నడచుకొనవలెనని అడుగబడినప్పుడు సాధారణముగా ఆశ్చర్యపడుదురు.”

అయితే తన ప్రశాంతమైన వైఖరిని నిలుపుకొనిన కాజెటన్ ఇట్లు ప్రత్యుత్తరమిచ్చెను,

“నా ప్రియ కుమారుడా, ఈ విన్నపము మంజూరు చేయబడదు.* నీవు నీ పొరపాట్లను ఒప్పుకొని, ఇకమీదట నీ మాటలపై కఠినమైన కాపు ఉంచి, కుక్క తన వాంతికి తిరిగినట్లు తిరుగకుండ ఉండవలెను, అప్పుడు మేము చింతయు కలవరమును లేకుండ నిద్రించగలము;† అప్పుడు మన అతి పరిశుద్ధ తండ్రియైన పోపు యొక్క ఆజ్ఞకును అధికారమునకును అనుగుణముగా, నేను ఈ వ్యవహారమంతటిని సరిదిద్దెదను.”

“అట్లయితే,” అని లూథర్ బదులు పలికెను, “నేను దేనియందు తప్పిపోయితినో నాకు తెలియజేయుటకు దయచేసి కృపచూపుడి.”

కాజెటన్ ఈ విన్నపమును నెరవేర్చుటకు కృపచూపెను, ఆ … తో చర్చలోనికి సహితము దిగెను. “అతి ప్రియమైన కుమారుడా,” అని అతడనెను,

“నాకు తెలుపబడినట్లు, నీవు తరచుగా ప్రతిపాదించిన రెండు ప్రతిపాదనలు ఇవిగో; వాటిని నీవు అందరి యెదుట ఉపసంహరించుకొనవలెను.

మొదటిది, పాపక్షమాపణ పత్రముల ఖజానా యొక్క శ్రమలతోను యోగ్యతలతోను కూడినది కాదు * “ఈ ప్రాముఖ్యమైన సంగతిని సంఘ చరిత్రకారులు గమనింపలేదు; అయినను కాజెటన్‌తో జరిగిన సమావేశము తరువాత సాక్సనీ ఎలెక్టరుకు వ్రాసిన తన సుప్రసిద్ధ లేఖలో లూథర్ స్వయముగా ‘nam exemplar brevis petenti denegabat’ అను మాటలను ఉపయోగించినట్లు నేను కనుగొనుచున్నాను.

లూథర్‌ను అత్యంత దయతో చూచుచున్నట్లు నటించుచున్న రాయబారి, అతని వాదము ఎన్నడును వినబడకపోయినను, సరిగ్గా ఆ సమయములోనే రోములో అతడు అబద్ధ బోధకునిగా తీర్పు తీర్చబడియున్నట్లు కనబడిన పోపు ఆజ్ఞాపత్రమును అతనికి చూపుటకు ఎందుకు ఇష్టపడలేదో గ్రహించుట సులభమే.

సమస్త పరిస్థితులను పరిశీలించినప్పుడు, చక్రవర్తి రక్షణ పత్రము ఉన్నప్పటికిని, కార్డినల్ తనకు ఇయ్యబడిన ఆదేశముల ప్రకారము ఆ దీనుడైన అబద్ధ బోధకుని ఖైదీగా చేయుటకు ఉద్దేశించుచుండెననుట ఏమాత్రమును అసంభవము కాదనిపించుచున్నది.

అయితే ఆ పోపు ఆజ్ఞాపత్రమును చూచుట, అంత విషమ పరిస్థితిలో ఉన్న ఏ మనుష్యునినైనను భయపెట్టి జాగ్రత్తపడునట్లు చేయక మానదు.”

మిల్నర్, సంఘ చరిత్ర, సంపుటి II., పుట 232, అధోజ్ఞాపిక.

† “చింతయు కలవరమును లేకుండ నిద్రించుట” అనునది, ఈ గర్వముతో ఉబ్బిన పీఠాధిపతికిని, రోమా సంఘమంతటికిని, మహా వాంఛనీయమైన లక్ష్యముగా ఉండినట్లు కనబడుచున్నది.

యేసు; రెండవది, పరిశుద్ధ సంస్కారమును పొందు మనుష్యుడు తనకు అందింపబడు కృపయందు విశ్వాసము కలిగియుండవలెను,”

“ఈ ప్రతిపాదనలలో ప్రతియొకటియు,” అని ఈ చర్చనే వివరించుచు ఒక ప్రఖ్యాత చరిత్రకారుడు వ్యాఖ్యానించుచున్నాడు, “నిజముగా రోమా వ్యాపారముపై ఒక ప్రాణాంతకమైన దెబ్బ కొట్టెను.

రక్షకుని యోగ్యతలను తన ఇష్టానుసారము పంచిపెట్టు అధికారము పోపునకు లేనియెడల; సంఘపు దళారులు చలామణి చేసిన హుండీలను పొందుటలో మనుష్యులు ఈ అనంతమైన నీతిలో ఒక భాగమును పొందనియెడల, ఈ కాగితపు ధనము తన విలువను కోల్పోయి, పాత గుడ్డల కుప్పవలె నిష్ప్రయోజనమగును.

“సంస్కారముల విషయములోను అదే విధముగా ఉండెను.

పాపక్షమాపణ పత్రములు రోమా వ్యాపారములో కొంతమట్టుకు అసాధారణమైన శాఖ; సంస్కారములైతే ప్రధానమైన సరుకు.

వాటివలన వచ్చిన ఆదాయము చిన్న మొత్తము కాదు.

ఒక క్రైస్తవుని ఆత్మకు అవి నిజమైన మేలు చేకూర్చుటకు ముందు విశ్వాసము అవసరమని నొక్కి చెప్పుట, ప్రజల దృష్టిలో వాటి ఆకర్షణనంతటిని తీసివేసెను; ఏలయనగా విశ్వాసమును ఇచ్చువాడు పోపు కాదు; అది అతని పరిధికి అతీతమైనది; అది … నుండి వచ్చును. కావున దాని ఆవశ్యకతను ప్రకటించుట రోము నుండి ఆ వ్యాపారమును లాభమును రెండిటిని తీసివేయుటయే.

ఈ రెండు సిద్ధాంతములపై దాడిచేయుటద్వారా, లూథర్ యేసు క్రీస్తును అనుకరించెను; ఆయన తన పరిచర్య ఆరంభములోనే రూకలు మార్చువారి బల్లలను పడద్రోసి, వర్తకులను దేవాలయములోనుండి వెళ్లగొట్టెను.

‘నా తండ్రి యిల్లు వ్యాపారపు యిల్లుగా చేయకుడి,’ అని ఆయన చెప్పెను.”— కాజెటన్ వెంటనే ఈ అబద్ధ బోధలతో కుస్తీపట్టెను.

లూథర్ యొక్క మొదటి ప్రతిపాదనను అతడు పోపు క్లెమెంట్ యొక్క ఈ “ఎక్స్‌ట్రావగాంటా”* (అనుబంధ శాసనము) ద్వారా ఖండించెను: “క్రీస్తు రక్తములో ఒక్క బిందువే సమస్త మానవజాతిని విమోచించుటకు సరిపోవును గనుక, తోటలోను సిలువమీదను చిందింపబడిన మిగిలిన రక్తము సంఘమునకు వారసత్వముగా విడువబడెను, అది … చేత పాపక్షమాపణ పత్రములు తీయబడి పంచిపెట్టబడవలసిన ఒక ఖజానాగా ఉండుటకై.” సాక్సనీ డాక్టరు యొక్క రెండవ ప్రతిపాదనకు రాయబారి అక్వినాస్, అరిస్టాటిల్, మరియు మధ్యయుగపు పాండిత్యవాదుల నుండి విస్తారమైన ఉల్లేఖనములతో జవాబియ్యుటకు ప్రయత్నించెను.

ఆ అగస్టీనియన్ సన్యాసి కొంతకాలము నుండి, అటువంటి వెర్రి కల్పనలను దేవదూషణకరమైన మూఢనమ్మకములను జీర్ణించుకొనలేనంతగా జ్ఞానోదయము పొందియుండెను.

ఇంత అల్పమైన సాకులపై తన దైవశాస్త్రము యొక్క ఘనమైన సిద్ధాంతములను విడిచిపెట్టవలెనని కోరగలిగిన ఈ గర్వముతో ఉబ్బిన సంఘాధికారి యొక్క తర్కశక్తులను వక్రబుద్ధిగల చాతుర్యమును అతడు మిక్కిలి తృణీకరింపక ఉండలేకపోయెను.

అయినను కాజెటన్ యొక్కదానివంటి ఒక వ్యవస్థ — అత్యున్నత సంఘాధికారముచేత స్థాపింపబడినదియు, తప్పిపోని తీర్పుచేత నిర్దేశింపబడినదని సాధారణముగా నమ్మబడినదియునైన వ్యవస్థ — కు విరుద్ధముగా లాంఛనప్రాయమైన నిరసన తెలుపుటకు అసాధారణమైన ధైర్యము అవసరమాయెను.

రాయబారి యొక్క అర్థములేని పలుకులను ఓపికతో వినిన తరువాత, లూథర్ ఇట్లు బిగ్గరగా పలికెను, “క్రైస్తవ నీతిశాస్త్రమునకు సంబంధించిన ఈ ప్రాణాధారమైన ప్రశ్నలలో ఈ ఎక్స్‌ట్రావగాంటాలను, కేవలము ఒక పాండిత్యవాద సూక్తిని నేను అధికారముగా అంగీకరింపలేను.

* సంఘ శాసనముల (కానన్ లా) సంపుటికి సేకరించి జతచేయబడిన కొన్ని పోపు శాసనములకు ఇయ్యబడిన పేరు.

‡ మోషైమ్ గ్రంథములో మెక్లేన్, సంపుటి.