యెషయా 23

యెషయా 23

1. తూరునుగూర్చిన దేశవాణి. తర్షీషు ఓడలారా, అంగలార్చుడి; అది పాడైపోయెను, అందులో ఇల్లు లేదు, లోపలికి రాదగిన తావు లేదు; కిత్తీయుల దేశమునుండి ఆ సంగతి వారికి తెలియజేయబడెను.

1. Onus Tyri. Ululate, naves Tharsis; quia devastatio facta est, ut non sit domus, non sit commeatus e terra Cittim. Revelatum est hoc eis.

2. ద్వీపవాసులారా, మౌనముగా నుండుడి; సముద్రమును దాటిపోవు సీదోను వర్తకులు నిన్ను సమృద్ధిగా నింపిరి.

2. Tacete incolæ insularum: negotiator Sidonis, trajicientes mare, qui te replebant.

3. మహాజలములమీద షీహోరు విత్తనమును నదియొక్క పంటయు దాని ఆదాయము; అది జనములకు సంత యాయెను.

3. In aquis multis semen Nili, messis fluminis fruges ejus; et fuit emporium gentium.

4. సీదోనూ, సిగ్గుపడుము; ఏలయనగా సముద్రము, అనగా సముద్రబలము ఈలాగు పలికెను—నేను ప్రసవవేదన పడలేదు, కనలేదు, యౌవనస్థులను పోషింపలేదు, కన్యకలను పెంచలేదు.

4. Erubesce, Sidon; quia dixit mare, fortitudo maris, dicens, Non parturivi, neque peperi, neque educavi adolescentes, neque extuli virgines.

5. ఐగుప్తునుగూర్చిన వర్తమానము వినినప్పుడు వారు ఎట్లు వేదనపడిరో అట్లే తూరునుగూర్చిన వర్తమానమును బట్టియు వారు మిక్కిలి వేదనపడుదురు.

5. Simul atque rumor pervenerit ad Ægyptios, dolebunt secundum rumorem Tyri.

6. తర్షీషునకు దాటిపొండి; ద్వీపవాసులారా, అంగలార్చుడి. 6. Transite in Tharsis; ululate, habitatores insularum. 7. పురాతనకాలమునుండి తన ప్రాచీనత కలిగియున్న మీ ఉల్లసించు పట్టణము ఇదియేనా? దాని కాళ్లే దాని దూరదేశమునకు ప్రవాసమునకై కొనిపోవును.

7. An hæc vobis exultans? a diebus antiquis vetustas ejus. Ducent eam pedes ejus, ut peregrinetur in terram longinquam.

8. కిరీటములు ధరింపజేయు తూరునకు విరోధముగా ఈ ఆలోచన చేసినవాడెవడు? దాని వర్తకులు అధిపతులు, దాని వ్యాపారులు భూమిమీది ఘనులు.

8. Quis cosultavit hoc super Tyrum coronantem? cujus negotiatores sunt Principes, cujus institores nobiles terræ?

9. సర్వమహిమయొక్క గర్వమును అపవిత్రపరచుటకును భూమిమీది ఘనులందరిని తృణీకారముగా చేయుటకును సైన్యములకధిపతియగు యెహోవా దీనిని నిర్ణయించెను.

9. Iehova exercituum ita decrevit ad profanandam superbiam omnium magnificorum, ut vilipendat omnes gloriosos terræ.

10. తర్షీషు కుమారీ, నదివలె నీ దేశమునుండి దాటిపొమ్ము; ఇక బలము లేదు.

10. Transi instar fluminis e terra tua ad filiam Tharsis, quia non amplius cingulum.

11. ఆయన సముద్రముమీద తన చేయి చాపెను, రాజ్యములను కంపింపజేసెను; వర్తక పట్టణముయొక్క కోటలను నాశనము చేయవలెనని యెహోవా దానికి విరోధముగా ఆజ్ఞాపించెను.

11. Manum suam posuit super mare, concussit regna. Iehova mandavit super Canaan ut enervet robur ejus.

12. ఆయన ఇట్లనెను—నలిగిన కన్యకా, సీదోను కుమారీ, నీవిక ఉల్లసింపవు; లెమ్ము, కిత్తీమునకు దాటిపొమ్ము; అక్కడను నీకు విశ్రాంతి యుండదు.

12. Et ait, Non adjicies ultra ut exultes, ubi oppressa fueris, virgo filia Sidon. Surge, ut transeas in Cittim. Atqui etiam illic non erit tibi requies.

13. కల్దీయుల దేశమును చూడుము; అరణ్యవాసులకొరకు అష్షూరీయుడు దానిని స్థాపించునంతవరకు ఈ జనము లేకుండెను; వారు దాని కోటలను నిలిపిరి, దాని నగరులను లేవనెత్తిరి; అయితే అతడు దానిని పాడు చేసెను.

13. Ecce terra Chaldæorum, hic non fuit populus, Assur fundavit eam deserti incolis; erexerunt arces ejus; excitarunt palatia ejus; redegit eam in vastitatem.

14. తర్షీషు ఓడలారా, అంగలార్చుడి; మీ బలము పాడైపోయెను. 14. Ululate, naves Tharsis; quia vastata est fortitudo vestra. 15. ఆ దినమున తూరు డెబ్బది సంవత్సరములు, అనగా ఒక రాజు దినములనుబట్టి, మరువబడును; ఆ డెబ్బది సంవత్సరములు ముగిసిన తరువాత తూరు వేశ్యవలె పాడును.

15. Accidet in die illa, ut sit in oblivione Tyrus septuaginta annis, secundum dies regis unius; a fine septuaginta annorum erit Tyro quasi canticum meretricis.

16. మరువబడిన వేశ్యా, సితారా పట్టుకొని పట్టణమంతట తిరుగుము; మధురముగా వాయింపుము, అనేక పాటలు పాడుము; అప్పుడు నీవు జ్ఞాపకమునకు వచ్చెదవు.

16. Sume citharam, circui urbem, meretrix oblivioni tradita, suavem fac melodiam, multiplica carmen, ut in memoriam revoceris.

17. ఆ డెబ్బది సంవత్సరములు ముగిసిన తరువాత యెహోవా తూరును దర్శించును; అప్పుడు అది తన కూలికి తిరిగి వచ్చి, భూమిమీదనున్న లోకరాజ్యములన్నిటితో వ్యభిచరించును.

17. Erit ergo a fine septuaginta annorum, ut visitet Iehova Tyrum; et tunc redibit ad mercedem suam, fornicabiturque cum omnibus regnis terræ quæ sunt super terram.

18. దాని వర్తకలాభమును దాని కూలియు యెహోవాకు ప్రతిష్ఠితములగును; అవి ధనముగా కూర్చబడవు, భద్రపరచబడవు; ఏలయనగా దాని వర్తకలాభము యెహోవా సన్నిధిని నివసించువారికి తృప్తిగా భోజనము చేయుటకును స్థిరమైన వస్త్రములకును ఉండును.

18. Sed (tandem) erit negotiatio ejus et merces ejus sancta Iehovæ; non reponetur neque recondetur; sed negotiatio ejus (addicta) erit iis qui habitabant coram Iehovæ, ut comedant ad satietatem, et habeant densum operimentum.

1. తూరునుగూర్చిన దేశవాణి. తూరు మిక్కిలి ధనవంతమైనదియు మహా ప్రసిద్ధిగాంచినదియునై యుండెను; అది సమస్త జనములతో చేసిన వర్తకసంబంధముల వైవిధ్యమును విస్తారతను బట్టియు, దానినుండి పుట్టిన వర్ధిల్లు వలసరాజ్యములను బట్టియు అట్లు ఉండెను; రోమా సామ్రాజ్యమునకు ప్రత్యర్థియైన కార్తేజి, ఉటికా, లెప్టిస్, కాడిజ్ మొదలైన పట్టణములు తూరును తమ తల్లిగా ఎంచుచున్నామని ఒప్పుకొనుచు ప్రతి సంవత్సరము దానికి కానుక పంపుచుండెను. తూరు దేవుని ప్రజలకు శత్రువైయుండెను గనుక దాని నాశనమును యెషయా బెదిరించుచున్నాడు; యెహెజ్కేలు చెప్పినదానినుండి దీనిని మనము ఊహింపవచ్చును; (యెహెజ్కేలు 26:2.) దేవుడు తన ప్రజలయెడల తనకున్న తండ్రివంటి కటాక్షమును, వారి శత్రువులందరిని ఎదిరించుటవలన సాక్ష్యపరచునని చూపుటయే ప్రవక్త ఉద్దేశ్యమైయుండెను గనుక, ఆ నాశనమునకు గల కారణమును మనము జాగ్రత్తగా గమనింపవలెను. ఇది అలెగ్జాండరు తూరును ముట్టడించి మహా శ్రమతో పట్టుకొనుటను సూచించునని కొందరు తలంచుచున్నారు. అయితే యెషయా కిత్తీమును పేర్కొనెనను వారి ఆధారవాదములో బలము లేదు. ఆ పేరుచేత హెబ్రీ గ్రంథకర్తలు నిస్సందేహముగా మాసిదోనియనులను సూచింతురు గాని, ఈ మాటలో గ్రీకులను, సముద్రమునకు ఆవలనున్న దేశములను, ఇతర జనములను కూడ చేర్తురు. నెబుకద్నెజరు ఆ ముట్టడిలో తన సొంత సైనికులనే గాక గ్రీసునుండియు ఇతర స్థలములనుండియు తెచ్చిన పరదేశీయులను కూడ వినియోగించెను. మనము వెంటనే చూడబోవునట్లు, ఆయన గ్రీకులను పేర్కొనుటకు కారణము పూర్తిగా వేరు; అదేమనగా, ఇకమీదట వారు వర్తకము చేయుటకై తమ ఓడలను తూరునకు తీసికొనిపోరు.

అయితే ఈ అధ్యాయము ముగింపునుండి నేను వ్యతిరేకమైన అభిప్రాయమునకు ఆధారము గ్రహించుచున్నాను; ఏలయనగా యెషయా తూరు పునరుద్ధరణనుగూర్చి మాటలాడుచున్నాడు; అలెగ్జాండరు దానిని ముట్టడించి పట్టుకొనిన తరువాత అది ఎన్నడును పునరుద్ధరింపబడలేదు. అదియునుగాక, యెహెజ్కేలు మాటలను యెషయా మాటలతో పోల్చి చూచినప్పుడు, అది ఒకే ప్రవచనమని నాకు కనబడుచున్నది. ఆయన అలెగ్జాండరునుగూర్చి కాక నెబుకద్నెజరునుగూర్చి మాటలాడుచున్నాడు; దీనిని ఆ విధముగానే వివరింపవలెనని నేను సందేహింపను. అంతేకాదు, యెహెజ్కేలు యెషయాల దినములలో ఆ పట్టణము ఒక రాజు ఏలుబడిలో ఉండెను; అయితే అలెగ్జాండరు దానిని ముట్టడించినప్పుడు అది గణతంత్ర రూపమునకు వచ్చియుండెనని చరిత్రకారులు వ్రాయుచున్నారు. మరియు ప్రవచనముయొక్క ఉద్దేశ్యమును పరిగణించినయెడల, మనము ఈ అభిప్రాయమునందు చక్కగా స్థిరపరచబడెదము; ఏలయనగా తన్ను ఇబ్బంది పెట్టిన తూరు నివాసులు శిక్షింపబడకుండ తప్పించుకొనరని బెదిరించుటద్వారా యూదులను ఓదార్చుట ఆయన ఉద్దేశ్యము. ప్రభువు ఇతర జనములను శిక్షించి, అంతకంటే తక్కువ శత్రుత్వము చూపని ఈ జనము శిక్షనుండి పూర్తిగా తప్పించుకొనుట, లేదా ఐదు వందల సంవత్సరముల తరువాత శిక్షింపబడుట మిక్కిలి అసంగతమగును. కావున ప్రతి ఊహయు, ఈ భాగమును నెబుకద్నెజరునుగూర్చినదిగా వివరింపవలెనను ముగింపునకే మనలను నడిపించుచున్నది.

369 ఆంగ్ల బైబిలు పాఠకునికి ఒక చిన్న స్పెల్లింగు భేదమువలన ఈ జ్ఞాపకము చేయవలసివచ్చెను: "కిత్తీయులు" అనగా యాపెతు మనుమడును యావాను కుమారుడునైన కిత్తీము సంతతి (ఆదికాండము 10:4). — సం.

తర్షీషు ఓడలారా, అంగలార్చుడి. తూరు నాశనమును వివరించుటలో ఆయన తన అలవాటుచొప్పున వివిధ అలంకారములను వాడుచున్నాడు; ప్రవచనమునకు ఎక్కువ విశ్వాసార్హత కలుగుటకే ఇది; ఏలయనగా సాదా కథనము సహజముగా మందమతులైన బద్ధకస్థుల మనస్సులపై ప్రభావము చూపకపోవును; కావున ఆయన వారి కన్నుల ఎదుట సజీవ చిత్రమును ఉంచుచున్నాడు. ఈ విపత్తు దూరదేశములలో కూడ అనుభవింపబడును గనుక అది మిక్కిలి భారమైనదై యుండునని ఆయన ప్రకటించుచున్నాడు. తూరు నాశనమైనప్పుడు ఓడలకు చేయుటకు ఏమియు ఉండదు గనుక అవి "అంగలార్చవలెనని" ఆయన చెప్పుచున్నాడు. కిలికియ ఓడలు ప్రత్యేకముగా పేర్కొనబడినవి; ఏలయనగా అవి పొరుగువైయుండుటవలన తూరు నివాసులతో తరచుగాను విస్తారముగాను వర్తకము చేయుచుండెను; కిలికియను హెబ్రీయులు "తర్షీషు" అని పిలుతురు. తూరు నాశనమైనప్పుడు ఆ దేశమునకు గొప్ప అసౌకర్యము కలుగకుండుట అసాధ్యము; వర్తకము కొంతకాలము నిలిచిపోవుటవలన మాత్రమే గాక, వర్తక సరకులు కొల్లగొట్టబడుటవలనను, వర్తకసంబంధములలో అల్లకల్లోలము కలుగుటవలనను అది జరుగును; ధనవంతుల భాగ్యములు తలకిందులైనప్పుడు సాధారణముగా ఇట్లే జరుగును.

కిత్తీయుల దేశమునుండి లోపలికి వచ్చుటకు వీలు లేకుండునట్లు. నేను "లోపలికి వచ్చుటకు వీలు లేకుండునట్లు" అని అనువదించినదానిని, "నీవు ప్రవేశింపదగిన ఇల్లు లేకుండునట్లు" అని కొందరు వివరింతురు; అయితే ప్రవక్త భావమును నేను నమ్మకముగా తెలిపితినని తలంచుచున్నాను. అయినను కిలికియులు గాని గ్రీకులు గాని ప్రవేశించుటకు ఆటంకపరచబడుదురని ఆయన భావము కాదు; మునుపటివలె తూరు ఇక జనములకు సంతగా ఉండదు గనుక, వారు మునుపు అలవాటుపడినట్లు తూరుతో రాకపోకలు కలిగియుండరని ఆయన భావము.

ప్రవక్త అలెగ్జాండరు సాధించిన ఓటమినిగూర్చి మాటలాడుచున్నాడని తలంచువారు, వచనములోని "కిత్తీయుల దేశమునుండి" అను ఈ వాక్యభాగమును పూర్వవాక్యమునుండి వేరుచేసి, "కిత్తీయుల దేశమునుండి అది వారికి తెలియజేయబడెను" అని ఇట్లు జోడింతురు. అయితే నేను దానిని విరుద్ధముగా, "కిత్తీయుల దేశమునుండి వెళ్లకపోవుటవలన" అని ఇట్లు కలుపుచున్నాను; అనగా గ్రీకులు మునుపు అలవాటుపడినట్లు ఇకమీదట ప్రవేశింపకుందురని భావము. "కిత్తీయులు" అను మాటచేత ఆయన గ్రీకులను పడమటి జనములను కూడ సూచించుచున్నాడు; "గ్రీకులతో వర్తకము అంతమగును, వారు ఇకమీదట తమ ఓడలను అక్కడికి తీసికొనిపోరు" అని ఆయన చెప్పినట్లుగా ఉన్నది. ఈ పేరులో ఆయన సైప్రసు, సిసిలీ, ఇటలీ నివాసులను, ఇతర జనములను కూడ చేర్చుచున్నాడు.

అది వారికి తెలియజేయబడెను. ఈ మాటలు గ్రీకులను గాను తూరు నివాసులను గాను సూచించునట్లు గ్రహింపవచ్చును. అవి తూరు నివాసులను సూచించినయెడల, భావమిది: "పట్టణ నాశన వార్త వారికి చేరినప్పుడు, వారు తమ అలవాటైన ప్రయాణములను మానివేయుదురు; ఏలయనగా బండను తప్పించుకొనునట్లు వారు ఆ రేవును తప్పించుకొందురు"; నేను ఎక్కువగా అంగీకరించునది ఈ భావమే. అయినను, నిశ్చయమైన విషయమునుగూర్చి మనము సాధారణముగా "ఇది నీకు చెప్పబడినదిగా ఎంచుము" అని చెప్పునట్లు ప్రవక్త తన ప్రవచనమును స్థిరపరచుచున్నాడను ఇతర వివరణను నేను త్రోసివేయను.

370 "Et les papiers des marchans espars çà et là;" — "వర్తకుల లెక్కపత్రములు అక్కడక్కడ చెదరియుండెను."

371 "Les Egyptiens;" — "ఐగుప్తీయులు."

2. ద్వీపవాసులారా, మౌనముగా నుండుడి. ఇది తూరు నాశనమును మరింత స్పష్టముగా చూపుటకు ఉద్దేశింపబడినది. "ద్వీపము" అను పదములో వచనమార్పు ఉన్నది; ఏలయనగా ఆయన ఏకవచనమును వాడినను, మధ్యధరా సముద్రపు ద్వీపములను, సముద్రమునకు ఆవలనున్న దేశములను, విశేషముగా తూరునకు తరచుగా ప్రయాణములు చేసి దానితో వర్తకము చేసిన పొరుగువారిని ఆయన సూచించుచున్నాడు. వారు ఇక తూరునకు ప్రయాణములు చేయరు గనుక ఆయన వారికి మౌనమును నిశ్చలతను ఆజ్ఞాపించుచున్నాడు. తమకు సంభవించిన భారమైన విపత్తువలన స్తబ్ధులైనవారివలె నోరు తెరవుటకైనను ధైర్యము చేయకుండునట్లు ఆయన వారిని "మౌనముగా నుండుడి" అనుచున్నాడు; ఏలయనగా, నేటి దినమున వెనిస్ గాని ఆంట్వెర్ప్ గాని అనేక జనములకు గొప్ప హాని కలిగింపకుండ నాశనము కాజాలనట్లే, ఇంత వర్తక పట్టణము నాశనమైనప్పుడు అక్కడ వర్తకము చేసిన జనములు దానిని గొప్ప దెబ్బగా భావింపకుండుట అసాధ్యము.

సీదోను వర్తకులు. ఆయన సీదోను నివాసులను ప్రత్యేకముగా పేర్కొనుచున్నాడు; అవి సమీపమైయుండుటవలన మాత్రమే గాక, వారికి ఉమ్మడి మూలమున్నందువలనను. సీదోను మిక్కిలి ప్రసిద్ధిగాంచినదే గాని తూరుకంటె ఎంతో తక్కువది. సముద్రతీరమున ఉన్న అది తూరునుండి రెండు వందల ఫర్లాంగుల 372 దూరములో ఉండి, దానికి ఎంతో సమీపమైనదిగాను, వర్తకముచేత దానితో ఎంతో సన్నిహితముగా ముడిపడినదిగాను కనబడెను గనుక, కవులు తరచుగా తూరును సీదోనుగాను సీదోనును తూరుగాను పేర్కొనిరి. కావున సీదోనీయులు, సమీపమున ఉండి దానితో నిత్యము వర్తకము చేయుటవలన, దిగుమతులవలనను ఎగుమతులవలనను, అమ్మకములవలనను వ్యాపారమువలనను ఇతరులకంటె నిస్సందేహముగా ఎక్కువ లాభము పొందిరి; ఏలయనగా తూరు ఐశ్వర్యము వారిమీదికి పొర్లిపారెను, వాడుకమాటప్రకారము వారు దాని రెక్కల క్రింద ఎగిరిరి. ఫలితముగా తూరు నాశనమువలన వారు ఇతరులకంటె ఎక్కువ తీవ్రముగా బాధపడిరి; అందుచేతనే ప్రవక్త తరువాత (4వ వచనములో) "సీదోనూ, సిగ్గుపడుము" అని చెప్పుచున్నాడు.

నిన్ను సమృద్ధిగా నింపినవారు. వివిధ దూరదేశములనుండి పరదేశీయులు గుంపులుగా దానికి చేరినప్పుడు అది జనసమూహములతో నిండియుండెను గనుక, లేదా లాభముకొరకు దానికి ప్రయాణములు చేసినవారు తమ వంతున ఆ పట్టణమును ధనవంతముగా చేసిరి గనుక, ఆయన ఈ సాధారణ వ్యక్తీకరణను చేర్చుచున్నాడు.

3. మహాజలములమీద. తూరు ఐశ్వర్యము దాని నాశనమును ఆటంకపరచదని ఆయన సూచించుచున్నాడు; కావున దేవుని తీర్పు మరింత స్పష్టమగునట్లును, దానికి సంభవించినది సాధారణ విపత్తు కాదని అందరును తెలిసికొనునట్లును ఆయన దాని ఐశ్వర్యమును కొనియాడుచున్నాడు; అది ఎంత అనూహ్యమైనదో అంతగా అది దేవుని కార్యమని మరింత స్పష్టముగా కనబడును.

372 రోమా స్టేడియము లేక ఫర్లాంగు = 125 అడుగులు (పేసెస్) = 625 అడుగులు. రోమా మైలు = 1000 పేసెస్ = 5000 అడుగులు. ఇంగ్లీషు మైలు = 1760 గజములు = 5280 అడుగులు. కావున రోమా మైలునకు ఇంగ్లీషు మైలునకు గల నిష్పత్తి 5000కు 5280, లేక 125కు 132; ఇంగ్లీషు మైళ్ల సంఖ్యకు రోమా మైళ్ల సంఖ్యకు గల నిష్పత్తి 132కు 125 అను విలోమ నిష్పత్తి; కావున 200 స్టేడియాలు = 25 రోమా మైళ్లు = 24 ఇంగ్లీషు మైళ్లకంటె కొంచెము తక్కువ. గ్రంథకర్త ఖచ్చితమైన దూరమును చెప్పుచున్నట్లు నటింపక, గుండ్రని సంఖ్యలలో ఇచ్చుచున్నాడని జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను. — సం.

నైలు విత్తనము. 373 ఒక సొగసైన వ్యక్తీకరణద్వారా ఆయన తూరు ఐశ్వర్యమును వర్ణించుచున్నాడు; ఏలయనగా నైలు నది దానికి గోధుమను జీవనావసరములైన ఇతర వస్తువులను సరఫరా చేయుటవలనను, ఐగుప్తునుండి విస్తారమైన ధాన్యము దానికి తేబడుటవలనను, నైలు ప్రవాహమునందు దానికి పొలములును విత్తనములును ఉన్నవని ఆయన చెప్పుచున్నాడు; వెనిస్ నివాసులు తమకు ఇంటివద్ద ఏమియు పండదు గనుకను, ఆహారమునకు కావలసినదంతయు వర్తకముద్వారా తమకు తేబడును గనుకను, తమ పంట సముద్రముమీదనే ఉన్నదని చెప్పుకొనునట్లే. ప్రవక్త తూరు నివాసులనుగూర్చి అదే విధముగా మాటలాడుచున్నాడు; ఏలయనగా నైలు నది ఇంత స్వేచ్ఛగాను సమృద్ధిగాను పోషించినవారికి ఆహారము కొరవడునని నమ్మశక్యము కానిదిగా తోచవచ్చును. అది వ్యర్థమైన గొప్పలేనని ఆయన చూపుచున్నాడు, ఏలయనగా వారికి సమస్తము కొరవడును; మనము ఇదివరకు చెప్పినట్లు, దేవుని ప్రతీకార హస్తమును అందరును మరింత సంపూర్ణముగా ఒప్పుకొనునట్లు ఈ సంగతులను యెషయా వర్ణించుచున్నాడు.

4. సీదోనూ, సిగ్గుపడుము; ఏలయనగా సముద్రము పలికెను. ఈ వచనము చిత్రమును మరింత ప్రభావవంతముగా చేయుటకై చేర్చబడినది. ఆయన ప్రత్యేకముగా సీదోనునుగూర్చి ఎందుకు మాటలాడుచున్నాడో కారణము మనము వివరించితిమి. ఆయన తూరును విశేషముగా (κατ᾿ ἐξοχὴν) సముద్రము అని పిలుచుచున్నాడు; అది సముద్రమధ్యమున ఒంటరిగా రాజ్యమేలినట్లు.

నేను ప్రసవవేదన పడలేదు. ఈ మాటలు వెంటనే చేర్చబడినవి; ఇవి (μιμητικῶς) తూరు నోట పెట్టబడిన కల్పిత సంభాషణకు చెందినవి; అందులో ప్రవక్త తన వలసరాజ్యములను గూర్చి గొప్పలు చెప్పుకొనిన తూరు నివాసులను చమత్కారముగా ఎగతాళి చేయుచున్నాడు; ఏలయనగా అది ఇతర ప్రసిద్ధ పట్టణములను "కనెను". "పూర్వకాలమున అది తాను కట్టిన పట్టణములకు, లెప్టిస్, ఉటికా, లోకమంతటిని ఏలగోరిన రోమా సామ్రాజ్యమునకు ప్రత్యర్థియైన కార్తేజి అనువాటికిని, లోకపు పొలిమేరలకు ఆవల కట్టబడిన కాడిజ్‌కును ప్రసిద్ధిగాంచెను. ఇప్పుడు దాని ఆధిక్యమంతయు ఎర్రని రంగులోను ఊదారంగులోను మాత్రమే ఉన్నది" అని ప్లినీ చెప్పుచున్నాడు. (ప్లినీ, హిస్టోరియా నాచురాలిస్, గ్రంథము 5, అధ్యాయము 19.) ఈ విధముగా తూరు తన పూర్వమహిమను గూర్చి విలపించుచున్నట్లు యెషయా చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా అది తల్లిగా ఉండుట మానెను, అది ఇన్ని సంతానమును కని ఇన్ని పట్టణములను స్థాపించినను దానికి ఏమియు ప్రయోజనము లేదు; ఏలయనగా తొలినాళ్లలో కార్తేజి ప్రతి సంవత్సరము క్రమముగా తూరునకు కానుక పంపి, తల్లిగా దానికి గౌరవము చెల్లించెను. ఈ విధముగా తూరు ఇతర పట్టణములన్నిటికంటె ఉన్నత స్థానమును కలిగియున్నట్లు కనబడెను, ఏలయనగా రోమా సామ్రాజ్యమునకు ప్రత్యర్థియైన కార్తేజి కూడ ఏదో విధమున తూరునకు లోబడియుండెను; అయితే ప్రభువు ఒక క్షణములో దాని అలంకారములన్నిటిని తొలగించెను; అందుచేత అది ఎన్నడును సంతానమును పెంచనివానివలె తన సంతానహీనతను గూర్చి విలపించెను.

5. ఐగుప్తీయులకు వర్తమానము చేరిన వెంటనే. 374 ఈ వచనములో ఈ నాశనము తూరు నివాసులను ఐగుప్తీయులను సమానముగా బాధించునని ఆయన ప్రకటించుచున్నాడు; ప్రస్తుత ప్రవచనము పూర్వపు నాశనమునకు సంబంధించినదని మనము అనుసరించు వివరణను ఇది స్థిరపరచుచున్నది. తూరు నివాసులు ఐగుప్తీయులతో మైత్రి కలిగియుండిరి, ఆ రెండు దేశములును రాజుల పాలనలో ఉండెను; తూరు స్వతంత్ర రాజ్యముగాను తన సొంత చట్టములప్రకారము జీవించునదిగాను ఉండిన అలెగ్జాండరు కాలములో వలె కాదు. తూరు నివాసులకును ఐగుప్తీయులకును మధ్య ఉండిన మైత్రిని ఇంతకంటె సముచితముగా వర్ణింపజాలము; కావున ఈ నాశనము ఐగుప్తీయులకును వ్యాపించునని ఆయన చూపుచున్నాడు, ఏలయనగా వారు యూదులను తిరుగుబాటునకు ప్రేరేపించి, దేవునియందలి నమ్మికనుండి వారిని తొలగించిరి. మునుపటివారు బహిరంగ శత్రువులు; తరువాతివారు స్నేహము అను నెపముతో ప్రమాదకరమైన శత్రుత్వమును పెంచిరి; కావున ఇరుపక్షములును న్యాయముగా శిక్షింపబడుచున్నవి.

373 "షీహోరు విత్తనము." — ఆంగ్ల అనువాదము. (שחר shīchōr,) మరియు (יאור yĕōr,) అనునవి నైలు నదికి హెబ్రీ పేరును ఐగుప్తు పేరును. మొదటిది, దాని వ్యుత్పత్తిప్రకారము, నలుపు అని అర్థము; అది అదే నదికి గల గ్రీకు లాటిను పేర్లయిన Μέλας మరియు Melo అనువాటికి సరిపోవును; ఇవన్నియు నీటి రంగునుండి, లేదా అది నిక్షేపించు బురదనుండి పుట్టినవి." --- అలెగ్జాండరు

374 "ఐగుప్తునుగూర్చిన వర్తమానము వినినప్పుడు వారు ఎట్లు." — ఆంగ్ల అనువాదము. లూథర్ అనువాదము ఇట్లున్నది:— "Gleichwie man erschrak, da man von Egyptian hörete; also wird man auch erschrecken, wenn man von Tyrus hören wird;" — "ఐగుప్తునుగూర్చి వినినప్పుడు వారు ఎట్లు భయపడిరో, అట్లే తూరునుగూర్చి వినినప్పుడును భయపడుదురు." — సం.

6. తర్షీషునకు దాటిపొండి. ఆయన తూరు నివాసులను మాత్రమే గాక, వర్తకముచేత వారితో సంబంధము కలిగిన పరదేశీయులను కూడ సంబోధించి, వారిని వేరొకచోటికి పోయి కొత్త రేవులను వెదకుడని చెప్పుచున్నాడు; తూరునకు ఎదురుగా ఉన్న కిలికియను ఆయన పేర్కొనుచున్నాడు; "రేవులు సమృద్ధిగా ఉండుటకు అలవాటుపడిన ఆ తీరము ఇకమీదట విడువబడును, కావున ఓడలు ఎంతో భిన్నమైన దిశలో ప్రయాణించును" అని ఆయన చెప్పినట్లుగా ఉన్నది; ఏలయనగా ఒక రేవు గాని వర్తక పట్టణము గాని నాశనమైనప్పుడు, వర్తకులు సాధారణముగా మరియొకదానిని వెదకుదురు.

ద్వీపవాసులారా, అంగలార్చుడి. 375 మనము ఇంతకుముందు వివరించినట్లు, ఇక్కడ "ద్వీపము" అనునది "ద్వీపములు" అనుదానికి బదులుగా వాడబడినది; ఏలయనగా హెబ్రీ గ్రంథకర్తలలో వచనమార్పు మిక్కిలి సామాన్యము. వారి జీవనాధారము పూర్తిగా ఆ వర్తకముపైనే ఆధారపడియుండెను గనుకను, వారి లెక్కలును పత్రములును 376 అన్ని దిక్కులకు చెదరిపోయెను గనుకను వారు విలపింతురని ఆయన ముందుగా చెప్పుచున్నాడు.

7. ఉల్లసించు మీ పట్టణము ఇదియేనా? ప్రవక్త తూరును ఎగతాళి చేసి, తన పేరు ప్రాచీనతను గూర్చి అది గొప్పలు చెప్పుకొనినందున దాని గర్వమును పరిహసించుచున్నాడు. నమ్మశక్యము కానిదని అందరు తలంచునదానిని ఆయన నిశ్చయపరచుచున్నాడు; ఏలయనగా తూరు బలము చలింపనిదిగా ఉండెను, దాని ఐశ్వర్యము ఇత్తడి గోడవలె ఉండెను గనుక ఈ ప్రవచనమును నిస్సందేహముగా నవ్వివేసిరి. ఆ కారణముచేత యెషయా మరింత ధైర్యముగా మాటలాడి, దాని నాశనము నిశ్చయమనియు, అది ఇతర పట్టణములకంటె ప్రాచీనమైనదై సర్వత్ర మెప్పు పొందినను ఇది అది నాశనము కాకుండ ఆటంకపరచదనియు బెదిరించుచున్నాడు. లౌకిక చరిత్రలో తూరు మూలము దాదాపు జ్ఞాపకమునకు అందని కాలమునుండి గుర్తింపబడుచున్నది, అది ఎంత అస్పష్టముగాను సంక్లిష్టముగాను ఉన్నదనగా దాదాపు ఏదియు నిర్ధారింపబడజాలదు; అయినను ప్రాచీనత కీర్తిని చాటుకొనువారు తమను నేలకు చెందిన స్థానికులని పిలుచుకొనునట్లు, దానిని ఫేనీషియనులు స్థాపించిరని వారు వాదింతురు. ఈ ప్రాచీనతకు ప్రవక్త ప్రవాసమును వ్యతిరేకముగా నిలుపుచున్నాడు; దేవుడు ఆ జనమునకు శిక్ష విధింప నిర్ణయించినప్పుడు దాని స్థిరత్వము అంతమగునని ఆయన సూచించుచున్నాడు.

దాని కాళ్లు దానిని దూరదేశమునకు ప్రయాణమునకై కొనిపోవును. "కాళ్లు కొనిపోయినచోటికి" వెళ్లుట అనగా దీర్ఘ సంచారములు కలిగియుండుట తప్ప మరేమియు కాదు. అయినను వారు తమ ఐశ్వర్యమును కోల్పోయి తమ ప్రవాసములో సమస్తము కొరవడియుందురనియు, వారికి ఏ విధమైన వాహనము గాని వారిని మోయు జంతువు గాని ఉండదనియు ఆయన భావము. దారిద్ర్యము కూడ ఇమిడినప్పుడు ప్రవాసము మిక్కిలి కఠినమైన స్థితి; ఏలయనగా జీవనాధారములు ఉన్నచోట దానిని సులభముగా సహింపవచ్చును; అయితే మనుష్యులు మిక్కిలి లోతైన దారిద్ర్యములో తెలియని దేశములలో నివసింపవలసివచ్చినప్పుడు దుఃఖము అత్యధికము. వారు "దూరదేశమునకు ప్రయాణము చేయవలెను;" అని చెప్పుటద్వారా ఆయన వారి దుఃఖములకు తుదిమెరుపు చేర్చుచున్నాడు; ఏలయనగా దూరము ఎంత ఎక్కువైతే ప్రవాసము అంత కఠినము.

375 "ఈ కాలమున తూరు ఒక ద్వీపముపై ఉండెను; అలెగ్జాండరు జయించిన తరువాత అది ఖండభూమిపై తిరిగి కట్టబడెను." — స్టాక్

376 "Leurs registres et papiers de comtes;" — "వారి రికార్డులును లెక్కపుస్తకములును."

8. కిరీటములు ధరింపజేయు తూరునకు విరోధముగా. అనేకులను ధనవంతులనుగా చేసిన పట్టణమును ఆయన ఈ బిరుదుతో అలంకరించుచున్నాడు; ఇది సందర్భమునుండి సులభముగా తెలియును; ఏలయనగా ఆయన దాని వర్తకులను "రాజులు" అని పిలిచినప్పుడు, కిరీటము అను మాటచేత రాజుల ఘనతను అలంకారరూపముగా వ్యక్తపరచుట తన ఉద్దేశ్యమని స్పష్టముగా తెలుపుచున్నాడు. ఇది దీనిని ఇతర పట్టణములకు అన్వయించువారి అభిప్రాయమును ఖండించుచున్నది. సామాన్య భావమేమనగా, అది తన పౌరులను రాజులనుగాను అధిపతులనుగాను చేసినట్లు వారిని ధనవంతులనుగా చేయుచున్నది.

ప్రవక్త తూరు నాశనమునకు ఆశ్చర్యపడుచున్నవానివలె ఈ వచనమును చేర్చెనని కొందరు తలంచుచున్నారు; ఇతరులను ఆశ్చర్యచకితులను చేయుటకే అది; "ఐశ్వర్యమును, సైన్యములును, రక్షణ సాధనములును, కోటలును, అంతటి వైభవమును ఆడంబరమును ఉన్న తూరు ఇంత త్వరగా కూలిపోవుట సాధ్యమా?" అని ఆయన చెప్పినట్లును, ఊహింపని సంగతి సంభవించినప్పుడు మనము వాడుకగా ఆగిపోవునట్లు ఆయన హఠాత్తుగా ఆగిపోయినట్లును వారి భావము. అయితే దీనిని ప్రతి కష్టమును తొలగించు తరువాతి వచనముతో కలుపుట మేలు; ఏలయనగా ఆ వచనములో ప్రవక్త తన శ్రోతల మనస్సులను అధిక జాగ్రత్తకు రేకెత్తింపగోరిన తన ప్రశ్నకే వెంటనే తానే జవాబిచ్చుచున్నాడు. ఇవి ప్రభువు సంకల్పముచేతనే జరిగెనని ఆయన సరళముగా చెప్పి యుండవచ్చును; అయితే మనము మందమతులము, మూర్ఖులు వాటిని తృణీకారముగా చూచియుందురు. కావున ఈ ప్రశ్నద్వారా ఆయన వారి మనస్సులను రేకెత్తించుచున్నాడు, అందువలన ఆయన మాటలాడునది సాధారణ సంఘటననుగూర్చి కాదని అందరును తెలిసికొని దానిని మరింత జాగ్రత్తగా పరిగణింపవలెను; ఏలయనగా దేవుని తీర్పులు మనుష్యుల సామాన్య అభిప్రాయములకు ఎంత దూరమగునో అంతగా అవి మన ఆశ్చర్యమును రేకెత్తింపవలెను.

ఆయన పూర్వము ఐగుప్తునుగూర్చి అదే విధముగా మాటలాడెను, దాని నాశనమును సాధారణ మార్పులలో ఒకటిగా ఎంచజాలమని చూపగోరినప్పుడు. (యెషయా 19:1-25.) కావున తూరు మనుష్యునిచేత కూలద్రోయబడుట నమ్మశక్యము కానిదైనందున, దాని నాశనమునకు కర్త దేవుడేనని ప్రవక్త న్యాయముగా అనుమానించుచున్నాడు. ఈ కారణముచేత ఆయన దానిని రాజులకు తల్లి లేక దాది అని పిలుచుచున్నాడు, దేవుని తీర్పు మహిమను మరింత స్పష్టముగా చూపుటకై; ఏలయనగా అది సాధారణ రాజ్యమైయుండినయెడల దాని పతనమును తృణీకారముతో చూచియుందురు; అయితే అది అత్యున్నత స్థానముతో అలంకరింపబడినప్పుడు, ఇది దేవుని సంకల్పమువలన తప్ప మరి ఏ విధముగానైనను జరిగెనని ఎవడు తలంచును?

దాని వర్తకులు అధిపతులు. 377 అదే విధముగా నేటి దినమున వెనిస్ వర్తకులు తాము అధిపతులతో సమానులమని, రాజులు తప్ప ఇతర మనుష్యులందరికంటె తాము ఉన్నతులమని తలంచుదురు; వ్యాపార దళారులు కూడ ఘనులైనవారిని తమకంటె తక్కువవారినిగా చూచుదురు. ఆంట్వెర్ప్‌లో సైతం, ఘనులైన ప్రభువులలో అత్యంత ధనికులు కూడ భరింపజాలని ఖర్చులను వెచ్చించుటకు వెనుదీయని దళారులు ఉన్నారని నాకు చెప్పబడినది. మనము కోరిన జవాబు తప్ప మరేదియు ఇయ్యజాలనప్పుడు ప్రశ్నలు వేయుట మనకు అలవాటు; ఇది ధైర్యమునకు సూచన.

377 "ఫేనీషియాకు చెందిన సీదోను తూరు ప్రజలు సాగించిన వర్తకము విస్తారమైనది సాహసోపేతమైనది; వారి ఆచారములలోను రాజనీతిలోను పురాతన లోకములోని ఏ జనముకంటెను ఆధునిక కాలపు గొప్ప వర్తక రాజ్యములనే వారు ఎక్కువగా పోలియుండిరి" అని ఒక సమర్థుడైన చరిత్రకారుడు చెప్పుచున్నాడు. భారతదేశముతో రాకపోకలకు తూరు నావికయానమును తొలి మార్గముగా పేర్కొనిన తరువాత, ఆయన ఇంకను ఇట్లు చెప్పుచున్నాడు: "చాలాకాలము ఆ వర్తకముపై ఏకస్వామ్యమును వారికి సమకూర్చిన ఈ పరిస్థితియే, వ్యక్తుల అసాధారణ ఐశ్వర్యమునకు, 'తూరు వర్తకులు అధిపతులు, దాని వ్యాపారులు భూమిమీది ఘనులు' (యెషయా 23:8) అని అనిపించిన దానికి మాత్రమే గాక, వర్తక జనమునకు ఎంతటి విస్తారమైన వనరులు ఉన్నవో, ఎంతటి గొప్ప ప్రయత్నములు చేయగలదో మనుష్యులకు మొదట నేర్పించిన ఆ రాజ్యముయొక్క విస్తృత శక్తికిని కారణమాయెను." ఆయన ఒక అడుగుచుక్కలో ఇంకను ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు: "వర్తకము వర్ధిల్లిన కాలములో తూరు శక్తియు సంపదయు సర్వజన దృష్టిని ఆకర్షించి యుండవలెను. తూరు పతనమునకు రెండు వందల అరువది సంవత్సరములకు ముందు ప్రబలిన యెహెజ్కేలు ప్రవచనములలో, ప్రాచీన గ్రంథకర్తలలో ఎవరివద్దనైనను దొరకు అత్యంత వివరమైన వర్ణన, దాని వర్తక లావాదేవీల స్వభావమునుగూర్చియు వైవిధ్యమునుగూర్చియు ఉన్నది; అదే సమయమున అది ఆ రాజ్యముయొక్క విస్తృత శక్తినిగూర్చిన మహత్తరమైన భావమును తెలియజేయుచున్నది." — రాబర్ట్సన్ రచించిన ప్రాచీనులకు భారతదేశమునుగూర్చి గల జ్ఞానమునుగూర్చిన చారిత్రక పరిశీలన

9. గర్వమును అపవిత్రపరచుటకు, లేదా ఔన్నత్యమును అపవిత్రపరచుటకు; ఏలయనగా దీనిని రెండు విధములుగాను చదువవచ్చును, ఏలయనగా ఔన్నత్యము గర్వమునకు నడిపించును, ఔన్నత్యమో ఉన్నత మనస్సో ఉన్నచోట వినయము అరుదుగా కనబడును. అయితే "గర్వము" అని చదువుట మేలు; మనుష్యులు తమ శ్రేష్ఠతను నెపముగా పెట్టుకొని మితిలేకుండ తమ్మును తాము హెచ్చించుకొనునప్పుడు దేవుని ప్రతీకారమును రేకెత్తించునది ఇదియే. "అపవిత్రపరచుట" అనియు "తృణీకరించుట" అనియు ఒకటే భావము; ఏలయనగా ఉన్నత స్థానములో ఉన్నవారు తాము ఇతరులనుండి వేరుచేయబడినవారమని తలంచుదురు, తమకు వర్ణింపజాలని ఉన్నతమైనదేదో చెందియున్నదని ఎంచుకొందురు, మానవుల గుంపుతో కలిసి ఉండకూడదనునట్లు. అయితే దేవుడు వారి స్థానమును తొలగించి, వారిని పతనము చేసి, నీచులనుగాను పనికిరానివారినిగాను పరిగణించును.

ఈ భాగమునుండి మనము నేర్చుకొనవలసినదేమనగా, నీతియుక్తమైన పరిపాలనకు తగిన స్తుతిని ఆయన సర్వశక్తికి ఆపాదించునట్లుగా మనము దేవుని దైవసంరక్షణను ధ్యానింపవలెను. దేవుడు తన తీర్పులను నడిపించు నీతి ఎల్లప్పుడును మనకు స్పష్టముగా కనబడకపోయినను, ఆయన జ్ఞానమును నీతిని ఆయన శక్తినుండి వేరుపరచుట ఎన్నడును న్యాయము కాదు. అయితే దేవుడు ఇది లేక అది ఏల చేయుచున్నాడో ఆ కారణమును లేఖనములు మిక్కిలి తరచుగా తెలిపి స్పష్టముగా వివరించుచున్నందున, ఆయన కార్యములకు గల కారణమును మనము జాగ్రత్తగా పరిశీలింపవలెను.

దేవుని "నిరపేక్ష శక్తి"ని గూర్చి పండితవాదులు (స్కూల్‌మెన్) కల్పించిన ఆ భావము భయంకరమైన దూషణము. దేవుడు నీతిచేత కాక తన ఇష్టమువలన తనకు నచ్చినదానిని చేయ నిశ్చయించుకొను నిరంకుశుడని వారు చెప్పినట్లే అది యున్నది. వారి పాఠశాలలు అట్టి దూషణములతో నిండియున్నవి; దేవుడు మానవ వ్యవహారములతో ఆటలాడునని చెప్పిన అన్యజనులకు అవి భిన్నములు కావు. అయితే క్రీస్తు పాఠశాలలో మనకు బోధింపబడునదేమనగా, "ప్రతి నోరు మూయబడునట్లు" (రోమీయులకు 3:19) దేవుని కార్యములు ఎట్టివైనను వాటిలో ఆయన నీతి ప్రకాశించుచున్నది, మరియు మహిమ ఆయనకు మాత్రమే ఆపాదింపబడవలెను. కాబట్టి దేవుడు కారణము లేకుండ ప్రవర్తించునని మనము తలంపకుండునట్లు ప్రవక్త ఇంత గొప్ప నాశనమునకు కారణములను చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా తూరు నివాసులు గర్వులును, ఆశాపరులును, కామాతురులును, విచ్చలవిడిగా జీవించువారునై యుండిరి. ఈ దుర్గుణములు ఐశ్వర్యమునకును సమృద్ధికిని వెంబడించును, వర్తక పట్టణములలో సాధారణముగా అధికముగా కనబడును. ఈ కారణముచేత, మిగిలియున్న వారందరు ఈ ఉదాహరణమువలన తమ స్వంత క్షేమమును గూర్చి మరింత శ్రద్ధ వహించుటకును, దేవుని వరములను ఆడంబరమునకును విలాసమునకును దుర్వినియోగపరచకుండుటకును బోధింపబడునట్లు, ఈ దుర్గుణములనుబట్టి దేవుడు రెచ్చగొట్టబడుచున్నాడని అతడు చూపుచున్నాడు. దీనిలోనుండి మనము పొందవలసిన ప్రయోజనము ఇదియే; ఏలయనగా మనకు చెప్పబడుచున్నది కేవలము ఒక చరిత్రయని మనము తలంపకూడదు.

అయితే ఒక ప్రశ్న పుట్టుచున్నది: దేవుడు అధిపతుల యొక్కయు ప్రభువుల యొక్కయు ఉన్నత స్థానమును ద్వేషించునా? ఆయన అధిపతులను, పెద్దలను, ఘనులను, సమస్త విధములైన న్యాయాధిపతులను పాలకులను ఉన్నతమునకు ఎత్తుచున్నాడే; అట్లయితే వారిని ఎట్లు ద్వేషించును? నేను ఇట్లు ప్రత్యుత్తరమిచ్చుచున్నాను: అధిపతులు ఆక్రమించియున్న ఉన్నత స్థానము దానంతట అది దేవునికి అసహ్యము కాదు; దానికి యాదృచ్ఛికముగా కలుగు దోషమువలననే అది అసహ్యము; అనగా వారు ఎంతో ఉన్నతముగా ఎత్తబడినప్పుడు ఇతరులను తృణీకరించుదురు, తాము మనుష్యులమని తలంపరు. ఈ ప్రకారము ఉన్నత స్థానమునకు గర్వము దాదాపు ఎల్లప్పుడును తోడుగా యుండును, అందుచేత దేవుడు దానిని ద్వేషించును; ఒక్క మాటలో చెప్పవలెనన్న, తాను దేనికి శత్రువునని ప్రకటించుచున్నాడో ఆ అహంకారమును ఆయన గద్దింపవలసి యున్నది.

10. ఇకమీదట ఒక దట్టీయైనను లేదు. 378( מזחmēzăch) అనుదానిని కొందరు దట్టీ అనియు, మరికొందరు బలము అనియు అనువదించుదురు. దానిని దట్టీ అని అనువదించువారు, తూరు ఎంత పూర్తిగా కొల్లగొట్టబడునంటే ఆమెకు ఒక దట్టీ కూడ మిగులదని భావమని అనుకొందురు; వర్తకమునందు వెచ్చింపబడు విస్తారమైన సంపదను అది సూచించునని వారి తలంపు, ఏలయనగా వర్తకులలో అతి పేదవారు కూడ దట్టీలను అమ్ముదురు. అయితే యెషయా పట్టణము యొక్క స్థితిని సూచించుచున్నాడని నేను తలంచుచున్నాను; ఆ పట్టణము అన్ని వైపులను కందకములచేతను, గట్లచేతను, ప్రాకారములచేతను, సముద్రముచేతను కాపాడబడియుండెను.

11. ఆయన సముద్రముమీద తన చేయి చాపెను. తూరు నాశనమును గూర్చి ప్రవక్త పలికిన ప్రవచనము ఇక్కడ ఉదాహరణములచేత స్థిరపరచబడుచున్నదని భావింపబడుచున్నది; అనగా, ప్రభువు మహా రాజ్యములను పడద్రోయుటలో తన శక్తికి అనేక ఉదాహరణములను ఇచ్చియున్నాడు గనుక, ఇప్పుడు తూరు ఎంత వర్ధిల్లుచున్నదైనను ఎంత ఐశ్వర్యవంతమైనదైనను ఆయన దానిని పడద్రోసినయెడల మనము ఆశ్చర్యపడకూడదు. వాస్తవముగా ఈ విధమైన భాషాశైలి లేఖనములో తరచుగా వాడబడుచున్నది, అది స్పష్టమైన ఉదాహరణములచేతను నిజమైన నిరూపణచేతను తేటపరచబడనియెడల. కాబట్టి ప్రవక్త ఇక్కడ ఐగుప్తునుండి విడుదలను జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడని నమ్మబడుచున్నది; అప్పుడు ప్రభువు సముద్రమును విభజించెను (నిర్గమకాండము 14:21,22), మరియు తిరిగి ఏడు రాజులను తరిమివేసి తన జనమును కనాను దేశమునకు తెచ్చెను. (యెహోషువ 6:1-27; 8:1-35; 10:1-43.) అయితే ప్రవక్త మాటలను నేను మరింత దగ్గరగా పరిశీలించినప్పుడు, వాటిని ప్రస్తుత పరిస్థితికి సంబంధించినవిగా వివరించుటకే నేను ఎక్కువగా మొగ్గు చూపుచున్నాను; ఏలయనగా సముద్రమంతటిని ఐశ్వర్యముతో కప్పిన తూరును గూర్చియే అతడిక్కడ మాటలాడుచున్నాడు.

ఆయన రాజ్యములను కదలించెను. రాజ్యములను గూర్చి అతడు చెప్పుట ఏలయనగా, ఆమె ఒంటరిగా నశింపజాలదు, అదే సమయమున అనేక రాజ్యములను తన నాశనములో చిక్కించుకొనవలసి యుండెను. ఈ ప్రకారము చరిత్రవలన తెలియునట్లు లోకమంతయు ఏదో ఒక మార్పునకు లోనై యుండవలెను; చివరకు ప్రవక్తయే, జనముల యొక్క ఈ వర్తకస్థలము పడద్రోయబడవలెనని ప్రభువు ఆజ్ఞాపించెనని నిర్ధారణ చేయుచున్నాడు.

యెహోవా కనానును గూర్చి ఆజ్ఞాపించియున్నాడు. כנען (chĕnāăn) అను పదము వ్యాఖ్యాతలను ప్రవక్త ఇక్కడ కనానీయులను గూర్చి మాటలాడుచున్నాడనియు, వారిమీద దేవుడు తన ప్రతీకారమును చూపిన నిదర్శనమును సూచించుచున్నాడనియు తలంపజేసెను. అయితే ఆ వాదమునకు బలము తక్కువ; ఏలయనగా כנען (chĕnāăn) తరచుగా సామాన్య నామవాచకముగా తీసికొనబడును, కొంచెము ముందు (8వ వచనమున) అతడు כנעניה (chinyāneihā) అను పదమును ఆమె వర్తకులు అను అర్థములో వాడినట్లే. తూరు ఐశ్వర్యము వర్తకవ్యాపారములలో ఉండుటచేత, యెషయా దాని ముఖ్య భాగమును పేర్కొనుటవలన దానిని వర్ణించెను. ఆజ్ఞాపించియున్నాడు అను మాటచేత అతడు దేవుని దైవసంరక్షణను కొనియాడుచున్నాడు; అది లోకములో స్థిరముగా కనబడునదంతయు దేవుని చిత్తమును బట్టియే నిలుచును, కూలును అని యూదులు తెలిసికొనునట్లు చేయును; మరియు అతి బలమైన కోటను పడద్రోయుటకు యుద్ధసాధనములు అవసరము లేదు, దేవుని చిత్తముయొక్క కేవల వ్యక్తీకరణయే చాలును.

378 "ఇకమీదట బలము లేదు." — ఇంగ్లీషు అనువాదము. "ఇకమీదట ఒక గట్టు కూడ మిగిలి లేదు." — స్టాక్. 379 "వర్తకపట్టణమునకు విరోధముగా యెహోవా ఆజ్ఞ ఇచ్చియున్నాడు." — ఇంగ్లీషు అనువాదము. "యెహోవా కనానును గూర్చి ఆజ్ఞ ఇచ్చియున్నాడు." — స్టాక్.

12. మరియు ఆయన చెప్పెను, నీవు ఇకమీదట ఉల్లసింపవు. 380 ఇదంతయు ఒకే ఉద్దేశ్యమునకు చెందినది; ఏలయనగా కేవల వర్ణన చాలినంత బరువును కలిగియుండదు గనుక ప్రవక్త అనేక మాటలచేత తన ప్రవచనమును స్థిరపరచుచున్నాడు. అంత ప్రసిద్ధమైనది, శక్తిగలది, అంత చక్కగా కాపాడబడి కోటగలదై, అనేక మిత్రులతోను సంధిదారులతోను కలిసియున్నదైన పట్టణము నాశనమై పడద్రోయబడునన్నది నమ్మశక్యము కానిది. నీవు ఇకమీదట ఉల్లసింపవు అని అతడు చెప్పినప్పుడు, వెంటనే తాను ఇయ్యబోవు పునరుద్ధరణ ఆశను అతడు మినహాయింపదలచుటలేదు; ఏలయనగా ఈ బెదిరింపు తూరు నాశన కాలమునకు మాత్రమే పరిమితము చేయబడవలెను: "నీవు మునుపటివలె విచ్చలవిడిగా జీవింపవు."

ఓ కన్యకా. అలంకారరూపముగా అతడు ఆమెను కన్యక అని పిలుచుచున్నాడు, ఏలయనగా ఆ కాలమునకు ముందు తూరు ఐశ్వర్యములు తాకబడక యుండెను, ఎట్టి హానియు పొందియుండలేదు. ఇది పవిత్రతకు పొగడ్త కాదు, నమ్మకమైన కాపుదలలో దాచబడిన నిధులు భంగపరచబడునని చెప్పు చమత్కార రీతియే. "మునుపు నీవు ఈడు ప్రాయమందలి పెయ్యలవలె గంతులు వేసితివి; అయితే నీవు బలాత్కారమునకు గురియైనప్పుడు నీ ఉల్లాసమునకు అంతము కలుగును;" వెనీసు పట్టణము కట్టబడినప్పటినుండి బలవంతముగా పట్టుకొనబడలేదు గనుక అది తన కన్యాత్వమును పోగొట్టుకొనలేదని ఒకడు చెప్పినట్లే.

సీదోను కుమారీ. అతడు తూరును గూర్చియే మాటలాడుచున్నాడు గాని దానికి ఈ పేరు పెట్టుచున్నాడు, ఏలయనగా అది సీదోనీయులచేత కట్టబడెను; అయినను మానవ వ్యవహారములలో తరచుగా జరుగునట్లు కుమార్తె తల్లిని మించెను. ఆ స్థలము యొక్క సౌకర్యమును స్థితియు తూరు నివాసులకు ఆధిక్యతనిచ్చెను, సీదోను కేవలము ఒక అనుబంధముగా మారెను. రాజుల గ్రంథమునుండి (1 రాజులు 5:1) తూరు రాజ్యమునకు గొప్ప కీర్తి యుండెనని చాలినంత స్పష్టమగుచున్నది, అయితే ఇక్కడ ప్రవక్త దాని మూలమును చూచెను.

కిత్తీముకు దాటిపొమ్ము. కిత్తీముకు దాటిపొమ్మని వారికి ఆజ్ఞాపించినప్పుడు, అతడు వారిని కిలికియాకు మాత్రమే కాక ఇంకను దూరమైన దేశములకు వెళ్ళగొట్టుచున్నాడు; ఏలయనగా ఈ పేరు క్రింద అతడు గ్రీసును, ఇటలీని, ఇతర దేశములను చేర్చుచున్నాడు; అతడు ఇట్లు చెప్పినట్లే: "బహిష్కరణవలన నీవు నివాసమును మార్చుకొనినప్పుడు, సమీప దేశములలో నీకు స్థిరమైన నివాసము ఉండదు; నీవు సర్వలోకమునందు తిరుగులాడవలెను, తెలియని దేశములకు ఈడ్వబడుదువు, అక్కడ కూడ నీకు విశ్రాంతి దొరకదు." చివరిగా, ఆ నాశనము ఎంత శోచనీయముగా ఉండునంటే, పొరుగువారిలో వారికి విశ్రాంతి స్థలము ఉండదు, సముద్రము దాటిన తరువాత పరదేశులలో కూడ వారికి ఉండదని అతని భావము.

13. ఇదిగో కల్దీయుల దేశము. తూరు పట్టుబడుటను గూర్చి తాను ముందుగా చెప్పినదానిని అతడు ఇప్పుడు ఒక ఉదాహరణముచేత స్థిరపరచుచున్నాడు; ఏలయనగా ఆ సంగతులు నమ్మబడుట దుర్లభము, విశేషముగా అట్టి నాశనమునకు తాము బహుదూరమని తలంచిన తూరు నివాసులలో. ఈ భాగము వివిధ విధములుగా వివరింపబడుచున్నదని నేనెరుగుదును, గాని ఇతరుల అభిప్రాయములను ఖండించుటలో కాలము గడపను. దీనిని గూర్చి తీర్పు చేయుటకు నాకు చేతనైనంత వరకు ప్రవక్త నిజమైన భావమును నేను తెలిపినయెడల అది చాలును.

కల్దీయుల జనము లేకుండెను; అనగా వారికి పేరు లేకుండెను; ఏలయనగా వారి మూలమును విచారించినయెడల వారు అష్షూరీయులనుండి వచ్చినవారు, ఇది ఆదికాండము 10:11వలన స్పష్టము. కాబట్టి వారు మొదట ఒక జనముగా లేకుండిరనియు, వేరొకరి పేరు క్రింద మరుగై యుండిరనియు, అందుచేత ప్రత్యేక సమూహముగా ఏర్పడలేదనియు అతడు సత్యమే చెప్పుచున్నాడు.

380 "మరియు ఆయన చెప్పెను, నీవు ఇకమీదట ఉల్లసింపవు." ఇంగ్లీషు అనువాదము.

అష్షూరు దానిని అరణ్యవాసులకొరకు స్థాపించెను. మనము "అరణ్యవాసులు" అని అనువదించిన మాటలను ఇతరులు ఓడలు అని అనువదించుదురు, కాని ఆ వివరణను మనము అంగీకరింపము. మనము మొదట చెప్పినదే మేలైనది; అనగా అష్షూరీయులు, మునుపు అరణ్యములలో చర్మముల క్రింద 381 సంచార జీవనము గడపిన కల్దీయులకు స్థిరమైన స్థితిని కలుగించిరి, వారు పట్టణములలోనికి సమకూర్చబడి అష్షూరీయులచేత ఉన్నతమైన నాగరికతలో శిక్షణ పొందిరి. עוררו (gnōrĕrū) అను పదము యొక్క భావము కూడ ఇదియే, అనగా వారు పట్టణములను నిలువబెట్టిరి, కట్టిరి; ఏలయనగా దానిని "నాశనము చేయుట" అని అనువదించువారితో మనము ఏకీభవింపలేము. 382 ఏమి జరిగెను?

ఆయన దానిని నాశనమునకు తెచ్చెను. అనగా వాడుక మాటలో చెప్పవలెనన్న, "కుమార్తె తల్లిని మింగివేసెను;" ఏలయనగా అష్షూరు రాజ్యము ఇతర రాజ్యములన్నిటికంటె బలమైనదియు వర్ధిల్లునదియు అయినను కల్దీయులచేత పడద్రోయబడెను. "దీనికి తూరుతో ఏమి సంబంధము?" అని అనవచ్చును. తూరు అష్షూరీయులచేతను కల్దీయులచేతను పడద్రోయబడును గనుక అని మనము ప్రత్యుత్తరమిచ్చుచున్నాము. కాబట్టి మునుపు జనమే కాని కల్దీయులు అష్షూరీయులను జయించి తమ అధికారమునకు లోపరచుకొనగలిగినయెడల, ఆ ఇద్దరు కలిసి తూరును జయించినయెడల మనము ఆశ్చర్యపడనేల? ప్రభువు అష్షూరీయుల విషయమున ఇంత గొప్పగా తన శక్తిని ప్రదర్శించినయెడల, తూరు తన ఐశ్వర్యముమీద ఆధారపడనేల? నిస్సందేహముగా దేవుని హస్తమును ఆమె అనుభవింపవలసివచ్చును, ఆమె శక్తి ఆమెకు ఏమాత్రము ఉపయోగపడదు.

14. తర్షీషు ఓడలారా, ప్రలాపించుడి. అతడు ముందు చెప్పినదానినే పునరుక్తి చేయుచున్నాడు; ఏలయనగా కిలికియా వారు సమీపములో ఉండుటచేత తూరు నివాసులతో నిరంతరము వర్తకము చేసిరి. వారి ఓడలను ప్రలాపింపుమని అతడు ఆజ్ఞాపించుచున్నాడు, ఏలయనగా ఆ రేవు మూసివేయబడినప్పుడు, తమ మామూలు సంబంధము లేకపోవుటచేత వర్తకులు ఆశ్చర్యముతో నివ్వెరపోవుదురు. వారు సందర్శించిన ఆ రేవును అతడు వారి బలము అని పిలుచుచున్నాడు, అది నమ్మదగిన సమావేశ స్థలమై యుండినందున మాత్రమే కాక, వారి ప్రయాణములకు లాభము కలిగించు వేరొక మార్గము లేకపోవుటచేతను.

15. ఆ దినమున సంభవించునదేమనగా. తూరు పట్టుబడుటను గూర్చి చెప్పిన తరువాత, ఆమె ఆపద ఎంతకాలము నిలుచునో అతడు ఇంకను ప్రకటించుచున్నాడు. నాశనమైన పట్టణములు హఠాత్తుగా పునరుద్ధరింపబడి తమ పూర్వస్థితిని తిరిగి పొందుటయు సంభవించును; అయితే ఈ పట్టణము డెబ్బది సంవత్సరములు పాడుగాను నాశనముగాను ఉండునని ప్రవక్త సాక్ష్యమిచ్చుచున్నాడు. మరువబడుట అనగా వర్తకము ఉండదని అతని భావము, ఏలయనగా ఆమెకు సామాన్య వర్తక ప్రవాహము ఉండదు.

ఒక రాజు దినములనుబట్టి. 383 ఒక రాజు దినములు దావీదునకు సంబంధించినవని కొందరు తలంచుదురు, అయితే అది అత్యంత నిరర్థకము; ఏలయనగా "రాజు దినములు" అనునవి మనుష్యుని ఆయుష్కాలమునకు వాడబడినవి, మనుష్యుని ఆయుష్కాలము సాధారణముగా డెబ్బది సంవత్సరములకు పరిమితమని కీర్తనకారుడు చూపినట్లే. (కీర్తనలు 90:10.) అయితే ఇతర మనుష్యుని కాక "ఒక రాజు"ను అతడు ఎందుకు పేర్కొనెను? ఏలయనగా తూరునకు ఒక రాజు ఉండెను, ఆమె రాజు జీవితమును బట్టి కాలమును లెక్కించెను. ఇది ఆ ప్రవచనము యొక్క నిశ్చయతను స్థాపించుటకు మిక్కిలి తోడ్పడెను, ఏలయనగా ప్రవక్త దానిని మానవ ఊహలచేత నిర్ణయించియుండలేడు.

381 "Sous des tentes de peaux;" — "చర్మపు గుడారముల క్రింద." 382 "వారు దాని నగరములను లేవనెత్తిరి." — ఇంగ్లీషు అనువాదము. "దాని నగరములను నిలువబెట్టిరి." — స్టాక్. ప్రొఫెసర్ అలెగ్జాండర్ దానిని, "వారు దాని నగరములను రేపిరి" అని అనువదించుచున్నాడు; అయితే అతడు ఇట్లు చెప్పుచున్నాడు: "సామాన్య వివరణ ప్రకారము, ఇక్కడ పేర్కొనబడిన గోపురములు ప్రాచీన ముట్టడులలో వాడబడినవి; పురుష ప్రత్యయము ,( עםgnām;) ను సూచించును; స్త్రీ ప్రత్యయము తూరును సూచించును; మరియు( עוררgnōrēr) అనునది లేవనెత్తుట అను అర్థములో (עררgnārăr, నుండి) గాని, రేపుట అను అర్థములో (,עורgnūr, నుండి) గాని, అనగా కలవరము భీతి కలుగజేయుట అను అర్థములో గాని తీసికొనబడవచ్చును."

383 "అనగా ఒక రాజ్యము. దానియేలు 7:17; 8:20 చూడుము. నెబుకద్నెజరు తన పరిపాలన మొదటి సంవత్సరమున తన జయములను ఆరంభించెను; అప్పటినుండి కోరెషు బబులోనును పట్టుకొనుట వరకు డెబ్బది సంవత్సరములు; ఆ కాలమున నెబుకద్నెజరుచేత జయింపబడిన జనములు స్వాతంత్ర్యమునకు పునరుద్ధరింపబడవలసి యుండెను." — లౌత్

తూరునకు వేశ్య పాటవంటి పాట ఉండును. "వేశ్య పాట" అనుదానిచేత అతడు వర్తకమును సూచించుటకు ఒక అందమైన పోలికను వాడుచున్నాడు; అది దానినంతట అది ఖండింపదగినదని కాదు, ఏలయనగా అది రాజ్యమునకు ఉపయోగకరమును అవసరమునై యున్నది, గాని అది తరచుగా అధికముగా కలిగియుండు మోసమును నిజాయితీలేమిని అతడు సూచించుచున్నాడు, అందుచేత దానిని వేశ్య వృత్తితో న్యాయముగా పోల్చవచ్చును.

16. సితారా పట్టుకొనుము. అతడు తూరును ఒక వేశ్యతో పోల్చుచున్నాడు; ఆమె తన యౌవనకాలమంతయు దుర్వ్యసనములో గడిపి చివరకు ముసలిదై, ఆ కారణముచేత అందరిచేత విడువబడి తృణీకరింపబడినను, తన పూర్వ లాభమును కామవిలాసమును మరువలేక, మరల యౌవనవతి కావలెనని తన ప్రేమ వ్యవహారములను పునరుద్ధరింపవలెనని కోరుచు, మనుష్యులను ఆకర్షించుటకై పట్టణమంతయు తిరుగుచు, పాటలతోను వాద్యములతోను వారి చెవులకు ఆనందము కలిగించును. అట్టి వేశ్యలు తమ వృద్ధాప్యమునుబట్టి తాము లక్ష్యపెట్టబడుట లేదని గ్రహించినప్పుడు ఒకవిధమైన వెఱ్ఱితనము వారిని పట్టును; ఈ కారణముచేతనే హొరేసు లీదియాను ఎగతాళి చేయుటను మనము చూచుచున్నాము. 384

ఆ ప్రకారము తూరు నాశనమై, మరుపులో పాతిపెట్టబడినట్లుండి, తన పూర్వస్థితిని తిరిగి పొందుటకు మరల తన ప్రయత్నములను, పన్నాగములను, ఉపాయములను పుట్టించును.

మధురముగా వాయింపుము. "సితారా", "మధుర గానము" అనువాటిచేత అతడు వర్తకుల కపటములను, మోసములను, వశీకరణములను, ముఖస్తుతులను సూచించుచున్నాడు; వాటిచేత వారు మనుష్యులను మోసపుచ్చి, వారిని తమ వలలలోనికి తోలినట్లు చేయుదురు. ఒక్క మాటలో చెప్పవలెనన్న, వర్తక పట్టణములు ఏ పద్ధతులచేత ధనవంతములగునో, అనగా మోసపూరితములును అక్రమములునైన పద్ధతులచేత అని అతడు చూపుచున్నాడు; అందుచేత తూరు మధురమైన గానముచేత వారి చెవులకు విందు చేయునని అతడు చెప్పుచున్నాడు.

అనేక పాటలు పాడుము. అనగా తూరు మోసమునకు మోసమును, ఆకర్షణకు ఆకర్షణను చేర్చును, చివరకు అందరిని తనవైపు ఆకర్షించి, మరల మనుష్యులచేత జ్ఞాపకము చేయబడి, తన పూర్వ ప్రసిద్ధిని పొందవలెనని. సంక్షేపముగా, ముసలి వేశ్య మనుష్యుల దయను తిరిగి పొందుటకు ఉపాయములు పన్ని, రంగులతోను అలంకారములతోను వస్త్రములతోను పాటలతోను వాద్యములతోను వారిని ఆకర్షించునట్లు, తూరు మునుపు తాను ఏ కళలచేత కృతార్థురాలాయెనో వాటిచేతనే తన ఐశ్వర్యమును శక్తిని తిరిగి పొందును. అయినను ఆ కారణముచేత తూరును ఈ విధముగా తనను తాను పునరుద్ధరించుకొనుమని అతడు ప్రబోధించుటలేదు, తన ప్రవచనమును కొనసాగించుచున్నాడు.

17. యెహోవా తూరును దర్శించును. 385 ప్రభువు తూరును ఆమె నాశనమైనట్లు కనబడునంతగా బాధపెట్టినను, ఆమె చివరకు తన శిథిలములనుండి లేచి తన పూర్వ బలమునకు పునరుద్ధరింపబడుటచేత కరుణను పొందునని అతడు ప్రకటించుచున్నాడు. అట్టి పునరుద్ధరణ దేవుని దయకు న్యాయముగా ఆపాదింపబడుచున్నది; లేనియెడల మలాకీ ఎదోమీయులకు సంభవించునని ముందుగా చెప్పినదే వారికి సంభవించియుండవలెను, అనగా మనుష్యులు ఏది కట్టుదురో దానినంతటిని ప్రభువు పడద్రోసి నాశనము చేయును. (మలాకీ 1:4.) కాబట్టి ప్రభువు వారికి సహాయము చేయకపోయినయెడల వారు తమ పూర్వస్థితికి ఎన్నడును తిరిగి రాకయుందురు.

384 "Que le poete Horace s'est moqué d'une putain nommee Lydia pour la mesme occasion;" — "కవియైన హొరేసు అదే కారణమునుబట్టి లీదియా అను ఒక వేశ్యను ఎగతాళి చేసెను."

385 "తూరు నెబుకద్నెజరుచేత నాశనమైన తరువాత, ఇక్కడ ముందుగా చెప్పబడినట్లు తన ప్రాచీన వర్తకమును, ఐశ్వర్యమును, ఘనతను తిరిగి పొందెను; అలెగ్జాండరుచేత రెండవసారి నాశనమైన తరువాత కూడ అట్లే జరిగెను. అది సమీప దేశములన్నిటితో కూడ తొలి కాలముననే క్రైస్తవమయ్యెను. పౌలే అక్కడ అనేకమంది క్రైస్తవులను కనుగొనెను. (అపొస్తలుల కార్యములు 21:4.) డయోక్లేషియన్ హింసలో అది ఎక్కువగా శ్రమపడెను. అది యెరూషలేము పితృపీఠము క్రింద ఆర్చిబిషప్పు స్థానమైయుండెను, దాని అధికారము క్రింద పదునాలుగు బిషప్పు స్థానములు ఉండెను. సారసెన్లు 639వ సంవత్సరమున దానిని పట్టుకొనువరకు అది క్రైస్తవముగానే నిలిచెను; 1124లో క్రైస్తవులచేత తిరిగి పొందబడెను; అయితే 1280లో మామ్లూకులచేత జయింపబడి, తరువాత 1516లో వారినుండి తురుష్కులచేత పట్టుకొనబడెను. ఆ కాలమునుండి అది పూర్తి క్షీణతలో మునిగి, ఇప్పుడు కేవలము ఒక బండగా, ప్రవక్తయైన యెహెజ్కేలు ముందుగా చెప్పినట్లు 'వలలు ఆరబెట్టు స్థలముగా' ఉన్నది. (యెహెజ్కేలు 26:14.) శాండీస్ ట్రావెల్స్ చూడుము; ఆ స్థలముపై విట్రింగా; ప్రవచనములపై బిషప్ న్యూటన్, Dissert. xi." — లౌత్

ఈ మాటలనుండి మనము ఒక ప్రయోజనకరమైన బోధను గ్రహింపవలెను; అదేమనగా, ప్రభువు దుర్మార్గులయెడల కఠినుడైన న్యాయాధిపతియైనను, తన కనికరమును చూపుటకు అవకాశము విడిచిపెట్టును, తన శిక్షలను తగ్గింపనంత కఠినుడు కాడు, చివరకు వాటిని అంతము చేయును. ఆయన దుర్మార్గులయెడల ఇట్టివాడైనయెడల, తాను దత్తత చేసికొనినవారి యెడల, తన మేలును కుమ్మరింప నిశ్చయించినవారి యెడల ఆయన ఎట్టివాడై యుండును? కాబట్టి రాజ్యములు తిరిగి స్థాపింపబడినప్పుడు, పట్టణములు మరల కట్టబడినప్పుడు, జనములు తమ స్వాతంత్ర్యమును తిరిగి పొందినప్పుడు, ఇది కేవలము దేవుని దైవసంరక్షణవలననే సంభవించును; ఆయన తనకు ఇష్టమైనప్పుడెల్ల ఉన్నతమైనదానిని క్రిందపడవేయును (1 సమూయేలు 2:7, లూకా 1:52), పడిపోయినదానిని వెంటనే లేవనెత్తి పునరుద్ధరించును.

అప్పుడు ఆమె తన కూలికి తిరిగి వచ్చును. ఇది ముందటి మాటకు వ్యతిరేకముగా చూడబడవలెను; భావమేమనగా, తూరు ఇంకను మంచిదికాదు, ఇంత కఠినమైన శిక్షచేత సంస్కరింపబడదు, ఏలయనగా ఆమె త్వరగా తన స్వాభావిక స్వభావమునకు తిరిగి వచ్చును; ఏలయనగా అతడు ఆమెను కృతఘ్నతను గూర్చి నిందించుచున్నాడు. ఇట్టి ఉదాహరణములను మనము ప్రతిదినము చూచుచున్నాము. ప్రభువు తన తీర్పు నిదర్శనములను చూపని మూల లోకములో దాదాపు లేదు. తాను శిక్షించినవారికి ఆయన ఊపిరి పీల్చుకొనుటకు సమయమిచ్చును, కాని వారు మెరుగుపడరు. తూరునకు ఇదే సంభవించునని యెషయా చెప్పుచున్నాడు.

ఆమె వ్యభిచరించును. "ఆమె పశ్చాత్తాపపడదు, దానికి విరుద్ధముగా తన పూర్వ మార్గములకు తిరిగి వచ్చును. తాను మునుపు అలవాటుగా చేయుచుండినట్లే ఆమె వ్యభిచరించును." అతడు నిస్సందేహముగా కొనుట అమ్ముటను గూర్చి మాటలాడుచున్నాడు, అయితే తాను స్వీకరించిన పోలికను కొనసాగించుచున్నాడు; మనము ఇదివరకే చెప్పినట్లు వర్తకుని వృత్తిని ఖండింపగోరుచున్నాడని కాదు, అది మనుష్యుల చెడుతనముతో ఎంతగా కలిసియున్నదంటే వేశ్య జీవితమును దగ్గరగా పోలియున్నదని; ఏలయనగా (మనము తరచుగా చూచునట్లు) అది మనుష్యులను చిక్కించుటకును మోసపుచ్చుటకును రూపొందింపబడినట్లు కనబడునంతగా కపటములతోను రహస్య కుతంత్రములతోను లోతుగా పన్నిన ఉచ్చులతోను నిండియున్నది. లాభము సంపాదించుటకును వడ్డీ వసూలు చేయుటకును ఎన్ని క్రొత్తవియు వినని వియునైన ఉపాయములు ప్రతిదినము కనిపెట్టబడుచున్నవి! వర్తక పాఠశాలలో చాలాకాలము శిక్షణ పొందనివాడెవడును వాటిని గ్రహింపజాలడు. కాబట్టి ప్రవక్త ఈ పోలికను వాడుటకు మనము ఆశ్చర్యపడనక్కరలేదు; ఏలయనగా వర్తక వ్యవహారములలో తూరునకు మునుపటికంటె ఎక్కువ నిజాయితీ ఉండదని దాని భావము.

18. అయితే ఆమె వర్తకమును ఆమె కూలియు యెహోవాకు ప్రతిష్ఠితమగును. ఇది తూరునుగూర్చిన దైవకనికరమునకు మరొక ఉదాహరణము. ఆమె పునరుద్ధరింపబడినను దేవునివైపు తిరుగలేదు, నిజాయితీలేని ఆచారములను కొనసాగించుచుండెను, అందుచేత ఆమె నాశనమునకు న్యాయముగా పాత్రురాలై యుండెను. వాస్తవముగా అలెగ్జాండరు పట్టణమును తుఫానువలె పట్టుకొనినప్పుడు ఆమె మరల కఠినముగా శిక్షింపబడెను; అయినను లూకా తెలుపునట్లు క్రీస్తు రాజ్యము అక్కడ స్థాపింపబడెను. (అపొస్తలుల కార్యములు 21:4.) కాబట్టి ఈ వచనమును ముందటి వచనమునకు వ్యతిరేకముగా చూడవలెను, అతడు ఇట్లు చెప్పినట్లే: "అయినను తూరు వర్తకము దేవునికి ప్రతిష్ఠితమగును." ఇక్కడ దేవుని మంచితనమునకు ఆశ్చర్యకరమైన నిదర్శనము మనకు కనబడుచున్నది; అది ఈ అసహ్యమైన వేశ్యాగృహములోనికి మాత్రమే కాక దాదాపు పాతాళములోనికే చొచ్చుకొనిపోయెను. తూరు యొక్క పునరుద్ధరణ ఆ ప్రకారము దేవుని మంచితనమునకు నిదర్శనముగా చూడబడవలెను; అయితే మొదటి దయ రెండవదానితో పోల్చినయెడల చిన్నది; ఆ రెండవ దయలో దేవుడు ఆమెను తనకొరకు ప్రతిష్ఠించెను.

అయితే ఒక ప్రశ్న పుట్టుచున్నది: "తూరు నివాసులు మోసముచేతను అక్రమ పద్ధతులచేతను సంపాదించినది దేవునికి బలిగా అర్పింపబడగలదా?" ఏలయనగా దేవుడు అట్టి బలులను అసహ్యించుకొనును, నిజాయితీయు నిర్మలమునైన మనస్సాక్షిని కోరును. (సామెతలు 21:27, యెషయా 1:13.) ఈ భాగమును వివరించుటలో అనేకమంది వ్యాఖ్యాతలు ఈ ప్రశ్ననుగూర్చి మిక్కిలి కలవరపడుదురు, గాని మంచి కారణము లేకుండానే; ఏలయనగా ప్రవక్త భావము తూరు వ్యభిచరించుచుండగానే ఆమె వర్తకము దేవునికి ప్రతిష్ఠితమగునని కాదు, ఆమె మార్పునకును మారుమనస్సునకును తరువాతి కాలమును అతడు వర్ణించుచున్నాడు. ఆ కాలమున ఆమె తనకొరకు ఐశ్వర్యమును కూర్చుకొనదు, అక్రమ పద్ధతులచేత దానిని పోగుచేయదు, గాని దేవుని సేవయందు వినియోగించును, తన వర్తకలాభమును భక్తిగలవారి అక్కరలను తీర్చుటకు వెచ్చించును. అవమానకరమైన దానిని సూచించు మాటను వాడినప్పుడు అతడు గతమును దృష్టిలో ఉంచుకొనెను, అయితే ఆమె ఆ దుష్ట ఆచారములను విడనాడి తన స్వభావమును మార్చుకొనునని సూచించెను.

అది ధనముగా కూర్చబడదు, పోగుచేయబడదు. మునుపు లోభమునకు లోనైయున్న తూరు క్రీస్తు వైపునకు తిరిగి, ఇకమీదట ఐశ్వర్యము కూర్చుటకు ప్రయాసపడక, దయగల ఉదార కార్యములకు దానిని వినియోగించును అని ఆమె మారుమనస్సును అతడు కొద్ది మాటలలో వర్ణించుచున్నాడు; ఇదియే మారుమనస్సు యొక్క నిజమైన ఫలము, పౌలు ప్రబోధించునట్లు: "దొంగిలినవాడు ఇకమీదట దొంగిలక, దీనులకును అక్కరగలవారికిని సహాయము చేయుటకు తన చేతులతో కష్టపడి పని చేయవలెను." (ఎఫెసీయులకు 4:28.) మునుపు తృప్తిలేని లోభముచేత అందరి ఐశ్వర్యమును మింగివేసిన తూరు నివాసులు, ఇకమీదట లాభము కొరకు తృప్తిలేని ఆశ లేకపోవుటచేత ఉదార కార్యములలో ఆనందింతురని యెషయా ముందుగా చెప్పుచున్నాడు. మనము పొరుగువారికి సహాయము చేయుట సహోదర ప్రేమకు నిదర్శనము; విశేషముగా మనకు సమృద్ధి ఉన్నప్పుడు వారిని ఆకలిగొననిచ్చుట క్రూరత్వమునకు నిదర్శనమైనట్లే.

ఆమె వర్తకము యెహోవా సన్నిధిని నివసించువారికి ఉండును. దాతృత్వమును ఆచరించుటకు తగిన పద్ధతిని అతడు తరువాత పేర్కొనుచున్నాడు; అది తమ ఐశ్వర్యమును దేవుని సేవకులకు సహాయము చేయుటకు వినియోగించుటయే. అతడు భక్తిగల వారందరిని చేర్చుచున్నను, లేవీయులను యాజకులను సూచించుచున్నాడు; వారిలో కొందరు బలులర్పించిరి, మరికొందరు బలులను సిద్ధపరచిరి, ఇతరులు కావలి కాచిరి, ఒక్క మాటలో వారందరు తమ విధిని నెరవేర్చుటకు సిద్ధముగా ఉండిరి; అందుచేత వారు "యెహోవా సన్నిధిని నివసించువారు" అనబడిరి. (సంఖ్యాకాండము 3, 4 అధ్యాయములు.) సంఘ పరిచారకులందరి విషయమై ఇదే న్యాయముగా చెప్పవచ్చును. అయితే విశ్వాసులందరు తమ స్థితి ఏదైనను దేవుని పరిశుద్ధాలయమునకు చెందినవారు, క్రీస్తుచేత "రాజసమైన యాజకసమూహముగా" (1 పేతురు 2:9; ప్రకటన 1:6) చేయబడినవారు, దేవుని సముఖమున నిలుచుటకు అట్లు చేయబడిరి గనుక, ప్రత్యేకముగా శ్రద్ధ చూపవలసిన "విశ్వాస గృహసంబంధులైన" (గలతీయులకు 6:10) వారందరిని గూర్చినదిగానే ఈ భాగమును నేను సంతోషముగా పరిగణించుచున్నాను; ఏలయనగా పౌలు వారికి అత్యున్నత హక్కులు ఉన్నవని చూపి, వారికే మొదట సహాయము చేయవలెనని ఆజ్ఞాపించుచున్నాడు. మనలను సర్వమానవజాతితో బంధించు సంబంధము "మన స్వంత శరీరమును తృణీకరింపకుండ" (యెషయా 58:7) మనలను ఆపవలసినయెడల, క్రీస్తు అవయవములను బంధించు సంబంధము మరింత ఎంత ఎక్కువగా ఆపవలెను; అది ఏ సహజ బంధములకంటెను సన్నిహితమైనదియు పరిశుద్ధమైనదియు కదా?

"దేవుని సముఖమున నివసించుట" అను ఈ వ్యక్తీకరణ రీతిని కూడ మనము గమనింపవలెను; 386 ఏలయనగా ఇప్పుడు "నిబంధన మందసము" (హెబ్రీయులకు 9:4) లేకపోయినను, క్రీస్తు దయవలన లేవీయులు మునుపు సమీపించినదానికంటె మనము దేవునికి మరింత సమీపముగా వచ్చుచున్నాము. కాబట్టి మనము పవిత్రతను నీతిని నిర్మల మనస్సాక్షితో అనుసరించునట్లు, ఆయన కనుదృష్టి క్రింద ఉన్నట్లుగా "ఆయన సముఖమున నడుచుకొనవలెను" అని మనకు ఆజ్ఞాపింపబడుచున్నది. మనము నీతిమంతులముగాను యథార్థవంతులముగాను ఉండునట్లు ఆయన సముఖమున నడుచుకొనవలెనని, ఆయనను ఎల్లప్పుడును సన్నిహితునిగా భావింపవలెనని మనకు ఆజ్ఞాపింపబడుచున్నది.

వారు తృప్తిగా భుజించునట్లు. 387 మనుష్యులలో సాధారణముగా ఉండుదానికంటె ఎక్కువ సమృద్ధితోను ఉదారతతోను మనము సహోదరుల అక్కరలను తీర్చవలెనని ప్రవక్త భావము; ఏలయనగా పొరుగువారికి సహాయము చేయవలసినప్పుడు మనుష్యులు మిక్కిలి లోభులు. ప్రతిఫలము లేని ఏ విధినైనను, పనినైనను, దయనైనను సంతోషముగా నెరవేర్చువారు కొద్దిమందియే; ఏలయనగా ఇతరులకు తాము ఇచ్చునదంతయు తమ స్వంత ఆస్తినుండి విడిచిపెట్టుటగాను తీసివేయుటగాను వారు లెక్కించుదురు. ఈ తప్పును సరిదిద్దుటకు దేవుడు ఉల్లాసమును మిక్కిలి ప్రశంసించుచున్నాడు; ఏలయనగా పరిచారకులకు పౌలు ఇచ్చు ఆజ్ఞ, "సంతోషముగా పంచిపెట్టవలెను" (రోమీయులకు 12:8) అనునది అందరికి వర్తింపవలెను; మరియు "దేవుడు సంతోషముగా ఇచ్చువానిని ప్రేమించును" (2 కొరింథీయులకు 9:7) అని చెప్పు వాక్యమును అందరు జ్ఞాపకము ఉంచుకొనవలెను.

పేదలకు ఇయ్యబడునది దేవునికి ప్రతిష్ఠితమని ప్రవక్త చెప్పుటయు మన శ్రద్ధకు అర్హమైనది; ఆత్మ వేరొక చోట బోధించునట్లు, "అట్టి బలులయందు దేవుడు సంతోషించును." (హెబ్రీయులకు 13:16; 2 కొరింథీయులకు 9:12.) బలులు అర్పింపవలెనని ఆయన ఆజ్ఞాపించినది తన నిమిత్తము కాదు, వాటి అవసరము ఆయనకు ఎన్నడును లేదు. అయితే ధర్మశాస్త్రము క్రింద ఆయన అట్టి భక్తి సాధనములను నియమించెను; ఇప్పుడు మన పొరుగువారికొరకు మనదైనది ఏదైనను ఇచ్చి వెచ్చించవలెనని ఆయన మనకు ఆజ్ఞాపించుచున్నాడు, వారి నిమిత్తము మనము వెచ్చించునదంతయు 388 "సువాసనగల యజ్ఞము" (ఫిలిప్పీయులకు 4:18) అనియు, ఆయనచేత అంగీకరింపబడి ఆమోదింపబడునదనియు ప్రకటించుచున్నాడు. మన దానధర్మములు ఇంత ఎక్కువగా శ్లాఘింపబడుచున్నవనియు, మన హస్తములును మన కానుకయు దేవునికి ప్రతిష్ఠితములనియు మనము నేర్చుకొనినప్పుడు, ఇది దయాదాక్షిణ్యములను ఆచరించుటకు మనలను బలముగా ప్రేరేపింపవలెను.

386 "తూరు ఆదాయము నిజమైన దేవుని ఆరాధకులను పోషించుటకు వినియోగింపబడును. సువార్త యొక్క తొలి కాలములలో జరిగినట్లు తూరు క్రీస్తు మతమునకు తిరుగునని ఆ ప్రవచనము సూచించుచున్నది. ఇదే సంఘటనను గూర్చి దావీదు కూడ కీర్తనలు 45:12; 72:10; 87:4 లో ప్రవచించెను." — స్టాక్ 387 "Afin qu'ils mangent leur saoul;" — "వారు తృప్తిగా భుజించునట్లు." 388 "Tout ce que nous employons pour la necessité de nos freres;" — "మన సహోదరుల అక్కర తీర్చుటకు మనము వెచ్చించునదంతయు."