యెషయా 3

యెషయా 3

1. ఇదిగో ప్రభువును సైన్యములకధిపతియునగు యెహోవా ఆధారమైనదానిని ఆధారకర్రను, అనగా ఆహారమను ఆధారమంతటిని నీళ్లను ఆధారమంతటిని యెరూషలేమునొద్దనుండియు యూదానొద్దనుండియు తీసివేయును;

1. Quoniam ecce Dominator Iehova exercituum, Ierosolymae et Judae vigorem et vim adimet, omnem vigorem panis, omnem vigorem aquae,

2. పరాక్రమశాలిని యుద్ధవీరుని న్యాయాధిపతిని ప్రవక్తను వివేకిని పెద్దను,

2. Fortem, et virum bellicosum, judicem et prophetam, et divinum et senem,

3. ఏబదిమందికి అధిపతిని ఘనుని ఆలోచనకర్తను నిపుణుడైన శిల్పకారుని వాగ్ధాటిగల వక్తను తీసివేయును.

3. Ducem quinquagenarium, et conspicuum, senatorem, eximium quemque inter artifices et disertum, (vel, intelligentem arcani sermonis.)

4. బాలురను వారికి అధిపతులనుగా నియమింతును, శిశువులు వారిని ఏలుదురు.

4. Et constituam pueros illis principes, et parvuli dominabuntur eis. 5. జనులు ఒకరినొకరు, ప్రతివాడును తన పొరుగువానిని బాధింతురు; బాలుడు వృద్ధునియెదుటను నీచుడు ఘనునియెదుటను గర్వముగా ప్రవర్తించును.

5. Violenter aget populus qisque in alium, vir in proximum suum; insolescet adolescens contra senem, contemptus adversus honoratum.

6. ఒకడు తన తండ్రి యింటివారిలో తన సహోదరుని పట్టుకొని–నీకు బట్టయున్నది, నీవు మాకు అధిపతివైయుండుము, ఈ శిథిలములు నీ చేతిక్రింద నుండుగాక అని చెప్పునప్పుడు,

6. Cum apprehenderit quisque fratrem suum e familia patris sui, Vestimentum, dicens, est tibi: Princeps noster eris: ruina haec in manu tua:

7. ఆ దినమున వాడు–నేను వైద్యుడనుగా ఉండను; నా యింట రొట్టెయైనను బట్టయైనను లేదు; నన్ను జనులకు అధిపతినిగా చేయకుడని ప్రమాణము చేసి చెప్పును.

7. Is jurabit in illa die, dicens, Non ero curator; nam domi meae neque panis est, neque vestimentum; itaque ne me principem populi constituatis.

8. యెరూషలేము పాడైపోయెను, యూదా కూలిపోయెను; వారి నాలుకయు వారి క్రియలును యెహోవాకు విరోధములై ఆయన మహిమాన్వితమైన నేత్రములకు కోపము పుట్టించుచున్నవి.

8. Certe corruit Ierusalem, et Iuda cecidit; quoniam lingua eorum et studia contra Iehovam, ad exacerbandos oculos gloriae ejus.

9. వారి ముఖభావము వారికి విరోధముగా సాక్ష్యమిచ్చుచున్నది; సొదొమవలె వారు తమ పాపమును ప్రకటించుచున్నారు, దాచుటలేదు; అయ్యో, వారి ప్రాణమునకు శ్రమ! వారు తమకు తామే కీడును తెచ్చుకొనిరి.

9. Probatio vultus eorum respondet in ipsis: (vel adversus iposos:) peccatum suum, sicut Sodoma, praedicaverunt, neque dissimularunt. Vae animae ipsorum, quia accersiverunt sibi malum.

10. నీతిమంతునికి మేలు కలుగునని అతనితో చెప్పుడి; ఏలయనగా వారు తమ క్రియల ఫలమును అనుభవింతురు.

10. Dicite justo, bene erit, quia fructus manuum suarum comedent. 11. దుష్టునికి శ్రమ! వానికి కీడు కలుగును; ఏలయనగా వాని చేతుల ప్రతిఫలము వానికి చెల్లింపబడును.

11. Vae impio, male erit; quoniam secundum opera manuum suarum rependetur ei.

12. నా ప్రజలను బాలురు బాధించువారు, స్త్రీలు వారిని ఏలుదురు. నా ప్రజలారా, మిమ్మును నడిపించువారు మిమ్మును త్రోవ తప్పించి, మీ త్రోవల మార్గమును చెరుపుచున్నారు.

12. Populi mei exactores sunt parvuli, et mulieres illi dominuntur. Popule mi, qui te gubernant seducunt, et viam semitarum tuarum depravant.

13. యెహోవా వ్యాజ్యెమాడుటకు లేచియున్నాడు, ప్రజలకు తీర్పు తీర్చుటకు నిలుచుచున్నాడు. 13. Stat ad disceptandum Iehova, et praesto est ad judicandos populos. 14. యెహోవా తన ప్రజల పెద్దలతోను దాని అధిపతులతోను తీర్పులోనికి వచ్చును; ఏలయనగా మీరే ద్రాక్షతోటను నాశనము చేసితిరి; దీనుల సొమ్ము దోచుకొనినది మీ యిండ్లలో ఉన్నది.

14. Iehova in judicium veniet cum senibus populi sui, et cum principibus ejus; et vos perdidistis vineam, estque rapina pauperis in domibus vestris.

15. మీరు నా ప్రజలను నలగగొట్టుటయేమి? దీనుల ముఖములను అరగదీయుటయేమి? అని సైన్యములకధిపతియగు ప్రభువగు యెహోవా అడుగుచున్నాడు.

15. Quid vobis quod contunditis populum meum, et facies pauperum commolitis? dicit Dominus Iehova exercituum.

16. మరియు యెహోవా సెలవిచ్చినదేమనగా–సీయోను కుమార్తెలు గర్విష్ఠులై, మెడలు చాచుకొని నడుచుచు, కామాతురమైన చూపులు చూచుచు, వయ్యారముగా నడచుచు, కాళ్లతో గజ్జెల చప్పుడు చేయుచున్నారు గనుక,

16. Dicit quoque Iehova, Quoniam superbiunt filiae Sion, et porrecto collo incedunt, oculisque vacantibus, et ambulando plaudendoque ambulant, tinnitumque pedibus suis excitant:

17. ప్రభువు సీయోను కుమార్తెల నడినెత్తిని పొక్కులతో కొట్టును, యెహోవా వారి మానమును బయలుపరచును.

17. Ideo decalvabit Dominus verticem filiarum Sion, et Dominus pudenda earum nudabit.

18. ఆ దినమున ప్రభువు వారి కాళ్ల గజ్జెల సొగసును, జాలెలను, చంద్రవంకలవంటి శిరోభూషణములను,

18. In die illa auferet Dominus ornamentum crepitaculorum, et reticula, et lunulas,

19. కంఠహారములను, కడియములను, ముసుగులను, 19. Olfactoria, armillas, et mitras, 20. తలపాగాలను, కాళ్ల ఆభరణములను, నడికట్టులను, పరిమళ పెట్టెలను, తాయెత్తులను,

20. Tiaras, crurum ornatus, vittas, bullas, et inaures, 21. ఉంగరములను, ముక్కుపోగులను, 21. Annulos et monilia narium, 22. ఉత్సవ వస్త్రములను, పైబట్టలను, ఉత్తరీయములను, సంచులను,

22. Mutatorias vestes, palliola, pepla, et acus, 23. అద్దములను, సన్నని నారబట్టలను, పాగాలను, ముసుగులను తీసివేయును. 23. Specula, et sindones, calyptras et theristra. 24. మరియు సుగంధమునకు బదులు దుర్వాసనయు, నడికట్టునకు బదులు చినుగుటయు, అల్లిన జడకు బదులు బోడితనమును, వక్షోవస్త్రమునకు బదులు గోనెపట్టకట్టుటయు, సౌందర్యమునకు బదులు కాల్చిన వాతయు కలుగును.

24. Et erit pro suavi aromate putredo, et pro cinctura laceratio, et pro cincinnus calvitium; pro balteo cinctura sacci, adustio pro venustate.

25. నీ పురుషులు ఖడ్గముచేత కూలుదురు, నీ శూరులు యుద్ధములో కూలుదురు. 25. Viri tui in gladio cadent, et robur tuum in bello. 26. దాని గవునులు దుఃఖించి ప్రలాపించును; అది పాడైపోయి నేలమీద కూర్చుండును.

26. Moerebunt ac lugebunt portae ejus; et ipsa desolata humi jacebit.

1. ఇదిగో. ఈ విషయమే, ప్రవక్త క్రిందటి అధ్యాయము ముగింపునకు సమీపమున చర్చింప నారంభించిన విషయమని కొంచెము ముందు చెప్పితిమి; ఏలయనగా యూదులు ఎంత గొప్ప ఐశ్వర్యము కలిగియున్నను, అది దేవుని ఉగ్రతను ఆపుటకు ఏమియు తోడ్పడదనియు, ఆ ఉగ్రత ఒకసారి రగులుకొనినయెడల వారి రక్షణాధారములన్నిటిని కాల్చివేయుననియు ఆయన వారిని హెచ్చరించుచున్నాడు. కాబట్టి తమ భయమును పారద్రోలుటకై సైన్యములను, బలమును, యుద్ధసామగ్రిని, ఆలోచనలను, కవచములను, సమృద్ధియైన ఆహారపు నిల్వలను, ఇతర సాధనములను కూర్చుకొనునప్పుడు వారు మితిమీరిన వెర్రికి దోషులగుదురని దీనివలన తేలుచున్నది.

సూచక విశేషణమైన ( ,הנהhinneth,) "ఇదిగో" అనునది నిశ్చయతను తెలుపుటకు మాత్రమే గాక, కాలము ఎంత సమీపమో చూపుటకును వాడబడును; దుష్టులను ఆ సంఘటనకు ప్రత్యక్షసాక్షులనుగా యెషయా చేయునట్లున్నది. ఏలయనగా దేవుని తీర్పులను బహిరంగముగా ఎగతాళి చేయ సాహసింపనివారు, అవి తమకు ఏమాత్రమును సంబంధించనివైనట్లు, లేక ఇంకను చాలా దూరముననున్నట్లు వాటిని విడిచిపెట్టుట తరచుగా జరుగుచున్నది. "అది మనకేమి?" అని వారు అందురు; "లేక అవి ఎప్పుడైనను సంభవించినయెడల, సమయమునకు ముందే మనము దుఃఖపడనేల? ఆ విపత్తులు వాస్తవముగా మనమీదికి వచ్చినప్పుడు వాటిని గూర్చి ఆలోచించుటకు కాలము చాలదా?" కాబట్టి దుష్టులు దేవుని తీర్పులను తృణీకరించుటకై ఈలాటి దాగుచోటులను తమకై త్రవ్వుకొనుచుండగా, దేవుని హస్తము దూరముననున్నదని వారు తలంపకుండునట్లును, అది సడలునని వారు వ్యర్థముగా ఎదురుచూడకుండునట్లును, ప్రవక్త వారిని మరింత సమీపముగాను మరింత ఆసక్తితోను ఒత్తిడి చేయుచున్నాడు.

ప్రభువును సైన్యములకధిపతియునగు యెహోవా యెరూషలేమునొద్దనుండి తీసివేయును. ఆయన దేవుని ప్రభువనియు సైన్యములకధిపతియగు యెహోవా అనియు పిలుచుటకు ఇదియే కారణము; దేవుని మహిమ వారి మందమైన మొద్దుబారిన మనస్సులను భయపెట్టవలెనని అట్లు చేసెను. ఏలయనగా దేవునికి బిరుదులు అవసరము లేదు గాని, మన అజ్ఞానమును మందబుద్ధిని ఆయన మహిమను గ్రహించుటవలన మేల్కొల్పవలసియున్నది. మొదట, పంటయొక్క ఫలమంతయు యూదులనుండి తీసివేయబడునట్లు, వారు కరవువలన నశింతురని ప్రవక్త బెదిరించుచున్నాడు. వెంటనే సైనిక కాపలాదారులను గూర్చియు, రాజ్యముయొక్క చక్కని క్రమమునకు సంబంధించిన సమస్తమును గూర్చియు అట్లే మాటలాడుచున్నాడు. కాబట్టి యూదులు అప్పట్లో తాము అనుభవించుచుండిన సౌభాగ్యమును చూచి గర్వపడి, తాము ప్రతి ప్రమాదమునుండి కాపాడబడుచున్నామని మూర్ఖముగా నమ్మియుండిరని మనము ఊహింపవచ్చును. కాని దేశమంతయు మాత్రమే గాక, జనముయొక్క అజేయమైన దుర్గమైన యెరూషలేము కూడ దేవుని శిక్షలకు గురియగునని యెషయా బెదిరించుచున్నాడు; ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్లున్నది: "దేవుని ఉగ్రత శరీరముయొక్క ప్రతి అవయవముమీద పడుట మాత్రమే గాక, హృదయమునే గుచ్చివేయును."

ఆధారమును బలమును. ( ,ומשענה משעןmashgnen umashgnenah) అను పదములు ఒకటి పుంలింగమునను మరొకటి స్త్రీలింగమునను ఉండుట అను ఈ ఒక్క విషయములో మాత్రమే భేదించును; ఈ మార్పువలన, అన్ని విధములైన ఆధారములు విరిగిపోవునను నిశ్చయతను మరింత సంపూర్ణముగా వ్యక్తపరచుట ప్రవక్త ఉద్దేశమని నాకు సందేహము లేదు; కావున నేను వాటిని ఆధారమును బలమును అని అనువదించితిని. దీనిని మనుష్యుల వ్యక్తులను గూర్చినదిగా చూచు వ్యాఖ్యాతలతో నేను ఏకీభవింపను; ఏలయనగా ఇది వాటి స్వభావమెట్టిదైనను అన్ని ఆధారములను సూచించుటయే మరింత తగినది.

అయినను ప్రవక్త దీనిని ఆహారమునకు మాత్రమే పరిమితము చేయుచున్నాడా, లేక వెంటనే తాను పేర్కొనబోవు ఇతర ఆధారములన్నిటికిని విస్తరింపజేయుచున్నాడా అనునది సందేహమే. కాని ( ,משען ומשענהmashgnen umashgnenah) అనుదానిలో పట్టణముయొక్క లేక జనముయొక్క క్రమమును నిలబెట్టుటకు అవసరమైన ప్రతిదియు సాధారణముగా చేరియున్నదనియు, పిమ్మట వివరణ నిమిత్తము ఆయన కొన్ని విశేషములను లెక్కించుచున్నాడనియు తలంచుట సహజము. కాబట్టి మొదటి వాక్యభాగము యొక్క అర్థమేమనగా, "దేవుడు మిమ్మును ఆదుకొనుచున్నదని మీరు తలంచు ప్రతి సహాయమును ఆసరాను తీసివేయును, అప్పుడు మిమ్మును నిలబెట్టుటకు ఏమియు మిగిలియుండదు."

52 "హెబ్రీ భాషలో 'పుంలింగ ఆధారము, స్త్రీలింగ ఆధారము' అని యున్నది; అనగా గొప్పదైనను చిన్నదైనను, బలమైనదైనను బలహీనమైనదైనను, ప్రతి విధమైన ఆధారము. Al kenitz, wal kanitzan; అడవి మృగము, మగది ఆడది: చేపలు పట్టుటకును వేటకును సామెతగా వాడబడును; అనగా పెద్దదైనను చిన్నదైనను, మంచిదైనను చెడ్డదైనను ఆ ఎరను పట్టుకొంటిని. స్కల్టెన్స్ చెప్పినట్లు, దీనినుండి యెషయా 3:1 వివరింపబడుచున్నది; అక్షరార్థముగా, పుంలింగ స్త్రీలింగ ఆధారము; అనగా బలవంతులు బలహీనులు, గొప్పవారు చిన్నవారు." లోత్ ఉదాహరించిన చాపెలో.

53 కాల్విన్ హెబ్రీ పదప్రయోగమును vigorem et vim అనువాదముతో అనుకరించియున్నాడు; అందులో ఒకటి పుంలింగమును మరొకటి స్త్రీలింగమును అయిన రెండు పదములను వాడియున్నాడు, అవి రెండును ఒకే అక్షరముతో ఆరంభమగును, ప్రతియొకటి బలమును సూచించును. మన ఆంగ్ల అనువాదము stay and the staff అని అనువదించి ఆ అనుప్రాసను అనుకరించియున్నది. — సం.

తరువాత, వారి కొరతయు దిగంబరత్వమును ఎట్టివో ఆయన చేర్చుచున్నాడు; మేము చెప్పినట్లు మనుష్యుల జీవమును నిలబెట్టుటలో మొదటి స్థానమును వహించు ఆహారముతోను పోషణతోను ఆరంభించుచున్నాడు. ఇప్పుడు దేవుడు రొట్టెయొక్కయు నీళ్లయొక్కయు బలమును తీసివేయుట రెండు విధములుగా జరుగును; ఆయన మనకు ఆహారపదార్థములను లేకుండ చేయునప్పుడు, లేక వాటినుండి మనలను పోషించు శక్తిని తీసివేయునప్పుడు; ఏలయనగా దేవుడు మన ఆహారమునకు ఒక రహస్యమైన శక్తిని అనుగ్రహింపనియెడల, మనకు ఎంత సమృద్ధిగా ఉన్నను అది మనకు ఏ మేలును చేయదు. (లేవీయకాండము 26:26.) కాబట్టి వేరొక చోట కాల్చువారు రొట్టెను తూకముతో అప్పగించినను అది తృప్తినివ్వనప్పుడు దేవుడు రొట్టె ఆధారకర్రను విరుగగొట్టునని చెప్పబడెను (యెహెజ్కేలు 4:16). మనము కడుపు నిండ తినినను ఎల్లప్పుడును ఆకలితోనే యుందుమనియు, మనలను పోషించుటకైనను ఆదుకొనుటకైనను దేవుని రహస్య ఆశీర్వాదము తప్ప మరేదియు సాధ్యము కాదనియు మనకు తెలియజేయుటకు ఈ పోలికను జాగ్రత్తగా గమనింపవలెను.

ప్రవక్త ఈ చోట బెదిరించు కరవు భూములు ఫలింపవనియో, లేక దేవుడు యూదులనుండి ప్రతి విధమైన ఆహారమును తీసివేయుననియో అర్థము చేసికొనబడవచ్చును; అయినను ప్రవక్తలు సాధారణముగా ధర్మశాస్త్రమునుండి తమ వ్యక్తీకరణ రీతులను తీసికొనుట అలవాటు గనుక, ఈ వ్యాఖ్యానము చాలా చక్కగా సరిపోవును. ఏలయనగా ఆయన కేవలము "నేను రొట్టెను ద్రాక్షారసమును తీసివేయుదును" అని చెప్పి యుండవచ్చును; కాని రొట్టె నీళ్లయొక్క ఆధారమును గూర్చి మాటలాడునప్పుడు ఆయన ఇంకను రహస్యమైనదానిని వ్యక్తపరచుచున్నాడు; అనగా జనులు కరవునకు గురిగాకపోయినను, వారు తిండిపోతుతనముతో విలాసపడుచుండగనే దేవుడు వారిని ఆకలితో క్షీణింపజేయును; ఏలయనగా దేవుని ఆశీర్వాదము తొలగింపబడినప్పుడు దాని ఉపయోగమంతయు అంతరించిపోవును. సంక్షేపముగా చెప్పవలెనన్న, జనులను బలపరచుటకు ఆహారము ఉండదు; వారికి రొట్టెయు నీళ్లును లేకపోవుటవలననైనను, లేక ఉన్నను వాటివలన వారికి ఏ ప్రయోజనమును కలుగకపోవుటవలననైనను అట్లగును.

2. బలవంతుని యుద్ధవీరుని. జనములయొక్కగాని పట్టణములయొక్కగాని రక్షణకును చక్కని క్రమమునకును తోడ్పడు ఇతర సాధనములను ఆయన పేర్కొనుచున్నాడు. వీటిని యూదులు పూర్తిగా కోల్పోవుదురనియు, యుద్ధములో వారికి జ్ఞానమైనను శౌర్యమైనను ఉండదనియు, బయట సైనిక బలములు ఉండవనియు ఆయన బెదిరించుచున్నాడు. ఆయన క్రమమును పాటించుటలో శ్రద్ధ వహింపక, సంక్షిప్తమైన సారాంశమును ఇచ్చుటతో తృప్తిపడి, ఒక విషయమును మరొకదానితో కలిపివేయుచున్నాడు. దేశరక్షణ ఎవరి చేతులకు అప్పగింపబడెనో ఆ యుద్ధవీరులతో ఆయన ఆరంభించుచున్నాడు. దేవుడు కొన్నిసారులు వారిని మరణముచేత తీసివేయును, కొన్నిసారులు వారిని మెత్తబరచి స్త్రీసమానులనుగా చేయుటచేత తీసివేయును. రెండవది ఎక్కువగా జరుగుచున్నది; అందువలన తరువాతి తరము పూర్వీకుల శౌర్యమునుండి దిగజారును, మునుపు ధైర్యవంతులుగా నుండినవారు కాలక్రమమున పిరికివారును యుద్ధమునకు అనర్హులునగుదురు. అయితే మొదటిదియు కొన్నిసారులు జరుగుటను మనము చూచుచున్నాము; దానివలన అతి ధైర్యవంతులైనవారు హఠాత్తుగా ధైర్యము కోల్పోవుదురు.

న్యాయాధిపతియు ప్రవక్తయు. హెబ్రీ భాషలో న్యాయాధిపతి అను పదము ప్రతి విధమైన పాలకులను సూచించుననియు, ప్రవక్తలు అనగా ప్రతి విధమైన బోధకులనియు మనము ఎరుగుదుము. కాబట్టి పౌరపాలన రద్దుచేయబడుననియు, బోధ అంతమగుననియు, ఆ విధముగా యూదులు నాశనమగుదురనియు ఆయన బెదిరించుచున్నాడు; నిజముగా, అధికారులును బోధకులును రాజ్యములో, మానవ శరీరములో రెండు కన్నులు వహించు స్థానమునే వహించుచున్నారు.

వృద్ధులగు శకునము చెప్పువారిని, పెద్దలను. 54 పెద్దలచేత మునుపటి స్థానమే సూచింపబడుచున్నదని నేను భావించుచున్నాను; వయస్సు వివేకమును జ్ఞానమును గంభీరతను తనతో తెచ్చును గనుక వీరు పాలించుటకు ఎక్కువ తగినవారు. శకునము చెప్పువాడు అను పదము లేఖనములో చెడ్డ అర్థములో వాడబడినను, యెషయా ఒక పట్టణమునకును రాజ్యమునకును చక్కని క్రమమును కాపాడుటకు తోడ్పడు విషయములను లెక్కించునప్పుడు ఇక్కడ మంచి అర్థములో వాడబడినట్లు కనబడుచున్నది. కాబట్టి ఈ పదము, శకునములచేతగాని మూఢాచారములచేతగాని కాక, అసాధారణమైన తీక్ష్ణబుద్ధిచేతను నైపుణ్యముచేతను చీకటి విషయములను ఊహించు లేక భేదించు శకునజ్ఞానికి వర్తింపవచ్చును. అయినను దేవుడు మాంత్రికులను శకునజ్ఞానులను సోదెగాండ్రను విచారించుటను నిషేధించెను గనుకను (ద్వితీయోపదేశకాండము 18:20), ఇశ్రాయేలునకు విరోధముగా సోదె లేదని బిలాము స్వయముగా చెప్పెను గనుకను (సంఖ్యాకాండము 23:23), శకునజ్ఞాని అను పదమును మాంత్రిక సోదెలనుగా ఉపయోగింపగోరువారితో నేను కలహింపను; జనము పాపభరితమైన నేరమయమైన సహాయములను కూడ కోల్పోవునని జనముయొక్క శిక్షలలో లెక్కింపుటయందు ఏ అసంబద్ధతయు ఉండదు; ఏలయనగా హోషేయ బలిపీఠముతోను బలులతోను కూడ తెరాపీములను పేర్కొనుచున్నాడు. 55 (హోషేయ 3:4.)

ఏబదిమందికి అధిపతి. అప్పట్లో వాడుకలోనున్న ఆచారమునకు అనుగుణముగా ఆయన ఈ పదమును వాడుచున్నాడు; ఏలయనగా రోమీయులకు శతాధిపతులు, అనగా నూరుగురికి అధిపతులు ఉన్నట్లు, యూదులకు ఏబదిమందికి అధిపతులు ఉండిరి; గ్రీకులు వారిని πεντηκοντάρχους అని పిలుతురు, కాని ఆ ఆచారము లాటిన్ వారిలో లేకుండెను గనుక ఆ పేరు వారికి తెలియకుండెను. ఘనమైన ఆకృతిగలవారు 56 అనగా తమ శౌర్యకీర్తిచేత జనులలో ప్రభావము గలవారని ఆయన భావము.

ఆలోచనకర్త. 57 ( יועףyognetz,) అను పదమునకు నేను ఆలోచనకర్త అని ఉంచితిని; ఇది వివేకముచేత ప్రసిద్ధిచెందిన సామాన్య జీవితములోని మనుష్యులకు వర్తింపవచ్చును; కాని బహిరంగ పదవిని నిర్వహించు మంత్రులకే ఇది ఖచ్చితముగా వర్తించును గనుక, సాధారణ అభిప్రాయమునుండి వైదొలగకూడదని నిశ్చయించుకొంటిని.

పాపభరితుడగు శిల్పకారుడు. యాంత్రిక కళలు జనముయొక్క సౌభాగ్యమును నిలబెట్టుటకును ప్రాణుల జీవనాధారమునకును తక్కువ ప్రయోజనకరములు కావు గనుక, అవి లేకపోవుటవలన యూదుల నాశనము సమీపించియున్నదని యెషయా అట్లే పేర్కొనుచున్నాడు.

వాగ్ధాటిగలవాడు. 58 లెక్కింపులో చివరన ఉంచబడిన పదమును వ్యాఖ్యాతలు వివిధ విధములుగా వివరించియున్నారు. అక్షరార్థముగా దాని అర్థము "గుసగుసలాడుటలో లేక అణచిన స్వరముతో మాటలాడుటలో నైపుణ్యముగలవాడు". అన్యుల సోదెలు గుసగుసలతోను గొణుగుడుతోను తమ ప్రత్యుత్తరములను ఇచ్చుటవలన, ఈ పదము మంత్రప్రయోగములను సూచించునని కొందరు తలంచుదురు. ( לחשlahash) అనుదానికి రహస్య ఉద్దేశములని అర్థము చెప్పువారు ఇంకను మంచి వివరణ ఇచ్చుచున్నారు; అయినను రహస్యమైనదియు గంభీరమైనదియునైన శైలిని ఈ పదము తగినవిధముగానే సూచింపగలదు గనుక, నేను దానిని వాగ్ధాటిగలవాడు అను పదముతో అనువదించుటకు సంకోచింపలేదు. అయినను బహిరంగ ప్రసంగమునకు అర్హతలేకపోయినను, ఏది లాభకరమో దానిని గూర్చి రహస్య సలహాలనిచ్చు జ్ఞానులను జాగ్రత్తపరులను ఇది సూచించునని భావించుటయే మేలైనదని తోచినయెడల, నాకు అభ్యంతరము లేదు.

54 పెద్దలును వివేకియు. — ఆంగ్ల అనువాదము. 55 "ప్రవక్త ఇక్కడ విగ్రహములను గూర్చి మాటలాడుచున్నట్లు కనబడుచున్నాడు, ఏలయనగా ఆయన తరువాత తెరాపీములను చేర్చుచున్నాడు; తెరాపీములు నిస్సందేహముగా ప్రతిమలే (ఆదికాండము 31:19, 30); మూఢభక్తులు తమ కల్పిత దేవతలను ఆరాధించునప్పుడు వాటిని వాడిరని అనేక చోట్ల మనము చదువుచున్నాము. బబులోను రాజు తెరాపీములను విచారించెనని చెప్పబడెను; రాహేలు తెరాపీములను దొంగిలించెననియు, కొంతసేపటికే లాబాను తెరాపీములను తన దేవతలని పిలుచుననియు చెప్పబడెను." పన్నెండు చిన్న ప్రవక్తలపై వ్యాఖ్యానము, సం. 1, పుట 130.

56 ఘనుడు. — ఆంగ్ల అనువాదము. 57 ఆలోచనకర్త. — ఆంగ్ల అనువాదము. 58 మూలపాఠమునకు ప్రక్కనున్న పాఠాంతరములో మన గ్రంథకర్త ఈ వాక్యభాగమును రహస్య ప్రసంగమునందు నైపుణ్యముగలవాడు అని అనువదించెను. "ఒప్పింపజేయుటలో శక్తిమంతుడు." — లోత్. "మంత్రములలో నిపుణుడైన వ్యాపారి." — బిషప్ స్టాక్. "ఇంద్రజాలికులు హానికరమైన ప్రాణులను మంత్రించి, వాటి హాని చేయు శక్తిని తీసివేయుదురని నటించుచు పలికిన కొన్ని మాటలను గుసగుసలాడుట లేక గొణుగుట." — పార్ఖరస్ట్.

చక్కగా క్రమపరచబడిన రాజ్యమునుగూర్చిన ఈ సమగ్రమైన వర్ణనను మనము గమనింపవలెను. ఏలయనగా యెషయా మొదట ధాన్యమును శరీరపోషణకు అవసరమైన ఇతర వస్తువులను, రెండవదిగా సైనిక బలములను, మూడవదిగా జనమును పాలించు నైపుణ్యమును పౌరపాలనయొక్క వివిధ భాగములను, నాలుగవదిగా ప్రవచన పరిచర్యను, ఐదవదిగా యాంత్రిక కళలను ఉంచియున్నాడు. దేవుడు తాను క్షేమముగాను స్వస్థముగాను ఉంచగోరు జనములను ఈ అలంకారములతో అలంకరించును; మరియు తాను పూర్తిగా నాశనము చేయగోరు జనములనుండి వాటిని తీసివేయును. కాబట్టి జీవనమునకు ఉపయోగకరమైనవిగా మనకు కనబడు ప్రతిదియు దేవుని అనర్హమైన దయనుండియే ప్రవహించునని మనము తెలిసికొందము. దీనినుండి మరొక బోధయు కలుగుచున్నది; అదేమనగా మన కృతఘ్నతవలన దేవుని ఆ శ్రేష్ఠమైన వరములను మనము కోల్పోకుండునట్లు జాగ్రత్తపడవలెను.

4. నేను బాలురను వారికి అధిపతులనుగా నియమింతును. 59 దేవుని ప్రతీకారము మరింత స్పష్టముగా కనబడునట్లు, సమర్థులును నమ్మకస్థులునైన పాలకులు వారిలోనుండి తీసివేయబడి, పిరికివారును పనికిమాలినవారునైనవారిని దేవుడు వారి స్థానమున ఉంచునప్పుడు కలుగు మార్పు ఎంత విచారకరమో ఎంత దుర్భరమో ఆయన ఇప్పుడు వర్ణించుచున్నాడు. బాలురు అనగా వయస్సులో మాత్రమే గాక, మనస్సులోను నడవడిలోను బాలురైనవారు, అనగా ధైర్యము లేనివారును తమకు అప్పగింపబడిన ఖడ్గమును ఝుళిపింపలేనివారునైన సుకుమారులును స్త్రీప్రాయులును అని భావము. ఆయన ఇక్కడ వ్యతిరేకమును వాక్యభాగము వాక్యభాగముగా కొనసాగింపడు; ఏలయనగా ఒక రాజ్యము శీఘ్రముగా నాశనమగు ఒక మార్గమును సూచించుట చాలునని ఆయన తలంచెను; అనగా దాని పాలకులు ఏ గాంభీర్యమును జ్ఞానమును లేని బాలురవంటి బలహీనులును మూర్ఖులునైన మనుష్యులైనప్పుడు. అయితే ఒక సూత్రముగా నిర్ణయింపవలసినదేమనగా, దేవునిచేత నియమింపబడి అసాధారణమైన శ్రేష్ఠతతో నింపబడినవాడు తప్ప ఎవడును రాజ్యమును పాలించుటకు అర్హుడు కాడు. ప్లేటో కూడ ఈ విషయమును బాగుగా గ్రహించెను; అన్యుడైనందున అతనికి ఈ విధమైన నిజమైన జ్ఞానము లేకపోయినను, అతని తీక్ష్ణ బుద్ధి, దేవునిచేత అసాధారణ రీతిలో సిద్ధపరచబడనివాడు ప్రజాపాలనకు యోగ్యుడును అర్హుడును కాడని గ్రహింపజేసెను; ఏలయనగా ప్రజాపాలన దేవునినుండియే కలుగును, అట్లే దానిలోని ప్రతి భాగమును ఆయనచేతనే నిలుపబడవలెను. అంతేగాక ప్రభువు ఎవరిని పాలింపడో వారికి బాలురుగా ఉండుట, లేక రెట్టింపు బాలురుగా ఉండుట, అనగా సమస్త నైపుణ్యమును సమస్త జ్ఞానమును లేనివారిగా ఉండుట తప్ప మరేమియు మిగిలియుండదు.

ఇప్పుడు ప్రభువు ఈ ప్రతీకారమును రెండు విధములుగా నెరవేర్చును; ఏలయనగా గంభీరులును వ్యవహారనిపుణులునైనవారు మనకు ఉన్నట్లు కనబడునప్పుడు, వారు కార్యరంగములోనికి దిగినవెంటనే గ్రుడ్డివారివలె తడబడి బాలురకు ఉన్న జ్ఞానము కంటె ఎక్కువ జ్ఞానము లేనివారగుట తరచుగా జరుగుచున్నది; ఏలయనగా వారు మునుపు తనవలన పొందిన ఆ విశేష సామర్థ్యమును ప్రభువు వారినుండి తీసివేసి, పిడుగుతో కొట్టినట్లు వారిని దిగ్భ్రాంతులను చేయును. కాని కొన్నిసారులు ప్రభువు మరింత మెల్లగా కార్యము చేసి, పాలనకు తగిన అసాధారణ సామర్థ్యముగల మనుష్యులను క్రమక్రమముగా తీసివేసి, ఒక కుటుంబమునైనను ఒక్క బిడ్డనైనను పాలింపలేనివారికి పరిపాలన పగ్గములను అప్పగించును; ఇట్టి సంగతులు జరుగునప్పుడు నాశనము దూరముగా లేదని నిశ్చయము.

59 నేను బాలురను వారికి అధిపతులనుగా నియమింతును. — ఆంగ్ల అనువాదము.

అంతేగాక, నేను ఇటీవల చెప్పినట్లు, న్యాయాధిపతులు, పెద్దలు, సైనికులు, అధిపతులు, శిల్పకారులు, బోధకులు అను వివిధ వర్గములవారు పరస్పర సహవాసముచేత ఒకరికొకరు తోడ్పడి, జనమంతటి సాధారణ క్షేమమును వృద్ధిచేయుటలో కలిసియుండునప్పుడు చక్కగా క్రమపరచబడిన రాజ్యము దేవుని అసాధారణ వరమై యున్నదని గమనింపదగినది. ఏలయనగా ఇవి తీసివేయబడునని ప్రవక్త బెదిరించి, అది అతి కఠినమైన శిక్ష అని ప్రకటించునప్పుడు, దేవుని ఆ శ్రేష్ఠమైన అసాధారణ వరములు జనముల క్షేమమునకు అవసరమైనవని ఆయన స్పష్టముగా చూపుచున్నాడు. కాబట్టి ఇక్కడ ఆయన అధికారుల పదవిని, అధిపతుల సైనికుల పదవిని, అట్లే బోధకుల పదవిని కూడ ప్రశంసించుచున్నాడు. ఖడ్గమును ఉపయోగించు అధికారమును, సమస్త పౌరపాలనను క్రమమును లోకములోనుండి వెళ్లగొట్టుటకు యత్నించు ఉన్మాదులకు విరుద్ధముగా ఇది మనము గమనింపదగినది. అయితే దేవుడు కోపించినప్పుడు తప్ప ఇవి తీసివేయబడవు లేక తొలగింపబడవు అని ప్రవక్త ప్రకటించుచున్నాడు. కాబట్టి ఇట్టి మేళ్లను ఎదిరించి, తమ శక్తి కొలది వాటిని తొలగించువారు లేక నాశనము చేయువారు దుష్టులును ప్రజాక్షేమమునకు శత్రువులునై యున్నారని ఇది తెలియజేయుచున్నది.

ఆయన బోధను కూడ మెచ్చుకొనుచున్నాడు; అది లేకుండా రాజ్యము నిలువజాలదు; ఏలయనగా సొలొమోను చెప్పినట్లు, ప్రవచనము లేనిచోట జనులు నశించిపోవుదురు. (సామెతలు 29:18.) అదే సమయములో ఆయన యాంత్రిక కళలను, వ్యవసాయమును, అన్ని విధములైన చేతివృత్తులను, వాస్తుశిల్పమును, ఇట్టివాటిని మెచ్చుకొనుచున్నాడు; అవి లేకుండా మనము జరుపుకొనలేము; ఏలయనగా మనుష్యులకు ఉపయోగకరమైనదానిని సమకూర్చు అన్ని రకముల పనివారును దేవుని సేవకులే, మరియు ముందు పేర్కొనబడినవారితో వారికి ఒకే లక్ష్యము కలదు, అనగా మానవజాతిని కాపాడుట.

యుద్ధమును గూర్చియు ఇదే చెప్పవలెను; ఏలయనగా అది న్యాయసమ్మతమైనను, యుద్ధము శాంతిని సాధించుటకు చేయు ప్రయత్నము తప్ప మరేమియు కాకూడదు; అయినను కొన్నిసార్లు పోరాటము తప్పనిదగును; అప్పుడు ఖడ్గాధికారము కలవారు దానిని ప్రయోగించి, తమను తమ అనుచరులను ఆయుధములచేత కాపాడుకొనవచ్చును. కాబట్టి యుద్ధము అంతట తానే ఖండింపదగినది కాదు; ఏలయనగా అది రాజ్యమును కాపాడు సాధనము. అయితే వాక్చాతుర్యమునుకూడ తృణీకరింపకూడదు; ఏలయనగా ఏదైనను స్పష్టముగా సంపూర్ణముగా వివరింపబడి సత్యమని నిరూపింపబడుటకు ప్రజాజీవితములోను వ్యక్తిగత జీవితములోను అది తరచుగా అవసరమగును. గుమ్మమునొద్ద విరోధులతో వాదించగల జ్ఞానులును వాగ్ధాటి గలవారును ఒక రాజ్యములో సమృద్ధిగా ఉన్నప్పుడు, అదియు దేవుని వరములలోను ముఖ్యమైన ఆశీర్వాదములలోను లెక్కింపబడును. (కీర్తనలు 127:5.)

ఈ భాగమును ఇట్లు సంక్షేపించవచ్చును: "దేవుడు ఆ వరములను తీసివేసి, ఒక జనముయొక్క స్థితిని మార్చినప్పుడు, అది ఏ విధముగా జరిగినను, పరిపాలనా రూపమును మార్చుటవలనగాని పాలకులను తొలగించుటవలనగాని, దేవుని కోపమును గుర్తింపవలెను;" ఏలయనగా హోషేయ చెప్పుచున్నట్లు,

ఆయన తన కోపమువలన రాజులను తీసివేయును, తన ఉగ్రతవలన వారిని నియమించును. (హోషేయ 13:11.)

కాబట్టి ఈ మార్పులను యాదృచ్ఛికమునకో ఇతర కారణములకో ఆపాదింపకూడదు. 5. ప్రజలు ఒకనినొకడు బాధించుదురు. యూదులకు సంభవింపనైయున్న అత్యంత గందరగోళమును ఆయన వర్ణించుచున్నాడు; క్రమము నాశనమైనప్పుడు లేదా సడలినప్పుడు అట్లు జరుగును; ప్రభుత్వము తొలగింపబడినప్పుడు లేదా నేలమట్టమైనప్పుడు సమస్త జనములకును ఇది సంభవించును. ప్రతి మనుష్యుడును ఆశాపిపాసచేత కొట్టుకొనిపోవునప్పుడు మానవ హృదయము ఎంత విచ్చలవిడిదో, సంక్షిప్తముగా చెప్పవలెనంటే అదుపు లేనప్పుడు నియమములేని వాంఛలు ఎంత క్రూరములో మనకు తెలియును. కాబట్టి న్యాయపీఠములు కూలగొట్టబడినప్పుడు ప్రతివాడును తన పొరుగువానిని అవమానపరచి, క్రౌర్యము విస్తరించి, నిరంకుశమైన విచ్చలవిడితనము చెలరేగినయెడల ఆశ్చర్యపడవలసిన కారణము లేదు. దీనిని మనము వివేకముతో ఆలోచించినయెడల, దేవుడు మనలను సహింపదగిన స్థితిలో కాపాడి, శోచనీయముగా నశించిపోనీయక యుంచునప్పుడు ఆయన దయను మరింత విలువైనదిగా ఎంచుదుము. కాబట్టి పౌర ప్రభుత్వ పునాదులను పెల్లగించుటకు తమ మనస్సులను త్రిప్పువారు లేదా వినియోగించువారు మానవజాతికి బహిరంగ శత్రువులు, లేదా వారు అడవి మృగములకంటె ఏ విషయములోను భిన్నులు కారని స్పష్టమగుచున్నది.

అయితే ప్రవక్త వర్ణించిన ఈ గందరగోళములో అత్యంత అవమానకరమైనది ఏదనగా, బాలుడు వృద్ధుని అవమానపరచుటకు తెగించును, హీనులును తృణీకరింపబడినవారునైన సమూహపు అడుగుతీగెలు పెద్దలమీదను ఘనకీర్తి గలవారిమీదను లేచును; ఏలయనగా సిగ్గు విడువబడి, గౌరవమునకు అర్హులైనవారు తిరస్కారముతో చూడబడుట అన్నిటికంటె విపరీతము. అయినను పౌర ప్రభుత్వము కూలద్రోయబడినప్పుడు సిగ్గుచేటైన, అసహ్యకరమైన ఈ దృశ్యము అనివార్యముగా కనబడక తప్పదు. క్రియాపదమును ( נגשniggash) కర్తరి భావములో, బాధించుట అని నేను అనువదించుటకు, ఆ విధముగా చేయక తప్పలేదు; ఏలయనగా లేనియెడల ఆ వాక్యభాగపు అర్థము అసంపూర్ణమగును.

6. ఒకడు తన సహోదరుని పట్టుకొనునప్పుడు. ఈ వచనము మునుపటిదానితో సన్నిహితముగా అనుసంధానమై, అతడు ప్రమాణము చేయును అను పదమువరకు అంతరాయము లేకుండా సాగుచున్నది గనుక, ( כיki) అను అవ్యయము కాలబోధక క్రియావిశేషణముగా తీసికొనబడినదని స్పష్టము. ఏలయనగా యెషయా ప్రజల అత్యంత దౌర్భాగ్యమును తెలుపగోరి, వారిని పాలించుమని వేడుకొనబడినను దానిని చేపట్టువాడెవడును ఉండడని చెప్పుచున్నాడు. మనుష్యులలో ఆశాపిపాస ఎంతగా ప్రబలమైయున్నదనగా, అనేకులు అధికారము కొరకు పోరాడుటకు ఎల్లప్పుడును ఉత్సాహపడుదురు, ప్రాణాపాయమునకైనను సిద్ధపడి దానిని పొందయత్నింతురు. ప్రతి యుగములోను రాజరికము పొందగోరిక చేత లోకమంతయు కల్లోలపడెను; పాలకులగుటకు ఇష్టపూర్వకముగా ముందుకు వచ్చు మనుష్యులు లేని అల్పుడైన దుర్మార్గుడు సహితము లేడు; మనుష్యుడు ఘనతను ఆశించు జీవియని ఇదంతయు రుజువుచేయుచున్నది. కాబట్టి ఆ గౌరవము తృణీకరింపబడుటయే కాక మొండిగా తిరస్కరింపబడినప్పుడు సమస్తమును శోచనీయ స్థితిలో ఉన్నదని తేలుచున్నది; ఏలయనగా మనుష్యులు స్వభావరీత్యా అత్యంత ఆసక్తితో కోరునదానిని సర్వులును నిరాకరించునప్పుడు దుఃఖకరమైన విపత్తు అడుగుభాగమునకు చేరినదన్నమాట.

యెషయా మరికొన్ని తీవ్రతరము చేయు సన్నివేశములను పేర్కొనుచున్నాడు; అవి యూదులు పాలకుల పదవిని చేపట్టుటకంటె మానవత్వము కనికరము అను ప్రతి భావమును విడిచిపెట్టుదురనుటను చూపుచున్నవి. ఒకడు అన్యజనములను పాలించుటకు నిరాకరించినయెడల బహుశః అది అంత ఆశ్చర్యముగా తోచదు; కాని సహోదరుల రక్షణ ప్రశ్నయైనప్పుడు ఆ ఘనమైన పదవిని త్రోసివేయుట అత్యంత నిర్దయ. కాబట్టి తన బంధువులు తన సహాయమును వేడుకొని తన ఆశ్రయమున పడుచున్నప్పుడు, వారు ఆశ్రయించిన వానిచేత పాలకత్వము అవమానకరముగా తిరస్కరింపబడినయెడల, పరిస్థితులు పూర్తిగా నిరాశాజనకములని అది నిదర్శనము. ఇప్పుడు, సాధారణముగా అధిపతులు వారి ఐశ్వర్యమునుబట్టి ఎన్నుకొనబడుదురు, లేదా కనీసము పేదరికము వారిని తిరస్కారమునకును నిందకును గురిచేయకుండునట్లును, అయోగ్యమైన లాభమార్గములకు త్రోయకుండునట్లును, మధ్యమ స్థాయి సంపద లేనివారికి రాజరికము ఇయ్యబడదు గనుక, భారమును మోయగలిగినను వారు దానిని అంగీకరింపరని ఆయన ఈ సన్నివేశమును కూడ చేర్చుచున్నాడు; "సామాన్యప్రజలే కాదు, ఘనులును ధనికులును కూడ పరిపాలనా బాధ్యతను నిరాకరించుదురు" అని ఆయన చెప్పినట్లున్నది.

పట్టుకొనునప్పుడు అను పదము కూడ నొక్కి చెప్పుటకు ఉద్దేశింపబడినది, ఏలయనగా దాని భావము ఒకనిమీద "చేతులు వేయుట"; అనగా అధిపతిని పొందగోరువారు ఉబుసుపోకు మాటలను వేడికోలును ఉపయోగింపక, అల్లకల్లోలముతోను బలాత్కారముతోను ఎవనినైనను పట్టుకొని, సింహాసనమును అధిష్ఠించుటకు అతనిని బలవంతపెట్టుటకు ప్రయత్నింతురని యెషయా చెప్పినట్లున్నది.

ఈ శిథిలము నీ చేతిక్రింద ఉండుగాక. ఈ చివరి సన్నివేశము తక్కువ ప్రాముఖ్యమైనది కాదు. భావమేమనగా, "కనీసము నీకు కొంచెమైనను కనికరము లేదా మానవత్వము ఉన్నయెడల, మా అత్యంత దౌర్భాగ్యములో మాకు సహాయము చేయుటకు వెనుదీయకుము." ఏలయనగా చెదరిన మందవలె ఉన్న జనసమూహము తమ నాశనకరమైన స్థితిని గూర్చి కన్నీళ్లతో విలపించుచు కాపరి ఆశ్రయమును వేడుకొనునప్పుడు, సహాయ హస్తము చాపనివాడు ఇనుమువంటి కఠిన హృదయము కలవాడై యుండవలెను. కొందరు దీనిని అలంకార ప్రయోగముగా (హైపల్లాజే) ఒక పదము మరియొకదానికి బదులు ఉంచబడినట్లు అనువదించుదురు: నీ చేయి ఈ శిథిలము క్రింద ఉండుగాక; అనగా దానిని నిలబెట్టుటకు.

7. ఆ దినమున అతడు ప్రమాణము చేయును. ప్రమాణము అను పదము సంపూర్ణమైన తీవ్రమైన నిరాకరణను తెలుపుచున్నది; ఏలయనగా మొదట తప్పించుకొనువాడు లేదా తాను చేయనని చెప్పువాడు తరచుగా వేడుకోలుకు చివరకు లొంగును; కాని నిరాకరించుచు ప్రమాణము ఉపయోగించువాడు తన ఉద్దేశము స్థిరమైనదనియు నిర్ణయింపబడినదనియు తెలియజేయును గనుక సమస్త ఆశను మూసివేయును. బహుశః ఆ దినమున అను వాక్యము "వెంటనే, ఏ ఆలస్యమును సుదీర్ఘ ఆలోచనయు లేకుండా" అని అర్థమిచ్చునేమో; కాని అది విపత్తు కాలమును మరింత స్పష్టముగా చూపుచు సూచకముగా (δεικτικῶς) కూడ గ్రహింపబడవచ్చును గనుక నేను బలమైన అభిప్రాయమును వ్యక్తపరచను. సాధారణ భావము స్పష్టమే: వారి నాశనకరమైన స్థితి చికిత్సకు అతీతమైనది.

( ,חבשchobesh,) అను పదమును గూర్చి వ్యాఖ్యాతలు దాని వివరణలో భేదించినను, ఇక్కడ ఉపమానము శస్త్రవైద్యులనుండి తీసికొనబడినదని తలంచువారితో నేను సంతోషముగా ఏకీభవించుచున్నాను; ఏలయనగా దీనికంటె ఈ సందర్భమునకు ఏదియు బాగుగా సరిపోదు. రోగిని బాగుచేయుటకు తనను ఆశ్రయించిన ఒకడు, స్వస్థపరచు విద్యయందు తనకు నైపుణ్యము లేదనియు, లేదా రోగము నయము కాలేనంతగా ముదిరినదనియు చెప్పినట్లున్నది.

బంధించుట అని అర్థము. నేను బంధించువాడనై యుండను; అనగా, "నేను మీ గాయములను కట్టువాడనై యుండను." జార్కీ దీనిని ఇట్లు అనువదించెను: "నేను బంధించువాడనై యుండను, అనగా కట్టువారిలో ఒకడనై యుండను." అతని వ్యాఖ్యాత బ్రైథాప్ట్ దీనిని ఇట్లు వివరించెను:

ఎవరు ఏదైనను ఔషధము వాడుదురో లేదా ప్లాస్టరు వేయుదురో, ఏమి చేయవలెనో ఏమి విడువవలెనో పాఠశాలలోను సమాజమందిరములోను బోధించుదురో వారు." ఇది ఇంగ్లీషు అనువాదములోని స్వస్థపరచువాడు అను అనువాదముతో సరిపడును; దానికి లౌత్ అనువాదమైన "నేను నీ భగ్నములను స్వస్థపరచువాడనై యుండను" అనుది బలమిచ్చుచున్నది. --- సం.

తరువాతి సంయోజక అక్షరము ( ,וvau,) అనగా ఏలయనగా; "నిశ్చయముగా దానిని చేయుటకు నాకు సామర్థ్యము లేదు" అని ఆయన చెప్పినట్లున్నది. కాబట్టి ఆయన భావమేమనగా, పరిస్థితులు ఎంతగా నిరాశాజనకమగుననగా, పరిస్థితి అత్యంత హీనముగా ఉన్నప్పుడు కూడ వారి రక్షణకు ఏ చర్యయైనను తీసికొనుటకు ఎవడును సాహసింపడు.

8. యెరూషలేము నాశనమాయెను గదా. దేవుడు తన ప్రజలను ఇంత తీవ్రముగా శిక్షించుటవలన ఆయన అత్యంత క్రూరుడని తలంపబడకుండునట్లు, ప్రవక్త ఇక్కడ ఆ విపత్తునకు కారణమును సంక్షిప్తముగా వివరించుచున్నాడు; అనగా ఆ భక్తిహీన జనముయొక్క నాశనము న్యాయమే, ఏలయనగా వారు అనేక విధములుగా దేవుని రెచ్చగొట్టుటలో పట్టుదలతో కొనసాగిరి. ఈ విధముగా ఆయన సమస్త ఫిర్యాదు ఆధారమును ఖండించుచున్నాడు; ఏలయనగా లోకము అసాధారణ తీవ్రతతో శిక్షింపబడినప్పుడు ఎంత అహంకార ఆగ్రహముతో విజృంభించునో మనకు తెలియును. వారు మాటలచేతను క్రియలచేతను ప్రతి విధమైన నేరమును చేయుటకు సిద్ధముగా ఉండిరని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. వారి నాశనమును గూర్చి మాటలాడునప్పుడు అది ఇదివరకే జరిగినట్లు ఆయన భాషను ఉపయోగించుచున్నాడు; అయినను అనేక ఇతర భాగములలో వలె భూతకాలము భవిష్యత్తునకు బదులుగా తీసికొనబడి యుండవచ్చును.

ఆయన మహిమగల కన్నులను రెచ్చగొట్టుటకు. ఈ వ్యక్తీకరణ విధానము నేరమును తీవ్రతరము చేయుచున్నది, ఏలయనగా వారు ఉద్దేశపూర్వకముగా దేవుని అవమానపరచ నిశ్చయించుకొనిరని ఇది సూచించుచున్నది; మన కన్నులయెదుట చేయబడు పనులు మనకు ఇష్టము కానివైనయెడల అవి మరింత ఆగ్రహము కలిగించును గదా. దుష్టులు దేవుని మోసగింపగలమన్నట్లు ఆయనను పరిహసించుట నిజమే; కాని ఎంత దాచబడినను ఏదియు ఆయన దృష్టిని తప్పించుకొనదు గనుక, వారు ఆయన సన్నిధిలోనే బహిరంగముగాను సిగ్గులేకుండాను నేరములు చేయుటలో ఆనందించిరని యెషయా వారిపై నింద మోపుచున్నాడు. మహిమ అను పదముకూడ మన శ్రద్ధకు తగినది; ఏలయనగా దేవుని మహత్త్వము మన దృష్టికి కనబడుచుండగా మనకు భయభక్తులు లేనియెడల అది అసాధారణమైన పిచ్చితనమునకు నిదర్శనము. దేవుడు ఇశ్రాయేలు జనముయెదుట తన మహిమను అంత ప్రసిద్ధముగా ప్రదర్శించియుండగా, వారికి ఇంకను ఏదైనా సిగ్గు లేదా మర్యాద శేషించియుండినయెడల వారు న్యాయముగా తగ్గింపబడవలసినవారు. కాబట్టి దుష్టులు దేవునిపై ఎట్టి సణుగులు సణిగినను, ఆయన తీవ్రతను గూర్చి ఎట్టి ఫిర్యాదులు చేసినను, వారు అనుభవించు సమస్త విపత్తులకు కారణము వారి స్వహస్తములలోనే ఉన్నదని కనబడును.

9. వారి ముఖభావమే వారిలో సాక్ష్యమిచ్చును, లేదా వారికి విరోధముగా సాక్ష్యమిచ్చును. ప్రవక్త నిర్లజ్జులును కఠినముఖులునైన కపటులతో వ్యవహరింపవలసియుండెను; వారు తాము మంచివారమని సిగ్గులేకుండా గొప్పలు చెప్పుకొనిరి; కాబట్టి వారు ఎట్టివారో వారి ముఖభావమే సాక్ష్యమిచ్చుచున్నదనియు, వారి దుష్టత్వమును రుజువుచేయుటకు దూరమునుండి సాక్షులను తెచ్చుట అవసరము లేదనియు ఆయన చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా సమాధానమిచ్చుట అనగా "సాక్ష్యమిచ్చుట" లేదా "ఒప్పుకొనుట" అని అర్థము. కాబట్టి వారు తమ ముఖమును ముఖభావమును కప్పిపుచ్చుకొని తరచుగా ఇతరులను మోసగించినను, వారు ఎట్టివారో చూపి రుజువుచేయునట్లు దేవుడు వారిని బలవంతపెట్టుచున్నాడు; అందువలన వారు తమ కపటమునకును వేషధారణకును గుర్తును, తమకు ఇష్టము లేకున్నను, తమ నొసటిమీద మోయుచున్నట్లున్నది.

కొందరు దీనిని ఇట్లు వివరించుదురు: తాము దాచుకొనగోరు నీచత్వమును అద్దములో వలె చూడకుండ తప్పించుకొనలేనంతగా వారి నేరములు స్పష్టముగా ఉన్నవి. అయితే వెంటనే వచ్చు మాటచేత మునుపటి భావము బలపరచబడుచున్నది, అనగా వారు తమ పాపమును సొదొమ నివాసులవలెనే ప్రకటించిరి. ఈ మాటలచేత వారు దుర్మార్గతకు ఎంతగా అంకితమైరనగా, తమ అతిక్రమములనుగూర్చి ఏ సిగ్గును లేకుండా గొప్పలు చెప్పుకొనిరని ఆయన సూచించుచున్నాడు; న్యాయాన్యాయముల మధ్య ప్రతి భేదమును త్రొక్కివేయుటయు, ప్రతి విధమైన దుష్టత్వమును ఆచరించుటయు తమకు ఘనతయు ప్రశంసార్హమునైనట్లు వారు ప్రవర్తించిరి. ఈ కారణముచేత ఆయన వారిని సొదొమ నివాసులతో పోల్చుచున్నాడు, (ఆదికాండము 18:20; 19:5,) వారు తమ కామములచేత ఎంతగా గ్రుడ్డివారైరనగా, పశుప్రాయమైన మూఢత్వముతో ప్రతి నీచకార్యమునకును పరుగెత్తిరి. కాబట్టి ఆయన కొంచెము ముందు పేర్కొనిన ముఖభావము యొక్క సమాధానము ఇదే: వారు తమ భక్తిహీనతకు స్పష్టమైన గుర్తులను వెంటబెట్టుకొని తిరుగుచున్నారు; అవి వారి అపరాధమును రుజువుచేయుటకు సమృద్ధిగా చాలును.

నా యింట; అనగా నా యింట రొట్టె గాని వస్త్రము గాని లేదు. --- సం. 62 చూడుము పు. 122.

వారి ప్రాణమునకు శ్రమ! ఇక్కడ ఆయన ముందు చెప్పబడినదానిని, అనగా వారి విపత్తులన్నిటికి కారణము వారిలోనే ఉన్నదని ప్రకటించుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు తమ పాపములచేతను దోషములచేతను ప్రభువును రెచ్చగొట్టిరి; కాబట్టి వారికి తప్పించుకొను మార్గము లేదు, వ్యర్థమైన సాకులు కల్పించుట నిష్ప్రయోజనము, ఏలయనగా కీడు వారి ఎముకలలోనే నివసించుచున్నది; "దేవుడు మిమ్మును అన్యాయముగా శిక్షించినట్లు ఆయనను నిందింపజాలరు. అది మీ చేతనే జరిగినదని ఒప్పుకొనుడి; నీతిగల న్యాయాధిపతికి మహిమ చెల్లించుడి, సమస్త నింద మీమీదనే వేసికొనుడి" అని ఆయన చెప్పినట్లున్నది.

10. నీతిమంతులకు మేలు కలుగునని చెప్పుడి. ఇతరుల అభిప్రాయములను ఉదహరించుటకు ముందు నేను నిజమైన భావమును సూచించెదను. ఇంత తీవ్రమైన శిక్షలు సాధారణముగా భక్తుల మనస్సులకు అత్యంత తీక్ష్ణమైన శోధనను కలిగించును, విశేషించి దుష్టులతోపాటు సజ్జనులను కూడ చుట్టుకొనని ప్రజా విపత్తులు దాదాపు ఉండవు గనుక; ప్రవక్త, కనీసము నా అభిప్రాయమున, దేవుని దైవసంరక్షణను వారికి జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడు; అది దేనినీ కలగాపులగము చేయదు, పైకి గందరగోళము కనబడునప్పుడు కూడ మంచివారికిని చెడ్డవారికిని మధ్య భేదము చూపుట మానదు.

అయితే ఈ వాక్యభాగము అనేక విధములుగా వివరింపబడుచున్నది; ఏలయనగా కొందరు దీనిని ఇట్లు అనువదించుదురు: "నీతిమంతుడు మంచివాడు గనుక అతనితో చెప్పుడి, అతడు తన చేతుల ఫలమును అనుభవించును." ఆ వ్యాఖ్యానమునుండి ఈ భావము లభించును: "జనముయొక్క నేరములను నేను ఎంత తీవ్రముగా శిక్షించినను, భక్తులకు మేలే కలుగునని వారు ధైర్యముగా నుండవలెనని నేను కోరుచున్నాను, ఆజ్ఞాపించుచున్నాను." కాని మరింత తగిన భావమిది: చెప్పుడి; అనగా దీనిని స్థిరమైన విషయముగా ఎంచుడి; ఏలయనగా లేఖనములో చెప్పుట అనగా తరచుగా తలంచుట, ఒప్పింపబడుట అని అర్థము; దావీదు వ్రాయునట్లు: నేను చెప్పుకొంటిని, నా నడతలను గూర్చి జాగ్రత్తపడెదను, (కీర్తనలు 39:1,) ఇట్టివే వేలకొలది స్థలములలో; కాబట్టి నీతిమంతునికి చెప్పుడని ఆయన వారికి ఆజ్ఞాపించుట లేదు, కాని నీతిమంతుడు అసంతోషముగా కనబడినను అతని స్థితి సంతోషకరముగా ఉండునని ప్రతి మనుష్యుడును పూర్తిగా ఒప్పింపబడవలెనని ఆజ్ఞాపించుచున్నాడు.

అంతేకాక, ( ,טובtob,) అను పదమును సంతోషకరమైన సంపన్న స్థితి అని అర్థము చేసికొనుచున్నాను; మునుపటి వచనములో ఆయన ( ,רעהragnah) అను పదమును ఉపయోగించెను, దానికి టోబ్ ఇప్పుడు విరుద్ధముగా ఉంచబడినది; కాబట్టి ( ,רעהragnah,) అనగా దుష్టత్వమని నేను తలంపను, దౌర్భాగ్య స్థితి అని తలంచుచున్నాను. ఇప్పుడు అక్షరార్థముగా ఇది, నీతిమంతునికి చెప్పుడి, ( :כי טובki tob,) మేలు కలుగునని అని ఉన్నది గనుక, కీ అను అవ్యయము అనేక ఇతర భాగములలో వలె నిశ్చయార్థకమైనదై యుండవచ్చును, లేదా అది అనవసరమైనదిగా కనబడును, అయినను అది నిర్ధారణకై ఉద్దేశింపబడినదని సంభావ్యము. నిశ్చయముగా నీతిమంతునికి మేలు కలుగును; అనగా సందేహమునకు ప్రతి ఆధారమును తొలగింపబడుగాక, నీతిమంతుని స్థితి అత్యంత శ్రేష్ఠముగాను సంపన్నముగాను ఉండునని మనము పూర్తిగా ఒప్పింపబడుదుము గాక. దీనిని నమ్ముట కష్టము, కాబట్టి అతడు తన క్రియల ఫలమును అనుభవించును అని చేర్చబడినది; అనగా అతడు తన సత్ప్రవర్తనకు తగిన ప్రతిఫలమునుండి వంచింపబడడు. మరికొందరు చెప్పుట అనుదానిని ప్రోత్సహించుట అని భావించి, ( כי טובki tob,) అను రెండు పదములను అతడు మేలుగా నడుచుకొనును అని అనువదించుదురు; కాని అది బలవంతపు వ్యాఖ్యానమని నేను తిరస్కరించుచున్నాను.

11. దుష్టునికి శ్రమ! వానికి కీడు కలుగును. ఆయన ఈ వాక్యభాగమును మునుపటి దానికి వ్యతిరేకముగా ముందుకు తెచ్చుచున్నాడు; దీనినుండి ప్రవక్త ఉద్దేశము, అనగా భక్తులను ఓదార్చుటయు, దేవుని తీర్పుచేత దుష్టులను భయపెట్టుటయు ఏదో సులభముగా ఊహింపవచ్చును. ఏలయనగా విచక్షణ లేకుండా అందరిపై పడు అసాధారణమైన తీవ్ర విపత్తు సంభవించినప్పుడు, లోకము పాలింపబడుట దేవుని దైవసంరక్షణవలననా, లేక అంధ యాదృచ్ఛికమువలననా అని మనము సందేహింతుము. ఈ కారణముచేత దుష్టులపై పడు నాశనమే తమనుకూడ నాశనము చేయునేమోయని భక్తులు భయపడుదురు, వణకుదురు. మరికొందరు తెగులును యుద్ధమును కరవును ఇతర విపత్తులను రెండు తరగతులవారిపైకి వచ్చుట చూచినప్పుడు, ఒకడు మంచివాడైనను చెడ్డవాడైనను అది ఏమాత్రమును ముఖ్యము కాదని తలంతురు. అందువలన మంచివారికిని చెడ్డవారికిని ప్రతిఫలముల మధ్య భేదము లేదను దుష్ట తలంపు పుట్టును; ఈ చీకటి తలంపుల మధ్య శారీరక కోరికలు అనేకులను నిరాశకు నడిపించును.

కాబట్టి దేవుని తీర్పు న్యాయమైనదని ప్రవక్త చూపుచున్నాడు; అందువలన మనుష్యులు దేవునికి భయపడుచు కొనసాగుదురు గాక, శిక్ష తప్పించుకొందుమను ఆశతో దేవుని రెచ్చగొట్టువారు శిక్షింపబడకుండ పోరని తెలిసికొందురు గాక. అంతేకాక, న్యాయముయొక్క స్తుతిని దేవునికి ఆపాదింపవలెనని ఆయన వారిని ప్రబోధించుచున్నాడు; "లోకమును అంధ యాదృచ్ఛికము పాలించుచున్నదనియు, లేదా న్యాయమును లెక్కింపక దేవుడు అంధ హింసతో శిక్షించుననియు తలంపకుడి, కాని నీతిమంతునికి మేలు కలుగునని మీ మనస్సులలో పూర్తిగా స్థిరపడిన సూత్రముగా ఎంచుడి; ఏలయనగా దేవుడు తాను వాగ్దానము చేసినదానిని అతనికి తీర్చును, అతని ఆశను భంగపరచడు. మరియు దుష్టుని స్థితి అత్యంత దౌర్భాగ్యమైనదని నమ్ముడి, ఏలయనగా అతడు తన తలమీదనే చివరకు పడవలసిన కీడును తనపైకి తెచ్చుకొనుచున్నాడు" అని ఆయన చెప్పినట్లున్నది.

ఈ మాటలచేత ప్రవక్త అదే సమయములో దేవుని తీర్పును గ్రహింపనందుకు జనమును మందబుద్ధి అని నిందించుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు తమ నేరముల శిక్షలను అనుభవించిరి, అయినను పూర్తిగా స్పృహ లేనివారివలె వాటిక్రింద కఠినపరచుకొనిరి. ఇప్పుడు శిక్షలకు మనము కఠినులగుటకంటెను, దేవుడు మనలను శిక్షించుచున్నాడని గ్రహింపకపోవుటకంటెను హీనమైనది మనకు సంభవింపదు. అట్టి మందబుద్ధితో మనము శ్రమపడునప్పుడు మన స్థితి దాదాపు నిరాశాజనకమే.

12. నా ప్రజలను బాధించువారు బాలురు. ఇక్కడ కూడ ప్రజల వెఱ్ఱితనమును మూర్ఖత్వమును గద్దింపబడుచున్నది, ఏలయనగా వారు మధ్యాహ్న వేళయందే కన్నులు మూసికొనుచున్నారు. మనుష్యులు తమపై కాడి వేయబడుటను అంగీకరించుటకంటె ఎక్కువగా ఇష్టపడనిది మరేదియు లేదు; వారు ఇష్టపూర్వకముగా పాలింపబడుటకు లోబడరు, ఘనులచేత. కాబట్టి సుకుమారులును స్త్రీప్రాయులునైన మనుష్యులకు విధేయులై వారిచేత బాధింపబడనిచ్చువారి మనస్సులు బలహీనములును పిరికివియునై యుండవలెను; గాడిదలవలె తమ భుజములను భారములు మోయుటకు ఒడ్డువారిని దేవుడు పిరికితనపు ఆత్మతో కొట్టియున్నాడనుటలో సందేహము లేదు. నిరంకుశుని అధికారమును ధైర్యవంతులైనవారు కూడ సహింపవలసినదే; కాని యెషయా యూదులపై మోపు నింద ఏదనగా, వారు మొండిగా దేవుని కాడిని విదిలించివేయుచు, మనుష్యులకు హీనమైన లోబాటును చూపుటకును, ఎంత సిగ్గుచేటైనదిగాను అవమానకరమైనదిగాను ఉన్నను ఏ సేవనైనను చేయుటకును సిద్ధముగా ఉన్నారు.

63 నా ప్రజలను గూర్చి, బాలురే వారిని బాధించువారు. — ఇంగ్లీషు అనువాదము

తమకు ఇష్టము లేని అధికారము గలవారికి వారు స్వచ్ఛందముగా విధేయులైనప్పుడు, బలాత్కారముచేత తాము బలవంతపెట్టబడితిమని యూదులు ఫిర్యాదు చేయజాలరు. కాబట్టి వారు దేవుని హస్తముచేత కొట్టబడిరనియు, భయముచేత వణికిరనియు, అందువలన శరీరమునకుగాని మనస్సునకుగాని వారికి బలము లేకపోయెననియు స్పష్టమగుచున్నది.

ఇది కూడ దేవుడు పూర్వము మోషేద్వారా బెదిరించిన ప్రతీకారమే; ఏలయనగా మనము ఇదివరకే చెప్పినట్లు, మోషే యొక్క సాధారణ ఉపదేశము ప్రవక్తలచేత నిరంతరము సూచింపబడుచున్నది. ఏలయనగా ప్రతిఘటించు శక్తి గల మనుష్యులు, తమ నేరములపై ప్రతీకారము తీర్చుకొనుటకై దేవుడు వారి వివేకమును ముందాలోచనను తీసివేసియుండకపోయినయెడల, తాము ఇష్టపూర్వకముగా తప్పించుకొనగోరు దాస్యమును స్వచ్ఛందముగా అనుభవించుట ఎట్లు సాధ్యము? కాబట్టి ఇట్టిది ఏదైనను మనకు సంభవించినప్పుడెల్లను అది యాదృచ్ఛికముగా వచ్చినదని తలంపకుందుము. దీనికి విరుద్ధముగా, ఎంచదగని వారిచేత, బాలులకంటెను అల్పులైనవారిచేత మనము పాలింపబడునప్పుడెల్లను, ప్రవక్త మనపై ఘోరమైన మందబుద్ధి అను నింద మోపవలెనని మనము కోరనియెడల, ప్రభువు కోపమును గుర్తింతుము గాక.

నిన్ను నడిపించువారు. ఆయన అదే ఉపదేశమును కొనసాగించుచున్నాడు, అనగా దేవుడు దుష్టులపై పగ్గములను విడిచిపెట్టి సమస్తమును కలవరపరచునప్పుడు, ఆయన యూదులపై అత్యధికముగా కోపించియున్నాడని చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు ఆయన దయను పొందియుండినయెడల ఆయన పరిపాలన అత్యంత పరిశుద్ధమును ఆశీర్వాదకరమునై యుండునని ఆశించుటకు కారణము ఉండెను. అదే సమయములో సామాన్య జనసమూహము తమ పాలకులయందు ఎంత మూర్ఖముగా భక్తి కలిగియుండిరనగా, వారి ఆజ్ఞలను వారి ప్రవర్తనను దైవవాక్కులవలె గౌరవించిరని సంభావ్యము; అందువలననే అంతటను ప్రబలిన సమస్త భ్రష్టత్వము పుట్టెను. కాబట్టి ప్రజలు గ్రహింపకుండానే ఆ వ్యాధి మరింత విస్తరించుచుండెను గనుక, ప్రజలను భ్రష్టపరచి నాశనము చేయుచున్న పాలకులనుగూర్చియే జాగ్రత్తపడవలెనని యెషయా బిగ్గరగా కేకవేయుచున్నాడు.

మరికొందరు దీనిని నిన్ను దీవించువారు అని వివరించుదురు; కాని ఆయన ఉపయోగించిన కృదంతము పరిపాలించుట అని అర్థమిచ్చు ( ,ישרyashar,) నుండి తీసికొనబడి యుండవచ్చును గనుక, సందర్భమునకు అది అధికముగా అనుకూలమైనది గనుక, నేను ఆ వ్యాఖ్యానమునే స్వీకరించెదను.

64 మన గ్రంథకర్త ప్రత్యేకముగా లేవీయకాండము 26:36 ను దృష్టిలో ఉంచుకొనియున్నట్లు కనబడుచున్నది: మీలో శేషించినవారిమీదికి, వారి శత్రువుల దేశములలో వారి హృదయములలో పిరికితనమును పంపెదను; ఎగురుచున్న ఆకు చప్పుడు వారిని తరుమును; ఖడ్గమునకు పారిపోవునట్లు వారు పారిపోవుదురు; ఎవడును తరుమకుండగానే వారు పడిపోవుదురు. — సం.

65 నిన్ను నడిపించువారు. — (ఇంగ్లీషు అనువాదము.) అంచుపాఠము: నిన్ను ధన్యురాలనని పిలుచువారు. — సం.

66 సెప్టువజింటు పాఠము: నిన్ను దీవించువారు. నిస్సందేహముగా מאשרים అనునది ,אשר నుండి వచ్చినది, ,ישר నుండి కాదు, దాని సంబంధిత కృదంతము .מישרים ఇచ్చును. ,אשר అను పదముయొక్క కాల్ రూపమునుండి, అనగా వెళ్ళుట, పిహేల్ రూపము హిఫీల్ అర్థము తీసికొనుచు, వెళ్ళునట్లు చేయుట, లేదా నడిపించుట అని సూచించును. బహుశః మన గ్రంథకర్త ఉద్దేశము ఒక క్రియాపదము దాని అర్థములలో ఒకదానిని తీసికొనును అనుటయే

అబద్ధ ప్రవక్తలు ప్రజలను ఉబ్బించిరని నేను ఒప్పుకొనుచున్నాను, కాని వారి ముఖస్తుతి ఇక్కడ ఎందుకు పేర్కొనబడవలెనో నాకు కారణము కనబడదు. కాని పాలకులకును అధిపతులకును అది బాగుగా వర్తించును, అనగా నాశనమునకు వారే కారణము; ఏలయనగా అధిపతులు ప్రజల భద్రత కొరకే ఆ పదవికి హెచ్చింపబడినట్లు, వారు దుష్టులై తమ స్వేచ్ఛాకల్పనప్రకారము పాలించుటకంటె నాశనకరమైన తెగులు మరేదియు లేదు. కాబట్టి పాలించువారే కీడులకు కారణమనియు, ఇతరులను సరిదిద్దుటయు తమ స్వంత మాదిరిచేత మార్గమును చూపుటయు వారి విధియై యుండగా వారు సమస్తమును భ్రష్టపరచుచున్నారనియు ఆయన చెప్పుచున్నాడు.

13. యెహోవా వ్యాజ్యెమాడుటకు లేచియున్నాడు. దుష్టత్వము అదుపులేకుండ చెలరేగుచుండగా, పైనుండి యెహోవా ఏ ఉపశమనమును పంపకుండిన యెడల, ఆయన ఊరకున్నాడనియు తన విధిని మరచియున్నాడనియు మనము తలంచుదుము. విశేషముగా, ప్రముఖులే విడిచిపెట్టబడునప్పుడు, వారు ముట్టకూడని అతి పవిత్రులైనట్టు, పాపము చేయుటకు ఆయన వారికి స్వేచ్ఛ ఇచ్చినట్టు కనబడును. కావున అధిపతులను గూర్చి ఫిర్యాదు చేసిన పిమ్మట, ప్రభువు తన అధికారము కోరునదానిని నెరవేర్చునని, అంత ఘోరమైన నేరములు శిక్షింపబడకుండ పోనియ్యడని ఆయన చేర్చుచున్నాడు. ఏలయనగా, ప్రతి విధమైన దుష్టమాదిరులు న్యాయాధిపతులచేత బహిరంగముగా చూపబడుచుండగా, ఎవడును వారికి విరోధముగా ఒక్కమాటయైన పలుకక, దాదాపు అందరును వారిని సమ్మతించుట కంటె అధికముగా ద్వేషము పుట్టించునదియు మన మనస్సులను కలవరపరచునదియు మరొకటి లేదు. అప్పుడు మనము, ఆ స్థాయి గలవారిచేత ప్రకాశముగా ప్రదర్శింపబడవలసియుండిన దేవుని మహిమ, అనగా అధికారమునందు ఇమిడియున్న దాని గొప్ప భాగము, తొలగింపబడియుండగా, దేవుడెక్కడ? అని అడుగుదుము. యెషయా ఈ చిక్కును ఇట్లు చెప్పి పరిష్కరించుచున్నాడు: "జనము దుష్టమైనదైనను, అధిపతులే మిక్కిలి చెడిపోయి, తమ దోషములచేత జనమంతటిని కూడ అపవిత్రపరచుచుండుటచేత, దేవుడు పరలోకమందు న్యాయాధిపతిగా కూర్చుండి, చివరకు వారిని లెక్క అడిగి, ప్రతివానికి వాని ప్రతిఫలమును నియమించును." సమూహమును అతడు దోషమునుండి మినహాయింపకపోయినను, కీడులకు మూలములు తెలియబడునట్లు, ప్రత్యేకముగా పాలకులను ఖండించి, వారికి తగిన శిక్షను గూర్చి వారిని బెదిరించుచున్నాడు.

14. యెహోవా తన జనులలోని పెద్దలతో వ్యాజ్యెమాడును. ఇంతకుముందు ఆయన వ్యాజ్యెమాడుటకు దేవునికొరకు ఒక సింహాసనమును నిలిపియుండెను. ఇప్పుడు ఆయన వ్యాజ్యెమాడునని చెప్పుచున్నాడు. ఎవరితో? పెద్దలతో. వృద్ధులు దేవుని ప్రతినిధులుగా కూర్చుండు న్యాయసభలను గూర్చిన స్వల్ప సూచన ఇందు ఉండియుండవచ్చును; అయినను దేవుడు తన జనుల పెద్దలతో వాదించునను సాధారణముగా అంగీకరింపబడిన అభిప్రాయమునే నేను సమ్మతించుచున్నాను. కావున ఈ వాక్యము దావీదు చెప్పిన మాటకు సరిపోవుచున్నది,

దేవుడు దివ్యసమాజములో నిలుచుచున్నాడు (కీర్తనలు 82:1;) అనగా, అధిపతులు అంతయు శిక్షలేకుండ చేయుచున్నారని ఇప్పుడు తలంపబడినను, వారి చపలతను వారి నియమరహితమైన కోరికలను అడ్డగించు వాడెవడును లేకపోయినను, ఒకనాడు దేవుడు తమకు పైగా ఉన్నాడని వారు గ్రహించి, తమ క్రియలన్నిటినిగూర్చి ఆయనకు లెక్క అప్పగింతురు.

ఈ గద్దింపులను ఆ కాలపు న్యాయాధిపతులు నిస్సందేహముగా వినుటకు ఎంతమాత్రమును ఇష్టపడలేదు. ఎవడైనను తమతో ఇంత తీక్షణతతోను కఠినతతోను వ్యవహరించుట వారికి ఇష్టము లేదు, అది న్యాయమని వారు తలంపరు; ఏలయనగా సమస్తమును తమ ఆధీనములో ఉండవలెననియు, తమ ఇష్టమే చట్టముగా ఎంచబడవలెననియు, తాము కోరినది చేయుటకు తమకు అనుమతి ఉండవలెననియు, మనుష్యులందరు తమను ముఖస్తుతి చేసి మెచ్చుకొనవలెననియు, తమ అతి చెడ్డ క్రియలను సైతము అంగీకరింపవలెననియు వారు కోరుదురు. తమ క్రియలకు ఎవడును న్యాయాధిపతి కాడని వారు తలంచుదురు; దేవునికే గాని లోబడరు. కాబట్టి వారు ఎంత అదుపు లేనివారైనారనగా, ఏ హితోపదేశమును ఏ బెదిరింపును సహింపరు; అందువలన ప్రవక్త వారిని దేవుని న్యాయపీఠము ఎదుటికి పిలుచుచున్నాడు.

67 మన గ్రంథకర్త చేసిన కొన్ని ఇతర ఉదాహరణలవలె ఇది జ్ఞాపకమునుండి చేయబడినది, ఇది పూర్తిగా ఖచ్చితమైనది కాదు. ...రెండవదానినుండి; అయితే దీనికి ఋజువు కావలెను. — సం.

మరియు అతని అధిపతులతో. వారు గౌరవప్రదముగా, అంగీకార సూచకముగా, జనులచేత ఎన్నుకొనబడిన అధిపతులని వర్ణింపబడుచున్నారు. ఇదియు గమనింపదగినది; ఏలయనగా తమ హోదాను బట్టి, న్యాయనిబంధనల అదుపునుండి తమను విడిపించు ఒక విధమైన ప్రత్యేకాధికారము తమకు కలదనియు, అన్యజనుల రాజులును అధిపతులును తమ క్రియలనుగూర్చి లెక్క చెప్పవలసియున్నను, తాము దానికి విరుద్ధముగా పవిత్రులనియు వారు తలంచిరి. కాబట్టి తాము సమస్త గద్దింపునకు అతీతులమనియు, అన్యజనులతో వలె బెదిరింపులతోను భయములతోను తమతో మాటలాడకూడదనియు వారు తలంచిరి. ఈ హేతువుచేత యెషయా, ప్రతి విధమైన అధిపతులను ప్రభువు లెక్క అడుగుననియే గాక, ముఖ్యముగా తన జనమును ఎవరి సంరక్షణకు అప్పగించెనో ఆ గర్వముగల వేషధారులను లెక్క అడుగుననియు స్పష్టముగా ప్రకటించుచున్నాడు.

మరియు మీరు ద్రాక్షతోటను నాశనము చేసియున్నారు. ద్రాక్షావల్లి అను ఉపమానము, ఒక జనమును, విశేషముగా ఇశ్రాయేలు జనమును గూర్చి చెప్పునప్పుడు, మిక్కిలి సామాన్యముగా వాడబడును. (కీర్తనలు 80:8; యిర్మీయా 2:21.) ఇప్పుడు ఈ మాటచేత ప్రవక్త వారి నేరము రెండంతలని చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా దేవుడు అసాధారణమైన ప్రేమతో ప్రేమించిన జనమును వారు, తాము అన్యజనమును పాలించినట్లుగానే, అంతకంటె ఎక్కువగా లక్ష్యపెట్టలేదు. "మీరు" అను సర్వనామము కూడ నొక్కి చెప్పబడినది; ఏలయనగా అతడు ద్రాక్షతోట కాపరులనే సంబోధించుచున్నాడు; వారు ద్రాక్షావల్లి సాగుబడికి తమ్మును తాము అంకితము చేసికొనవలసియుండగా, క్రూరమృగములవలె దానిని మింగివేసిరి. కాబట్టి దీనిని వారి క్రూరత్వమునకు గొప్ప తీవ్రతగా అతడు చూపుచున్నాడు; భద్రపరచి కాపాడవలసినదానిని నాశనము చేయుట ఎంత ద్రోహము! ఈ పోలికచేత ప్రభువు తన జనమునుగూర్చి ఎంతగా శ్రద్ధ వహించుచున్నాడో, ఎంత ఆసక్తితో వారిని ప్రేమించుచున్నాడో చూపుచున్నాడు; సంఘము ఆయన ద్రాక్షావల్లి అనియు స్వాస్థ్యమనియు పిలువబడుచున్నందున మాత్రమే గాక, దానిని నిరంకుశముగా పాలించినవారి ద్రోహమును దుష్టత్వమును తాను సహింపనని ప్రకటించుటచేతను అట్లు చూపుచున్నాడు.

బీదలను దోచుకొనినది మీ యిండ్లలో ఉన్నది. ఆయన ఒక సంగతిని చేర్చుచున్నాడు; దానిచేత వారి జీవితములోని ఇతర భాగములను తెలిసికొనవచ్చును; అదేమనగా వారు తమ యిండ్లలో బీదల కొల్లసొమ్మును దోపుడుసొమ్మును ఉంచుకొనిరి. అధిపతుల భవనము పరిశుద్ధాలయమువలె ఉండవలెను; ఏలయనగా వారు దేవుని నివాసస్థలమును ఆక్రమించుకొనియున్నారు, అది అందరికి పవిత్రముగా ఉండవలెను. కాబట్టి పరిశుద్ధ స్థలమును దొంగల గుహగా మార్చుట అతి ఘోరమైన దేవదూషణము. "బీదలది" అని చేర్చుటచేత వారి నేరమును మరింత బలముగా చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా తనను తాను కాపాడుకొనలేని, ఇంకను కాపాడబడవలసిన, బీదవానిని దరిద్రుని దోచుకొనుట క్రూరత్వమంతటిలో అతి దుష్టమైనది.

68 మీరు నా ద్రాక్షతోటను తినివేసియున్నారు. — లౌత్. మీరు నా ద్రాక్షతోటను బోడిగా తినివేసియున్నారు. — స్టాక్. మరియు మీరు నా ద్రాక్షతోటను ఎందుకు కాల్చివేసితిరి? — సెప్టుయజింటు. "(బాఘార్,) అను పదము సాధారణ అర్థమగు కాల్చుట అనుదానిలో, తాము నాశనము చేయుదానిమీద లాభము పొందు జనులను వర్ణించు వాక్యభావముతో సరిపోదు. కావున పశువులు గడ్డిని మేసివేయునట్లు, భూమి పంటలను తుడిచివేయుట అని దీనిని గ్రహించుము." — రోజెన్ముల్లర్

15. మీరు నా జనమును నలుగగొట్టుటయేమి? ఇతర సంగతులను కూడ ఆయన ప్రస్తావించుచున్నాడు; వాటినిబట్టి వారు గర్వముతోను క్రూరత్వముతోను పీడనతోను పాలించిరని స్పష్టమగుచున్నది. అధిపతులయందు ఖండింపదగిన ప్రతి సంగతిని ప్రవక్త సవిస్తరముగా వర్ణింపవలసిన అవసరము లేదు; ఏలయనగా ఈ కొద్ది సంగతులనుండియే వారు ఎంత అన్యాయముతోను క్రూరత్వముతోను నిరంకుశత్వముతోను పాలించిరో స్పష్టమగుచున్నది. అయితే దేశమునకు తండ్రిగాను దీనులకు రక్షకుడుగాను ఉండవలసిన న్యాయాధిపతిని విడిచి, బీదలు ఇంకెవనియొద్దకు పోవుదురు? ఈ హేతువుచేత ఆయన "ఏమి?" అని తీవ్రమైన ప్రశ్న వేయుచున్నాడు; ఇది, "ఎంత సిగ్గులేనితనము! బీదల దీన స్థితిని దుర్వినియోగపరచి, వారిపై కనికరమేమియు లేకుండుట ఎంత క్రూరత్వము, ఎంత అనాగరికత!" అని ఆయన చెప్పినట్టున్నది. రెండు పోలికలచేత గర్వముతో కలిసిన వారి క్రూరపీడనను వర్ణించుచున్నాడు.

ప్రభువగు సైన్యములకధిపతియగు యెహోవా వాక్కు ఇదే. ఆ గద్దింపునకు అది కలిగియుండవలసిన బరువు అంతయు కలుగునట్లు, ఆయన దేవుడే మాటలాడుచున్నట్టు చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా ఇవి మనుష్యుల నోటినుండి వచ్చినవిగా ఎంచబడరాదనియు, ఈ నేరారోపణ దేవునినుండియే వచ్చుచున్నదనియు, ఇట్టి అన్యాయమునకు పాల్పడినవారిని ఆయనే వెంబడించి, చివరకు వారిపై పగతీర్చుననియు అంతర్గతమైన భేదము కలదు. ఏదో ఒక గౌరవమునకు హెచ్చింపబడినవారు ప్రతి మార్గదర్శకత్వమును హితోపదేశమును తృణీకరించునంత గర్వముగా ప్రవర్తించుచుండుటచేత, ఆయన వారి గర్వమును దేవుని ఘనతను ముందుకు తెచ్చి ఎదుర్కొనుచున్నాడు; అందువలన వారు ఆయన గంభీరమైన తీవ్రమైన బెదిరింపులను తృణీకరించుటకు తెగింపకుందురు. అయితే ఈ వాక్యమును, ప్రవక్త దేవుని కనికరమునుగూర్చి మాత్రమే మాటలాడుచున్నట్టు గ్రహింపరాదని జ్ఞాపకముంచుకొందము; ఏలయనగా అందరిపై భేదము లేకుండ ప్రతీకారమును బెదిరించిన పిమ్మట, ఎవడును దేవుని బాహువునుండి తప్పించుకొనజాలడని చూపుటకు, వారి శిరస్సులైనవారిని ప్రత్యేకముగా పేర్కొనుచున్నాడు; ఇక్కడ ఆయన గొప్పదానినుండి చిన్నదానికి వాదన అనబడునదానిని వాడుచున్నాడు: "అధిపతులనే ద్రాక్షతోటను నాశనము చేసినందున ప్రభువు శిక్షించునప్పుడు, ప్రజలలో అల్పులను ఆయన ఎట్లు విడిచిపెట్టును?"

16. సీయోను కుమార్తెలు గర్వించుచున్నారు గనుక. తరువాత స్త్రీల ఆశయము, విలాసము, గర్వములకు విరోధముగా మరొక బెదిరింపు వచ్చుచున్నది. ఈ సంగతులలో ప్రవక్త ఖచ్చితమైన క్రమమును అనుసరింపలేదు, గాని సందర్భము కోరినట్లు ఒకసారి ఒక దోషమును, ఒకసారి మరొక దోషమును గద్దించి, తరువాత మొదటి అధ్యాయము ఏడవ వచనములో చేసినట్లు తాను చెప్పినదానిని కొద్ది మాటలలో సంగ్రహించుచున్నాడు. కావున ఆడంబరమైన వస్త్రములను, మితిమీరిన ఆభరణములను ఖండించుచున్నాడు; అవి నిస్సందేహముగా వ్యర్థతకును ఆడంబరమునకును రుజువులు. ఎక్కడ వస్త్రధారణయు వైభవమును మితిమీరి సాగునో అక్కడ ఆశయమునకు సాక్ష్యము కలదు, దానితో అనేక దోషములు సాధారణముగా ముడిపడియుండును; ఏలయనగా పురుషులలోను స్త్రీలలోను విలాసము గర్వమునుండి గాక మరెక్కడనుండి వచ్చును?

మరియు మెడ చాచి నడుచుచున్నారు. కాబట్టి, కీడునకు మూలము గర్వమని ఆయన న్యాయముగా ప్రకటించి, దానిని గుర్తుచేత, అనగా వారి నడకచేత చూపుచున్నాడు; ఏమనగా స్త్రీలు మెడ చాచి నడుచుచున్నారు. అణకువగల చూపు అణకువకు గుర్తు (అన్యజన గ్రంథకర్తలు సైతము అట్లు చెప్పియున్నారు); అలాగే అతిగా ఎత్తిన చూపులు పొగరుకు గుర్తు; స్త్రీ తన తలను ఎత్తునప్పుడు అది గర్వమును తప్ప మరేమియు సూచింపజాలదు. అసలు ఊటయైన చోటనే ప్రారంభించుటలో ప్రవక్త నిశ్చయముగా వివేకముతో ప్రవర్తించుచున్నాడు; ఏలయనగా వస్త్రధారణ, నడక మొదలగు ఈ విధమైన సంగతులైన గుర్తులను పేర్కొనుటతో ఆరంభించియుంటే, ఇంకను మనస్సు నిర్మలముగాను యథార్థముగాను ఉన్నదనియు, వారి వస్త్రధారణ కొంచెము అతి సొగసుగాను వైభవముగాను ఉన్నంత మాత్రాన, వారిని అంత చేదు మాటలతో సమీపించుటకును, దేవుని న్యాయపీఠము ఎదుటికి పిలుచుటకును అది చాలిన హేతువు కాదనియు ప్రత్యుత్తరమిచ్చుట సులభమై యుండెడిది. కాబట్టి వారి ఆధారరహితమైన ఆరోపణలను ఎదుర్కొనుటకు, వారి బాహ్య వస్త్రధారణ అంతటిలో బయల్పడుచున్న అంతరంగ రోగమును ఆయన బయలుపరచుచున్నాడు.

మరియు ఇటుఅటు తిరుగు కన్నులతో. 69 ఇటుఅటు తిరుగు కన్నులనుగూర్చి ఆయన చేర్చినది సిగ్గులేని కామమును సూచించును, అది చాలావరకు కన్నులచేత వ్యక్తమగును; ఏలయనగా అపవిత్రమైన కన్నులు అపవిత్రమైన హృదయమునకు వార్తాహరులు; అయితే పవిత్రురాండ్ర కన్నులు స్థిరముగా ఉండును, ఇటుఅటు తిరుగవు, చలింపవు.

మరియు కాళ్లతో గజ్జెల చప్పుడు చేయుచున్నారు. ఇది విలాసము బయలుపడు అసభ్యమైన చేష్టలో ఒక భాగము. అయితే స్త్రీలు తమ చెప్పులమీద నడుచునప్పుడు చప్పుడు చేయు గజ్జెల వంటి ఆభరణములను ధరించిరా, లేక నాట్యకత్తెలను అనుకరించుచు కొలతగా అడుగులు వేసిరా అని చెప్పుట సులభము కాదు; ఏలయనగా ఆ కాలమునుండి వస్త్రముల రీతి చాలా మారిపోయినది. అయినను వారు నడుచునప్పుడు చప్పుడు చేసిరను వ్యాఖ్యానమును నేను సులభముగా అంగీకరించుచున్నాను, ఏలయనగా వాడబడిన పదముచేత ఇది మిక్కిలి స్పష్టముగా వ్యక్తమగుచున్నది.

17. కాబట్టి ప్రభువు వారి నడినెత్తిని బోడి చేయును 70 ఇక్కడ "మరియు" అని అర్థమిచ్చు వాను (,וvau,) అను అక్షరము "కాబట్టి" అనుదానికి బదులుగా వాడబడినది; ఏలయనగా సౌమ్యమైన హితబోధలుగాని ఏ మాటలుగాని వారిని సంస్కరింపజాలనందున, ప్రభువు వారితో మిక్కిలి భిన్నమైన రీతిగా వ్యవహరించునని, కఠినమైన తీవ్రమైన మాటలను వాడుట మాత్రమే గాక, పగతీర్చుటకు భయంకరమైన వరుసలో ఆయుధధారులైన సేనతో ముందుకు సాగునని ఆయన బెదిరించుచున్నాడు. కాబట్టి వారు తమ మొండితనమును తలనుండి పాదము వరకు కనుపరచినట్లు, ప్రభువు తన ప్రతీకార చిహ్నములను వారి శరీరములోని ప్రతి భాగమునందును కనుపరచునని ఆయన ప్రకటించుచున్నాడు. కాబట్టి అలంకారము ముఖ్యముగా ఉంచబడు తలతో ఆరంభించి, తరువాత ఇతర భాగములను గమనించుచున్నాడు.

స్త్రీల విలాసమును ప్రవక్త అంత గొప్ప ఆసక్తితోను తీవ్రతతోను గద్దించుటకు మంచి హేతువు కలదని గమనింపదగినది; ఏలయనగా వారు అనేక దోషములకు పాత్రులైనను, మంచి వస్త్రములు కలిగియుండవలెనను పిచ్చి ఆశతో అన్నిటికంటె ఎక్కువగా రగులుకొనియున్నారు. స్వభావమునుబట్టి వారు పిసినారులైనను, ఆడంబరముగా అలంకరించుకొనుటకు ఏ ఖర్చును విడిచిపెట్టరు, తమ వస్త్రములు మరింత వెలగలవిగాను సొగసైనవిగాను ఉండునట్లు కొద్ది ఆహారముతో జీవించి, స్వభావము కోరునదానిని తమకు తామే లేకుండ చేసికొందురు. ఈ దోషముచేత వారు ఎంత ఘోరముగా చెడిపోయిరనగా, అది మరి ప్రతి దోషమును మించిపోవుచున్నది.

కొందరు నిలుపుకొనగోరిరి, మరికొందరు రద్దు చేయగోరిన ఓప్పియన్ చట్టము 71 కొరకు స్త్రీలు ఎంత గొప్ప జనసమూహములను కూర్చిరో చరిత్ర మనకు చెప్పుచున్నది; స్త్రీల జనసమూహమువలన ఆ వ్యవహారము ఏ గంభీరతతోను నిగ్రహముతోను జరుగలేదు. అయితే ఉదాహరణలను వెదకుటకు మనము దూరము పోనక్కరలేదు; ఏలయనగా అవి దాదాపు ప్రతి జనములోను లెక్కకు మించియున్నవి, ఇది ప్రతి యుగమునందు మిక్కిలి సామాన్యముగా ఉన్న దోషము. మన విలాసమును దుబారాను సమర్థించుకొనుటకు సాకులను కల్పించుటలో మనము నేర్పరులమును తీక్షణదృష్టి గలవారమును గనుక, ప్రవక్త అందువలన సకల కీడులకు మూలమునకు వేలు చూపెను; అదేమనగా, మనుష్యులు ప్రజల దృష్టిని ఆకర్షించుటకును ఇతరులకంటె ఉన్నత స్థితిని పొందుటకును కొట్టుకొనిపోవు ఆ పిచ్చి ఆశయమే; ఏలయనగా తాము మరింత ప్రసిద్ధులగుటకు, ఇతరుల కన్నులు తమ మీద నిలుపునట్లు, తమ వస్త్రధారణ సొగసుచేత తమ పొరుగువారిని మించి మెరయగోరుదురు.

69 ఇటుఅటు తిరుగు కన్నులు. హెబ్రీ: కన్నులతో మోసము చేయుచు. — ఇంగ్లీషు అనువాదము. "కన్నులతో సైగ చేయుచు — Nictitantes oculis: కల్దీయ ,סקר నుండి, oculis vagari. ఇది అబర్బనెల్ వ్యాఖ్యానము, పార్ఖర్స్టును రోజెన్ముల్లరును దీనిని సమ్మతించిరి. బిషప్ లౌత్ משקרות అను పదమును ,שקר అనుదానినుండి, అనగా అబద్ధమాడుటనుండి తీసికొని, తూర్పుదేశముల ఆచారముచొప్పున, స్థానికులు al-cahol అని పిలుచు అంజనముతో కనురెప్పల లోపలిభాగమును నల్లగా చాయ వేయుటను అనుసరించి, దానిని 'కన్నులను రంగుతో అబద్ధముగా అలంకరించుకొనుచు' అని అనువదించెను. అయితే ఈ స్థలములో కవి ఉద్దేశము ఆభరణములను వర్ణించుట కాదు, శరీరము యొక్క కృత్రిమ చలనములను వర్ణించుటయే." --- బిషప్ స్టాక్

70 గజ్జితో కొట్టుదును. — ఇంగ్లీషు అనువాదము. 71 "ఓప్పియన్ చట్టము" అని దీనికి పేరు వచ్చినది దానిని ప్రతిపాదించిన ట్రిబ్యూను కాయస్ ఓప్పియస్ వలననే; ఇది క్రీస్తు శకమునకు సుమారు 213 సంవత్సరముల పూర్వము, హన్నిబాలుతో జరిగిన విపత్కరమైన యుద్ధములలో చట్టముగా చేయబడినది. దాని సారాంశమేమనగా: "ఏ స్త్రీయు తన శరీరముమీద అర ఔన్సుకంటె ఎక్కువ బంగారమును ధరింపకూడదు, లేక వివిధ వర్ణముల వస్త్రములను ధరింపకూడదు, లేక పట్టణములోగాని నగరములోగాని దాని నుండి ఒక మైలు దూరములోగాని బండిలో ప్రయాణింపకూడదు, ప్రజా ఉత్సవములను చూడబోవునప్పుడు తప్ప." రాజ్యము యొక్క కఠినమైన అవసరములవలన బలవంతముగా చేయబడిన ఈ చట్టమును అనేకులు మొదటినుండి కఠినమైనదిగాను నిరంకుశమైనదిగాను ఎంచిరి, అది అసాధారణమైన అల్లర్లను పుట్టించిన పిమ్మట ప్రజాభిప్రాయపు ప్రవాహముచేత కొట్టుకొనిపోయినది. లివీ (34:1) మనకు తెలుపునదేమనగా, "అణకువచేతగాని తమ భర్తల అధికారముచేతగాని అదుపుచేయబడని స్త్రీలు," ఆ కాలపు ఆచారములకు చెందిన ఏకాంతమును విడిచి, అల్లరిగా కూడి, చట్టము రద్దు చేయబడుటకు కాన్సులను ప్రేటర్లను ఇతర అధికారులను బహిరంగముగా ఓట్లు అడిగిరి. చివరకు వారి ప్రధాన ప్రతిపక్షి కాటో; అతడు తన శక్తి వాక్చాతుర్యములన్నిటితో మాటలాడెను, అయితే తన స్వభావమునకు ప్రత్యేకమైన కఠినత్వముతో, చర్చించబడుచున్న విషయ స్వభావమువలన అది అధికమైనది. వలేరియస్ యొక్క నేర్పును సాధనసంపత్తిని అతడు ఎదిరింపజాలకపోయెను; వలేరియస్ గణనీయమైన చారిత్రక జ్ఞానమును తన సహాయమునకు తెచ్చి, ప్రజా వాదములను లాభకరమైన వెలుగులో ఉంచి, ఆ చట్టము ఇరువది సంవత్సరములు అమలులో ఉండిన పిమ్మట దాని రద్దుకు దాదాపు ఏకగ్రీవమైన సమ్మతిని పొందుటలో కృతకృత్యుడాయెను. మన గ్రంథకర్త వెంటనే ఆ సందర్భమున వాడబడిన వాదములను సూచించుచున్నాడు. — సం.

సకల కీడులకు మూలమును సూచించిన పిమ్మట, ప్రవక్త స్త్రీల వెర్రితనములను బహిరంగముగా చూపుటకు అనేక వివరములలోనికి దిగి, వాటి సుదీర్ఘ జాబితాను లెక్కించుచున్నాడు; వాటిని సమకూర్చుకొనుటలో స్త్రీలోని కుతూహలమును మించినది ఏదియు లేదని చూపుటకే. నిజముగా ఆ యుక్తులకు అంతు లేదు; స్త్రీ ఆభరణముల సమాహారమును పూర్వీకులు ఒక లోకమని పిలువగా 72 అది హేతువు లేనిది కాదు; ఏలయనగా అవన్నియు ఒక కుప్పగా కూర్చబడిన యెడల, లోకభాగములంత విస్తారముగా దాదాపు ఉండును. ఈ హేతువుచేత ప్రవక్త స్త్రీల పెట్టెలను వెదకి, వారు వాటిలో దాచుకొనిన మెరుపు వ్యర్థవస్తువులను బహిరంగముగా తెచ్చుచున్నట్టు కనబడుచున్నాడు; ఈ సంగతులలో వారికి గల అతి విలాసమును అతిశయమును వారి సోమరితనమును మూర్ఖత్వమును అందరికి మరింత స్పష్టముగా తెలియజేయునట్లు. కాబట్టి అనేక మాటలలో విస్తరింపబడిన ఈ లెక్కింపులో అనవసరమైనది ఏదియు లేదు; దీనిచేత వారి నియమరహితమైన కోరికలు తృప్తిపడనివని రుజువగుచున్నది.

వివరముల విషయమైతే, వాటిని వివరించుటకు నేను ఆగను; విశేషముగా శ్రేష్ఠులైన హెబ్రీ పండితులే వాటిలో కొన్నిటిని గూర్చి సందేహించుచున్నారు, ఆ ఆభరణముల రూపములను ఖచ్చితముగా గుర్తింపజాలరు. ప్రవక్త యొక్క సాధారణ భావమును ఉద్దేశమును మనము గ్రహించిన చాలును; అదేమనగా, ఈ వ్యర్థవస్తువుల అపారమైన వైవిధ్యము వారి విలాసమును ఆశయమును బయలుపరచి, వారిని ఏ సాకును లేనివారినిగా విడిచిపెట్టునట్లు ఆయన వాటిని కుప్పగా పోసి లెక్కించుచున్నాడు. స్త్రీల బాలిశమైన వ్యర్థతచేత, స్వభావము కోరిన దానికి మించి కల్పింపబడిన యుక్తులు శరీర సంరక్షణకు అవసరమని వాదించుట నిలువెత్తు సిగ్గులేనితనము. స్వభావముచేతగాని అవసరముచేతగాని యుక్తతచేతగాని కోరబడని ఎన్ని వస్తువులు ఇక్కడ లెక్కింపబడినవి! విచిత్ర వర్ణముల వస్త్రములవలన ఏమి ప్రయోజనము? గొలుసులు, కడియములు, చెవిపోగులు మొదలైన అట్టి వస్తువుల వాడకము వలన ఏమి ప్రయోజనము? కాబట్టి అట్టి ఆభరణముల అతిశయ సమూహము ఏ సాకునకును తావీయదనియు, అది అణచబడవలసిన లేక అదుపు చేయబడవలసిన అతి విలాసమునకు సాక్ష్యమిచ్చుననియు, తరచుగా అవి మనస్సును బలహీనపరచుటకును కామమును రేపుటకును ఉద్దేశింపబడిన అపవిత్రమైన యుక్తులనియు ఇది చాలా స్పష్టమగుచున్నది. కాబట్టి ప్రవక్త ఈ దోషమునకు విరోధముగా అంత తీవ్రముగా మాటలాడి, కఠినమైన శిక్షలను బెదిరించుటలో ఆశ్చర్యపడనక్కరలేదు.

72 ముందు చెప్పిన ప్రసంగములో వలేరియస్ లాటిన్ పదమైన mundus (లోకము) యొక్క ఈ పురాతన వాడకమును చమత్కారముగా సూచించుచున్నాడు. "మన పూర్వీకులు దానికి స్త్రీ లోకము అను పేరు పెట్టిరి" అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. Hunc mundum muliebrem appellarunt majores nostra — సం.

24. సువాసనకు బదులు కంపు కలుగును. ఇక్కడ వర్ణింపబడిన దేశము సుగంధ మూలికలతో సమృద్ధిగా ఉన్నదని స్పష్టమగుచున్నది; ఇతర విషయములలో వలెనే సువాసనల విషయములోను వారు విలాసపరులై యుండిరనుటలో సందేహపడుటకు కారణము లేదు. తూర్పునుండి మిక్కిలి దూరముగా ఉన్న జనములు సైతము దూరముచేతగాని ఖర్చుచేతగాని ఆ విధమైన విలాసములో మునుగుటనుండి ఆటంకపరచబడలేదని మనము చూచుచున్నాము. అవి సమృద్ధిగా ఉన్న చోట్లలో ఏమి జరుగునని ఎదురుచూడవచ్చును? అవి కామమును రేపి విలాసమును వృద్ధి చేయునని నిస్సందేహము. కాబట్టి తైలములను సువాసనలను వారు అనేక విధములుగా దుర్వినియోగపరచిరని ఆయన భావము; ఏలయనగా మనుష్యుల పాపపు కోరికలు తమ యుక్తులలో నేర్పుగలవి, ఎప్పటికిని తృప్తిపడవు.

నడికట్టుకు బదులు పీలిక. ఇతరులు దీనిని ఊడిపడుట అని అనువదించిరి; ఏలయనగా ప్రభువు వారి నడికట్టు విప్పివేయును. పరస్పర విరుద్ధములైన సంగతులను పోల్చవలెనని ఆయన ఉద్దేశము; స్త్రీలు మునుపు నడుచునప్పుడు మిక్కిలి జాగ్రత్తగా నడికట్టు కట్టుకొని అలంకరించుకొనిరి గనుక, ఇకమీదట వారు చినిగినవారుగాను దిగంబరులుగాను ఉందురు. అలాగే ఆయన బోడితనమును గిరజాల జుట్టుతో పోల్చుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు తమ వెండ్రుకలను అణకువగా కాక దుబారాగా అమర్చుకొనిరి. మరియు నడికట్టుకు బదులు గోనెపట్ట వచ్చును. అది నడికట్టో లేక మరొక విధమైన కట్టో అయినను, అధిక గౌరవముతో ఎంచబడిన నడికట్టునే ప్రవక్త ఉద్దేశించెనని నిశ్చయము. మరియు సౌందర్యమునకు బదులు వాత వచ్చును; ఏలయనగా నాగరిక స్త్రీలు ఎండ కాలుదురని భయపడి సూర్యకిరణములకు తమ్మును బయటపెట్టుకొనుటకు తెగింపరు; ఇది వారికి సంభవించునని ఆయన మనకు చెప్పుచున్నాడు. సంక్షేపముగా, పురుషులును స్త్రీలును ఆహారమందును వస్త్రమందును జీవిత ప్రవర్తన అంతటియందును దేవుని వరములను మితముగా వినియోగింపవలెనని బోధింపబడుచున్నారు. ఏలయనగా ప్రభువు దుబారాను సహింపజాలడు, దాని విషయమై కఠినమైన శిక్ష విధింపక తప్పదు; ఏలయనగా తేలికైన శిక్షచేత అది అదుపు చేయబడదు.

25. నీ మనుష్యులు ఖడ్గముచేత కూలుదురు. ఆయన యెరూషలేముతోను యూదా రాజ్యమంతటితోను మాటలాడుచున్నాడు; ఏలయనగా శరీరమంతయు తెగులుతో సోకినదనియు, దాని ఏ భాగమును రోగరహితము కాదనియు చూపిన పిమ్మట, స్త్రీలను సైతము విడిచిపెట్టకుండ, ఆయన సాధారణ బోధకు తిరిగి వచ్చుచున్నాడు. ఒక స్త్రీకి ఒకరికంటె ఎక్కువమంది భర్తలను నియమించుట అనుచితము. అదియునుగాక, వెంటనే వచ్చునది ఈ జనమునకు మాత్రమే వర్తించును. ఆయన శిక్షను ప్రత్యేకముగా వర్ణించుచున్నాడు: యుద్ధములచేత దేవుడు జనుల బలమంతటిని కూలద్రోయును.

26. దాని గుమ్మములు దుఃఖించి విలపించును. ఇక్కడ గుమ్మముల దుఃఖము పుట్టుచున్నది; వారు తమ విపత్తులను ఎదుర్కొనినప్పుడు అది సంభవించునని ఆయన బెదిరించుచున్నాడు; ఏలయనగా గొప్ప జనసమూహములును జనసందోహములును ఉండిన చోట భయంకరమైన నిర్జనత్వము తప్ప మరేమియు కనబడదని ఆయన భావము. ఆ కాలమున గుమ్మముల వద్ద ప్రజాసభలు జరుగుచుండెనని మనకు తెలియును; కాబట్టి గుమ్మములు కొన్నిసార్లు పౌరుల సమూహమునుబట్టి సంతోషించునట్లు, వాటి భయంకరమైన నిర్జనత్వమునుబట్టి అవి దుఃఖించునని చెప్పబడుచున్నది. అయినను ఆయన యెరూషలేమును దుఃఖించుచు తన వైధవ్యమునుగూర్చి విలపించు స్త్రీతో పోల్చుచున్నాడని నేను కాదనను; ఏలయనగా దుఃఖించువారు నేలమీద కూర్చుండుట ఆచారము, ఆ జనము మన ఆచారములకు తగినదానికంటె ఎక్కువగా ఆచారములను బాహ్య సూచనలను వాడుట అలవాటుగా కలిగియుండెను. అయితే సారాంశమేమనగా, పట్టణము తన నివాసులను కోల్పోయియుండును.