మీకా 6

మీకా 6

తొంబది మూడవ ఉపన్యాసము

మీకా 6:1-2

1. యెహోవా సెలవిచ్చు మాట ఆలకించుడి; నీవు లేచి పర్వతముల యెదుట వ్యాజ్యెమాడుము, కొండలకు నీ స్వరము వినబడనిమ్ము.

1. Audite nunc (vel, quaeso) quod dicit Jehova, --- Surge, litiga coram montibus, et colles audiant vocem tuam:

2. పర్వతములారా, భూమికి బలమైన పునాదులారా, యెహోవా వ్యాజ్యెమును ఆలకించుడి; యెహోవాకు తన జనులతో వ్యాజ్యెము కలదు, ఆయన ఇశ్రాయేలీయులతో వాదించును.

2. Audite montes disceptationem Jehovae, et fortia undamenta terrae: quia disceptatio Jehovae cum populo suo, et cum Israele contendet.

ప్రజలు చాలినంతగా దోషులని ఋజువు చేయబడిరని ప్రవక్త ఇక్కడ బహిరంగముగా తలంచుచున్నాడు; అయినను వారు అత్యంత మొండియైన కాఠిన్యముతో ఎదిరించి, సిగ్గులేకయు ఏ విచక్షణయు లేకయు సమస్త హెచ్చరికలను త్రోసివేసిరి. కాబట్టి తన ప్రసంగమును పర్వతములకును కొండలకును మళ్లించుమని అతడు ఆజ్ఞాపింపబడుచున్నాడు; ఏలయనగా మనుష్యుల విషయములో అతని ప్రయాసము ఇప్పటికే చాలకాలమునుండి వ్యర్థమైయుండెను. కాబట్టి భావమేమనగా, ప్రవక్త ప్రజలమీద ఎంతో ప్రయాసపడి ఏ ఫలమును పొందనందున, దేవునికి సాక్ష్యమిచ్చుటకు పర్వతములను కొండలను పిలువవలెనని అతడు తుదకు ఆజ్ఞాపింపబడుచున్నాడు; ఈ విధముగా ప్రజల భక్తిహీనతయు మొండితనమును పంచభూతముల యెదుట బయలుపరచబడి ఋజువు చేయబడుచున్నవి.

అయితే తనకు అప్పగింపబడినదానిని వివరించుటకు ముందు, శ్రద్ధను సంపాదించుటకై అతడు ఒక ఉపోద్ఘాతము చేయుచున్నాడు.

యెహోవా సెలవిచ్చుదానిని ఆలకించుడి. మిక్కిలి గంభీరమైన విషయములలో ప్రవక్తలు, ఇక్కడ మీకా చేసినట్టి ఉపోద్ఘాతమును చేయుట వాడుక; మరియు ఇక్కడ అతడు తన బోధకు సాధారణమైన విషయమును తీసికొనలేదనియు, దానికి భిన్నముగా అతడు వారి ఘోరమైన మందబుద్ధిని గద్దించుచున్నాడనియు ఈ వాక్యభాగమునుండి నిజముగా చాలినంత స్పష్టముగా కనబడుచున్నది; ఏలయనగా అతడు ఏ ప్రయోజనమును లేకుండ చెవిటివారితో మాటలాడుచుండెను. కాబట్టి ప్రవక్త సామాన్యముకాని సంగతిని ప్రకటింపబోవుచు, ఒక క్రొత్త తీర్పునకు సాక్షిగా ఉండబోవుచున్నందున, అసాధారణముగా శ్రద్ధగా ఉండుడని అతడు వారికి ఆజ్ఞాపించుటకు కారణమిదే. యెహోవా సెలవిచ్చుదానిని ఆలకించుడి అని అతడు అనుచున్నాడు. అది ఏమిటి? అతడు ఇట్లు చేర్చియుండవచ్చును: “యెహోవా మీతో అనేకసార్లు మాటలాడెను, మిమ్మును సరియైన మార్గమునకు తెచ్చుటకు ఆయన సమస్త సాధనములను ప్రయత్నించెను; అయితే మీరు బాగుపడుటకు వీలులేనంతగా చెడిపోయినందున, ఇప్పుడు మీకు ప్రతీకారము మాత్రమే మిగిలియున్నది; ఆయన ఇకమీదట మీమీద వ్యర్థముగా ప్రయాసపడడు; ఏలయనగా మీలో సిగ్గునైనను సాత్వికమునైనను బోధకు లోబడుటనైనను ఆయన కనుగొనుటలేదు.” ప్రవక్త వారితో ఈ విధముగా మాటలాడియుండవచ్చును; అయితే యెహోవాచేత తనకు మరియొక సంగతి అప్పగింపబడెనని, అనగా పర్వతముల యెదుట వ్యాజ్యెమాడుటకు లేక వాదించుటకు అప్పగింపబడెనని అతడు చెప్పుచున్నాడు. ఈ నింద ప్రజల హృదయములను మిక్కిలి తీవ్రముగా తాకవలసియుండెను; ఏలయనగా ఇక్కడ పర్వతములకును యూదులకును మధ్య అంతర్గతమైన ఒక పోలిక కలదు; ప్రవక్త ఇట్లు చెప్పినట్టున్నది: “పర్వతములు గ్రహింపును వివేచనయు లేనివి; అయినను మందబుద్ధిలో సమస్త పర్వతములను బండలను మించిన మిమ్మును కాక వాటినే యెహోవా తన వ్యాజ్యెమునకు సాక్షులుగా కోరుకొనుచున్నాడు.”

కాబట్టి దేవుని ఉద్దేశమును మనము ఇప్పుడు గ్రహించుచున్నాము.

కొందరు పర్వతములను కొండలను అలంకారార్థముగా తీసికొని, అప్పుడు పరిపాలించుచుండిన ప్రధానులని భావించుచున్నారు; ఈ విధమైన మాటతీరు లేఖనములో మిక్కిలి తరచుగా కనబడుచున్నది; అయితే ఈ వాక్యభాగము విషయమైతే, ప్రవక్త ఏ అలంకారము లేకుండ పర్వతములను కొండలను ప్రస్తావించుచున్నాడని నాకు సందేహము లేదు; ఏలయనగా, నేను ఇదివరకే చెప్పినట్లు, అతడు ప్రజల కాఠిన్యమును బండలకు ఎదురుగా నిలువబెట్టి, ఏర్పరచబడిన ప్రజలలో తాను ఇంతవరకు కనుగొనినదానికంటె పర్వతములలోనే ఎక్కువ శ్రద్ధయు బోధకు లోబడుటయు ఉండునని సూచించుచున్నాడు.

మరియు {,}אתat అను అవ్యయము తరచుగా “యెదుట” అను అర్థములో తీసికొనబడుచున్నది; దానికి “తో” అను అర్థము కూడ కలదు; అయితే ఈ స్థలములో నేను దానిని {,}לlamed వలె, “యెదుట” లేక “సమీపమున” అను అర్థములో తీసికొనుచున్నాను; దీనికి అనేక ఉదాహరణలు ఉదహరింపవచ్చును. అయితే ప్రవక్త భావము ఇదేనని, అతడు తరువాతి వచనములో చెప్పుచున్నదానినుండి సులభముగా గ్రహింపవచ్చును:

పర్వతములారా, యెహోవా వ్యాజ్యెమును ఆలకించుడి, ఎట్లు? భూమికి బలమైన పునాదులారా, మీరును ఆలకించుడి అని అతడు అనుచున్నాడు. ఇక్కడ అతడు ఇక కొండలను గూర్చి మాటలాడక సమస్త లోకమును పిలుచుచున్నాడు; అతడు ఇట్లు చెప్పినట్టున్నది: “ఈ ప్రజల మొండితనమును గూర్చి సాక్ష్యమియ్యని భూతము ఒక్కటియు లేదు; ఏలయనగా దేవుని స్వరము భూమి యొక్క అతి దూరమైన వేళ్లవరకు చొచ్చుకొనిపోవును, అది అతి లోతైన అగాధములవరకు చేరును; అయినను ఈ మనుష్యులు అదే సమయములో చెవిటివారుగానే నిలిచియుందురు.” మరియు యెహోవా మిమ్మును బెదరించుచున్నాడనియైనను, మీమీద తీర్పు ప్రకటించుచున్నాడనియైనను అతడు చెప్పక, యెహోవాకు తన జనులతో వ్యాజ్యెము కలదని చెప్పుచున్నాడు. కాబట్టి ఈ మాటలలో ఏ అలంకారమును లేదనియు, తమకు అందింపబడిన పరలోక సిద్ధాంతమువలన ఏమియు లాభము పొందని ప్రజల మందబుద్ధి ఎంత ఘోరమైనదో ప్రవక్త కేవలము చూపుచున్నాడనియు మనము ఇప్పుడు చూచుచున్నాము; ఆ మందబుద్ధి ఎంతటిదనగా, వివేచనలేని పర్వతములును భూమ్యాకాశముల సమస్త నిర్మాణమును ఈ మనుష్యులకంటె ఎక్కువ గ్రహింపు కలిగియుండెను. మనుష్యులవలన ఫలము కలుగుననెడి నిరీక్షణ ఏమియు మిగులనప్పుడు, ప్రవక్తలు తమ ప్రసంగమును మూగ భూతములవైపు మళ్లించుట అసాధారణము కాదని మనకు తెలియును. అయితే యెషయా చేసినట్లును (యెషయా 1:2), “ఆకాశములారా, ఆలకించుడి, నేను మాటలాడుదును; భూమీ, నా నోటిమాటలు వినుము” అని మోషే కూడ చేసినట్లును (ద్వితీయోపదేశకాండము 32:1), మన ప్రవక్త అకస్మాత్తుగా పర్వతములను కొండలను సంబోధింపక, పర్వతములను కొండలను దేవుని తీర్పునకు పిలుచుటకు తనకు ప్రత్యేకముగా ఆజ్ఞాపింపబడెనని చెప్పి తన ప్రసంగమునకు ఉపోద్ఘాతము చేయుచున్నాడు. కాబట్టి “యెహోవా సెలవిచ్చుదానిని ఆలకించుడి” అని చెప్పుటద్వారా, నేను చెప్పినట్లు, అతడు యూదులను వినుటకు సిద్ధపరచుచున్నాడు; అసాధారణమైనదియు సంపూర్ణముగా అపూర్వమైనదియునైన సంగతి ప్రకటింపబడబోవుచున్నదని, అనగా యెహోవా వారి మితిమీరిన భక్తిహీనతను మరింత సంపూర్ణముగా ఋజువుపరచుటకై పర్వతముల యెదుట తన వ్యాజ్యెమును వాదింప నుద్దేశించెనని వారు తెలిసికొనవలెనని అతడు ఆలాగు చేయుచున్నాడు. (237 హెన్రీ ఇట్లనుచున్నాడు: “పాపము దేవునికిని మనుష్యునికిని మధ్య వ్యాజ్యెమును పుట్టించును. నీతిమంతుడైన దేవునికి ప్రతి పాపిమీద ఒక దావా కలదు: ఋణ దావా, అతిక్రమ దావా, అపనింద దావా.”)

కాబట్టి లేచి పర్వతముల యెదుట వ్యాజ్యెమాడుము, కొండలకు నీ స్వరము వినబడనిమ్ము. ఇది ఎట్టి స్వరము? ఇక్కడ న్యాయాధిపతులు అలంకారార్థముగా సూచింపబడుచున్నారని తలంచువారిని సులభముగా ఖండింపవచ్చును; ఏలయనగా మీకా తరువాతి వచనములో ఈ వ్యాజ్యెము యొక్క సారమును, అనగా యెహోవా తన జనులతో వాదించెనను సంగతిని ప్రస్తావించుచున్నాడు. కాబట్టి దేవునికి పర్వతములతో ఏ వ్యాజ్యెమును లేదనియు, దానికి భిన్నముగా, దేవుడు వాటికి విరోధముగా కాక ప్రజలకు విరోధముగా చేయు వ్యాజ్యెమును అవి గ్రహించునట్లు పర్వతములు పిలువబడెననియు మనము చూచుచున్నాము. కాబట్టి పర్వతములారా, భూమికి బలమైన పునాదులారా, అనగా బండలారా, యెహోవా వ్యాజ్యెమును ఆలకించుడి. వినలేనంత కఠినమైనది లోకములో ఏదియు లేదని అతడు అనుచున్నాడు; ఏలయనగా ఈ వ్యాజ్యెము అతి లోతైన అగాధములవరకు చేరును. కాబట్టి యెహోవాకు తన జనులతో వ్యాజ్యెము కలదు, ఆయన ఇశ్రాయేలీయులతో వాదించును లేక పోరాడును. తరువాత ఇట్లున్నది:

మీకా 6:3

3. నా జనులారా, నేను మిమ్మును ఏమి చేసితిని? మిమ్మును ఏ విషయములో ఆయాసపరచితిని? నామీద సాక్ష్యము పలుకుడి.

3. Popule mi, quid feci tibi? Et in quo exhibui tibi molestiam? Testificare contra me.

ఇక్కడ దేవుడు, మొదటిగా, తనమీద ఏదైన నేరము మోపబడినయెడల కారణము చెప్పుటకు సిద్ధపడుచున్నాడు. దోషివలె తన్ను తాను నిర్దోషిగా నిరూపించుకొనుటకు ఈ విధముగా సిద్ధపడుట దేవుని స్వభావమునకు తగనిదిగా నిజముగా కనబడుచున్నది; అయితే ఇది ఒప్పుకోలు రూపముగా చెప్పబడుచున్నది; ఏలయనగా నిందకు తగినది ఏదియు దేవునిలో కనుగొనబడదని ప్రవక్త వేరొక విధముగా వ్యక్తపరచలేకపోయెను. ఇది ఒక వ్యక్తిత్వారోపణము; దీనిద్వారా దేవునిది కాని ఒక పాత్ర దేవునికి ఆరోపింపబడుచున్నది. కాబట్టి ప్రజలకు ఏదైన ఆరోపణ ఉన్నయెడల దానిని విని ఉత్తరమిచ్చుటకై యెహోవా ఇక్కడ ముందుకు వచ్చి సిద్ధముగా నిలుచుట అసంగతముగా కనబడకూడదు: నా జనులారా, నేను ఏమి చేసితిని? నా జనులారా అను ఈ ప్రేమగల మాటను వాడుటద్వారా ఆయన వారి దుష్టత్వమును రెట్టింపు చేయుచున్నాడు; ఏలయనగా దేవుడు ఇక్కడ తన ఔన్నత్యమునుండి దిగివచ్చి, తన జనులను తండ్రివలె సంబోధించుట మాత్రమే కాక, స్నేహితులు సాధారణముగా చేయునట్లు వారు పరస్పరము ఆ విషయమును చర్చించుకొనునట్లు, ప్రజలకు ఏదైన చెప్పవలసినది ఉన్నయెడల దానికి ఉత్తరమిచ్చుటకు సిద్ధపడి, ఒక విధముగా ఎదుటిపక్షమున నిలుచుచున్నాడు. యెహోవా తన జనులతో ఎంత దయగాను ఎంత మృదువుగాను వ్యవహరించునో, నేను చెప్పినట్లు, వారి పాపము అంత ఎక్కువగా హెచ్చింపబడుచున్నది.

మొదట ఆయన, నేను నిన్ను ఏమి చేసితిని? అని అడుగుచున్నాడు; అనగా, నామీద నీవు ఏ నేరము మోపగలవు? ఆయన ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు: ఏ విషయములో నేను నీకు కష్టము కలిగించితిని? లేక, ఏ విషయములో నేను నీకు భారముగా ఉంటిని? నామీద సాక్ష్యము పలుకుము అని ఆయన అనుచున్నాడు. ఈ సాక్ష్యము పర్వతములకును కొండలకును చెప్పబడవలసియుండెను; ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్టున్నది: “ఆకాశము భూమియెదుట, ఒక్క మాటలో చెప్పవలెనంటే, నా సమస్త సృష్టముల యెదుట నా వ్యాజ్యెమును వాదించుటకు నేను సిద్ధముగా ఉన్నాను.” కొందరు ఈ వాక్యభాగమును, “నాకు ఉత్తరమిమ్ము” అని అనువదించుచున్నారు; {,}ענהone అనగా ఉత్తరమిచ్చుట అని కూడ అర్థము; అయితే సందర్భము మొదటి అర్థమునే కోరుచున్నది; ఏలయనగా తాము చూపగల ఏ దోషమునైనను తనకు విరోధముగా తెచ్చుటకు దేవుడు యూదులకు అంత స్వాతంత్ర్యము ఇచ్చెను. నామీద సాక్ష్యము పలుకుము అని ఆయన అనుచున్నాడు; అనగా, సాక్షులు ఇక్కడ ఉన్నారు; వివరములను తెలుపుచు ఇప్పుడు నీ వ్యాజ్యెమును బహిరంగపరచుము, నేను సమాధానము చెప్పుటకు సిద్ధముగా ఉన్నాను. కాబట్టి దేవునిది కాని ఒక పాత్ర దేవునికి ఆరోపింపబడుచున్నదని నేను ఇంతకుముందు చెప్పినది సత్యమని మనము చూచుచున్నాము; అయితే ఇది ఒప్పుకోలు రూపముగా చేయబడుచున్నది.

238 ఆ క్రియాపదము {,{הלאתיךI, “నేను నిన్ను ఆయాసపరచితిని, లేక నీకు అలసట కలిగించితిని.” Quo fatigavi te — ఏ విషయములో నేను నిన్ను ఆయాసపరచితిని?

Jun. and Trem. (యూనియస్ మరియు ట్రెమెల్లియస్). {Τι} {ελυπησα} {σε} — నేను నిన్ను ఎట్లు దుఃఖపరచితిని? Sept. (సెప్టువజింటు). Quo labore te pressi — ఏ ప్రయాసతో నేను నిన్ను అణచితిని? Jerome (జెరోము). ఈ చివరిది సంపూర్ణ భావమును కలిగియున్నది. — సం.

తరువాత ఆయన ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు:

మీకా 6:4

4. ఐగుప్తుదేశములోనుండి నేను నిన్ను రప్పించితిని, దాసగృహములోనుండి నిన్ను విమోచించితిని, నీకు ముందుగా మోషే అహరోను మిర్యాములను పంపితిని.

4. Certe (vel, quia, vel, nempe quod ascendere te feci e terra AEgypti, et ex domo servorum redemi te, et misi coram te Mosen, Aaron, et Mariam.

దేవుడు తాను ఏ విషయములోను ప్రజలకు భారముగా ఉండలేదని సాక్ష్యమిచ్చిన తరువాత, ఎంత గొప్పవైన ఎన్ని ఉపకారములచేత తాను వారిని తనకు బద్ధులనుగా చేసికొనెనో ఇప్పుడు తెలియజేయుచున్నాడు.

అయితే ఈ మాటలను వివరణాత్మకముగాను కొంత వ్యంగ్యముగాను, అనగా కష్టమునకు లేక బాధకు బదులుగా ఆయన తన ఉపకారములను జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడని తీసికొనుట మనకు ఇష్టము కావచ్చును; అయినను, నా అభిప్రాయములో, ఈ రెండు వాక్యఖండములను వేరువేరుగా చదువుట మేలు. ఐగుప్తుదేశములోనుండి, ఆ దుర్భరమైన దాస్యములోనుండి నేను నిన్ను రప్పించితిని అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు; తరువాత, నేను నిన్ను విమోచించితిని అని ఆయన అనుచున్నాడు. విమోచించుట అను మాటచేత ఆయన తన దయను మరింత స్పష్టముగా వ్యక్తపరచి మరింత సంపూర్ణముగా ఉదాహరించుచున్నాడు.

తరువాత ఆయన ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు: మోషేను, అహరోనును, వారిద్దరి సహోదరియైన మిర్యామును నీమీద నాయకులుగా నియమించితిని. ఉపకారములు తరచుగా అపకారములతో కూడియుండునని మనకు తెలియును; తరచుగా జరుగునట్లు, మరియొకనికి మేలు చేసినవాడు తన దయను నిందగా మార్చినప్పుడు, అతడు తన అనుగ్రహమంతటిని నాశనము చేయును. కాబట్టి మరియొకనికి దయచూపినవాడు అంత తీవ్రమైన అపకారము చేయుట తరచుగా జరుగుచున్నది గనుక, అతని దయ యొక్క జ్ఞాపకము నిలిచియుండకూడదు. దేవుడు ఇక్కడ ఈ రెండు సంగతులను ప్రస్తావించుచున్నాడు: తాను ప్రజలకు అపారమైన ఉపకారములను అనుగ్రహించెననియు, అయినను ఏ విషయములోను వారికి భారముగా ఉండలేదనియు; ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్టున్నది: “అవసరమైనయెడల నేను నా పక్షమున ముందుకు తేగల సంగతులు అనేకములు; వాటిచేత నేను నిన్ను నూరుసార్లకంటె ఎక్కువగా నాకు ఋణస్థునిగా చేసితిని; ఇప్పుడు నీవు నీ వంతుగా నాకు విరోధముగా ఏమియు తేలేవు; నేను నా ఉపకారములతో అన్యాయములను కలిపితినని నీవు చెప్పలేవు; ఇతరులను తమకు బద్ధులనుగా చేసికొంటిమని తలంచునప్పుడు గర్వముగా పెత్తనము చెలాయించు మనుష్యుల విషయములో తరచుగా జరుగునట్లు, నీవు నాకు ఋణపడియున్నందున నీవు తృణీకరింపబడితివనియు నీవు చెప్పలేవు. కాబట్టి నా గొప్ప అనుగ్రహములతో నీకు కష్టమైనదేదైనను బాధాకరమైనదేదైనను కలుపుట యుక్తమని నేను తలంచలేదు.” దేవుడు తన జనులకు ఏ విషయములోను బాధ కలిగింపలేదనియు, ఆయన వారిని ఐగుప్తుదేశములోనుండి రప్పించెననియు ఈ రెండు సంగతులను ప్రవక్త ఎందుకు స్పష్టముగా ప్రస్తావించుచున్నాడో మనము ఇప్పుడు గ్రహించుచున్నాము.

ఆ విమోచన ఎంత గొప్పదనగా, దేవుడు వారి భుజములమీద మిక్కిలి బరువైన భారములను మోపుటకు చిత్తగించినను ప్రజలు సణుగుకొనకూడదు; ఏలయనగా ఈ ఉత్తరము ఎల్లప్పుడును సిద్ధముగా ఇయ్యబడియుండవచ్చును: “మీరు నాచేత విడిపింపబడితిరి; మీ ప్రాణమునకును మీ క్షేమమునకును మీరు నాకు ఋణపడియున్నారు. కాబట్టి ఇప్పుడు ఏదియు మీకు భారముగా ఉండుటకు కారణము లేదు; ఏలయనగా ఐగుప్తు దాస్యము మీకు నూరు మరణములకంటె చేదైనదిగా ఉండియుండవలెను; ఆ దాస్యములోనుండి నేను మిమ్మును విమోచించితిని.” అయితే యెహోవా తాను విమోచించిన తన జనులతో అంత దయగాను అంత మానవత్వముతోను, ఔను, అంత మృదువుగాను వ్యవహరించినందున, ఆయన గొప్ప దయకు ప్రతిస్పందింపకపోవుటలో వారి కృతఘ్నత ఎంత గొప్పదియు ఎంత సహింపరానిదియునై యుండెను? ఈ మాటలలో ప్రవక్త భావమును మనము ఇప్పుడు మరింత సంపూర్ణముగా గ్రహించుచున్నాము.

239 సంపూర్ణ వాక్యము “దాసుల గృహములోనుండి,” లేక శ్రేష్ఠముగా, బానిసల గృహములోనుండి అని యున్నది; ఏలయనగా ఐగుప్తులో వారు మనము సేవకులని పిలుచువారు కారు గాని సరిగా బానిసలై యుండిరి. సెప్టువజింటులో {εξ} {οικου} {δουλειας} — బానిసత్వపు గృహములోనుండి — అని యున్నది. “బానిసల గృహము” అనునది న్యూకమ్ మరియు హెండర్సన్ ఇద్దరి అనువాదము. నిర్గమకాండము 20:2లో “దాస్యగృహములోనుండి” అని అనువదింపబడిన మాటలు ఇవే; అక్షరార్థమైన అనువాదమును — బానిసల గృహము అనుదానిని — విడిచిపెట్టినయెడల, వాటిని దాస్యము అనుటకంటె బానిసత్వము అని అనువదింపవలెను. — సం.

ఐగుప్తులోనుండి నేను నిన్ను పైకి రప్పించితిని అని ఆయన అనుచున్నాడు; తరువాత, నేను నిన్ను విమోచించితిని అని అనుచున్నాడు.

మనము చెప్పినట్లు, ఆయన మెట్టుమెట్టుగా ముందుకు సాగుచున్నాడు. తరువాత ఆయన ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు: మోషే అహరోను మిర్యాములను నీకు ముందుగా పంపితిని. అది క్షణికమైన దయ కాదని దేవుడు ఇక్కడ భావించుచున్నాడు; ఏలయనగా ఆయన మోషేను అహరోనును మిర్యామును యూదులమీద నియమించినప్పుడు తన అనుగ్రహమును వారియెడల కొనసాగించెను; ఇది, ఆయన వారిని విడిపించు తన కార్యమును సంపూర్తి చేయువరకు, ఆయన నిత్యమైన శ్రద్ధకు రుజువై యుండెను. ఏలయనగా మోషే పౌర వ్యవస్థను నిలుపుటలో వారి విడుదలకు పరిచారకుడై యుండెను, అహరోను యాజకత్వము మరియు ఆత్మీయ క్రమశిక్షణ విషయములో పరిచారకుడై యుండెను. మిర్యాము విషయమైతే, ఆమె కూడ స్త్రీలయెడల తన పాత్రను నెరవేర్చెను; నిర్గమకాండము 15లో మనము చూచునట్లు, ఎఱ్ఱసముద్రమును దాటిన తరువాత ఆమె ఒక కృతజ్ఞతాగీతమును రచించెను; అందువలననే మోషే విషయములో ఆమెకు నీచమైన అసూయ పుట్టెను; ఏలయనగా ఆమె ఎంతో పొగడబడినందున, తాను గౌరవములో అతనికి సమానురాలని తలంచుకొనెను. అదే సమయములో ఇది కూడ చెప్పుట యుక్తము: దెబోరా విషయములో జరిగినట్లు, దేవుడు ఒక స్త్రీకి అధికారము ఇచ్చినప్పుడు అది అసాధారణమైన సంగతి; కాబట్టి ఈ విశిష్టమైన దృష్టాంతమును ఎవడును సామాన్యమైన నియమముగా ఎంచకూడదు. తరువాత ఇట్లున్నది:

మీకా 6:5

5. నా జనులారా, మోయాబురాజైన బాలాకు ఆలోచించినదానిని, బెయోరు కుమారుడైన బిలాము అతనికిచ్చిన ఉత్తరమును, షిత్తీమునుండి గిల్గాలువరకు జరిగినదానిని ఇప్పుడు జ్ఞాపకము చేసికొనుడి; అప్పుడు యెహోవా నీతిక్రియలను మీరు తెలిసికొందురు.

5. Popule mi, recordare nunc (vel, quaeso, est eadem particula) quid cogitaverit

Balak, rex Moab, et quid responderit ei Balaam, filius Beor, a Sittim usque ad Gilgal, ut cognosceres (vel, cognoscas) justitias Jehovae.

అరణ్యములో జరిగినదానిని దేవుడు ఇక్కడ క్లుప్తముగా జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడు: తాను వారికి అనుగ్రహించిన అనేక ఉపకారములకు తోడుగా, ప్రజలకు ఏదో అసాధారణమైన సహాయము అవసరమైయుండెను. ఏలయనగా ఐగుప్తీయుల విషయములో ప్రజలు అరణ్యములో సురక్షితముగా జీవించినను, వారు మన్నాచేత పోషింపబడినను, బండలోనుండి నీళ్లు వారికొరకు ప్రవహించినను, పగటివేళ మేఘము సూర్యుని వేడిమినుండి వారిని కాపాడినను, రాత్రివేళ అగ్నిస్తంభము వారిమీద ప్రకాశించినను, ప్రవక్తయైన బిలాము బయలుదేరి, పరలోక ఆయుధములు ధరించినవానివలె ప్రజలకు విరోధముగా యుద్ధముచేసి వారి విడుదలను ఎదిరించినప్పుడు, దేవుని కనికరము యొక్క ప్రవాహము ఆగిపోయినట్టు కనబడెను. దేవుడు బిలాము ప్రజలను శపించుటకు అనుమతించియుండినయెడల, వారు తమ సమస్త ఆశీర్వాదములను పోగొట్టుకొనుట తప్ప మరేమి జరిగియుండును? బిలాము పలికిన శాపము దేవుని రహస్య సంకల్పముచేతనే అద్భుతముగా ఆశీర్వాదముగా మార్చబడెను — ఈ చరిత్రను ప్రవక్త ప్రత్యేకముగా ప్రస్తావించుటకు కారణమిదే. దేవుడు ప్రజల కృతఘ్నతను ఋజువుచేయగలిగిన ఆ సంగతులన్నిటిని మీకా నిజముగా ప్రస్తావించియుండవచ్చును; అయితే వారి విమోచన అను సంగతిని తాకుటయు, దానితోపాటు దేవుని దయ యొక్క ఈ అసాధారణమైన దృష్టాంతమును ప్రసంగవశాత్తు ప్రస్తావించుటయు చాలునని అతడు ఎంచెను.

బాలాకు ఏమి పన్నాగము పన్నెనో, అనగా అతని ఆలోచన ఎంత కపటమైనదో జ్ఞాపకము చేసికొనుము అని ఆయన అనుచున్నాడు; ఏలయనగా {,}יעףiots అను క్రియాపదము ఇక్కడ చెడు అర్థములో తీసికొనబడవలెను, అది మిక్కిలి బలమైనది; శత్రువుల సమస్త బలాత్కారముకంటె ఈ మోసములో ఎక్కువ అపాయము ఉండెనని ప్రవక్త చెప్పినట్టున్నది; ఏలయనగా ప్రజలను శపించుటకు ఒక ప్రవక్తను కూలికి కుదుర్చుకొనుటద్వారా బాలాకు చేయగలిగినంత హాని, అతడు ఇశ్రాయేలీయులకు విరోధముగా గొప్ప సైన్యమును సిద్ధపరచియుండినను చేయలేకపోయియుండును. బిలాము మోసగాడును కపటములతో నిండినవాడునై యుండినను, అతడు అపవిత్రమైన మూఢాచారములకు లోబడినవాడని సంభావ్యమైనను, అతడు ప్రవచన వరముతో అలంకరింపబడియుండెను అనుట నిశ్చయము. నిస్సందేహముగా సంగతి ఇదే; మరియు దేవుడు తరచుగా తన ఆత్మ వరములను ఎట్లు పంచిపెట్టెననగా, భక్తిహీనులను అవిశ్వాసులను కూడ ప్రవచన పదవితో ఘనపరచెనని మనకు తెలియును; ఏలయనగా అది పునర్జన్మ కృపకు భిన్నమైన ఒక ప్రత్యేక వరమై యుండెను.

కాబట్టి బిలాము ఒక ప్రవక్త. బాలాకు ప్రజలను ఎదిరించుటకు తనకు బలము చాలదని చూచినప్పుడు, అతడు ఈ ఉపాయమును ఆలోచించెను: ప్రజలమీద దేవుని ఉగ్రతను రేపుటకై ఎవడైన ఒక ప్రవక్త మధ్యవర్తిగా జోక్యము చేసికొనునట్లు చేయవలెను. బాలాకు నీకు విరోధముగా ఏమి ఆలోచించెనో జ్ఞాపకము చేసికొనుము అని ఇక్కడ చెప్పబడుటకు కారణమిదే; అనగా, “దేవుని నామమున నీమీద శాపము పలుకుటకై ఆ ఉద్దేశముతో కూలికి కుదుర్చుకొనబడిన ఒక ప్రవక్త వచ్చినప్పుడు నీవు అత్యంత అపాయములో ఉంటివి.”

బిలాము ఇశ్రాయేలు ప్రజలను నిజముగా శపించగలిగియుండెనా? అని అడుగవచ్చును. ఉత్తరము సులభము: దేవుని అనుమతి లేకుండ దాని ఫలితము ఏమై యుండెడిది అనునది ఇక్కడి ప్రశ్న కాదు; బిలాము ఘనపరచబడి అలంకరింపబడిన పదవిని మాత్రమే మీకా ఇక్కడ దృష్టించుచున్నాడు. కాబట్టి అతడు దేవుని ప్రవక్త గనుక, దేవుడు అతనిని అడ్డగింపకుండినయెడల, అతడు ప్రజలను శపించియుండగలడు. నిస్సందేహముగా ఇశ్రాయేలీయులను మానవ బలముచేత ఎదిరింపలేమనియు, కాబట్టి దేవుని జోక్యము తప్ప తనకు మరేమియు మిగులలేదనియు తెలిసికొనునంత జ్ఞానము బాలాకునకు ఉండెను; మరియు అతడు దేవుని పరలోకమునుండి దించలేడు గనుక, అతడు ఒక ప్రవక్తను పిలిపించెను. దేవుడు తన శక్తిని తన వాక్యములో ఉంచుచున్నాడు; దేవుని వాక్యము బిలాములో నివసించుచుండెను గనుకను, అతడు ఒక విధముగా దానికి నిక్షేపధారియై యుండెను గనుకను, ఇశ్రాయేలు ప్రజలు బిలాము నోటిచేత శపింపబడినయెడల తాను వారిని జయించువాడనగుదునని బాలాకు తలంచుట ఆశ్చర్యము కాదు; ఏలయనగా ఇది ఒక విధముగా దేవుని ఉగ్రత యొక్క ప్రకటనయై యుండును.

ఆయన ఇప్పుడు ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు: బెయోరు కుమారుడైన బిలాము అతనికి ఏమి ఉత్తరమిచ్చెనో. ఇక్కడ ఒకవైపున ఒక అపాయము చూపబడుచున్నది; ఏలయనగా బిలాము ప్రజల ఇతర శత్రువులందరికంటె కపటము గలవాడు; అతడు సమస్త లోకమును వారికి విరోధముగా ఆయుధములు ధరింపజేసియుండినదానికంటె తన కుయుక్తిచేత ఎక్కువ చేయగలిగియుండెను: కాబట్టి అపాయము ఇక్కడ ఉండెను. అయితే మరొకవైపున, అతడు ఏమి ఉత్తరమిచ్చెనో మనకు తెలియును; మరియు బిలాము ఉత్తరము అతనినుండి కాక, దానికి భిన్నముగా, దేవుని ఆత్మనుండి వచ్చెను అనుట నిశ్చయము. బిలాము తన స్వహృదయ కోరికకు విరోధముగా, ఆత్మ యొక్క రహస్య ప్రేరణచేత మాటలాడినందున, ప్రజల క్షేమము అపాయములో ఉండిన ఆ సమయములోనే తాను సన్నిధిలో ఉంటినని దేవుడు ఈ విధముగా ఋజువుపరచెను. కాబట్టి బిలాము ఏమి ఉత్తరమిచ్చెనో తలంచుకొనుము లేక జ్ఞాపకము చేసికొనుము; ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్టున్నది: “బిలాము నిన్ను శపించుటకు మిక్కిలి సమీపముగా ఉండెను, ఏలయనగా అతని నోరు తెరువబడియుండెను; అతడు ఒక భక్తిహీనుడైన రాజునకు తన్ను తాను అమ్ముకొనెను; అనేక శాపవచనములను అనేక శాపములను కుమ్మరించుటకంటె అతనికి ఎక్కువ సంతోషము కలిగించునది మరేదియు లేకుండెను: అయినను అతడు మీ పితరులను ఆశీర్వదించుటకు బలవంతపెట్టబడెను. దీని భావమేమి? ఈ సందర్భములో దేవుని ఆశ్చర్యకరమైన అనుగ్రహము ప్రకాశింపలేదా?” ప్రవక్త ఉద్దేశమును, ఈ మాటలలో ఎంత విశాలమైన భావము కలదో మనము ఇప్పుడు గ్రహించుచున్నాము.

తరువాత ఆయన సాధారణముగా ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు: షిత్తీమునుండి గిల్గాలువరకు. ఇది చివరి వాక్యఖండముతో సంబంధించినది కాదు; ఏలయనగా బిలాము షిత్తీమునుండి గిల్గాలువరకు ప్రజలను వెంబడింపలేదు; అయితే ఒక క్రియాపదమును అధ్యాహారము చేసికొనవలెను; ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్టున్నది: “షిత్తీమునుండి గిల్గాలువరకు, మొదటినుండి చివరివరకు నీకు ఏమేమి సంభవించెనో నీకు తెలియును; నీవు అరణ్యములో ప్రవేశించిన సమయమునుండియే దేవుని ఉగ్రతను రేపుట నీవు మొదలుపెట్టితివి.” షిత్తీములోనే ఇశ్రాయేలీయులు విగ్రహారాధనలో పడిపోయిరనియు, ఆ భ్రష్టత్వము ఒక విధముగా వారిని దేవునినుండి దూరపరచెననియు మనకు తెలియును. కాబట్టి తాను తన మంచితనముతోను కనికరముతోను గిల్గాలువరకు ప్రజల భక్తిహీన మార్గములతో పోరాడితినని దేవుడు ఇక్కడ చూపుచున్నాడు; అనగా, “నీవు నాకు కోపము రేపుట ఎన్నడును మానలేదు.” ప్రజలు తమమీదికి దేవుని అసంతోషమును ఎడతెగక రేపుకొనిరనియు, వారి భ్రష్టత్వములు అనేకములును నానావిధములునై యుండెననియు మనకు నిజముగా తెలియును. సంక్షేపముగా, దేవుడు ప్రజలతో ఎంత కనికరముతో వ్యవహరించెననగా, మిక్కిలి ఆశ్చర్యకరమైన రీతిలో తన మంచితనముచేత వారి దుష్టత్వమును జయించెనని ప్రవక్త చూపుచున్నాడు.

240 స్పష్టముగా అసంపూర్ణమైన ఈ వాక్యమును పూర్తిచేయుటకు నానావిధములైన మార్గములు అవలంబింపబడినవి; మరియు ఏ ప్రాచీన ప్రతులనుండియైనను సెప్టువజింటునుండియైనను ఏ సహాయమును లేదు. షిత్తీము మోయాబు దేశములో ఉండెను, గిల్గాలు యొర్దాను అవతల కనాను దేశములో ఉండెను. గ్రోటియస్‌ను మరి అనేకులును “జ్ఞాపకము చేసికొనుము” అను మాటను మరల చేర్చి, “నేను చేసినదానిని” లేక “జరిగినదానిని” అని పూరించుచున్నారు. ఇది ఒక రచయిత చేసియుండునని మనము తలంచలేని విధమైన లోపము. ఒక మాటగాని కొన్ని మాటలుగాని ఏదో విధముగా విడువబడెననుట మరి ఎక్కువ సంభావ్యము; మరియు టార్గుము సాధారణముగా సురక్షితమైన మార్గదర్శి కాకపోయినను, ఈ ఊహకు ఆధారమిచ్చునట్లు ఈ వాక్యభాగమును అందించెను. “మీకొరకు గొప్ప కార్యములు చేయబడలేదా” అనునది టార్గుము యొక్క పూరణము. “మరియు నేను చేసినది” అనునది అత్యంత సహజమైన చేర్పుగా కనబడుచున్నది: {{}עשיתי{ ומה వంటి మాటలు ప్రతులు వ్రాసినవారిచేత విడువబడినట్టు కనబడుచున్నది. అప్పుడు నేను ఈ వచనమును ఇట్లు అనువదించెదను: — నా జనులారా, దయచేసి జ్ఞాపకము చేసికొనుడి, మోయాబురాజైన బాలాకు ఏమి ఆలోచించెనో, బెయోరు కుమారుడైన బిలాము అతనికి ఏమి ఉత్తరమిచ్చెనో, (నేను ఏమి చేసితినో) షిత్తీమునుండి గిల్గాలువరకు, మీరు యెహోవా నమ్మకమైన వ్యవహారములను తెలిసికొనునట్లు. — సం.

తుదకు ఆయన ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు: యెహోవా నీతిక్రియలను నీవు తెలిసికొనునట్లు.

నీతిక్రియలు అనుటచేత ఆయన దయాకార్యములను భావించుచున్నాడు; అనేక ఇతర వాక్యభాగములలో ఈ మాటకు ఈ అర్థమే కలదు; ఏలయనగా దేవుని నీతి తరచుగా యథార్థతకు మాత్రమే కాక, ఆయన తన జనులయెడల కనుపరచు నమ్మకత్వమునకును సత్యమునకును కూడ తీసికొనబడుచున్నది. కాబట్టి నీతి అను మాట ఈ అర్థములో గ్రహింపబడవలసినప్పుడెల్ల, అది దేవునికిని ఆయన సంఘమునకును మధ్య ఉన్న సంబంధమును సూచించుచున్నది. కాబట్టి యెహోవా నీతిక్రియలను నీవు తెలిసికొనునట్లు; అనగా, దేవుడు మీ వంశమునెడల ఎల్లప్పుడును ఎంత నమ్మకముగాను, ఎంత ఉపకారముగాను, ఎంత కనికరముగాను ఉండెనో అనుభవమే నీకు ఋజువుపరచునట్లు.

కాబట్టి దేవుని నీతి స్పష్టముగా కనబడినందున, ప్రజలు నిశ్చయముగా మూగవారై యుండవలెను, దేవునితో న్యాయముగా వాదింపదగినదేదియు వారికి లేకుండెను: ఆకాశము భూమియు సమస్త భూతములును ఎదుట సంపూర్ణముగా బయలుపరచబడిన వారి మితిమీరిన భక్తిహీనత ఆయన తీర్పునకు వారిని గురిచేయుట తప్ప మరేమి మిగిలియుండెను? తరువాత ఇట్లున్నది:

మీకా 6:6-8

6. ఏమి తీసికొని నేను యెహోవా సన్నిధికి వచ్చెదను? ఏమి తీసికొని మహోన్నతుడైన దేవుని సన్నిధిని నమస్కారము చేసెదను? దహనబలులను ఏడాదిదూడలను తీసికొని ఆయన సన్నిధికి నేను రావలెనా?

6. In quo occurram Jehovae? Incurvabo me coram Deo excelso? Occurramne ei in holocaustis? In vitulis anniculis?

7. వేలకొలది పొట్టేళ్లవలనను వేలాది నదులంత విస్తారమైన నూనెవలనను యెహోవా సంతోషించునా? నా అతిక్రమమునకై నా జ్యేష్ఠపుత్రుని నేనిచ్చెదనా? నా పాపపరిహారమునకై నా గర్భఫలమును ఇచ్చెదనా?

7. An complacitum erit Jehovae in millibus arietum? In decem millibus vallium olei (vel, pinguedinis?) An dabo primogenitum peccatum meum (hoc est, piaculum peccati mei? Fructum ventris mei, piaculum sceleris animae mea?

8. మనుష్యుడా, యేది ఉత్తమమో అది ఆయన నీకు తెలియజేసియున్నాడు; న్యాయముగా నడుచుకొనుటయు, కనికరమును ప్రేమించుటయు, దీనమనస్సుకలిగి నీ దేవుని యెదుట ప్రవర్తించుటయు, ఇంతేగదా యెహోవా నిన్నడుగుచున్నాడు.

8. Indicavit tibi, homo, quid bonum; et quid Jehova quaerit abs te nisi facere judicium et deligere clementiam (vel, bonitatem,) et humiliari ut ambules cum Deo tuo.

చేయవలసినది ఏమిటో ప్రవక్త ఇప్పుడు ప్రజల పేరిట అడుగుచున్నట్టు విచారించుచున్నాడు; మరియు అతడు ఈ రెండు సూత్రములను ఒప్పుకొనబడినవిగా తీసికొనుచున్నాడు: ప్రజలు ఏ సాకును లేనివారై తమ పాపమును ఒప్పుకొనుటకు బలవంతపెట్టబడిరనియు, దేవుడు ఇంతవరకు ప్రజలను సరియైన మార్గమునకు తిరిగి తెచ్చుట అను గురి తప్ప మరే గురితోను మరే ఉద్దేశముతోను వారితో వాదించలేదనియు; ఏలయనగా ఆయన ఉద్దేశము ప్రజలను వారి దుష్టత్వము నిమిత్తము ఖండించుట మాత్రమే అయియుండినయెడల, ఈ ప్రశ్నల అవసరమే ఉండెడిది కాదు. అయితే ఇంతకుముందు తరచుగా చెప్పబడినదానిని ప్రవక్త చూపుచున్నాడు: దేవుడు తన జనులను గద్దించునప్పుడెల్ల, పాపము చేసినవారు పశ్చాత్తాపపడినయెడల, వారి రక్షణ విషయమై ఆయన వారికి నిరీక్షణ ద్వారమును తెరచుచున్నాడు. కాబట్టి ఇది యూదులందరికి బాగుగా తెలిసియుండవలెను గనుక, చేయవలసినది ఏమిటో ప్రవక్త ఇక్కడ వారి నోటితో అడుగుచున్నట్టు అడుగుచున్నాడు.

241 “కనానీయులను నాశనము చేయుటలో ఆయన న్యాయమును, తన జనులైన ఇశ్రాయేలీయులకు విశ్రాంతి నిచ్చుటలో ఆయన మంచితనమును, పితరులకు చేసిన తన వాగ్దానములయెడల ఆయన నమ్మకత్వమును.” — హెన్రీ.

ఈ విధముగా అతడు వారిని ఇట్లు విచారించువారినిగా ప్రవేశపెట్టుచున్నాడు: ఏమి తీసికొని నేను యెహోవా సన్నిధికి వచ్చెదను, మహోన్నతుడైన దేవుని యెదుట నమస్కారము చేసెదను?

దహనబలులను ఏడాదిదూడలను తీసికొని ఆయన సన్నిధికి నేను రావలెనా? అయితే అదే సమయములో, మనుష్యులు చాలమట్టుకు తమ్మును తాము మోసపుచ్చుకొను ఆ మూర్ఖమైన తలంపును అతడు పరోక్షముగా సూచించుచున్నాడనుటకు సందేహము లేదు; ఏలయనగా వారు దోషులని ఋజువైనప్పుడు, తాము దేవునితో సమాధానపడితేనే తప్ప తమకు ఏ నివారణయు లేదని వారు నిజముగా ఎరుగుదురు; అయినను ఎల్లప్పుడును ఆయనకు దూరముగా ఉండగోరుచుండగా, వారు చుట్టుదారులద్వారా దేవుని సమీపించుచున్నట్టు నటించుచున్నారు. ఈ వేషధారణ లోకములో ఎల్లప్పుడును ప్రబలియుండెను, ఇప్పుడును ప్రబలుచున్నది: దేవుడు ఎవరిని ఋజువుపరచునో, ఎవరిని వారి స్వంత మనస్సాక్షి ఖండించునో, వారు సురక్షితముగా విశ్రమింపలేరని వారు చూచుచున్నారు. కాబట్టి ఒక అవశ్యకర్తవ్యముగా దేవునియెడల తమ విధిని నెరవేర్చవలెనని వారు కోరుచున్నారు; అయితే అదే సమయములో, దేవుని ముఖస్తుతి చేయుట చాలునన్నట్టును, ఆయన ఒక బిడ్డవలె వ్యర్థమైన చిల్లర వస్తువులచేత శాంతింపజేయబడగలడన్నట్టును, వారు కల్పితమైన సమాధాన విధానములను వెదకుచున్నారు. కాబట్టి వారిలో ఎల్లప్పుడును మితిమీరి ప్రబలియుండిన ఈ దుష్టత్వమును ప్రవక్త బయలుపరచుచున్నాడు; అతడు ఇట్లు చెప్పినట్టున్నది: “మీరు ఏమి చెప్పబోవుచున్నారో చూచుకొనుడి; ఇక వాదించవలసిన అవసరము లేదు; ఏలయనగా దేవునికి విరోధముగా మీరు ఆక్షేపించగలిగినదేదియు లేదు, ఆయనకైతే మీకు విరోధముగా చూపదగిన సంగతులు లెక్కలేనన్ని కలవు: కాబట్టి మీరు ఖండింపబడినవారికంటె ఎక్కువే; అయినను మీరును వేషధారులందరును ఎల్లప్పుడును సాధారణముగా పలుకుచుండినదానినే మీరు బహుశ చెప్పుదురు, అదేమనగా: ‘మేము దేవునితో సమాధానపడగోరుచున్నాము, మా దోషములను ఒప్పుకొని క్షమాపణ వెదకుచున్నాము; మేము ఆయనకు బలులు అర్పించుచుండగా, ఈలోగా దేవుడు మాతో సమాధానపడుటకు సిద్ధముగా ఉన్నట్టు కనుపరచుకొనవలెను.’” కాబట్టి మనుష్యుల హృదయములలో ఎల్లప్పుడును ప్రబలియుండిన ఈ మూర్ఖత్వమును ప్రవక్త అపహసించెననుటకు సందేహము లేదు: బాహ్య ఆచారములచేతను వ్యర్థమైన క్రియలచేతను దేవుని శాంతింపజేయవచ్చునని వారు ఎల్లప్పుడును తలంచుచున్నారు.

తరువాత అతడు, ఏది మంచిదో ఆయన నీకు తెలియజేసియున్నాడు, అని చేర్చుచున్నాడు. యూదులు బుద్ధిపూర్వకముగా తమ్మును తాము మోసపుచ్చుకొనిన వేషధారణను ప్రవక్త గద్దించుచున్నాడు; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది, — "మీరు ప్రార్థనలో దేవుని సమీపించునప్పుడు భక్తివిషయమై కొంత శ్రద్ధ కలిగియున్నట్లు నిజముగా నటించుచున్నారు; అయితే మీ ఈ భక్తి శూన్యము; అది సిగ్గులేక వేషము వేయుటయే గాని మరేమియు కాదు; ఏలయనగా మీరు అజ్ఞానముచేతనైనను అపోహచేతనైనను పాపము చేయుటలేదు, దేవుని అపహాస్యము చేయుచున్నారు." — అది ఎట్లు? "దేవుడు మీయొద్దనుండి కోరునదేమో ధర్మశాస్త్రము మీకు చాలినంత స్పష్టముగా బోధించుచున్నది గనుకనే; నిజమైన సమాధానపడుట ఏదో అది మీకు చాలినంత విశదముగా చూపుటలేదా? అయినను మీరు ధర్మశాస్త్ర బోధకు మీ కన్నులు మూసికొని, అదే సమయమున అజ్ఞానము నటించుచున్నారు. ఇది అత్యంత బాలిశమైనది. న్యాయము జరిగించుటయు, కనికరమును ప్రేమించుటయు, దీనమనస్సు కలిగి దేవునితో నడచుటయు మంచిదని దేవుడు ఇదివరకే ప్రకటించియున్నాడు." ప్రవక్త ఉద్దేశ్యమును ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము.

కావున నేను దేనిని తీసికొని దేవుని సన్నిధికి వచ్చెదను? అని అతడు ఇక్కడ చెప్పుచున్నందున, దేవుడు మనుష్యులతో వ్యాజ్యమాడుటకు దిగివచ్చిన వెంటనే వ్యాజ్యము తీర్మానింపబడుచున్నదని మనము జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను; ఏలయనగా అది సందేహాస్పదమైన వివాదము కాదు. (242 అక్షరార్థముగా, "ఉన్నతస్థలపు దేవుడు," అనగా ఆకాశపు దేవుడు, {{}מרום{. אלהי. కీర్తనలు 68:18 చూడుము. 243 ఈ వాక్యఖండము నా లాటిన్ ప్రతిలో విడువబడియున్నది; అది పొరపాటున విడువబడినదని ఎంచి, నేను దానిని చేర్చితిని. — సం.) మనుష్యులు ఒకరితో ఒకరు వ్యాజ్యమాడునప్పుడు, ఎదుటి పక్షమువారు కుతర్కములచేత మరుగుపరచలేనంత మంచి వ్యాజ్యమేదియు ఉండదు. అయితే దేవుడు మనుష్యులను తీర్పునకు పిలిచినప్పుడు వారు తప్పించుకొను మార్గములచేత తమ ప్రయాసనంతటిని పోగొట్టుకొందురని ప్రవక్త సూచించుచున్నాడు. ఇది ఒక సంగతి. మరియు వేషధారణ అందరి హృదయములలో ఎంత లోతైన వేళ్లు తన్నియున్నదో కూడ అతడు చూపించుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు ఎల్లప్పుడు తమ్మును తాము మోసపుచ్చుకొనుచు దేవుని మోసపుచ్చుటకు ప్రయత్నించుచుందురు. అపరాధులని నిరూపింపబడిన మనుష్యులు వెంటనే సరియైన మార్గములో దేవునియొద్దకు మరలక, ఎల్లప్పుడు వంకరమార్గములను వెదకుట ఎట్లు సంభవించుచున్నది? ఇది ఎట్లు? వారు బుద్ధిపూర్వకముగా తమ్మును తాము మోసపుచ్చుకొనుటయే తప్ప, సరియైనదేదో అను విషయమై వారికి ఏ సందేహమైనను ఉన్నందువలన కాదు; వారు వేషము వేసి, బుద్ధిపూర్వకముగా భ్రమయొక్క తప్పించుకొను మార్గములను వెదకుచున్నందువలననే. కాబట్టి మనుష్యులు తాము పశ్చాత్తాపపడవలసినట్లు పడక, నిజమైన హృదయ యథార్థతను దేవునియొద్దకు తేనప్పుడెల్ల వారు మూర్ఖముగా దారితప్పుచున్నారని దీనినుండి విశదమగుచున్నది. మరియు తన మూఢాచారములలో కొనసాగుచున్న లోకమంతయు నిరుత్తరముగా ఉన్నదని కూడ దీనినుండి విశదమగుచున్నది. ఏలయనగా మనుష్యుల ఉద్దేశములను మనము పరిశోధించినయెడల, చివరకు ఇదియే తేలును, — కొంత వేషమును వేషధారణయు లేకుండ దేవుని సన్నిధికి వచ్చి తమ్మును తాము ఆయనకు సమర్పించుకొనుటకు మనుష్యులు ఇష్టపడనందుననే వారు నానావిధములైన మూఢాచారములను జాగ్రత్తగాను ఆతురతతోను వెదకుచున్నారు. ఇది ఇట్లుండగా, తమ స్వంత ఆచారములచేతను ఇతర అల్పవిషయములచేతను దేవుని శాంతపరచగోరు వారందరు ఏ నెపముచేతను తప్పించుకొనలేరనుట నిశ్చయము. ఇక్కడ చెప్పబడినది అదే సమయమున ధర్మశాస్త్ర బోధలో ఉపదేశింపబడియుండిన యూదులకే ప్రత్యేకముగా ఉద్దేశింపబడినది: నేటి పోపు మతస్థులును అట్టివారే; వారు తమ అజ్ఞానమును సమర్థించుకొనుటకు ఆకర్షణీయమైన నెపములను పరచినను, దేవుడు తాను కోరునదేమో చాలినంత స్పష్టముగాను విశదముగాను నియమించియున్నాడను ఈ ఒక్క వాస్తవముచేతనే వారు ఖండింపబడవచ్చును: అయితే వారు దీనిని ఎరుగకుండ ఉండగోరుచున్నారు; కాబట్టి వారి తప్పిదము అన్ని కాలములలోను బుద్ధిపూర్వకమైనదే. ప్రవక్త మాటలలో దీనిని మనము విశేషముగా గమనింపవలెను; అయితే ఇప్పుడు నేను ఇంకను ముందుకు సాగలేను.

ప్రార్థన.

సర్వశక్తిగల దేవా, నీవు నీ ధర్మశాస్త్రమును మాకు తెలియజేసి, దానికి నీ సువార్తను కూడ చేర్చియున్నావు గనుక, దానియందు నీవు మమ్మును నీ సేవకు పిలుచుచు, నీ కృపలో పాలుపొందుటకు సమస్త దయతో మమ్మును ఆహ్వానించుచున్నావు గనుక, — ఓ, నీ ఆజ్ఞకైనను నీ కనికరపు వాగ్దానములకైనను మేము చెవిటివారము కాక, ఆ రెండు విషయములలోను మమ్మును మేము నీకు లోబరచుకొని, మా సమస్త శక్తులను నీకు సమర్పించుకొనుట నేర్చుకొనునట్లును, పరిశుద్ధమైనదియు భక్తిగలదియునైన జీవితమునకు నియమము నీ ధర్మశాస్త్రములో మాకు అప్పగింపబడినదని మేము సత్యముగా ఒప్పుకొనునట్లును, నీ వాగ్దానములను మేము స్థిరముగా హత్తుకొనియుండునట్లును అనుగ్రహించుము; లోకపు ఏ ప్రలోభములచేతనైనను, సాతాను ముఖస్తుతులచేతనైనను కుతంత్రములచేతనైనను, నీ అద్వితీయ కుమారునియందు నీవు ఒకప్పుడు మాకు కనుపరచినదియు, సువార్త బోధచేత నీవు ప్రతిదినము మమ్మును దానియందు స్థిరపరచుచున్నదియునైన ఆ ప్రేమనుండి మా మనస్సులు తొలగింపబడుటకు నీవు అనుమతింపకుందువు గాక; నీ అద్వితీయ కుమారుని రక్తముచేత మాకొరకు సంపాదింపబడిన ఆ పరలోక స్వాస్థ్యములో మేము తుదకు ఈ ప్రేమను సంపూర్ణముగా అనుభవించువరకు ఈలాగు అనుగ్రహించుము.

ఆమేన్.

తొంబది నాలుగవ ఉపన్యాసము

వేషధారులు తమ కర్తవ్యమును నెరవేర్చుటయందు మిక్కిలి ఆసక్తిగలవారైనట్లు, దేవుడు ఎట్లు శాంతపరచబడవలెనని విచారించుచున్నారనియు, అయితే అదే సమయమున ఇవి కేవలము వేషములేననియు గత ఉపన్యాసములో మనము చూచితిమి; ఏలయనగా వారు చుట్టుతిరుగుడు వంకరమార్గముల ద్వారా అటు ఇటు తిరుగుచుందురు, దేవునియొద్దకు సూటిగా రావలెనని ఎన్నడును కోరరు. ఆ మార్గము వారికి సులభముగా తెలిసియుండవచ్చును; అయితే వారు తమ కన్నులు మూసికొని, అదే సమయమున తమకు భక్తివిషయమై కొంత శ్రద్ధ కలదని నటించిరి. మన దినములలో కూడ ఇది మిక్కిలి సాధారణముగా జరుగుచున్నది; ఎవడైనను తన కన్నులు తెరచినయెడల, సామాన్య అనుభవమే దీనిని స్పష్టముగా నిరూపించుచున్నది, — దేవునితో యథార్థముగా వ్యవహరింపని భక్తిహీనులు, తాము పూర్తిగా దేవుని సేవించుటయందే నిమగ్నులైనట్లు మిక్కిలి గొప్ప శ్రద్ధను ప్రకటించుకొందురు; అయినను తాము దేవుని సన్నిధిని నిలువవలసిన బలవంతము కలుగకుండునట్లు అటు ఇటు తొలగి అనేక ప్రక్కదారులను (diverticula) వెదకుదురు. దేవుడు తాను దేనిని అంగీకరించునో, మనుష్యులనుండి దేనిని కోరునో తన ధర్మశాస్త్రములో చాలినంతగా, చాలినదానికంటె ఎక్కువగానే, నిరూపించియున్నాడు గనుక, ఈ కపటమైన నెపము పూర్తిగా బయలుపరచబడియున్నదని మనము ఇదివరకే చూచితిమి. అట్లయితే వేషధారులు ఇంకను నిశ్చయము లేనివారివలె ఎందుకు విచారించుచున్నారు? వారు మధ్యాహ్నమందే బుద్ధిపూర్వకముగా గ్రుడ్డివారైయున్నందువలననే; ఏలయనగా ధర్మశాస్త్ర బోధ వారి అడుగులను నడిపించుటకు దీపమువలె వారికి ఉండవలసియుండెను; అయితే వారు ఈ వెలుగును అణచివేయుచున్నారు, ఔను, దానిని పూర్తిగా ఆర్పివేయుటకు తమచేతనైనదంతయు చేయుచున్నారు: మేము దేవుని ఎట్లు శాంతపరచగలము? అని వారు కలవరపడినవారివలె అడుగుచున్నారు.

అయితే, (ఏలయనగా నా ప్రాణమునకు ప్రాయశ్చిత్తముగా నా జ్యేష్ఠపుత్రుని, నా గర్భఫలమును ఇచ్చెదనా? అని ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు,) తమ్మును తాము దేవునికి సమర్పించుకొనవలసిన అవసరము లేనంతవరకు వేషధారులు దేనిని ఆపుకొనరని కూడ గమనింపవలెను. నేడు పోపు పీఠము క్రింద మనము అదే సంగతిని చూచుచున్నాము; వారు ఏ వ్యయమునకును, మిక్కిలి గొప్ప ప్రయాసలకును సహితము వెనుకాడరు: భక్తిహీనులకు పాపములో జీవించుటకు ఎల్లప్పుడు స్వాతంత్ర్యము ఉన్నంతవరకు, మిగిలిన సమస్తమును వారు సులభముగా దేవునికి ఒప్పగింతురు. ఏలయనగా ఒక కపటమైన ఊహచేత వారు దేవునితో ఒక విధమైన ఒప్పందము చేసికొందురు: వారు తమ్మును తాము నలుగగొట్టుకొని ఆచారములలో ప్రయాసపడినయెడల, తమ ధనములో కొంత భాగమును వెచ్చించినయెడల, కొన్నిసార్లు స్వభావమునకు దాని పోషణను నిరాకరించినయెడల, ఉపవాసములచేతను ఇతర సంగతులచేతను తమ్మును తాము శ్రమపరచుకొనినయెడల, ఈ సాధనములచేత తాము తమ కర్తవ్యములను సంపూర్ణముగా నెరవేర్చితిమని వారు తలంచుదురు. అయితే ఇవి వ్యర్థమైన అల్పవిషయములు; ఏలయనగా అదే సమయమున దేవునికి విధేయులగు కర్తవ్యమునుండి తాము మినహాయింపబడినవారమని వారు ఎంచుకొందురు.

అయినను దేవునినుండి దూరమైనవారిగా ఎంచబడుటకు ఇష్టపడక, వారు అదే సమయమున ఆయన తీర్పును ముందుగానే అడ్డగించుటకును, ఆయన విశేషముగా కోరు ముఖ్యమైనదానిని — యథార్థమైన హృదయమును తెచ్చుటను — చేయవలసిన అవసరమునుండి తమ్మును తాము తప్పించుకొనుటకును, తమ పుణ్యకార్యములను ఆయనమీద బలవంతముగా మోపుదురు. ఈ ప్రకారము వేషధారులు, తాము లోపల ఎట్టివారో అట్టివారుగానే నిలిచియుండునట్లు, దేవునితో విషయములను పంచుకొనగోరుదురు; మరియు ఆయనను శాంతపరచుట కొరకు బయటికి అనేక వ్యర్థమైన సంగతులను పరచుదురు. అందుచేతనే ప్రవక్త ఇప్పుడు, నా జ్యేష్ఠపుత్రుని ఇచ్చెదనా? అని చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా వేషధారులు తాము మిక్కిలి గొప్ప ఆసక్తితో మండుచున్నవారివలె కనబడగోరుదురు, — "దేవుడు నామీద కోపముగా ఉండుటకంటె నా జ్యేష్ఠపుత్రుని ప్రాణమునైనను నేను విడిచిపెట్టను; నా స్వంత కుమారునికి నేనే వధకుడనగుదును: సంక్షేపముగా, దేవుడు నాయెడల కటాక్షముగా ఉండుటకై నేను సంసిద్ధముగా విడిచిపెట్టనంత విలువైనది ఏదియు నాకు లేదు." ఇదే వారు తమ నోటితో అతిశయముగా పలుకునది; అయితే అదే సమయమున వారు తమ హృదయమును దేవునికి బలిగా అర్పింపరు: మరియు వారు దేవునితో అయథార్థముగా వ్యవహరించుచున్నందున, అంతయు వేషధారణయే గాని మరేమియు కాదని మనము చూచుచున్నాము.

ప్రవక్త ఇక్కడ మాటలాడు ఇతర ఆచారములు దేవుని ధర్మశాస్త్రముచేత విధింపబడినవే అని ఎవడైనను ఆక్షేపించినయెడల, ఉత్తరము సులభమే; అయితే నేను మరియొక చోట మరింత విస్తారముగా చర్చించినదానిని ఇప్పుడు సంక్షేపముగా మాత్రమే స్పృశించెదను: దేవుని శాంతపరచు ఉద్దేశ్యమునకు బలులు ఏమియు ప్రయోజనకరములు కావని ప్రవక్త నిరాకరించుచున్నాడు. (244 రెండు పంక్తుల సారాంశము ఇక్కడ ఇయ్యబడినది గాని వాటి అక్షరార్థమైన అనువాదము కాదు. అతడు మన అనువాదమునకంటె కొంత భిన్నమైన అర్థమును ఇచ్చుచున్నాడనుట స్పష్టము; మరియు ఇక్కడ అవలంబించిన వాక్యనిర్మాణమునకు మూలభాష మరింత అనుకూలముగా ఉన్నదని తోచుచున్నది. {,{פשע అనగా అతిక్రమము లేక అపరాధము, అను దానిని అపరాధపరిహారార్థబలిగాను, ,{}חטאה అను దానిని పాపపరిహారార్థబలిగాను — తరచుగా తీసికొనబడునట్లు — తీసికొనినయెడల, అనువాదము ఇట్లుండును, — నా జ్యేష్ఠపుత్రుని నా అపరాధపరిహారార్థబలిగా చేయుదునా, నా గర్భఫలమును నా ప్రాణము కొరకు పాపపరిహారార్థబలిగా చేయుదునా? {}נתן అను క్రియాపదమునకు ఇచ్చుట, సమర్పించుట, అర్పించుట అని మాత్రమే కాక, చేయుట, స్థాపించుట, నియమించుట అని కూడ అర్థము. అయితే మొదటిదానిని అతిక్రమము అని తర్జుమా చేసినయెడల, సమాంతరత నియమము రెండవదానిని పాపము అని తర్జుమా చేయవలెనని కోరుచున్నది. — సం.) ఇది ధర్మశాస్త్ర బోధకు విరుద్ధముగా కనబడవచ్చును, అయితే వాస్తవముగా అది దానితో సంపూర్ణముగా ఏకీభవించుచున్నది.

దేవుడు నిజముగా తనకు బలులు అర్పింపబడవలెనని కోరెను; మరియు అప్పుడు, దోషమునకు ప్రాయశ్చిత్తము చేయబడును, అను ఈ వాగ్దానము ఎల్లప్పుడు చేర్చబడెను. అయితే ఉద్దేశ్యమును గమనింపవలెను; ఏలయనగా బలులు తమంతట తామే ఏదో విలువ గలవైనట్లు దేవుడు వాటిని ఆజ్ఞాపింపలేదు; అట్టి అభ్యాసములచేత పూర్వపు ప్రజలను పశ్చాత్తాపమునకును విశ్వాసమునకును నడిపింపవలెనని ఆయన ఉద్దేశించెను. కాబట్టి యూదులు తామే బలులు కానియెడల తాము ఏ మేలును చేయుటలేదని వారికి జ్ఞాపకము చేయుటయే ఆయన సంకల్పము; మరియు సమస్త పాపములకు ప్రాయశ్చిత్తము చేయబడు ఏకైక నిజమైన బలివైపు వారు చూడవలెనని కూడ ఆయన చిత్తము. అయితే వేషధారులు, దస్తావేజులను నకిలీ చేయువారివలె, దేవుని ఆజ్ఞను దుర్వినియోగము చేసి, బలులనే కల్తీ చేసిరి. కాబట్టి తాము అనేకమైన ఎద్దులను దూడలను గొఱ్ఱెపిల్లలను అర్పించినయెడల దేవుడు తమయెడల కటాక్షముగా ఉండునని వారు తలంచుట అపవిత్రమైన దేవద్రోహమే. అది ఒకడు మార్గమును అడిగి, దానిని తెలిసికొనిన తరువాత నిమ్మళముగా విశ్రమించి ఎన్నడును ఒక అడుగైనను కదలనట్టిదే. యూదులు పశ్చాత్తాపమునకును విశ్వాసమునకును వచ్చుటకు దేవుడు మార్గమును చూపించెను: వారు దానిలో నడువవలసియుండెను; అయితే వారు దుష్టముగా దేవునితో ఆటలాడిరి; ఏలయనగా తాము బాహ్యాచారములను మాత్రము నెరవేర్చినయెడల అది ఆయన న్యాయమునకు తృప్తికరమగునని వారు తలంచిరి. కాబట్టి ప్రవక్తలు దేవుని నామమున బలులను త్రోసివేయునప్పుడెల్ల, దేవుని ధర్మశాస్త్రము భ్రష్టపరచబడిన ఆ దుర్వినియోగమును ఎల్లప్పుడు లక్ష్యపెట్టవలెను, అనగా యూదులు బలులను మాత్రమే తెచ్చి, ఉద్దేశింపబడిన గమ్యమును లక్ష్యపెట్టక, పశ్చాత్తాపమునందును విశ్వాసమునందును తమ్మును తాము అభ్యసింపజేసికొననప్పుడు. ఈ హేతువుచేతనే మన ప్రవక్త, బలులన్నియు దేవుని యెదుట లెక్కలోనివి కావనియు, వ్యర్థమైన సంగతులనియు ప్రకటించుచున్నాడు: అవి తమ సరియైన గమ్యమునుండి వేరుపరచబడినప్పుడు అట్టివే అయియుండెను.

కాబట్టి దేవుడు తన ధర్మశాస్త్రముచేత మంచిదేదో చూపించెనని అతడు చెప్పుచున్నాడు; తరువాత అది ఏమిటో చేర్చుచున్నాడు: న్యాయము జరిగించుట, కనికరమును లేక దయను ప్రేమించుట, దేవుని యెదుట దీనులైయుండుట.

మొదటి రెండు అంశములలో అతడు ధర్మశాస్త్రపు రెండవ పలకను సూచించుచున్నాడనుట స్పష్టము; అనగా న్యాయము జరిగించుట, కనికరమును ప్రేమించుట. ప్రవక్త ప్రేమ కర్తవ్యములతో ఆరంభించుట ఆశ్చర్యకరమైన సంగతి కాదు; ఏలయనగా క్రమములో దేవుని ఆరాధన ఈ కర్తవ్యములకంటె ముందుగా వచ్చినను, అది న్యాయముగా అట్లే ఎంచబడవలసినను, మనుష్యులయెడల జరిగింపవలసిన న్యాయము నిజమైన భక్తికి వాస్తవమైన రుజువై యున్నది. కాబట్టి దేవుడు ముఖ్యమైనదానిని — తన నామారాధనను — త్రోసివేయుచున్నాడని కాదు గాని, నిజమైన భక్తి యేదో రుజువులచేతను ఫలితములచేతను చూపుటకై ప్రవక్త న్యాయమును కనికరమును పేర్కొనుచున్నాడు.

వేషధారులు పరిశుద్ధతనంతయు బాహ్యాచారములయందే ఉంచుదురు; అయితే దేవుడు మిక్కిలి భిన్నమైనదానిని కోరుచున్నాడు; ఏలయనగా ఆయన ఆరాధన ఆత్మసంబంధమైనది. అయితే వేషధారులు దేవుని బాహ్యారాధనయందు గొప్ప ఆసక్తిని గొప్ప శ్రద్ధను ప్రదర్శింపగలరు గనుక, ప్రవక్తలు మనుష్యుల ప్రవర్తనను మరియొక విధముగా పరీక్షించుచున్నారు; వారు ఒకరియెడల ఒకరు న్యాయముగాను దయగాను ప్రవర్తించుచున్నారా, వారు సమస్త మోసమునుండియు బలాత్కారమునుండియు విముక్తులైయున్నారా, వారు న్యాయమును గైకొని కనికరము చూపుచున్నారా అని విచారించుట ద్వారా. దేవుని ధర్మశాస్త్రము మంచిదానిని విధించుచున్నదనియు, అది న్యాయము జరిగించుట — మనుష్యులయెడల న్యాయమైనదానిని గైకొనుట — మరియు కనికర కర్తవ్యములను నెరవేర్చుట అనియు మన ప్రవక్త ఇప్పుడు చెప్పునప్పుడు అతడు అనుసరించు మార్గము ఇదే.

తరువాత అతడు క్రమములో మొదటిదైనదానిని చేర్చుచున్నాడు, అదేమనగా, దేవునితో నడచుటకు నిన్ను నీవు తగ్గించుకొనుట: అక్షరార్థముగా ఇది ఇట్లున్నది, "మరియు నీ దేవునితో నడచుటయందు దీనుడవైయుండుట." దేవుని నామము సర్వలోకములోని సమస్తముకంటె శ్రేష్ఠమైనది గనుక, ఆయన ఆరాధన మనుష్యులయెడల మన ప్రేమను నిరూపించు ఆ కర్తవ్యములన్నిటికంటె ఎక్కువ ప్రాముఖ్యము గలదిగా ఎంచబడవలెననుటలో సందేహము లేదు. అయితే నేను ఇదివరకే చెప్పినట్లు, ప్రవక్త క్రమమును పాటించుటయందు అంత నిక్కచ్చిగా లేడు; మనుష్యులు తాము దేవునికి హృదయపూర్వకముగా భయపడి ఆయన ధర్మశాస్త్రమును గైకొనుచున్నామని ఎట్లు నిరూపింపవలెనో చూపుటయే అతని ముఖ్యోద్దేశ్యము: తరువాత అతడు దేవుని ఆరాధనను గూర్చి మాటలాడుచున్నాడు. అయితే మనుష్యులు తమ దేవునితో నడచునట్లు దీనులైయుండవలెనని అతడు చెప్పు విధానము విశేషముగా గమనింపదగినది. కాబట్టి ఇక్కడ సమస్త గర్వమును, శరీరసంబంధమైన సమస్త ఆశ్రయమును ఖండింపబడుచున్నవి: ఏలయనగా అతి స్వల్పమైనదానినైనను తనకు ఆపాదించుకొనువాడెవడైనను, ఒక విధముగా, ప్రతిపక్షితో వలె దేవునితో వాదించుచున్నాడు. కాబట్టి దేవునితో నడచుటకు నిజమైన మార్గమేదనగా, మనలను మనము సంపూర్ణముగా తగ్గించుకొనుట, ఔను, మనలను మనము శూన్యస్థితికి దించుకొనుట; ఏలయనగా మనుష్యులు తమ్మునుగూర్చి దీనమైన తక్కువ అభిప్రాయము కలిగియుండుటయే దేవుని ఆరాధించుటకును మహిమపరచుటకును ఆరంభము. ఇప్పుడు మనము ముందుకు సాగుదము —

245 ఈ పదప్రయోగము గమనార్హమైనది — కనికరమును, లేక ఉపకారబుద్ధిని, మేలుచేయుటను, లేక దయను ప్రేమించుట; అది కనికరమును లేక దయను చూపుట మాత్రమే కాదు, దానియందు సంతోషమును ఆనందమును పొందునట్లు దానిని ప్రేమించుట. — సం. 246 మాటలు ఇవి, {{}אלהיך{. }לכת{ והצנע-{}עם. {}צנע అను క్రియాపదము సామెతలు 11:2లో కర్మణి కృదంతముగా తప్ప మరెక్కడను కనబడదు; అయితే అక్కడ దాని అర్థము స్పష్టము, ఏలయనగా అది గర్వమునకు, ,{}זדון అను దానికి, వ్యతిరేకముగా ఉంచబడినది; దాని అర్థము ఉబ్బిన గర్వము, అనగా ఒకని తన్నుగూర్చిన గొప్ప తలంపులతో నింపునట్టిది. కాబట్టి దీనికి వ్యతిరేకమైనది ఒకడు తన శూన్యతను గ్రహించి దీనుడైయుండుట. ఇక్కడ అది హిఫిల్ అసమాపక రూపములో ఉన్నందున, దాని అక్షరార్థము కాల్విన్ దానికి ఆపాదించునదే — తన్నుతాను తగ్గించుకొనుట. మరియు ఈ పంక్తికి శ్రేష్ఠమైన అనువాదము ఇది — "మరియు దేవునితో నడచుటకు నిన్ను నీవు తగ్గించుకొనుట." సెప్టువజింటు దీనిని {ετοιμον} {εναι} — సిద్ధముగా ఉండుట — అని తర్జుమా చేయుచున్నది; థియొడొషన్, {ασφαλιζου}; వల్గేటు, solicitum. అయితే వీరు ఈ పదమును గ్రహించినట్లు కనబడదు. వెల్ష్ అనువాదము ఖచ్చితముగాను అక్షరార్థముగాను హెబ్రీయే — Ac ymostwng I rodio gyda 'th Dduw. Gostwng అనగా తగ్గించుట; ym అను దానిని చేర్చి g ను విడిచిపెట్టుట ద్వారా, ఆ క్రియాపదము హెబ్రీలోని హిఫిల్ యొక్క అర్థమునే ఖచ్చితముగా పొందుచున్నది — తన్నుతాను తగ్గించుకొనుట. వాస్తవముగా వెల్ష్‌లో హెబ్రీ క్రియాపదముల సమస్త రూపాంతరములను — కర్తరి, కర్మణి, ప్రేరణార్థక, ఆత్మార్థక రూపములను — స్వీకరించు కొన్ని క్రియాపదములు కలవు. — సం.

మీకా 6:9

9. యెహోవా స్వరము పట్టణమునకు ప్రకటన చేయుచున్నది, జ్ఞానము గలవాడు నీ నామమును చూచును: దండమును దానిని నియమించినవానిని ఆలకించుడి.

9. Vox Jehovae ad civitatem (vel, ad expergefaciendum) clamat (ad verbum, clamabit;) et vir intelligentiae videbit nomen tuum: audite virgam, et quis testificetur eam.

తానును ఇతర బోధకులును చేసినది స్వల్పమేనని ప్రవక్త ఇక్కడ మొరపెట్టుచున్నాడు; వారి కేక ప్రతిధ్వనించి ప్రజలందరిచేత వినబడినను అట్లాయెను. కాబట్టి దేవుని స్వరము కేకవేసెనని అతడు చెప్పుచున్నాడు; అజ్ఞానమునకు ఏ సాకును లేదని అతడు చెప్పినట్లున్నది, ఏలయనగా దేవుడు భేదము లేకుండ వారందరిని పశ్చాత్తాపమునకు హెచ్చరించెను. బోధింపబడినది వారందరికి సామాన్యమైనది గనుక, ప్రవక్త వారి మూర్ఖత్వమును గూర్చి దుఃఖించుచున్నాడు, ఏలయనగా మిక్కిలి కొద్దిమంది మాత్రమే శ్రద్ధగలవారైయుండిరి; మరియు సామెత చెప్పునట్లు, కథ చెవిటివారికి పాడబడెను. కాబట్టి కేకవేయుట అను పదమును మనము గమనింపవలెను; దేవుని స్వరము కేకవేయుచున్నదని అతడు చెప్పుచున్నాడు. దేవుడు ఒకరిద్దరి చెవిలో గుసగుసలాడలేదు; అల్పులు మొదలుకొని గొప్పవారివరకు అందరిచేత తన స్వరము వినబడవలెనని ఆయన సంకల్పించెను. కాబట్టి ప్రవక్తలు చాలినంత బిగ్గరగా కేకవేసిరి, అయితే వారి మాట వినుటకు చెవులు లేకపోయెను.

{,}לעירlaoir అను పదమును మనము రెండు విధములుగా తీసికొనవచ్చును. {,}עירoir, అనగా పట్టణము. అయితే కొందరు దానిని {,}עורour నుండి వచ్చినదిగా ఎంచి, అది {,}להעירlaeoir అని వ్రాయబడినట్లు తర్జుమా చేయుచున్నారు.

{,}הhe చేర్చబడినయెడల, మేలుకొలుపుటకు అని తర్జుమా చేయవలెను; మరియు {,}הhe అను అక్షరము ఖామెట్స్ అను చిహ్నముక్రింద మరుగైయుండవచ్చును; అప్పుడు ఈ భావము అత్యంత అనుకూలమైనదగును, యెహోవా స్వరము మేలుకొలుపుటకు లేక లేపుటకు కేకవేయుచున్నది; అనగా ప్రజలు మందులై, నిద్రచేత ఆవరింపబడినట్లున్నను, — ఏలయనగా వారు తమ పాపములలో తమ్మును తాము విడిచిపెట్టుకొనిరి — దేవుని స్వరము వారందరిని మేలుకొలుపుటకు చాలియుండవలెను: వారు ఎంత నిద్రమత్తులైయుండినను, ప్రవక్త ప్రతిదినము ప్రకటించుచుండిన ధర్మశాస్త్ర బోధలో చాలినంత శక్తి యుండెను. అయినను ప్రజలందరిని మేలుకొలుపవలసియుండిన ఈ స్వరము వినబడలేదు!

జ్ఞానము గలవాడు నీ నామమును చూచును, అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. {,}תושיהtushie అను పదమునకు సరియైన అర్థము జ్ఞానము, అనేక ఇతర స్థలములనుండి స్పష్టమగుచున్నట్లు; అయితే బోధకు లోబడువారు మిక్కిలి కొద్దిమందియే యుండిరని ప్రవక్త భావము; వారిని అతడు జ్ఞానము గలవారని పిలుచుచున్నాడు. అదే సమయమున, ప్రజలందరు తాము జ్ఞానులమని అతిశయించినను, తాము ధర్మశాస్త్ర శిష్యులమని కూడ అతిశయించినను, వారి మందబుద్ధిని అతడు పరోక్షముగా గద్దించుచున్నాడు. ఆ ప్రజలలో జ్ఞానము అరుదైన సంగతి అని ప్రవక్త ఇక్కడ సూచనగా చూపించుచున్నాడు; ఏలయనగా దేవుని స్వరమును ఆలకించినవారు కొద్దిమందియే. ఈ విధముగా అతని ఉద్దేశ్యమేమో మనము చూచుచున్నాము; ఏలయనగా యూదులు దేవునికి విరోధముగా తమ్మును తాము కఠినపరచుకొనినందున, ఆయన స్వరము తమ హృదయములను చేరకుండినందున, తాము మనస్సును వివేకమును లేనివారమని ఒప్పుకొనునట్లు వారిని లోతుగా గుచ్చవలెనని అతడు కోరెను. కాబట్టి వారందరు మతిభ్రమించినవారని అతడు చూపించుచున్నాడు; ఏలయనగా వారికి ఏదైనను సరియైన వివేకము ఉండినయెడల, వారు ఆయన శిష్యులైయున్నందున, తమతో మాటలాడుచున్న దేవుని ఆలకించియుండెడివారు. తమ రక్షణ బోధను త్రోసివేసి, దేవుని మాటను వినుటనుండియే తొలగిపోవుటకంటె మనుష్యులకు మరి ఏది ఎక్కువ వింతైనదిగా, కాదు, ఎక్కువ అమానుషమైనదిగా ఉండగలదు? ఈ విధముగా ప్రజల వెఱ్ఱితనము గద్దింపబడెను; ఏలయనగా దేవుని స్వరము వారందరి చెవులలో ధ్వనించినను, అది ఇంకను ఆలకింపబడలేదు.

పట్టణములో అని చదువుటకు ఎవడైనను ఇష్టపడినయెడల, దేవుని స్వరము అన్ని పట్టణములయందును ప్రకటింపబడెనని ప్రవక్త భావమనుటలో సందేహము లేదు: ఏలయనగా కొందరు వ్యాఖ్యాతలు చేయునట్లు దానిని యెరూషలేమునకో సమరయకో పరిమితము చేయుట నిస్సారముగా కనబడుచున్నది. కాబట్టి మనము వచనమార్పును గ్రహించి, పట్టణము అనుదానిని ప్రజలు గుంపుగా కూడు ఏ పెద్ద స్థలముగానైనను తీసికొనవలెను; దేవుడు కేకవేయని పట్టణమేదియు లేదనియు, అయినను ఎక్కడను చెవులు లేవనియు అతడు చెప్పినట్లున్నది.

తరువాత ఇట్లున్నది, నీ నామమును చూచును. కొందరు దీనిని, భయపడును, అని తర్జుమా చేయుచున్నారు, అది {,}יראira నుండి వచ్చినట్లు; అయితే దానికి భిన్నముగా అది {,}ראהrae నుండి వచ్చుచున్నది; మరియు వ్యాకరణ నియమములు దానిని మరొక విధముగా ఎంచుటకు అనుమతింపవు. మరియు వివేకముగలవాడు దేవుని నామమును చూచునని చెప్పునప్పుడు ప్రవక్త గమనార్హమైన రీతిగా మాటలాడుచున్నాడు. ఏలయనగా దుష్టులు దేవుని స్వరమును లక్ష్యపెట్టనంతగా వారి తిరస్కారము దేనినుండి కలిగెను? ఆయన మహాత్మ్యము వారిమీద ఏ ప్రభావమును చూపకపోవుటనుండియే గదా; అనగా తాము దేవునితో వ్యవహరింపవలసియున్నదని వారు ఒప్పుకొనలేదు. ఏలయనగా నేను చెప్పినదానిని — దేవుడు తమతో మాటలాడెనని — వారు నిజముగా గ్రహించియుండినయెడల, ఆయన మహాత్మ్యము వెంటనే కనబడియుండును, అది వారి తలంపులన్నిటిని పట్టి నిలిపియుండును. కాబట్టి తమ చెవులలో ధ్వనించిన స్వరము మనుష్యునిదని వారు ఊహింపకుండినయెడల, దేవుడు మిక్కిలి అజాగ్రత్తపరులను సహితము తనకు భయపడునట్లు బలవంతము చేసియుండును. కాబట్టి దేవుని నామమును చూచుట, అనగా బోధ ఎవరినుండి వచ్చినదో గ్రహించుట, విశేష వివేకముగల కార్యమని ప్రవక్త అర్థవంతముగా చెప్పుచున్నాడు. ఏలయనగా మనము దేవుని ఆలకించిన వెంటనే, నేను చెప్పినట్లు, ఆయన మహాత్మ్యము మన తలంపులన్నిటిలోనికి చొచ్చుకొనిపోయి, ఆయన యెదుట మనలను తగ్గించి, ఆయనకు నమస్కరించునట్లు మనలను బలవంతము చేయవలెను. కాబట్టి ఆత్మసంబంధమైన బోధయెడల తిరస్కారమును, భక్తిహీనుల మూర్ఖత్వమును కూడ, దీనినుండియే కలుగుచున్నవి, — వారు దేవుని నామమును చూడరు, అది ఆయన నామమని వారు గ్రహించరు.

247 న్యూకమ్ కూడ దీనిని అట్లే తర్జుమా చేయుచున్నాడు; మరియు {{יראי కనబడు కొన్ని ప్రతులు ఈ పాఠమునకు అనుకూలముగా ఉన్నవి: అయితే ఇతర హేతువులు లేనియెడల, ఈ విధమైన వాస్తవము మార్పు చేయుటకు చాలదు. మరియు తరువాతి పంక్తిలో ఒక్క హస్తప్రతి యొక్క అధికారమైనను లేకుండ మార్పు చేయబడినది. నిజముగా ఈ రెండు పంక్తులు ఆర్చిబిషప్‌నకు మరియొక మూలపాఠము ఉన్నట్లు తర్జుమా చేయబడినవి; నిజముగా అది మరియొకటే: అతని అనువాదము ఇది, — మరియు ఆయన నామమునకు భయపడువారితో స్థిరమైన జ్ఞానము కలదు: గోత్రములారా, సాక్ష్యమిచ్చువానిని ఆలకించుడి. ఈ అనువాదము కొంతవరకు సెప్టువజింటునుండి తీసికొనబడినది; అది హెబ్రీకి ఎంతో భిన్నముగా ఉండి, ఏ అర్థమును కనుపరచకుండుటచేత, దానిని పూర్తిగా అనుసరించుట సాధ్యము కాకపోయెను. మన అనువాదములోను, కాల్విన్ చేతను, హెండర్సన్ చేతను ఈ వాక్యభాగము తర్జుమా చేయబడిన విధములో ఎంతో ఎక్కువ పొందిక కలదు; మరియు హెబ్రీ దగ్గరగా అనుసరింపబడినది. తరచుగా "స్థిరమైన జ్ఞానము" అని తర్జుమా చేయబడు ,{}תושיה అను పదము ఇక్కడ మూర్తవాచకముగా, జ్ఞానియైన మనుష్యుని సూచించునదిగా తీసికొనవలెనని డ్రూసియస్ మరియు ఇతరులు కాల్విన్‌తో ఏకీభవించుచున్నారు. {}מטה స్పష్టముగా దండనయొక్క దండము, మరియు యెషయా 10:5, 24లో ఈ అర్థములో ఉపయోగింపబడినది; మరియు {}יעדה అను దానిని, నియమించుట అను {}יעד నుండి కాక, సాక్ష్యమిచ్చుట అను ,{}עד నుండి వచ్చినదిగా, ప్రత్యయముతో కూడి వర్తమానకాలమువలె అన్వయింపబడిన భవిష్యత్కాలముగా ఎంచుట ఈ వాక్యభాగమంతటితో ఎక్కువ పొందికగా ఉన్నది, — "దండమును," దండించు దండమును, "దాని విషయమై సాక్ష్యమిచ్చువానిని ఆలకించుడి." న్యూకమ్ దానిని ఈ క్రియాపదముగా ఎంచెను; అయితే దండమును సూచించు దాని ప్రత్యయమైన ,{}ה ను అతడు లక్ష్యపెట్టలేదు; ఆ దండముచేత దండన సూచింపబడుచున్నది. — సం.

తరువాత అతడు, దండమును, దానిని మీకు ప్రకటించువానిని ఆలకించుడి, అని చేర్చుచున్నాడు. దండము అనుటచేత అతడు బెదరింపును సూచించుచున్నాడు; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది, — "దేవుని స్వరము వట్టి ధ్వనియైనట్లు ఆయనను అపహసించుటయందు మీ గర్వము శిక్షింపబడక పోదు: కాబట్టి శిక్ష తప్పించుకొందుమను నిరీక్షణతో మిమ్మును మీరు మోసపుచ్చుకొనుటకు ఏ హేతువును లేదు; ఏలయనగా దేవుడు తన వాక్యమును తిరస్కరించినందుకు ప్రతీకారము చేయును." ఇష్టపూర్వకముగా దేవునియొద్దకు రాక, యథార్థమైన మనోవినయముతో ఆయన వాక్యమును అంగీకరింపనివారిమీద సమీపించుచున్న ప్రతిదండనను ప్రకటించుటయే ఇప్పుడు ప్రవక్త ఉద్దేశ్యము. కాబట్టి మనుష్యులు దేవుని స్వరమును, అది కేవలము మర్త్యునినుండి వచ్చినట్లు తృణీకరించునప్పుడెల్ల, అట్టివారిమీద మీకా సమీపించుచున్న ప్రతిదండనను ప్రకటించుచున్నాడు; ఏలయనగా తన వాక్యమును తిరస్కరించుట దేవునికి సహింపరాని సంగతి. అందుచేతనే తన వాక్యమునకు కలిగిన తిరస్కారమును గూర్చి మొరపెట్టిన తరువాత, ప్రతిదండన దూరముగా లేదని అతడు వెంటనే చేర్చుచున్నాడు; కాబట్టి దండమును, దానిని గూర్చి ప్రకటించువానిని లేక సాక్ష్యమిచ్చువానిని ఆలకించుడి.

ఈ చివరి వాక్యఖండమును విశేషముగా గమనింపవలెను; ఏలయనగా దేవుడు తాను ప్రతీకారము చేయువాడనని ప్రకటించునప్పుడు భక్తిహీనులు భయపడరు; ఏలయనగా తాము తమ జీవితమునకు లెక్క అప్పగింపవలెనని వారు తలంపరు, లేక వారు మర్త్యుడైన మనుష్యునివైపు మాత్రమే చూచుచు, "ఆహా! మాటలాడువాడెవడు? అతడు నిజముగా మా దేవుడా? అతడు పరలోక శక్తిని ధరించియున్నాడా? మనవంటి మర్త్యుడైన మనుష్యునినే మనము చూచుటలేదా?" అందురు. భక్తిహీనులు ఈ విధముగా సమస్త భయమును విసర్జించి, దేవుని తీర్పులకు విరోధముగా బుద్ధిపూర్వకముగా తమ్మును తాము కఠినపరచుకొనుట మనము ప్రతిదినము చూచుచున్నాము. కాబట్టి దండమును గూర్చి సాక్ష్యమిచ్చువాడెవడో హృదయపూర్వకముగా ఆలోచించుడని ప్రవక్త యూదులకు ఆజ్ఞాపించుట హేతువు లేకుండ కాదు; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది, — "నేను మర్త్యుడనైన మనుష్యుడనని నిజముగా ఒప్పుకొనుచున్నాను, అయితే నన్ను పంపినవాడెవడో జ్ఞాపకముంచుకొనుడి; ఏలయనగా నేను సామాన్య వ్యక్తిగా బయలుదేరుటలేదు, అహంకారముతో ఈ పదవిలోనికి చొరబడలేదు; నేను దేవుని ఆజ్ఞను ధరించియున్నాను; కాదు, దేవుడే నా నోటిద్వారా మాటలాడుచున్నాడు. కాబట్టి మీరు నన్ను తృణీకరించినయెడల, తన ఆజ్ఞలను సమర్థించు ప్రభువు సన్నిధిలో ఉన్నాడు; ఏలయనగా తన సేవకులయందు తాను తృణీకరింపబడుటకు ఆయన అనుమతింపడు; వారు శరీరమును బట్టి నీచులైనను, తన వాక్యమునకు తగిన ఘనత దానికి చెల్లింపబడవలెనని ఆయన కోరును." ప్రవక్త యొక్క నిజమైన భావమును ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము. ఇప్పుడు దాని తరువాత వచ్చునది —

మీకా 6:10-11

10. దుష్టుని యింటిలో దుష్టత్వముచేత కూర్చిన ధననిధులును, హేయమైన తక్కువ కొలతూమును ఇంకను ఉన్నవా?

10. Adhuc an sunt in domo impii thesauri impietatis? Et modius macilentus deterestabilis (vel, provocans iram?)

11. దుష్టమైన త్రాసులును మోసపు గుండ్లుగల సంచియు ఉంచుకొనువారిని నేను పవిత్రులుగా ఎంచుదునా?

11. An justificabo stateras impietatis, et sacculum ponderum doli?

{,}האשeash అను పదము విషయమై వ్యాఖ్యాతలు భిన్నాభిప్రాయములు కలిగియున్నారు: కొందరు దానిని రెండు అక్షరములు చేర్చి చదువవలెనని తలంచి, "ఇంకను మనుష్యుడా?" అని తర్జుమా చేయుచున్నారు. అయితే ఇది వాక్యభాగమును అసంబద్ధముగా చేయును. మరికొందరు, అది {,}אשash అయినట్లు, "ఇంకను అగ్ని యున్నదా?" అని తర్జుమా చేసి, దుష్టముగాను అన్యాయముగాను సంపాదింపబడిన ధనము తన్నుతానే దహించుకొనును గనుక అట్లు పిలువబడెనని ఊహించుచున్నారు. అయితే ఇది వ్యాకరణము కోరుదానికి విరుద్ధము గనుక, {,}האשeash అనునది ఇక్కడ {,}היש eish కు బదులుగా, యోద్‌కు బదులుగా ఆలెఫ్ ఉంచబడినదిగా, తీసికొనబడవలెనని తలంచువారి అభిప్రాయమును అంగీకరించుటకే నేను ఎక్కువ మొగ్గుచూపుచున్నాను: మరియు ఆ వాక్యము ప్రశ్నగా చదువబడవలెనని వారు సరిగానే ఎంచుచున్నారు, భక్తిహీనుని యింటిలో దుష్టత్వపు ధననిధులు ఇంకను ఉన్నవా? ఈ అభిప్రాయము అంగీకరింపబడినయెడల, నిజముగా ఘోరమైన ఒక సంగతిని గూర్చి ప్రవక్త ప్రశ్న వేయుచున్నాడని మనము ఎంచవలెను, — మీరు ఇన్నిసార్లు హెచ్చరింపబడినను, దేవుడు ప్రతిదినము మిమ్మును పశ్చాత్తాపమునకు ప్రేరేపించుచున్నను, దోపుడుచేతను దుష్టత్వముచేతను కూర్చబడిన ధననిధులు ఇంకను మీయొద్ద నిలిచియుండుట ఎట్లు సాధ్యము? దేవుని భయమేదియు మీ మనస్సులను పట్టుకొనకుండునంతగా మీ కాఠిన్యము ఎంత గొప్పది? అయితే తెలియని ఒక విషయమును గూర్చి వారిని విచారించుచున్న న్యాయాధిపతిగా దేవుని మనము ఎంచినను ఆ భావము అనుచితము కాదు, భక్తిహీనుని యింటిలో భక్తిహీనతయొక్క ధననిధులు ఇంకను ఉన్నవా? అనగా, "భక్తిహీనులును దుష్టులును తమ ధననిధులను దాచుచున్నారేమో నేను చూచెదను:" ఏలయనగా దేవుడు తరచుగా భూలోక న్యాయాధిపతుల పాత్రను ధరించును; ఏదైనను ఆయన జ్ఞానమునకు మరుగైయున్నదని కాదు గాని, ఆయన ఒక వ్యాజ్యమును తీర్మానించుటలో తొందరపడువాడు కాడని మనము ఎరుగుటకే. కాబట్టి ఈ అభిప్రాయము ఏమాత్రమును అనుచితము కాదు, అనగా దేవుడు ఇక్కడ భూలోక న్యాయాధిపతి పాత్రను ధరించి ఇట్లు మాటలాడుచున్నాడు, "భక్తిహీనులచేత దాచబడిన ధననిధులు ఇంకను ఉన్నవేమో నేను చూచెదను; నేను వారి యిండ్లను సోదా చేసెదను; వారు తమ నేరముల విషయమై ఇంతవరకు పశ్చాత్తాపపడిరో లేదో నేను తెలిసికొనెదను." కాబట్టి ప్రవక్త మాటలు ఈ విధముగా గ్రహింపబడవచ్చును, భక్తిహీనుని యింటిలో దుష్టత్వపు ధననిధులు ఇంకను ఉన్నవా? ఏలయనగా నేను ఇదివరకే చెప్పినట్లు, వారు జరిగించిన దోపుడులను నానావిధములైన క్రూరత్వములను గూర్చి తాను తెలిసికొనగోరుచున్నానని దేవుడు చూపించుచున్నాడు.

తరువాత ఆయన, తక్కువ కొలయైన తూము, అనగా ఉండవలసినదానికంటె తక్కువైన కొలత, హేయమైనదై యున్నదా? అని చేర్చుచున్నాడు. ఆ పిమ్మట ఆయన, నేను నీతియుక్తమని యెంచుదునా? మొదలైనవి అని పలుకుచున్నాడు. ఈ వచనము పూర్వవచనముతో జతపరచబడి, దానికి వివరణగా చేర్చబడియున్నది. ఏలయనగా దేవుడు న్యాయాధిపతిగా బయలుదేరి వచ్చిన పిమ్మట, తాను ఎట్టి న్యాయాధిపతియో ఇప్పుడు కనుపరచుచున్నాడు; అనగా పక్షపాతమునకు లోనుకానివాడును, తన తీర్పును మార్చనివాడును, ముఖపక్షము చూపనివాడునై యున్నాడు. అయితే మనుష్యులు అధిక భాగము దేవుని తమ చిత్తానుసారముగా మార్చివేసి, తాము ఆయనయెదుట కపటముగా వేషము వేసికొనినయెడల చాలును, ఆయన తమయెడల కటాక్షము చూపునని తమకు తామే వాగ్దానము చేసికొనునప్పుడు, తమ్మును తాము బహుగా మోసపుచ్చుకొందురు. కాబట్టి దేవుడు ఇక్కడ తాను భూలోక న్యాయాధిపతులకు బహుగా భిన్నుడనని ప్రకటించుచున్నాడు; వారు ఇప్పుడు ఒక ప్రక్కకును అప్పుడు మరియొక ప్రక్కకును మొగ్గుచు, చపలులై, తరచుగా సరియైన మార్గమునుండి తొలగిపోవుదురు: అయితే దీనికి భిన్నముగా ఆయన ఇక్కడ, దొంగ త్రాసులను నేను నీతియుక్తమని యెంచుదునా? మోసపు తూనికరాళ్లను, అనగా కపటమైనవాటిని, నేను నీతియుక్తమని యెంచుదునా? అని చెప్పుచున్నాడు; అనగా, “మిమ్మును మీరు మోసపుచ్చుకొను ఆ భ్రమలన్నిటిని విదిలించివేయుడి; ఏలయనగా నేను నా స్వభావమునైనను నా సంకల్పమునైనను మార్చుకొనను; నా ధర్మశాస్త్రముయొక్క సత్యబోధ ప్రకారము ముఖపక్షము లేకుండ దుష్టులనందరిని నేను దండింతును: దుష్టత్వమును దుర్నీతియు ఎక్కడ కనబడునో అక్కడ దండన విధింపబడును.”

కాబట్టి ఈ రెండు వచనములు ఒకదానితో ఒకటి ఎట్లు పొందికగా నున్నవో మనము ఇప్పుడు గ్రహించుచున్నాము. దేవుడు తాను న్యాయాధిపతిగా నుందునని కనుపరచి, ఆ పిమ్మట, ఇదివరకు చెప్పబడినట్లు, తమ నిర్ణయములలో తరచుగా మారుచుండు మనుష్యులకు తాను భిన్నుడనని కనుపరచుచున్నాడు.

మరియొక అర్థమును నేను ప్రస్తావింతును; బహుశా కొందరు దానిని ఎక్కువగా ఇష్టపడవచ్చును. హెబ్రీయుల రీతిప్రకారము ఆ ప్రశ్నను ఒక నిశ్చయ వాక్యముగా గ్రహింపవచ్చును; అనగా స్వల్పకాలములోనే (ఏలయనగా {,}עודoud, అను పదము కొన్నిసార్లు స్వల్పకాలము అను అర్థమిచ్చును,) దుర్నీతిచేత సంపాదించిన ధననిధులు కనబడవు, అవి తీసివేయబడును అని ఆయన చెప్పినట్లున్నది: తరువాత దానికి ధృవీకరణ వచ్చుచున్నది; ఏలయనగా దొంగ కొలతలచేతను మోసపు తూనికరాళ్లచేతను జరుగు మోసములును దోపిడీలును దేవుని తీర్పును తప్పించుకొనలేవు. కాబట్టి దాని భావము ఇదైయుండును: దేవుడు తన పదవినిబట్టి దొంగతనములను తప్పక దండింపవలసియున్నది గనుక, దొంగ తూనికరాళ్లతో మోసగించు మనుష్యులను ఎల్లప్పుడును దండింపబడకుండ ఉండనిచ్చుట ఆయనకు అసాధ్యము. ఇప్పుడు తరువాతి వచనము వచ్చుచున్నది —

248 ఒక వ్రాతప్రతిలో {,{היש అని యున్నది; నిస్సందేహముగా అదే సరియైన పాఠము. సెప్టువజింటులో {μηπυρ} అని యున్నది; దానికి ఏ అర్థమును లేనట్లు కనబడుచున్నది. అనేక ప్రతులలో ,{}האיש అని యున్నది; జూనియస్ మరియు ట్రెమెలియస్ అనుసరించిన పాఠము ఇదే; వారి అనువాదము ఇది, — అన్యాయస్థుని ఇంటిలో ఇంకను ఎవడైనను ఉన్నాడా? అన్యాయపు ధననిధులును? హేయమైన తక్కువ తూమును? — సం. 249 అక్షరార్థముగా అది, “హేయమైన కొరతగల తూమును?” అని యున్నది. మార్కియస్ ఆ మాటలను “Et ephah tenuitatis abominabilis?” అని తర్జుమా చేయుచున్నాడు; హెండర్సన్, “శాపగ్రస్తమైన తక్కువ తూమును?” అని తర్జుమా చేయుచున్నాడు.

250 {.{האזכה క్రియాపదమైన {}זכה సకర్మకముగా వాడబడదని హెండర్సన్ చెప్పుచున్నది సత్యము కాదు. కీర్తనలు 73:13; సామెతలు 20:9 చూడుడి. జెరోము ఆ పదబంధమును numquid approbabo? అని తర్జుమా చేయుచున్నాడు. మన అనువాదము నిస్సందేహముగా సరియైనది. — సం.

మీకా 6:12

12. దాని ఐశ్వర్యవంతులు బలాత్కారముతో నిండియున్నారు, దాని కాపురస్థులు అబద్ధములాడిరి, వారి నోటిలోని నాలుక కపటమైనది.

12. Quia (sic enim verto; nam qui putant esse relationum, frigide exponunt, cujus divites ejus impleverunt rapinis; potius est, quia 251 nam {}אשרsaepe loco causalis particulae accipitur, quia ergo) divites ejus impleverunt (vel seipsos, vel domos suas, subaudiendum est) {,}חמסrapina (vel, violentia;) et incolae ejus locuti sunt fallaciam, et lingua eorum fallax (vel, fraudulenta) in ore ipsorum.

జనులు లోభమునకును దోపిడీకిని ఎంతగా లోబడిపోయిరనగా, వారు కూడబెట్టుకొనిన ఐశ్వర్యమంతయు అన్యాయమైన దోపిడీలచేతనైనను దుష్టలాభముచేతనైనను సంపాదింపబడినదని ప్రవక్త భావము. ఆయన ఇప్పుడు యెరూషలేము పౌరులను సంబోధించుచున్నాడు: ఏలయనగా ఆ కాలమున యూదయ దేశమంతటను దుర్నీతి ప్రబలియుండినను, యెరూషలేము నివాసులను ఆయన ప్రత్యేకముగా నిందించుటకు ఒక కారణముండెను; ఏలయనగా వారు తమ మాదిరిచేత ఇతరులకు దారి చూపువారై యుండిరి, మరియు దుష్టత్వములో మిగిలిన జనులకంటె వారు అధ్వాన్నులై యుండిరి: దేవుని ప్రవక్తలను ప్రతిదినము వినుచుండిరి గనుక వారు కనీసము ఎక్కువ మొండివారై యుండిరి.

కాబట్టి ఆయన, దాని ఐశ్వర్యవంతులు బలాత్కారముచేత తప్ప తమ ధనమును కూడబెట్టుకొనరు అని చెప్పుచున్నాడు. ఆ కాలమున దేవునియెదుట ఐశ్వర్యవంతులు మాత్రమే అపరాధులు కారనుట నిశ్చయమే; అయితే ఎవనికి ఎంత ఎక్కువ స్వాతంత్ర్యము కలదో అంత ఎక్కువగా వాడు దానిని కీడు చేయుటకు వినియోగించును అను ఈ కీడు అత్యధికముగా ప్రబలియున్నది. అధికారము లేనివారు కీడు చేయుటకు ఇష్టము లేనందున కాదు గాని, వారు ఒక విధముగా అడ్డగింపబడియున్నందున మాత్రమే మానుకొందురు; ఏలయనగా దరిద్రత తరచుగా మనుష్యులకు కళ్లెమువలె నుండును. కాబట్టి ఐశ్వర్యవంతులు తమ ఉరులను పన్నగలిగియుండిరి గనుకను, దరిద్రులను అణచివేయుటకు వారికి అధికారముండెను గనుకను, ప్రవక్త తన మాటలను వారిని ఉద్దేశించి పలుకుచున్నాడు; మిగిలినవారు దోషము లేనివారైనను అపరాధము లేనివారైనను అని కాదు, గాని ఐశ్వర్యవంతులయందు దుర్నీతి ఎక్కువ ప్రస్ఫుటముగా కనబడెను; ఏలయనగా నేను ఇదివరకే చెప్పినట్లు, వారి ఐశ్వర్యము వారికి ఎక్కువ అధికారమును ఇచ్చెను.

ఆ పిమ్మట ఆయన తన మాటలను నివాసులందరికిని విస్తరింపజేయుచున్నాడు; వారందరు, అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు, అబద్ధములాడుదురు, అనగా వారియందు యథార్థతయైనను నిష్కపటమైనను లేదు; వారు పూర్తిగా మోసములకును కపటములకును లోబడియున్నారు. మరియు వారి నోటిలో వారి నాలుక కపటమైనది. ఈ పలుకుబడి పైకి అసంగతముగా కనబడుచున్నది; ఏలయనగా నాలుక నోటిలో తప్ప మరెక్కడ యుండగలదు? కాబట్టి వారి నోటిలో వారి నాలుక కపటమైనదని ఆయన చెప్పునప్పుడు ఇది ఒక విధమైన పునరుక్తివలె కనబడుచున్నది. అయితే ఇది ఒక ఉద్ఘాటనపూర్వకమైన పలుకుబడి; దీనిచేత హెబ్రీయులు, మనుష్యులు తమ నోరు తెరచిన వెంటనే వారి వద్ద అబద్ధములు సిద్ధముగా నుండునని సూచింతురు. కాబట్టి ఇది ప్రవక్త, వారినుండి కపటము లేని పవిత్రమైన మాట యేదియు రాజాలదు, ఏలయనగా వారు తమ నోరు తెరచిన వెంటనే అబద్ధములు తక్షణమే బయలువెడలెను; వారి నాలుక మోసకరమైనది గనుక ఈ మనుష్యులనుండి ఎవడును సత్యమునైనను నమ్మకత్వమునైనను నిరీక్షింపజాలడు అని చెప్పినట్లే యున్నది. — అదెట్లు? వారు మాటలాడ మొదలుపెట్టిన వెంటనే ఏదో ఒక కపటమును బయలుపరచిరి; నిష్కపటులను చిక్కులో పడవేయుటకు ఏదో ఒక అబద్ధము వారివద్ద ఎల్లప్పుడును సిద్ధముగా నుండెను.

251 ఇక్కడ కారణము చెప్పబడవలసినదేదియు ముందు వచ్చిన మాటలలో లేదు: కాబట్టి ఈ {{אשר అను పదమును ఇక్కడ ప్రతిపాదింపబడినట్లు తర్జుమా చేయరాదు. ద్విగుణ సర్వనామము వాడబడుట అను హెబ్రీభాషలోని ఒక విశిష్టతకు ఇది ఒక ఉదాహరణ. అక్షరార్థముగా అది, “దాని ఐశ్వర్యవంతులు ఏది” అని యున్నది; ఇది 9వ వచనములో ప్రస్తావింపబడిన పట్టణమును సూచించుచున్నది. గ్రోషియస్, న్యూకమ్, హెండర్సన్ ఆ మాటలను ఇట్లు తర్జుమా చేయుచున్నారు, “దేని ఐశ్వర్యవంతులు,” మొదలైనవి. వెల్ష్ అనువాదము దాదాపు అట్లే యున్నది; హెబ్రీవలెనే దానిని కూడ ఆంగ్లములోనికైనను పండితభాషలలోనికైనను అక్షరార్థముగా సరిగా తర్జుమా చేయలేము, — Yr hon y mae ei chyvoethogion yn llawn trais — ఏదైతే దాని ఐశ్వర్యవంతులు బలాత్కారముతో నిండియున్నారో. అయితే ఈ పలుకుబడి కేవలము “దేని” అను సంబంధ సర్వనామముకంటె ముందు వచ్చినదానికి మరింత స్పష్టమైనదియు సంపూర్ణమైనదియునైన సంబంధమును కలిగియున్నది: దానిచేత సంబంధము మరింత స్పష్టమగుచున్నది. — సం.

కాబట్టి కొద్దిమంది మనుష్యులు మాత్రమే దేవుని న్యాయపీఠము ఎదుటికి పిలువబడలేదు గాని, ఎవరును మినహాయింపబడకుండ అందరును శిక్షావిధికి లోనైరని మనము ఇప్పుడు చూచుచున్నాము; పట్టణములో ఇక ఏ యథార్థతయు లేదనియు, అందరును ఒకరినొకరు మోసగించుటయందే మనస్సు నిలిపియుండిరి గనుక భ్రష్టత్వములు అంతటను ప్రబలియుండెననియు ప్రవక్త చెప్పినట్లున్నది. తరువాతి వచనము వచ్చుచున్నది —

మీకా 6:13-14

13. కావున నీ పాపములనుబట్టి నిన్ను పాడుచేయుటయందు నిన్ను కొట్టుటచేత నేను నిన్ను వ్యాధిగ్రస్తునిగా చేయుదును.

13. Et ego etiam afÒigam te percutiendo, et te disperdam super peccatis tuis (secundum tua scelera.)

14. నీవు భోజనము చేసెదవు గాని తృప్తిపొందవు; నీ క్రుంగుదల నీ మధ్యనే యుండును; నీవు పట్టుకొందువు గాని తప్పింపలేవు; నీవు తప్పించినదానిని నేను ఖడ్గమునకు అప్పగింతును.

14. Tu comedes, et non satiaberis; et dejectio tua in medio tui; et apprehendes, et non servabis; et quod servaveris gladio tradam.

తాను జనులకు న్యాయాధిపతిగా నుందునని ప్రకటించిన పిమ్మట, దేవుడు ఇప్పుడు వారి దండనను గూర్చి మరింత స్పష్టముగా మాటలాడుచున్నాడు. కాబట్టి తాను ప్రతీకారముతో సాయుధుడనై యున్నానని ఆయన చెప్పుచున్నాడు: ఏలయనగా దుష్టత్వమును ద్వేషించు న్యాయాధిపతి సహితము దండింపలేకపోవుట తరచుగా జరుగుచుండును; తాను అడ్డగింపజాలనని తలంచువారి క్రౌర్యమునకు అతడు భయపడును. కాబట్టి జనులను దండించుటకు తనకు శక్తి కొదువగా నుండదని దేవుడు ఇక్కడ సూచించుచున్నాడు; నిన్ను కొట్టుటచేతను లేక గాయపరచుటచేతను నేను నిన్ను బాధింతును, అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా కొందరు ఆ మాటలను అట్లు తర్జుమా చేయుచున్నారు. చెప్పబడినదాని సారాంశము ఇది, — దేవుడు జనులపై దండన విధించకుండ ఆయనను అడ్డగించుటకు ఏదియు ఆటంకముగా నుండదు, ఏలయనగా ఆయన విషయములో శక్తికి కొదువ యుండదు. కాబట్టి దేవుడు తన న్యాయపీఠమును ఎక్కునప్పుడు, మనుష్యులు ఏ విధముగానైనను తప్పించుకొందుమని తమకు తామే వాగ్దానము చేసికొనుటకు ఏ కారణమును లేదు; ఏలయనగా సాధ్యమైన సకల సాధనములచేత వారు బలపరచబడియుండినను దేవుని హస్తమును వారు తొలగింపజాలరు.

మరియు అది ఎట్టి దండనయో ఆయన సూచించుచున్నాడు; ఈ వచనములో ఆయన రెండు విధములైన దండనలను కూడ ప్రస్తావించుచున్నాడు. మొదట ఆయన, నీవు భోజనము చేసెదవు, గాని తృప్తిపొందవు, అని చెప్పుచున్నాడు. దేవుని తెగుళ్లలో కరవు ఒకటని మనకు తెలియును: కాబట్టి జనులు ఆకలిచేత బాధింపబడుదురు, అయితే పొలముల నిస్సారత్వమువలన కాదని ప్రవక్త ఇక్కడ ప్రకటించుచున్నాడు. దేవుడు నిజముగా రెండు విధములుగా కరవును రప్పించును: ఒకసారి భూమి ఏ ఫలమును ఇయ్యదు; ధాన్యము వాడిపోవును, లేక వడగండ్లచేత కొట్టబడి ఫలమియ్యదు; ఈ విధముగా దేవుడు పొలముల నిస్సారత్వముచేత తరచుగా మనుష్యులను లేమికిని కరవుకును లోనుచేయును: ఆ పిమ్మట మరియొక విధానము అవలంబింపబడును, దానిచేత ఆయన మనుష్యులను లేమిచేత క్షీణింపజేయగలడు; అనగా ఆయన ఆహారమను ఆధారమును విరుగగొట్టునప్పుడు, మనుష్యులు ఎంత పరిమాణములో మ్రింగినను అది ఇక వారిని పోషింపలేనట్లు ఆహారమునుండి దాని పోషకశక్తిని ఆయన తీసివేయునప్పుడు జరుగును; దేవుని తీర్పులను గమనించుటకు మనకు కన్నులు మాత్రముండినయెడల, అనుభవము దీనినే రుజువుపరచుచున్నది. ఆయన, నీవు భోజనము చేసెదవు, గాని తృప్తిపొందవు, అని చెప్పునప్పుడు ఈ వాక్యభాగముయొక్క భావమును మనము ఇప్పుడు చూచుచున్నాము; ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్లున్నది, “నాకు ఇష్టమైనప్పుడెల్ల మీకు ఆహారమంతటిని నేను నిజముగా లేకుండ చేయగలను; నా ఆజ్ఞచేత భూమి తానే నిస్సారమగును: అయితే మీ ప్రాణము నా చేతిలో ఉన్నదని మీరు మరింత స్పష్టముగా గ్రహించునట్లు, ఫలము సమృద్ధిగా పండును గాని అది మీకు తృప్తి కలిగింపదు. అప్పుడు మిమ్మును పోషించుటకు ఆహారము చాలదని మీరు గ్రహింతురు; ఏలయనగా తినుటచేత మీరు ఆహారమునుండి ఏ పోషణను పొందజాలరు.”

252 న్యూకమ్ ఈ పంక్తిని వేరుగా తర్జుమా చేయుచున్నాడు, — కాబట్టి నేను నిన్ను కొట్టుటకు ఆరంభింతును. కొన్ని వ్రాతప్రతులను సెప్టువజింటును అనుసరించి, అతడు ఇక్కడి క్రియాపదమును {,{החלתי అని గ్రహించుచున్నాడు; దాని అర్థము ఆరంభించుట; అయితే ఆ తర్జుమా నిస్సారముగా కనబడుచున్నది, ఈ వాక్యభాగమునకు సరిపడదు; మరియు అది సత్యము కాదు, ఏలయనగా ప్రభువు ఇంతకుముందు అనేకసార్లు వారిని కొట్టియుండెను. క్రియాపదము భూతకాలములో నున్నది, ఇదే ఒక చిక్కును కలిగించినది. దీనితో జతపరచబడియున్న తరువాతి వచనములోని క్రియాపదములన్నియు భవిష్యత్కాలములో నుండి, రాబోవు తీర్పును సూచించుచున్నవి. ఈ చిక్కును తొలగించుటకు నేను ఈ క్రింది అనువాదమును ప్రతిపాదించుచున్నాను, — అయితే నిన్ను కొట్టుటచేత నిన్ను దుఃఖపెట్టిన నేనే, నీ పాపములనుబట్టి నిన్ను బొత్తిగా పాడుచేతును: అప్పుడు బెదిరింపబడిన నాశనము వివరింపబడుచున్నది. ,{}השמם పాడుచేయుట అను క్రియాపదము, వచనారంభములోని {}אני నేను అను పదముతో జతపరచబడిన కృదంతమని స్పష్టముగా తెలియుచున్నది, మిగిలినది మధ్యలో వచ్చిన వాక్యభాగము: మరియు హెబ్రీభాషలో తరచుగా జరుగునట్లు, ఒక కృదంతము కర్తృవాచకమును అనుసరించి వచ్చినప్పుడు, అనువాదములో సహాయక క్రియను చేర్చవలెను; దాని కాలము సందర్భముచేత, ఇక్కడైతే తరువాతి వచనముచేత, నిర్ణయింపబడవలెను. పిస్కేటర్ దానిని Desolabo అని తర్జుమా చేసి, అది భవిష్యత్తుకు బదులుగా వాడబడిన తుమున్నంతమని చెప్పుచున్నాడు. దుఃఖమైనను విచారమైనను ఇదివరకే కలుగజేయబడెను, అయితే ఇప్పుడు సంపూర్ణ నాశనము బెదిరింపబడుచున్నది. — సం.

తరువాత ఆయన, మరియు నీ క్రుంగుదల నీ మధ్యనే యుండును, అని చేర్చుచున్నాడు; అనగా, బయటనుండి ఏ మనుష్యుడును నిన్ను కలవరపరచకపోయినను బాధింపకపోయినను, నీవు అంతరంగ కీడులచేత క్షీణించిపోదువు. ఇదే నిజమైన భావము; అయితే వ్యాఖ్యానకర్తలు అతి నిర్లక్ష్యమువలన ప్రవక్త భావమును తగినంతగా ఆలోచింపలేదు. అయినను ఈ వాక్యభాగము గమనింపదగినది: ఏలయనగా ప్రవక్త, లేమివలన కాక దేవుని మర్మమైన శాపమువలన కలుగు కరవును బెదిరించిన పిమ్మట, ఇప్పుడు, నీ క్రుంగుదల నీ మధ్యనే యుండును, అని చేర్చుచున్నాడు; అనగా, “నేను నీమీదికి శత్రువులను రేపకపోయినను, నా ఉగ్రతయొక్క సూచనలు దూరమునుండి కనబడునట్లు ప్రత్యక్షము కాకపోయినను, ఔను, ఎవడును నిన్ను కలవరపరచకపోయినను, నీ క్రుంగుదల, నీ విపత్తు, నీ ప్రేగులకు అంటుకొనియున్నట్లు నీ మధ్యనే యుండును; ఏలయనగా దేవుడు నీమీద తన శాపమును ప్రకటించునప్పుడు నీవు మరుగైన వ్యాధిచేత క్షీణించిపోదువు.”

ఆయన ఇప్పుడు మరియొక విధమైన దండనను జతపరచుచున్నాడు, నీవు పట్టుకొందువు, గాని తప్పింపలేవు, నీవు తప్పించినదానిని నేను ఖడ్గమునకు అప్పగింతును. కొందరు, “స్త్రీ పట్టుకొనును,” అనగా గర్భము ధరించును, “గాని దానిని కాపాడుకొనలేదు;” మరియు, “ఆమె తగిన కాలమున కనినను, పుట్టినదానిని నేను ఖడ్గమునకు అప్పగింతును,” అని చదువుదురు. అయితే ఈ భావము మిక్కిలి బలవంతముగా లాగబడినది. మరికొందరు ఆ మాటలను తండ్రులకు అన్వయించి, “తండ్రీ, నీవు పట్టుకొందువు;” అనగా నీ పిల్లలను కాపాడుటకు నీవు ప్రయత్నింతువు, “గాని నీవు వారిని కాపాడలేవు,” అని చెప్పుదురు. అయితే ఇంత సరళమును స్పష్టమునైన విషయములో వ్యాఖ్యానకర్తలు ఇట్లు వ్యర్థముగా శ్రమపడినందుకు నేను ఆశ్చర్యపడుచున్నాను. ఏలయనగా ఆయన ఇక్కడ దేశమును సంబోధించుచున్నాడు, లేక పట్టణమును సంబోధించుచున్నాడు: ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్లున్నది, “పట్టణము పట్టుకొనును,” లేక కౌగిలించుకొనును; ఏదైనను కాపాడుకొనవలెననియు భద్రముగా ఉంచుకొనవలెననియు కోరు ప్రతివాడును అట్లే చేయును; ఏలయనగా మనము దేనిని సురక్షితముగా ఉంచుకొనగోరుదుమో దానిని పట్టుకొని ఒక విధముగా మన బాహువులలో ఉంచుకొందుము; “మరియు నీవు కాపాడినదానిని నేను ఖడ్గమునకు అప్పగింతును: నిన్నును నీ జనులను కాపాడుకొనుటకు నీవు సకల సాధనములను ప్రయత్నింతువు, గాని నీవు సఫలము కావు: కాబట్టి నీ ప్రయాసమంతయు నీవు పోగొట్టుకొందువు; ఏలయనగా నీవు కొందరిని కాపాడినను, కాపాడబడినవారు నాశనమును తప్పించుకొనరు.”

స్త్రీలింగ ప్రథమపురుష ప్రయోగము వాడబడియున్నది గనుక, ఎవడైనను ఇక్కడ చెప్పబడినదానిని గర్భధారణ విషయములో స్త్రీలకు అన్వయింపగోరినయెడల, వాడు తన అభిప్రాయమును కలిగియుండవచ్చును; ఏలయనగా ఈ భావమును నిశ్చయముగా అంగీకరింపవచ్చును; అనగా ప్రభువు స్త్రీలను గొడ్రాండ్రనుగా చేయుననియు, వారు కనినదానిని వధకు అప్పగించుననియు; ఏలయనగా ప్రభువు తుదకు తల్లిదండ్రులను వారి పిల్లలను ఇద్దరిని ఖడ్గముచేత నాశనము చేయును.

253 న్యూకమ్ ఒక్క వ్రాతప్రతియొక్క ఆధారమైనను లేకుండ, సెప్టువజింటును హూబిగాంటును అనుసరించి, {{ישחך ను ,{`` }יחשך అది చీకటియగును'' అని మార్చివేసెను. దీనివలన ఈ వాక్యభాగముయొక్క భావము గణనీయముగా మారకపోయినను, ఇది తగిన కారణములు లేని మార్పు; దానికి అనుకూలముగా ఏ వ్రాతప్రతియు లేదు, వాక్యభాగమునుండియే ఏ అవసరమును పుట్టదు: నిజముగా క్రుంగుదల, లేక అణగుదల, లేక పడద్రోయబడుట అనునదే సందర్భమునకు మరింత తగినదియు మరింత ఉద్ఘాటనపూర్వకమైనదియునై యున్నది. — సం. 254 క్రియాపదము {,{תסנ; హెండర్సన్ దీనిని హిఫిల్ రూపమని ఎంచుచున్నాడు, {}י విడువబడినది, ఇది కొన్నిసార్లు జరుగును: డ్రూసియస్ మరియు ఇతరులతో కలిసి అతడు దానిని “తీసికొనిపోవుట” అని తర్జుమా చేయుచున్నాడు; అనగా అతడు చెప్పునట్లు సొత్తును కాదు గాని భార్యలను పిల్లలను; ఏలయనగా ఎవరైనను కొంతకాలము సురక్షిత స్థలమునకు తీసికొనిపోబడినను, ఆ తరువాత వారు ఖడ్గమునకు అప్పగింపబడవలసియుండిరి. అనేక ప్రతులలో ,{}ס కు బదులుగా {}ש ఉన్నది; దానివలన అది ,{}נשג అను క్రియాపదమగును; దీనికి పట్టుకొనుట లేక చిక్కించుకొనుట అను అర్థము కలదు. అయితే ఏ అర్థమైనను సందర్భమునకు సరిపడును.

ప్రార్థన

సర్వశక్తిగల దేవా, ఒక్క విధమైన ప్రతీకారమును మాత్రమే గాక లెక్కలేనన్ని విధములైన ప్రతీకారములను జరిగించి, తుదకు మమ్మును బొత్తిగా నాశనము చేయుటకు తగినంత కారణమును నీవు మాయందు కనుగొనగలవు గనుక, — మేము స్వయముగా నీ తీర్పును ముందుగానే ఎదుర్కొని, యథార్థమైన దీనత్వముతో మమ్మును మేము అసహ్యించుకొనునట్లును, న్యాయమైనదియు సరియైనదియు దానిని వెదకుటకు నిజమైన ఆసక్తి మాయందు రగులుకొనునట్లును, ఈ విధముగా నీవు మాయెడల కటాక్షము గలవాడవని మేము కనుగొనునట్లు మమ్మును మేము పూర్తిగా నీకు సమర్పించుకొనుటకు ప్రయత్నించునట్లును అనుగ్రహించుము: మరియు మేము అనేక విధములుగా నిన్ను దుఃఖపరచుచున్నాము గనుక, యథార్థమును నిష్కపటమునైన విశ్వాసముతో మా తలంపులన్నిటిని మా అనురాగములన్నిటిని మా శాంతికరమైయున్న నీ అద్వితీయ కుమారునివైపు మేము లేవనెత్తునట్లును, నీవు శాంతించినవాడవై యుండగా, మేము ఆయనను పట్టుకొని, ఆయన తన స్వరక్తముచేత మాకొరకు సంపాదించిన ఆ పరలోక రాజ్యములోనికి నీవు తుదకు మమ్మునందరిని చేర్చుకొనువరకు, పరిశుద్ధమైన బంధముచేత ఆయనతో ఐక్యపరచబడియుండునట్లును అనుగ్రహించుము. ఆమేన్.

తొంబది యైదవ ఉపన్యాసము

మీకా 6:15

15. నీవు విత్తనము విత్తుదువు గాని కోత కోయవు; ఒలీవపండ్లను త్రొక్కుదువు గాని తైలము పూసికొనవు; క్రొత్త ద్రాక్షారసమును త్రొక్కుదువు గాని ద్రాక్షారసము త్రాగవు.

15. Tu seres, et non metes; tu calcabis (vel, premes) oleum, et non unges te oleo; et mustum, et non bibes vinum.

ముందటి వచనములో బెదిరింపబడిన విపత్తు తరువాత రాబోవు మరియొక విధమైన దండనను ప్రవక్త చేర్చుచున్నాడు. తప్పించుకొనినవారు తుదకు ఖడ్గముచేత నాశనమగుదురని ఆయన చెప్పియుండెను; దేశమంతయు శత్రువులకు దోపుడుసొమ్మగునని ఆయన ఇప్పుడు చెప్పుచున్నాడు: మరియు ఆయన తన మాటలను మోషేనుండి తీసికొనెను; ఏలయనగా ప్రవక్తలు తమకు ఎక్కువ అధికారమును సంపాదించుకొనగోరినప్పుడు, ధర్మశాస్త్రములో నున్న శాపములను అక్షరశః ఉదహరించుట వారికి వాడుకయై యుండెను, ఈ సందర్భములోవలెనే: ద్వితీయోపదేశకాండము 28, లేవీయకాండము 26 చూడుడి. జనులు తమ పొలములను విత్తినప్పుడు మరియొకడు కోయుననియు, — వారు గొప్ప ప్రయాసముతో తమ ద్రాక్షతోటలను సాగుచేసినప్పుడు ఇతరులు ద్రాక్షపండ్లను కోయుదురనియు, — ఇతర దండనలతోపాటు ఈ దండనను దేవుడు జనులమీద ప్రకటించెనని అందరికి బాగుగా తెలియును. భావమేమనగా, భూమి ఏ ఫలమును పండించినను అది శత్రువుల చేతికి చిక్కును, ఏలయనగా సమస్తమును దోపిడీకి గురియగును. మన ఆహారసామగ్రి మాత్రమే గాక మన ప్రయాసఫలము కూడ శత్రువులచేత మ్రింగివేయబడుట చూచుట మిక్కిలి దుఃఖకరమైన విషయము; అది వారు మన రక్తమును త్రాగినట్లే యున్నది: ఏలయనగా మనుష్యుని ప్రయాసము తరచుగా రక్తముతో పోల్చబడును, ఏలయనగా ప్రయాసము చెమటను పుట్టించును. తరువాతి వచనము వచ్చుచున్నది —

మీకా 6:16

16. ఒమ్రీ కట్టడలును అహాబు సంతతివారి క్రియలన్నియు గైకొనబడుచున్నవి, మీరు వారి ఆలోచనలనుబట్టి నడుచుకొనుచున్నారు; అందువలన నేను నిన్ను పాడుగాను దాని కాపురస్థులను ఎగతాళికి కారణముగాను చేయుదును; కాబట్టి నా జనులకు కలుగవలసిన నిందను మీరు భరింతురు.

16. Et observata sunt edicta Amri, et omne opus domus Ahab; et ambulabitis consiliis eorum, ut tradam te in excidium (vel, vastitatem,) et incolas ejus in sibilum; et opprobrium populi mei portabitis.

కొందరు ఆ మాటలను భవిష్యత్కాలములో, “మరియు వారు ఒమ్రీ కట్టడలను గైకొందురు,” మొదలైనవి అని చదివి, ఈ భావమును గ్రహింతురు, — జనులు తమ పాపములలో ఎంత మూర్ఖముగా కొనసాగుదురనగా, ఏ దండనలచేతనైనను వారు దిద్దబడుదురను నిరీక్షణ అంతయు తొలగిపోవునని ప్రవక్త ఇప్పుడు ఆత్మద్వారా ముందుగానే చూచుచున్నాడు. అప్పుడు భావము ఇదైయుండును, “ఈ జనుల దుష్టత్వమును తీక్షణముగాను కఠినముగాను దండింపవలెనని ప్రభువు నిజముగా నిర్ణయించియున్నాడు; అయినను వారు పశ్చాత్తాపపడరు; వారు తమ మొండితనములో మందబుద్ధులై నిలిచియుండి, ఇశ్రాయేలు రాజులనుండి నేర్చుకొనిన తమ మూఢనమ్మకములలో కొనసాగుదురు.” అయితే మరియొక అభిప్రాయము కలదు, అది అధికులచేత అంగీకరింపబడినది, అది ఏమనగా, — యూదులు దేవుని విడిచిపెట్టి ఆయన ధర్మశాస్త్రమును తృణీకరించి, ఇశ్రాయేలు రాజ్యముయొక్క మూఢనమ్మకములవైపు తిరిగిరి. కాబట్టి ఆయన, ఒమ్రీ శాసనములును అహాబు సంతతివారి ప్రతి క్రియయు గైకొనబడెను, అని చెప్పుచున్నాడు. ఒమ్రీ అహాబుకు తండ్రి; రాజును చంపిన జిమ్రీ తిరస్కరింపబడినప్పుడు, ఒమ్రీ సైనికుల ఎన్నికచేత రాజుగా నియమింపబడెను. ఒమ్రీ షోమ్రోనును కొనినప్పుడు అక్కడ ఒక పట్టణమును కట్టెను; దానికి ఘనత సంపాదించుటకై అతడు ఒక దేవాలయమును చేర్చెను; దానివలన విగ్రహారాధన వృద్ధిపొందెను. ఆ తరువాత అతని కుమారుడైన అహాబు సకల విధములైన మూఢనమ్మకములకు తన్నుతాను అప్పగించుకొనెను. ఈ విధముగా పరిస్థితులు నిరంతరము అధ్వాన్నమాయెను. కాబట్టి ప్రవక్త ఇక్కడ ఒమ్రీ రాజును అతని సంతతిని (“అహాబు సంతతి” అను మాటలలో ఇమిడియున్నవారిని) ప్రస్తావించుటచేత, దేవుని పవిత్రముగా ఆరాధించిన యూదులు తుదకు భ్రష్టులై, ఒమ్రీయు అతని కుమారుడైన అహాబును కల్పించిన ఆ హేయక్రియలన్నిటిని అవలంబించినందున, ఇప్పుడు ఇశ్రాయేలీయులకు ఏ విధముగాను భిన్నులు కాకుండిరని స్పష్టముగా సూచించుచున్నాడు. ఇశ్రాయేలు రాజ్యము భ్రష్టమై, అపవిత్రమైన మూఢనమ్మకములు ప్రాబల్యము పొందినను, యూదా గోత్రములో సత్యమతము ఇంకను నిలిచియుండెను: అయితే కాలక్రమమున యూదులు కూడ అట్టి మూఢనమ్మకములలో చిక్కుకొనిరి. ఈ పాపమును గూర్చియే ప్రవక్త ఇప్పుడు వారిని నిందించుచున్నాడు; అనగా వారు ఇశ్రాయేలీయులతో తమ్మును తాము పాలివారినిగా చేసికొనిరి: కాబట్టి ఒమ్రీ శాసనములును అహాబు సంతతివారి సమస్త క్రియయు గైకొనబడెను: మీరు, అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు, (ఇక్కడ భవిష్యత్కాలము, ఇతర చోట్ల తరచుగా వలె, నిరంతర క్రియను సూచించుచున్నది,) వారి ఆలోచనలనుబట్టి మీరు నడుచుకొనుచున్నారు.

ప్రవక్త ఇక్కడ {,}הקעתchekut, కట్టడలు లేక శాసనములు గైకొనబడెనని చెప్పునప్పుడును, ఇశ్రాయేలు రాజుల “ఆలోచనలు” అని చేర్చునప్పుడును, గౌరవనీయమైన పదములను వాడుచున్నాడని గమనింపవలెను: అయినను ఇది వారికి సాకుగా ఏ విధముగాను చెప్పబడలేదు; ఏలయనగా మనుష్యులు తమ స్వకల్పనలయందు సంతోషించుట మాత్రమే గాక వాటిని ఎంతో పొగడినను, ప్రభువు వాటినన్నిటిని అసహ్యించుకొనును. మూఢభక్తిగల మనుష్యులు తమ కల్పనలను పొగడుటకైనను వాటిని సమర్థించుటకైనను చూపు ఆ సాకులు పనికిమాలినవియు నిరర్థకమైనవియునై యున్నవని కనుపరచుటకై ప్రవక్త నిస్సందేహముగా ఉద్దేశపూర్వకముగా ఈ పదములను అవలంబించెను. వారు ఎల్లప్పుడును ప్రజాధికారమును ఆశ్రయింతురు, — “ఇది అందరి సమ్మతిచేత అంగీకరింపబడినది; అది శాసింపబడినది; ఇది ఒకరిద్దరు మనుష్యుల పొరపాటు కాదు; సంఘమంతయు ఇట్లు నిర్ణయించినది: రాజులు కూడ ఇట్లు ఆజ్ఞాపించుచున్నారు; వారికి విధేయత చూపకపోవుట గొప్ప పాపమగును.” కాబట్టి అట్టి సాకులు ఎంత పిల్లచేష్టలో కనుపరచుటకై ప్రవక్త ఇట్లు చెప్పుచున్నాడు, “మీ మూఢనమ్మకములు మీచేత ఘనముగా ప్రత్యేకింపబడియున్నవని నేను నిజముగా ఒప్పుకొనుచున్నాను; ఏలయనగా అవి మీ రాజుల శాసనములచేత ఆమోదింపబడి, అనేకుల సమ్మతిచేత అంగీకరింపబడియున్నవి; అవి అవివేకముగాను ఆలోచన లేకుండను కాక, దీర్ఘానుభవముచేత నేర్పరులైన గొప్ప మనుష్యులచేత సహితము వివేకముతో కల్పింపబడినట్లు కనబడుచున్నవి.” (255 {,{ישתמר అను క్రియాపదము ఏకవచనములో నున్నది, దాని తరువాత బహువచనములో నున్న దాని కర్తృపదము వచ్చుచున్నది. వ్యాకరణవేత్తలు దీనిని వివరింపలేక అనేక అన్వయ విధానములను ప్రతిపాదించుచున్నారు. అయితే ఇది స్పష్టముగా ఒక అసాధారణమైన భాషారీతి; బహువచన నపుంసకలింగ పదములు ఏకవచన క్రియను తీసికొను గ్రీకుభాషలోని రీతిని ఇది కొంతవరకు పోలియున్నది. ఇదివరకే గమనింపబడినట్లు, ఇక్కడ మనకు కనబడు అట్టి అన్వయము వెల్ష్ భాషలో చాల సాధారణము. ఈ క్రియాపదము హిత్పయేల్ రూపములో, అనగా ఆత్మార్థక రూపములో నున్నది; తరచుగా జరుగునట్లు ,{}ת క్రియాపదముయొక్క మొదటి అక్షరముతో స్థానము మార్చుకొనుచున్నది. ఈ రూపము ఎల్లప్పుడును ఆత్మార్థకముగా నుండదు, కొన్నిసార్లు కర్మణిగా నుండును; యెషయా 29:14లోని ,{}סתר విషయములోను, ద్వితీయోపదేశకాండము 3:26లోని ,{}עבר విషయములోను అట్లే యున్నట్లు మనము కనుగొనుచున్నాము. ఇక్కడ కూడ అది తన ఆత్మార్థక భావమును నిలుపుకొనలేదు. అయితే తీవ్రత, శ్రద్ధ, లేక ఆసక్తి సూచింపబడుచున్నదేమో; అనగా ఒమ్రీ కట్టడలు శ్రద్ధగాను జాగ్రత్తగాను గైకొనబడెను. — సం.) అయితే వారు తమ కట్టడలను ఆలోచనలను గూర్చి ఎంతగా అతిశయించినను, తమ విగ్రహారాధనలను మరుగుపరచుటకై వివేకమును అధికారమును ఎంత నమ్మదగినట్లుగా ఆశ్రయించినను, ఆ విషయములన్నియు దేవుని యెదుట నిరర్థకములైయుండెను. ఆలోచనలు అనుటచేత, మనుష్యుల పారంపర్యములలో ఎల్లప్పుడును ప్రకాశించు ఆ అబద్ధ జ్ఞానమును ప్రవక్త నిస్సందేహముగా ఉద్దేశించెను; కట్టడలు అనుటచేత ఆయన రాజాధికారమును ఉద్దేశించెను.

కాబట్టి విగ్రహారాధనకు సంబంధించినదానికి అనుకూలముగా ఒకవైపు అధికారమును మరియొకవైపు జ్ఞానమును చూపి దానికి రంగు పూయుట వ్యర్థమని మనము దీనివలన చూచుచున్నాము. — అదెట్లు? ఏలయనగా దేవుడు అట్టి అసంబద్ధమైన విషయములచేత తనకు అవమానము చేయబడుటకు సమ్మతింపడు; తన వాక్యములో విధింపబడినదాని ప్రకారము తన్ను ఆరాధింపవలెనని ఆయన మనకు ఆజ్ఞాపించుచున్నాడు.

మరియు ఇప్పుడు దండన ప్రకటన వచ్చుచున్నది, నేను నిన్ను పాడుకు అప్పగించునట్లు, దాని కాపురస్థులను, మొదలైనవి. ఇక్కడ పురుష మార్పు కలదు; ప్రవక్త నిరంతరము దేశమును, ఆ పేరుక్రింద జనులను, సంబోధించుచున్నాడు, — కాబట్టి నేను నిన్ను చెరకు, లేక పాడుకు, మరియు నీ కాపురస్థులను ఎగతాళికి అప్పగించునట్లు. ఇది మోషేనుండి తీసికొనబడిన ఉదాహరణ: ఎగతాళి అనుటచేత దుర్దశలో నున్న మనుష్యులు గురియగు నిందను పరిహాసమును ఆయన సూచించుచున్నాడు.

తుదకు ఆయన, నా జనులకు కలుగు నిందను మీరు భరింతురు, అని చేర్చుచున్నాడు. కొందరు జనులు అను పదమును మంచి భావములో గ్రహించి, ఐశ్వర్యవంతులు బాధింపబడిన సామాన్య జనులకు చేసిన అన్యాయములను దేవుడు దండించునని ప్రవక్త ఇక్కడ చెప్పినట్లు ఎంచుదురు; అయితే నా తీర్పులో ఈ అభిప్రాయము మిక్కిలి సంకుచితమైనది. మరికొందరు దేవుని జనుల నింద అనుదానిని ఇట్లు గ్రహింతురు, — తాము దేవుని జనులై యుండిరను దానికంటె యూదులకు ఎక్కువ నిందాకరమైనది మరేదియు ఉండదు; ఏలయనగా అంత ఘనమైన పేరుచేత ఘనపరచబడినవారు ఆ పిమ్మట అంత గొప్ప దుర్దశలకు అప్పగింపబడుట వారికి అవమానమును అపకీర్తిని తెచ్చును. అయితే ఈ వాక్యభాగమును వేరుగా వివరింపవచ్చును: దేవుని జనులు అనుటచేత ఇశ్రాయేలీయులను మనము గ్రహింపవచ్చును; ప్రవక్త ఇట్లు చెప్పినట్లున్నది, “ఇశ్రాయేలీయులు ఎట్లు చూడబడిరో మీరు గ్రహింపలేదా? వారు నా జనులలో భాగము కారా? మీవలెనే వారును అబ్రాహాము వంశమునుండి వచ్చినవారు; మీరు అంతకంటె ఉన్నతమైన గౌరవమునుగూర్చి అతిశయింపజాలరు: కాబట్టి అందరి అభిప్రాయములో వారు మీతో సమానులై యుండిరి; అయినను ఈ ఆధిక్యత నా తీర్పును ఆటంకపరచలేదు, వారికి తగినట్లు వారిని దండించకుండ నన్ను అడ్డగింపలేదు.”

అట్టి అభిప్రాయము ఈ వాక్యభాగముతో పొందికగా నున్నది: అయితే నేను తలంచునట్లు, “నా జనులు” అను మాటలో ఏదో వ్యంగ్యము కలదు; ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్లున్నది, “మీరు ఇంతవరకు నా జనులై యుంటిరను ధైర్యము మిమ్మును కఠినపరచుచున్నది: అయితే ఈ అబద్ధమైనదియు దుష్టమైనదియునైన అతిశయము మీ దండనను అధికముచేయును; ఏలయనగా అన్యజనులమీదను పరదేశులమీదను వలె సాధారణమైన దండనను నేను మీమీద విధింపను; మీ దుష్టత్వమును నేను మరింత కఠినముగా దండింతును; ఏలయనగా మీచేత ఇంత సిగ్గుమాలినట్లుగాను నీచముగాను తృణీకరింపబడిన నా కటాక్షమునకు మీ దండన తగిన పరిమాణములో నుండుట అవసరము.” కాబట్టి దేవుని జనుల నింద అనుటచేత, దేవుడు తన జనులుగా ఎంచునంత ప్రత్యేక ఘనతను అనుగ్రహించిన భక్తిహీనులందరికొరకు న్యాయముగా సిద్ధపరచబడిన మరింత భారమైన తీర్పులను నేను గ్రహించుచున్నాను: ఏలయనగా తన యజమానుని చిత్తము ఎరిగియుండియు దానిని చేయని దాసుడు ఆ కారణముచేత ఎక్కువ కఠినముగా శిక్షింపబడెను, లూకా 12:47. ఇప్పుడు మనము ముందుకు సాగుదము —

256 డ్రూసియస్ ప్రస్తావించిన మరియొక అభిప్రాయము కలదు, — అనగా, దేవుని జనులు పాపము చేసి తమ మూర్ఖత్వములో కొనసాగినయెడల ఆయన వారిమీద ముందుగానే ప్రకటించిన నింద. ఈ భావములో నింద అనగా దండన అని అర్థము. — సం.