ఆమోసు 8

ఆమోసు 8

ఆమోసు 8:1-2

1. ప్రభువైన యెహోవా నాకు ఈలాగు చూపించెను: ఇదిగో, వేసవికాలపు పండ్లగంప యొకటి కనబడెను.

1. Sic ostendit mihi Dominus Jehova; et ecce corbis fructus aestivi (vel, canistrum.) Et dixit, Quid tu vides, Amos?

2. ఆమోసూ, నీకు ఏమి కనబడుచున్నదని ఆయన అడుగగా, వేసవికాలపు పండ్లగంప నాకు కనబడుచున్నదని నేనంటిని.

అప్పుడు యెహోవా నాతో సెలవిచ్చినదేమనగా–నా జనులగు ఇశ్రాయేలీయులకు అంతము వచ్చియున్నది; ఇకను నేను వారిని దాటిపోను.

2. Et dixit, Corbem (vel, canistrum) fructus aestivi: et dixit Jehova mihi, Venit finis super populum meum Israel; non adjiciam amplius transire in eo.

ఇశ్రాయేలు ప్రజలయెడల తండ్రివంటి శిక్షలు ఇకమీదట ప్రయోగింపబడవని మనము ఇదివరకే గమనించిన సంగతిని ప్రవక్త ఈ మాటలచేత, లేక ఈ దర్శనముచేత, స్థిరపరచుచున్నాడు. అందరికిని తెలిసినట్లు, దేవుడు ఆ ప్రజలను ఎట్లు చూచెననగా, వారి మహా విపత్తులయందు సహితము ఆయన వారిని ఎల్లప్పుడు కనికరించుచు వచ్చెను. అనేక శోధనల తరువాత వారు ఆ ఔషధములచేత ఏ ప్రయోజనమును పొందలేనంత మొండివారుగా కనబడువరకు, దేవుడు ఎల్లప్పుడు ఎత్తిన చేతిని నిలిపియుంచియే ఆ ప్రజలను కొట్టుచు వచ్చెను. కాబట్టి ఆమోసు ఇప్పుడు ఈ విషయమునే కొనసాగించుచున్నాడు: అయితే దేవుని తీర్పును మరి సంపూర్ణముగా స్థిరపరచుటకు, లేక కనీసము ప్రజల మనస్సులమీద మరి గొప్ప ముద్ర వేయుటకు, అతనికి ఒక దర్శనము చూపింపబడెను.

దేవుడు అతనికి వేసవికాలపు పండ్లతో నిండిన గంపను చూపించెను. వేసవికాలపు పండ్లు అనుటచేత అతడు పండిన శిక్షను సూచించుచున్నాడని నేను సందేహింపను; అనగా ప్రజల దుర్గుణములు పండిపోయినవనియు, ప్రతిదండన ఇక వాయిదా వేయబడదనియు చెప్పినట్లున్నది: ఏలయనగా దర్శనముయొక్క వివరణ వెంటనే వచ్చుచున్నది, ప్రజలకు అంతము వచ్చియున్నదని మొదలైన మాటలు అతడు పలుకుచున్నాడు; దీనిని మనము మూడవ దర్శనములో ఇదివరకే వివరించితిమి. అయితే హెబ్రీ పదములలో ఒక సామ్యము కలదు, దానిని గ్రీకులో గాని లాటినులో గాని వ్యక్తపరచలేము. {,}קיץkits అనగా వేసవికాలపు పండ్లు, {,}קץkots అనగా అంతము: దేవుడు గంపలో చూపించిన వేసవికాలపు పండ్లు అను పదములో ఒక్క అక్షరము మాత్రమే అదనముగా చేర్చబడియున్నది; పిమ్మట {,}קץkots, అనగా అంతము వచ్చియున్నదని ఆయన చేర్చుచున్నాడు. అయితే ముఖ్యాంశమునుగూర్చి, సందిగ్ధమైనదేదియు ఇక్కడ లేదని మనము చూచుచున్నాము.

ఇప్పుడు మొదటి సంగతికి తిరిగి వచ్చెదము.

దేవుడు నాకు ఈలాగు చూపించెను. నేను ఇదివరకే చర్చించిన దానిని మరల చెప్పవలసిన అవసరము లేదు. తాను అధికారము లేనిదేదియు చెప్పుటలేదనియు, పైనుండి తనకు ఆజ్ఞాపింపబడిన దానినే నమ్మకముగా తెలియజేయుచున్నాననియు ప్రవక్త ఇక్కడ ముందుగా చెప్పుచున్నాడు. దీనిని జాగ్రత్తగా గమనింపవలెను; ఏలయనగా దేవుడు తన ప్రవక్తలను ఎల్లప్పుడు ఎట్లు వాడుకొనెననగా, బోధించు హక్కును సంపూర్ణముగా తనకే ఉంచుకొనెను, తన స్వంత పదవిని, అనగా అధికారము విషయములో, మనుష్యులకు ఎన్నడును అప్పగింపలేదు. పిమ్మట అతడు, ప్రభువైన యెహోవా నాకు చూపించెను, ఇదిగో, వేసవికాలపు పండ్లగంప అని చెప్పుచున్నాడు. వేసవికాలపు పండ్లు అనగా చెర్రీ పండ్లను, ఎక్కువకాలము నిలువగల గట్టి బలములేని పండ్లను మనము గ్రహింపవచ్చును; అయితే ఇది మిక్కిలి సూక్ష్మమైన వివరణ. శిక్ష ఇప్పుడు పండిపోయెనను సరళమైన అర్థమునే నేను తీసికొనుచున్నాను; ఏలయనగా ప్రజలు ఎన్నిసార్లో హెచ్చరింపబడినను పశ్చాత్తాపపడలేదు; అప్పుడు అది ఒక విధముగా వేసవికాలమై యుండెను. ఆయన నాకు వేసవికాలపు పండ్లగంపను చూపించెను. అయితే దేవుడు తన ప్రవక్తను అతడు ఏమి చూచెనని అడుగుటను గూర్చి, అది ఎందుకు చేయబడెనో దాని కారణమును మనము ఇదివరకే వివరించితిమి: ప్రజలు మరి శ్రద్ధగలవారగునట్లు ప్రవక్త మొదట ఆశ్చర్యముతో నింపబడవలసియుండెను; ఏలయనగా దేవునికిని ప్రవక్తకును మధ్య జరిగిన సంభాషణను మనము వినినప్పుడు మన మనస్సులు మేల్కొల్పబడును; జ్ఞాపకముంచుకొనదగినదేదో ఇక్కడ ఉన్నదని వెంటనే మనకు తోచవలెను గదా. కాబట్టి దేవుడు ఈ విధముగా తన ప్రజల మనస్సులను మేల్కొల్పుచున్నాడు. కాబట్టి ఈ పునరుక్తిలో అనవసరమైనదేదియు లేదని మనము చూచుచున్నాము.

ఇప్పుడు దర్శనముయొక్క వివరణ వచ్చుచున్నది, యెహోవా నాతో సెలవిచ్చెను, నా జనులగు ఇశ్రాయేలీయులమీదికి అంతము వచ్చియున్నది. కాబట్టి ప్రవక్త భావము ఇదియని మనము గ్రహించుచున్నాము, — ప్రజలు ఇంతవరకు మితమైన శిక్షలచేత హెచ్చరింపబడిరి; అయితే వారు కఠినులైనందున, అత్యంత ప్రతిదండన సమీపించియుండెను; అప్పుడు దేవుడు ఇక తండ్రి పనిగాని వైద్యుని పనిగాని చేయక, తాను చాలకాలము సహించినవారిని బొత్తిగా నాశనము చేయును. ఈ కాలమునకు ముందే ఇశ్రాయేలు ప్రజలకు మిక్కిలి ఘోరమైన విపత్తులు సంభవించెనని మనకు నిజముగా తెలియును; అయితే దేవుడు ఓర్పు చూపినప్పుడెల్ల, నిజమైన పశ్చాత్తాపమునకు ఆయన వారిని ఎల్లప్పుడు ఆకర్షించుచు వచ్చెను. కాబట్టి ఇకమీదటను అట్టి వ్యవహారమునే తమకు తాము వాగ్దానము చేసికొని, వేషధారులు చేయు వాడుకచొప్పున, తమ్మును తాము ముఖస్తుతి చేసికొనుచు కాలము గడుపకుండునట్లు, అంతము వచ్చియున్నదని ప్రవక్త ఇక్కడ స్పష్టముగా ప్రకటించుచున్నాడు; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది: "మీ దోషము పండిపోయెను: కాబట్టి ఇప్పుడు ఫలమును కోసికొనుడి; ఏలయనగా మీరు ఇక ముందుకు సాగలేరు, ఒక్క దినమైనను సాగలేరు. ఫలము నిజముగా తనంతట తానే మీయొద్దకు వచ్చును." కాబట్టి అంతము వచ్చియున్నది, ఇకను నేను వారిని దాటిపోను. దాటిపోవుట అనునది, మనము ఇదివరకే వివరించినట్లు, శిక్షకు సంబంధించినది. దేవుడు తన ప్రజలను ఎందుకు శిక్షించును? వారి రక్షణనుగూర్చి ఆయన శ్రద్ధగలవాడై యున్నందుననే గదా? కాబట్టి తాను అంతము చేయుదుననియు, ఇకమీదట ప్రజలను దిద్దుటకు ప్రయాసపడననియు ఆయన చెప్పుచున్నాడు, ఏలయనగా ఏదియు ప్రయోజనకరము కాలేదని ఆయన చూచెను. కాబట్టి, నేను వారిని దాటిపోను, అనగా నా అత్యంత ప్రతిదండనను నెరవేర్చెదను: Il n'y faudra plus retourner, అని మనము సాధారణముగా అనునట్లు. తరువాత వచ్చునది —

ఆమోసు 8:3-4

3. ఆ దినమున దేవాలయపు పాటలు ప్రలాపములగును; ఇదే ప్రభువైన యెహోవా వాక్కు: ప్రతి స్థలమందును శవములు విస్తారముగా నుండును; మౌనముగా వారు వాటిని బయట పారవేయుదురు.

3. Et ululabunt cantica templi die illo, dicit Dominus Jehova: multum cadaver (hoc est, multa cadavera) in omni loco prosternentur cum silentio.

4. దరిద్రులను మింగువారలారా, దేశములోని బీదలను లేకుండ చేయువారలారా, ఈ మాట ఆలకించుడి,

4. Audite hoc qui absorbetis pauperem et exterminatis inopes terrae.

ఇశ్రాయేలీయులు తమ మూఢాచారములయందు ఎంతగా ఆనందించిరనగా, దేవుడు తమకు అనుకూలుడై యున్నట్టు తమ వర్ధిల్లుటలో పాటలు పాడుచుండిరి; అందునుబట్టి ప్రవక్త వారిని ఇక్కడ పరోక్షముగా తాకుచున్నాడు; ఏలయనగా అవిశ్వాసులు ప్రస్తుతము కనబడు స్థితినిబట్టి దేవుని ద్వేషమును అనుగ్రహమును రెండిటిని తప్పుగా అర్థము చేసికొనుట వాడుక. తురకలు వర్ధిల్లుచున్నప్పుడు దేవుడు తమ పక్షమున ఉన్నాడని వారు అతిశయపడుదురు: పోపు మతస్థులును అదే తీర్మానము చేయుట మనము చూచుచున్నాము. మనుష్యులు తమ్మును తాము చూచుకొనుటకంటె బాహ్య పరిస్థితులనే ఎక్కువగా చూచుట వారి స్వభావము. కాబట్టి దేవుడు కొంతకాలము వారియెడల ఉదారముగా నున్నప్పుడు, వారు సాధారణముకంటె ఎక్కువ దుష్టులైనను, దేవుడు తమకు అనుకూలుడని వారు సందేహింపరు. ఆలాగే సొదొమీయులు, హఠాత్తుగా సంభవించిన నాశనముచేత ముంచివేయబడిన ఆ సమయమువరకును, తమకు పరలోకముతో సమాధానము కలదని తలంచిరి, (ఆదికాండము 19:14): భక్తిహీనులు మరణముతోను పాతాళముతోను ఒక విధముగా నిబంధన చేసికొనిరని యెషయా చెప్పుటకును ఇదే కారణము, (యెషయా 28:15); మరియు నోవహు దినములనుగూర్చి క్రీస్తు ఏమి చెప్పుచున్నాడో మనకు తెలియును, ఆ కాలమున వారు నిర్లక్ష్యముగా విందులు చేసికొనుచు విలాసవంతమైన ఇండ్లు కట్టుకొనిరి, (మత్తయి 24:38). అట్టి శరీరసంబంధమైన నిర్భయత్వము దాదాపు అన్ని యుగములలోను ప్రబలియున్నది. అయితే ఒక ప్రత్యేకమైన దుర్గుణము ఇక్కడ ప్రవక్తచేత గమనింపబడుచున్నది, అనగా ఇశ్రాయేలు ప్రజలు దేవుని కావలెనని అపహసించుటకు ఉద్దేశించినట్టు తమ దేవాలయములలో పాటలు పాడిరి: ఏలయనగా ప్రవక్తల స్వరములు ప్రతిదినము మారుమ్రోగుచు ఘోరమైనవియు భయంకరమైనవియునైన బెదరింపులను పలుకుచుండెను; అయితే ఆ మధ్యకాలమున ప్రజలు తమ దేవాలయములలో పాడుచుండిరి. ఈ దినములలో పోపు మతస్థులును ఆలాగే చేయుచున్నారు; వారు బొబ్బలు పెట్టుచు రాగములు తీయుచుండగా, దేవుడు రెండు మూడు రెట్లు శాంతించెనని తలంచుచున్నారు; మరియు తమకు సమస్తము వర్ధిల్లుచున్నప్పుడు తమ దేవాలయములలో తమ్మును తాము అభినందించుకొనుచున్నారు.

కాబట్టి దేవాలయపు పాటలు ప్రలాపములగును అని ప్రవక్త చెప్పునప్పుడు ఈ దుర్వినియోగమునే సూచించుచున్నాడు. సంగీతమునకు బదులుగా అతడు ప్రలాపమును పేర్కొనుచున్నాడు; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది: "మీ పాటలు ఇప్పుడు ఆనందముతో నిండియున్నను, దేవుడు వాటిని అంగలార్పులుగా మార్చును."

పిమ్మట అతడు, ఏలయనగా ప్రతి స్థలమందును అనేక శవములు పడద్రోయబడును అని చేర్చుచున్నాడు: అయితే నేను ఆ పదమును కర్మణి ప్రయోగముగా అనువదించుటకు ఇష్టపడుచున్నాను, "ప్రతి స్థలమందును మౌనముగా అనేక శవములు పడద్రోయబడును." మృతదేహములను పాతిపెట్టలేనంతగా సంహారము జరుగునని ఈ మాటలచేత అతడు సూచించుచున్నాడు. పాతిపెట్టు హక్కు శత్రువులచేత సహితము సాధారణముగా పాటింపబడునని మనము వేరొక స్థలములో చెప్పితిమి; ఏలయనగా మృతులమీద ఆగ్రహపడుట శత్రుత్వముకంటె ఎక్కువైనది: బొత్తిగా అనాగరికులుగా ఎంచబడగోరనివారందరును చనిపోయిన తమ శత్రువులను పాతిపెట్టుదురు, లేక వారు పాతిపెట్టబడుటకు అనుమతించుదురు; ఈ విషయమునుగూర్చి శత్రువులమధ్య ఒక విధమైన ఒడంబడిక కలదు, మరియు పాతిపెట్టు హక్కు అన్ని యుగములలోను సాధారణముగా పాటింపబడి, సమస్త జనములలోను పవిత్రమైనదిగా ఎంచబడెను. కాబట్టి మృతదేహములు మౌనముగా పడద్రోయబడునప్పుడు, అది మిక్కిలి ఘోరమైన విపత్తునకు సూచనయై యున్నది. కాబట్టి ప్రతి స్థలమందును అనేక శవములు మౌనముగా పడద్రోయబడునని, అనగా మృతులను పాతిపెట్టుట జరుగదని, ప్రవక్త ఇక్కడ ఎందుకు స్పష్టముగా వ్యక్తపరచుచున్నాడో మనము చూచుచున్నాము. అయితే మనుష్యులు నూరుసార్లు దోషులుగా నిరూపింపబడినను, దేవుడు కొంచెము కఠినమైన శిక్షను నెరవేర్చునప్పుడు ఆయనతో వాదించుట మనము చూచుచున్నాము గనుక, ప్రవక్త ఇప్పుడు ఇశ్రాయేలీయులతో వాదించుచు, మనము ఇదివరకు గమనించిన దానిని మరల చెప్పుచున్నాడు, — దేవుడు వారియెడల క్రూరముగా వ్యవహరింపలేదు, మరియు ఆయన ప్రజలనందరిని దహించి తుడిచివేసినను, వారు దుష్టత్వముయొక్క పరమ అంచులను చేరియుండిరి గనుక, అది న్యాయమైన కారణములచేతనే జరుగును.

61 ఈ వచనముయొక్క అక్షరార్థమైన అనువాదము ఇది అని కనబడుచున్నది — మరియు వారు దేవాలయపు పాటలను ప్రలపించెదరు: ప్రతి స్థలమందును అనేక శవములుండును; — "దానిని పారవేయుము, ఊరకుండుము." ఈ మాటలు ఆకస్మికమైనవి, అయితే మిక్కిలి ప్రభావముగలవి. సాధారణముగా పలుకబడునది, "దానిని పారవేయుము," మొదలైనది, పేర్కొనబడుచున్నది. న్యూకమ్ ఈలాగు అనువదించుచున్నాడు: — "ప్రతి స్థలమందును అనేక శవములుండును: మరియు మనుష్యులు, బయట పారవేయుడి, ఊరకుండుడి, అని చెప్పుదురు." అక్షరార్థముగా అనువదింపబడిన మూలముతో పోల్చగా ఇది మిక్కిలి నీరసమైనది. మరియు మనుష్యులు చెప్పుదురు అని చేర్చుట వాక్యముయొక్క బలమును తగ్గించుచున్నది. — సం.

మరియు అతడు ప్రజల అధిపతులనే పేరుపెట్టి ఎదిరించుచున్నాడు, ఈ మాట ఆలకించుడి, దరిద్రులను త్రొక్కువారలారా, లేక మింగువారలారా, అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. సామాన్య ప్రజలును దాదాపు అంతే ఎక్కువగా అదే దోషములో చిక్కుకొనియున్నను, మనము ఇదివరకే చెప్పినట్లు, ప్రవక్తలు కారణము లేకుండ తమ ప్రసంగములను ముఖ్యులవైపు త్రిప్పలేదు. అప్పుడు ఇశ్రాయేలు ప్రజల స్థితి ఎంత భ్రష్టమై యుండెననగా, హెచ్చైనవారు మొదలుకొని తగ్గినవారివరకు అందరును చెడిపోయిరి, ఎవరును నిందలేనివారు కారు, అనునది నిశ్చయము. అయితే నాయకులకు ఎల్లప్పుడు ఎక్కువ దోషము చెందును గనుక, ప్రవక్తలు వారిని మరి తీవ్రముగాను కఠినముగాను ఎదుర్కొనుటకు ఇదే కారణము: ఏలయనగా సామాన్య ప్రజలలో అనేకులు అజాగ్రత్తచేతనో అజ్ఞానముచేతనో తప్పిపోవుదురు, లేక ఇతరులచేత నడిపింపబడుదురు, అయితే పరిపాలించువారు న్యాయమైనదానిని సరియైనదానిని వక్రముచేసి, పిమ్మట సమస్త విధములైన విచ్చలవిడితనమునకు కారకులగుదురు. కాబట్టి ప్రభువు తన ప్రవక్తలద్వారా వారిమీద అంత తీవ్రముగా విరుచుకుపడుట ఆశ్చర్యము కాదు; ఈ మాట ఆలకించుడి అని చెప్పుటలో ప్రవక్త ఉద్దేశ్యము ఇప్పుడు ఇదే: ఏలయనగా వారిని ఆలకింపుమని ఆజ్ఞాపించునప్పుడు ఆ మాటలో ఒక ఒత్తి చెప్పుట కలదు; అది వారు తమ పాపములను తగినంతగా గమనింపక బొత్తిగా చెవిటివారై యుండినందుననైనను, లేక వారు వ్యర్థముగా దేవునితో వాదించుచుండినందుననైనను; ఏలయనగా తప్పించుకొను మాటలచేత తాము తీర్పునుండి తప్పించుకొనగలమని వేషధారులు తలంచుదురు. దౌర్భాగ్యులను మ్రింగువారలారా, దేశములోని బీదలను నాశనము చేయువారలారా, ఆలకించుడి, అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. ఇక్కడ ఒక వ్యత్యాసము గుర్తింపబడుట మనము చూచుచున్నాము; ప్రవక్త సామాన్య ప్రజలను అధిపతులను సాధారణముగాను భేదము లేకుండను దేవుని న్యాయపీఠము ఎదుటికి పిలువక, తన ప్రసంగమును అధిపతులవైపు మాత్రమే త్రిప్పుచున్నాడు. ఇప్పుడు తరువాత వచ్చునది —

ఆమోసు 8:5

5. అమావాస్య ఎప్పుడు గడచిపోవును, మనము ధాన్యము అమ్మవచ్చును? విశ్రాంతిదినము ఎప్పుడు గడచిపోవును, మనము గోధుమలు బయటపెట్టవచ్చును? అని చెప్పుకొనుచు, తూమును చిన్నదిగాను తులమును పెద్దదిగాను చేసి, మోసముతో త్రాసులను తప్పుగా చేయుచు,

5. Dicendo, Quando transibit mensis, ut vendamus frumentum? et sabbathum, ut aperiamus (hoc est, depromamus) triticum, et attenuemus ephah? (hoc est, mensuram minuemus; scimus enim ephah fuisse communem mensuram: quando ergo minuemus mensuram,) et augemus {,}שקלsiclum, et pervertamus stateras dolosas?

ప్రవక్త ఇక్కడ అదే విషయమును కొనసాగించుచున్నాడు; ఏలయనగా ఇది ప్రజలందరికి వర్తింపదు, సామాన్య ప్రజలలోని దౌర్భాగ్యులను బీదలను అణచివేయగలిగి, విస్తారమైన ధాన్యము కలిగియుండిన దోపిడిగాండ్రకే వర్తించును: నేడును అదే మనము చూచుచున్నాము, — కొద్దిమంది మనుష్యులు కొరత కాలమున ఆహారపదార్థములను దాచిపెట్టుకొందురు, అందుచేత వారు దౌర్భాగ్యులైన మనుష్యులను కొరతకు లోనుచేసి ఒక విధముగా చంపుదురు.

కాబట్టి ధనవంతులైన కొద్దిమంది ప్రజలనందరిని కరవు స్థితిలో ఉంచియుండిరి గనుక, ప్రవక్త ఇక్కడ ఈలాగు చెప్పుచున్నాడు: "మీరు ఇంతవరకు మనుష్యులను దౌర్భాగ్యముచేతను కొరతచేతను చంపుచు వచ్చితిరి గనుక, దేవుడు మీయెడల మిక్కిలి కఠినముగానో మిక్కిలి క్రూరముగానో వ్యవహరించుచున్నాడని మీరు తలంచుచున్నారా?" ఎవడైనను అభ్యంతరము చెప్పి, ప్రవక్త ఇదివరకు బెదరించిన సంహారము ప్రజలందరికి సామాన్యమైనదై యుండెను గనుక, ప్రజలకు చేయబడిన అన్యాయములు కొద్దిమంది మనుష్యులచేత వారిమీదికి తేబడెనని ఇప్పుడు చెప్పుట సరికాదని అనినయెడల: దీనికి నేను ఈలాగు ఉత్తరమిచ్చుచున్నాను, ప్రజలలో దిద్దబడవలసిన ఇతర దుర్గుణములు ఉండెను, దీనిని మనము ఇదివరకే చూచితిమి, ఇతర భాగములలో మరల చూచెదము; అయితే తమ స్వంత ఘనతను ఆధారము చేసికొని, తాము సామాన్య గతినుండి మినహాయింపబడినవారమనియు స్వతంత్రులమనియు తలంచిన గర్విష్ఠులతో ఆరంభించుట అవసరమై యుండెను. కాబట్టి వారి నోళ్లను మూయుట అవసరమై యుండెను: మరియు ప్రవక్త తన వంతున ఇతరులను విడిచిపెట్టలేదు. అయితే ప్రభువు గర్విష్ఠులను, లోకసంబంధమైన ఐశ్వర్యమును అధికారమును కలిగినవారిని అదుపులో పెట్టి అడ్డగింపనియెడల, వారు ఎంతటి వెఱ్ఱి మూర్ఖత్వమునకు పరుగెత్తుదురో మనము చూచుచున్నాము. ప్రవక్త ఇప్పుడు ముఖ్యముగా వారినే సంబోధించుటకు ఇదే కారణము.

కాబట్టి మీరు, మనము ధాన్యము అమ్మునట్లు నెల ఎప్పుడు గడచిపోవును? అని చెప్పుచున్నారు. కొందరు నెల అనగా అమావాస్య అని తీసికొనుచున్నారు; అది కొన్నిసార్లు ఆ అర్థములో తీసికొనబడును, ఈ వ్యాఖ్యానము సంభావ్యమైనదే; ఏలయనగా వెంటనే విశ్రాంతిదినము అను పదము వచ్చుచున్నది. కాబట్టి మనము మన ధాన్యమును అమ్మగలుగునట్లు నెల ఎప్పుడు గడచిపోవును, విశ్రాంతిదినము ఎప్పుడు గడచిపోవును? విశ్రాంతిదినమునగాని అమావాస్యనాడుగాని వ్యాపారము చేయుట ధర్మము కానందున, వారు ఒక్క దినము విశ్రమించినప్పుడెల్ల, అంత కాలము తమకు నష్టమాయెనని తలంచిరి; ఏలయనగా లోభులు అలసిపోవుట మనము చూచుచున్నాము, వారి దురాశ ఎల్లప్పుడు వారిని ప్రేరేపించుచుండును, వారు పొయ్యివంటివారు: వారు ఈలాగు వేడిగా నుండుటచేత, ఒక గంట పోయినను ఒక సంవత్సరమంతయు గడచిపోయెనని వారు తలంచుదురు; వారు కాలముయొక్క ప్రతి క్షణమును లెక్కించుదురు.

… ఇదేమి," అని వారు చెప్పుదురు, "ఏ వర్తకుడును రావుటలేదే? నేను ఇప్పుడు ఒక దినము విశ్రమించితిని, ఒక్క దమ్మిడీయైనను సంపాదింపలేదు." కాబట్టి లోభులు అంత మిక్కిలి జాగ్రత్తగలవారై యున్నందున, ప్రవక్త ఇక్కడ మనస్సుయొక్క ఈ రోగమునే సూచించుచున్నాడని సంభావ్యమగుచున్నది; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది: "మీకు విశ్రాంతి లేదు, విరామము లేదు. ప్రతి అమావాస్యనాడు విశ్రమింపవలెనని దేవుడు తన ప్రజలకు ఆజ్ఞాపించెను; మరియు ఏడవ దినమున మీరు ప్రతి పనినుండి మానవలెనని కూడ ఆయన చిత్తము: మీకు ఏ లాభమును రానందున అది పోయిన కాలమని మీరు తలంచుచున్నారు." అయితే మరియొక వివరణయు అంతే సంభావ్యమైనది, అది ఇది, — ధాన్యము ప్రతి నెల మరి ప్రియమగునని వారు ఎదురుచూచిరి; మన దినములలో ప్రతి దిక్కునుండి ధాన్యమును పోగుచేసి ఈ విధముగా మనలను కొరతకు లోనుచేయు ఆ దోపిడిగాండ్రు లాభముకొరకు నోరు తెరచుకొని యున్నట్లే; వారు నెల తరువాత నెల ఎదురుచూచుచు, ధాన్యపు వెల పెరుగునట్లు ఏదైన విపత్తు సంభవింపవచ్చునని తలంచుదురు; మంచు గాని వర్షము గాని రావచ్చును, ఏదైన ఆపద సంభవింపవచ్చును; వసంతకాలము గడచిపోవునప్పుడు వడగండ్లు గాని కాటుకతెగులు గాని రావచ్చును; సంక్షేపముగా, వారు ఒక విధముగా ఏదైన కీడుకొరకు పొంచియుందురు. ఈ అర్థము ఈ స్థలమునకు అనుచితముగా సరిపోదు; అదే సమయమున వారు దీనిని అధిక మాసమునకు వర్తింపజేయుదురు, అది అదనముగా చేర్చబడినదై కాలమును పొడిగించును, అందుచేత సంవత్సరము దీర్ఘమగును: విశ్రాంతిదినమునుగూర్చి తరువాత వచ్చునది ఈ అభిప్రాయముతో బాగుగా సరిపోవుచున్నది; ఏలయనగా ఆ పదము ఏడవ దినము అను అర్థముగాక మరియొక అర్థములో తీసికొనవలెను, ఏలయనగా ప్రతి ఏడవ సంవత్సరమున యూదులలో దున్నుటయు భూమిని సాగుచేయుటయు జరుగలేదని మనకు తెలియును; పంట లేనప్పుడు ధాన్యము మరి ప్రియమై యుండెను. కాబట్టి ఈ విధముగా లోభులకును బలాత్కారముగా దోచుకొనువారికిని ఒక విధముగా వేట సిద్ధపరచబడియుండెను.

కాబట్టి మనము మన కొట్లను తెరచునట్లు విశ్రాంతిదినము ఎప్పుడు గడచిపోవును? సాగుబడియు ఫలసాయమును కోతయు లేని సంవత్సరమంతయు గడచిపోవువరకు వారు తమ కొట్లను మూసియుంచిరి; పిమ్మట వారు తమ కొట్లను తెరచిరి, లేక కనీసము వారు వాటిని ఎక్కువగా తెరచిన కాలము అదియే. కాబట్టి వారు ప్రజలయెడల అంత క్రూరముగా వ్యవహరించిరి గనుక, ప్రవక్త వారిని న్యాయముగా గద్దించుచు, దేవుడు వారియెడల మిక్కిలి కఠినముగా వ్యవహరింపలేదనియు, వారు పాత్రులైన ప్రతిఫలమునే వారికి ప్రతిఫలముగా ఇచ్చెననియు చూపుచున్నాడు. ఇతర విషయములను మరుసటి ఉపన్యాసమునకు వాయిదా వేయుదము.

ప్రార్థన.

సర్వశక్తిగల దేవా, మేము సమయముండగనే పశ్చాత్తాపపడి నీ తీర్పును ముందుగానే తప్పించుకొనునట్లు నీవు ప్రతిదినము మమ్మును హెచ్చరించుట మానకున్నావు గనుక, — మా దుర్గుణములు పండిపోవువరకు ఆలస్యము చేయునంతగా మేము చెవిటివారమును మందులమునై యుండకుండ అనుగ్రహించుము, లేనియెడల మాకు ఏ ఔషధమును మిగిలియుండదు; అయితే దానికి భిన్నముగా, నీ బెదరింపులచేత మచ్చికచేయబడి లోపరచబడినవారమై, మేము నీ కనికరమునొద్దకు పారిపోయి, నీ తీర్పులు దూరముగా నుండగనే వాటిని ఎట్లు ధ్యానింపవలెననగా, మా మూర్ఖత్వముచేత మేము నీ ఉగ్రతను రేపక, నీ కుమారుడైన క్రీస్తు నామమున నీతో సమాధానపడుటకు ప్రయాసపడుటచేత క్షమించుటకు నిన్ను సమ్మతిపరచునట్లును, ఇది నోటితోను నాలుకతోను మాత్రము గాక, లేక మరి ఏ బాహ్య సాధనములచేతను మాత్రము గాక, హృదయముయొక్క నిజమైన భావముతోను దానికి తగిన జీవితముతోను చేయునట్లును అనుగ్రహించుము; అప్పుడు మేము నీ పిల్లలవలె యథార్థతతోను నిష్కపటముతోను మమ్మును సమర్పించుకొందుము, నీవును మా ప్రభువును నీ కుమారుడునైన ఆ క్రీస్తునందే మాకు తండ్రిగా నిన్ను కనుపరచుకొందువు. ఆమేన్.

అరువది యారవ ఉపన్యాసము

నా గత ఉపన్యాసములో ఈ విషయమును మధ్యలో ఆపివేయవలసిన అవసరము నాకు కలిగెను: ఆరవ వచనమును దానికి ముందున్న రెండు వచనములతో కలిపి చదువవలెను. ప్రవక్త ఈలాగు చెప్పుచున్నాడు

ఆమోసు 8:6

6. మనము వెండికి దరిద్రులను, ఒక జత చెప్పులకు బీదవారిని కొందము; గోధుమల తాలును అమ్ముదము అని అనుకొనుచున్నారు.

6. Ut emamus argento pauperes et inopem pro calceamentis, et quisquilias frumenti vendamus.

ఇక్కడ అతడు ఇంకను ధనవంతుల లోభమునుగూర్చియే మాటలాడుచున్నాడు, వారు కొరత కాలమున బీదలను తమకు లోబరచుకొని దాసత్వమునకు లోనుచేసిరి. అతడు ఇంతకుముందు విశ్రాంతిదినములనుగూర్చి మాటలాడెను, మోసపు త్రాసులనుగూర్చియు మాటలాడెను; ఇప్పుడు మరియొక విధమైన మోసమును చేర్చుచున్నాడు, — గోధుమల తాలును అమ్ముటచేత వారు తమకొరకు బీదలను కొనిరి.

మనుష్యులు కరవుచేత అణచివేయబడినప్పుడు, దారిద్ర్యమును తీవ్రమైన కొరతయు ఎంత ప్రభావముగలవో మనకు నిజముగా తెలియును; వెలకట్టలేని మూల్యముచేతనైనను తమ్మును తాము విడిపించుకొనకుండుటకంటె, వారు నూరుసార్లు తమ ప్రాణమును అమ్ముకొనుటకైనను ఇష్టపడుదురు: ఆహారము జీవమునకు ఆధారము గాక మరేమి? కాబట్టి మనుష్యులు ఎల్లప్పుడు ఇతర వస్తువులన్నిటికంటె తమ ప్రాణమునే ఎక్కువగా ఎంచుదురు. కాబట్టి ధనవంతులు అట్టి అవకాశముకొరకు నోరు తెరచుకొని యుండిరను ఈ దుర్నీతిని ప్రవక్త ఖండించుచున్నాడు.

ధాన్యపు వెల ఎక్కువగా ఉండుట వారు చూచిరి; "బీదలు మన స్వాధీనములోనికి వచ్చుటకు ఇదే సమయము, ఏలయనగా వారు ఉచ్చులో చిక్కుకొనినట్టు మనము వారిని పట్టుకొనియున్నాము; కాబట్టి ఒక జత చెప్పులకు మనము వారిని కొనవచ్చును." అయితే మరియొక సంగతి ఈ దుర్నీతిని హెచ్చించుచున్నది, — వారు గోధుమల తాలును అమ్మిరి; మరియు వారు బీదలను దాసత్వమునకు లోనుచేసినప్పుడు, వారిని పోషింపలేదు; సాధారణముగా చేయబడునట్లు వారు గోధుమలతో మురికిని చెత్తను కలిపిరి; ఏలయనగా కొరత సామాన్య ప్రజలను బాధించునప్పుడు అట్టి దోపిడిగాండ్రు సాధారణముగా ఇట్లు చేయుదురని మనకు తెలియును; వారు గోధుమలకు బదులుగా యవలను అమ్ముదురు, యవలకు బదులుగా పొట్టును చెత్తను అమ్ముదురు. ఈ విధమైన అన్యాయము క్రొత్తది కాదు, అసాధారణమైనదియు కాదని ఈ స్థలమునుండి మనము నేర్చుకొనుచున్నాము.

ఇప్పుడు శిక్షయొక్క ప్రకటన వచ్చుచున్నది —

ఆమోసు 8:7

7. యాకోబుయొక్క అతిశయాస్పదముతోడని యెహోవా ప్రమాణము చేయునదేమనగా–వారి క్రియలలో దేనినైనను నేను ఎన్నటికిని మరువను.

7. Juravit Jehova per excellentiam Jacob, Si obliviscar unquam omnia opera eorum.

దేవుడు ధనవంతుల దుర్గుణములను తెలియజేసి, ఇప్పుడు తానే వారికి న్యాయాధిపతియు ప్రతిదండన చేయువాడునై యుందునని చూపుచున్నాడు: ఏలయనగా వారు కేవలము గద్దింపబడినయెడల, హొరేస్ పేర్కొనిన వడ్డీవ్యాపారివలె, వారు అంతగా లక్ష్యపెట్టియుండెడివారు కారు; ఆ వడ్డీవ్యాపారి, "ప్రజలు నన్ను చూచి ఈలవేయవచ్చును, అయితే నన్ను నేను అభినందించుకొందును" అని చెప్పెను. ఈ దోపిడిగాండ్రును కడుపు నిండినప్పుడు ఆలాగే చేయుచుండిరి: ప్రజలందరు వారికి విరోధముగా కేకలు వేసినను, దేవుడు పరలోకమునుండి ఉరిమినను, వారు సమస్తమును ఎగతాళి చేసి నవ్విరి; ఏలయనగా వారు సమస్త సిగ్గును బొత్తిగా కోల్పోయియుండిరి; మరియు వారు కఠినులైరి; తృప్తిలేని దురాశ వారిని ఎంతగా గ్రుడ్డివారిగాను వెఱ్ఱివారిగాను చేసెననగా, సరియైనదియు తగినదియునైన దానిని గూర్చిన సమస్త శ్రద్ధను వారు విసర్జించిరి. అది అట్లుండగా, వారు శిక్షను తప్పించుకొనలేరని దేవుడు ఇప్పుడు ప్రకటించుచున్నాడు; మరియు ఈ బెదరింపు వారి హృదయములలోనికి మరి ప్రభావముగా చొచ్చుకొనిపోవునట్లు, ప్రవక్త దేవుని నామమున ఒక ప్రమాణమును ఉపయోగించుచున్నాడు, యెహోవా యాకోబుయొక్క అతిశయాస్పదముతోడని ప్రమాణము చేసెను అని అతడు చెప్పుచున్నాడు.

ఒక ప్రాచీన అనువాదకుడు ఈ మాటలను, "యాకోబుయొక్క గర్వమునకు విరోధముగా ఆయన ప్రమాణము చేసెను" అని అనువదించెను: అయితే అతడు ప్రవక్త ఉద్దేశ్యమును తగినంతగా ఆలోచింపలేదు; ఏలయనగా ఇక్కడ అతడు దుర్గుణమునుగూర్చి కాదు, ప్రభువు అబ్రాహాము సంతతికి అనుగ్రహించిన ఆ ఘనతనుగూర్చి మాటలాడుచున్నాడు; ఏలయనగా 'యాకోబుయొక్క అతిశయాస్పదమును నేను అసహ్యించుకొనుచున్నాను' అను ఈ మాటను మనము ఇంతకుముందు చూచితిమి.

కొందరు, "యాకోబుయొక్క గర్వమును నేను అసహ్యించుకొనుచున్నాను" అని అనువదించుచున్నారు, దేవుడు అక్కడ వక్రమైన అహంకారమునుగూర్చి మాటలాడుచున్నట్టు. అయితే ఆయన దానికి భిన్నముగా, ఇశ్రాయేలీయులు మోసపోయిరని భావించుచున్నాడు, ఏలయనగా ఒక విశేషమైన ఆధిక్యముచేత తాము గొప్ప అనుగ్రహములోనికి చేర్చబడితిమి గనుక తాము సురక్షితముగాను నిర్భయముగాను ఉన్నామని వారు తలంచిరి. "ఇది వారికి ఏమియు ప్రయోజనకరము కాదు," అని ప్రభువు చెప్పుచున్నాడు; "ఇంతవరకు నేను అబ్రాహాము పిల్లలయెడల దయగలవాడను ఔదార్యముగలవాడనై యుంటిని; అయితే ఇప్పుడు ఈ ఘనతనంతటిని నేను అసహ్యించుకొనుచున్నాను." ఆలాగే ఈ స్థలములోను ఆయన, యెహోవా యాకోబుయొక్క అతిశయాస్పదముతోడని ప్రమాణము చేసెను అని చెప్పుచున్నాడు. వారు తమ ఘనతను బట్టి గర్వించిరి, అయితే అది దేవుని ఉచితమైన కృపావరమే; కాబట్టి దేవుడు వారి అహంకారమును గద్దించుటకు మిక్కిలి తగిన ప్రమాణరూపమును మధ్యను పెట్టుచున్నాడు. అదే సమయమున కొందరు, "నాతోడని, (కనీసము వారు ఈ వివరణ ఇచ్చుచున్నారు,) నాతోడని నేను ప్రమాణము చేసితిని" అని అనువదించుచున్నారు: ఏలయనగా దేవుడే యాకోబుయొక్క మహిమయై యుండెను. మరికొందరు, {,}גאוןgaun అను ఈ పదముచేత పరిశుద్ధస్థలము సూచింపబడుచున్నదని తలంచుచున్నారు; ఏలయనగా దేవుడు తన ప్రజల మధ్యను దానిని తనకొరకు నివాసస్థలముగా ఏర్పరచుకొనెను గనుక, అది యాకోబుయొక్క అతిశయాస్పదమై యుండెను: అందుచేతనే, ఆయన కెరూబుల మధ్యను నివసించుచున్నాడని తరచుగా చెప్పబడుచున్నది; ఆయన పరిశుద్ధస్థలములో మూయబడియుండెనని కాదు, అక్కడ ప్రజలు ఆయన సన్నిధిని, ఆయన అనుగ్రహమును, ఆయన శక్తిని గ్రహించిరి గనుక. అయితే ఈ స్థలములో అతిశయాస్పదము అను పదముచేత, దేవుడు ఆ ప్రజలను లోకములోని మిగిలినవారినుండి తనకొరకు ప్రత్యేకపరచుకొనిన దత్తపుత్రత్వమునే నేను గ్రహించుచున్నాను. కాబట్టి యెహోవా ప్రమాణము చేసెను. ఎట్లు? యాకోబుయొక్క అతిశయాస్పదముతోడని: ఈ విధముగా ఆయన ప్రజల కృతఘ్నతను కఠినముగా సూచించుచున్నాడు, ఏలయనగా వారు ప్రతి విషయములోను దేవునికి బద్ధులమని ఒప్పుకొనలేదు; ఇతర జనములు అనేక విషయములలో వారికంటె శ్రేష్ఠులై యుండగా, వారు ప్రత్యేకముగా ఏర్పరచబడిరి. ఆ అల్పమైన ప్రజలు దేవుని ప్రత్యేక స్వాస్థ్యముగాను వారసత్వముగాను ఏర్పరచబడుట నిస్సందేహముగా వెలకట్టలేని అనుగ్రహమై యుండెను. కాబట్టి ప్రవక్త ఇప్పుడు దేవుని కోపపడువానిగా సరిగా ప్రవేశపెట్టుచున్నాడు; మరియు ఆ ప్రమాణరూపము ప్రజల కృతఘ్నతను కనుపరచుటకు తగినదై యున్నది: "ఏమి! మీరు ఇప్పుడు నాకు విరోధముగా లేచి మీ కొమ్ములను ఎత్తుచున్నారా? ఏ హక్కుచేత? ఏ నెపముచేత? మీరెవరు? నేను మిమ్మును ఏర్పరచుకొంటిని, మీరు నిజముగా నాకు ఈ ప్రతిఫలమును చెల్లించుచున్నారు, — మీరు సమస్తమును నాకు ఋణపడియున్నను, నా హక్కును నాకు దక్కకుండ చేయ చూచుచున్నారు. కాబట్టి యాకోబుయొక్క అతిశయాస్పదముతోడని నేను ప్రమాణము చేయుచున్నాను, — నేను మీకు అనుగ్రహించిన ఉపకారములతోడని ప్రమాణము చేయుచున్నాను, — నా దృష్టికి న్యాయముగా ప్రశస్తమైనది అవమానకరముగా అపవిత్రపరచబడుటకు నేను అనుమతింపను. కాబట్టి నేను ఇంతవరకు మీకు అనుగ్రహించినదంతయు మీ తలలమీదికే తిరిగి రప్పించెదను, మీరు పాత్రులైనట్లుగా మీరు దుర్భరముగా నశించెదరు." ఇదే భావము.

కాబట్టి ప్రవక్త ఉపయోగించుచున్న ప్రమాణమును ప్రస్తుత సందర్భమునకు వర్తింపజేయవలెనని మనము చూచుచున్నాము. మీ క్రియలన్నిటిని నేను ఎన్నటికిని మరువను, అనగా మీ క్రియలలో ఏదియు శిక్షింపబడకుండ విడువబడదు, అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. ఏలయనగా మనస్సాక్షి కొన్నిసార్లు వేషధారులను కలవరపెట్టినను, అనేక సంగతులు మరుగైయుండవచ్చునని వారు తలంచుదురు; మరియు నూరవ భాగమునకు, లేక మహా ఎక్కువైతే పదియవ భాగమునకు, లెక్క అప్పగింపవలసివచ్చినయెడల, అది చాలునని వారు తలంచుదురు: "ఏమి! దేవుడు ఒకవేళ దీనిని గాని దానిని గాని గమనింపవచ్చును, అయితే అనేక తప్పిదములు ఆయనకు తప్పిపోవును." కాబట్టి వేషధారులు ఈ విధముగా నిర్లక్ష్యముగా తమ్మును తాము మోసపుచ్చుకొనుచున్నారు గనుక, ప్రవక్త ఈలాగు చెప్పుచున్నాడు: "నా దృష్టికి ఏదియు ఎన్నటికిని మరుగైయుండదు; మరియు, వారి క్రియలన్నియు నేను ఇప్పుడు ఎరిగియున్నట్లే, వారి పాపములన్నియు నా గ్రంథములలో, నా జ్ఞాపకములో వ్రాయబడియున్నవని నేను చూపెదను; అందుచేత చివరకు సమస్తమును లెక్కకు పిలువబడును." ఇప్పుడు తరువాత వచ్చునది —

ఆమోసు 8:8

8. ఇందునుబట్టి భూమి కంపింపదా? దాని నివాసులందరును అంగలార్చరా? అది యావత్తు జలప్రవాహమువలె పొంగును; ఐగుప్తు ప్రవాహమువలె అది కొట్టుకొనిపోయి మునిగిపోవును.

8. Annon super hoc tumultuabitur terra, et lugebit quicunque habitat in ea? Et ascendet quasi flumen tota (vel, elevabitur,) et profligabitur et submergetur quasi a fluvio AEgypti.

గత వచనములో ఉన్నదానిని అతడు వేరొక మాటలతో స్థిరపరచుచున్నాడు: ఆ ప్రశ్న ఒత్తి చెప్పునదై యున్నది, ఏలయనగా అది రెట్టింపు దృఢీకరణ. ఒక విషయమునుగూర్చి ఏ మాత్రము సందేహము లేనప్పుడు సాధారణముగా ప్రశ్న వేయబడునని మనకు తెలియును. కాబట్టి సమస్త న్యాయమును నీతిని వక్రపరచినవారు, సమస్త న్యాయమును ఉల్లంఘించినవారు, ఏ మానవత్వపు భావములచేతను ప్రేరేపింపబడనివారు, ఎట్లు సురక్షితముగా నిలువగలరని దేవుడు ఇక్కడ నిశ్చయమైన సంగతినిగూర్చి అడిగినట్టు అడుగుచున్నాడు, — అట్టివారు ఎట్లు సురక్షితముగా నిలువగలరు? అది అసాధ్యము. కాబట్టి ప్రవక్త ఇక్కడ ఎందుకు ప్రశ్నను ఉపయోగించుచున్నాడో మనము చూచుచున్నాము; తాను ప్రకటించుదానిని మరి సంపూర్ణముగా స్థిరపరచుటకే.

భూమి కలవరపడదా? అని అతడు చెప్పుచున్నాడు; వీరు సమస్త క్రమమును చెదరగొట్టునప్పుడు, సామెత చెప్పునట్లు, ఆకాశమును భూమిని కలగలుపునప్పుడు, అంత బలాత్కారమైన గందరగోళము క్రింద భూమి నిమ్మళముగా ఉండగలదా? సమస్త వివేకమును న్యాయమును తారుమారైనప్పుడు, భూమి కలవరపడక వేరేలాగు ఎట్లు ఉండగలదు? అని అతడు అడుగుచున్నాడు. ప్రవక్త ఇక్కడ భూమికి కేకనైనను మాటనైనను ఆరోపింపనప్పటికిని, అట్టి నివాసులను భూమి మోయుచుండగా అది కలవరపడక తప్పదని అతడు చెప్పునప్పుడు, అది ఒక విధమైన వ్యక్తిత్వారోపణమే; ఏలయనగా వాటిమధ్య ఏ పొందికయు లేకుండెను. కాబట్టి వారి జీవనవిధానము మిక్కిలి అల్లకల్లోలమైనదై యుండెను గనుక, భూమియే కదిలింపబడక తప్పదు.

పిమ్మట అతడు, దానిలో నివసించు ప్రతివాడును అంగలార్చును అని చేర్చుచున్నాడు. తాను ప్రవచించుచున్న ఆ కలవరమును భూనివాసులు అనుభవించెదరని అతడు ఇప్పుడు చూపుచున్నాడు: ఏలయనగా భూమి తన పనులను నెరవేర్చుట మానినప్పుడు, అది తన నివాసులను విలపించి అంగలార్చునట్లు బలవంతపెట్టును. పిమ్మట భూమియొక్క కదలికను వర్ణించు మరియొక రూపకాలంకారము కలదు, అనగా జలప్రళయముచేత మనుష్యులను నాశనము చేయుటకు అది నదివలె పొంగును. తరువాత వచ్చుదానిని అనేకులు, "అది ఐగుప్తు నదివలె తోలివేయబడి మూసివేయబడును" అని అనువదించుచున్నారు. అయితే ప్రవక్త భూమియొక్క జలప్రళయమునుగూర్చి మాటలాడిన తరువాత, ఈ జలప్రళయము ముంచివేసి మింగివేయబోవు మనుష్యులవైపు తన ప్రసంగమును త్రిప్పుచున్నాడు. కాబట్టి నిజమైన భావము ఇది, వారి నివాసములు లోతైన అగాధముచేతవలె నాశనము చేయబడును, దేశమంతటిమీద పొర్లిపారి, జనులు నివసించిన స్థలమును సముద్రముగా చేయునట్లు కనబడు నైలునదివలె. ప్రవక్త మాటలు మనలను చేయిపట్టి నడిపించునట్లుండగా, హెబ్రీ భాషలో ప్రవీణులైనవారు ఇంత భిన్నమైన సంగతులను ఎట్లు కలగలిపిరో నాకు ఆశ్చర్యముగా నున్నది, ఏలయనగా వారు ఈ వివరణ ఇచ్చుచున్నారు, "భూమి నదివలె పైకి లేపబడును, పిమ్మట అది నాశనము చేయబడి తోలివేయబడును;" మరియు దీనిని వారు భూమికే వర్తింపజేయుచున్నారు; పిమ్మట, "అది క్రిందికి అణగిపోవును:" దీనిని కూడ వారు భూమికే వర్తింపజేయుచున్నారు; అయితే కొందరు, "అది ఐగుప్తు నదివలె తన్ను తాను ఖాళీచేసికొనును" అని అనువదించుచున్నారు. (62 కదలుట లేక కంపించుట అనునది ఆ పదముయొక్క అత్యంత సాధారణమైన అర్థము, ఈ స్థలమునకు అత్యంత తగినదియు అదే. న్యూకమ్ దానిని, "కదిలింపబడును" అనియు; హెండర్సన్, "వణకును" అనియు; గ్రోటియస్, "చలింపబడును" అనియు అనువదించుచున్నారు. — సం.) అయితే నేను వేరుగా అనువదించుచున్నాను, "అది యావత్తు నదివలె ఉబుకును, తోలివేయబడును, ఐగుప్తు నదిచేతవలె ముంచివేయబడును." అది ఉబుకును, అనగా భూమి నదివలె ఉబుకును, అని అతడు చెప్పుచున్నాడు; అందుచేత మనుష్యులకు నివాసమేదియు ఉండదు: "నా ప్రజలు దానిలో నివసించునట్లు నేను ఈ దేశమును వారికిచ్చితిని; అయితే దేశమే నదివలె ఉబుకును; దేశమంతటిమీద జలప్రళయము కలుగును." పిమ్మట అది తోలివేయబడి అణగిపోవును అని అతడు చెప్పునప్పుడు, దీనిని భూమికే కాదు, నివాసులకు లేక ప్రజలకు వర్తింపజేయవలెను.

అతడు ఇంతకుముందు {,}כארkar, నదివలె, అని చెప్పెను; అయితే ఇప్పుడు {,}כיאורkiaur అని చెప్పుచున్నాడు, దీనిని నేను ఐగుప్తు నదిచేతవలె అను అర్థముగా వివరించుచున్నాను. నైలునది ప్రతి సంవత్సరము పొర్లిపారి ఐగుప్తు మైదానమంతటిని కప్పివేయునని మనకు తెలియును. కాబట్టి ప్రవక్త నైలునుండి ఒక ఉపమానమును తీసికొనెను; దేవుని ప్రతిదండన ఎట్టిదై యుండుననగా, దేశము నదివలె నుండును, దాని నివాసములు ముంచివేయబడి కొట్టుకొనిపోవును, లేక నిర్మూలమగును, అని అతడు చెప్పుచున్నాడు: ఏలయనగా భూమి ఉపరితలము లేనప్పుడు, అది తుడిచివేయబడినట్టు కనబడును. కాబట్టి అతడు ఇప్పుడు, అది తోలివేయబడును, అది అణగిపోవును, అని చెప్పుచున్నాడు. ఇదే సరళమైన వివరణ; మరియు {,}עoin గ్రహింపవలెను; ఏలయనగా {,}שקעshiko అనగా మునుగుట లేక కప్పుట. ఇక్కడ {,}ה he మాత్రమే ఉంచబడియున్నది, అయితే {,}עoin గ్రహింపవలెను, మరియు రెండు పాఠభేదములును సూచింపబడియున్నవి. కాబట్టి ఇప్పుడు ప్రవక్త భావమును మనము గ్రహించుచున్నాము. అయితే తరువాత వచ్చునది —

ఆమోసు 8:9

9. ఆ దినమున నేను మధ్యాహ్నకాలమందు సూర్యుని అస్తమింపజేసి, పట్టపగలు భూమికి చీకటి కమ్మజేసెదను; ఇదే ప్రభువైన యెహోవా వాక్కు:

9. Et accidet die illa, inquit Dominus Jehova, ut occumbere faciam (vel, descendere faciam) solem in meridie, et obtenebrescere faciam terram in die lucido.

ఆ ప్రజలకు అప్పుడు సమీపించియున్న శిక్షలను గూర్చి ప్రవక్త ఇచ్చట అలంకారరూపముగా మాటలాడుచున్నాడు; అభివృద్ధియు సఫలతయు ఇశ్రాయేలీయులను మోసపుచ్చినందున, ప్రవక్త ఈ భావగర్భితమైన పలుకుబడిని ఉపయోగించుచున్నాడు: "దేవుడు వెలుగును చీకటిగా మార్చలేనట్టు, మీ ఐశ్వర్యమును బట్టియు మిమ్మును సంతోషపరచు ఇతర సంగతులను బట్టియు మిమ్మును మీరు అభినందించుకొనుచున్నారు; దేవుడు మిమ్మును కనికరించుచున్నందున, మీ స్థితి ఎల్లప్పుడును ఇట్లే యుండునని మీరు తలంచుచున్నారు; అయితే దేవుడు వెలుగును చీకటిగా మార్చగలడు; కావున మధ్యాహ్నమందే కటిక చీకటి రాత్రి మిమ్మును ఆవరించును" అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. దేవుడు సూర్యుని మరుగుపరచునని, లేక అస్తమింపజేయునని, నిర్మలమైన దినమున భూమిని కప్పుటకై చీకటిని పంపునని ప్రవక్త ఈ అలంకారరూపమైన మాటను ఎందుకు ఉపయోగించెనో మనము ఇప్పుడు గ్రహించుచున్నాము. అది సూర్యగ్రహణము కాదని నిశ్చయము; ప్రవక్త ఉద్దేశించినది అది కాదు. అయితే ఈ అలంకారరూపమైన పలుకుబడులను మొదట గుర్తించి, తరువాత అవి దేనిని సూచించుచున్నవో మనము చూడవలెను.

63 న్యూకమ్ చేతను, అలాగే హెండర్సన్ చేతను వేరొక అభిప్రాయము ఇయ్యబడినది. న్యూకమ్ ఇట్లు అనువదించుచున్నాడు, — అదంతయు నదివలె పొంగదా, తన స్థలమునుండి త్రోయబడి ఐగుప్తు నదివలె అణగిపోదా? హెండర్సన్ వేరు మాటలలో అయినను అదే భావముతో ఆ పంక్తులను అనువదించుచున్నాడు, — అదంతయు నదివలె పొంగదా? అది త్రోయబడి ఐగుప్తు నదివలె అణగిపోదా? వచనము యొక్క మొదటి పంక్తినుండి తీసికొనబడిన ప్రశ్నార్థకము అనవసరముగా నిలుపబడినది. హెబ్రీభాషలో ఇట్లు జరుగుట అరుదు, ఎన్నడును జరుగదనియు చెప్పవచ్చును; అది ఆ భాష యొక్క సరళతకు పొసగదు. ఇచ్చట నది పొంగుటకును అణగుటకును పోల్చబడినది భూకంపమే అని స్పష్టముగా కనబడుచున్నది. కావున నేను ఈ వచనము యావత్తును ఇట్లు అనువదించెదను, — దీనినిబట్టి దేశము కంపింపదా? అందులో నివసించు ప్రతివాడును దుఃఖింపడా? ఏలయనగా అదంతయు నదివలె పొంగును, ఐగుప్తు నదివలె అల్లకల్లోలమై అణగిపోవును. భూకంపమందు భూమి పొంగుటయు, అల్లకల్లోలమగుటయు, అణగుటయు ఇచ్చట కలవు. — సం.

64 అతడు నిస్సందేహముగా కెరీని, అనగా అంచున వ్రాయబడిన పాఠమును ఉద్దేశించుచున్నాడు. — సం.

ఎవడైనను అక్షరార్థమును పట్టుకొని దానినే అంటిపెట్టుకొనవలెనని కోరినయెడల, ప్రవక్తల రచనల విషయములో మాత్రమే గాక ఇతర రచనలన్నిటి విషయములోను వాని తలంపులు స్థూలమైనవియు నిస్సారమైనవియునై యుండును; ఏలయనగా అలంకారరూపమైన పలుకుబడులు లేని భాష యేదియు లేదు. కావున ఈ వాక్యభాగములో విశేషముగా భావగర్భితమైన పలుకుబడి యున్నది, — దేవుడు మధ్యాహ్నమందు సూర్యుని అస్తమింపజేయును, లేక మేఘావృతము చేయును అనునది. అయితే ప్రవక్త యొక్క ఉద్దేశమును మనము విశేషముగా గమనింపవలెను; అది యేదనగా, ఇశ్రాయేలీయులు తమ అభివృద్ధిని నమ్ముకొని, తాము అపాయమునకు అతీతులమని తలంచుకొనిరని చూపుటయే; అందువలననే వారి నిర్భయత్వము, అందువలననే వారి మాంద్యము, చివరకు వారి మూర్ఖత్వమును దేవునిపట్ల వారి తిరస్కారమును కలిగెను. వారు దేవుని ఉపకారములను దుర్వినియోగపరచుట ప్రవక్త చూచెను గనుక ఆయన ఇట్లు చెప్పుచున్నాడు, "ఏమి! ప్రభువు మీ సూర్యుని ఉదయింపజేసెను నిజమే; అయితే దానిని అస్తమింపజేయుట, అవును మధ్యాహ్నమందే అస్తమింపజేయుట ఆయనకు చేతకాదా? మీరిప్పుడు దాని వెలుగునందు ఉల్లసించుచున్నారు; అయితే దేవుడు అకస్మాత్తుగాను అనుకొనని రీతిగాను మీ తలలను కప్పుటకై చీకటిని పంపును." కావున దేవుడు వేషధారులను చూచి నవ్వుచు వారిని మృదువుగా ఆదరించునప్పుడు వారు తమ్మును తాము పొగడుకొనుటకు హేతువేమియు లేదు; ఏలయనగా రోమీయులకు వ్రాసిన పత్రిక రెండవ అధ్యాయములో పౌలు చెప్పుచున్నట్లు, ఈ విధముగా ఆయన తన మంచితనము యొక్క మాధుర్యముచేత వారిని మారుమనస్సునకు ఆహ్వానించుచున్నాడు. అయితే వారు మొండితనముతో విచ్చలవిడిగా ప్రవర్తించుట ఆయన చూచినప్పుడు, ఆయన తన ఉపకారములను శిక్షలుగా మార్చును. కావున ప్రవక్త ఉద్దేశించునది ఇదే: "దేవుడు మధ్యాహ్నమందు సూర్యుని అస్తమింపజేసి, నిర్మలమైన దినమును చీకటిమయము చేయును" అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. మనము ముందుకు సాగుదము —

ఆమోసు 8:10

10. మీ పండుగదినములను దుఃఖదినములుగాను మీ పాటలన్నిటిని ప్రలాపములుగాను మార్చెదను; అందరి నడుములమీద గోనెపట్ట కట్టించెదను, ప్రతివాని తలను బోడిచేసెదను; ఏకైక కుమారుని గూర్చిన దుఃఖమువలె దానిని చేసెదను, దాని అంతము ఘోరమైన దినమువలె నుండును.

10. Et convertam dies festos vestros in luctum, et omnia cantica vestra in lamentum; et ascendere faciam super omnia dorsa (vel, super omnes lumbos) saccum, et super omne caput calvitium; et ponam eam quasi luctum (vel potius, quasi in luctu) unigeniti, et posteritatem ejus quasi in die amaritudinis.

ప్రవక్త అదే విషయమును కొనసాగించుచున్నాడు; అయితే ఇంతకుముందు తాను అవలంబించిన అలంకారరూపమైన విధానమును విడిచిపెట్టుచున్నాడు. కావున ఆయన ప్రతీకారమును మరింత బహిరంగముగా ప్రకటించుచున్నాడు, — దేవుడు వారి పండుగదినములను దుఃఖముగాను, వారి పాటలను ప్రలాపముగాను మార్చునని.

ఇది ఉద్దేశపూర్వకముగా ప్రస్తావింపబడినది; ఏలయనగా ఇశ్రాయేలీయులు తమ ఆచారకర్మలను బట్టి తమ్మును తాము పొగడుకొనిరని మనకు తెలియును; అయితే అదే సమయమున ఆ ఆచారములచేత వారు దేవుని అప్రీతిని అంతకంతకు ఎక్కువగా రేపిరి: ఏలయనగా వారు చేయుచున్నట్టు నటించిన దేవుని ఆరాధన కేవలము మూఢభక్తియే, కావున అది నిజమైన భక్తిని అపవిత్రపరచుటయే. ఈ ప్రకారము వారు తమ దుష్టమైన ఆచారకర్మలచేత దేవుని తీర్పును తమమీదికి తెచ్చుకొనినను, తాము చాలినంతగా మరుగుపడియున్నామని వారు తలంచిరి; ఏలయనగా యిర్మీయా చెప్పుచున్నట్లు, ఆచారకర్మలు వేషధారులకు దొంగల గుహలై యున్నవి (యిర్మీయా 7:10,11). కావున ఇచ్చట ప్రవక్త పండుగదినములను గూర్చియు పాటలను గూర్చియు స్పష్టముగా మాటలాడుచున్నాడు, — "మీరు నాకు, లేక నా నామముక్రింద విగ్రహములకు బలులు అర్పించునప్పుడు, మీ పండుగదినములందు నేను శాంతించుచున్నానని మీరు తలంచుచున్నారా? మీ పాటలయందు నేను ఆనందించుచున్నానని మీరు తలంచుచున్నారా? ఈ సంగతులను నేను ఎట్లు ఎంచుచున్నాననగా, అవి నా ఉగ్రతను మరి ఎక్కువగా రేపుచున్నవి. కావున మీ పండుగదినములను దుఃఖముగాను, మీ పాటలను ప్రలాపముగాను మార్చెదను." అదే సమయమున, మనము ఇంతకుముందు గమనించినదానిని ప్రవక్త సాధారణముగా బెదరించుచున్నాడు, — దేవుని దీర్ఘశాంతమును చాలకాలము దుర్వినియోగపరచినందుకు ప్రజలందరిలో దుఃఖము కలుగునని; కావున నేను మీ సంతోషమును దుఃఖముగా మార్చెదను. ఇదే యావత్తు సారాంశము. ఆయన పండుగదినములను పాటలను ఎందుకు పేర్కొనుచున్నాడో మనము ఇదివరకే చూపియున్నాము; అదేమనగా, అవి దేవుని ప్రతీకారమును తొలగించు ప్రాయశ్చిత్తములని వారు తలంచిరి, అయితే వాస్తవముగా అవి ఆయన అప్రీతి యను అగ్నిని అంతకంతకు ఎక్కువగా రగుల్కొల్పిన విసనకఱ్ఱలై యుండెను.

తరువాత ఆయన ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు, అందరి వీపులమీదికి గోనెపట్టను, ప్రతి తలమీదికి బోడితనమును రప్పించెదను. ఇవి ఒకే సంగతిని సూచించు వివిధములైన పలుకుబడులు: ఏలయనగా దుఃఖమందును శోకమందును ఉన్నప్పుడు వారు గోనెపట్ట కట్టుకొనుటయు తమ తలలను గొరిగించుకొనుటయు వాడుక. కావున ప్రజలలో అత్యధికమైన దుఃఖము కలుగునని, వారు సుఖభోగములన్నిటిని విడిచిపెట్టి, ఏడ్పునకును ప్రలాపమునకును దుఃఖమునకును తమ్మును తాము పూర్తిగా అప్పగించుకొనుటకు బలవంతపెట్టబడుదురని ప్రవక్త భావము. కావున అందరి నడుములమీదికి గోనెపట్టను రప్పించెదను, అనగా, ప్రతివాడును విలువైనవియు మృదువైనవియునైన వస్త్రములన్నిటిని తీసివేసి గోనెపట్ట కట్టుకొనునట్లు చేసెదను; మరియు వారు వాడుకగా చేయునట్లు తమ తలలను గొరిగించుకొనునట్లును, తమ వెంట్రుకలను పెరికివేసికొనునట్లును చేసెదను. దుఃఖము యొక్క బాహ్యచిహ్నములను అవలంబించుటకు తూర్పుదేశస్థులు మనకంటె ఎక్కువ మొగ్గుచూపువారని మనకు నిజముగా తెలియును. వారు దుఃఖమందు నటులవలె వేషము వేయుటకు కారణము నిజముగా ఆ దేశము యొక్క చపలస్వభావమే; మరియు ఈ దుఃఖపు ఆచారమునుండి మన ప్రవక్త తన పలుకుబడిని గ్రహించెను.

తరువాత ఆయన ఇట్లు జతచేయుచున్నాడు, ఏకైక కుమారుని గూర్చి దుఃఖించునట్లు ఆమెను (దేశము అను పేరుతో ఆయన ఇశ్రాయేలీయులను గూర్చి మాటలాడుచున్నాడు) దుఃఖములో ఉంచెదను. ఈ ఉపమానము మరియొక స్థలములో కూడ కనబడుచున్నది; 'ఏకైక కుమారుని గూర్చి దుఃఖించునట్లు వారు దుఃఖింతురు' అని జెకర్యా 12లో చెప్పుచున్నాడు; అట్లే ఇతర స్థలములలోను కలదు; కావున దీర్ఘమైన వివరణ అవసరము లేదు. ఏలయనగా ఒకనికి అనేకమంది పిల్లలుండి వారిలో ఒకడు చనిపోయినయెడల, వాడు ఆ మరణమును ఓర్పుతో సహించును; అయితే ఎవడైనను తన ఏకైక కుమారుని కోల్పోయినప్పుడు, వాని దుఃఖమునకు అంతమును మితియు ఉండదు; ఏలయనగా ఏ ఆదరణయు మిగిలియుండదు. ఏకైక కుమారుని గూర్చి కలుగు దుఃఖమువంటి దుఃఖము కలుగునని ప్రవక్త చెప్పుటకు కారణమిదే.

ఈ విపత్తులు కొద్దికాలము మాత్రమే యుండవని ఆయన చూపుచున్నాడు; ఆమె సంతతి చేదైన దినమునందువలె యుండును అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. ఏలయనగా వేషధారులు, దేవుడు కొద్దికాలము తప్ప అంత కఠినముగాను కఠోరముగాను ఉండడని ఊహించుకొనుటచేత శిక్షను గూర్చిన తమ భయమును తరిమివేయుదురు, లేక కనీసము తగ్గించుకొందురు, — "ఓ! దేవుడు మా పాపములను చాలకాలము శిక్షించుట అసంభవము; అది శీఘ్రముగా గతించిపోవు పొగమంచువలె నుండును." ఈ ప్రకారము వేషధారులు తమ్మును తాము అభినందించుకొందురు. కావున వారి సంతతి చేదైన దినమునందువలె యుండునను ఈ రెండవ వాక్యమును ప్రవక్త హేతువు లేకుండ చేర్చుటలేదు. కావున వారు సమస్త కీడులనుండి విడుదల పొందితిమని తలంచునప్పుడు, క్రొత్త కీడులు వాటి స్థానమును ఆక్రమించును; తత్ఫలితముగా వారి సంతతి రెట్టింపుగా దుఃఖించును; ఏలయనగా వారు తమ పితరులకంటె ఎక్కువ చేదును అనుభవింతురు. ఇప్పుడు ఇది వెంబడించుచున్నది —

ఆమోసు 8:11-12

11. ఇదిగో దినములు వచ్చుచున్నవి; అప్పుడు దేశములోనికి నేను క్షామము పంపెదను; అది అన్నము లేని క్షామము కాదు, నీళ్లు లేని దప్పి కాదు, యెహోవా మాటలను వినకపోవుటవలన కలుగు క్షామమే అని ప్రభువైన యెహోవా సెలవిచ్చుచున్నాడు:

11. Ecce dies veniunt, dicit Jehova, quibus mittam famem in terram, non famem panis, neque sitim aquarum, sed audiendi verba Jehovae:

65 ఇదియు ముందటి పంక్తియు న్యూకమ్ చేత వేరుగా, మూలభాషలోని మాటలకు మరి ఎక్కువ అనుగుణముగా అనువదింపబడినవి — ఏకైక కుమారుని గూర్చిన దుఃఖమువలె దానిని చేసెదను, దాని అంతము చేదైన దినమువలె నుండును. "అది" అను సర్వనామమును, అట్లే "దాని" అనునదియు, స్త్రీలింగమైన {:{ה; న్యూకమ్ దానిని అధ్యాహారముగా గ్రహింపవలసిన ,{}הדברה "ఈ విషయము" లేక "ఈ సంఘటన" అను దానికి అన్వయించుచున్నాడు: లేదా ,{}ארף "దేశము" అనునది పూర్వపదమైనయెడల, ,{}כאבל "ఒక దుఃఖమువలె" అనునది "దుఃఖించువానివలె" అని కృదంతరూపముగా అనువదింపబడవలెనని అతడు తలంచుచున్నాడు. ఈ రెండు అన్వయములలో ఏదైనను మూలభాషకు సరిపోవచ్చును; అయితే మరియొకటి మేలైనదిగా కనబడుచున్నది. "అది" అనుదానికి పూర్వపదము వచనము యొక్క మొదటి పంక్తిలోని ,{`` }אבל "దుఃఖము" అనునదే అని కనబడుచున్నది. కాల్విన్ అవలంబించిన అనువాదము కాదు, మన స్వంత అనువాదమే నిస్సందేహముగా సరియైనది; కేవలము చివరి పంక్తిని జూనియస్ మరియు ట్రెమెలియస్ చేసినట్లు ఇట్లు మేలుగా అనువదింపవచ్చును — "దాని అంతము మిక్కిలి చేదైన దినము యొక్క అంతమువలె నుండును." — సం.

12. కావున జనులు యెహోవా మాటను వెదకుటకై యీ సముద్రము మొదలుకొని ఆ సముద్రమువరకును, ఉత్తరదిక్కు మొదలుకొని తూర్పుదిక్కువరకును సంచరించుచు ఇటు అటు పరుగులెత్తుదురు గాని అది వారికి దొరకదు.

12. Et errabunt a mari usque ad mare, et a septentrione usque ad orientem discurrent ad quaerendum verbum Jehova, et non invenient.

ఇప్పుడు ఇచ్చట ప్రవక్త ఉరుమువలె గర్జించుచున్నాడు; ఏలయనగా ఆయన తాత్కాలికమైన శిక్షలను కాదు, అంతిమ నాశనమును, (దేవుని) తిరస్కారమునకు నిదర్శనముగా ఉండుదానిని ప్రకటించుచున్నాడు; అదేమనగా, దేవుడు ఇశ్రాయేలీయులకు సత్యము యొక్క ప్రతి వెలుగును లేకుండ చేయును, తత్ఫలితముగా వారు చీకటిలో గ్రుడ్డివారివలె తిరుగులాడుదురు. ఈ కాలమునకు ముందే వారు సరియైన బోధను కోల్పోయియుండిరని నిశ్చయము; ఏలయనగా అబద్ధములును మూఢభక్తులును వారిలో ప్రబలియుండెను; మరియు ఇశ్రాయేలు దేశములో దేవుని యథార్థమైన నమ్మకమైన సేవకులు క్రూరమైన నిరంకుశత్వమును అనుభవించిరని మనము చూచియున్నాము. అయినను దేవుడు ఆ ప్రజలను, వారి ఇష్టమునకు వ్యతిరేకముగానే అన్నట్లు, అదుపులో ఉంచెను; వారు ఆయనయొద్దనుండి పారిపోయి ఆయన పరిపాలనక్రిందనుండి తమ్మును తాము తొలగించుకొనినప్పుడు, ఆయన ఇంకను వారిని ములుకోలతో పొడుచుచు, బలవంతముచేతనే అన్నట్లు వారిని రక్షణమార్గమునకు మరల తెచ్చుటకు ప్రయత్నించెను. ఈ ప్రకారము దేవుడు అనేక సంవత్సరములు, మన ప్రవక్త కాలమువరకు, అవును పది గోత్రములు చెరగొనిపోబడువరకు, ప్రజల దుష్టత్వముతో పోరాడెను; ఏలయనగా వీరు మొదట చెరలోనికి కొనిపోబడిరనియు, చివరకు ఇశ్రాయేలు రాజ్యము కొట్టివేయబడెననియు మనకు తెలియును; అయినను ప్రభువు తన చేతిని చాపుట మానలేదు. ఇప్పుడు తన సేవకుల ప్రయాస వ్యర్థమైనదియు నిష్ప్రయోజనమైనదియునై యుండుట ఆయన చూచినప్పుడు, తన వాక్యమునుండి ఏ ఫలమును రాకపోవుట చూచినప్పుడు, తన నామము అపవిత్రపరచబడుటయు తన దయ కాళ్లక్రింద త్రొక్కబడుటయు చూచినప్పుడు, ఆయన అంతిమ ప్రతీకారమును ప్రకటించెను; ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్టున్నది, "నేనిప్పుడు అలసటచేత సొమ్మసిల్లియున్నాను; ఇంతవరకు మీ కేకలను నేను సహించితిని; అనేకవిధములైన శిక్షలచేత మిమ్మును మరల బాగుచేయుటకు ప్రయత్నించినను, మీకు ఏదో ఒక నివారణము లేకపోకుండునట్లు నేను మితమైన మార్గమునే అవలంబించితిని. కావున మీ రోగములు స్వస్థపడకపోవుట నా తప్పు కాదు; ఏలయనగా మిమ్మును మారుమనస్సునకు ఆకర్షించుటకై నేను తరచుగా ప్రవక్తలను పంపితిని, అయితే ఏ ఫలితమును లేకపోయెను. కావున ఇప్పుడు నేను నా వాక్యమును మీయొద్దనుండి తీసివేసెదను." అయితే పరలోకసంబంధమైన బోధ ఆత్మకు ఆత్మీయాహారమై యున్నందున, ప్రభువు క్షామమును పంపునను ఈ రూపకమును ప్రవక్త సరిగానే అవలంబించుచున్నాడు. కావున ఈ అలంకారము దేవుని వాక్యము యొక్క సామర్థ్యమునుండియు స్వభావమునుండియు గ్రహింపబడినది: ఏలయనగా ఆత్మీయాహారముతో మనలను పోషించుటకు గాక మరి దేనికొరకు దేవుడు మనయొద్దకు ప్రవక్తలను బోధకులను పంపును? ఆయన రొట్టెచేతను నీళ్లచేతను, లేక ద్రాక్షారసముచేతను ఇతర ఆహారములచేతను మన దేహములను పోషించునట్లే, తన వాక్యముచేత మన ఆత్మలను పోషించి మన ఆత్మీయజీవమును నిలుపుచున్నాడు. కావున ఆత్మీయబోధ మన ఆత్మీయాహారమై యున్నందున, క్షామము వచ్చునని ప్రవక్త మిక్కిలి సముచితముగా చెప్పుచున్నాడు.

కావున నేను క్షామము పంపెదను; అది రొట్టెయొక్కయు నీళ్లయొక్కయు క్షామము కాదు గాని దేవుని వాక్యమును వినుటయొక్క క్షామమే.

ఈ విరోధాలంకారము శిక్ష యొక్క కాఠిన్యమును విస్తరించుచున్నది, లేక అతిశయింపజేయుచున్నది; ఆకలిదప్పులతో తిరుగులాడుటయు, పర్వతములమీద దుంపలను వెదకుటయు, దూరమైన నదులలో నీళ్లు వెదకుటయు సహింపదగినదే అని ఆయన చెప్పినట్టున్నది: అయితే శారీరకమైన క్షామము వారికి బాధాకరమైనది కాదని ఆయన చెప్పుచున్నాడు, — మరి ఏది? వారు ఆకలిదప్పులతో నుండి దేవుని వాక్యమును వెదకుదురు, అయితే దానిని ఎక్కడను కనుగొనరు. అయితే ప్రవక్త భావమును మనము మరి బాగుగా గ్రహించుటకై, పౌలు చెప్పుచున్నదానిని మనము గమనింపవలెను, — వాక్యము మనకు అందింపబడునప్పుడు, ఒక కుటుంబపెద్దచేత పోషింపబడునట్లు ప్రభువుచేత మనము పోషింపబడుచున్నాము (తీతుకు 1:3); ఏలయనగా బోధకులు తమంతట తామే బయలుదేరరు గాని పైనుండి పంపబడినప్పుడే బయలుదేరుదురు. కావున ఒక కుటుంబపెద్ద తన పిల్లలకును సేవకులకును ఆహారమును జీవనాధారమును సమకూర్చునట్లే, ప్రభువు యథార్థులును నమ్మకమైనవారునైన బోధకులద్వారా ప్రతిదినము మనకు ఆత్మీయాహారమును సమకూర్చుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు ఆయన చేతులవంటివారై యున్నారు. కావున పవిత్రమైన బోధ మనకు అందింపబడునప్పుడెల్ల, తమ పరిచర్యలద్వారా మనతో మాటలాడి మనకు ఉపదేశించు బోధకులు, ఒక కుటుంబపెద్ద తన పిల్లలకు చేయునట్లు మనయెదుట ఆహారము ఉంచు దేవుని చేయివంటివారని మనము తెలిసికొందము: ఇది ఒక సంగతి. మరియు నిశ్చయముగా ప్రభువు మన దేహములను గూర్చి శ్రద్ధ వహించుచున్నాడు గనుక, మన ఆత్మలు ఆయనచేత నిర్లక్ష్యము చేయబడవని కూడ మనము తెలిసికొనవలెను: మరియు భూమి తనంతట తానే ధాన్యమును ఇతర వస్తువులను ఫలింపదు గాని సమస్త ఫలసమృద్ధికిని సమృద్ధికిని దేవుని ఆశీర్వాదమే మూలమై యున్నందున, ఆయన వాక్యము మరి ఎంతో అమూల్యమైన ఆహారము కాదా? కావున అది యాదృచ్ఛికముగా మనయొద్దకు వచ్చుచున్నదని మనము చెప్పుదుమా? కావున సరియైన బోధను కోల్పోవుటను ప్రవక్త ఇచ్చట దేవుని తీర్పులలో ఒకటిగా ఉంచుట ఆశ్చర్యము కాదు; ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్టున్నది, "మనుష్యులు నమ్మకముగా బోధింపబడునప్పుడెల్ల, అది దేవుని అసాధారణమైన దయకు నిదర్శనమును, ఆయన తండ్రివంటి శ్రద్ధకు సాక్ష్యమునై యున్నది. కావున దేవుడు ఇంతవరకు మీయెడల మిక్కిలి దయగల కుటుంబపెద్ద యొక్క పనిని నెరవేర్చినట్లే, ఇప్పుడు ఆయన మీకు అన్నపానములను, అనగా ఆత్మీయమైనవాటిని, లేకుండ చేయును." ఇప్పుడు, రెండవదిగా, మనము దేవుని ఔదార్యమును దుర్వినియోగపరచునప్పుడు, దేవుని ఉపకారములయందు ఆయనను తృణీకరింపకూడదని కొరతయే మనకు నేర్పవలెను అను ప్రతిఫలమునకు మన కృతఘ్నత పాత్రమై యున్నదని మనము గమనింపవలెను. ఇది సాధారణముగా సత్యము: ఏలయనగా దేవుడు మనకు రొట్టెను ద్రాక్షారసమును సమృద్ధిగా ఇచ్చునప్పుడు మనము మితిలేకుండ భోగవిలాసములలో మునిగినయెడల, ఈ మితిమీరుటయు అతిశయమును క్షామముచేతను కొరతచేతను స్వస్థపరచబడుటకు మనము పూర్తిగా పాత్రులమే. అయితే రొట్టెయు ద్రాక్షారసమును గొప్ప విలువగలవి కావు, అవి శీఘ్రముగా గతించిపోవును: కావున భూలోకసంబంధమైన సమస్తముకంటె ఎంతో అమూల్యమైన పరలోకసంబంధమైన బోధను మనము దుర్వినియోగపరచునప్పుడు, అట్టి మొండితనము ఏ శిక్షకు పాత్రము కాదు?

కావున దేవుడు తన వాక్యము ఎగతాళి చేయబడుటయు తృణీకరింపబడుటయు చూచినప్పుడు, కృతఘ్నులును అపవిత్రులునైన మనుష్యులందరియొద్దనుండి దానిని తీసివేయుట ఆశ్చర్యము కాదు: మరియు ఈ సత్యమును నేటి దినమున మనము జాగ్రత్తగా ఆలోచింపవలెను; ఏలయనగా ఈ కాలమున మనకు ఇంత సమృద్ధిగా అందింపబడుచున్న పరలోకసంబంధమైన బోధను అధికసంఖ్యాకులైన మనుష్యులు ఎంత కొంచెము భయభక్తులతో స్వీకరించుచున్నారో మనము చూచుచున్నాము. సత్యము యొక్క వెలుగును మనకు మరల అనుగ్రహించుటయందు దేవుడు మన యుగములో తన తండ్రివంటి ఔదార్యము యొక్క అద్భుతమైన నిధులను నిజముగా తెరచియున్నాడు. ఇప్పుడు ఏ భయము కలదు? ఏ భక్తి కలదు? కొందరు ఎగతాళి చేయుదురు, కొందరు తృణీకరింతురు, కొందరు చెప్పబడినదానిని స్వీకరించుచున్నామని నిజముగా ఒప్పుకొందురు గాని, ఈ లోకపు చింతలలోను వ్యవహారములలోను నిమగ్నులై దానిని నిర్లక్ష్యముగా దాటిపోవుదురు; మరికొందరు పోపు మతస్థులు చేయుచున్నట్లు ఉగ్రముగా ఎదిరించుదురు. కావున లోకము యొక్క మూర్ఖత్వమైనను, దుష్టత్వమైనను, అజాగ్రత్తయైనను ఇంత గొప్పదై యుండగా, మనము ఇంతకుముందు మునిగియున్న చీకటికంటె ఎంతో దట్టమైన చీకటిని ప్రభువు పంపి, ఆకలిదప్పులతో మనము దారితప్పి ఇటు అటు తిరుగులాడునట్లు మనలను విడిచిపెట్టును అని తప్ప మనము మరేమి ఎదురుచూడగలము? కావున మనము దేవునికి భయపడినయెడల, ఈ శిక్ష, లేక ఈ శిక్షను గూర్చిన ప్రకటనయే, ఎల్లప్పుడును మన కన్నులయెదుట ఉండవలెను. మరియు ఈ విరోధాలంకారమును కూడ, అది మిక్కిలి ప్రాముఖ్యమైనది గనుక, జాగ్రత్తగా ఆలోచింపవలెను; ఏలయనగా ప్రవక్త ఈ పోలికచేత శిక్షను ఎక్కువ చేయుచున్నాడు: అది అన్నపానముల కొరత కాదు, ఏలయనగా అట్టి దైవశిక్ష మరి ఎక్కువ సహింపదగినదై యుండును; అయితే అది ఆత్మీయమైన క్షామము అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు.

కావున మనము మన శరీరముచేత మిక్కిలి ఎక్కువగా చిక్కుపడియున్నందున, ఈ భయంకరమైన శిక్షను గూర్చి మరి శ్రద్ధగా ఆలోచించునట్లును, మన దేహముల క్షామముకంటె, లేక కొరతకంటె, ఆత్మ యొక్క క్షామమునకు, లేక కొరతకు, ఎక్కువగా భయపడ నేర్చుకొనునట్లును ఈ మాటలు మనలను మేల్కొలుపవలెను. భూమి యొక్క నిస్సారత క్షామముతో మనలను బెదరించునప్పుడు, మనమందరము ఆందోళనతో నిండియుందుము; "మనకు ఏమి గతి పట్టును? మనము ఇప్పుడు క్షామముచేతను కొరతచేతను బాధపడుచున్నాము, ఇంకను కోతకాలమునకు మూడు నాలుగు నెలల దూరములో ఉన్నాము" అను ఈ ఆందోళనకరమైన ప్రశ్న మనకు పదిసార్లు తోచని దినమేదియు గడువదు. అందరును ఆందోళనపడుదురు; అయితే అదే సమయమున ప్రభువు ఆత్మీయమైన కొరతతో మనలను బెదరించునప్పుడు, ఏ చింతయు మనలను తాకదు. కావున ఈ నశ్వరమైన జీవము కొరకు మితిమీరి ఆందోళనపడుటకు మనము ఇంతగా మొగ్గుచూపువారమై యున్నందున, మన ప్రవక్త పేర్కొనిన పోలికను గమనించుట మనకు మరి ఎక్కువ అవసరము.

అయితే ఇచ్చట ఒక ప్రశ్న అడుగబడవచ్చును: వారు ఇటు అటు పరుగులెత్తునట్లును, సముద్రమునుండి సముద్రమువరకు, దక్షిణమునుండి తూర్పువరకు తిరుగులాడునట్లును అంత ఆకలిగొందురని ఆయన ఎందుకు చెప్పుచున్నాడు? ఇది దేవుని అనుగ్రహములలో ఒకటిగా ఎంచబడవలెను గదా; ఏలయనగా ప్రభువు మనలను మందబుద్ధులనుగాను నిర్లక్ష్యులనుగాను చేయుటకంటె ఎక్కువ దుఃఖకరమైనది మనకు ఏమి సంభవింపగలదు? అయితే సరియైన బోధను గూర్చిన ఏదో ఒక వాంఛచేత మనము తాకబడినప్పుడు, మనలో కొంత భక్తి యున్నదని స్పష్టముగా కనబడుచున్నది; బాహ్యసాధనము లేకపోయినను, మనము దేవుని ఆత్మ లేనివారము కాము: అప్పుడు క్రీస్తు చెప్పినది నెరవేరును, 'తట్టుడి, మీకు తీయబడును; వెదకుడి, మీకు దొరకును' (మత్తయి 7:7).

కావున ప్రవక్త యొక్క ఈ ప్రకటన అంత కఠినమైనదిగాను భయంకరమైనదిగాను కనబడదని చెప్పబడుచున్నది. అయితే ఇశ్రాయేలీయులు దేవుని వాక్యము యొక్క కొరతను అనుభవింతురని, వారు నిజముగా దానికొరకు ఎదురుచూతురని, వారు యథార్థముగా దానిని వెదకుదురని ఆయన చెప్పినట్లు ప్రవక్త ఇచ్చట క్షామమును గూర్చి కచ్చితముగా మాటలాడుటలేదు గాని, ఆత్మ యొక్క ఆత్మీయాహారము లేకుండపోవుటకంటె ఎక్కువ భయపడదగినది మరేదియు లేదని వారు ఆ శిక్షచేతనే గ్రహింతురని చెప్పుచున్నాడని మనము గమనింపవలెను. దీనికి ఒక ఉదాహరణ ఏశావునందు కనబడుచున్నది: తాను తన జ్యేష్ఠత్వపు హక్కును పోగొట్టుకొంటినని అతడు చూచినప్పుడు, కేకలువేసి అరచెను. అతడు సరియైన భావముతో గాని, స్వస్థబుద్ధికి తిరిగివచ్చినందున గాని ఇట్లు చేయలేదు; కేవలము నిరాశచేతనే ప్రేరేపింపబడెను: అప్పుడు అతడు ఒక క్రూరమృగమువలె ప్రలాపములను అరపులను వెళ్లగ్రక్కెను. ప్రవక్త ఇచ్చట వర్ణించుచున్నది ఇట్టి ఆందోళనయే. కావున భ్రష్టులు దేవుని అనుగ్రహములను కోల్పోయితిమని చూచినప్పుడు, మారుమనస్సు పొందునట్లు నిజముగా కదిలింపబడరు గాని, తీవ్రమైన వేదనలను మాత్రమే అనుభవింతురు; తత్ఫలితముగా ఏ ప్రయోజనమును లేకుండ తమ్మును తాము హింసించుకొందురు గాని దేవునివైపు తిరుగరని మనము దీనినుండి నేర్చుకొనుచున్నాము.

అయితే ఈ వెదకుట ఏమిటి? ఆయన ఇంతకుముందు చెప్పినదానిని మనము గమనింపవలెను — వారు సముద్రమునుండి సముద్రమువరకు తిరుగులాడుదురనియు, తరువాత ఇటు అటు పరుగులెత్తుదురనియు. విశ్వాసులు దేవుని ఉగ్రత యొక్క ఏ చిహ్నమునైనను గ్రహించినప్పుడు, నేరుగా దేవునియొద్దకే తిరిగి ఆశ్రయించుట తప్ప వేరే నివారణము లేదని వారు వెంటనే నిర్ణయించి స్పష్టముగా చూచుదురు: అయితే భక్తిహీనులు ఏమి చేయుదురు? వారు తమ్మును తాము కలవరపరచుకొని గొప్ప గోల చేయుదురు. కావున ప్రవక్త మాటలాడుచున్నది ఈ శూన్యమైన కపటమైన భావమును గూర్చియే. ఇప్పుడు ఆ ప్రశ్నకు జవాబు చెప్పబడినది. అయితే అదే సమయమున, దేవుని అనుగ్రహమును కోల్పోయినప్పుడు దానిని మరల పొందుటకు శ్రేష్ఠమైన మార్గమేదో మనము గమనింపవలెను; అది ఇదే, — మన స్థితిని ఆలోచించి, దేవుని తీర్పును గూర్చిన తగిన గ్రహింపుతో ఆయనయొద్దకు తిరిగి, ఆయనతో సమాధానపడుటకు వెదకుటయే. ఈ ప్రకారము ఆయన తాను తీసివేసినదానిని మరల అనుగ్రహించును. అయితే మన మొండితనము ఇశ్రాయేలీయుల మొండితనమువంటిదైనయెడల, దేవుడు తన ఉపకారములను మనకు లేకుండ చేయును; మన ప్రస్తుత జీవమును నిలుపుటకు అవసరమైనవాటిని మాత్రమే గాక ఆత్మ యొక్క ఆత్మీయాహారమును కూడ లేకుండ చేయును: అప్పుడు మన అరపులు వ్యర్థముగా ఆకాశమును చీల్చును, ఏలయనగా ఆయనయొద్దకు తిరిగివచ్చుటకు ఆయన మనకు యథార్థమైన ఆత్మను ఇయ్యడు; మనము వ్యర్థముగా కళ్లెమును కొరుకుదుము, వ్యర్థముగా మనలను మనము హింసించుకొందుము: ఏలయనగా మనము చేరవలసిన చోటికి ఆయన మనలను రానియ్యడు, అనగా నిజమైన మారుమనస్సునకు గాని ఆయనకు యథార్థముగా మొఱ్ఱపెట్టుటకు గాని ఆయన మనలను నడిపింపడు; మనము ఏ నివారణమును లేకుండ మన కీడులలో క్షీణించిపోవుదుము.

ప్రార్థన.

సర్వశక్తిగల దేవా, నీవు మమ్మును నీయొద్దకు మరల పిలుచుచునే యున్నావు; మేము నీకు దూరస్థులమైయుండుట నీవు చూచుచున్నను, నీవు ఇంకను నీ చేతిని మాతట్టు చాపుచు, మేము మా స్వంత నాశనమునకు తలక్రిందుగా పరుగెత్తకుండునట్లు పరిశుద్ధమైన హెచ్చరికలచేత మమ్మును తరచుగా బుద్ధిచెప్పుచు ప్రేరేపించుచు, శిక్షలచేత మమ్మును భయపెట్టుచు కూడ ఉన్నావు గనుక, — ఓ, ఇంత పరిశుద్ధమైనవియు కృపగలవియునైన హెచ్చరికలకు మేము చెవిటివారము కాకుండునట్లును, నీ బెదరింపులకు వ్యతిరేకముగా కఠినపరచబడకుండునట్లును, మేము వెంటనే లోబడినవారమై, సరియైన మార్గమునకు తిరిగివచ్చి అందులో నిలుకడగా సాగిపోవునట్లును, నీవు మాకు దానిని కొనసాగించునంతకాలము మా జీవితమంతయు ఒక్కటే పిలుపును అనుసరించుచు, మా యెదుట ఉంచబడిన గురిని మేము చివరకు చేరువరకు, అనగా మేము నీ పరలోకరాజ్యములోనికి చేర్చుకొనబడువరకు సాగిపోవునట్లును, మా ప్రభువైన యేసుక్రీస్తుద్వారా అనుగ్రహించుము.

ఆమేన్.

అరువది యేడవ ఉపన్యాసము

ఆమోసు 8:13-14

13. ఆ దినమున చక్కని కన్యకలును యౌవనులును దప్పిచేత సొమ్మసిల్లుదురు.

13. In die illa deficient virgines decorae et adolescentes prae siti.

14. సమరయ పాపముతోడని ప్రమాణము చేయువారును, దానూ, నీ దేవుని జీవముతోడని, బెయేర్షెబా మార్గము జీవముతోడని అనువారును, వారే కూలుదురు, మరి ఎన్నటికిని లేవరు.

14. Jurantes in peccato Samariae, et qui dicunt, Vivet via Barsaba; et cadent et non resurgent amplius.

ప్రవక్త ఆత్మీయమైన క్షామమును బెదరించిన తరువాత, ఇప్పుడు ప్రజలు ప్రతివిషయములోను నిస్సారులై ప్రతి మేలును కోల్పోయినవారగుదురని చేర్చుచున్నాడు: ఏలయనగా నేను ఇచ్చట దప్పిని ఇంతకుముందు ఉన్న అర్థములో గ్రహించుటలేదు; అన్నిటి కొరతచేత వారు ఎండిపోవుదురనియే గ్రహించుచున్నాను.

మనుష్యులు దప్పిచేత ఎండిపోవుట నిజముగా అతి ఘోరమైన కొరత; ప్రవక్త ఇచ్చట బెదరించుచున్నది ఇదే. త్రాగుటకు చాలినన్ని నీళ్లుండగా ఒక దేశము ఆహారపదార్థముల కొరతచేత బాధపడవచ్చును; అయితే ఇదికూడ మిగిలియుండనప్పుడు, అది దేవుని మరి భారమైన, దాదాపు అత్యంతమైన శాపమునకు నిదర్శనమై యున్నది. ప్రవక్త ఉద్దేశించినదేదో మనము ఇప్పుడు గ్రహించుచున్నాము; అది ఇదే, — మనుష్యుల ఆత్మలు నిత్యజీవమునకు పోషింపబడు తన వాక్యమును దేవుడు తీసివేయునప్పుడు, ఇశ్రాయేలీయులు అప్పుడు సమస్త ఆశీర్వాదముల కొరతను కూడ అనుభవింతురు; తత్ఫలితముగా వారు రొట్టె లేనివారుగా మాత్రమే గాక నీళ్లు లేనివారుగా కూడ ఉందురు; మరియు ఆ కీడును బహుగా తీవ్రపరచు ఒక సంగతిని ఆయన పేర్కొనుచున్నాడు, చక్కని కన్యకలును బలముగల యౌవనులును సొమ్మసిల్లుదురు అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. బలముగలవారును తమ అవసరముల కొరకు సమకూర్చుకొనుటకు పరుగెత్తగలవారును సొమ్మసిల్లుట అసహజముగా కనబడుచున్నది: అయితే నేను చెప్పినట్లు, తప్పించుకొనుట ఉండదని, దేవుడు అట్టి క్షామమును, దానితోకూడ పానీయముల కొరతను పంపునప్పుడు బలిష్ఠులను సహితము బాధించునని ప్రవక్త చూపగోరెను.

తరువాత ప్రభువు తన ప్రజలమీద అట్టి శిక్షలను ఎందుకు రప్పించునో దానికి కారణమును ఆయన పేర్కొనుచున్నాడు; అదేమనగా, వారు దుష్టమైన మూఢభక్తులకు తమ్మును తాము వ్యభిచారముగా అప్పగించుకొనిరి; వారు సమరయ పాపముతోడని ప్రమాణము చేయుదురు; దానూ, నీ దేవుడు జీవించుచున్నాడని; బెయేర్షెబా మార్గము జీవించుచున్నదని చెప్పుదురు అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. కొందరు ఇచ్చట "పాపము" అనుదానిని (అనేక ఇతర స్థలములలో కూడ అది అట్లు గ్రహింపబడునట్లు) రూపకముగా గ్రహించి, హెబ్రీయులచేత {,}אשמותashimut అనియు, లాటినువారిచేత piacula — ప్రాయశ్చిత్తములు — అనియు పిలువబడు పాపపరిహారార్థబలులు అని అర్థము చెప్పుదురు: అయితే ఈ వివరణ అతిసూక్ష్మమైనది. కావున ప్రవక్త ఇశ్రాయేలీయుల విగ్రహములను గూర్చి మాత్రమే మాటలాడుచున్నాడు: మరియు మూఢభక్తులు తమ స్వంత కల్పనలయందు ఆనందింతురని మనకు తెలియును గనుక, అవి దుష్టత్వము లేక పాపము అని పిలువబడుచున్నవి. కావున వారు ఒక విగ్రహమునకు దేవుడు అను గౌరవనీయమైన పేరు పెట్టినను, ఆయన నిందార్థముగా దానిని పాపము అని పిలుచుచున్నాడు. వారు సమరయ పాపమునందు, లేక పాపముతోడని, ప్రమాణము చేయుదురు అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. ఆయన దానిని సమరయ పాపము అని పిలుచుచున్నాడు, ఏలయనగా అది రాజనివాసస్థానమును యావద్దేశమునకు ముఖ్యపట్టణమునై యున్నందున వారి భ్రష్టత్వములన్నియు అక్కడనుండియే పుట్టెను. కావున మూఢభక్తి అక్కడనుండి బయలుదేరెను గనుక, యావద్దేశమందంతటను ఉన్న విగ్రహారాధన యావత్తును సమరయ పాపమని ప్రవక్త హేతువు లేకుండ చెప్పుటలేదు; ఏలయనగా భక్తిహీనత పుట్టిన మూలమును ఆయన దృష్టించెను.

మరియు తరువాత ఆయన, దానూ, నీ దేవుడు జీవించుచున్నాడు; బెయేర్షెబా మార్గము జీవించుచున్నది అని చెప్పుటచేత తన్ను తాను విశదపరచుకొనుచున్నాడు: ఏలయనగా దానులోను బెయేర్షెబాలోను దేవాలయములు కట్టబడెనని మనకు తెలియును. కావున ఆయన రెండు ప్రమాణరూపములను జతచేయుచున్నాడు, అయితే ఈ ఉద్దేశముతోనే, — తాను పేర్కొనుచున్న సమరయ పాపము యొక్క స్వభావమును చూపుటకే. కావున వారు సమరయ దేవతలతోడని ప్రమాణము చేయుదురు; అవి నిజముగా అసహ్యమైనవి; ఏలయనగా దేవుని దృష్టిలో విగ్రహారాధనకంటె ఘోరమైన దుష్కార్యము మరేదియు లేదు: అయితే అవి దానులోను బెయేర్షెబాలోను పూజింపబడిన దేవతలని ఆయన తరువాత చేర్చుచున్నాడు. {,}דרךdarek అను పదమును గూర్చి, అది తీర్థయాత్ర అని, లేక అక్కడికి నడిపించు మార్గమని కొందరు చెప్పునది వ్యర్థమైనదియు బాలిశమైనదియునై యున్నది; ఏలయనగా ప్రవక్త నిస్సందేహముగా వాడుకలోనున్న ఒక పలుకుబడిని ఉపయోగించెను. కావున అప్పుడు సర్వసమ్మతిచేత స్వీకరింపబడి ఆమోదింపబడిన ఆచారమును ఆయన "బెయేర్షెబా మార్గము" అని పిలుచుచున్నాడు. కావున ఈ కల్పితమైన ఆరాధనారీతులతోడని ప్రమాణము చేయువారు దప్పిచేత ఎండిపోవుదురు, లేక క్షీణించిపోవుదురు.

తరువాత ఆయన, వారు కూలుదురు, మరి ఎన్నటికిని లేవరు అని చేర్చుచున్నాడు; అనగా, వారి దెబ్బ స్వస్థపరచలేనిదై యుండును; ఏలయనగా దేవుడు ఇంతవరకు మితమైన శిక్షలను ఉపయోగించెను, అయితే వారు తమ కీడులలో కఠినులై యుండినందున అవి వారిని స్వస్థపరచలేకపోయెను. కావున ఇకమీదట వారికి నివారణము కలుగు ఏ ఆశయు ఉండదని, దేవుడు కలుగజేయు గాయము స్వస్థపడు ఏ నిరీక్షణయు లేకుండ ప్రాణాంతకమై యుండునని ప్రవక్త ఇప్పుడు ప్రకటించుచున్నాడు. ఇదే భావము. మనము ఇప్పుడు ముందుకు సాగుదము —