మీకా 4

మీకా 4

మీకా 4:1-2

1. అంత్యదినములలో యెహోవా మందిర పర్వతము పర్వత శిఖరములమీద స్థిరపరచబడి కొండలకంటె ఎత్తుగా ఎత్తబడును; జనములు ప్రవాహమువలె దానియొద్దకు వచ్చెదరు.

1. Accidet ultimis diebus, ut sit mons domus Jehovae dispositus in capite montium, et extollentur ipse prae sublimitatibus; et venient ad eum populi:

2. కాబట్టి అన్యజనులనేకులు వచ్చి, యెహోవా పర్వతమునకును యాకోబు దేవుని మందిరమునకును మనము వెళ్లుదము రండి; ఆయన తన మార్గముల విషయమై మనకు బోధించును, మనము ఆయన త్రోవలలో నడుచుకొందము అని చెప్పుకొందురు; సీయోనులోనుండి ధర్మశాస్త్రము, యెరూషలేములోనుండి యెహోవా వాక్కు బయలువెళ్లును.

2. Et proficiscentur gentes multae et dicent, Venite, et ascendemus ad montem

Jehovae, et ad domum Dei Jacob; et docebit nos de viis suis, et ambulabimus in semitis ejus; quia ex Sion prodibit lex, et verbum Jehovae ex Jerusalem.

ఇక్కడ మీకా ఆ ప్రజలలో శేషముగా నున్న విశ్వాసులను సంబోధింప మొదలుపెట్టుచున్నాడు; ఏలయనగా ఆ అంటువ్యాధి దాదాపు శరీరమంతటికిని వ్యాపించినను, దేవుని యథార్థముగా ఆరాధించిన కొద్దిమంది ఇంకను ఉండిరని మనకు తెలియును. కావున మీకా, మితిమీరిన భయముచేత దేవుని బిడ్డలను నిరుత్సాహపరచకుండునట్లు, మనము ఇప్పుడే వినినదానిని యుక్తముగా చేర్చుచున్నాడు, — అదేమనగా, కొంతకాలము దేవాలయము పడగొట్టబడి పాడుచేయబడినను, అది ఒక కాలమువరకు మాత్రమే యుండును; ఏలయనగా ప్రభువు తన నిబంధనను మరల జ్ఞాపకము చేసికొనును.

కాబట్టి ప్రవక్త ఇంతవరకు దేవుని భయంకరమైన ప్రతీకారమును గూర్చి మాటలాడినప్పుడు, ప్రజలందరిని అధిపతులను ఉద్దేశించి తన ప్రసంగమును సాగించెను; అయితే ఇప్పుడు, ప్రత్యేకముగా, అనగా వేరుగా వలె, దేవుని భక్తిగల యథార్థులైన సేవకులను సంబోధించుచున్నాడు; అతడు ఇట్లు చెప్పుచున్నట్లున్నది: "ఇప్పుడు నేను ఆ కొద్దిమందితో మాటలాడుటకు కారణమున్నది: రాజు ఆలోచనకర్తలమీదను యాజకులమీదను ప్రవక్తలమీదను, సంక్షేపముగా, సమాజమంతటిమీదను సమీపించుచున్న దేవుని తీర్పును గూర్చి నేను ఇంతవరకు మాటలాడితిని; ఏలయనగా వారందరును దుష్టులును భక్తిహీనులును అయిరి; దేవునియెడల తిరస్కారమును దిద్దుబాటుకు లొంగని మొండితనమును శరీరమంతటను వ్యాపించియున్నవి.

కాబట్టి వారు తమకు తగినదానిని పొందుదురు గాక. అయితే ఇప్పుడు నేను దేవుని బిడ్డలను వేరుగా సంబోధించుచున్నాను, ఏలయనగా వారితో చెప్పవలసిన సంగతి నాకు కలదు."

ప్రవక్త ఈ వాగ్దానమును బహిరంగముగా ప్రకటించినను, అతడు దేవుని బిడ్డలను మాత్రమే లక్ష్యపెట్టెననుటలో సందేహము లేదు; ఏలయనగా ఇతరులు ఈ ఆదరణను పొందుటకు అర్హులు కారు; అంతేకాదు, వేషధారులు దేవునిమీద ఆనుకొనుచున్నందున, అనగా తాము బలులు అర్పించినప్పుడు న్యాయమైన క్రయధనముచేత విమోచింపబడితిమని తలంచుచు మతముయొక్క అబద్ధపు నెపముమీద ఆధారపడుచున్నందున, వారి మితిమీరిన నిశ్చింతను అతడు కొంచెము ముందే ఖండించెను. ప్రవక్తల గ్రంథములలో మనకు ఇదే సంగతి కనబడుచున్నదనియు, బెదరింపులకు ఆదరణలను చేర్చుట వారిలో సాధారణమైన ఆచారమనియు మనకు తెలియును; అది ప్రజలందరి నిమిత్తము కాదు గాని, సహాయహస్తము తమకు చాచబడనియెడల నిరాశచెందియుండు విశ్వాసులను వారి నిరీక్షణలో నిలుపుటకే; ఏలయనగా దేవుడు ఉగ్రతయొక్క ఏ సూచననైనను కనుపరచిన వెంటనే విశ్వాసులు వణకుదురని మనకు తెలియును; ఎవడైనను దేవుని భయముచేత ఎంత ఎక్కువగా తాకబడునో, అంత ఎక్కువగా అతడు ఆయన తీర్పునకు జడియును, ఆయన బెదరింపులనుబట్టి భయపడును. కావున ప్రవక్తలును బోధకులును దేవుని బిడ్డలను లక్ష్యపెట్టునప్పుడు, బెదరింపులను భయములను మితపరచుట ఎంత అవసరమో దీనివలన మనము చూచుచున్నాము; ఏలయనగా నేను చెప్పినట్లు, ఇవి లేకుండనే వారు చాలినంత భయపడుచుందురు. కాబట్టి మీకా ఇంతవరకు మతమను అంగీని ధరించుకొనినను దేవుని తిరస్కరించు దుష్టులను ఉద్దేశించి తన ప్రసంగమును సాగించెననియు, ఇప్పుడు దేవుని సత్యమైన భక్తిగల ఆరాధకులవైపు తన ప్రసంగమును త్రిప్పుచున్నాడనియు మనము తెలిసికొందము. మరియు అతడు తన కాలపు విశ్వాసులను ఎట్లు సంబోధించుచున్నాడనగా, అతని బోధ విశేషముగా ఇప్పుడు మనకు చెందుచున్నది; ఏలయనగా దేవుని రాజ్యము భూమియొక్క అన్ని భాగములకు ఎట్లు వ్యాపించెను?

సువార్త సత్యము మనయొద్దకు ఎట్లు వచ్చెను, పూర్వపు ప్రజలతో కూడ అదే దత్తస్వీకారములో మనము ఎట్లు పాలివారమైతిమి? ఈ ప్రవచనము నెరవేరుటవలననే గదా? కాబట్టి అన్యజనుల పిలుపును, తత్ఫలితముగా మన రక్షణయు, ఈ ప్రవచనములో ఇమిడియున్నవి.

అయితే ప్రవక్త ఇట్లనుచున్నాడు: దినముల అంతమున యెహోవా మందిర పర్వతము పర్వతముల శిఖరమున క్రమపరచబడును. దినముల అంతమని ప్రవక్త నిస్సందేహముగా క్రీస్తు రాకడను పిలుచుచున్నాడు; ఏలయనగా అప్పుడే దేవుని సంఘము క్రొత్తగా కట్టబడెను; సంక్షేపముగా, లోకమునకు నూతనత్వమును ప్రవేశపెట్టినవాడు క్రీస్తే గనుక, ఆయన ఆగమనము ఒక క్రొత్త యుగమని సరిగానే పిలువబడుచున్నది; అందువలననే అది దినముల అంతమనియు చెప్పబడుచున్నది: ఈ విధమైన భాషాప్రయోగము లేఖనములో మిక్కిలి తరచుగా కనబడును; సువార్త కాలము యోహాను చేత (1 యోహాను 2:18) అంత్యదినములనియు కడవరి కాలమనియు స్పష్టముగా పిలువబడెనని మనకు తెలియును; అట్లే హెబ్రీయులకు వ్రాసిన పత్రిక కర్తచేతను (హెబ్రీయులకు 1:2), పౌలు చేతను (2 తిమోతికి 3:1) పిలువబడెను; ఈ మాటతీరును వారు ప్రవక్తలనుండి గ్రహించిరి. ఈ విషయమును గూర్చి యోవేలు 2 పై కొన్ని మాటలు చెప్పబడినవి.

ఈ మాటతీరుకు కారణమును పౌలు 1 కొరింథీయులకు 10:11 లో మనకు తెలుపుచున్నాడు: "యుగాంతములు మనమీదికి వచ్చియున్నవి" అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. కాబట్టి క్రీస్తు తన రాకడయందు సమస్తమును సంపూర్ణతకు తెచ్చెను గనుక, విమోచకుని హస్తముద్వారా దేవుడు తన సంఘమును పునరుద్ధరించునప్పుడు అది అంత్యదినములగునని ప్రవక్త సరిగానే చెప్పుచున్నాడు. అదే సమయమున, దేవుని ఉగ్రతాకాలము స్వల్పమైనది కాదని సూచింపవలెనని మీకా నిస్సందేహముగా ఉద్దేశించెను; దాని గమనము దీర్ఘకాలము సాగునని చూపుటకే అతడు దీనిని ఉద్దేశించెను.

190 In extremitate dierum, {{}הימים{, באחרית దినముల తరువాతి భాగములో లేక కడపటి భాగములో; {επ} {εσχατων} {των} {ημερων}, అంత్యదినములలో.—Sept. "కడవరి దినములలో," లేక, "దినముల అంతమున."—న్యూకమ్. "దినములలో కడపటిదానియందు."—హెండర్సన్. యిర్మీయా 23:20; 30:24; యెహెజ్కేలు 38:8; దానియేలు 10:14; హోషేయ 3:5 చూడుడు. లౌత్ ఉదహరించినట్లు కిమ్హీ ఇట్లనుచున్నాడు: "లేఖనములో కడవరి దినములు ప్రస్తావింపబడినప్పుడెల్లను, మెస్సీయ దినములే ఎల్లప్పుడును ఉద్దేశింపబడును." — సం.

191 Dispositus, {---{נכזןconstitus, స్థాపింపబడిన — praeparatus, సిద్ధపరచబడిన — firmatus, స్థిరపరచబడిన — ఈ పదము సాధారణముగా ఈ మాటలచేత వ్యక్తపరచబడును. ఇది ,{}כון నుండి వచ్చినది; దాని అర్థము "తగినట్లుగాను సకాలములోను రూపించుట, అట్లే స్థిరముగాను నిశ్చయముగాను చేయుట" అని లీ సరిగానే చెప్పుచున్నాడు; మరియు అతడు ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు: "ఈ పదము దేనినైనను క్రమపరచుటను, సంపూర్ణపరచుటను, దృఢముగా స్థాపించుటను సూచించును." కాబట్టి అది ఇక్కడ ఎంత యుక్తముగా ఉపయోగింపబడినది: అది తగినట్లుగా రూపింపబడి, క్రమపరచబడి, దృఢముగా స్థాపింపబడిన పర్వతము (దీని అర్థము స్పష్టముగా సంఘమే). — సం.

కాబట్టి అది దినముల కడపటి భాగములో జరుగును; అనగా ప్రభువు దేవాలయమును పడగొట్టుటచేతను, పట్టణమును నాశనముచేయుటచేతను, పరిశుద్ధస్థలమును నిర్జనముగా చేయుటచేతను తన ప్రతీకారమును జరిగించిన తరువాత, ఈ భయంకరమైన పాడు ఒక సంవత్సరముకాదు, రెండు సంవత్సరములుకాదు, ఒక్క మాటలో, నలుబది ఏబది సంవత్సరములు మాత్రమే కాదు, ఇంకను నిలిచియుండును; ప్రభువు తన ఉగ్రతకు కళ్లెము విడిచిపెట్టును; అందువలన వారి మనస్సులు దీర్ఘకాలము క్షీణించును, ఏ పునరుద్ధరణయు కనబడదు. కడవరి దినములను గూర్చి ప్రవక్త ఉద్దేశమేమిటో ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము.

అతడు ఆ పర్వతమును, యెహోవా మందిర పర్వతమని పిలుచుచున్నాడు; ఇది అతడు ఇంతకుముందు పలికిన భావమునకు భిన్నమైన భావములో పలుకబడినది; ఏలయనగా అప్పుడు అది, మనము చెప్పినట్లు, అంగీకారరూపముగా పలుకబడెను; ఇప్పుడైతే దేవుడు ఆ పర్వతమును బొత్తిగా త్రోసివేయుటకు ఎందుకు ఇష్టపడలేదో దానికి కారణమును అతడు తెలియజేయుచున్నాడు; ఏలయనగా తన మందిరము అక్కడ కట్టబడవలెనని ఆయన ఆజ్ఞాపించెను. కాబట్టి అతడు ఇట్లు చెప్పినట్లే యున్నది: "ఇది ఆ పర్వతము ఇతర పర్వతములకంటె ఘనతలో శ్రేష్ఠమైనట్లు, దాని పరిశుద్ధతకు ఆరోపింపబడకూడదు; అక్కడ దేవాలయము మనుష్యుల అధికారముచేత కాక, పరలోకపు దైవోక్తిచేత స్థాపింపబడెను గనుకనే, ఇది చాలినంతగా తెలిసినదే."

కాబట్టి యెహోవా మందిర పర్వతము పర్వతముల శిఖరమున క్రమపరచబడును, అనగా అది ఎత్తులో ఇతర పర్వతములన్నిటిని మించును; మరియు అది మిక్కిలి ఎత్తైన శిఖరములకంటె ఎత్తబడును, అక్కడ సమస్త జనములు కూడుకొనును అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. ప్రవక్తయొక్క ఈ మాటలచేత స్థానముయొక్క కంటికి కనబడు ఔన్నత్యము గ్రహింపబడవలసినది కాదనుట నిశ్చయము: ఏలయనగా క్రీస్తు రాకడయందు ఆ పర్వతము పెరుగలేదు; ప్రవక్త కాలములో జీవించినవారును ఈ విధమైన స్థూలమైన తలంపును కలిగియుండలేదు. అయితే ఇక్కడ అతడు ఘనతయొక్క ఔన్నత్యమును గూర్చి మాటలాడుచున్నాడు, — దేవుడు సీయోను పర్వతమునకు ఎంత శ్రేష్ఠమైన ప్రత్యేకతను అనుగ్రహించుననగా, ఇతర పర్వతములన్నియు దాని ఘనతకు తలవంచును. ఇది ఎట్లు జరిగెను? వివరణ తరువాతి వచనములో వచ్చుచున్నది. కాబట్టి సీయోను పర్వతములో కంటికి కనబడు ఏదో మార్పు కలుగుననియు, అది పరిమాణములో పెరుగుననియు ఎవడును తలంపకుండునట్లు, ప్రవక్త తన ఉద్దేశమేమిటో వెంటనే వివరించుచు, వచనము చివర, జనములు దేవునియొద్దకు వచ్చును అని చెప్పుచున్నాడు. దాని ఔన్నత్యము ఎట్టిదిగా ఉండవలసియుండెనో ఇప్పుడు చూచుట సులభము, — దేవుడు ఈ పర్వతము ఒక రాజసింహాసనముగా వలె ఉండవలెనని సంకల్పించెను. పారసీక రాజు ఏకచ్ఛత్రాధిపత్యము క్రింద తూర్పు దేశమంతయు పారసీకుని ఒక్క దుర్గమునకు లోబడియుండెనని మనకు తెలిసినట్లే, సీయోను పర్వతము సర్వాధికారముయొక్క పీఠమైనప్పుడు, దేవుడు అక్కడ రాజ్యమేలవలెనని సంకల్పించెను, లోకమంతయు అక్కడ తనకు లోబడవలెనని ఆయన సంకల్పించెను; అందువలననే అది ఇతర పర్వతములన్నిటికంటె ఎత్తుగా నుండునని ప్రవక్త చెప్పెను.

192 ఈ "పర్వతము" యొక్క అర్థమును గూర్చి ప్రాచీనుల అభిప్రాయములను మార్కియస్ ఉదహరించుచున్నాడు. తెర్తుల్లియను, జెరోము, అగస్తీను వంటి కొందరు దానిని క్రీస్తునకు అన్వయించుచున్నారు; మరికొందరు, అనగా ఒరిగెను, ఇద్దరు సిరిల్లులు, క్రిసోస్తము, అది సంఘమును సూచించునని ఎంచుచున్నారు; ఆధునిక వ్యాఖ్యాతలలో అధికులు ఈ తరువాతివారితో ఏకీభవించుచున్నారు. ఇక్కడ ఆధునికుల ఏకాభిప్రాయము ప్రాచీనుల ఏకాభిప్రాయమును మించుచున్నది; అది నిస్సందేహముగా మరింత స్థిరమైనదియు జ్ఞానయుక్తమైనదియునై యున్నది. — సం.

193 Convenient, {,{ונהרו అక్షరశః, "మరియు ప్రవహించును;" {σπευσουσι} — త్వరపడుదురు, Sept. ఇది నదివలె, లేక బలమైన ప్రవాహమువలె ప్రవహించుట; ఇది సమృద్ధిని స్వేచ్ఛాపూర్వకతను సూచించును. హెన్రీ ఇట్లనుచున్నాడు: "దేవాలయము నిలిచియున్నంతకాలము యూదా ప్రజలు అక్కడ ఆరాధించుటకు దేవాలయములోనికి ప్రవహించినట్లు, అన్ని ప్రాంతములనుండి విశ్వాసుల యెడతెగని ప్రవాహము సంఘములోనికి ప్రవహించుచుండును." ఈ పదమునకు "ఇంపైనదానియొద్దకు లేక ఆనందకరమైనదానియొద్దకు పరుగెత్తుట" అని అర్థమని కిమ్హీ చెప్పుచున్నాడు, — "currere ad beneplacitum, hoc est, ad id quod cupias". లీ ఉదహరించిన ఒక ప్రాచీన గ్రంథకర్త, ఇది సమృద్ధిని వేగమును సూచించునని చెప్పుచున్నాడు — afÒuentiam cum celeritate. యిర్మీయా 51:44 లో ఇది "గుంపులుగా ప్రవహించు" అని అనువదింపబడినది. "ప్రజలు" అనుదానికి బదులుగా, ,{}עמים యెషయాలో {`` }חגוים{, }כל సమస్త జనములు" అని యున్నది. ఒక వ్రాతప్రతిలో ఇక్కడను అదే యున్నది; మూడు ప్రతులలో ,{}עמים కు ముందు {}כל యున్నది, మరియు ఇదే సరియైన పాఠమని కనబడుచున్నది. బహువచనములోని ,{}עם ,{}גוים కు సమానార్థకము, దాని అర్థము జనములు. ఈ వచనములోని మిగిలిన భాగము ఇద్దరు ప్రవక్తలలోను సరిగా ఒకటే; అయితే ,{`` }נכון సిద్ధపరచబడిన" అనునది వేరుగా ఉంచబడినది, మరియు మీకా ,{`` }נשא ఎత్తబడిన" అనుదాని తరువాత ,{`` }הוא అది" అని చేర్చుచున్నాడు. రెండవ వచనములో, అనగా యెషయాలో మూడవదానిలో, మాటలలో సంపూర్ణ ఏకత్వము కలదు; అయితే {}גוים మరియు {}עמים తారుమారైయున్నవి, మరియు {}אל కు ముందున్న {}ו యెషయాలో లేదు; అయితే అనేక వ్రాతప్రతులలో అది చేర్చబడియున్నది. మూడవదానిలో, అనగా యెషయాలో నాలుగవదానిలో, మొదటి రెండు పంక్తులలో మాటల భేదములు కలవు; మిగిలిన నాలుగు పంక్తులు సరిగా ఒకటే, మీకా ఒక క్రియకు చేర్చిన పారాగోగిక్ ,{}ן నూను తప్ప, మరియు {}ישאו అను క్రియ యెషయాలో ఏకవచనము. ప్రస్తావింపబడిన ఆ రెండు పంక్తులలో, మీకాలో {`` }רחוק{, }עד దూరముననున్న" అను చేర్పు కూడ కలదు. యెషయా. }רבים{ఆయన జనముల మధ్య తీర్పుతీర్చును, అనేక ప్రజలను ఒప్పించును. మీకా. whwkyx lgwyM eumyM ed rxwq wspj byN emyM rbyM ఆయన అనేక ప్రజల మధ్య తీర్పుతీర్చును, దూరముననున్న బలమైన జనములను ఒప్పించును. ఈ వచనముతో యెషయాలోని భాగము ముగియుచున్నది; మీకా మరియొక వచనమును చేర్చుచున్నాడు: ఇదియు, మరి రెండు సంగతులును — అనగా ఈ భాగము యెషయాలోకంటె ఇక్కడ మరింత సంపూర్ణముగాను సందర్భముతో మరింత సంబంధముగాను ఉన్నదనుట — మీకా కాదు యెషయాయే నకలు చేసినవాడను అభిప్రాయమునకు అనుకూలముగా కనబడవచ్చును; అయితే యెషయాలో ఈ భాగము ప్రవేశపెట్టబడిన మాటలు అట్టి ఊహను నిషేధించుచున్నవి. "బిషప్ లౌత్, యెషయా 2:2 పై, మీకా ఈ భాగమును యెషయానుండి తీసికొనెనని తలంచుచున్నాడు. అనుకరించువారి పద్ధతి ప్రకారము అతడు దానిని మెరుగుపరచెననుట నిజమే. లేక ఆత్మ ఇద్దరికిని ఈ ప్రవచనమును ప్రేరేపించియుండవచ్చును: లేక ఇద్దరును ఏదో ఒక సాధారణ మూలమును, అనగా ఆ కాలములో బాగుగా తెలిసిన ఒక ప్రవక్త మాటలను, నకలు చేసియుండవచ్చును. — న్యూకమ్.

కాబట్టి ఈ మాటలో అతని భావము చాలినంత స్పష్టముగా నున్నది.

అయినను అనేక జనములు వచ్చునని అతడు చెప్పునప్పుడు మరింత సంపూర్ణమైన వివరణ వచ్చుచున్నది. జనములు వచ్చునని మాత్రమే అతడు ఇంతకుముందు చెప్పెను: అయితే దావీదు తన కాలములోనే కొన్ని జనములను తనకు కప్పము కట్టువారినిగా చేసికొనెను గనుక, ప్రవక్త ఇక్కడ మరి ఎక్కువైనదానిని వ్యక్తపరచుచున్నాడు, — అనేక జనములు వచ్చునని; అతడు ఇట్లు చెప్పినట్లున్నది: "దావీదు కొన్ని ప్రజలను తనకు లోబరచుకొనినను, తన మెస్సీయ రాకడయందు ప్రభువు స్థాపింపబోవు ఆ రాజ్యముయొక్క విశాలతతో పోల్చినయెడల అతని రాజ్యముయొక్క సరిహద్దులు ఇరుకైనవియు పరిమితమైనవియునై యుండెను: ఏలయనగా కొద్ది జనములు కాదు, అనేక జనములు ఆయనను సేవించుటకు కూడుకొని, ఇట్లు చెప్పుదురు," మొదలైనవి. అది ఆత్మసంబంధమైన రాజ్యమగునని ప్రవక్త ఇప్పుడు చూపుచున్నాడు. దావీదు మోయాబీయులను అమోరీయులను ఇతరులను జయించినప్పుడు, ప్రతి సంవత్సరము చెల్లింపవలసిన ఒక కప్పమును వారిమీద విధించెను; అయితే వారిమధ్య దేవుని పవిత్రమైన న్యాయమైన ఆరాధనను స్థాపించుటకు అతడు సమర్థుడు కాలేదు, వారిని ఒకే విశ్వాసములో ఏకపరచుటకును సమర్థుడు కాలేదు. కాబట్టి మోయాబీయులును ఇతర జనములును దావీదుకు కప్పము చెల్లించినను, సత్యదేవుని ఆరాధింపక, ఎల్లప్పుడును సంఘమునకు దూరస్థులుగానే యుండిరి. అయితే మెస్సీయ రాకడయందు దేవుడు స్థాపింపబోవు రాజ్యము ఆత్మసంబంధమైనదిగా నుండునని మన ప్రవక్త చూపుచున్నాడు.

ఏలయనగా వారు ఇట్లు చెప్పుదురు: రండి, యెహోవా పర్వతమునకును యాకోబు దేవుని మందిరమునకును ఎక్కిపోవుదము; ఆయన తన మార్గముల విషయమై మనకు బోధించును, మనము ఆయన త్రోవలలో నడుచుకొందము: ఏలయనగా సీయోనులోనుండి ధర్మశాస్త్రము, యెరూషలేములోనుండి యెహోవా వాక్కు బయలువెళ్లును. ఈ భాగమంతటను ప్రవక్త మనకు బోధించునదేమనగా, ప్రజలు దావీదు సంతతికి లోబడునట్లు సాయుధబలముచేతనైనను ఖడ్గబలముచేతనైనను బలవంతపెట్టబడరు గాని, వారు యథార్థముగాను సంపూర్ణముగాను సంస్కరింపబడి, దేవునికి తమ్మును తాము లోబరచుకొని, సంఘశరీరముతో ఏకమై, అబ్రాహాము సంతానముతో ఏక ప్రజగా అగుదురు; ఏలయనగా వారు స్వచ్ఛందమైన సేవను చేయుదురు, ధర్మశాస్త్ర బోధను హత్తుకొని తమ మూఢాచారములను విసర్జించుదురు. ఇదే ప్రవక్త భావము. అయితే మిగిలినదానిని రేపటికి వాయిదా వేయుదము.

ప్రార్థన.

సర్వశక్తిగల దేవా, నీ కుమారుని సింహాసనమును మా మధ్య నిలుపుటకు నీకు ఇష్టమాయెను గనుక, మేము ఆయన సంరక్షణమీద ఆనుకొని, మమ్మును మేము సంపూర్ణముగా నీకు అప్పగించుకొనుట నేర్చుకొని, ఎన్నడును ఇటు అటు తొలగిపోక, నీచేత నియమింపబడిన రాజుకు సంపూర్ణ విధేయతతో మమ్మును మేము లోబరచుకొనునట్లును, ఆయన మమ్మును తన న్యాయమైన ప్రజలుగా ఒప్పుకొనునట్లును, మేము నీ నామమును మహిమపరచి, అదే సమయమున భక్తిహీనమైన దుష్టజీవితముచేత దానిని అపవిత్రపరచక, మేము నిజముగా నీ ప్రజలమని మా క్రియలచేత సాక్ష్యమిచ్చునట్లును, నీవు మామీద సంపూర్ణ అధికారమును పొందునట్లును, నీ నామము పరిశుద్ధపరచబడునట్లును, నీ ఆత్మ మమ్మును నిజముగా నడిపించునట్లును, భయంకరముగా దారితప్పిపోయిన మమ్మును సమకూర్చిన నీ కుమారుడు తుదకు తన స్వరక్తముచేత మాకొరకు సంపాదించిన ఆ రాజ్యములోనికి మమ్మును మరల సమకూర్చువరకు, మాకు అనుగ్రహించుము. ఆమేన్. (194 మార్కియస్ ఇట్లనుచున్నాడు: "corde, ore, et opere — హృదయముతోను, నోటితోను, క్రియతోను." 195 {,{כיki, ఏలయనగా, లేక ఎందుకనగా: తరువాత వచ్చునది ముందున్న వాగ్దానమునకు కారణమును కలిగియున్నది. యెహోవా మందిర పర్వతము పర్వతముల శిఖరమున దృఢముగా స్థాపింపబడుట ఎట్లు సాధ్యము? మొదలైనవి. దానికి జవాబు ఇక్కడ ఇవ్వబడినది: "ఏలయనగా సీయోనులోనుండి ధర్మశాస్త్రము బయలువెళ్లును," మొదలైనవి. ఇది సువార్త ఆరంభమున అక్షరశః నెరవేరెను; అది మొదట యెరూషలేములో ప్రకటింపబడెను: దీని ఫలితముగా యెహోవా మందిర పర్వతము, అనగా సంఘము, రూపింపబడెను; ఇక్కడ ప్రవచింపబడినది కొంతవరకు నెరవేరెను, ఇకమీదట నిస్సందేహముగా మరింత సంపూర్ణముగా నెరవేరును. "ఒక పర్వతముయొక్క" కాదు, "పర్వతముల శిఖరమున" అని చెప్పబడినది. సంఘము ఒక్క స్థలమునకు పరిమితము కావలసినది కాదు గాని, భూమియంతటను శ్రేష్ఠమైనదిగా నుండవలసినది. సీయోనులోనుండి బయలువెళ్లవలసిన వాక్యము ఎంతవరకు వ్యాపించునో అంతవరకు అదియు వ్యాపించవలసియుండెను. — సం.)

ఎనుబది యెనిమిదవ ఉపన్యాసము

మీకా సంఘముయొక్క పునరుద్ధరణను వాగ్దానము చేయు ప్రవచనమును మనము నిన్న వివరింప మొదలుపెట్టితిమి. ఈ వాగ్దానము కడవరి దినములను సూచించుచున్నది గనుక, ఇది క్రీస్తు రాజ్యమును గూర్చియే తప్ప మరి దేనిని గూర్చియు గ్రహింపబడజాలదని మనము చెప్పితిమి. మరియు అతడు మాటలాడుచున్న సీయోను పర్వతముయొక్క శ్రేష్ఠతయు ఔన్నత్యమును దేవుని ఆత్మసంబంధమైన రాజ్యమును గూర్చియే తప్ప వేరుగా గ్రహింపబడజాలవని కూడ చేర్చబడెను; ఏలయనగా ప్రభువు మార్గములలో ఉపదేశము పొందుటకు అనేక జనములు వచ్చునని అతడు చెప్పునప్పుడు, వివరణ వచ్చుచున్నది. కాబట్టి ఇక్కడ ప్రవచింపబడినది భూసంబంధమైన సామ్రాజ్యము కాదు గాని, వాక్యముద్వారాను పరలోకపు బోధద్వారాను ఉనికిలోనున్నదే అని మనము చూచుచున్నాము. అయితే ప్రతి విషయమును మనము పరిశీలింపవలెను. అనేక జనములను గూర్చి స్పష్టముగా చేయబడిన ప్రస్తావనలో ఒక వ్యత్యాసము గ్రహింపవలసియున్నదని మనము నిన్న చెప్పితిమి; ఏలయనగా ఆ కాలమువరకు దేవుడు ఒక్క ప్రజచేత మాత్రమే ఎరుగబడెను. దేవుడు అప్పుడు అబ్రాహాము వంశమును మాత్రమే ఏర్పరచుకొనెను గనుక, ఆయన వివిధ జనములలోనుండి తన సంఘమును సమకూర్చి, అన్యజనులకును యూదులకును మధ్యనున్న భేదమును తొలగించునప్పుడు కలుగబోవు మార్పు ఇక్కడ సూచింపబడుచున్నది.

ఇప్పుడు ఇది వచ్చుచున్నది: వారు, రండి, యెహోవా పర్వతమునకు ఎక్కిపోవుదము అని చెప్పుదురు.

పిలువబడినప్పుడు ప్రతివాడును దేవునికి విధేయుడగుట మాత్రమే కాక, వారు ఒకరినొకరు ప్రోత్సహించుకొందురని కూడ ప్రవక్త ఈ మాటలలో చూపుచున్నాడు: ఈ ఆసక్తియే విశ్వాసులయొద్ద న్యాయముగా కోరబడునది; వారు ఒకరినొకరు ఉత్సాహపరచుకొని రేపుకొనవలెను; ఏలయనగా మనలో ప్రతివాడును తానే దేవునికి విధేయుడగుట చాలదు, పరస్పర ప్రయోజనమును కలుగజేయుటకు మనము ప్రయాసపడునట్టి ఈ ఆసక్తియు దానికి చేర్చబడవలెను. కాబట్టి "రండి, ప్రభువు పర్వతమునకు ఎక్కిపోవుదము" అని చెప్పునప్పుడు ప్రవక్త ఇప్పుడు సూచించుచున్నది ఈ శ్రద్ధనే. ప్రజలు వచ్చెదరని చెప్పి అక్కడ తన వాక్యమును ముగించియుండవచ్చును; అయితే అతడు ఈ రెండు భాగములను జోడింపగోరెను, — ఇంతకుముందు ఇశ్రాయేలు దేవుని తృణీకరించినవారు అన్ని ప్రాంతములనుండి వచ్చెదరనియు, — మరియు వారు ఒకరినొకరు హెచ్చరించువారగుదురనియు. కాబట్టి రండి, ఎక్కిపోవుదము. అయితే ఈ హెచ్చరికయొక్క విధానము గమనింపదగినది; ఏలయనగా ప్రతివాడును ప్రయాణములో తన్నుతాను సహచరునిగా అర్పించుకొనుచున్నాడు. ఇతరులను వారి విధినిర్వహణలో రేపవలసినప్పుడు అనేకులు చాలినంత చురుకుగా నుందురని మనము నిజముగా చూచుచున్నాము; అయితే అదే సమయమున వారు తామే నిశ్చలముగా పడియుందురు; వారి ఆసక్తి అంతయు ఇతరులను పంపుటలోనే ఖర్చైపోవును, వారు తామే కదలరు, ఒక వ్రేలినైనను కదలింపరు; ఇతరులతో కూడ ఉత్సాహముతో పరుగెత్తుటకు వారు అంత దూరముగా నున్నారు. విశ్వాసులు తమ సహోదరుల రక్షణను గూర్చి ఎంత శ్రద్ధగలవారై యుందురనగా, వారు తామే బలముగా పరుగెత్తుదురనియు, తాము స్వయముగా చేయనిదేదియు ఇతరులకు విధింపరనియు ప్రవక్త ఇక్కడ చూపుచున్నాడు. కాబట్టి రండి, ఎక్కిపోవుదము; "వెళ్లుడి, యెహోవా పర్వతమునకు ఎక్కిపోవుడి" అని వారు చెప్పరు; "మనము కలిసి వెళ్లుదము" అని చెప్పుదురు. కాబట్టి మనము స్వయముగా చేయగోరునదే తప్ప మరేదియు మన సహోదరులయొద్ద కోరమని మనము నిజముగా కనుపరచునప్పుడే అది ప్రోత్సహించుటకు సరియైన మార్గము.

ఇప్పుడు కాలసందర్భము గమనింపవలసియున్నది; ఏలయనగా సీయోను పర్వతము పాడుగా చేయబడవలసియుండగా, జనములు దానియొద్దకు వచ్చుటను గూర్చి ప్రవక్త చెప్పునది ఒక కట్టుకథగా కనబడియుండవచ్చును; అతడు కొంచెము ముందే ఏమి ప్రవచించెను? సీయోను పొలమువలె దున్నబడుననియు, అక్కడ చెట్లు పెరుగుననియు, అది అడవిగా మారుననియు. కాబట్టి అది భయంకరమైన నాశనమునకు గురికావలసియుండగా, మిక్కిలి ప్రసిద్ధమైన స్థలమునకువలె అనేక జనములు దానియొద్దకు ప్రవహించుట ఎట్లు సాధ్యము? అయితే ప్రవక్త ఇక్కడ దేవుని ఆశ్చర్యకరమైన శక్తిని ఘనపరచుచున్నాడు, — ఈ అడవియైన నిర్జన స్థలములో తుదకు శ్రేష్ఠమైన ప్రసిద్ధమైన మందిరము కట్టబడును, అక్కడ దేవుడు తన స్వజనముమీద కనికరము చూపును. కావున కొంతకాలము విడువబడవలసియున్న ఈ యెహోవా పర్వతము ఎట్టిదగునో అతడు వాగ్దానము చేయుచున్నాడు; మరియు కొంతకాలము నాశనముండిన స్థలములో పూర్వమువలె శ్రేష్ఠమైన మందిరముండునని వాగ్దానము చేయుచున్నాడు.

తరువాత ఇది వచ్చుచున్నది: ఆయన తన మార్గముల విషయమై మనకు బోధించును. ఇక్కడ ప్రవక్త కొద్ది మాటలలో దేవుని న్యాయమైన ఆరాధనను నిర్వచించుచున్నాడు: ఏలయనగా విశ్వాసముమీద ఆధారపడు నిజమైన విధేయత, విశ్వాసము వాక్యముమీద ఆధారపడునట్లు, వెంబడింపనియెడల, ఒక్క సత్యదేవుని ఒప్పుకొనుటకు జనములు ఒక్క స్థలమునకు కూడివచ్చుట చాలదు. కాబట్టి నిజమైన మతము విశ్వాసవిధేయతమీద స్థాపింపబడియున్నదనియు, దేవుడు తానే తన ప్రజలకు బోధించి, చేయవలసినదానిని వారికి విధించునప్పుడు తప్ప ఆయన నిజముగా ఆరాధింపబడజాలడనియు చూపుటకై, ప్రవక్త ఇక్కడ దేవుని వాక్యమును మన యెదుట ఉంచుచున్నాడని విశేషముగా గమనింపవలెను. కావున దేవుని చిత్తము మనకు బయలుపరచబడినప్పుడే మనము ఆయనను నిజముగా ఆరాధింపగలము. వాక్యము మరల తీసివేయబడినప్పుడు, దైవారాధనయొక్క ఏదో ఒక రూపము నిజముగా ఉండవచ్చును; అయితే దేవునికి ఇష్టమైన యథార్థమైన మతము ఉండదు. కావున దేవుని సంఘమును లేవనెత్తుటకు వాక్యముయొక్క వెలుగుద్వారా తప్ప వేరొక మార్గము లేదని కూడ మనము నేర్చుకొనుచున్నాము; ఆ వాక్యములో దేవుడు తానే తన స్వరముచేత రక్షణ మార్గమును సూచించుచున్నాడు. సత్యము ప్రకాశించువరకు, మనుష్యులు నిజమైన సంఘముగా ఏర్పడునట్లు ఏకముగా కూర్చబడజాలరు.

ఇది ఇట్లుండగా, సత్యము చెరుపబడినచోటనైనను తృణీకరింపబడినచోటనైనను, మతము లేదు, కనీసము దేవునిచేత అంగీకరింపబడు మతము లేదని దీనినుండి సిద్ధించుచున్నది. మనుష్యులు తమ పెదవులతో ఆ పేరునుగూర్చి నిజముగా అతిశయింపవచ్చును: అయితే ఆయన వాక్యముయొక్క నియమము ప్రకారము రూపింపబడితేనే తప్ప దేవుని యెదుట నిజమైన మతము లేదు. దేవుని వాక్యమునకు విధేయమై దానిచేత నడిపింపబడితేనే తప్ప సంఘము లేదని కూడ దీనినుండి సిద్ధించుచున్నది: ఏలయనగా నిజమైన మతము ఏదో, మరియు దేవుడు తనకొరకు సంఘమును ఎట్లు సమకూర్చుకొనునో ప్రవక్త ఇక్కడ నిర్వచించుచున్నాడు. కాబట్టి ఆయన తన మార్గముల విషయమై మనకు బోధించును. మరియు మూడవ విషయమును చేర్చవచ్చును, — మర్త్యులు బోధించు అధికారమును తమకు తామే ఆపాదించుకొనునప్పుడు, దేవుడు తన హక్కును తన ఘనతను కోల్పోవుచున్నాడు; ఏలయనగా తన ప్రజలకు బోధించు ఈ పదవి సరిగా దేవునికి మాత్రమే ఆపాదింపబడగలదు.

(proprie tribuitur.) అప్పుడు యాజకులును ప్రవక్తలును ఉండిరి, అయినను మీకా ఇక్కడ వారిని వారి యుక్తమైన స్థితికి దించి, బోధించు హక్కును పదవియు ఒక్క సత్యదేవుని అధికారములోనే యుండునని చూపుచున్నాడు. కాబట్టి మనము వివిధ బోధకులచేత ఇటు అటు కొట్టుకొనిపోకయు దారితప్పింపబడకయు, ఆయన వాక్యమునకు సరళమైన విధేయతలో నిలిచియుండునట్లును, ఆయన ఒక్కడే సర్వోన్నతుడై యుండునట్లును, దేవుడు ఈ పదవిని తనకొరకే ఆపాదించుకొనుచున్నాడని మనము చూచుచున్నాము.

సంక్షేపముగా, దేవుడు ముఖ్యుడును ఏకైకుడునైన బోధకుడు కానియెడల, ఆయన సంఘమునకు దేవుడును శిరస్సును కాడు.

"ఆయన తన మార్గముల విషయమై మనకు బోధించును" అని అతడు ఇప్పుడు చెప్పునది ఈ విధముగా గ్రహింపవలెను.

ఆయన మార్గములు ఏవో ఆయన మనకు బోధించును; దేవునికి ఇష్టమైనదేదో, ఆయన చిత్తమేదో గ్రహించుటయే మనుష్యుల సంపూర్ణ జ్ఞానమని ప్రవక్త చెప్పినట్లున్నది: ఏలయనగా ఇంతకుమించి నేర్చుకొనవలసినదేదియు లేదు.

ఇది వచ్చుచున్నది: మనము ఆయన త్రోవలలో నడుచుకొందము. ఈ వాక్యభాగముచేత మనకు జ్ఞాపకము చేయబడునదేమనగా, దేవుని సత్యము, వారు చెప్పునట్లు, కేవలము ఊహాత్మకమైనది కాదు గాని, కార్యసాధకమైన శక్తితో నిండియున్నది. కాబట్టి దేవుడు తననుండి వచ్చునది సత్యమని ప్రతివాడును ఒప్పుకొనవలెనను ఉద్దేశముతో మాత్రమే మాటలాడుట లేదు గాని, అదే సమయమున ఆయన విధేయతను కోరుచున్నాడు. కావున మనము ఆయన మార్గములలో నడుచునప్పుడే దేవుని శిష్యులమగుదుము: ఏలయనగా గాడిదలు చేయునట్లు మనము కేవలము చెవులతో తలయూపి, దేవుడు చెప్పినదానికి మన నోటితోను పెదవులతోను సమ్మతించినయెడల, అది మిక్కిలి వ్యర్థమును అసంబద్ధమునై యున్నది. కాబట్టి మనుష్యులు ఆయన బోధ ప్రకారము తమ జీవితమును రూపించుకొని, తమ పాదములతో నడుచుటకును, ఆయన తమ్మును ఎక్కడికి పిలిచినను వెంబడించుటకును సిద్ధముగా నున్నప్పుడే వారు దేవుని బోధక్రింద నిజముగా ప్రయోజనము పొందుదురు.

196 న్యూకమ్ హెండర్సన్ ఇద్దరును ఇక్కడ {,{ו వావ్‌ను "అని" అనగా, "ఆయన మనకు బోధించునట్లు," మొదలైనవిగా అనువదించుచున్నారు: అయితే మన అనువాదములోను, కాల్విన్ చేతను, యెషయాలో లౌత్ చేతను చేయబడినట్లు, దాని మిక్కిలి సాధారణమైన అర్థమును సాధారణ సముచ్చయముగానే నిలుపుట మేలు. అప్పుడు ఈ భాగము మరింత బాగుగా సాగును, విశ్వాసముయొక్క భాషను మరింత బలముగా వ్యక్తపరచును. — సం.

కాబట్టి మనము ఆయన త్రోవలలో నడుచుకొందము.

విశ్వాసులు ఏమి చేయుదురో దానిని మాత్రమే మీకా ఇంతవరకు వివరించెను; ఇప్పుడు అతడు తానే అదే సత్యమును స్థిరపరచుచున్నాడు: ఏలయనగా సీయోనులోనుండి ధర్మశాస్త్రము, యెరూషలేములోనుండి యెహోవా వాక్కు బయలువెళ్లును. అనేక జనములు ప్రభువు మందిరమునకు ఎందుకు వచ్చెదరో దానికి ఇక్కడ కారణము ఇవ్వబడుచున్నది; అదేమనగా, ఇంతకుముందు ఒక్క స్థలములో మాత్రమే వినబడిన బోధ అప్పుడు ప్రకటింపబడును. యూదులు ఆరాధించుటకు మాత్రమే కాక, దేవుని ధర్మశాస్త్రములో ఉపదేశము పొందుటకును దేవాలయమునకు వచ్చిరని మనకు నిజముగా తెలియును. కాబట్టి ఆ కాలములో ధర్మశాస్త్రము సీయోనులో తన నివాసమును కలిగియుండెను: అక్కడ పరలోకపు జ్ఞానముయొక్క పరిశుద్ధస్థలముండెను. అయితే మన ప్రవక్త ఏమనుచున్నాడు? సీయోనులోనుండి ధర్మశాస్త్రము బయలువెళ్లును, అనగా అది దూరముగాను విస్తారముగాను ప్రకటింపబడును: నిజమైన మతమేదో, తాను ఎట్లు ఆరాధింపబడగోరుచున్నాడో ప్రభువు ఒక్క మూలలో మాత్రమే చూపడు గాని, భూదిగంతములవరకు తన స్వరమును పంపును. కాబట్టి కీర్తన 110 లో చెప్పబడినదాని ప్రకారము, సీయోనులోనుండి ధర్మశాస్త్రము బయలువెళ్లును: "యెహోవా నీ బలదండమును సీయోనులోనుండి సాగజేయుచున్నాడు."

ఆ భాగములో క్రీస్తు బోధ రూపకముగా దండమని పిలువబడుచున్నది, లేక రాజదండముతో పోల్చబడుచున్నది; ఏలయనగా క్రీస్తు తన సువార్త బోధచేత తప్ప వేరొకవిధముగా మనమధ్య ఏలుబడి చేయడు: మరియు అంతకుముందు పరదేశులైయుండిన ఆ జనములన్నిటిని క్రీస్తు తన ఏలుబడిక్రింద కలిగియుండునట్లు, ఈ దండము తండ్రియైన దేవునిచేత దూరముగా పంపబడునని అక్కడ దావీదు ప్రకటించుచున్నాడు. ఈ స్థలములోని భావము ఇదే: సీయోనులోనుండి ధర్మశాస్త్రము బయలువెళ్లును. తరువాత ఇది వచ్చుచున్నది: యెరూషలేములోనుండి యెహోవా వాక్కు. ఇది అదే భావముయొక్క పునరుక్తి, ఇది తరచుగా జరుగునదే. కాబట్టి {,}תורה తోరా అను పదముచేత ప్రవక్త బోధను తప్ప మరిదేనిని ఉద్దేశించుటలేదు: అయితే మరియొక పదముచేత అతడు అదే సంగతిని స్థిరపరచుచున్నాడు, అనగా దేవుడు యెరూషలేములోను యూదయలోను మాత్రమే వినబడడు గాని, తన వాక్యమును ప్రతిచోటను ప్రకటింపజేయును. ఇప్పుడు ఇది వచ్చుచున్నది —

మీకా 4:3

3. ఆయన అనేక జనములకు తీర్పుతీర్చును, దూరముననున్న బలమైన అన్యజనులను గద్దించును; వారు తమ ఖడ్గములను నాగటి నక్కులుగాను తమ ఈటెలను మచ్చుకత్తులుగాను సాగగొట్టుదురు; ఒక జనముమీదికి మరియొక జనము ఖడ్గమెత్తదు, వారిక యుద్ధము చేయ నేర్చుకొనరు.

3. Et judicabit inter populos multos, et arguet (vel, corripiet) gentes robustos usque in longinquum, et concident gladios suos in vomeres, et lanceas suas in falces: non tollent gens contra gentem gladium, et non assuescent ultra praelio.

197 న్యూకమ్ దీనిని ఈలాగే అనువదించుచున్నాడు; లౌత్ మరియు హెండర్సన్ మన అనువాదమువలెనే “ధర్మశాస్త్రము” అని చదువుచున్నారు. నిశ్చయ ఉపపదము లేకపోవుట నిశ్చయముగా అభ్యంతరము కాదు, ఏలయనగా హెబ్రీ భాషలో అది అరుదుగానే వాడబడును. అయితే “వాక్యము” అను పదమునకు ముందున్న సంయోజకమును “అనగా” అని మనము అనువదించితేనే తప్ప, “ఒక ధర్మశాస్త్రము” అనుటయే మేలు; అట్లు అనువదించినయెడల ఆ పంక్తియొక్క ప్రత్యేక స్వభావమును మనము నాశనము చేసినవారమగుదుము. ప్రవక్తల సాధారణ శైలి ప్రకారము, మొదటి పంక్తి అనిర్దిష్టముగా చెప్పుదానిని రెండవ పంక్తి “యెహోవా వాక్యము” అని నిర్దిష్టపరచుచున్నట్లు కనబడుచున్నది. హెబ్రీలో {,{תורה ధర్మశాస్త్రము అను పదము మన భాషలోని ధర్మశాస్త్రము అను పదముకంటె విస్తారమైన అర్థము గలది. అది ,{}ירה అను ధాతువుయొక్క హిఫిల్ రూపమునుండి పుట్టినది; దానికి నడిపించుట, నియమించుట, ఉపదేశించుట, బోధించుట అని అర్థము. కావున ,{}תורה అను నామవాచకమును మార్గదర్శకము, నియమము, ధర్మశాస్త్రము, బోధ, లేక సిద్ధాంతము అని అనువదింపవచ్చును. లీ ఇట్లనుచున్నాడు: “అది కేవలము చేయవలసినదానిని మాత్రమే సంకుచితముగా సూచించుట లేదు, అది వాగ్దానమైనను ఆజ్ఞయైనను పరలోక సంబంధమైన ఏ బోధనైనను విస్తారముగా సూచించుచున్నది.” అది తరచుగా దేవుడు బయలుపరచిన వాక్యమంతటిని సూచించును; కీర్తనలు 1:2; కీర్తనలు 119:174 మొదలైనవి చూడుము. యెహోషువ 1:8 చూడుము. — సం.

ఇక్కడ ప్రవక్త దైవసత్యముయొక్క ఫలమును వర్ణించుచున్నాడు; అదేమనగా, దేవుడు సకల జనములను ఎంత సాత్వికమునకు తిరిగి తెచ్చునంటే, వారు తమలో తాము సహోదర సమాధానమును పెంపొందించుకొనుటకు ప్రయాసపడుదురు, మరియు కీడుచేయవలెనను ప్రతి కోరికను విడిచిపెట్టి, అందరును ఇతరుల మేలును లక్ష్యపెట్టుదురు. దేవుని సంఘము వాక్యముచేతనే తప్ప మరి ఏ విధముగాను నిర్మింపబడదనియు, దేవుడు విశ్వాసముయొక్క విధేయతచేత ఘనపరచబడు చోటనే తప్ప ఆయన యథార్థమైన ఆరాధన స్థాపింపబడదనియు కొనసాగదనియు అతడు ఇంతకుముందు చూపినట్లే, ఇప్పుడు దైవసత్యము ఈ ఫలితమును కలుగజేయునని చూపుచున్నాడు; అదేమనగా, మునుపు ఒకరియెడల ఒకరు వైరముతో జీవించి, క్రూరత్వముతోను లోభముతోను నిండినవారై కీడుచేయవలెనను ఆశతో మండుచుండినవారు, ఇప్పుడు తమ స్వభావము మార్చబడినవారై, పూర్తిగా ఉపకార కార్యములకు తమ్మును తాము సమర్పించుకొందురు. అయితే ప్రవక్త ఈ విషయమునకు రాకముందు ఇట్లనుచున్నాడు—

ఆయన అనేక జనములకు తీర్పుతీర్చును, బలమైన జనములను గద్దించును. హెబ్రీలో తీర్పుతీర్చుట అను పదమునకు ఏలుట లేక పరిపాలించుట అను అర్థమే. ఇక్కడ దేవుని గూర్చియే చెప్పబడుచున్నదనుట నిశ్చయము; కావున జనములు ఇంతవరకు దేవునికి లోబడకపోయినను, ఇప్పుడు వారు ఆయనను రాజుగా ఒప్పుకొని ఆయన పరిపాలనకు లోబడుదురని ప్రవక్త చెప్పినట్లే యున్నది. దేవుడు నిశ్చయముగా తన మరుగైన సంరక్షణచేత ఎల్లప్పుడును లోకమును పరిపాలించుచునే వచ్చెను, ఇప్పటికిని దానిని పరిపాలించుచునే యున్నాడు; ఏలయనగా అపవాదియు భక్తిహీనులును ఎంతగా రేగినను, అవును, అదుపులేని ఉగ్రతతో వారు ఎంతగా పొంగినను, దేవుడు తన మరుగైన కళ్లెముచేత వారి వెఱ్ఱితనమును అడ్డగించి అణచివేయుచున్నాడనుటకు సందేహము లేదు. అయితే లేఖనము దేవుని రాజ్యమును గూర్చి రెండు విధములుగా మాటలాడుచున్నది. దేవుడు నిశ్చయముగా అపవాదిని సమస్త దుష్టులను పరిపాలించుచున్నాడు, అయితే తన వాక్యముచేతగాని తన ఆత్మయొక్క పరిశుద్ధపరచు శక్తిచేతగాని కాదు; వారు ఇష్టపూర్వకముగా కాక తమ ఇష్టమునకు విరోధముగా దేవునికి లోబడునట్లు అది జరుగుచున్నది. దేవుని ప్రత్యేక పరిపాలన ఆయన సంఘమునందు మాత్రమే యున్నది; అక్కడ ఆయన తన వాక్యముచేతను ఆత్మచేతను మనుష్యుల హృదయములను విధేయతకు వంచుచున్నాడు; అందువలన వారు లోపలను వెలుపలను బోధింపబడినవారై—లోపల ఆత్మయొక్క ప్రభావముచేతను, వెలుపల వాక్యప్రకటనచేతను—స్వేచ్ఛగాను ఇష్టపూర్వకముగాను ఆయనను వెంబడించుచున్నారు. అందుచేతనే కీర్తనలు 110లో ‘అప్పుడు నీ ప్రజలు మనఃపూర్వకముగా కూడివచ్చెదరు’ అని చెప్పబడియున్నది. ప్రవక్త ఇక్కడ వర్ణించుచున్న పరిపాలన ఇదియే; కావున దేవుడు తీర్పుతీర్చును; లోకమునకు తీర్పుతీర్చునట్లు కాదు, అయితే ఒక ప్రత్యేక విధముగా వారిని తనకు విధేయులనుగా చేయును; అందువలన వారు పూర్తిగా ఆయనకు సమర్పించుకొనబడియుండుట తప్ప మరిదేనిని కోరరు.

అయితే మనుష్యులు దేవునికి అట్టి విధేయతను చూపకముందు వారు మొదట అణచబడవలెను గనుక, ప్రవక్త స్పష్టముగా ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు, ఆయన అనేక జనములను గద్దించును (corripiet) లేక ఒప్పించును (arguet). ఈ వాక్యమును జాగ్రత్తగా గమనింపవలెను; ఏలయనగా మనలో ఒక్కడును బలవంతముగా అణచబడితేనే తప్ప దేవునికి తగిన శిష్యుడు కాలేనంతగా మన స్వాభావిక గర్వము ఉన్నదని ఇందువలన మనము నేర్చుకొనుచున్నాము. కావున ప్రభువు మనలను దోషులుగా నిరూపింపకపోయినయెడల, ఒక విధముగా బలమైన చర్యలచేత మనలను ముందుగా సిద్ధపరచకపోయినయెడల, మనలోనున్న అంతటి చెడుతనము మధ్య సత్యము దానంతట అదే గడ్డకట్టిపోవును. దేవుని పరిపాలనతో గద్దింపును జతపరచుటలో ప్రవక్తయొక్క ఉద్దేశ్యమును ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము; ఏలయనగా {,}יכח ikech అను క్రియకు కొన్నిసారులు వాదించుట, ఒప్పించుట అనియు, కొన్నిసారులు సరిదిద్దుట లేక గద్దించుట అనియు అర్థము. సంక్షేపముగా, మన శరీరముయొక్క దుష్టత్వమును వక్రతయు ఇక్కడ సూచింపబడుచున్నవి; ఏలయనగా మనలో శ్రేష్ఠులైనవారు సహితము మొదట అణచబడితేనే తప్ప, అదియు దేవుని బలమైన శిక్షణచేత అణచబడితేనే తప్ప, ఎన్నడును తమ్మును తాము దేవునికి సమర్పించుకొనరు. కావున క్రీస్తు రాజ్యముయొక్క ఆరంభము ఇదియే.

అయితే బలమైన జనములు గద్దింపబడుదురని అతడు చెప్పునప్పుడు, తాను మాటలాడుచున్న రాజ్యమును ఇందువలన కొనియాడుచు దాని స్వభావమును వివరించుచున్నాడు; మరియు సత్యముయొక్క శక్తిని ఇందువలన మనము నేర్చుకొనుచున్నాము; అదేమనగా, బలవంతులు ఈ విధముగా గద్దింపబడినప్పుడు, ఏ ఎదిరింపును లేకుండ దేవునిచేత పరిపాలింపబడుటకు తమ్మును తాము అప్పగించుకొందురు. శిక్షణ నిశ్చయముగా అవసరమే, అయితే దేవుడు సంఘమును తనకు లోబరచుకొనునప్పుడు ఏ బాహ్య బలమునుగాని ఏ ఆయుధ శక్తినిగాని ప్రయోగింపడు; అయినను ఆయన బలమైన జనములను కూర్చుచున్నాడు. కావున ఇందువలన సత్యముయొక్క శక్తి కనబడుచున్నది; ఏలయనగా బలమున్న చోట ధైర్యమును అహంకారమును, తిరుగుబాటుతో కూడిన ఎదిరింపును ఉండును. కావున ప్రభువు మరి ఏ సహాయములును లేకుండ ఈ విధముగా మనుష్యుల మూర్ఖత్వమును సరిదిద్దుచున్నాడు గనుక, దేవుడు తన సంఘమును కూర్చునప్పుడు ఎంత అగ్రాహ్యమైన శక్తితో కార్యము జరిగించుచున్నాడో ఇందువలన మనము చూచుచున్నాము. ఇది క్రీస్తు వ్యక్తికి అన్వయింపవలసినదనుటకు ఏమాత్రమును సందేహము లేదని దీనికి చేర్చవలెను. మీకా క్రీస్తు పేరు ఎత్తకుండ దేవుని గూర్చి మాటలాడుచున్నాడు; ఏలయనగా ఆయన అప్పటికి ఇంకను శరీరమందు ప్రత్యక్షపరచబడలేదు; అయితే దేవుడు విశ్వమును పరిపాలించి సర్వలోక ప్రజలను తనకు లోబరచుకొనెనను ఈ సంగతి ఆయన వ్యక్తియందే నెరవేరెనని మనకు తెలియును. కావున క్రీస్తు నిజమైన దేవుడని ఇందువలన మనము నిర్ధారించుచున్నాము; ఏలయనగా ఆయన మోషేవలెగాని ప్రవక్తలలో ఎవనివలెగాని తండ్రికి కేవలము ఒక పరిచారకుడు మాత్రమే కాడు; ఆయన తన సంఘమునకు సర్వోన్నతుడైన రాజైయున్నాడు.

ఫలమును గూర్చి మాటలాడుటకు ముందు, {,}רחוק{ }עד od rechuk, “దూరముననున్న” అను మాటను గమనింపవలెను. అది స్థలముయొక్క దూరమునేగాక కాలముయొక్క దీర్ఘతను కూడ సూచింపవచ్చును.

యోనాతాను దీనిని దీర్ఘకాలమునకు అన్వయించుచున్నాడు; అనగా, దేవుడు లోకాంతమువరకు మనుష్యులను ఒప్పించునని. అయితే ప్రవక్త అత్యంత దూరదేశములను చేర్చవలెనని ఉద్దేశించెనని నేను సందేహింపను; దేవుడు ఒక్క జనమునకు మాత్రమో, యూదయకు మాత్రమో రాజుగా ఉండక, ఆయన రాజ్యము భూదిగంతములవరకు వ్యాపింపజేయబడునని అతడు చెప్పినట్లున్నది. కావున ఆయన దూరముననున్న జనములను ఒప్పించును.

అటుపిమ్మట అతడు ఫలమును గూర్చి ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు, వారు తమ ఖడ్గములను నాగటి నక్కులుగాను తమ ఈటెలను మచ్చుకత్తులుగాను సాగగొట్టుదురు. ప్రవక్త భావమును నేను ఇంతకుముందే సంక్షేపముగా వివరించితిని; జనములు దేవుని వాక్యముచేత బోధింపబడినప్పుడు, ప్రతివాడును మేలుచేయుటకును తన పొరుగువారియెడల ప్రేమ విధులను నెరవేర్చుటకును ప్రయాసపడునంతటి మార్పు కలుగునని అతడు వాస్తవముగా చూపుచున్నాడు. అయితే ఖడ్గములను ఈటెలను గూర్చి మాటలాడుటచేత, మనుష్యులు ప్రభువు వాక్యముచేత సాత్వికులుగా చేయబడువరకు ఎల్లప్పుడును అన్యాయమైన నిరంకుశత్వమునందును బాధించుటయందును ఆసక్తులై యుందురని అతడు సంక్షేపముగా సూచించుచున్నాడు; ప్రతివాడును తన స్వభావమునే అనుసరించుచున్నంతకాలము అది మరి ఏ విధముగాను ఉండజాలదు; ఏలయనగా తమ స్వలాభములకు కట్టుబడియుండనివారు ఎవరును లేరు, మనుష్యుల లోభము తృప్తిపొందనిది. కావున అందరును ఈ విధముగా లాభముమీదనే మనస్సు నిలిపియుండగా, ప్రతివాడును స్వార్థప్రేమచేత గ్రుడ్డివాడై యుండగా, ఈ దుష్ట మూలమునుండి క్రూరత్వము తప్ప మరేమి ఎల్లప్పుడును బయలువెడలును? కావున మనుష్యులు ఒకరితో ఒకరు సమాధానమును పెంపొందించుకొనలేకపోవుటకు కారణము ఇదియే; ఏలయనగా ప్రతివాడును మొదటివాడై యుండవలెనని కోరి, సమస్తమును తనవైపుకు లాగుకొనుచున్నాడు; ఎవడును ఇష్టపూర్వకముగా తగ్గడు; అప్పుడు కలహములు పుట్టును, కలహములనుండి పోరాటములు పుట్టును. ప్రవక్త సూచించుచున్నది ఇదియే. అటుపిమ్మట, క్రీస్తు బోధయొక్క ఫలము ఎట్టిదనగా, మునుపు క్రూరమైన అడవి మృగములవలె ఉండిన మనుష్యులు సాత్వికులును మృదువులును అగుదురని అతడు చేర్చుచున్నాడు. కావున వారు తమ ఖడ్గములను నాగటి నక్కులుగాను తమ ఈటెలను మచ్చుకత్తులుగాను సాగగొట్టుదురు.

198 “తీర్పుతీర్చును” అను క్రియకు కర్తృపదము ఏదనుటను గూర్చి—అది ముందటి పంక్తిలోని యెహోవాయా, లేక యెహోవా వాక్యమా అనుటను గూర్చి—భిన్నాభిప్రాయములు కలవు. చివరి ఊహయే అత్యంత సహజమైన అన్వయము. మార్కియస్ ఉదహరించినట్లు, జెరోము మరియు సిరిల్ దానిని యెహోవా వాక్యమునకు అన్వయించి, ఆ వాక్యమును క్రీస్తుగా గ్రహించుచున్నారు; అయితే దీనిని అంగీకరింపజాలము, ఏలయనగా ధర్మశాస్త్రమును వాక్యమును ఒకే సంగతిని సూచించుచున్నట్లు కనబడుచున్నవి, వాటిని సువార్త వాక్యముగా ఎంచవలెను; జస్టిన్ మార్టిర్ మరియు ఐరేనియస్ ఈ వాక్యభాగమును ఉదహరించునప్పుడు దానిని అట్లే ఎంచుచున్నారు. మార్కియస్ కూడ ఈ అభిప్రాయమునే ఇష్టపడుచున్నట్లు కనబడుచున్నది. అప్పుడు అనువాదము ఈలాగుండును— అది అనేక జనములకు తీర్పుతీర్చును, దూరముననున్న బలమైన జనములను ఒప్పించును. 199 ఇక్కడ వాడబడిన రెండు క్రియలు {,{שפט తీర్పుతీర్చుట, మరియు హిఫిల్ రూపములో ,{}הוכיח గద్దించుట. మొదటిదానికి ఏది న్యాయమో ఏది అన్యాయమో నిర్ణయించుట, మరియు న్యాయమును కాపాడి అన్యాయమును శిక్షించుట అని అర్థము; అందుచేత దానికి మధ్యవర్తిత్వముగా తీర్పుచెప్పుట అనియు, శిక్షించుట అనియు, న్యాయము చేకూర్చుట అనియు అర్థము. మొదటి అర్థమే ఈ స్థలమునకు అత్యంత తగినది. — రెండవ క్రియ కల్ రూపములో కనబడదు, అయితే హిఫిల్ రూపములో దానికి వాస్తవములచేతగాని మాటలచేతగాని క్రియచేతగాని స్పష్టపరచుట లేక చూపుట అని అర్థము; అందుచేత అది నిరూపించుట, ఒప్పించుట, గద్దించుట, శిక్షించుట అని సూచించుచున్నది. సెప్టువజింటు దానిని తరచుగా {ελεγχειν} అని అనువదించుచున్నది; పార్క్‌హర్స్ట్ చెప్పుచున్నట్లు దాని ప్రాథమిక అర్థము ఒప్పించు హేతువులచేతగాని వాదములచేతగాని నిరూపించుట. యెషయాలో లౌత్ అనువాదము “మరియు ఒప్పుదల కలుగజేయును” మొదలైనది. న్యూకమ్ దానిని “ఒప్పించును” అని అనువదించుచున్నాడు. హెండర్సన్ చేసిన “నిర్ణయము చెప్పును” అను అనువాదము అంగీకారయోగ్యము కాదు. యోహాను 16:8 చూడుము. — సం.

ఒక జనముమీదికి మరియొక జనము ఖడ్గమెత్తదు, వారు ఇకమీదట యుద్ధమునకు అలవాటుపడరు అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. నేను ఇంతకుముందు చెప్పినదానిని అతడు ఇక్కడ మరి పూర్తిగా వివరించుచున్నాడు; అదేమనగా, క్రీస్తు సువార్త జనములకు ఒక విధముగా సమాధానపు ధ్వజముగా ఉండును; ధ్వజము ఎత్తబడినప్పుడు సైనికులు యుద్ధములో దిగి వారి ఉగ్రత రగులుకొనునట్లు, మీకా క్రీస్తు సువార్తకు దానికి పూర్తిగా విరుద్ధమైన కార్యమును ఆరోపించుచున్నాడు; అనగా, మునుపు శత్రుకార్యములకు అప్పగించుకొనినవారిని అది సమాధానమును ఐక్యమత్యమును పెంపొందించుటకు తిరిగి తెచ్చును. ఏలయనగా ‘ఒక జనముమీదికి మరియొక జనము ఖడ్గమెత్తదు’ అని అతడు చెప్పునప్పుడు, నేను ఇంతకుముందే చెప్పినట్లు, క్రీస్తు ఏలని చోటెల్లను మనుష్యులు మనుష్యులకు తోడేళ్లుగా ఉందురని సూచించుచున్నాడు; ఏలయనగా ప్రతివాడును ఇతరులందరిని మ్రింగివేయుటకు సిద్ధముగా ఉన్నాడు. కావున మనుష్యులు స్వభావసిద్ధముగా అంతటి గ్రుడ్డి ప్రేరేపణచేత నడిపింపబడుచున్నారు గనుక, క్రీస్తు వారికి బోధకుడగువరకు ఈ వెఱ్ఱితనము సరిదిద్దబడదనియు, మనుష్యులు యుద్ధములను మానరనియు, శత్రుకార్యములనుండి దూరముగా ఉండరనియు ప్రవక్త ప్రకటించుచున్నాడు; ఏలయనగా {,}למד lamed అను పదముచేత, మనుష్యులు తమ స్వాభావిక స్వభావమును విసర్జించితేనే తప్ప, ఒకరితో ఒకరు పోరాడుచు, హానిచేయుటకును అన్యాయము చేయుటకును ఎల్లప్పుడు సిద్ధముగా ఉండుట మానవజాతిలో ఎల్లప్పుడును ప్రబలియున్న అలవాటని అతడు సూచించుచున్నాడు. అయితే సాత్వికము ఎక్కడనుండి కలుగుచున్నది?

సువార్త బోధనుండియే.

ఈ వాక్యభాగమును జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను; ఏలయనగా మనము పరస్పర ప్రేమను ఉపకారబుద్ధిని అభ్యసించి, మేలుచేయుటయందు ప్రయాసపడితేనే తప్ప, సువార్తయొక్క నిజమైన ఫలము మనమధ్య పెరుగుచుండలేదని మనము ఇక్కడ నేర్చుకొనుచున్నాము. ఈ దినమున సువార్త మనమధ్య పవిత్రముగా ప్రకటింపబడుచున్నను, సహోదర ప్రేమయందు మనము ఎంత కొంచెము అభివృద్ధిపొందుచున్నామో ఆలోచించినప్పుడు, మన సోమరితనమును గూర్చి మనము న్యాయముగా సిగ్గుపడవలెను. దేవుడు తన కుమారునియందు మనతో సమాధానపడియున్నాడని ప్రతిదినము ప్రకటించుచున్నాడు; మనము కలిసి సహోదరులవలె జీవించునిమిత్తమే, క్రీస్తు దేవునితో మనకు సమాధానమైయున్నాడనియు, ఆయనను మనయెడల కటాక్షముగలవానిగా చేయుచున్నాడనియు సాక్ష్యమిచ్చుచున్నాడు.

మనము దేవుని పిల్లలమని ఎంచబడవలెనని నిశ్చయముగా కోరుచున్నాము, క్రీస్తు రక్తముచేత మనకొరకు సంపాదింపబడిన సమాధానమును అనుభవింపవలెనని కోరుచున్నాము; అయితే ఈ మధ్యకాలములో మనము ఒకరినొకరు చీల్చుకొనుచున్నాము, మన పండ్లను పదునుపెట్టుకొనుచున్నాము, మన స్వభావములు క్రూరమైనవిగా ఉన్నవి. కావున మనము నిజముగా క్రీస్తు శిష్యులమని నిరూపించుకొనగోరినయెడల, దైవసత్యముయొక్క ఈ భాగమును లక్ష్యపెట్టవలెను; మనలో ప్రతివాడును తన పొరుగువారికి మేలుచేయుటకు ప్రయాసపడవలెను. అయితే మన శరీరముయొక్క ఎదిరింపు లేకుండ ఇది జరుగదు; ఏలయనగా మనకు స్వార్థప్రేమయెడల బలమైన మొగ్గు కలదు, మన స్వలాభములను మితిమీరి వెదకుటకు మనము మొగ్గుచూపుచున్నాము. కావున సహోదర దయ వాటి స్థానములో వచ్చునట్లు, ఈ క్రమములేని పాపపు ఆశలను మనము విసర్జింపవలెను.

మరియు ఎవడైనను కీడుచేయకుండ మానుకొనుట మాత్రమే చాలదు, అతడు తన సహోదరులకు మేలుచేయుటయందు కూడ నిమగ్నుడై యుండవలెనని మనకు జ్ఞాపకము చేయబడుచున్నది. ‘వారు తమ ఖడ్గములను ఈటెలను విరుగగొట్టుదురు; అందువలన ఇకమీదట ఇతరులకు ఏ హానియు చేయకుండ మానుకొందురు’ అని మాత్రమే ప్రవక్త నిశ్చయముగా చెప్పియుండవచ్చును; అయితే అతడు చెప్పుచున్నది ఇది మాత్రమే కాదు; “వారు తమ ఖడ్గములను నాగటి నక్కులుగాను తమ ఈటెలను మచ్చుకత్తులుగాను సాగగొట్టుదురు,” లేక “కొట్టుదురు” అని చెప్పుచున్నాడు; అనగా, వారు సమస్త అన్యాయములనుండి మానుకొనునప్పుడు, ప్రేమ విధులయందు తమ్మును తాము అభ్యసింపజేసికొనుటకు ప్రయత్నింతురు; దొంగిలించినవారు ఇక దొంగిలింపక, ఇతరులకు సహాయముచేయగలుగునట్లు తమ చేతులతో కష్టపడవలెనని పౌలు హెచ్చరించినప్పుడు అతడు చెప్పినదానికి ఇది అనుగుణముగా ఉన్నది (ఎఫెసీయులకు 4:28). కావున మనము మన సహోదరుల అక్కరలను తీర్చుటకును వారికి సహాయమును అందించుటకును ప్రయత్నింపనియెడల, నిజమైన మారుమనస్సులో ఒక్క భాగము మాత్రమే మనలో ఉండును; అనేకుల స్థితి అట్టిదే; వారు నిశ్చయముగా కఠినులు కారు, దోపిడి చేయరు, ఫిర్యాదునకు ఏ కారణమును ఇయ్యరు, అయితే తమకొరకే జీవించుచు నిష్ప్రయోజనమైన విశ్రాంతిని అనుభవించుచున్నారు. నాగటి నక్కులను మచ్చుకత్తులను గూర్చి మాటలాడునప్పుడు, ప్రవక్త ఈ సోమరితనమును ఇక్కడ పరోక్షముగా ఖండించుచున్నాడు.

మరలా ఇక్కడ ఒక ప్రశ్న అడుగవచ్చును—ఇది క్రీస్తు రాకడయందు నెరవేరెనా?

ప్రవక్త ఇక్కడ కొంతకాలము వరకు సంఘముయొక్క స్థితిని వర్ణించుట లేదుగాని, అంతమువరకు క్రీస్తు రాజ్యము ఎట్టిదై యుండునో చూపుచున్నట్లు కనబడుచున్నది. అయితే సువార్త మొదట ప్రకటింపబడినప్పుడు సర్వలోకము మునుపెన్నటికంటెను యుద్ధములతో పొంగిపోయెనని మనము చూచుచున్నాము; ఇప్పుడును సువార్త అనేక ప్రాంతములలో స్పష్టముగా ప్రకటింపబడుచున్నను, కలహములును వివాదములును మానుట లేదు; దోపిడిబుద్ధియు ఆశయమును తృప్తిలేని లోభమును బహుగా ప్రబలియున్నవని కూడ మనము చూచుచున్నాము; వీటినుండియే వివాదములును రక్తపాతముతో కూడిన యుద్ధములును పుట్టుచున్నవి. అదే సమయములో, ఇక్కడ ముందుగా చెప్పబడినదానిని నెరవేర్చవలెనని దేవుడు నిజముగా ఉద్దేశింపకపోయినయెడల, ప్రవక్త క్రీస్తు రాజ్యమును గూర్చి ఈలాగు మాటలాడుట అసంగతమై యుండును. దీనికి నా ప్రత్యుత్తరమిది—సువార్త అంతటను ప్రకటింపబడవలెనని దేవుడు ఆజ్ఞాపించినప్పుడు క్రీస్తు రాజ్యము లోకములో కేవలము ఆరంభింపబడెను, ఈ దినమున సహితము దాని గమనము ఇంకను సంపూర్తి కాలేదు గనుక, ప్రవక్త ఇక్కడ చెప్పుచున్నది ఇంతవరకు జరుగలేదు; అయితే విశ్వాసుల సంఖ్య కొద్దిగా ఉన్నందునను, అధిక భాగము సువార్తను తృణీకరించి నిరాకరించుచున్నందునను, లోకములో దోపిడులును శత్రుత్వములును కొనసాగుచున్నవి. అది ఎట్లు? ప్రవక్త ఇక్కడ క్రీస్తు శిష్యులను గూర్చి మాత్రమే మాటలాడుచున్నాడు గనుక. ఆయన బోధయొక్క ఫలమును అతడు చూపుచున్నాడు; అది సజీవమైన వేరు తన్నిన చోటెల్లను ఫలము ఫలించును; అయితే సువార్త బోధ నూరుమందిలో ఒక్కనియందైనను వేరు తన్నుట అరుదు. దాని అభివృద్ధియొక్క పరిమాణమును కూడ లెక్కలోనికి తీసికొనవలెను; ఏలయనగా ఎవడైనను సువార్త బోధను ఎంతవరకు హత్తుకొనునో అంతవరకు అతడు సాత్వికుడై తన పొరుగువారికి మేలుచేయుటకు వెదకును. అయితే మనము ఇంకను మన శరీరములో పాపశేషములను మోసికొనుచున్నాము గనుకను, సువార్తను గూర్చిన మన జ్ఞానము ఇంకను పరిపూర్ణము కాలేదు గనుకను, మనలో ఒక్కడైనను ఇంతవరకు తన శరీరముయొక్క చెడిపోయిన పాపపు ఆశలను పూర్తిగా విసర్జింపకపోవుట ఆశ్చర్యము కాదు.

సువార్తను బట్టి ఖడ్గముయొక్క వినియోగమును తీసివేయ జూచువారి ఊహ ఎంత మూర్ఖమైనదో ఇందువలన చూచుట కూడ సులభము. అనబాప్టిస్టులు అల్లరిచేసినవారని మనకు తెలియును; సమస్త పౌర వ్యవస్థయు క్రీస్తు రాజ్యమునకు విరుద్ధమైనట్లును, క్రీస్తు రాజ్యము కేవలము బోధతో మాత్రమే, అదియు ఏ ప్రభావమును లేని బోధతో మాత్రమే కూడినట్లును వారు ప్రవర్తించిరి. మనము ఈ లోకములో దేవదూతలమైయుండినయెడల నిశ్చయముగా ఖడ్గము లేకుండ ఉండగలము; అయితే నేను ఇంతకుముందే చెప్పినట్లు భక్తుల సంఖ్య కొద్దిగా ఉన్నది; కావున మిగిలిన ప్రజలు బలమైన కళ్లెముచేత అడ్డగింపబడుట అవసరము; ఏలయనగా దేవుని పిల్లలు క్రూరమైన రాక్షసులతోగాని తోడేళ్లతోను దోపిడిగాండ్రతోను గాని కలిసి కనబడుచున్నారు. కొందరు బహిరంగముగా తిరుగుబాటు చేయువారు, మరికొందరు వేషధారులు. కావున ఖడ్గముయొక్క వినియోగము లోకాంతమువరకు కొనసాగును.

200 “ఈ ప్రవచనములన్నియు యెహోవా వాక్యముచేత మార్పుచెంది సీయోనులోనికి చేర్చబడిన జనములకు, అనగా నిజముగా మారుమనస్సుపొంది విశ్వసించువారికి మాత్రమే పరిమితము చేయబడవలెను; వాటిని వివక్షలేకుండ సకల జనములకుగాని, క్రైస్తవ నామమును ధరించువారందరికిగాని విస్తరింపజేయరాదు; అట్టివారు తరచుగా క్రీస్తు రాజ్యమునకు సాధ్యమైనంత దూరముగా ఉందురు, ఏలయనగా వారు ఆయన బోధను నేర్చుకొనరు, అనుసరింపరు. — మార్కియస్.

మన ప్రవక్త ఈ ప్రసంగమును చేసిన కాలమునందే యెషయా సరిగ్గా ఇవే మాటలను వాడెనని (యెషయా 2:4) మనము ఇప్పుడు గ్రహింపవలెను; మీకా యెషయాకు శిష్యుడై యుండెనని తోచుచున్నది. అయినను యెషయా పెద్దవాడైనను, వారిద్దరును ఒకే కాలమునందు ప్రవచన పరిచర్యను జరిగించిరి. అయితే యెషయాను అనుసరించుటకును అతని మాటలను తీసికొనుటకును మీకా సిగ్గుపడలేదు; ఏలయనగా తనది కానిదేదియు తాను ఉదహరింపకూడదన్నట్లు అతడు ఆత్మప్రదర్శనకు లోనైనవాడు కాడు; అయితే తనకును దేవుని ఆ ప్రసిద్ధ పరిచారకునికిని మధ్య పూర్తి ఏకీభావము కలదని చూపి, తన బోధకు మరి ఎక్కువ విశ్వసనీయత కలుగునట్లు, అతడు ఉద్దేశపూర్వకముగా యెషయా మాటలను స్వీకరించి, అతడు చెప్పినదానిని మాటకు మాట వివరించెను. కావున మన ప్రవక్తయొక్క నిష్కపటము ఎంత గొప్పదో, ద్వేషబుద్ధిగలవారును వక్రబుద్ధిగలవారును “ఏమి! ఇతడు మరియొకని మాటలనే మరల చెప్పుచున్నాడు” అని ఏమి చెప్పుదురో అతడు లక్ష్యపెట్టలేదనియు ఇందువలన మనము చూచుచున్నాము. అట్టి నిందను అతడు పూర్తిగా అలక్ష్యము చేసెను; దేవుడు ఆజ్ఞాపించినదానిని తాను నమ్మకముగా ప్రకటించెనని చూపుట చాలునని అతడు తలంచెను.

యెషయాలో {,}עד{ }רחיק od rechuk లేనప్పటికిని అర్థము ఒక్కటే; మిగిలిన సమస్త విషయములలో వారు ఏకీభవించుచున్నారు. ఇప్పుడు దీని తరువాత వచ్చుచున్నది—

మీకా 4:4

4. అయితే ప్రతివాడును తన ద్రాక్షచెట్టు క్రిందను తన అంజూరపుచెట్టు క్రిందను కూర్చుండును; ఎవడును వారిని భయపెట్టడు; సైన్యములకధిపతియగు యెహోవా నోటనే యీ మాట సెలవాయెను.

4. Et sedebunt (hoc est, quiescent, vel, quieti habitabunt) quisque sub vite sua et sub ficn sua; et nemo erit qui exterreat; quia os Jehovae exercituum loquutum est.

మీకా ఇక్కడ అదే విషయమును కొనసాగించుచున్నాడు; అదేమనగా, మనుష్యుల మనస్సులు ఉపకార కార్యములకు సిద్ధపరచబడినప్పుడు, ప్రతివాడును కలవరపరచబడకుండ దేవుని ఆశీర్వాదమును అనుభవించును. ఇక్కడ నిశ్చయముగా రెండు సంగతులు ఇమిడియున్నట్లు కనబడుచున్నది—శత్రుకార్యములు మానిపోవుననియు, క్రీస్తు తన సువార్త బోధచేత మనుష్యుల మధ్య ఏలితేనే తప్ప వారిలో నిజమైన ధన్యత ఉండజాలదనియు. ప్రవక్తలు ఇతర స్థలములలో కూడ ఇదే సంగతిని బోధించుచున్నారు, అనగా ప్రతివాడును భయములేకుండ జీవించునని; మనుష్యులు దేవుని సంరక్షణక్రింద సురక్షితముగా ఉన్నప్పుడు తప్ప, ఎల్లప్పుడును దయనీయమైన భీతిలో జీవించుదురని చూపుటకే వారు దీనిని చెప్పుచున్నారు. సువార్త బోధ లేని చోట మనుష్యుల జీవితము అత్యంత దయనీయమైనదని ప్రవక్త చెప్పినట్లే యున్నది; ఏలయనగా వారు నిరంతరమైన అశాంతిచేత కలవరపరచబడుచుండగా, ప్రతివాడును తనను గూర్చి భయపడును, ప్రతివాడును ఎడతెగని భీతులను అనుభవించును. అట్టి స్థితికంటె దయనీయమైనదేదియు లేదు, ఏలయనగా సమాధానమే ముఖ్యమైన మేలు.

కావున క్రీస్తు పరిపాలనలో విశ్వాసులు వణకునుండియు భయమునుండియు విడుదలపొందినవారై నిజమైన సంపూర్ణ ధన్యతను అనుభవింతురనియే ప్రవక్త భావమని ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము; అందుచేత అతడు ద్రాక్షచెట్టును అంజూరపుచెట్టును పేర్కొనుచున్నాడు. “ప్రతివాడును తన ఇంటిలో నిర్భయముగా నివసించును” అని అతడు చెప్పియుండవచ్చును; అయితే ప్రతివాడును తన అంజూరపుచెట్టు క్రిందను తన ద్రాక్షచెట్టు క్రిందను విశ్రమించును అని అతడు చెప్పుచున్నాడు; అనగా, దొంగలకు గురియైయున్నను, అతడు ఏ బలాత్కారమునకును ఏ హానికిని భయపడడు; ఏలయనగా దొంగలైయుండినవారు న్యాయమైనదానిని యుక్తమైనదానిని పాటింతురు; రక్తపాతకులైయుండినవారు మేలుచేయుటకు ప్రయాసపడుదురు. కావున ఎవడును తన ఇంటి తలుపు మూయనప్పుడును, అవును, అతడు పొలములలోనికి వెళ్లి బయలుపాటున నిద్రించునప్పుడును, అతడు సురక్షితముగాను నిర్భయముగాను ఉండును. నివాసగృహమును కాక ప్రవక్త ఇక్కడ అంజూరపుచెట్టును ద్రాక్షచెట్టును ఎందుకు పేర్కొనుచున్నాడో ఇప్పుడు మనము చూచుచున్నాము.

మరియు వారిని భయపెట్టువాడెవడును ఉండడు. ప్రవక్త వ్యక్తపరచవలెనని ఉద్దేశించినది ఇక్కడ మరి స్పష్టముగా తెలుపబడుచున్నది—ఏ అపాయమును ఉండదనియు, కావున దాగుకొను స్థలములుగాని ఏ రక్షణలుగాని అవసరముండవనియు. ఎందుకనగా, భయము కలిగించువాడెవడును ఉండడు గనుక పొలములు సహితము హానికరమైన ప్రతిదానినుండి విముక్తముగా ఉండునని అతడు చెప్పుచున్నాడు. ధర్మశాస్త్రములో వాగ్దానము చేయబడిన ఆశీర్వాదమును ప్రవక్త సూచించుచున్నట్లు కనబడుచున్నది, ఏలయనగా మోషే దాదాపు ఇవే మాటలను వాడెను; ప్రవక్తలు అనేక సంగతులను ధర్మశాస్త్రమునుండి తీసికొనిరని మనకు తెలియును; ఏలయనగా ప్రజలను దాని బోధయందు నిలిపియుంచుటయు, దానిని వారికి సాధ్యమైనంత సుపరిచితము చేయుటయు వారి ఉద్దేశ్యమై యుండెను. కావున మోషే ఇతర సంగతులతోపాటు ఈ భద్రతను, ‘మీరు పండుకొనునప్పుడు ఎవడును మిమ్మును భయపెట్టడు’ (లేవీయకాండము 26:6) అని వాగ్దానము చేసినట్లే, ప్రవక్తయు ఇక్కడ క్రీస్తు రాజ్యమును గూర్చి మాటలాడుచు, ఈ ఆశీర్వాదము అప్పుడు సంపూర్ణముగా నెరవేర్చబడునని చూపుచున్నాడు.

అశక్యముగా కనబడినదానిని స్థిరపరచుటకై అతడు చివరకు యెహోవా నోరు ఈలాగు సెలవిచ్చెను అని చేర్చుచున్నాడు; ఏలయనగా నేను ఇంతకుముందే చెప్పినట్లు, అతడు కొంచెము ముందే సీయోను పర్వతముయొక్క నాశనమును దేవాలయముయొక్క పతనమును ముందుగా చెప్పియుండెను గనుక, దేవుని ఆరాధించుటకు జనములు అక్కడికి వచ్చుదురనుట అత్యంత అసంభవముగా కనబడెను. అయితే విశ్వాసులు సమస్త ఆటంకములను జయించి నిరాశతో పోరాడునట్లు, దేవుని నోరు ఈలాగు సెలవిచ్చెనని అతడు ప్రకటించుచున్నాడు; దేవాలయము నాశనము చేయబడుటయు, సీయోను పర్వతము పాడైపోవుటయు, భయంకరమైన పాడును, మనుష్యుల స్థలమును అడవి మృగములు ఆక్రమించుటయు వారు చూచినను, వారు స్థిరమైన నిరీక్షణను కలిగియుండుటయందు కొనసాగవలెను. —అది ఎట్లు? యెహోవా వాగ్దానము చేసియున్నాడు, ఆయన దానిని నెరవేర్చును గనుక; ఏలయనగా దేవుని నోటిని గూర్చి ప్రస్తావింపబడినప్పుడు, ఆయన వాగ్దానము చేసిన దేదైనను నెరవేర్చబడు ఆయన సర్వశక్తిని గ్రహింపవలెను.

ప్రార్థన

సర్వశక్తిగల దేవా, నీ కుమారుడైన క్రీస్తు రాకడయందు, నీ సేవకులైన ప్రవక్తలు మునుపు అంత విస్తారముగా ముందుగా చెప్పినదానిని నీవు నిజముగా నెరవేర్చితివి గనుకను, ఐక్యమైన ప్రయత్నములతో మేము నిన్ను యథార్థముగా సేవించునట్లు నీవు విశ్వాసముయొక్క ఐక్యతకు ప్రతిదినము మమ్మును ఆహ్వానించుచున్నావు గనుకను—ఓ దేవా, క్రీస్తు మమ్మును నీయొద్దకు కూర్చుచున్న సమయములో, ప్రతివాడును తన తన వక్రమైన ఆశలను అనుసరించుచు, మేము చీలిపోయినవారమై యుండకుండునట్లు అనుగ్రహించుము; మేము నీ పరిపాలనక్రింద ఉన్నామని నోటితోను మాటలతోను మాత్రమే ఒప్పుకొనక, నిజమైన యథార్థతతో మేము అట్లు భావించుచున్నామని నిరూపించునట్లును, నీ నామముయొక్క సత్యమైన న్యాయమైన ఆరాధనకు ఒకరియెడల ఒకరము సహోదర ప్రేమను చేర్చునట్లును అనుగ్రహించుము; ఐక్యమైన ప్రయత్నములతో మేము ఒకరి మేలును ఒకరము వృద్ధిపరచునట్లును, ఈ విధముగా మా దత్తపుత్రత్వము నిరూపింపబడి అంతకంతకు స్థిరపరచబడునట్లును, మా ప్రభువైన క్రీస్తుద్వారా నిన్ను మా తండ్రీ అని సంపూర్ణ ధైర్యముతో ఎల్లప్పుడును మేము పిలువగలుగునట్లును అనుగ్రహించుము. ఆమేన్.

ఎనుబది తొమ్మిదవ ఉపన్యాసము

మీకా 4:5

5. సకల జనులు ఎవరి దేవత నామమునుబట్టి వారు నడుచుకొందురు; మనమైతే మన దేవుడైన యెహోవా నామమునుబట్టి నిరంతరము నడుచుకొందుము.

5. Quia omnes populi ambulabunt, quisque in nomine dei sui; nos autem ambulabimus in nomine Jehovae Dei nostri in seculum et usque.

మీకా సంఘముయొక్క పునరుద్ధరణను గూర్చి మాటలాడిన పిమ్మట, ఇప్పుడు అదే సత్యమును స్థిరపరచుచున్నాడు; విశ్వాసులు తమ దేవుని స్థిరముగా హత్తుకొనుటకును లోకముయొక్క సమస్త మూఢనమ్మకములను తృణీకరించుటకును తగినంత కారణము కలిగియుందురనియు, విరుద్ధ అభిప్రాయములచేత వారు అటు ఇటు కొట్టుకొనిపోయినను నిజమైన మతమునందు కొనసాగుదురనియు అతడు చూపుచున్నాడు. కావున ఈ వచనము క్రీస్తు రాజ్యముతో జతపరచబడియున్నది; ఏలయనగా మనము కూర్చబడి, క్రీస్తు మనమధ్య ప్రకాశించుచు తన వాక్యముచేత మనలను ఏలువరకు, మనలో ఏ స్థిరత్వమును ఏ దృఢత్వమును ఉండజాలదు. అయితే క్రీస్తు ఆధిపత్యముక్రింద మనము సంఘమను ఒక్క శరీరముగా ఏకమైనప్పుడు, సర్వలోకమును కదిలింపగల క్రొత్త తుపానులు ఏ సమయమందైనను లేచినను, విశ్వమంతయు కలవరపడినను గతించిపోయినను, ఏదియు మనలను సరియైన మార్గమునుండి త్రిప్పజాలనంతటి స్థిరత్వము మన విశ్వాసమునకు అప్పుడు కలుగును. ప్రవక్త భావము ఏమిటో ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము.

కావున సకల జనులు ఎవరి దేవత నామమునుబట్టి వారు నడుచుకొందురు అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. ఈ వాక్యమును ఈలాగు వివరింపవలెను—“జనములు వివిధ మతశాఖలుగా విభజింపబడి, ఒక్కొక్కరు తమ తమ మూఢనమ్మకములకు అంకితులైయున్నను, మనము దేవుని పవిత్రమైన ఆరాధనయందును విశ్వాసముయొక్క ఐక్యతయందును స్థిరముగా కొనసాగుదుము.” అయితే ఈ ప్రశ్న ఎదురగుచున్నది: సంఘము కూర్చబడి ఐక్యపరచబడుటను గూర్చి ప్రవక్త కొంచెము ముందే మాటలాడియుండగా, లోకములో అంతటి విభేదములు ఉండునని అతడు ఎట్లు చెప్పగలిగెను? ఏలయనగా సకల జనులు వచ్చెదరు, ఒక్కొక్కరు—రండి, యెహోవా పర్వతమునకు ఎక్కిపోదము అని చెప్పుదురు అని అతడు చెప్పియుండెను. సకల జనములు సీయోను పర్వతమునకు వచ్చుదురనియు, అయినను ప్రతి జనమునకు తమ తమ దేవతలు ఉండుననియు చెప్పుటలో ఇక్కడ ఏదో ఒక విధమైన అసంగతి ఉన్నట్లు కనబడుచున్నది.

అయితే దీని పరిష్కారము కష్టము కాదు; క్రీస్తు లోకమునకు బయలుపరచబడువరకు ప్రవక్త ఈ వచనములో విశ్వాసులను బలపరచుచున్నాడు; లేనియెడల నూరుసార్లు నిరాశచేత ముంచివేయబడియుండగల భక్తుల ధైర్యమును నిలిపియుంచవలెనని ప్రవక్త ఉద్దేశించెననుటకు సందేహము లేదు. ఇశ్రాయేలీయులు చెరలోనికి తోలబడినప్పుడు, వారి స్వాస్థ్యము వారియొద్దనుండి తీసివేయబడినప్పుడు, దేవాలయము పడగొట్టబడినప్పుడు, ఒక్కమాటలో దృశ్యమైన మతమేదియు లేనప్పుడు, దేవుడు సీయోను పర్వతమును పునరుద్ధరించి సర్వలోకమునుండి ఒక సంఘమును కూర్చునను ఈ వాగ్దానము వారి మనస్సులకు రాకపోయినయెడల, నేను చెప్పినట్లు వారు నిరాశచెందియుండవచ్చును. అయితే ఏదో ఒక స్థిరీకరణ కూడ అవసరమై యుండెను, ప్రవక్త ఇప్పుడు చేర్చుచున్నది అదియే. కావున అతడు ఇట్లనుచున్నాడు: “ప్రభువు మీకు అంతటి మహిమగల పునరుద్ధరణను గూర్చిన నిరీక్షణను ఇచ్చుచున్నాడు గనుక, మీరు ధైర్యము కలిగియుండవలెను; అన్యజనులు తమ విగ్రహములను ఎంతగా సేవించినను, తమకే నిజమైన దేవుడున్నాడని ఎంతగా అతిశయించినను, ఆయన వాగ్దానమును ఆధారము చేసికొని మీరు ఆయన నిజమైన ఆరాధనయందు కొనసాగవలెను. కావున జనములలో ప్రతియొకరు తమ మూఢనమ్మకములయందు ఎంతగా గర్వించినను, గాలి మారినకొలది అటు ఇటు ఊగులాడు రెల్లువలె మీరు చలించకూడదు, అటు ఇటు తిరుగకూడదు; అయితే మీరు మీ మార్గములో స్థిరముగాను నిలకడగాను కొనసాగుదురు; ఏలయనగా ఒక్కసారే శాశ్వతముగా మిమ్మును దత్తత చేసికొని, లోకము మీరు నశించి పోయితిరని తలంచునప్పుడు సహితము మీ రక్షణ తన శ్రద్ధకు విషయముగా ఉండునని వాగ్దానము చేసిన దేవుడు సత్యవంతుడని మీరెరుగుదురు.”

కావున కష్టముల మధ్యనే కాక పూర్తి గందరగోళము మధ్యను భక్తుల మనస్సులను ధైర్యమునకు లేవనెత్తుటయే ప్రవక్త దృష్టిలో ఉండెనని ఇందువలన మనము చూచుచున్నాము. కావున సకల జనులు నడుచుకొందురు; అనగా, దేవాలయమును పట్టణమును పడగొట్టబడి, ప్రజలు దూరమైన చెరలోనికి కొనిపోబడినప్పుడు, భక్తిహీనులు అదే సమయములో విజయోత్సాహము చేయుదురు, ప్రతివాడును తన దేవతలను ఘనపరచును; అప్పుడు మన దేవుడు ప్రత్యక్షము కాకపోయినను, మనము నిరుత్సాహపడుటకు ఏ కారణమును ఉండదు; మనము ఆయన వాక్యముమీద ఆనుకొనవలెను. కావున మనము మన దేవుని నామమునుబట్టి నడుచుకొందుము, అదియు నిరంతరము; అనగా, లోకము నూరుసార్లు తలక్రిందులై మరల మరల త్రిప్పబడినను, మన మనస్సులలో ఏ మార్పును ఉండదు; ఏలయనగా దేవుని సత్యము నిత్యమైనట్లే మన విశ్వాసము కూడ స్థిరముగా ఉండి ఎన్నడును మారకూడదు. ఇప్పుడు ఆ కష్టము తొలగిపోయినది; సకల జనములు వచ్చి ఏకమనస్సుతో దేవుని ఆరాధింతురనియు, అయినను వారిలో ప్రతి జనమునకు తమ తమ దేవతలు ఉండుననియు ఈ రెండు సంగతులు ఎట్లు సమన్వయమగుచున్నవో మనము చూచుచున్నాము; ఏలయనగా సకల జనులు ఎవరి దేవత నామమునుబట్టి వారు నడుచుకొను కాలమును బట్టి, కాలభేదమును ఇక్కడ లక్ష్యపెట్టవలెను.

{,}איש{ }בשם{ }אלהיו aish beshem Aleiu అని చెప్పుటచేత, మనుష్యులలో ఉన్న ఆ వైవిధ్యమును అతడు పరోక్షముగా సూచించుచున్నాడు. వారందరును తమ తమ మూఢనమ్మకములను మొండిగా అనుసరించుచు సమర్థించుచున్నను, ప్రతివాడును తనకొరకు ఒక దేవుని కల్పించుకొనుచున్నాడు.

ఈ విధముగా జరుగునదేమనగా, వారు తమ స్వకల్పనలనే అనుసరించుచున్నందున వారికి ఏదియు నిశ్చయముగా ఉండదు.

అయితే ప్రవక్త దీనిని దారిలో పోవుచు మాత్రమే స్పృశింపగోరెను. నేను చెప్పినదే ఆయన ముఖ్య ఉద్దేశము, — అనగా దేవుని సంఘము చిన్నదైయుండి, తనకు వ్యతిరేకముగా గొప్ప జనసమూహమును కనుగొనినను, అది లొంగిపోకూడదు. బహుజన సమ్మతి ఎంత బలవత్తరమైనదో మనకు తెలియును; ఏలయనగా అధిక సంఖ్యాకులు ఏకమై కుట్రచేయునప్పుడు, వేరు అభిప్రాయము కలిగిన కొద్దిమంది యిట్టే మ్రింగివేయబడినట్లగుదురు. కాబట్టి సమస్త జనములపైని జయము పొందునట్లు, అజేయమైన మనోస్థైర్యము కలిగియుండవలెనని ప్రవక్త ఇక్కడ విశ్వాసులను హెచ్చరించుట కారణము లేకుండ కాదు. కావున విశ్వాసులు సంఖ్యలో ఎంత కొద్దిమందియైనను, వారు ఉన్నతస్థలమునుండి చూచునట్లుగా, గొప్ప జనసమూహమును మాత్రమే గాక సమస్త మానవజాతిని క్రిందుగా చూడవలెనని ప్రవక్త కోరెను. కాబట్టి సమస్త జనములు నడచినను, మొదలైనవి: {,}כלcal, సమస్త, అను మాటయు నిరర్థకమైనది కాదు, — సమస్త జనములు నడచినను, మొదలైనవి. అప్పుడు సత్యమతము నెలకొనియుండినది అబ్రాహాము సంతానమైన ఒక్క జనములోనే; మరియు దేవుడు రాజపట్టణమును దేవాలయమును పడగొట్టబడనిచ్చి, ప్రజల సమస్త సమూహము చీల్చబడి అటునిటు తరిమివేయబడునట్లు అనుమతించి, ఏ రాజ్యమైనను ఏ విధమైన పౌర సమాజమైనను మిగులకుండునట్లు చేసినప్పుడు అది భయంకరమైన నాశనము. అందుచేత విశ్వాసులు సంఖ్యలోను ఘనతలోను తమ శత్రువులు తమ్మును మిక్కిలి మించియున్నారని కనుగొనినను, వారు నిరాశపడకూడదని ప్రవక్త ఇక్కడ సూచించుచున్నాడు. "కాబట్టి సమస్త జనములు ప్రతివాడును తన తన దేవుని నామమున నడచినను, — ప్రతి జనము తన మూఢనమ్మకములను మీకు విరోధముగా నిలువబెట్టినను, అందరును కలిసి మీకు విరోధముగా కుట్రచేసినను, మీరు స్థిరముగా నిలిచి మీ మార్గమున సాగిపోవుడి; ఇది కొద్దికాలము మాత్రమే కాదు, నిరంతరము ఎల్లప్పుడును." విశ్వాసము మనుష్యుల ఓట్లమీద ఆధారపడదనియు, ఎవడేమి తలంచునో, లేక అందరి సమ్మతి ఏమైయుండునో మనము లక్ష్యపెట్టకూడదనియు ఈ వాక్యభాగము ఇప్పుడు కనుపరచుచున్నది; ఏలయనగా దేవుని సత్యము ఒక్కటే మనకు చాలినదిగా ఎంచబడవలెను. కావున సర్వలోకము దేవుని ఎంతగా ఎదిరించినను, మన విశ్వాసము చంచలముగా ఉండక, — మోసపుచ్చనేరని దేవుడు సెలవిచ్చియున్నాడు అను ఈ బలమైన పునాదిమీద స్థిరముగా నిలిచియుండవలెను. ఇది ఒక సంగతి. ఇక రెండవదిగా, ఈ స్థిరత్వము నిరంతరమైనదిగా ఉండవలెనని చేర్చవలెను. కాబట్టి సాతాను మనకు విరోధముగా క్రొత్త కలతలను రేపినను, దేవుని వాక్యమందలి మన విశ్వాసము విషయములో మనము ఇంతవరకు స్థిరముగా నిలిచియున్నాము గనుక, అదే మార్గమున అంతమువరకు సాగిపోదము. ప్రవక్త ఈ వచనమును ఉద్దేశపూర్వకముగా చేర్చెను; ఏలయనగా ప్రజలు నానావిధములైన దీర్ఘకాల శోధనలకు లోనగుదురని ఆయన చూచెను. అది దీర్ఘమైన చెర; అందుచేత ప్రజలకు అప్పుడున్న నమ్మికనంతటిని నీరసము క్షీణింపజేసియుండవచ్చును. ఇదియుగాక, వారు చెరనుండి తిరిగివచ్చిన పిమ్మట, వారి పొరుగువారందరు శత్రుభావముతో వారిమీద పడినప్పుడును, తరువాత వారు క్రూరమైన నిరంకుశత్వముచేత అణచివేయబడినప్పుడును, వారి విశ్వాసము ఎంత తరచుగా ఎంత తీవ్రముగా శోధింపబడెనో మనకు తెలియును. దేవుని పిల్లలు ఆయన నామమున నిరంతరము అంతమువరకు నడువవలెనని ప్రవక్త చెప్పుటకు ఇదే కారణము.

201 మార్కియస్ ఈ వాక్యభాగమును వేరుగా ఎంచుచున్నాడు. ఇక్కడ మార్పుచెందిన అన్యజనులు సూచింపబడుచున్నారని, — వారు తమ విగ్రహములనుండియు తమ మూఢనమ్మకములనుండియు మరలినప్పుడు సువార్తయందు బయలుపరచబడిన సత్యదేవుని ఒప్పుకొందురనియు, ప్రతి జనము ఆయనను తన స్వంత దేవునిగా ఎంచుకొనుననియు, బాహ్య పరిస్థితులలో ఎంత భిన్నముగా ఉన్నను వారు తన వాక్యమందు బయలుపరచబడిన దేవుని తమ స్వంత దేవునిగా అంగీకరించుదురనియు అతడు తలంచుచున్నాడు. సాధారణముగా అంగీకరింపబడుచున్న కాల్విన్ అభిప్రాయముకంటె ఈ అభిప్రాయము సందర్భముతో నిశ్చయముగా మరి బాగుగా పొసగుచున్నది. మరియొక అభిప్రాయము కలదు; అది భావములో దాదాపు అదే, అయితే మాటలను వేరుగా అనువదించుటపై ఆధారపడియున్నది. మార్కియస్ ఉదహరించిన యూదా వ్యాఖ్యాత అబర్బానెల్ ఈ అనువాదమును ఇచ్చుచున్నాడు: — "Nam omnes populi, qui ambulabant quisque in nomine dei sui, et now ambulabimus in nomine Jehovae Dei nostri." మాటలు నిస్సందేహముగా ఈ వాక్యనిర్మాణమును అంగీకరించును; ఏలయనగా హెబ్రీ భాషలో భవిష్యత్కాల క్రియకు ముందు, ముఖ్యముగా అది ఇక్కడవలె వర్తమానకాల భావము కలిగియున్నప్పుడు, {,{אשר "ఎవరు" అనునది తరచుగా అధ్యాహారముగా గ్రహింపబడును; ఏలయనగా ముందున్న "ambulabant" అనునది భావములో ఏ అసంగతియు లేకుండ అనువదింపబడవచ్చును. కాబట్టి నేను ఈ వచనమును ఈ విధముగా అనువదించెదను, — ఏలయనగా సమస్త జనములు, ఒక్కొక్కటి తన తన దేవుని నామమున నడచునవి, మరియు మనము కూడ, మన దేవుడైన యెహోవా నామమున నడచెదము, నిరంతరము ఎల్లప్పుడును. అప్పుడు జనములు తమ అనేక దేవతల నామమున నడచుచుండెను; అయితే సూచింపబడిన కాలమందు అన్యజనులును యూదులును కలిసి యెహోవా నామమున నడచుదురు. ఈ విధముగా ఈ విశిష్టమైన వాక్యభాగము యొక్క అన్ని భాగముల మధ్య సంపూర్ణమైన పొందిక యున్నది; అది మొదటి వచనమునుండి ఏడవ వచనమువరకు వ్యాపించియున్నది; దానిలో మూడవ వచనము చివరవరకు మాత్రమే వ్యాపించియున్న ఒక భాగము యెషయాలో కనబడుచున్నది. — సం.

}ועד{, לעולם "యుగములవరకును నిరంతరమును." {}עולם అనునది సాధారణముగా అనంతమైన కాలమును కాక, నిర్ణయింపబడని కాలమును సూచించును. దాని క్రియాపదమునకు దాగియుండుట లేక మరుగైయుండుట అని అర్థము; కాబట్టి ఆ నామవాచకము నిర్ణయింపబడని, తెలియని కాలమును సూచించును. "యుగములవరకు" అనునది బహుశ దానికి శ్రేష్ఠమైన అనువాదము; ఆ యుగములు పరిమితమైనవో అపరిమితమైనవో అనునది సందర్భముపై ఆధారపడియుండవలెను. ఈ యుగములు అంతములేనివై, లేక కాలాంతమువరకు ఉండునని చూపుటకు ఇక్కడ {}עד చేర్చబడినది: ఏలయనగా {}עד అనగా "ఇంకను," ఎడతెగని భవిష్యత్తు, నిరంతరమైనది, ఎల్లప్పుడు ఒకే రీతిగా ఉండునది. లేవీయ ఏర్పాటు {`` }לעולם "యుగములవరకు" ఉండెను; అయితే ఇక్కడ వాగ్దానము చేయబడిన క్రొత్త స్థితి యుగములవరకు మాత్రమే గాక నిరంతరము, అనగా లోకమున్నంతవరకు, కాలాంతమువరకు ఉండవలసినది. — సం.

ఆయన అన్యజనుల విగ్రహములకు దేవతలు అను పేరు ఇచ్చినను, గొప్పదియు స్పష్టమైనదియునైన భేదము కలదని ఆయన చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా జనములు తాము కల్పించుకొనిన తమ దేవతలను పూజించుచున్నవి: లేక మనుష్యుల తప్పుడు ఊహనుండి గాక, అవి తమ మహిమను తమ శక్తిని ఎక్కడనుండి పొందినవి? అయితే ప్రవక్త, మేము మా దేవుడైన యెహోవా నామమున నడచెదము అని చెప్పుచున్నాడు. దీనిచేత దేవుని శక్తియు అధికారమును మనుష్యుల ఏ వ్యర్థ కల్పనమీదను ఆధారపడియుండలేదని ఆయన చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా సర్వలోకము ఆయనను నిరాకరించినను, ఆయన స్వయముగా ఉన్నవాడు, ఇకమీదటను ఉండువాడు. మరియు నేను ఇదివరకే చెప్పినదానిని కూడ ఇది స్థిరపరచుచున్నది, — విశ్వాసులు దేవుని వాక్యమును ఈ విధముగా హత్తుకొనవలెను; ఏలయనగా తాము వ్యవహరించవలసినది విశ్వసనీయత సందేహాస్పదమును చంచలమునైన మనుష్యులతో కాదు గాని, అబద్ధమాడనేరని, సత్యము మార్పులేనిదైన సత్యదేవునితోనే అని వారెరుగుదురు. మనము ముందుకు సాగుదము.

మీకా 4:6-7

6. యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా–ఆ దినమందు కుంటుచు నడచుదానిని నేను సమకూర్చుదును, తోలివేయబడినదానిని, నేను బాధపరచినదానిని పోగుచేయుదును;

6. In die illa, inquit Jehova, colligam claudam, et ejectam congregabo, et quam malis afÒixi;

7. కుంటుచు నడచినదానిని శేషముగాను, దూరముగా త్రోలివేయబడినదానిని బలమైన జనముగాను చేసెదను; సీయోను కొండమీద యెహోవా ఇది మొదలుకొని నిరంతరము వారిని ఏలును.

7. Et ponam claudam in reliquias, et ultra ejectam in gentem robustam; regnabit

Jehova super eos in monte Sion ex nunc usque in seculum.

ప్రవక్త అదే విషయమును కొనసాగించుచున్నాడు. అయితే నేను మునుపు మీకు జ్ఞాపకము చేసినదానిని మనము ఎల్లప్పుడు జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను, — శోధనలు ఎంత తీవ్రమైనవిగాను ఉగ్రమైనవిగాను ఉండునంటే, బలమైనవియు అసాధారణమైనవియునైన ఔషధముల అవసరము కలుగును; ఏలయనగా విశ్వాసులు నానావిధములైన సాధనములచేత ఆదుకొనబడకపోయినయెడల, వారు నూరుమారులు అగాధమైన లోతులలో మునిగిపోయినట్లుండెడివారు. కాబట్టి సంఘము యొక్క పునరుద్ధరణను గూర్చి మనము గమనించిన సత్యమును ప్రవక్త ఇంత సంపూర్ణముగా స్థిరపరచుటకు ఇదే కారణము.

ఆ దినమందు కుంటుచు నడచుదానిని నేను సమకూర్చుదును అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. ఈ రూపకాలంకారము ఇక్కడ మాత్రమే కనబడుట లేదు; ఏలయనగా దావీదు తన శ్రమ కుంటుటవంటిదని చెప్పుచున్నాడు. {,}צלעה tsaloe అను మాటకు ప్రక్క అని అర్థము: అందుచేత ఒక్క ప్రక్కనే నడచువారిని వారు అలంకారికముగా కుంటివారని పిలుతురు: వారు అంగహీనులనియు బలహీనులనియు ఆయన చెప్పినట్లే యున్నది. పిమ్మట ఆయన, నేను బాధపరచిన త్రోలివేయబడినదానిని పోగుచేయుదును అని చేర్చుచున్నాడు. తరువాతి వచనములో ఆయన అదే మాటను మరల చెప్పుచున్నాడు, కుంటుచు నడచుదానిని శేషముగా చేసెదను అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు; అనగా, ఇప్పుడు కుంటుచున్నదానిని బ్రదికియుండునట్లు చేసెదను, దూరముగా త్రోలివేయబడినదానిని బలమైన జనముగా చేసెదను. కొందరు {,}אנאלאה enelae అను మాటను మరి సూక్ష్మముగా వివరించి, దానికి ముందుగా వెళ్లినది అని అర్థమని చెప్పుదురు; దేవుడు కుంటుచున్నదానిని ఆదుకొనును, ఉత్సాహముగలవారికి బలమును అధికము చేయును అని ప్రవక్త చెప్పినట్లుగా. అయితే ఈ వివరణ మిక్కిలి బలవంతముగా లాగబడినది. సందర్భము దానిని అంగీకరింపదని మనము చూచుచున్నాము; ఏలయనగా ప్రవక్త ఇక్కడ సంఘమును దేవుని హస్తముచేత బాధింపబడినదిగాను, సంపూర్ణ నాశనమునకు సమీపముగా ఉన్నదిగాను ముందుకు తెచ్చుచున్నాడు: పిమ్మట మరియొక ప్రక్క, అది దేవుని శక్తిచేత పునరుద్ధరింపబడవలసియున్నదనియు, దానిచేత అది క్రొత్త బలమును కూడగట్టుకొని మునుపటివలె వర్ధిల్లుననియు ఆయన సూచించుచున్నాడు: కాబట్టి ఆయన ముందటి వచనములోవలెనే సంఘమును దూరముగా త్రోలివేయబడినదానిగా పిలుచుచున్నాడు; సంఘము యొక్క ద్వివిధ స్థితిని సూచించుట తప్ప ప్రవక్త ఉద్దేశము మరేదియు కాదని మరియొక వచనము స్పష్టముగా చూపుచున్నది.

ఇప్పుడు, మొదటిగా, ప్రవక్త అప్పుడు ఎదుటనున్న శోధనను ఎదుర్కొనుచున్నాడని మనము గమనింపవలెను; లేనియెడల అది భక్తుల హృదయములను క్రుంగదీసియుండును. వారు ఒక విధముగా విరిగిపోయియున్నారని ఆయన చూచెను; మరియు వారి చెదరిపోవుట అంతిమ నాశనమునకు సూచనవలె నుండెను. కాబట్టి విశ్వాసులు తమ మనస్సులను ఎడతెగక ఆ దృశ్యముమీదనే నిలిపియుండినయెడల, వారు నూరుమారులు నిరాశపడియుండెడివారు. అందుచేత ప్రవక్త ఇక్కడ సమయోచితముగా వారి సహాయమునకు వచ్చి, వారు ఇప్పుడు కుంటుచున్నను దేవునియందు క్రొత్త బలము ఇంకను కలదనియు, వారు చెదరగొట్టబడినను దూరముగా తోలివేయబడినవారిని సమకూర్చుట ఇంకను దేవుని శక్తిలో కలదనియు వారికి జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడు. సంక్షేపముగా భావమేమనగా, సంఘము కొంతకాలము చచ్చిన మనుష్యునికి, లేక కనీసము అంగహీనునికి ఏ మాత్రము భిన్నముగా లేకపోయినను, నిరాశకు తావియ్యకూడదు; ఏలయనగా ప్రభువు మృతులను సమాధినుండి లేపినట్లు కొన్నిసార్లు తన ప్రజలను లేపును: ఈ సంగతిని జాగ్రత్తగా గమనింపవలెను, ఏలయనగా దేవుని సంఘము ప్రకాశింపనంతమాత్రమున, అది పూర్తిగా ఆరిపోయి నాశనమైనదని మనము తలంచుదుము. అయితే సంఘము లోకములో ఈ విధముగా కాపాడబడుచున్నది, అది కొన్నిసార్లు మరణమునుండి మరల లేచును: సంక్షేపముగా, దాదాపు ప్రతిదినము సంఘము కాపాడబడుట అనేక అద్భుతములతో కూడియుండును.

అయితే సంఘము యొక్క జీవము పునరుత్థానము లేనిది కాదని, ఆ మాట అనుమతింపబడినయెడల, అనేక పునరుత్థానములు లేనిది కాదని మనము జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను. ప్రవక్త, 'అప్పుడు కుంటుచు నడచుదానిని సమకూర్చి, తోలివేయబడినదానిని పోగుచేయుదును' అని చెప్పి, పిమ్మట 'నేను కీడులచేత బాధపరచినదానిని' అని చేర్చినప్పుడు, ఆయన మాటలనుండి మనము దీనిని నేర్చుకొనుచున్నాము. దేవుడు మరణమునకు అప్పగించినవారిని ఆయన సమాధినుండి బయటికి తేగలడని విశ్వాసులు తెలిసికొనునట్లు ఇది స్పష్టముగా చెప్పబడినది. ఏలయనగా యూదులు తమ శత్రువుల ఇష్టానుసారము నాశనము చేయబడియుండినయెడల, వారు దేవునినుండి అంత నిశ్చయమైన ఉపశమనమును నిరీక్షింపలేకపోయియుండెడివారు: అయితే దేవుని న్యాయమైన తీర్పుచేత తప్ప తమకు ఏదియు సంభవింపలేదని వారు ఒప్పుకొనినప్పుడు, వారు పునరుద్ధరణను గూర్చిన నిరీక్షణ కలిగియుండగలిగిరి. అదెట్లు? నేను ఇదివరకే చెప్పినట్లు, మృతులను సమాధినుండి బయటికి తెచ్చుట దేవునికే ప్రత్యేకమైనది గనుక; చంపుటయు ఆయన కార్యమే. కాబట్టి సంఘము యొక్క పునరుద్ధరణను గూర్చి ప్రవక్త వాగ్దానము చేసినది ఈ వచనముచేత స్థిరపరచబడుచున్నదని మనము చూచుచున్నాము: బాధపరచినవాడను నేనే, మిమ్మును మరల బ్రదికింపలేనా? అని దేవుడు చెప్పుచున్నాడు. ఏలయనగా మీ మరణము నా చేతిలో ఉన్నట్లే మీ రక్షణయు నా చేతిలో ఉన్నది. అష్షూరీయులైనను కల్దీయులైనను నా చిత్తమునకు విరోధముగా మీమీద జయము పొందియుండినయెడల, మిమ్మును సమకూర్చవలెనను నా సంకల్పములో కొంత కష్టముండును; అయితే నా ఆజ్ఞచేత తప్ప ఏదియు సంభవింపలేదు గనుక, మీ రక్షణయు మీ నాశనమును నా అధికారములో ఉన్నదని నేను రుజువుపరచితిని గనుక, నా తీర్పుచేత చెదరగొట్టబడిన మిమ్మును సమకూర్చుట నాకు కష్టమని మీరు తలంచుటకు ఏ కారణమును లేదు.

203 ఇక్కడ దానికి నిస్సందేహముగా ఇంతకంటె ఎక్కువ అర్థము లేదు; కొందరు దానిని రెండు అభిప్రాయముల మధ్య, అనగా విగ్రహములకును దేవునికిని మధ్య తడబడుటకు అన్వయించుదురు: అయితే అట్టి భావము ఈ వాక్యభాగము యొక్క ఉద్దేశమునకు అన్యమైనది. ఇక్కడ వర్ణింపబడుచున్నది సంఘము యొక్క క్రుంగిన, బలహీనమైన, లేక బాధింపబడిన దీనస్థితియే. — సం. 204 ఇది {,{הלא నుండి వచ్చిన నిఫాల్ కృదంతము; ఇది ముందటి వచనములోని ,{`` }הנדחה "తోలివేయబడినది" అను మాటకు భావములో సరిపోవుచున్నది; అయితే ఇది మరి బలమైన పదము, ఏలయనగా ఇది దూరముగా త్రోలివేయబడినదానిని సూచించును, రెండవది త్రోలివేయబడినదానిని లేక తోలివేయబడినదానిని సూచించును. జూనియస్ మరియు ట్రెమెలియస్ అనువదించినట్లు మొదటిది procul disjecta, రెండవది depulsa — సం.

పిమ్మట ఆయన, కుంటుచు నడచుదానిని శేషముగా చేసెదను అని చేర్చుచున్నాడు. శేషము అనుటచేత ఆయన మిగిలియున్న సంఘమును సూచించుచున్నాడు. అందుచేత కుంటుట అను రూపకాలంకారము నాశనమువరకు కూడ విస్తరింపబడుచున్నది; ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్లున్నది, "యూదులు కొంతకాలము చచ్చినవారికి ఏ మాత్రము భిన్నముగా లేకపోయినను, వారు మరల క్రొత్త ప్రజలగునట్లు నేను వారిని మరల లేపెదను." చెరకాలమందు దీనిని నమ్ముట కష్టమైయుండెను: కాబట్టి చచ్చిన ప్రజలనుండి సంతానము పుట్టునని ప్రవక్త ఇక్కడ వాగ్దానము చేయుట ఆశ్చర్యము కాదు. ఏలయనగా బబులోను వారికి సమాధివంటిదైనను, వారిని క్రొత్త మనుష్యులుగా బయటికి తెచ్చుటవంటి కార్యమును దేవుడు చేయగలిగెను; వాస్తవముగా అట్లే జరిగెను.

తరువాత ఆయన, దూరముగా తోలివేయబడినదానిని బలమైన జనముగా చేసెదను అని చేర్చుచున్నాడు. యూదులు అటునిటు చెదరగొట్టబడియుండగా, ఈ దీనమైన నాశనమునుండి దేవుడు తనకొరకు ఒక క్రొత్త ప్రజను, అదియు బలమైన ప్రజను, రూపించుట ఎట్లు సాధ్యము? అయితే యూదులు తమ కీడులను చూచి విభ్రాంతులై ఆశ్చర్యపడి, ప్రతి ఆదరణను త్రోసివేయకుండునట్లు ప్రవక్త పరస్పర విరుద్ధమైన వాక్యములను ఒకదానికొకటి ఎదురుగా ఉంచెను. కాబట్టి ఆయన వారిని చెదరగొట్టినట్లే, ఆయన వారిని మరల సమకూర్చును; ఇది మాత్రమే గాక, వారిని బలమైన జనముగా కూడ చేయును.

పిమ్మట ఆయన, సీయోను కొండమీద యెహోవా ఇది మొదలుకొని నిరంతరము వారిని ఏలును అని చేర్చుచున్నాడు. దేవుడు తానే స్థాపించిన ఆ రాజ్యము యొక్క క్రొత్త పునరుద్ధరణను ప్రవక్త ఇక్కడ నిస్సందేహముగా వాగ్దానము చేయుచున్నాడు; ఏలయనగా ప్రజల రక్షణ దీనిమీద ఆధారపడియుండెను, — ఇకమీదట మనము చూడబోవునట్లు, దావీదు సంతానము ఏలవలెను. సంఘము యొక్క రక్షణను గూర్చి మాటలాడునప్పుడెల్లను దావీదు రాజ్యమును ముందుంచుట ప్రవక్తలకు సామాన్యమును వాడుకయునైన సంగతి. కాబట్టి సంఘము వర్ధిల్లి భద్రముగా ఉండుటకై దావీదు రాజ్యము మరల స్థాపింపబడుట అవసరమై యుండెను. అయితే మీకా ఇక్కడ దావీదు సంతానము పేరెత్తక, యెహోవానే పేర్కొనుచున్నాడు; దావీదు రాజ్యమును మినహాయించుటకు కాదు గాని, దేవుడు బహిరంగముగా ఆ రాజ్యమునకు స్థాపకుడగునని, అవును, సమస్త అధికారము తానే కలిగియుండునని చూపుటకే.

ఏలయనగా దేవుడు దావీదు చేతిద్వారాను, యోషీయా హిజ్కియాల చేతిద్వారాను పూర్వపు ప్రజలను పరిపాలించినను, అప్పుడు మధ్యను ఒక నీడ అడ్డముగా ఉన్నట్లుండెను గనుక దేవుడు అప్పుడు దృశ్యముగా ఏలలేదు. కాబట్టి ఆ ఛాయారూపమైన రాజ్యమునకును, మెస్సీయ రాకడయందు దేవుడు బహిరంగముగా స్థాపింపబోవు ఆ తరువాతి క్రొత్త రాజ్యమునకును మధ్యనున్న కొంత భేదమును ప్రవక్త ఇక్కడ పేర్కొనుచున్నాడు. అప్పుడు యెహోవాయే వారిని ఏలును; ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్లున్నది, "ఇంతవరకు నిజముగా దావీదు సంతానము పరిపాలన చేసినప్పుడు, దేవుడే దావీదును అతని కుమారులను నియమించెను గనుకను, వారు ఆయన అధికారముచేతను ఆజ్ఞచేతను అభిషేకింపబడిరి గనుకను, ఆయన మనుష్యుల పరిచర్యద్వారాను సాధనముద్వారాను తన ప్రజలను పరిపాలించినను, ఆ రాజ్యము ఆయనదే అని తలంపకుండుట సాధ్యము కాదు: అయితే ఇప్పుడు దేవుడే స్పష్టముగా కనబడు రీతిగా సింహాసనము ఎక్కును, అందుచేత ఆయనే తన ప్రజలకు రాజని ఎవడును సందేహింపకుండును." ఇది క్రీస్తు వ్యక్తియందు నిజముగాను వాస్తవముగాను నెరవేరెను. క్రీస్తు నిజముగా దావీదు యొక్క నిజమైన సంతానమైనను, ఆయన అదే సమయమందు యెహోవాయై, అనగా శరీరమందు ప్రత్యక్షుడైన దేవుడై యుండెను. కాబట్టి ప్రవక్త ఇక్కడ ఉన్నతమైన మాటలతో క్రీస్తు రాజ్యము యొక్క మహిమను కొనియాడుచున్నాడని మనము చూచుచున్నాము; అది ధర్మశాస్త్రము క్రిందనున్నట్లు ఛాయారూపమైన రాజ్యముగా ఉండదని ఆయన చెప్పినట్లున్నది. కాబట్టి యెహోవాయే మిమ్మును ఏలును.

పిమ్మట ఆయన, సీయోను కొండమీద అని చేర్చుచున్నాడు. క్రీస్తు రాజ్యము యొక్క పీఠము సీయోను కొండమీద కొనసాగలేదని మనకు తెలియును; అయితే ఈ వచనము ఈ అధ్యాయము యొక్క ఆరంభముతో జతపరచబడవలెను. సీయోనులోనుండి ధర్మశాస్త్రమును, యెరూషలేములోనుండి యెహోవా వాక్కును బయలువెళ్లును అని ప్రవక్త ఇదివరకే చెప్పియున్నాడు. కాబట్టి ఈ స్థలము యొక్క భావమేమి, అనగా యెహోవా తన ప్రజలకు రాజుగా తన్నుతాను ఎట్లు కనుపరచుకొని సీయోను కొండమీద తన సింహాసనమును స్థాపించెను అని అడుగబడినయెడల, దానికి ఉత్తరమేమనగా, అక్కడనుండి ధర్మశాస్త్రము బయలువెళ్లెను, ఒక ఊటనుండి ప్రవహించినట్లు ఆ స్థలమునుండి రక్షణ సిద్ధాంతము సర్వలోకమును నింపుటకు ప్రవహించెను. కాబట్టి దేవుడు సర్వలోకమంతటను ప్రకటింపజేసిన సువార్త సీయోను కొండమీద ఆరంభమాయెను గనుక, దేవుడు అక్కడ ఏలునని ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు. అయితే ప్రజల తిరుగుబాటుచేతను విశ్వాసఘాతకముచేతను, జెకర్యా ప్రవచనము చొప్పున, సీయోను కొండ, యెరూషలేము పట్టణమువలెనే, ఇప్పుడు లోకములో అత్యంత ప్రముఖమైనది కాక భూమియొక్క అల్పమైన మూల మాత్రమే అయినదని మనము అదే సమయమందు గమనింపవలెను. కాబట్టి సీయోను కొండ ఇప్పుడు పూర్వమున్నదానికి భిన్నమైనది; ఏలయనగా సువార్త సిద్ధాంతము ఎక్కడ ప్రకటింపబడునో, అక్కడ దేవుడు నిజముగా ఆరాధింపబడుచున్నాడు, అక్కడ బలులు అర్పింపబడుచున్నవి; ఒక్కమాటలో, అక్కడ ఆత్మసంబంధమైన దేవాలయము ఉన్నది. అయినను ప్రవక్త యొక్క నిజమైన భావమును మనము గ్రహింపగోరినయెడల, సువార్త యొక్క ఆరంభమును లెక్కలోనికి తీసికొనవలెను, అనగా సువార్త సిద్ధాంతము అక్కడనుండి లోకపు కడపటి సరిహద్దులవరకు బయలువెళ్లినప్పుడు, క్రీస్తు, లేక క్రీస్తు వ్యక్తియందు దేవుడు, సీయోను కొండమీద ఏలుట ఆరంభించెను. ఇది తరువాత వచ్చుచున్నది —

మీకా 4:8

8. మందయొక్క గోపురమా, సీయోను కుమార్తెయొక్క దుర్గమా, మునుపటి ప్రభుత్వము నీయొద్దకు వచ్చును, అది నీకు కలుగును; యెరూషలేము కుమార్తెయొక్క రాజ్యము నీకు వచ్చును.

8. Et tu turris gregis, arx filiae Sion, ad te veniet; perveniet principatus primus, regnum filiae Jerusalem.

మీకా ఇంకను అదే విషయమును కొనసాగించుచున్నాడు, — ప్రజల దీనమైన విపత్తులైనను, వారి నాశనమైనను, దేవుడు తన సంఘమును మరల పునరుద్ధరించకుండ అడ్డగింపవు. మందయొక్క గోపురమా, సీయోను కుమార్తెయొక్క కోటా, నీవు ఇప్పుడు పూర్తిగా పడిపోయినట్లు కనబడుచున్న నీ పూర్వపు రాజ్యమును ఘనతను దేవుడు నీకు మరల తిరిగి ఇచ్చునని సందేహింపకుము అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. అయితే వ్యాఖ్యాతలు మందయొక్క గోపురము అను మాటను వివిధ భావములలో తీసికొనుచున్నారు. యెషయాలో చెప్పబడినట్లు యెరూషలేము పట్టణము ఒక గుడిసెవలె అయినందున, దాని నాశనము సూచింపబడుచున్నదని కొందరు తలంచుదురు; మరియు {,}עפלophil అను మాటను వారు అనువదించుదురు, ఏలయనగా దాని ధాతువునకు కప్పుట అని అర్థము. అయితే మరియొక వివరణ మరి సరళమైనది, — పరిశుద్ధ పట్టణము మందయొక్క గోపురము అని పిలువబడుచున్నది, ఏలయనగా తన ప్రజలను అక్కడనుండి సమకూర్చుటకై దేవుడు దానిని తనకొరకు ఏర్పరచుకొనెను; వారు అక్కడ తమ పరిశుద్ధ సభలను కలిగియుండిరని మనకు తెలియును. కాబట్టి, మందయొక్క గోపురమా, పిమ్మట, సీయోను కుమార్తెయొక్క కోటా, మునుపటి రాజ్యము నీయొద్దకు వచ్చును. అయినను మొదటి భావమే ఎక్కువగా అంగీకారయోగ్యమైనయెడల, నేను వాదింపను; అనగా యెరూషలేము ఒక గుడిసెవలె చేయబడినందున, దాని నాశనము హేతువుగా అది ఇక్కడ మందయొక్క గోపురము అని పిలువబడుచున్నది. వాక్యభాగము యొక్క ముఖ్యభావము విషయములో ఏ సందిగ్ధతయు లేదు; ఏలయనగా ప్రవక్త ఇక్కడ భక్తుల మనస్సులను బలపరచుచున్నాడు: వారు కాలము యొక్క దీర్ఘతను లక్ష్యపెట్టకూడదు, తమ ఆలోచనలను తమ ప్రస్తుత విపత్తుతో నిండియుండనియ్యకూడదు, గాని దేవుడు వాగ్దానము చేసినది ఆయన శక్తిలో ఉన్నదనియు, ఆయన మృతులను లేపినట్లుగా లేపి, ఈ విధముగా నాశనమైన దావీదు రాజ్యమును పునరుద్ధరింపగలడనియు నిశ్చయముగా గ్రహింపవలెను.

కాబట్టి స్థిరముగా నిరీక్షించుము అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. — ఎందుకు? ఏలయనగా నీయొద్దకు వచ్చును, మునుపటి రాజ్యము నీయొద్దకు వచ్చును. ప్రవక్త పూర్వపు రాజ్యమును ఘనతను గూర్చి మాటలాడునప్పుడు, వాక్యము ఇక్కడ తెగిపోవుటను గమనింపవలెను. దేవుని ప్రజలు అపహాస్యమునకు గురియైరనియు, దావీదు తన రాజ్యము యొక్క నిత్యత్వమును గూర్చి సాక్ష్యమిచ్చినది కేవలము భ్రమయే అని వేషధారులును అన్యులును తలంచిరనియు నిజముగా సందేహింపనక్కరలేదు. 'నీ రాజ్యము సూర్యచంద్రులున్నంతకాలము నిలుచును' అని అతడు చెప్పెను (కీర్తనలు 72); అయితే సొలొమోను మరణము తరువాత కొద్దికాలములోనే అతని సంతానమునకు చిన్న భాగము మాత్రమే మిగుల్చబడెను, తుదకు రాజ్యమును దాని ఘనతయు అదృశ్యమాయెను. మునుపటి రాజ్యము వచ్చునని ప్రవక్త ఇప్పుడు చెప్పుటకు ఇదే కారణము. సీయోను కుమారీ, నీయొద్దకు వచ్చును, మునుపటి రాజ్యము వచ్చును అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. మునుపటి రాజ్యము అనుటచేత దావీదు సొలొమోనుల క్రింద లేఖనములో వ్రాయబడియున్న దాని అత్యంత వర్ధిల్లిన స్థితిని ఆయన సూచించుచున్నాడనుటకు నిజముగా ఏ సందేహమును లేదు.

యెరూషలేము కుమార్తెకు రాజ్యము వచ్చును అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. ఇశ్రాయేలు రాజ్యము నిజమైన రాజ్యము యొక్క మహిమను మరుగుపరచినందున ఆయన యెరూషలేము కుమార్తెను స్పష్టముగా పేర్కొనుచున్నాడు. అందుచేత దేవుడు తన వాగ్దానమును మరువలేదనియు, యెరూషలేము పోగొట్టుకొనిన ఘనతను దానికి తిరిగి ఇచ్చి, సమస్త ప్రజలను ఒకే శరీరముగా ఐక్యపరచి, వారు ఇక విభజింపబడకుండ, ఒక్క రాజు అబ్రాహాము వంశమంతటిని ఏలునట్లు చేయుననియు ప్రవక్త ఇక్కడ సాక్ష్యమిచ్చుచున్నాడు. అయితే ఇది క్రీస్తు రాకడయందు మనుష్యులకు కనబడు రీతిగా నెరవేరలేదని మనము నిశ్చయముగా ఎరుగుదుము: కాబట్టి మీకా ఇదివరకు బోధించినదానిని మనము జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను, — ఈ రాజ్యము ఆత్మసంబంధమైనది; ఏలయనగా ఆయన క్రీస్తునకు బంగారు రాజదండమును కాక, ఒక సిద్ధాంతమును ఆరోపించెను, "రండి, యెహోవా పర్వతమునకు ఎక్కిపోదము, ఆయన తన మార్గముల విషయమై మనకు బోధించును; పిమ్మట ఆయన," సీయోనులోనుండి ధర్మశాస్త్రమును, యెరూషలేములోనుండి యెహోవా వాక్కును బయలువెళ్లును అని చేర్చెను. కాబట్టి దీనిని ఎల్లప్పుడు జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను, — దేవుడు యెరూషలేమును పూర్వమువలె మనుష్యుల దృష్టికి మహిమగలదానిగా చేయలేదు, పలుకుబడితోను ధనముతోను లోకసంబంధమైన అధికారముతోను దానిని సమృద్ధిపరచలేదు; అయినను ఆయన సర్వాధిపత్యమును పునరుద్ధరించెను; ఏలయనగా పూర్వము తిరుగబడిన పది గోత్రములను మాత్రమే గాక, సర్వలోకమును కూడ ఆయన తనకు లోపరచుకొనెను. మనము ముందుకు సాగుదము —

మీకా 4:9-10

9. నీవు ఇప్పుడు ఎందుకు బిగ్గరగా కేకలు వేయుచున్నావు? నీలో రాజు లేడా? నీ ఆలోచనకర్త నశించెనా? ప్రసవించు స్త్రీకి కలుగునట్టి వేదన నిన్ను పట్టియున్నది.

205 "దేవాలయము, లేక యెరూషలేము సూచింపబడుచున్నదని నేను తలంచుచున్నాను; అనగా దేవుని ఆరాధించుటకు మంద, అనగా ప్రజల సమస్త సమాజము కూడుకొను స్థలము. న్యూకమ్ {,{עדרeder అను హెబ్రీ మాటను అలాగే ఉంచుచున్నాడు; అది బేత్లెహేములోనో దాని సమీపముననో ఉన్న ఒక గోపురము, ఆదికాండము 35:21, లేక కొందరు తలంచునట్లు యెరూషలేములో గొఱ్ఱెల ద్వారము సమీపముననున్న ఒక గోపురము. యెరూషలేము, లేక దేవాలయము, లేక రెండును సూచింపబడుచున్నవని నేను నమ్ముచున్నాను; ఏలయనగా ఇవి సీయోను కుమార్తెయొక్క దుర్గముగాను, యూదా ప్రజల కోటగాను ఎంచబడినవి." — ఆడమ్ క్లార్క్. ఈ అభిప్రాయమును ముఖ్యముగా స్థిరపరచునదేమనగా, ఆ రెండు వాక్యఖండములు సమానాధికరణములో ఉన్నవి, రెండవది మొదటిదానిని వివరించుచున్నది. — సం. 206 కాల్విన్ మూలములోని క్రమమును పాటించుచున్నాడు; మన అనువాదములో అట్లు చేయబడలేదు. వచనమంతయు ఈ విధముగా అనువదింపబడవచ్చును, — మందయొక్క గోపురమా, సీయోను కుమార్తెయొక్క కోటా! అది నీయొద్దకు తిరిగి వచ్చును; అవును, మునుపటి ప్రభుత్వము వచ్చును, యెరూషలేము కుమార్తెకు రాజ్యము వచ్చును. నేను "తిరిగి వచ్చును" అని అనువదించిన {,{אתה అను క్రియకు ఎక్కువగా వచ్చుట, సమీపించుట, దగ్గరకు వచ్చుట, సంభవించుట అని అర్థము. — సం.

9. Nunc quare vociferaris vociferatione? Rex nullus in te? Au conciliarius tuus periit? Quia te occupavit dolor quasi parturientem.

10. సీయోను కుమారీ, ప్రసవించు స్త్రీవలె వేదనపడి ప్రసవించుటకు ప్రయాసపడుము; ఇప్పుడు నీవు పట్టణములోనుండి బయలువెళ్లి పొలములో కాపురముందువు, బబులోను వరకు పోవుదువు; అక్కడ నీవు విడిపింపబడుదువు; అక్కడ యెహోవా నీ శత్రువుల చేతిలోనుండి నిన్ను విమోచించును.

10. Dole et ignemisce, filia Sion, quasi parturiens; quia exibis e civitate, et habitabis in ergo; et venies Babylonem usque; illic liberaberis, illic dedimet te Jehova e manu hostium tuorum.

ప్రవక్త ఇక్కడ స్వభావమున పూర్తిగా విరుద్ధమైన సంగతులను కలిపి చెప్పుచున్నాడు, — యూదులు కొంతకాలము నిర్మూలము చేయబడవలసియుండిరి, — పిమ్మట వారు తమ పూర్వస్థితిని తిరిగి పొందవలసియుండిరి. నీవు కేకతో ఎందుకు కేకలు వేయుచున్నావు? అని ఆయన అడుగుచున్నాడు. ప్రవక్త ఉద్దేశమును మనము గమనింపవలెను. తాను ఇదివరకు చెప్పినదానిని తలక్రిందులు చేయుట ఆయన ఉద్దేశము కాదు; గాని ఇన్ని మార్పుల మధ్య భక్తుల మనస్సులు సొమ్మసిల్లవచ్చును గనుక, వారు తమ విశ్వాసములో స్థిరముగా నిలిచియుండునట్లు ప్రవక్త ఇక్కడ వారికి ఆధారమిచ్చుచున్నాడు; అందుచేత, బిగ్గరైన కేకతో నీవు ఎందుకు బిగ్గరగా కేకలు వేయుచున్నావు? అని ఆయన అడుగుచున్నాడు. అనగా, "మిక్కిలి ధైర్యముగల హృదయములను సహితము కదిలింపగల తీవ్రమైన కలతలు పుట్టునని నేను చూచుచున్నాను: కాలము చంచలముగా ఉండును; విశ్వాసులు కలవరపడి హీనపరచబడుట తరచుగా సంభవించును; అయితే నానావిధములైన కల్లోలములు పుట్టినను, తుఫానులు సమస్తమును తారుమారు చేసినను, దేవుడు తన ప్రజలను విమోచించును."

కాబట్టి నీవు ఇప్పుడు ఎందుకు కేకలు వేయుచున్నావు? ఎందుకు గొల్లుమనుచున్నావు? అని చెప్పుటచేత ప్రవక్త అర్థమేమో మనము ఇప్పుడు చూచుచున్నాము; ఏలయనగా ఇక్కడి క్రియాపదమునకు కేకలు వేయుట అని మాత్రమే గాక బూర ఊదుట అని కూడ సరియైన అర్థము కలదు; యూదులు తమ్మును తాము ఇంతగా ఎందుకు వేధించుకొనుచున్నారు? అని ఆయన అడిగినట్లున్నది. దానికి నిస్సందేహముగా మంచి కారణము కలదని ఆయన చెప్పుచున్నాడు.

మరియు ఆయన, నీలో రాజు లేడా? అని చేర్చుచున్నాడు. యూదులు తమ్మును తాము ఇంతగా వేధించుకొనుటకు ఇది నిస్సందేహముగా కారణమై యుండెను; దేవుడు వారి రాజ్యమును ఆలోచనను వారినుండి తీసివేసెను గనుకనే: మరియు యిర్మీయా చెప్పినదేమో మనకు తెలియును, 'క్రీస్తు,' అనగా యెహోవాచేత అభిషేకింపబడినవాడు, 'ఎవని జీవముచేత మనము శ్వాసించుచుంటిమో, అతడు హతుడాయెను,' (విలాపవాక్యములు 4:20.) కాబట్టి సంఘమంతయు తన రాజు యొక్క క్షేమమునుండి తన జీవమును పొందుచున్నట్లుండెను గనుక, రాజ్యము కూలద్రోయబడి కొట్టివేయబడినప్పుడు విశ్వాసులు విభ్రాంతితో నిండియుండక తప్పదు; ఏలయనగా రక్షణనిరీక్షణ తీసివేయబడెను. కాబట్టి నీలో రాజు లేడా? నీ ఆలోచనకర్తలు నశించిరా? తాము దేవుని సహాయమును ఆయన క్రీస్తు సహాయమును కోల్పోయినామని ప్రజలు తలంచినందున, ఇక్కడ వారి అవిశ్వాసము పరోక్షముగా గద్దింపబడుచున్నదని కొందరు తలంచుదురు; ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్లుగా, — "దేవుడు మీకు చేసిన వాగ్దానమును, అనగా ఆయన నిరంతరము మీకు రాజైయుండి మిమ్మును ఏలుటకు మెస్సీయను పంపునని చేసిన వాగ్దానమును మీరు మరచితిరా? అంతేగాక, దావీదు రాజ్యము నిత్యముగా ఉండునని ఆయన వాగ్దానము చేయలేదా? దేవుడు ఇక మీ మధ్య ఏలనట్లును, దావీదు సింహాసనము నిరీక్షణకు తావులేకుండ కూలద్రోయబడినట్లును, ఈ భయమును వణకును ఎక్కడనుండి వచ్చినవి?" ఈ వ్యాఖ్యాతలు ఈ అభిప్రాయమును స్థిరపరచుటకు, యెషయా 9:7లో వలెనే ఇక్కడ క్రీస్తు అదే బిరుదుచేత ప్రత్యేకింపబడుచున్నాడని చెప్పుదురు; అక్కడ ఆయన ఆలోచనకర్త అని పిలువబడుచున్నాడు. అయితే ఈ వచనములో ఆదరణచేత కీడుల తీవ్రతను ఉపశమింపజేయుటకంటె భయపెట్టుటయు గద్దించుటయు ప్రవక్త ఉద్దేశమై యున్నందున, ప్రజల యెదుట వారి స్వకీయ దిక్కులేని స్థితి ఉంచబడుచున్నదనుట మరి సంభావ్యము; మీకా ఇట్లు చెప్పినట్లుగా, "మీరు వణకుటకు కారణమేమి? మీ రాజును అతని ఆలోచనకర్తలందరును తీసివేయబడినందుననా?" అయితే వెంటనే తరువాత వచ్చునది ఈ దుఃఖము న్యాయమైన కారణమునుండి పుట్టినదని రుజువుపరచుచున్నది; అప్పటివరకు దేవుని అనుగ్రహమునకు సాక్ష్యములైయుండిన వాటన్నిటిని వారు కోల్పోయినందుననే.

207 "ఇప్పుడు" అను {,{עתה అను మాట ఇక్కడ విడువబడినది; వ్యాఖ్యానములోను అది తిరిగి చేర్చబడలేదు. అది, "ఏలయనగా ఇప్పుడు నీవు పట్టణములోనుండి బయలువెళ్లుదువు" అని యుండవలెను. — సం.

కాబట్టి ప్రసవించు స్త్రీకి కలుగునట్లు నీకు వేదన ఎందుకు కలిగెను? వేదనపడుము, మూలుగుము అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు; అనగా, నీవు దుఃఖించుటకును విలపించుటకును నేను అడ్డము రాను; ఆయన ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది: “ఇంత భయంకరమైన విపత్తులను మిక్కిలి బలవంతుడైనను అతి తీవ్రమైన దుఃఖము అనుభవింపకుండ చూడలేడు నిశ్చయమే; అయితే దేవుడు కొంతకాలము తన పిల్లలను మహా బాధలకు లోపరచి, అతి దుఃఖకరమైన కీడులకు వారిని గురిచేసినను, తుదకు వారిని వారి చెరనుండి మరల రప్పించును.” నీవు పట్టణములోనుండి బయలువెళ్లి పొలములో నివసించెదవు; బబులోను వరకును నీవు పోయెదవు; అయితే అక్కడ నీవు విడిపింపబడెదవు; అక్కడ యెహోవా నీ శత్రువుల చేతిలోనుండి నిన్ను విమోచించును అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. దీని సారాంశమేమనగా, దేవుడు తాను వాగ్దానము చేసినట్లు తన ప్రజలను గూర్చి శ్రద్ధ వహించినను, విశ్వాసులు తాము కష్టములనుండి మినహాయింపబడినవారైనట్టు తమ్మును తాము ముఖస్తుతి చేసికొనుటకు ఏ కారణమును లేదు; అందుకు భిన్నముగా ప్రవక్త, వారు తమ దేశములోనుండి వెళ్లగొట్టబడి దేశదిమ్మరులవలె పరదేశములలో తిరుగులాడుటయే గాక, తమ సమాధిలోనికి వలె బబులోనునకు కొనిపోబడవలసియున్నందున, విపత్తులను అనుభవించుటకు తమ్మును తాము సిద్ధపరచుకొనుడని వారిని హెచ్చరించుచున్నాడు.

అయితే సిలువను భరించుటకు విశ్వాసుల మనస్సులను బలపరచుటకై ఆయన వారికి విడుదలను గూర్చిన నిరీక్షణను అనుగ్రహించి, దేవుడు అక్కడ వారిని విడిపించి, అక్కడ వారి శత్రువుల చేతిలోనుండి వారిని విమోచించునని చెప్పుచున్నాడు. {,}שםshem, అక్కడ, అను క్రియావిశేషణమును ఆయన రెండుమారులు పలుకుచున్నాడు, అది నిర్హేతుకముగా కాదు: ఏలయనగా దేవుని శక్తియొక్క ద్వారము మూయబడినట్టు విశ్వాసులు విడుదలను గూర్చిన ప్రతి నిరీక్షణను త్రోసివేసియుండవచ్చును. ప్రవక్త అక్కడ, అక్కడ, అని రెండుమారులు పలుకుటకు కారణమిదే; సమాధిలోనుండియైనను ఆయన నిన్ను విడిపించి విమోచించును: “కాబట్టి మీ నిరీక్షణను కొంచెము కటాక్షమువరకు మాత్రమే పరిమితము చేయక, అనగా దేవుడు మిమ్మును ఏదో కొంచెము అపాయస్థితినుండి మాత్రమే విడిపింపగలడని తలంచక, మరణమువరకును దానిని విస్తరింపజేయుడి. మీరు మీ సమాధులలో పడియున్నట్టున్నను, దేవుడు మీవైపు తన చేయి చాపునని సందేహింపకుడి, ఏలయనగా ఆయనే మిమ్మును విడిపించువాడై యుండును. కాబట్టి జయము ఎవని శక్తిలో ఉన్నదో ఆ దేవుడు అనేకమైన లెక్కలేని మరణములను జయింపగలడు.”

ప్రార్థన.

సర్వశక్తిగల దేవా, తరచుగా చెదరగొట్టబడి చీల్చబడిన నీ సంఘము అను శరీరములో నీ కుమారుని నడిపింపు క్రింద మేము ఏకముగా కూర్చబడియున్నాము గనుక, — ఓ దేవా, మేము విశ్వాసముయొక్క ఐక్యతలో నిలిచియుండి, ఈ లోకములోని సమస్త శోధనలతో పట్టుదలతో పోరాడి, దినదినము ఏ క్రొత్త కష్టములు పుట్టినను యథార్థమైన మార్గమునుండి ఎన్నడును తొలగిపోకుండునట్లు అనుగ్రహించుము; మేము అనేక మరణములకు గురియైయున్నను, మా హృదయములలోని ప్రతి నిరీక్షణను ఆర్పివేయునంతటి భయము మమ్మును పట్టకుండును గాక; అందుకు భిన్నముగా, నీవు మృతులను బ్రదికించి, లేనివాటిని శూన్యములోనుండి కలుగజేయు నీ మహా శక్తివైపు మా కన్నులను మనస్సులను మా సమస్త తలంపులను లేవనెత్తుటకు మేము నేర్చుకొందుము గాక; ఆలాగున మేము దినదినము నాశనమునకు గురియైనను, నీవు తుదకు నిజముగా నీవే జీవపు ఊట అని కనుపరచుకొను వరకు మా ఆత్మలు ఎల్లప్పుడును నిత్య రక్షణను ఆశించుచుండును గాక; అప్పుడు నీ అద్వితీయ కుమారుడును మా ప్రభువునైన వాని రక్తముచేత మాకొరకు సంపాదింపబడిన ఆ అంతములేని భాగ్యమును మేము అనుభవించెదము. ఆమేన్.

208 Ingemisce, మూలుగుము, దుఃఖించుము, లేక నిట్టూర్చి వెక్కివెక్కి ఏడ్వుము. {,{גחי బయటకు ప్రవహించుము, లేక పగిలి వెలువడుము; అనగా, కన్నీళ్లతోను దుఃఖముతోను. న్యూకమ్ మరియు హెండర్సన్ అనువదించినట్లు “ప్రసవించుము” అనునది ఇక్కడ ఆ పదముయొక్క భావముగా కనబడదు. పార్క్‌హర్స్ట్ సూచించినట్లు దానిని “ప్రయాసపడి కనుము” అని అనువదింపవచ్చును. — సం.

తొంబదియవ ఉపన్యాసము

మీకా 4:11-13

11. సీయోను అపవిత్రపరచబడును గాక, మన కన్ను సీయోనును చూచి ఆనందించును గాక అని చెప్పుచు, అనేక జనములు ఇప్పుడు నీమీదికి కూడివచ్చియున్నవి.

11. Et nunc congregatae sunt contra se gentes multae (vel, robustae,) dicentes

Damnata erit; et aspiciet in Sion oculus noster.

12. అయితే వారు యెహోవా ఆలోచనలను ఎరుగరు, ఆయన యోచనను గ్రహింపరు; కళ్లములోనికి పనలను చేర్చినట్లు ఆయన వారిని చేర్చును.

12. Ipsi vero non noverunt cognitationes Jehovae, et non intellexerunt consilium ejus; quia congregabis eos quasi manipulum in aeream.

13. సీయోను కుమారీ, లేచి నూర్చుము; నేను నీ కొమ్మును ఇనుపదిగాను నీ డెక్కలను ఇత్తడివిగాను చేయుదును; నీవు అనేక జనములను ముక్కలుగా నలుగగొట్టెదవు; వారి లాభమును నేను యెహోవాకును, వారి ఆస్తిని సర్వలోకనాధుడగు ప్రభువునకును ప్రతిష్ఠించెదను.

13. Surge, et tritura filia Sion; quia cornu tuum ponam ferrum, et ungulas tuas ponam chalybem; et conteres populos robustos; et dicabis Jehovae opes ipsorum, et substantiam eorum Dominatori universae terrae.

విశ్వాసులు తమ విపత్తుల క్రింద కూలిపోకుండునట్లు వారికి కొంత ఉపశమనము కలిగించుటయే ఇక్కడ ప్రవక్త ఉద్దేశము; ఏలయనగా మనము చెప్పినట్లు, భక్తుల మనస్సులను ముంచివేయుటకు చాలినంత అతి దుఃఖకరమైన కీడులు సమీపించుచుండెను. కాబట్టి లేనియెడల తమ విపత్తుల క్రింద సొమ్మసిల్లిపోయియుండెడివారిని ప్రవక్త ఇక్కడ అత్యంత తగిన ఆదరణతో లేవనెత్తుచున్నాడు; దీని సారాంశమిదే, — భక్తిహీనులు తాము కోరినది సాధించినట్టు కనబడినప్పుడు వారు సాధారణముగా చేయునట్లు గర్వముతో విజయోత్సాహము చేయుట చూచి విశ్వాసులు కలవరపడకూడదు. కాబట్టి దుష్టులు అన్ని హద్దులు మీరిన అహంకార స్వభావమును కనుపరచుచున్నందున, విశ్వాసులు దేవుని వాగ్దానములచేత తమ్మును తాము ఆదుకొని అట్టి గర్వమును లక్ష్యపెట్టవద్దని ప్రవక్త వారిని హెచ్చరించుచున్నాడు. ఆ తరువాత ఆయన ఒక వాగ్దానమును జతపరచుచున్నాడు, — ఒకడు కళ్లములో నూర్చుటకై అనేక వెన్నులను ఒక కట్టగా చేర్చునట్లు, దేవుడు వారి శత్రువుల సమస్త సైన్యములను కూర్చును. ఇప్పుడు నేను ప్రవక్త మాటలవద్దకు వచ్చెదను.

నీకు విరోధముగా జనములు, లేక బలమైన జనములు, కూడుచున్నవి అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు: ఏలయనగా {,}גוים{ }רביםguim rebim అని చెప్పుటచేత ఆయన రెండిటిలో ఒకదానిని సూచించుచున్నాడు, అవి బలమైనవనియైనను, సంఖ్యలో అనేకములనియైనను: విషయమునుబట్టి వీటిమధ్య పెద్ద భేదమేమియు లేదు. ప్రవక్త దీనిని దృష్టిలో ఉంచుకొనెను, — దేవుని సంఘము గొప్ప శత్రు సమూహముచేత ఒత్తిడి చేయబడినను, అది మనస్సులో కృంగిపోకూడదు: ఏలయనగా భక్తిహీనులు క్రూరముగా అధికారము చెలాయించుచుండగా, వారు దేవుని ఉద్దేశమును గ్రహింపరు. కాబట్టి నీకు విరోధముగా అనేక జనములు కూడుచున్నవి. వారి భయమును బాగుచేయుటకై ఆయన ఆ సంగతిని వారియెదుట ఉంచుచున్నాడు: ఏలయనగా మనము హాని అందనంత దూరములో ఉన్నప్పుడు, సాధారణముగా సమస్త అపాయములను మిక్కిలి అజాగ్రత్తగా తృణీకరించుచున్నాము; అటుపిమ్మట నిజమైన పోరాటము వచ్చినప్పుడు వణకుదుము, లేక పడిపోయి పూర్తిగా బలహీనులమగుదుము. అందుచేతనే ప్రవక్త యూదులయెదుట వారికి రాబోవుదానిని ఉంచి, శత్రువులు అన్నివైపుల వారిని చుట్టుకొనునట్లు వారు ముట్టడిని సహింపవలసిన కాలము సమీపించెనని కనుపరచుచున్నాడు. కాబట్టి జనములు, బలమైన లేక అనేక జనములు, కూడుచున్నవి: వారి శత్రువులు సంఖ్యలోను, సైన్యములలోను, ధైర్యములోను వారికంటె ఎంతో అధికులైనను, యూదులు నిరుత్సాహపడుటకు ఏ కారణమును లేదని ఆయన ఇక్కడ కనుపరచుచున్నాడు, ఏలయనగా వారు దేవుని సంరక్షణ క్రింద ఉండుటయే వారికి చాలును.

ఇప్పుడు సీయోను శిక్షకు పాత్రమైనదగును అని చెప్పువారు. {,}חנףchenaph అను క్రియాపదమునకు దుష్టముగాను వక్రముగాను ప్రవర్తించుట అని అర్థము. కాబట్టి దానిని అక్షరశః, ‘సీయోను అపవిత్రమగును (scelerata), దానిపై మన కన్ను చూచును’ అని అనువదింపవచ్చును: అయితే ఈ పదము తరచుగా శిక్షావిధి అను భావములో అలంకారికముగా వాడబడుచున్నది. కాబట్టి భావమిదే, ‘సీయోను ఇప్పుడు శిక్షకు పాత్రమైనది’: మరియు తన దుర్గుణములచేత ద్వేషింపదగినవాడైన ఒకనిని అతని ఆశ్రయదాతలు విడిచి వదలివేసినప్పుడు జరుగునట్లు, సీయోను దేవుని సంరక్షణ క్రింద లేనట్టు శత్రువులు విజయోత్సాహము చేయుదురని ప్రవక్త ఇక్కడ సూచింపదలచెనని నిస్సందేహము. కాబట్టి తాము సమస్త మనుష్యుల సమ్మతిచేత శిక్షకు పాత్రులుగా తీర్చబడితిమనియు, తాము దేవునిచేత విడువబడితిమనుటయే అందరి అభిప్రాయమనియు విశ్వాసులు కనుగొనినప్పుడు వారు నిరాశపడకుండునట్లు, ప్రవక్త ఇక్కడ వారి శత్రువుల గర్వమునకు విరోధముగా వారిని ఆయుధధారులనుగా చేయుచున్నాడు.

ఆదరణ దీని తరువాత వచ్చుచున్నది, అయితే వారు యెహోవా ఆలోచనలను ఎరుగరు, ఆయన యోచనను గ్రహింపరు: ఏలయనగా భూతకాల క్రియాపదములు వర్తమానకాల భావమును కలిగియున్నవి. ఇక్కడ ప్రవక్త భక్తుల లక్ష్యమును వారికి అత్యంత తగిన విషయమువైపు మరల్చుచున్నాడు: ఏలయనగా దుష్టులు మనకు విరోధముగా అంత క్రూరముగా లేచినప్పుడు, సమస్తమును వారికి అనుమతింపబడెనని మనము తలంచుటకు సిద్ధముగా ఉన్నాము, అటుపిమ్మట వారి నిందలును దూషణలును వెంటనే మన మనస్సులను తలంపులను ఆక్రమించుకొనును, అందుచేత మనము ఒక విధముగా దేవుని తీర్పును వారి మాటలచేత కొలుచుచున్నాము. కాబట్టి భక్తిహీనులు మన విశ్వాసమును ఎగతాళి చేసి, మనము దేవునిచేత విడువబడితిమని అతిశయించునప్పుడు, మనము విస్మయముతో నిండినవారివలె కూలిపోవుచున్నాము: భక్తిహీనులు ఈలాగు గర్వముగా ప్రవర్తించునప్పుడెల్ల, మనలోనుండి విశ్వాసమును దేవుని వాగ్దానముల జ్ఞాపకమును దులిపివేయుటకంటె సులభమైనదేదియు లేదు. కాబట్టి మనము జాగ్రత్తగా గమనింపవలసిన ఔషధమును ప్రవక్త నిర్హేతుకముగా ప్రయోగించుటలేదు. సీయోను శిక్షకు పాత్రమైనది అని చెప్పువారు; అయితే వారు రంగులను గూర్చి తీర్పుతీర్చు గ్రుడ్డివారివంటివారు, ఏలయనగా వారు యెహోవా యోచనను గ్రహింపరు, ఆయన ఆలోచనలను ఎరుగరు. కాబట్టి ప్రవక్త దేనిని దృష్టిలో ఉంచుకొనెనో ఇప్పుడు మనము చూచుచున్నాము, అదేమనగా, — విశ్వాసులు భక్తిహీనుల అతిశయమునుబట్టి దేవుని తీర్పును గూర్చి అభిప్రాయమును ఏర్పరచుకొనినయెడల వారు జ్ఞానహీనులును బుద్ధిహీనులును అగుదురని కనుపరచుటయే: ఏలయనగా సాతాను వారిని ఉగ్రముగా కొట్టుకొనిపోవుచున్నాడు; ప్రభువు వారికి కీడు చేయుటకు స్వేచ్ఛనిచ్చునప్పుడు, తాము తుదవరకు జయించువారమై యుందుమని వారు తలంచుచున్నారు. కాబట్టి భక్తిహీనులు ఈలాగు బుద్ధిహీనమైన ధైర్యముచేత మత్తిల్లి, మనుష్యులనే గాక దేవునినే తృణీకరించుచున్నందున, భక్తుల మనస్సులు పైకెక్కి, దేవునికి చెందనివారును ఆయనను సమీపింపనివారునైన దుష్టులు తలంచినదే దేవుని ఉద్దేశము కాదని గ్రహించునట్లు ప్రవక్త ఇక్కడ వారిని నిలువబెట్టి ఆదుకొనుచున్నాడు.

ఈ సత్యమును తెలిసికొనుట విశేషముగా అవసరము. మొదటి చూపులో కొందరు దీనిని నిస్సారమైనదిగా తలంచవచ్చును, “అయ్యో! అయితే ప్రవక్త ఉద్దేశమేమి? వీరు ప్రకటించునది యెహోవా ఉద్దేశము కాదని ఆయన చెప్పుచున్నాడు; ఇది మనకు తెలిసినదే.” అయితే అందరు ఈ విషయమును పరిశీలించినయెడల, ఈ ఆదరణకంటె సమయోచితమైనదేదియు ఉండజాలదని వారు ఏకకంఠముతో ఒప్పుకొందురు. ఇప్పుడు మనము నిందలచేత గాయపరచబడుచున్నాము, ఇది నిష్కపటులైన మనుష్యులకు తరచుగా సంభవించుచున్నది; అటుపిమ్మట భక్తిహీనులు తమ దూషణలను కక్కుచుండగా, దేవుడు పరలోకములో నిర్లక్ష్యముగా విశ్రమించుచున్నాడని మనము తలంచుచున్నాము; మరియు వారి మాటలలో ఒక్కటే, మేఘమువలె, దేవుని తీర్పును మరుగుచేయుచున్నది. దుష్టులలో ఎవడైనను మనలను ఎగతాళిచేసి, మన నిష్కపటత్వమును చూచి నవ్వి, క్రూరముగా బెదరించి, తన భయంకరములను వ్యాపింపజేసిన వెంటనే, నేను చెప్పినట్లు, వాని మాటలు మనకును దేవునికిని మధ్య అడ్డుగా వచ్చు మేఘమువంటివగుచున్నవి. అందుచేతనే యెహోవా ఆలోచనలు వేరనియు, ఆయన యోచన వేరనియు ప్రవక్త ఇక్కడ చెప్పుచున్నాడు: సంక్షేపముగా, భక్తిహీనులు ఈలాగు గర్వముతో మనలను తృణీకరించి, నిందాపూర్వకముగా బెదరించి భయపెట్టునప్పుడెల్ల, మనము మన తలంపులను పరలోకమువరకు లేవనెత్తవలెనని కనుపరచుటయే ప్రవక్త ఉద్దేశము. — ఎందుకు? ఏలయనగా దేవుని ఉద్దేశము వేరైయున్నది. కాబట్టి వారి అతిశయములు అదృశ్యమగును, ఏలయనగా అవి శూన్యములోనుండి పుట్టి శూన్యమగును, అయితే దేవుని సంకల్పము నిలుచును.

209 Jam damnata erit. న్యూకమ్ ఈ ద్విపదిని ఈలాగు అనువదించుచున్నాడు, — ఆమె అపవిత్రపరచబడును గాక, మన కన్ను సీయోనుమీద తన కోరిక తీరునట్లు చూచును గాక అని చెప్పువారు. అపవిత్రపరచబడుట, లేక మలినపరచబడుట, అనునదే నిస్సందేహముగా ఆ క్రియాపదముయొక్క అర్థము. అయితే అది ప్రథమపురుషములో తరచుగా ఆజ్ఞార్థకముగా అనువదింపబడినను, ఇక్కడ భవిష్యత్కాలమునే నిలుపుట మేలు. పైగా చూచుట అనునది హెబ్రీ వాడుక, మరియు దానికి తరచుగా మరియొకనిమీద విజయోత్సాహము చేయుట లేక అతిశయించుట, లేక పైచేయి సంపాదించుట అని అర్థము. కీర్తనలు 22:17; కీర్తనలు 118:7 చూడుము. క్రియాపదము ఏకవచనములో ఉన్నట్లే, అనేక ప్రతులలో “కన్నులు” అను పదము ఏకవచనములో ఉన్నది: అయితే ఈ విధమైన క్రమరాహిత్యములు తరచుగా సంభవించుచున్నవి, గ్రీకు భాషలో నపుంసకలింగ బహువచన నామవాచకముల విషయములోను, వెల్ష్ భాషలోను జరుగునట్లు; క్రియాపదము తన కర్తకంటె ముందు వచ్చినప్పుడు దాదాపు అన్ని సందర్భములలోను ఆలాగే జరుగును. నేను ఈ క్రింది అనువాదమును సమర్పించుచున్నాను, — “ఆమె అపవిత్రపరచబడును, సీయోనుమీద మా కన్నులు చూచును,” అని చెప్పువారు. — సం.

210 ఈ రెండు పంక్తుల ఆరంభము మిక్కిలి నొక్కి చెప్పబడినది: నేను దానిని ఈలాగు అనువదించెదను, — అయితే వారు — వారు యెహోవా సంకల్పములను ఎరుగరు, ఆయన యోచనను వారు గ్రహింపరు. దీనిని “అయితే, వారి విషయమైతే” అని అనువదించిరి; అయితే ఇది నిస్సారమైనది, మిక్కిలి గద్యరూపమైనది. — సం.

అయితే ప్రవక్త ఇక్కడ దేవుని ఉద్దేశమును ఆలోచనలను గూర్చి ఎందుకు మాటలాడెనో ఇప్పుడు చూతము: ఏలయనగా ఈ రెండు మాటలు మాత్రమే మనయెదుటికి తేబడినయెడల, నిశ్చయముగా దానిలో స్థిరమైన ఆదరణ కొంచెమే, గొప్ప బలము లేక శక్తిగలదేదియు లేదు. కాబట్టి గ్రహింపవలసిన మరియొక సూత్రము కలదు, — దేవుని పాఠశాలలో బోధింపబడిన మనకు ఆయన ఆలోచనలు తెలియును. కాబట్టి దేవుని యోచన మరుగైయుండలేదు, ఏలయనగా అది ఆయన వాక్యములో మనకు బయలుపరచబడియున్నది.

కాబట్టి ఆదరణ మరింత ఉన్నతమైనదియు మరింత గూఢమైనదియునైన సిద్ధాంతముమీద ఆధారపడియున్నది; అదేమనగా, విశ్వాసులు తమ దురవస్థలలో దేవుని యోచనను అద్దములో వలె ధ్యానింపవలెను. అది ఏమిటి? ఆయన మనలను శ్రమపెట్టునప్పుడు ఔషధమును తన చేతిలో పట్టుకొనియున్నాడనియు, ఆయన మనలను సమాధిలోనికి త్రోసినప్పుడు మనలను మరల జీవమునకును క్షేమమునకును తేగలడనియు. కాబట్టి దేవుని ఈ ఉద్దేశమును మనము గ్రహించినప్పుడు, — ఆయన తన సంఘమును తాత్కాలికమైన కీడులచేత శిక్షించుచున్నాడనియు, దాని ఫలితము ఎల్లప్పుడును అత్యంత మేలుకరమైనదగుననియు, — ఇది మనకు తెలిసినప్పుడు, భక్తిహీనుల దూషణలు మన మనస్సులను కృంగదీయుటకు ఏ కారణమును లేదు; వారు తమ నిందలన్నిటిని కక్కినప్పుడు, మనము దేవుని ఈ యోచనను దృఢముగా పట్టుకొనియుండవలెను. అయితే భక్తిహీనులు ఈలాగు గర్వించుట ఆశ్చర్యకరమైన విషయము కాదు; ఏలయనగా వారు దేవునికి విరోధముగా తమ కొమ్ములను ఎత్తుచుండగా, సంఖ్యలో అంత కొద్దిమందియు, వారికున్న ప్రాబల్యమునకు సమానము కాకపోయినను దాదాపు ఏ ప్రాబల్యమును లేనివారమైన మనలను వారెందుకు తృణీకరింపరు? సంఘము నిజముగా లోకము దృష్టికి అల్పమైనది; దేవునియెడల అంత మూర్ఖముగా ప్రవర్తించుటకు తెగించువారు మనలను ఈలాగు ఎగతాళి చేసి, పరిహాసముతోను తిరస్కారముతోను మనలను నింపుట ఆశ్చర్యము కాదు. అయితే వారు దేవుని యోచనను గ్రహింపరని తెలిసికొనుటయే మనకు చాలును. కాబట్టి ప్రవక్త భావమును ఇప్పుడు మనము చూచుచున్నాము, మరియు ఒక వివరణ దీని తరువాత వచ్చుచున్నది, —

ఏలయనగా కళ్లములోనికి పననువలె నీవు వారిని చేర్చెదవు అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. ఆయన ప్రస్తావించిన దేవుని యోచన ఏమిటో మనము తెలిసికొనునట్లు, ప్రవక్త ఈ వాక్యమును వివరణగా జతపరచుచున్నాడు, అదేమనగా దేవుడు శత్రువులను ఒక పననువలె పోగుచేయును.

పన అనగా ఏమిటి? అది కొంచెము ధాన్యము, బహుశా మూడువందలు లేక వెయ్యి వెన్నులు కావచ్చును: అవి ధాన్యపు వెన్నులు, మనుష్యుని చేతిలో మోయబడునవి. అటుపిమ్మట, ఆ పనను ఏమి చేయవలెను? దానిని కళ్లములో నూర్చవలెను. శత్రువులు ఈలాగు అన్నివైపులనుండి కూడివచ్చినప్పుడు, వారు ఒక పననువలె ఉందురని నమ్ముట నిజముగా కష్టమైయుండెను. మనకు విరోధముగా ఒక సైన్యము, పదివేలు లేక ఇరువదివేలు మాత్రమే గాక, అంతకంటె ఎంతో అధిక సంఖ్యలో, కూడివచ్చినయెడల, శరీర సంబంధమైన తీర్పు ప్రకారము వారు ఒక పననువలె ఉందురని ఎవడు తలంచును? వారు అన్ని మరణములును సమాధులును అగుదురు: అయినను మనుష్యుల భయంకరమైన శక్తికంటె దేవుని ఆలోచనయే మనకు అధిక విలువగలదై యుండవలెను.

211 Manipulum, పిడికెడు, ఫలముల కట్ట; {,{מיר ఒక పన, — బహువచనమునకు బదులుగా వాడబడిన కావ్య సంబంధమైన ఏకవచనము — పనలు. — సం.

కాబట్టి మన శత్రువులు బలములోను సంఖ్యలోను మనకంటె అధికులైనప్పుడెల్ల, మన ప్రవక్త ఇప్పుడు చెప్పుచున్న దేవుని ఆ రహస్య యోచనవరకు లేచుటకు మనము నేర్చుకొందము; అప్పుడు విస్తారమైన సమూహమును పిడికెడుకంటె ఎక్కువకాదని ఎంచుట మనకు సులభమగును. మరియు మన శత్రువులు కళ్లములో నూర్చబడుటకై అక్కడికి చేర్చబడుదురని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. వారు మరియొక ఉద్దేశముతో కూడుచున్నారు; ఏలయనగా మనము శీఘ్రముగా వారి వశమగుదుమనియు, వారు మనలను మ్రింగివేయుదురనియు వారు తలంచుచున్నారు; అయితే వారు ఈలాగు తమ్మును తమ సైన్యములను కూర్చుకొనునప్పుడు, ప్రభువు వారి ఉద్దేశమును వ్యర్థపరచి, వారు మనచేత నూర్చబడునట్లు చేయును. దీని తరువాత వచ్చునది, —

సీయోను కుమారీ, లేచి నూర్చుము; ఏలయనగా నేను నీ కొమ్మును ఇనుపదిగాను, నీ డెక్కలను ఇత్తడివిగాను చేసియున్నాను. ప్రవక్త తాను ఇంతకుముందు చెప్పినదానిని ఇక్కడ స్థిరపరచుచున్నాడు: మరియు లేవవలెనని సీయోను కుమార్తెను హెచ్చరించుచున్నాడు; ఏలయనగా ఆమె నేలమీద సాష్టాంగపడియుండునంతగా పడద్రోయబడుట అవసరమైయుండెను. దేవుడు తన సంఘమును వెంటనే పునరుద్ధరింపలేదు గాని, అది చనిపోయిన మనుష్యునికి ఏ మాత్రమును భిన్నముగా లేనంతగా కొంతకాలము దానిని శ్రమపెట్టెను. కాబట్టి మృతదేహము ఏ స్పర్శయు లేక నేలమీద పడియుండునట్లు, దేవుని సంఘము కూడ సాష్టాంగపడియుండెను. అందుచేతనే దేవుడు తన స్వరముచేత మృతులను లేపినట్టు, సీయోను కుమారీ, లెమ్ము, అని ప్రవక్త ఇప్పుడు చెప్పుచున్నాడు. కాబట్టి {,}קומי kumi అను పదము నొక్కి చెప్పబడినదని మనము చూచుచున్నాము; ఏలయనగా విశ్వాసులు తాము ఈలాగు పడద్రోయబడితిమని కనుగొనినప్పుడు వారు పూర్తిగా నిరాశపడుటకు ఏ కారణమును లేదని ప్రవక్త మనకు జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడు, ఏలయనగా వారి పునరుద్ధరణ దేవుని చేతిలోను శక్తిలోను ఉన్నది, మృతులను లేపుట దేవునికే ప్రత్యేకమైన కార్యము గనుక.

మరియు మనలో ఏ బలమును ఏ శక్తియు మిగులనంతగా మనము పడద్రోయబడినప్పుడెల్ల, ఇదే సత్యమును మన ప్రయోజనమునకై అన్వయించుకొనవలెను. అప్పుడు మనము మరల ఎట్లు లేవగలము? దేవుని శక్తిచేతనే; పూర్తిగా ఆరిపోయినట్టు కనబడిన జీవమునకు ఆయన తన స్వరమువలన మాత్రమే మనలను మరల తేగలడు.

ఆ తరువాత ఆయన, నూర్చుము, ఏలయనగా నేను నీ కొమ్మును ఇనుపదిగాను నీ డెక్కలను ఇత్తడివిగాను చేసియున్నాను, అని జతపరచుచున్నాడు.

యూదులలో వాడుకలోనున్న నూర్పుపద్ధతి ఇటలీలోను, నేటికిని ఫ్రాన్సులోని ప్రొవెన్సులోను ఉన్న పద్ధతివంటిదే అని మనకు తెలియును. ఇక్కడ మనము ధాన్యమును కఱ్ఱలతో కొట్టి నూర్చుదుము; అయితే అక్కడ త్రొక్కించుటచేత నూర్చుదురు. ప్రవక్త ఇక్కడ ఈ ఆచారమును గూర్చి మాటలాడి, దేవుని సంఘమును ఎద్దులతో పోల్చుచున్నాడు; ఆయన ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది: “యూదులు జనముల సమస్త బలమును తమ క్రింద పడద్రోయునట్లు ఇనుప కొమ్ములును ఇత్తడి డెక్కలునుగల ఎద్దులవలె ఉందురు. కాబట్టి జనములు ఇప్పుడు ఎంత అధికముగా ఉన్నను, పనలు నూర్చబడినట్టు, నేను వారిని నా ప్రజల పాదముల క్రింద లోపరచెదను.”

ఆ తరువాత ఆయన జతపరచుచున్నాడు, మరియు నీవు వారి ధనమును యెహోవాకు ప్రత్యేకపరచెదవు లేక ప్రతిష్ఠించెదవు, వారి ఆస్తిని సర్వలోకనాధుడగు ప్రభువునకు ప్రతిష్ఠించెదవు. దేవుడు అన్యజనములను తాను ఏర్పరచుకొనిన ప్రజలకు ఏ ఉద్దేశముతో లోపరచ సంకల్పించెనో ఆ అంతమును ప్రవక్త ఇక్కడ నిర్దిష్టముగా తెలుపుచున్నాడు, — ఆయన మహిమపరచబడవలెననుటయే. ఇదే భావము. అయితే ఈ ప్రవచనము క్రీస్తు కాలమునకే పరిమితము చేయబడవలెనని తలంచినవారు రూపకార్థములలో మిక్కిలి సూక్ష్మముగా ప్రవేశించిరి: ఏలయనగా ప్రవక్త నిస్సందేహముగా ఆదరణను క్రీస్తు రాజ్యమంతటికిని, ఆదినుండి అంతమువరకు, విస్తరింపజేయ దలచెను. మరికొందరు, అంతకంటె సరిగా కాకపోయినను, ఇది బబులోను చెరకు అన్వయింపవలెనని చెప్పుదురు, ఏలయనగా అప్పుడు దానియేలును మరికొందరును ప్రజలను నూర్చిరి, అన్యరాజులు వారి బోధచేత ప్రేరేపింపబడి దేవాలయమును పునరుద్ధరించి, ఇశ్రాయేలు దేవునికి కొంత ఆరాధనను కూడ అర్పించిరి.

212 లేఖనములో కొమ్ము అనునది తరచుగా ఔన్నత్యము, ఘనత, శక్తి, బలము అను అర్థమిచ్చును. ఇక్కడ దానికి స్పష్టముగా చివరి అర్థమే ఉన్నది. జనములను నూర్చుటకు సీయోను బలపరచబడెను, వారిని త్రొక్కుటకు బలమైన డెక్కలతో అమర్చబడెను. రబ్బీ యోనాతాను పారాఫ్రేజ్ ఈ విషయమునకు సరిపోవుచున్నది, Fortes sicut ferrum, et robusti sicut aes — “ఇనుమువలె బలమైనవారును, ఇత్తడివలె దృఢమైనవారును.” మరియు ఇదే భావమని దీని తరువాత వచ్చునదానిచేత రుజువగుచున్నది, నీవు బలమైన జనములను ముక్కలుగా నలుగగొట్టెదవు, లేక పొడిగా నలుగగొట్టెదవు, లేక పూర్తిగా నూర్చివేసెదవు. — సం.

213 కాల్విన్ ఒక వాక్యమును గమనింపకుండ దాటిపోవుట అరుదు, అయితే ఇక్కడ ఆయన ఆలాగు చేయుచున్నాడు; ఆ వాక్యమిదే, మరియు నీవు బలమైన జనములను ముక్కలుగా చీల్చెదవు. ఆ క్రియాపదము {,{הדקות నీవు పొడిగా నలుగగొట్టెదవు, లేక పూర్తిగా నూర్చివేసెదవు; యెషయా 28:28 చూడుము; బహుశా ఈ వాక్యభాగమునకు రెండవ అర్థమే మిక్కిలి తగినది. భావమేమనగా, సంపూర్ణమైన లోపరచుట జరుగును. నూర్చుట, పూర్తిగా నూర్చివేయుట అనగా జయించి పూర్తిగా లోబరచుకొనుట. — సం.

214 దీనికి హెబ్రీ పదము {,{חיל మరియు “ధనము” అనుదానికి .{}בצע రెండవదానికి లాభము, దోపుడుసొమ్ము, లేక తరచుగా అన్యాయముగా సంపాదింపబడినది, లేక లోభుల ధనముగా పోగుచేయబడినది అని అర్థము; {}חיל అనునది సరిగా ఆస్తి, భూములు, పశువులు మొదలైన అన్ని విధముల సొత్తులను కలుపుకొనునది. {}בצע డబ్బును, వెండిబంగారములను కలుపుకొనుటకును, ,{}חיל ధనమును ఏర్పరచు మిగిలిన సమస్తమును కలుపుకొనుటకును ఉపయోగపడును.

అయితే ఈ విషయములో ఇరువురును పొరబడుచున్నారు, ఏలయనగా వారు నూర్చుట అను పదమును ప్రవక్త ఉద్దేశించినదానికి భిన్నమైన భావములో తీసికొనుచున్నారు; ఏలయనగా దానికి సాధారణముగా అన్యజనములు దేవుని సంఘమునకు లోపరచబడవలెనని అర్థము: మరియు దేవుడు విశ్వాసులవైపు తన చేయి చాపి, భక్తిహీనులు తాము కోరినట్లు తమ క్రూరత్వమును చూపుటకు వారిని అనుమతింపనప్పుడెల్ల ఇది జరుగుచున్నది; అవును, వారు దీనులై విశ్వాసులను బతిమాలుకొనునట్లు ఆయన చేయునప్పుడును జరుగుచున్నది. క్రీస్తును గూర్చి, ‘నీ శత్రువులు మన్ను నాకుదురు,’ (కీర్తనలు 72:9) అని వ్రాయబడియున్నట్లు, ఇది లోకములో తరచుగా సంభవించుచున్నది. అయితే క్రీస్తు కడపటి రాకడవరకు ఈ ప్రవచనము నెరవేర్చబడదు.

దేవుడు తన శక్తిచేత మన శత్రువులను నాశనము చేయునప్పుడెల్ల, లేక కనీసము వారు వణకి పడద్రోయబడునట్లు చేయునప్పుడెల్ల, మనము నిజముగా వారిని త్రొక్కుటకు ఆరంభించుచున్నాము; ఏదైన మార్పు జరిగినప్పుడెల్ల వారు భయపడుట మనము చూచుచున్నాము; అటుపిమ్మట వారు దేవుని సేవింప కోరుచున్నామని మృదువుగా ప్రకటించుకొందురు. నేటి దినమున ఫ్రాన్సులోను ఇటలీలోను ఆలాగే జరిగెను. భూసంబంధమైన లాభము నిమిత్తము ఎంతమంది వేషధారులు దేవునికి లోబడిరి? సువార్త ఇంగ్లాండులో వర్ధిల్లినప్పుడు అది అట్టివారిని ఎంతమందిని పుట్టించెను? రాజుయొక్క అప్రియమును కొనితెచ్చుకొనుటకు ఇష్టములేని సభికులందరును మరికొందరును, తాము మతమును అత్యంత ప్రేమించువారమని ప్రకటించుకొనిరి. (optimos pietatis cultores, — భక్తిని ఆచరించువారిలో శ్రేష్ఠులు) అయినను ‘అన్యులు నీయెడల కపటముగా ప్రవర్తించిరి,’ (కీర్తనలు 18:44) అనునది ఎల్లప్పుడును జరుగుచునే యున్నది.

కాబట్టి ప్రవక్త నూర్చుటను గూర్చి మాటలాడునప్పుడు ఆయన ఉద్దేశమేమో మనము చూచుచున్నాము: ఎవడును వారిని నలుగగొట్టకపోయినను, సంఘ శత్రువులు నలుగగొట్టబడునట్లు ప్రభువు తరచుగా చేయునని ఆయన సూచించుచున్నాడు: అయితే నేను చెప్పినట్లు, ఈ ప్రవచనముయొక్క సంపూర్ణ నెరవేర్పును చూడగోరినయెడల మనము కడదినమువైపు ఎదురుచూడవలెను.

ఆ తరువాత ఆయన జతపరచుచున్నాడు, నీవు వారి ధనమును యెహోవాకును, వారి ఆస్తిని సర్వలోకనాధుడగు ప్రభువునకును ప్రతిష్ఠించెదవు. దేవుని పిల్లలు లోకసంబంధమైన సుఖభోగములలో తులతూగుటకును, భక్తిహీనులు సాధారణముగా చేయునట్లు సమస్తమును తమకే స్వాధీనపరచుకొనుటకును, తమ అధికారమును దుర్వినియోగపరచుటకును ఆ ఆధిపత్యమును నిరీక్షింపకూడదనియు, సమస్తమును దేవుని ఆరాధనకును మహిమకును వినియోగింపవలెననియు ప్రవక్త ఇక్కడ కనుపరచుచున్నాడు. అయితే దేవుడు తన సంఘము ప్రసిద్ధమగుటకు ఏ ఉద్దేశముతో సంకల్పించుచున్నాడు?

తానొక్కడే ప్రకాశించునట్లును, విశ్వాసులు తమ ఘనతను సక్రమముగా అనుభవించి దానిచేత గర్వింపకుండునట్లును. కాబట్టి గర్వము, క్రూరత్వము, లేక లోభముకంటె సంఘముయొక్క శక్తికి అన్యమైనదేదియు లేదు. కాబట్టి, వారి ధనమును నీవు యెహోవాకు ప్రతిష్ఠించెదవు, అని చెప్పబడినదానిని జాగ్రత్తగా గమనింపవలెను. ఆయన ఇంతకుముందు శక్తిని గూర్చి మాటలాడెను, “నీవు బలమైన ప్రజలను బంధించెదవు, వారిని నూర్చెదవు, నీ పాదముల క్రింద వారిని త్రొక్కెదవు;” అయితే ప్రభువు సంకల్పింపని ఉద్దేశమునకు విశ్వాసులు వీటన్నిటిని మళ్లింపకుండునట్లు, అత్యంత తగిన దిద్దుబాటు వెంటనే జతపరచబడుచున్నది, అదేమనగా, ఈ శక్తి మనుష్యుల చిత్తప్రకారము గాక దేవుని చిత్తప్రకారము ప్రయోగింపబడును: కాబట్టి నీవు ప్రతిష్ఠించెదవు, మొదలైనవి; మరియు ఆయన {,}חרם cherem అను పదమును వాడుచున్నాడు, దానికి ఒక వస్తువును శాపార్పితముగా గాని అర్పణగా గాని చేయుట అని అర్థము; ఆయన ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది: “దేవుడు తన సంఘము దాని శత్రువులను ఏలునట్లు దానిని లేవనెత్తును; అయితే విశ్వాసులు అదే సమయమున నిరంకుశముగా ఏలకుండునట్లు జాగ్రత్తపడవలెను; ఏలయనగా దేవుడు ఎల్లప్పుడును తానొక్కడే రాజ్యమేల సంకల్పించుచున్నాడు: కాబట్టి సంఘముయొక్క సమస్త శ్రేష్ఠతయు, సమస్త ఘనతయు, సమస్త శక్తియు ఈ అంతమునకే వినియోగింపబడవలెను, — సమస్తమును దేవునికి లోబడునట్లును, జనములమధ్య ప్రతిదియు పూర్తిగా ఆయనకు ప్రతిష్ఠితమగునట్లును, తద్వారా జయించబడినవారిమధ్యనే గాక జయించినవారిమధ్యను దేవుని ఆరాధన వర్ధిల్లునట్లును.” జనముల ధనమును ప్రతిష్ఠించుటను గూర్చి మాటలాడుటలో ప్రవక్త ఉద్దేశమేమో ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము. ఇప్పుడు దీని తరువాత వచ్చునది, —

“ప్రతిష్ఠించుట” అను క్రియాపదము హెబ్రీలో, మన అనువాదములో ఉన్నట్లే, ఉత్తమపురుషములో ఉన్నది. భిన్నమైన పాఠమేదియు లేదు; అయితే సెప్టువజింటును తొలి అనువాదములును, “నీవు ముక్కలుగా నలుగగొట్టెదవు,” అను మునుపటి క్రియాపదముతో సరిపోవునట్లు దానిని మధ్యమపురుషములో ఉంచుచున్నవి. అది కనబడు హిఫ్‌ఈల్ రూపమునుబట్టి, — “నీవు ప్రతిష్ఠించునట్లు నేను చేసెదను,” అని మనము అనువదించినయెడల భావములో ఏ భేదమును ఉండదు. జెరోము, థియొడొరెట్, మార్కియస్, డాథియస్, న్యూకమ్, హెండర్సన్ మధ్యమపురుషమునే స్వీకరించుచున్నారు. — ఈ నిర్మాణము నిస్సందేహముగా వాక్యభాగమును మరింత ఏకరూపముగా చేయుచున్నది. — సం.

215 ఆ పదము మిక్కిలి నొక్కి చెప్పబడినది; మార్పులేనంతగా స్థిరపరచబడునట్లు ఒక వస్తువును ఒక ఉద్దేశమునకు నిత్యముగా సమర్పించుట అని దాని అర్థము. పార్క్‌హర్స్ట్ ఇట్లనుచున్నాడు, {,{חרם “తన సాధారణ స్థితినుండి సంపూర్ణముగా వేరుపరచబడి, విమోచింపబడజాలనంతగా యెహోవాకు సమర్పింపబడిన ఏ వస్తువైనను. లేవీయకాండము 27:21, 28, 29 చూడుము. Hiph. రూపములో క్రియాపదముగా, ఈలాగు యెహోవాకు వేరుపరచుట లేక సమర్పించుట. లేవీయకాండము 27:28, 29; మీకా 4:12.” కాబట్టి ఈలాగు ప్రభువునకు ప్రతిష్ఠింపబడవలసినదానిని, లేక ప్రతిష్ఠించినదానిని, కేవలము మన స్వంత ఉపయోగమునకు తీసికొనుట దైవద్రోహమే. — సం.