అపొస్తలుల కార్యములు 18

అపొస్తలుల కార్యములు 18

అపొస్తలుల కార్యములు 18:1-5

1. అటుతరువాత పౌలు ఏథెన్సునుండి బయలుదేరి కొరింథుకు వచ్చెను. 2. అక్కడ పొంతులో పుట్టిన అకుల అను ఒక యూదుని, అతని భార్యయైన ప్రిస్కిల్లను కనుగొనెను; అతడు ఇటలీనుండి క్రొత్తగా వచ్చియుండెను, (ఏలయనగా యూదులందరు రోమా విడిచిపోవలెనని క్లౌదియ ఆజ్ఞాపించియుండెను;) పౌలు వారియొద్దకు వచ్చెను. 3. మరియు అతడు అదే వృత్తిగలవాడు గనుక వారితో కాపురముండి పనిచేయుచుండెను; వారు గుడారములు కుట్టువారు. 4. మరియు అతడు ప్రతి విశ్రాంతిదినమున సమాజమందిరములో తర్కించుచు యూదులను గ్రీసుదేశస్థులను ఒప్పించుచుండెను. 5. సీలయు తిమోతియు మాసిదోనియనుండి వచ్చినప్పుడు, పౌలు ఆత్మయందు బలవంతము చేయబడి, యేసే క్రీస్తు అని యూదులకు సాక్ష్యమిచ్చుచుండెను.

1. ఈ చరిత్ర ఈ ఒక్క కారణముచేతనైనను జ్ఞాపకముంచుకొనదగినది; ఏలయనగా ఇది కొరింథు సంఘము యొక్క మొదటి ప్రారంభమును కలిగియున్నది. ఆ సంఘము జనసమూహముయొక్క విస్తారతనుబట్టియు, వారికి అనుగ్రహింపబడిన శ్రేష్ఠమైన వరములనుబట్టియు మంచి కారణములచేత ప్రసిద్ధిగాంచినట్లే, దానియందు ఘోరమైనవియు సిగ్గుకరమైనవియునైన దుర్గుణములును ఉండెను. మరియు పౌలు దానిని క్రీస్తునకు ఎంత గొప్ప ప్రయాసతోను ఎంత కష్టముతోను సంపాదించెనో లూకా ఈ స్థలములో చూపుచున్నాడు. ప్రసిద్ధమైన వర్తకస్థానమునుబట్టి కొరింథు ఎంత ధనవంతమైన పట్టణమో, ఎంత జనసమృద్ధిగలదో, సుఖభోగములకు ఎంతగా లోబడియుండెనో అందరికిని బాగుగా తెలిసినదే. "అందరు మనుష్యులు కొరింథుకు వెళ్లలేరు" అను పాత సామెత అది ఆడంబరముతోను విచ్చలవిడితనముతోను నిండియుండెనని సాక్ష్యమిచ్చుచున్నది. పౌలు దానిలో ప్రవేశించినప్పుడు, నేను మిమ్మును అడుగుచున్నాను, అతడు ఏ నిరీక్షణను కలిగియుండగలడు?

అతడు సామాన్యుడు, ఎవరికిని తెలియనివాడు, వాక్చాతుర్యముగాని ఆడంబరముగాని లేనివాడు, ఐశ్వర్యముగాని అధికారముగాని కనుపరచనివాడు. ఆ మహాగాధమైన అగాధము అతనిని, సువార్తను వ్యాపింపజేయవలెనని అతడు కలిగియున్న కోరికను మ్రింగివేయలేదు గనుక, అతడు దేవుని ఆత్మయొక్క ఆశ్చర్యకరమైన శక్తితో సన్నద్ధుడాయెనని దీనిబట్టి మనము గ్రహించుచున్నాము; మరియు దేవుడు అతని చేతిద్వారా మానవరీతిగా కాక పరలోకసంబంధమైన రీతిగా కార్యము జరిగించెనని కూడ గ్రహించుచున్నాము. కాబట్టి కొరింథీయులు తన అపొస్తలత్వమునకు ముద్రయైయున్నారని అతడు నిష్కారణముగా అతిశయించుట లేదు, (1 కొరింథీయులకు 9:2.) ఏలయనగా అట్టి సామాన్యమైనదియు దీనమైనదియునైన నడవడియందు దేవుని మహిమ మరింత స్పష్టముగా ప్రత్యక్షమాయెనని ఒప్పుకొననివారు రెండంతలు గ్రుడ్డివారు; మరియు అందరి ఎగతాళిచేత వేధింపబడినను, (గర్విష్ఠులు అతనిని తృణీకరించినట్లు,) అతడు దేవుని సహాయమునందే ఆనుకొనినప్పుడు, అతడు తానే అజేయమైన స్థిరత్వమునకు చిన్నది కాని గురుతును కనుపరచెను. అయితే లూకా క్రమముగా వివరించుచున్నట్లు, సమస్త పరిస్థితులను గమనించుట ప్రయాసకు తగినది.

2. అకుల అను ఒక యూదుడు. రెండుమారులు దేశభ్రష్టుడైన అకుల తప్ప కొరింథులో తనకు ఆతిథ్యమిచ్చువాడు పౌలుకు ఎవడును దొరకలేదు అనునది చిన్న శోధన కాదు. ఏలయనగా అతడు పొంతులో పుట్టినవాడై, రోమాలో నివసింపవలెనని తన దేశమును విడిచి సముద్రము దాటి వెళ్లెను. క్లౌదియ కైసరు ఆజ్ఞచేత అతడు అక్కడనుండి మరల వెళ్లిపోవలసివచ్చెను. ఆ పట్టణముయొక్క అనుకూలత అంత గొప్పదైనను, సమృద్ధి అంత విస్తారమైనను, దాని స్థానము అంత మనోహరమైనను, మరియు అక్కడ అంతమంది యూదులున్నను, తన సొంత దేశమునుండియు మరియొక దేశమునుండియు కూడ వెళ్లగొట్టబడిన మనుష్యునికంటె తగిన ఆతిథ్యమిచ్చువాని పౌలు కనుగొనలేదు. ఇంత దీనమైన ప్రవేశముతో, అతని ప్రకటనను వెంటనే అనుసరించిన గొప్ప ఫలమును పోల్చిచూచినయెడల, దేవుని ఆత్మయొక్క శక్తి [మరింత] స్పష్టముగా కనబడును. మరియు శరీరమునకు విరోధమైనవియు దురదృష్టకరమైనవియునని తోచు సంగతులను ప్రభువు తన విశేషమైన ఆలోచనచేత తన మహిమకును భక్తుల రక్షణకును ఎట్లు మార్చునో మనము చూడవచ్చును. శరీర జ్ఞానము ప్రకారము దేశభ్రష్టత్వముకంటె దుర్భరమైనది మరేదియు లేదు. అయినను రోమాలోగాని తన దేశములోగాని అత్యున్నత పదవియందుండుటకంటె పౌలుకు సహచరుడైయుండుట అకులకు ఎంతో మేలైనది. కాబట్టి ప్రభువు మనలను మిక్కిలి మృదువుగా చూచుటకంటె కఠినముగా శిక్షించునప్పుడును, మనలను పరలోక విశ్రాంతిలోనికి చేర్చుటకై అతి కఠినమైన దేశభ్రష్టత్వములో ఇటు అటు త్రిప్పునప్పుడును, ఆయన తరచుగా మనకొరకు మరింత మేలుగా ఏర్పాటు చేయుచున్నాడని అకులకు కలిగిన ఈ ధన్యమైన విపత్తు మనకు బోధించుచున్నది.

యూదులందరు రోమా విడిచిపోవలెనని. ఆ కాలమున ఆ జనముయొక్క స్థితి మిక్కిలి దుర్భరముగా ఉండెను; కాబట్టి వారు దాదాపు అందరును దేవుని ఆరాధననుండి తొలగిపోకుండుట ఆశ్చర్యకరమే. అయితే వారు పెంచబడిన మతము కైసరుయొక్క నిరంకుశత్వమును జయించుటయు, నీతిసూర్యుడైన క్రీస్తు ఉదయించిన వెంటనే కొద్దిమంది మాత్రమే ఆయనవైపు తిరుగుటయు ఇంకను గొప్ప ఆశ్చర్యము. అయినను, తమకు అర్పింపబడిన విమోచన కృపను మరింత ఇష్టముతో, అవును, మరింత ఆతురతతో అంగీకరించునట్లు ప్రభువు వారిని అనేక శ్రమలగుండా వెళ్లనిచ్చెనని నేను సందేహింపను; అయితే అధికభాగము తమ దుర్దశలో మొద్దుబారిపోయిరి; ప్రభువు వారిని శిక్షించినప్పుడు అకులయు ప్రిస్కిల్లయు చేసినట్లు బోధింపబడుటకు తమ్మును తాము అప్పగించుకొనినవారు కొద్దిమందియే. అయినను స్వెటోనియస్ చెప్పునది సత్యమైనయెడల, వారు క్రీస్తు నామముపై ద్వేషముచేత వెళ్లగొట్టబడిరి; కాబట్టి తాము ద్వేషించిన మతము నిమిత్తము అన్యాయముగా నిందింపబడిరి గనుక, ఆ విపత్తు అధికభాగమును మరింత రెచ్చగొట్టి కోపపరచియుండవచ్చును.

3. వారు అదే వృత్తిగలవారు. పౌలు కొరింథుకు రాకముందు తన చేతులతో పనిచేయువాడైయుండెననియు, అదియు వినోదము కొరకు కాక తన చేతిపనిచేత తన జీవనము సంపాదించుకొనుటకై చేసెననియు ఈ స్థలము బోధించుచున్నది. అతడు తన వృత్తిని మొదట ఎక్కడ నేర్చుకొనెనో తెలియదు; అయినను అతడు ముఖ్యముగా కొరింథులో పనిచేసెనని అతని సొంత సాక్ష్యమువలన స్పష్టమగుచున్నది. మరియు అతడు ఒక కారణమును చూపుచున్నాడు: అబద్ధ అపొస్తలులు కపటముగా చొరబడవలెనని ఏమియు తీసికొనకుండ ఉచితముగా బోధించుచుండిరి గనుక, క్రీస్తు సువార్త దూషింపబడుటకు తాను కారకుడు కాకుండునట్లు ఆ పరిశుద్ధుడు ఆ విషయములో వారికి తావియ్యలేదు, (1 కొరింథీయులకు 9:12,15.) అయితే అతడు ఎక్కడికి వెళ్లినను, (బోధించుటయను నిరంతర ప్రయాసలో నిమగ్నుడగువరకు) తన జీవనము సంపాదించుకొనుటకై తన వృత్తిపని చేసెనని ఈ స్థలమునుండి మనము సులభముగా గ్రహింపవచ్చును. పౌలు చర్మకారుడని క్రిసోస్టము చెప్పునప్పుడు, అతడు లూకాతో ఏమాత్రమును భేదింపడు; ఏలయనగా ఆ కాలమున గుడారములను చర్మములతో చేయుట వాడుక.

1157 "Alieno solo," పరదేశ భూమి. 1158 "Infausta," అశుభమైన, ప్రతికూలమైన. 1159 "Affligit," బాధించును. 1160 "Per dura exilia," దేశభ్రష్టత్వముయొక్క కష్టములగుండా. 1161 "Consulto…passus fuerit," ఉద్దేశపూర్వకముగా అనుమతించెను. 1162 "Ut fieri solet," సాధారణముగా జరుగునట్లు, (అనువాదములో) విడువబడినది. 1163 "In suis malis obstupuit," తమ విపత్తులచేత మొద్దుబారిపోయిరి.

4. అతడు సమాజమందిరములో తర్కించుచుండెను. పౌలు క్రీస్తు నామమును ప్రస్తావించెను అని లాటిను ప్రతులలో ఉన్నది ఎట్లు చొరబడెనో ఆశ్చర్యకరము; సాధారణ వాక్యములోని లోపమును ఎవడో ఒక పాఠకుడు పూరింపగోరెనేమో తప్ప. ఏలయనగా లూకా ఈ స్థలములో రెండు సంగతులను తెలుపుచున్నాడు: అవేవనగా, పౌలు యూదులమధ్య తర్కించెను; రెండవది, సీలయు తిమోతియు వచ్చిన తరువాత అతడు క్రీస్తును మరింత స్పష్టముగా ఒప్పుకొనసాగెను. పరలోక సిద్ధాంతములోని ముఖ్యాంశమును అతడు విడిచిపెట్టలేడు గనుక, మొదటి ప్రవేశమునందే అతడు క్రీస్తును గూర్చి మాటలాడ మొదలుపెట్టియుండుట సంభవమైనను, అతడు వేరొక విధమైన తర్కరీతిని ఉపయోగింపకుండుటకు అది అడ్డము కాదు. కాబట్టి {πειθειν}, అనగా ఒప్పించుట అను దానిని, కొంచెము కొంచెముగా నడిపించుట అను అర్థములో నేను తీసికొనుచున్నాను. ఏలయనగా నా తీర్పులో, యూదులు ధర్మశాస్త్రమును నిరుత్సాహముగాను మూఢముగాను వ్యవహరించుచుండిరి గనుక, వారిని మేల్కొలుపుటకై పౌలు మనుష్యుని చెడిపోయిన దుష్టస్వభావమును గూర్చియు, వాగ్దానము చేయబడిన విమోచకుని కృపయొక్క ఆవశ్యకతను గూర్చియు, రక్షణను పొందు మార్గమును గూర్చియు మాటలాడెనని లూకా సూచించుచున్నాడు; ఏలయనగా ఇది క్రీస్తునొద్దకు తగినదియు సంక్షిప్తమైనదియునైన సిద్ధపాటు. మరల, యేసే క్రీస్తు అని బోధించుటకు అతడు ఆత్మయందు బలవంతము చేయబడెనని అతడు చెప్పినప్పుడు, అతడు క్రీస్తును గూర్చి స్వేచ్ఛగాను బహిరంగముగాను వ్యవహరించి మాటలాడుటకు మరింత తీవ్రతతో ప్రేరేపింపబడెనని అతని భావము. కాబట్టి పౌలు సమస్తమును ఒక్కసారే పలుకలేదనియు, సందర్భము కొలది తన సిద్ధాంతమును తగినట్లు మితపరచెననియు మనము చూచుచున్నాము.

మరియు అట్టి మితము నేడును ప్రయోజనకరమైనది గనుక, తలక్రిందులైన గందరగోళ క్రమము సిద్ధాంతముయొక్క అభివృద్ధికి అడ్డము కాకుండునట్లు, ఎక్కడనుండి ప్రారంభింపవలెనో నమ్మకమైన బోధకులు జ్ఞానముతో ఆలోచించుట యుక్తము. మరియు పౌలునందు చాలినంత ఆసక్తి యుండినను, అతడు ఏదో ఒక క్రొత్త సహాయముచేత మరింత ధైర్యము పొందుట అసంగతమైన సంగతి కాదు; అతడు సిగ్గుచేతగాని తన సహచరులయందు ఉంచిన నిరీక్షణచేతగాని ప్రోత్సహింపబడెనని కాదు, గాని ఈ సహాయము పరలోకమునుండి వలె తనకు పంపబడెనని అతడు తలంచెను గనుక. అయితే ఆత్మయందు ఈ బలవంతము చేయబడుట అనునది, (వారు చెప్పునట్లు) హింసాత్మకమైన లేక బాహ్యమైన ప్రేరణ అని తీసికొనబడదు; ఫీబాడులు అని పిలువబడినవారును ఉన్మత్తులును అపవాది సంబంధమైన వెఱ్ఱిచేత కొట్టుకొనిపోవుచుండినట్లు కాదు; పౌలునందుండిన ఆత్మయొక్క వాడుకైన ప్రేరణకు మరింత ఆసక్తి చేర్చబడెను; తద్వారా అతడు దేవుని క్రొత్త శక్తిచేత ప్రేరేపింపబడెను, అయినను తన సొంత ఇష్టముచేత ఆత్మను తన మార్గదర్శిగా వెంబడించెను. పౌలు యేసే క్రీస్తు అని సాక్ష్యమిచ్చెను అనుదానిని నేను ఈ విధముగా వివరించుచున్నాను: అతడు విమోచకుని పదవిని గూర్చి యూదులకు సంపూర్ణముగా బోధించిన తరువాత, ధర్మశాస్త్రమును ప్రవక్తలును క్రీస్తునకు ఆరోపించు సంగతులన్నియు ఆయనకు సరిపోవుచున్నవి గనుక, నిరీక్షింపవలసినవాడు ఈయనే అని లేఖన సాక్ష్యములచేత అతడు ప్రకటించెను. కాబట్టి అతడు కేవలము దృఢముగా చెప్పుటయే కాక, గంభీరమైన సాక్ష్యమును ఉపయోగించి, మరియ కుమారుడైన యేసే లోకమును నాశనమునుండి జీవమునకు పునరుద్ధరించుటకై దేవునికిని మనుష్యులకును మధ్యవర్తియైయుండవలసిన ఆ క్రీస్తు అని రుజువుపరచెను.

1164 "Mirum est unde repserit quod legitur in Latinis codicibus," లాటిను వ్రాతప్రతులలోనికి ఆ పాఠము ఎట్లు చొరబడెనో వింతగా ఉన్నది.

1165 "Concinna," తగినది. 1166 "Pro violento impulsu et extrinseco ut loquuntur," వారు పిలుచునట్లు, హింసాత్మకమైనదియు బాహ్యమైనదియునైన ప్రేరణగా.

అపొస్తలుల కార్యములు 18:6-11

6. వారు అతనిని ఎదిరించి దూషింపగా, అతడు తన వస్త్రములు దులిపి–మీ రక్తము మీ తలమీదనే ఉండును; నేను నిర్దోషిని; ఇకమీదట అన్యజనులయొద్దకు వెళ్లుదునని వారితో చెప్పెను. 7. అతడు అక్కడనుండి వెళ్లి, దేవుని ఆరాధించువాడైన యూస్తు అను ఒకని యింట ప్రవేశించెను; అతని యిల్లు సమాజమందిరమును ఆనుకొనియుండెను. 8. సమాజమందిరపు అధికారియైన క్రిస్పు తన యింటివారందరితో ప్రభువునందు విశ్వాసముంచెను; మరియు కొరింథీయులలో అనేకులు విని విశ్వసించి బాప్తిస్మము పొందిరి. 9. రాత్రియందు ప్రభువు దర్శనమువలన పౌలుతో–నీవు భయపడక మాటలాడుము, ఊరకుండకుము; 10. నేను నీకు తోడైయున్నాను, నీకు హాని చేయుటకు ఎవడును నీమీద చెయ్యి వేయడు; ఈ పట్టణములో నాకు బహు జనమున్నదని చెప్పెను. 11. అతడు వారికి ప్రభువు వాక్యమును బోధించుచు ఒక సంవత్సరమున్నర అక్కడ ఉండెను.

6. వారు ఎదిరించినప్పుడు. పౌలు క్రీస్తును బహిరంగముగా ప్రకటించుట వరకు యూదులు అతనిని ఒక విధముగా సహించిరి. ఇక్కడ వారి ఉగ్రత బయటపడెను. మరియు వారు ఎదిరించుటనుండి దూషించుటకును నిందించుటకును సాగిపోయిరి అను మాటను మనము గమనింపవలెను. ఏలయనగా మనుష్యులు అట్టి స్వేచ్ఛను తమకు తీసికొనినప్పుడు, అపవాది వారిని కొంచెము కొంచెముగా మరింత వెఱ్ఱికి రగుల్కొల్పుట సాధారణముగా ఇట్లే జరుగును. ఈ కారణముచేత, సత్యమును ఎదిరించుటకు ఏ దుష్టమైన దురాశయైనను కోరికయైనను మనలను రేపకుండునట్లు మనము మిక్కిలి జాగ్రత్తగా ఉండవలెను; అన్నిటికంటె ముఖ్యముగా, దేవుని ఆత్మ తిరుగుబాటుదారులందరికి విరోధముగా పౌలు నోటిద్వారా ఉరుమువలె పలుకు ఆ భయంకరమైన తీర్పు మనలను భయపెట్టవలెను. ఏలయనగా నిస్సందేహముగా, పౌలు తన వస్త్రములు దులుపుటద్వారా అసహ్యతకు ఏదో గురుతు చూపినది మానవసంబంధమైన లేక వ్యక్తిగతమైన ఆగ్రహము కాదు, గాని దేవునిచేత అతని హృదయములో రగిలింపబడిన ఆసక్తియే; అవును, వాక్యముయొక్క శత్రువులు తమ మొండితనము నిమిత్తము శిక్ష తప్పించుకొనలేరని తెలిసికొనునట్లు, దేవుడు తన ప్రతిదండనకు ప్రకటించువానిగాను తెలియజేయువానిగాను అతనిని లేపెను. శాపమును లేక అభిశాపమును సూచించు ఈ గురుతును గూర్చి పదమూడవ అధ్యాయములో మనము కొంత చెప్పితిమి, (అపొస్తలుల కార్యములు 13:51.) పాఠకులు అక్కడికి మరలవలెను. సారాంశమేమనగా, దేవుడు ఏ దుష్టత్వముకంటెను తన వాక్యమును తృణీకరించుటచేత మరి ఎక్కువగా అసంతుష్టుడగును. మరియు నిశ్చయముగా, సమస్త కీడులకును రోగములకును ఏకైక ఔషధమును కాళ్లక్రింద త్రొక్కినప్పుడు లేక తమనుండి త్రోసివేసినప్పుడు మనుష్యులు పూర్తిగా నిరీక్షణకు అతీతులగుదురు. ప్రభువు తన వాక్యమునకు విరోధమైన తిరుగుబాటును సహింపలేనట్లే, అది మనలను కూడ మిక్కిలి తీవ్రముగా గుచ్చి నొప్పింపవలెను. నా భావమేమనగా, దుష్టులు దేవునితో పోరాటమునకు దిగి, ఎదిరించుటకు ఆయుధములు ధరించుకొనినట్లుండునప్పుడు, మనము పరలోకపు బూరచేత వలె యుద్ధమునకు పిలువబడుచున్నాము; ఏలయనగా మనము ఏమియు పలుకకుండగా దుష్టులు దేవుని ముఖముయెదుటనే ఆయనను ఎగతాళి చేయుటకంటెను, వారు నిందలలోనికిని దూషణలలోనికిని విరుచుకుపడుటకంటెను హేయమైనది మరేదియు లేదు.

మీ రక్తము. వారు నిరుత్తరులైయున్నారు గనుక అతడు వారికి ప్రతిదండనను ప్రకటించుచున్నాడు. ఏలయనగా దేవుని పిలుపును తృణీకరించి జీవపు వెలుగును ఆర్పివేయుటకు ప్రయత్నించిన తరువాత, వారు తమ దోషములో ఏ భాగమును తమనుండి తొలగించుకొనలేరు. కాబట్టి వారు తమ సొంత నాశనమునకు నిందను భరించుచున్నారు గనుక, వారు శిక్షింపబడుదురని కూడ అతడు దృఢముగా చెప్పుచున్నాడు. మరియు తాను నిర్దోషినని చెప్పుటలో, అతడు తన కర్తవ్యమును నెరవేర్చెనని సాక్ష్యమిచ్చుచున్నాడు; ప్రభువు యెహెజ్కేలులో తన పరిచారకులందరికి ఏమి ఆజ్ఞాపించుచున్నాడో అందరికిని తెలిసినదే, (యెహెజ్కేలు 3:18.) దుష్టుడు మారుమనస్సు పొందునట్లు నీవు అతనికి తెలియజేయనియెడల, అతని రక్తమును నీయొద్దనే విచారించెదను. కాబట్టి పౌలు (యూదులను మారుమనస్సునకు తెచ్చుటకు తాను చేయగలిగినదంతయు చేసెను గనుక) తనను తాను సమస్త దోషమునుండి విముక్తునిగా ప్రకటించుకొనుచున్నాడు. మరియు ఈ మాటలవలన, బోధకులు ప్రభువు సన్నిధిని రక్తాపరాధులు కాగోరనియెడల, దారితప్పినవారిని మార్గములోనికి తెచ్చుటకు తమచేతనైనదంతయు చేయవలెననియు, అజ్ఞానముచేత ఏదియు నశింపకుండ చూచుకొనవలెననియు హెచ్చరింపబడుచున్నారు.

నేను అన్యజనులయొద్దకు వెళ్లుదును. యూదులు బోధింపబడుటకు అత్యంత సిద్ధముగా ఉన్నట్లు తమ్మును కనుపరచుకొనియుండినను, పౌలు తాను అపొస్తలుడుగాను పరిచారకుడుగాను నియమింపబడిన అన్యజనులకు బోధించుటయందు నిమగ్నుడైయుండవలసినదే; అయితే ఇక్కడ అతడు మొండివారైన యూదులనుండి శాశ్వతముగా తొలగిపోయిన మార్పును వ్యక్తపరచుచున్నాడు. ఏలయనగా యూదులతో ప్రారంభించి, విశ్వాస సహవాసములో అన్యజనులను వారితో జతపరచి, ఈలాగున ఉభయులను కలిపి సంఘము యొక్క ఒకే శరీరముగా చేయవలెనని అతడు బోధించుటలో ఈ క్రమమును పాటించెను. యూదులమధ్య ఏ మేలైనను చేయుటకు నిరీక్షణ మిగులనప్పుడు, అన్యజనులు మాత్రమే మిగిలిరి. కాబట్టి భావమేమనగా, వారి సొంత స్వాస్థ్యము అన్యజనులకు ఇయ్యబడునట్లు వారు దానిని కోల్పోవలెను, ఈలాగున గాయపరచబడవలెను; కొంతవరకు భయముచేత కొట్టబడి, అవును, క్రుంగద్రోయబడి, వారు స్వస్థబుద్ధికి వచ్చుటకును, కొంతవరకు అన్యజనుల పోటీయు ఆసక్తియు వారిని మారుమనస్సునకు పురికొల్పుటకును. అయితే వారు స్వస్థపరచబడలేనివారు గనుక, నిందయు సిగ్గును వారిని నిరాశలోనికి తెచ్చుటకు మాత్రమే ఉపయోగపడెను.

7. అక్కడనుండి వెళ్లి. పౌలు ప్రిస్కిల్ల అకులలతో తాను కలిగియున్న బసను వారి సహవాసమునకు విసికి మార్చలేదు; అన్యజనులతో మరింత సన్నిహితముగా కలిసిపోయి వారి అనుగ్రహమును పొందుటకే మార్చెను. ఏలయనగా లూకా ప్రస్తావించుచున్న ఈ యూస్తు యూదుడు కాక అన్యజనుడేమో అని నేను అనుమానించుచున్నాను. సమాజమందిరమునకు సమీపముగా ఉండుట ఏమాత్రమును అడ్డము కాదు; ఏలయనగా యూదులు చెదరియుండిరి గనుక వారికి పట్టణములో నివసించుటకు నిర్ణీతమైన స్థలము లేకుండెను. అవును, యూదులను మరింత నొప్పించుటకై పౌలు సమాజమందిరమును ఆనుకొనియున్న యింటిని కోరి ఎన్నుకొనెనని తోచుచున్నది. యూస్తునకు ఆరోపింపబడిన బిరుదును ప్రశంసయు ఈ అభిప్రాయమును దృఢపరచుచున్నవి; ఏలయనగా అతడు దేవుని ఆరాధించువాడని చెప్పబడియున్నది. ఏలయనగా యూదులకు యథార్థమైన మతము లేకపోయినను, వారందరును దేవుని ఆరాధనను ఒప్పుకొనుచుండిరి గనుక, ఆ జనమంతటియందు సామాన్యముగా భక్తి వర్ధిల్లుచున్నట్లు తోచియుండవచ్చును. అయితే అన్యజనులలో ఎవడైనను నిజమైన భక్తికి సమీపించినయెడల దేవుని ఆరాధించుట అరుదైన సంగతి గనుక, విగ్రహారాధనకు ఎదురుగా నిలుపబడిన ఈ విశేషమైన సాక్ష్యము అతనికి ఇయ్యబడినది. మరియు లూకా కొంచెము తరువాత ప్రస్తావించు కొరింథీయులు అన్యజనులని నేను తలంచుచున్నాను. అయినను పౌలు యూదులమధ్య వెచ్చించిన ప్రయాస పూర్తిగా నిష్ఫలమైనదని మనము తలంచకుండునట్లు, లూకా వారిలో విశ్వసించిన ఇద్దరిని, అనగా క్రిస్పును సోస్తెనేను, పేర్కొనుచున్నాడు; వారిని గూర్చి పౌలు తానే కొరింథీయులకు వ్రాసిన మొదటి పత్రిక మొదటి అధ్యాయములో మాటలాడుచున్నాడు, (1 కొరింథీయులకు 1:1,14.) ఏలయనగా తన వందనవచనములో అతడు సోస్తెనేను తన తోటి పరిచారకునిగా చేయుచున్నాడు; తరువాత తాను క్రిస్పునకు బాప్తిస్మమిచ్చితినని చెప్పుచున్నాడు. అతడు సమాజమందిరపు అధికారి అని పిలువబడుట, అతడొక్కడే పరిపాలన చేసి అధికారము కలిగియుండెనని కాదు, ఏలయనగా కొంచెము తరువాత సోస్తెనేకు అదే బిరుదు ఇయ్యబడినది; అతడు ముఖ్యులలో ఒకడైయుండెను గనుకనే అని నేను తలంచుచున్నాను.

1167 "Si non annunciaveris ut se convertat," దుష్టుడు మారుమనస్సు పొందునట్లు నీవు అతనిని హెచ్చరింపనియెడల. 1168 "Confusi," కలవరపరచబడి.

9. మరియు ప్రభువు చెప్పెను. పౌలు సిద్ధాంతముయొక్క ఫలము (అనగా అతడు దినదినము కొందరిని క్రీస్తునకు సంపాదించుట) అతనిని ముందుకు సాగుటకు ప్రోత్సహించియుండగలిగినను, అతనిని మరింత స్థిరపరచుటకై పరలోక దైవోక్తి చేర్చబడినది. దీనినిబట్టి అతని యెదుట గొప్ప పోరాటములు ఉంచబడెననియు, అతడు నానావిధములుగా తీవ్రముగా కుదిపివేయబడెననియు మనము గ్రహించుచున్నాము. ఏలయనగా ప్రభువు ఎన్నడును నిష్కారణముగా తన దైవోక్తులను కుమ్మరింపలేదు; దర్శనములు కలుగుట పౌలుకు సాధారణమైన సంగతియు కాదు; అవసరము కలిగినప్పుడు ప్రభువు ఈ విధమైన ఔషధమును ఉపయోగించెను; మరియు ఆ పరిశుద్ధునిపై గొప్ప కార్యభారము మోపబడెనని ఆ సంగతియే చూపుచున్నది; ఏదో ఒక క్రొత్త సహాయముచేత మరల నిలువబెట్టబడి సేదదీర్చబడియుండనియెడల, దానిక్రింద అతడు చెమటోడ్చుటయే కాక దాదాపు సొమ్మసిల్లియుండును. మరియు తన రాక దీనమైనదియు తృణీకరింపదగినదియునై యుండెననియు, అక్కడ తాను భయముతోను వణకుతోను సంచరించితిననియు అతడు చెప్పుట నిష్కారణము కాదు, (1 కొరింథీయులకు 2:3.) నా మట్టుకు నేను ఈలాగు తలంచుచున్నాను: పౌలు ఇంతకుముందే పొందియున్న ఆత్మయొక్క ఆశ్చర్యకరమైన శక్తి ఈ దైవోక్తిచేత బలపరచబడెను. మరియు సంఖ్యాకాండము పండ్రెండవ అధ్యాయమువలన స్పష్టమగుచున్నట్లు, (సంఖ్యాకాండము 12:6,) లేఖనము దర్శనములను స్వప్నములనుండి వేరుపరచుచున్నది గనుక, దర్శనము అను ఈ మాటచేత లూకా భావించునదేమనగా, పౌలు పరవశుడైయున్నప్పుడు దేవుడు తనకు తోడైయున్నాడని తాను గ్రహించునట్లు ఏదో ఒక ఆకారమును లేక రూపమును చూచెను. నిశ్చయముగా దేవుడు ఏదో ఒక గురుతుచేత ప్రత్యక్షమాయెననుటలో సందేహము లేదు.

భయపడకుము. పౌలుకు భయమునకు కారణము కలిగెనని ఈ హెచ్చరిక చూపుచున్నది; ఏలయనగా అంతయు క్షేమముగాను నెమ్మదిగాను ఉన్నప్పుడు, విశేషముగా అంత ఇష్టముగలవాడును సిద్ధముగా ఉన్నవాడునైన మనుష్యునియందు, భయమును సరిదిద్దుటయు భయపడవద్దని అతనిని ఆజ్ఞాపించుటయు అనవసరమైన సంగతియై యుండును.

మరియు ప్రభువు (తన సేవకుడు తన కర్తవ్యమును నమ్మకముగాను ధైర్యముగాను నెరవేర్చునట్లు) భయమును అణచుటతో ప్రారంభించుచున్నాడు గనుక, సువార్తను పవిత్రముగాను స్వేచ్ఛగాను ప్రకటించుటకు బలహీన హృదయముయొక్క సంకోచముకంటె ఎక్కువ విరోధమైనది మరేదియు లేదని దీనివలన మనము గ్రహించుచున్నాము. మరియు నిశ్చయముగా ఈ దోషము అడ్డగించువారిలో ఎవరును వాక్యమునకు నమ్మకమైనవారును ధైర్యముగలవారునైన పరిచారకులు కారనియు, హృదయ ధైర్యముతోను సాహసముతోను సమస్త విధములైన అపాయమును జయించుటకు అనుగ్రహింపబడినవారు మాత్రమే బోధించుటకు సరిగా సిద్ధపరచబడి సన్నద్ధులైయున్నారనియు అనుభవము చూపుచున్నది. ఈ విషయమునుబట్టి, సువార్త ప్రకటించువారికి భయముగల ఆత్మ కాక, శక్తియు ప్రేమయు ఇంద్రియనిగ్రహమునుగల ఆత్మ అనుగ్రహింపబడెనని అతడు తిమోతికి వ్రాయుచున్నాడు, (2 తిమోతికి 1:7.) కాబట్టి "భయపడక మాటలాడుము" అను మాటల సంబంధమును మనము గమనింపవలెను; ఇది "మాటలాడకుండ భయము నిన్ను అడ్డగింపకుండును గాక" అని ఆయన చెప్పినట్టే యున్నది. మరియు భయము మనలను పూర్తిగా మూగవారినిగా చేయుటయే కాక, అవసరమైనదానిని పవిత్రముగాను స్వేచ్ఛగాను మాటలాడలేనంతగా మనలను బంధించును గనుక, క్రీస్తు ఆ రెండిటిని సంక్షిప్తముగా ప్రస్తావించెను. "మాటలాడుము, ఊరకుండకుము" అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు; అనగా, సామాన్య సామెత చెప్పునట్లు, సగము నోటితో మాటలాడకుము. అయితే ఈ మాటలలో దేవుని వాక్యపరిచారకులకు ఒక సాధారణ నియమము విధింపబడినది: ప్రభువు తన సంఘమునకు తెలియజేయగోరునదంతయు వారు ఏ ముసుగుగాని కపటముగాని లేక స్పష్టముగా వివరించి విశదపరచవలెను; అవును, దేవుని సంఘముయొక్క క్షేమాభివృద్ధికిగాని వృద్ధికిగాని తోడ్పడు దేనిని వారు దాచిపెట్టకూడదు.

1169 "Temere," యాదృచ్ఛికముగా.

10. ఏలయనగా నేను నీకు తోడైయున్నాను. పౌలు భయమును జయించి, తన కర్తవ్యమును ధైర్యముగాను స్థిరముగాను నెరవేర్చవలసినందుకు ఇది మొదటి కారణము; అదేమనగా దేవుడు అతని పక్షమున ఉన్నాడు. దావీదు యొక్క ఈ అతిశయము దీనికి సరిపోలుచున్నది:

"మరణాంధకారపు లోయలో నేను సంచరించినను ఏ అపాయమునకు భయపడను; నీవు నాకు తోడైయుందువు," (కీర్తనలు 23:4.)

మరియు, "నాతో యుద్ధము చేయుటకు దండు దిగినను," మొదలైనవి, (కీర్తనలు 27:3.) ఇక్కడ ఒక ప్రశ్న పుట్టుచున్నది: అనేక స్థలములలో ఆయన సహాయమును అనుభవించియుండెను గనుక, ఇతర స్థలములయందును దేవుడు తనకు తోడైయున్నాడని అతడు గ్రహింపలేదా? ఏలయనగా ఈ వాగ్దానము సాధారణమైనది:

"ఇదిగో నేను యుగసమాప్తి పర్యంతము సదాకాలము మీతో కూడ ఉన్నాను," (మత్తయి 28:20.)

మరియు మనము ఆయన పిలుపునకు లోబడు ప్రతిసారియు ఆయన మనకు తోడైయుండునని సందేహించుట మనకు ధర్మము కాదు. అయితే సమస్త కార్యములలో చేయుదునని తాను వాగ్దానము చేసినదానిని, సందర్భము కోరినప్పుడు కొన్ని ప్రత్యేక విషయములకు అన్వయించుట ప్రభువునకు సాధారణమైన పద్ధతి; మరియు గట్టి పరీక్ష వచ్చినప్పుడే మనము సహాయమును అత్యధికముగా కోరుదుమని మనమెరుగుదుము. అంతేకాక, "నేను నీకు తోడైయున్నాను, ఎవడును నీకు హాని చేయడు" అను ఈ రెండు భాగములు కలిపి చెప్పబడినవి. ఏలయనగా దేవుడు మనకు సహాయము చేయుచుండినను, పైకి చూచుటకు మనము అణగద్రొక్కబడునట్లు ఆయన సహించుచుండుట కొన్నిసార్లు సంభవించును; ఆయన పౌలును మరణము మధ్యనైనను విడిచిపెట్టలేదు గదా; అయితే ఇక్కడ ఆయన తన హస్తము యొక్క ప్రత్యేకమైన సంరక్షణను వాగ్దానము చేయుచున్నాడు, దానిచేత అతడు తన శత్రువుల బలాత్కారమునుండి కాపాడబడును.

అయితే సమస్త విధములైన అపాయములను ఎదుర్కొనుటకు ఇష్టపడవలసిన పౌలునకు అట్టి దృఢపరచుట అవసరమా అని ప్రశ్న పుట్టుచున్నది. ఏలయనగా అతడు మరణమును అనుభవింపవలసియుండినయెడల, అందునుబట్టి భయముచేత అతడు సొమ్మసిల్లవలెనా? నేను ఇట్లు ప్రత్యుత్తరమిచ్చుచున్నాను: తన సేవకులు కొంతకాలము క్షేమముగా ఉందురని దేవుడు ఎప్పుడైనను ప్రకటించినయెడల, వారు మరణమును ధైర్యముగా అనుభవించుటకు తమ్మును తాము సిద్ధపరచుకొనుటకు అది ఎంతమాత్రమును అడ్డము కాదు; అయితే మనము ప్రయోజనకరమైనదానికిని అవశ్యమైనదానికిని భేదము చూపునట్లు, కొన్ని వాగ్దానములు ఉన్నవనియు, అవి విశ్వాసులకు లేకపోయినయెడల వారు నిశ్చయముగా సొమ్మసిల్లి పూర్తిగా క్రుంగిపోవుదురనియు, మరికొన్ని అనుకూలమైనప్పుడు చేర్చబడుచున్నవనియు, అవి తీసివేయబడినను (దేవుని కృప అయినను స్థిరముగాను నిశ్చయముగాను నిలిచియుండును గనుక) భక్తుల విశ్వాసము తప్పిపోదనియు మనము గమనింపవలెను. ఈ విధముగా, అతని శత్రువులు అతనిని ముట్టరు గనుక భయపడవద్దని పౌలునకు ఆజ్ఞాపింపబడుచున్నది; మరియు ఒకవేళ అప్పుడే అతడు వారి బలాత్కారముచేత అణగద్రొక్కబడియుండినను, అతడు భయపడియుండడు; అయితే అతడు అపాయము లేకుండ ఉండును గనుక, దీనిచేతనే అతని తెగువయు ధైర్యమును వృద్ధిపొందవలెనని దేవుడు కోరెను. ప్రభువు ఎప్పుడైనను మనయెడల ఇంతవరకు సహనము చూపినయెడల, మన బలహీనతకు కలుగు అట్టి ఆదరణను మనము తృణీకరింపకూడదు. ఈ లోపల, మనము ఆయన ధ్వజము క్రింద యుద్ధము చేయుచున్నంతకాలము ఆయనచేత విడువబడజాలమను సంగతి, శరీరము యొక్క చెడిపోయిన భయమంతటిని కాళ్లక్రింద త్రొక్కుటకు మనకు చాలును. మరియు "నీకు హాని చేయుటకు ఎవడును నిన్ను ఎదిరింపడు" అని చెప్పబడినప్పుడు, యూదులు తరువాత ప్రాణాంతకముగా మీదపడిన అతడు బలాత్కారమునుండియు అల్లరినుండియు విముక్తుడై యుండునని ప్రభువు ఉద్దేశించుట లేదు; అయితే ప్రభువు అతనిని వారి చేతులలోనుండి విడిపింపవలెనని నిర్ణయించియుండెను గనుక వారి ప్రయత్నములు వ్యర్థమగునని ఆయన భావము. కాబట్టి మనము జయము పొందునట్లు ధైర్యముగా పోరాడవలెను.

1170 "Penitus," పూర్తిగా.

ఏలయనగా నాకు చాలమంది ప్రజలున్నారు. అతడు ధైర్యము తెచ్చుకొనవలసినందుకు రెండవ కారణమేమనగా, ప్రభువు అక్కడ గొప్పదియు జనసమృద్ధిగలదియునైన సంఘమును లేవనెత్తును; అయినను ఈ భాగము దానికి ముందున్నదానిమీద ఆధారపడియున్నదా అని సందేహింపవచ్చును; ఏలయనగా ఈ వాక్యభాగము ఈ విధముగా చక్కగా సాగును: ప్రభువు పౌలు చేతిద్వారా గొప్ప సంఘమును సమకూర్చవలెనని నిర్ణయించెను గనుక, శత్రువులు అతని ప్రయాసముల క్రమమును ఆటంకపరచుటకు ఆయన సహింపడు; ఆయన ఈలాగు చెప్పినట్టున్నది: నేను నిన్ను ఎవరికి పరిచారకునిగా నియమించితినో ఆ నా ప్రజలకు నీవు కొరతపడకుండునట్లు నేను నీకు సహాయము చేయుదును. వేరువేరుగా చదువవలసిన భిన్నమైన కారణములు ఇక్కడ చెప్పబడలేదనియు, అవి ఒకదానితో ఒకటి ఏకీభవించునట్లు భేదపరచబడియున్నవనియు చెప్పు ఈ వ్యాఖ్యానమును నేను ఇష్టపూర్వకముగా అంగీకరించుచున్నాను. అంతేకాక, అప్పుడు సరియైన కారణములనుబట్టి పరదేశులుగా ఎంచబడదగినవారిని ప్రభువు తన ప్రజలని పిలుచుచున్నాడు; అయినను వారు జీవగ్రంథములో వ్రాయబడియుండిరి గనుకను, త్వరలో ఆయన కుటుంబములోనికి చేర్చుకొనబడవలసియుండిరి గనుకను, ఈ బిరుదు వారికి అనుచితముగా ఇయ్యబడలేదు. ఏలయనగా గొఱ్ఱెల మధ్య అనేక తోడేళ్లు ఉన్నట్లే, అనేక గొఱ్ఱెలు కొంతకాలము మందకు వెలుపల తిరుగులాడుచున్నవని మనమెరుగుదుము. కాబట్టి ప్రభువు కొద్దికాలములోనే తనయొద్దకు సమకూర్చుకొనవలెనని నిర్ణయించినవారిని, వారి భవిష్యత్ విశ్వాసమునుబట్టి తన ప్రజలుగా ఎంచుచున్నాడు. అయితే దేవుని నిత్యమైన దత్తస్వీకారముచేత క్రీస్తు శరీరమునకు చెందినవారే ఆ శరీరములో అంటుకట్టబడుదురని మనము జ్ఞాపకముంచుకొందము; ఇట్లు వ్రాయబడియున్నది:

"వారు నీవారైయుండిరి, నీవు వారిని నాకనుగ్రహించితివి," (యోహాను 17:6.) 11. అతడు ఒక సంవత్సరము అక్కడ నిలిచియుండెను. పౌలు అక్కడ తప్ప మరి ఎక్కడను ఇంత దీర్ఘకాలము నిలిచియున్నట్టు మనము చదువము; అయినను అతడు అనేక శ్రమలను అనుభవించవలసియుండెననియు మాత్రమే గాక, ఆ ప్రజల గర్వమును కృతఘ్నతయునుబట్టి అనేక అన్యాయమైనవియు అనుచితమైనవియునైన సంగతులను అనుభవించెననియు అతని రెండు పత్రికలవలన స్పష్టమగుచున్నది; కాబట్టి ప్రభువు అతనిని ఆశ్చర్యకరముగా సాధకము చేయని యుద్ధభాగము ఏదియు లేదని మనము చూచుచున్నాము. మరియు అత్యంత శ్రేష్ఠుడైన శిల్పకారుడు ఒక్క సంఘము యొక్క పునాది వేయుటకే ఇంత సమయమును వెచ్చించెను గనుక, సంఘమును కట్టుట ఎంత కఠినమైనదియు ప్రయాసకరమైనదియునైన కార్యమో మనము గ్రహించుచున్నాము.

1171 "Victoria," జయము.

మరియు తాను ఆ పనిని ముగించితినని అతడు అతిశయించుట లేదు; అయితే ఇతరులు తన పునాదిమీద కట్టునట్లు ప్రభువు వారిని తన స్థానములో ఉంచెనని చెప్పుచున్నాడు; తాను నాటితిననియు అపొల్లో నీళ్లు పోసెననియు అతడు తరువాత చెప్పుచున్నట్లు, (1 కొరింథీయులకు 3:6.)

అపొస్తలుల కార్యములు 18:12-17

12. గల్లియోను అకయకు అధిపతిగా ఉన్నప్పుడు యూదులు ఏకమనస్కులై పౌలుమీదికి లేచి, న్యాయపీఠము ఎదుటికి అతనిని తీసికొనివచ్చి, 13. –వీడు ధర్మశాస్త్రమునకు విరోధముగా దేవుని ఆరాధించుటకు మనుష్యులను ఒడబరచుచున్నాడని చెప్పిరి. 14. పౌలు నోరు తెరచి మాటలాడబోగా గల్లియోను–యూదులారా, ఇది యొక అన్యాయమైనను దుష్కార్యమైనను అయినయెడల నేను న్యాయప్రకారము మిమ్మును ఆదరించుదును. 15. ఇది మాటలను గూర్చియు పేరులను గూర్చియు మీ ధర్మశాస్త్రమును గూర్చియు వివాదమైతే మీరే దానిని చూచుకొనుడి; ఈ సంగతులనుగూర్చి నేను విమర్శకుడనై యుండనని వారితో చెప్పి, 16. న్యాయపీఠము ఎదుటనుండి వారిని తోలివేసెను. 17. అప్పుడు గ్రీసుదేశస్థులందరు సమాజమందిరపు అధికారియైన సోస్తెనేను పట్టుకొని న్యాయపీఠము ఎదుట కొట్టిరి. అయితే గల్లియోను ఈ సంగతులలో దేనినిగూర్చియు లక్ష్యపెట్టలేదు.

12. గల్లియోను ఉన్నప్పుడు. ఏదో యొక అల్లరి రేపుటకు మూర్ఖులు క్రొత్త సంగతులను దుర్వినియోగము చేయు అలవాటు ప్రకారము, అధిపతి మారుట యూదులు మరింత గర్విష్ఠులై పొగరుబోతులగుటకు వారిని ప్రోత్సహించెను; లేదా న్యాయాధిపతి తమకు అనుకూలుడై యుండునని ఆశించి, వారు ఒక సంవత్సరమంతయు కొనసాగిన శాంతిని నిశ్శబ్దమును అకస్మాత్తుగా భంగపరచిరి. మరియు ఆ నేరారోపణ యొక్క సారాంశమేమనగా, పౌలు ధర్మశాస్త్రమునకు విరోధముగా అబద్ధమైన ఆరాధనా విధానమును ప్రవేశపెట్టుటకు ప్రయత్నించెను. ఇప్పుడు ప్రశ్న ఏమనగా, వారు మోషే ధర్మశాస్త్రమును గూర్చి మాటలాడిరా, లేక రోమా సామ్రాజ్యములో వాడుకలో ఉన్న ఆచారములను గూర్చి మాటలాడిరా? ఈ రెండవ అభిప్రాయము నాకు నిస్సారమైనదిగా కనబడుచున్నది గనుక, దేవుని ధర్మశాస్త్రములో విధింపబడిన ఆరాధనను పౌలు భంగపరచి మార్చెనను నేరమును వారు అతనిమీద మోపిరనియు, క్రొత్తదనమును లేక నూతన పద్ధతిని ప్రవేశపెట్టెనని అతనిని నిందించుటకే అట్లు చేసిరనియు చెప్పు అభిప్రాయమునే నేను అంగీకరించుచున్నాను. మరియు నిశ్చయముగా పౌలు అట్టిదేదైనను చేయ ప్రయత్నించియుండినయెడల అతడు శిక్షార్హుడై యుండును; అయితే వారు ఆ పరిశుద్ధ మనుష్యునిమీద కపటముగాను దుర్మార్గముగాను అపనింద వేసిరనుట అత్యంత నిశ్చయము గనుక, వారు ఒక చెడ్డ వ్యాజ్యమును యోగ్యమైన సాకుతో కప్పిపుచ్చుటకు ప్రయత్నించిరి. ప్రభువు తన సేవకులు తన్ను ఏలాగు ఆరాధింపవలెనని కోరుచున్నాడో దానిని ధర్మశాస్త్రములో ఎంత కఠినముగా ఆజ్ఞాపించుచున్నాడో మనమెరుగుదుము. కాబట్టి ఆ నియమమును విడిచిపోవుట దేవద్రోహమే. అయితే పౌలు ధర్మశాస్త్రమునకు ఏదైనను చేర్చవలెననియు దానినుండి ఏదైనను తీసివేయవలెననియు ఎన్నడును ఉద్దేశింపలేదు గనుక, అతడు ఈ దోషము విషయమై అన్యాయముగా నిందింపబడుచున్నాడు. దీనినుండి మనము గ్రహించునదేమనగా, విశ్వాసులు ఎంత యథార్థముగాను నిరపరాధముగాను నడుచుకొనినను, తమ్మును తాము నిర్దోషులుగా నిరూపించుకొనుటకు అనుమతింపబడు వరకు వారు అబద్ధమైనవియు అపనిందకరమైనవియునైన మాటలను తప్పించుకొనలేరు. అయితే పౌలు విరోధులచేత అయోగ్యముగాను అబద్ధముగాను అపనింద పొందుట మాత్రమే గాక, వారి సిగ్గుమాలినతనమును అబద్ధపు మాటలను అతడు ఖండింపగోరినప్పుడు అధిపతిచేత అతని నోరు మూయబడెను. కాబట్టి తన్ను తాను సమర్థించుకొనకుండనే అతడు న్యాయపీఠము ఎదుటనుండి వెళ్లిపోవలసివచ్చెను. మరియు గల్లియోను ఆ వ్యాజ్యమును విచారించుటకు నిరాకరించుచున్నాడు; అది పౌలుమీద అతనికి ఉన్న ఏ దుర్బుద్ధినిబట్టియు కాదు, అయితే ప్రతి సంస్థానము యొక్క మతమును గూర్చి తీర్పు తీర్చుట అధిపతి యొక్క అధికారమునకు తగినది కాదు గనుకనే. ఏలయనగా రోమీయులు తమకు లోబడియున్న జనములను తమ ఆచారములను పాటించునట్లు బలవంతపెట్టలేకపోయినను, తాము సహించినదానిని తాము ఆమోదించుచున్నట్టు కనబడకుండునట్లు, ఈ విధమైన అధికారవిషయములో జోక్యము చేసికొనకూడదని తమ న్యాయాధికారులను నిషేధించిరి.

1172 "Et coactum," మరియు బలవంతముగా లాగబడినది.

ప్రతి రాజ్యము యొక్కయు ప్రభుత్వము యొక్కయు స్థితిని క్రమపరచుటలో నిజమైన భక్తిని గూర్చిన అజ్ఞానము ఏమి చేయునో ఇక్కడ మనము చూచుచున్నాము. నిజమైన మతము అమలులో ఉండి వర్ధిల్లుటయే ప్రధానమైన సంగతి అని మనుష్యులందరు ఒప్పుకొనుచున్నారు. ఇప్పుడు నిజమైన దేవుడు తెలియబడి, ఆయనను ఆరాధించుటకు నిశ్చయమైనదియు స్థిరమైనదియునైన నియమము గ్రహింపబడినప్పుడు, దేవుడు తన ధర్మశాస్త్రములో ఆజ్ఞాపించినదానికంటె న్యాయమైనది మరేదియు లేదు; అదేమనగా, అధికారముతో పరిపాలించువారు (విరోధమైన మూఢాచారములను నిర్మూలించి) నిజమైన దేవుని పవిత్రమైన ఆరాధనను కాపాడవలెను. అయితే రోమీయులు గర్వముచేతను మొండితనముచేతను మాత్రమే తమ ఆచారములను పాటించిరి గనుకను, సత్యము లేనిచోట వారికి ఏ నిశ్చయతయు లేకపోయెను గనుకను, సంస్థానములలో నివసించువారు తమ ఇష్టము వచ్చినట్లు జీవించుటకు వారికి స్వేచ్ఛనిచ్చుటయే తాము అవలంబింపగల శ్రేష్ఠమైన మార్గమని వారు తలంచిరి. అయితే దేవుని ఆరాధనను మనుష్యుల ఇష్టమునకు విడిచిపెట్టుటకంటె అసంబద్ధమైనది మరేదియు లేదు. కాబట్టి రాజు తనకొరకు ధర్మశాస్త్ర గ్రంథము యొక్క ప్రతిని వ్రాయించుకొనవలెనని దేవుడు మోషేద్వారా ఆజ్ఞాపించుట (ద్వితీయోపదేశకాండము 17:18) నిర్హేతుకముగా కాదు; అదేమనగా, అతడు బాగుగా ఉపదేశింపబడి తన విశ్వాసమును గూర్చి నిశ్చయత కలిగినవాడై, నిశ్చయముగా న్యాయమైనదని తాను ఎరిగినదానిని మరి ఎక్కువ ధైర్యముతో కాపాడుటకు పూనుకొనవలెనని.

15. మాటలను గూర్చియు పేరులను గూర్చియు. ఈ మాటలు సరిగా కూర్చబడలేదు. అయినను యూదుల మతము కేవలము మాటలయందును అనవసరమైన ప్రశ్నలయందును ఇమిడియున్నట్టు, గల్లియోను తిరస్కారభావముతో దేవుని ధర్మశాస్త్రమును గూర్చి ఈలాగు మాటలాడుచున్నాడు. మరియు నిశ్చయముగా (ఆ జనము వివాదమునకు బహుగా అలవాటుపడియుండెను గనుక) అనేకులు అనవసరమైన అల్పవిషయములతో తమ్మును తాము ఇతరులను కలవరపరచిరనుటకు సందేహము లేదు. అవును, పౌలు అనేక స్థలములలో, విశేషముగా తీతుకు వ్రాసిన పత్రికలో (తీతుకు 1:14, మరియు తీతుకు 3:9) వారిని దేనిని గూర్చి నిందించుచున్నాడో మనము వినుచున్నాము. అయినను వారి కుతూహలముతో పాటు దేవుని పరిశుద్ధ ధర్మశాస్త్రమును ఎగతాళి చేయు గల్లియోను క్షమింపబడుటకు యోగ్యుడు కాడు. ఏలయనగా మాటలను గూర్చిన వ్యర్థ వివాదములకు కలుగు ప్రతి అవకాశమును అతడు కొట్టివేయవలసియుండినట్లే, మరియొక పక్షమున దేవుని ఆరాధనను గూర్చిన విషయము చర్చలో ఉన్నప్పుడు, వివాదము మాటలను గూర్చినది కాదనియు, సమస్త విషయములలో అత్యంత గంభీరమైన విషయము చర్చింపబడుచున్నదనియు మనము తెలిసికొనవలెను.

17. గ్రీసుదేశస్థులందరు సోస్తెనేను పట్టుకొని. కొరింథీయులకు వ్రాసిన మొదటి పత్రిక ఆరంభములో పౌలు ఘనతతో తన సహకారిగా తనతో కూడ జతపరచుకొనిన సోస్తెనే ఇతడే. మరియు ఇంతకుముందు విశ్వాసులలో అతనిని గూర్చిన ప్రస్తావన లేకపోయినను, అప్పుడు అతడు పౌలు సహచరులలోను పక్షము వహించువారిలోను ఒకడని తలంచవలసియున్నది. మరియు దేవుని పిల్లలందరికి లోకము తమకు విరోధముగా నిలుచుట, వారు తెలియబడకపోయినను లోకము వారియెడలను వారి పక్షమునెడలను అభ్యంతరపడుట అనునది వారి వంతుగా నియమింపబడియున్నది అనుట తప్ప, గ్రీసుదేశస్థులు అతనిమీద ఆవేశముతో విరుచుకుపడునట్లు వారిని ఏ ఉగ్రత బలవంతపెట్టెను? కాబట్టి దయనీయమైన సంఘము అన్ని వైపులనుండి ఎదిరింపబడుట మనము చూచుచున్నప్పుడు, ఈ దినమున అట్టి అన్యాయమైన ప్రవర్తన మనలను కలవరపరచుటకు కారణము లేదు. అంతేకాక, మానవ స్వభావము యొక్క మూర్ఖత్వము ఒక చిత్రపటములోవలె మనకు చిత్రింపబడియున్నది. యూదులు సరియైన కారణములనుబట్టి ప్రతిచోటను ద్వేషింపబడిరని మనము ఒప్పుకొనినను, ఏ కారణమును లేకుండ పౌలును కలవరపరచిన అల్లరికి కారకులైనవారిమీద కంటె, సాధువైన సోస్తెనేమీద గ్రీసుదేశస్థులు ఎందుకు ఎక్కువగా కోపించుచున్నారు? కారణమిదే: మనుష్యులు దేవుని ఆత్మచేత నడిపింపబడనప్పుడు, వారు స్వభావము యొక్క రహస్యమైన ప్రేరణచేతవలె కీడువైపునకు తలక్రిందులుగా కొట్టుకొనిపోవుదురు; అయినను అతడు అల్లరి రేపుటకు దుష్టులకు బస ఇచ్చెనని తలంచి వారు సోస్తెనేమీద అట్టి ద్వేషమును పెట్టుకొనియుండవచ్చును.

1173 "Aequum," న్యాయమైనది లేక ధర్మమైనది. 1174 "Optimum compendium," శ్రేష్ఠమైనదియు అతి దగ్గరిదియునైన మార్గము. 1175 "Quid illis exprobet Paulis," పౌలు వారిని ఏలాగు నిందించుచున్నాడో.

అయితే గల్లియోను ఈ సంగతులలో దేనినిగూర్చియు లక్ష్యపెట్టలేదు. ఈ ఉదాసీనత అధిపతి యొక్క సోమరితనమునకు కాదు గాని యూదుల మతముమీది ద్వేషమునకే ఎక్కువగా ఆరోపింపవలెను. నిజమైన దేవుని జ్ఞాపకము పాతిపెట్టబడవలెనని రోమీయులు కోరుకొనియుండిరి. కాబట్టి ఆసియ గ్రీసు దేశముల విగ్రహములన్నిటికి మ్రొక్కుబళ్లు మ్రొక్కుకొని వాటిని చెల్లించుట వారికి ధర్మసమ్మతమైయుండగా, ఇశ్రాయేలు దేవునికి బలి అర్పించుట మరణశిక్షకు తగిన నేరమైయుండెను. తుదకు, సమస్త విధములైన మూఢాచారములకు సాధారణమైన స్వేచ్ఛ ఉండగా, నిజమైన మతము మాత్రమే మినహాయింపబడెను. సోస్తెనేకు చేయబడిన అన్యాయమును గల్లియోను చూచిచూడనట్లు ఊరకుండుటకు కారణమిదే. ఏవైనను అన్యాయములు జరిగినయెడల వాటిని శిక్షింతునని అతడు ఇంతకుముందే ప్రకటించెను; ఇప్పుడు ఒక నిర్దోషి న్యాయపీఠము ఎదుట కొట్టబడుటను సహించుచున్నాడు. యూదులు ఒకరినొకరు చంపుకొనవలెననియు, వారితో కూడ వారి మతము ఆరిపోవలెననియు అతడు హృదయములో కోరుకొనెను అనుట తప్ప, ఈ సహనము ఎక్కడనుండి వచ్చెను? అయితే అన్యాయముగా శిక్షింపబడిన మనుష్యునికి అతడు సహాయము చేయలేదు గనుక, ఆత్మ లూకా నోటిద్వారా గల్లియోను యొక్క నిర్లక్ష్యమును ఖండించుచున్నాడు; కాబట్టి మన న్యాయాధికారులు అన్యాయములను దుష్కార్యములను చూచిచూడనట్లుండినయెడల, దుష్టుల విచ్చలవిడితనమునకు కళ్లెము వేయనియెడల, బాధింపబడువారికి తమ చేయి చాపనియెడల, వారు మరి ఎంతో ఎక్కువగా నిరుత్తరులని తెలిసికొందురు గాక. అయితే సోమరులు న్యాయమైన శిక్షావిధికి ఎదురుచూడవలసియుండినయెడల, చెడ్డ వ్యాజ్యములను ఆదరించుటచేతను దుష్కార్యములను సహించుటచేతను శిక్షలేమి యను ధ్వజమును ఎత్తినట్లుండి, హాని చేయుటకు తెగువను రగిలించు విసనకఱ్ఱలైయున్న విశ్వాసఘాతకులును దుష్టులునైనవారి తలలమీద ఎంత భయంకరమైన తీర్పు వ్రేలాడుచున్నది?

అపొస్తలుల కార్యములు 18:18-23

18. పౌలు ఇంకను అనేక దినములు అక్కడ ఉండిన తరువాత సహోదరులయొద్ద సెలవుపుచ్చుకొని, తనకు మ్రొక్కుబడి యుండెను గనుక కెంక్రేయలో తల గొరిగించుకొని, ఓడ ఎక్కి సిరియకు బయలుదేరెను; ప్రిస్కిల్లయు అకులయు అతనితో కూడ వెళ్లిరి. 19. అతడు ఎఫెసునకు వచ్చి వారిని అక్కడ విడిచెను. మరియు తాను సమాజమందిరములో ప్రవేశించి యూదులతో తర్కించెను. 20. తమయొద్ద ఇంకను కొంతకాలముండుమని వారు అతనిని వేడుకొనగా అతడు ఒప్పక, 21. –యెరూషలేములో రాబోవు పండుగను నేను ఎట్లైనను ఆచరింపవలెను; అయితే దేవుని చిత్తమైతే మీయొద్దకు తిరిగి వత్తునని చెప్పి వారియొద్ద సెలవుపుచ్చుకొని, ఎఫెసునుండి ఓడ ఎక్కి బయలుదేరెను. 22. తరువాత కైసరయకు దిగివచ్చి, పైకి వెళ్లి సంఘపువారిని కుశలప్రశ్నలడిగి, అంతియొకయకు దిగివచ్చెను. 23. అక్కడ కొంతకాలముండిన తరువాత బయలుదేరి, వరుసగా గలతీయ ఫ్రుగియ ప్రాంతములయందు సంచరించుచు శిష్యులనందరిని స్థిరపరచెను.

1176 "Cessatio," జోక్యము చేసికొనకుండుట. 1177 "Capitale erat," అది మరణశిక్షకు తగిన నేరమైయుండెను. 1178 "In communi… licentia," సాధారణమైన విచ్చలవిడితనము ఉండగా. 1179 "Extingueretur," ఆర్పివేయబడవలెను. 1180 "Afflictum," బాధింపబడినవాడు, అణగద్రొక్కబడినవాడు. 1181 "Perfidis et malignis," దుష్టులును విశ్వాసఘాతకులును. 1182 "Impunitatis," శిక్షలేమి యొక్క.

18. పౌలు ఇంకను అనేక దినములు అక్కడ ఉండిన తరువాత. ఇంకను అజ్ఞానులును బలహీనులునైయున్న శిష్యులను తన ఆకస్మికమైనదియు అకాలమైనదియునైన నిష్క్రమణచేత కలవరపరచకుండునట్లు, అతడు భయముచేత తరిమివేయబడకపోవుటలో పౌలు యొక్క స్థిరత్వము కనబడుచున్నది. ఇతర స్థలములలో అతనికి విరోధముగా హింస రేగినప్పుడు అతడు వెంటనే పారిపోయెనని మనము అనేక ఇతర స్థలములలో చదువుచున్నాము. అలాగైతే అతడు కొరింథులో నిలిచియుండుటకు కారణమేమి? అదేమనగా, తన సన్నిధిచేత శత్రువులు సంఘమంతటిమీద రేగుటకు రెచ్చగొట్టబడిరని అతడు చూచినప్పుడు, తాను వెళ్లిపోవుటచేత విశ్వాసులకు శాంతియు విశ్రాంతియు కలుగునని అతడు సందేహింపలేదు; అయితే ఇప్పుడు వారు దేవుని మందకు హాని చేయలేనట్లు వారి దుష్టత్వమునకు కళ్లెము వేయబడుట అతడు చూచుచున్నాడు గనుక, వెళ్లిపోవుటచేత ఉగ్రతకు వారికి ఏదైనను క్రొత్త అవకాశమును ఇచ్చుటకంటె, వారిని కుట్టి చికాకుపరచుటయే అతనికి మేలని తోచెను. అంతేకాక, పౌలు యెరూషలేమునకు చేసిన ప్రయాణములలో ఇది మూడవది. ఏలయనగా దమస్కునుండి వెళ్లి, అపొస్తలులకు తన్ను తాను తెలియపరచుకొనుటకు అతడు ఒకసారి పైకి వెళ్లెను. మరియు ఆచారములను గూర్చిన వివాదమును విచారించి పరిష్కరించుటకు రెండవసారి అతడు బర్నబాతో కూడ పంపబడెను. అయితే అతి శీఘ్రముగా తిరిగి రావలెనని నిర్ణయించుకొని, అతడు ఇప్పుడు ఇంత దీర్ఘమైనదియు ప్రయాసకరమైనదియునైన ప్రయాణమును ఏ కారణముచేత చేపట్టెనో లూకా తెలుపుట లేదు.

తల గొరిగించుకొని. అది అకులను గూర్చి చెప్పబడినదో పౌలును గూర్చి చెప్పబడినదో నిశ్చయము కాదు; అది అంతగా ముఖ్యమైనదియు కాదు. అయినను నేను దానిని ఇష్టపూర్వకముగా పౌలునకే అన్వయించుచున్నాను; ఏలయనగా తాను వెళ్లబోవుచున్న యూదుల నిమిత్తము అతడు ఇట్లు చేసెననుట సంభవనీయమైనదిగా నాకు కనబడుచున్నది. నిశ్చయముగా, దేవునికి ఏదో యొక ఆరాధన చేయుటకై అతడు తన స్వంత నిమిత్తము ఏ ఆచారసంబంధమైన మ్రొక్కుబడియు చేసికొనలేదను సంగతిని మనుష్యులందరు ఒప్పుకొందురని నేను తలంచుచున్నాను. ధర్మశాస్త్రము క్రింద దేవుడు పూర్వపు ప్రజలకు ఆజ్ఞాపించినది కొంతకాలము మాత్రమే నిలువవలసినదని అతడెరుగును; మరియు దేవుని రాజ్యము ఈ బాహ్యమైన మూలపాఠములయందు ఇమిడియుండదని అతడు ఎంత శ్రద్ధగా బోధించుచున్నాడో, వాటి రద్దును ఎంత గట్టిగా నొక్కిచెప్పుచున్నాడో మనమెరుగుదుము. ఇతర మనుష్యులనందరిని ఏ మతాచారమునుండి విడిపించెనో దానితో తన స్వంత మనస్సాక్షిని బంధించుకొనుట అతనికి అసంబద్ధమైన కార్యమై యుండెడిది.

కాబట్టి ఇంకను అజ్ఞానులును సంపూర్ణముగా ఉపదేశింపబడనివారునైయున్న యూదులకు తన్ను తాను అనుగుణపరచుకొనుటకే తప్ప మరి ఏ కారణముచేతను అతడు తల గొరిగించుకొనలేదు; ధర్మశాస్త్రమునకు లోబడియున్నవారిని సంపాదించుకొనుటకు, తాను విడుదల పొందియున్న ధర్మశాస్త్రమును స్వచ్ఛందముగా ఆచరించుటను తాను వహించుకొంటినని అతడు సాక్ష్యమిచ్చుచున్నట్లే, (1 కొరింథీయులకు 9:20.) తాను హృదయపూర్వకముగా చేసికొనని మ్రొక్కుబడిని చేసికొనినట్లు నటించుట అతనికి ధర్మము కాదని ఎవడైనను ఆక్షేపించినయెడల, మనము సులభముగా ఇట్లు ప్రత్యుత్తరమియ్యవచ్చును: శుద్ధీకరణ యొక్క సారము విషయములో అతడు కపటము చేయలేదు; మరియు దేవుడు అట్టి ఆరాధనను కోరుచున్నట్టు కాదు గాని, అజ్ఞానులయెడల కొంతవరకు సహనము చూపుటకే, అప్పటికింకను స్వేచ్ఛగా ఉన్న ఆ ఆచారమును అతడు ఉపయోగించెను.

1183 "Pacem et quitem fidelibus redimere," విశ్వాసుల శాంతిని విశ్రాంతిని కొనుటకు. 1184 "Se accommodaret," తన్ను తాను అనుగుణపరచుకొనవలెను.

కాబట్టి పోపు మతస్థులు ఇక్కడనుండి మ్రొక్కుబళ్లు చేసికొనుటకు ఒక మాదిరిని తెచ్చుకొనునప్పుడు హాస్యాస్పదులగుచున్నారు. పౌలు తన మ్రొక్కుబడిని చేసికొనుటకు ఏ మతభావముచేతను ప్రేరేపింపబడలేదు; అయితే వీరు మ్రొక్కుబళ్లయందు దేవుని కల్పితమైన ఆరాధనను స్థాపించుచున్నారు. కాలపరిస్థితిని లక్ష్యపెట్టుటయే ధర్మశాస్త్ర ఆచారములను పాటించునట్లు పౌలును బలవంతపెట్టెను. వీరైతే చాలకాలము క్రిందటనే స్వతంత్రపరచబడిన క్రీస్తు సంఘమును మూఢాచారములో చిక్కుపరచుట తప్ప మరేమియు చేయుట లేదు. ఏలయనగా చాలకాలము క్రిందట వాడుకలోనుండిన పాత ఆచారములను మరల వాడుకలోనికి తెచ్చుట ఒక సంగతి, ఇంకను వాడుకలోనున్న వాటిని అవి కొద్దికొద్దిగా వాడుకలోనుండి తొలగిపోవు వరకు సహించుట మరియొక సంగతి. పోపు మతస్థులు తమ యాజకుల క్షౌరమును దేవుడు ధర్మశాస్త్రములో అంగీకరించిన శుద్ధీకరణ గురుతుతో వ్యర్థముగాను బుద్ధిహీనముగాను పోల్చుచున్నారను సంగతిని నేను విడిచిపెట్టుచున్నాను. అయితే వారిని ఖండించుటకు మనము ఇంక ఎక్కువసేపు నిలువనక్కరలేదు గనుక, బలహీనులను క్రీస్తునొద్దకు తెచ్చుటకు, కనీసము వారికి అభ్యంతరము కలుగజేయకుండుటకు, దేవుని యెదుట ఏ ప్రాముఖ్యమును లేనిదని తానెరిగిన మ్రొక్కుబడితో పౌలు తన్ను తాను బంధించుకొనెను అను ఈ ఒక్క సంగతి మనకు చాలును గాక.

19. సమాజమందిరములో ప్రవేశించి. అతడు కొరింథులో తన వస్త్రమును దులిపివేసినది, (ఈ స్థలము బోధించుచున్నట్లు,) ఆ జనమంతటిని త్రోసివేయవలెనను కారణముచేత చేయబడలేదు, తాను అప్పటికే పరీక్షించి [అనుభవముచేత ఎరిగి] నిరాశాజనకమైన మొండితనము గలవారని కనుగొనినవారిని మాత్రమే త్రోసివేయుటకై చేయబడెను. ఇప్పుడు అతడు ఎఫెసీయులయొద్ద వారిలో మరి ఎక్కువ విధేయత కనుగొనగలడేమో పరీక్షించుటకై క్రొత్తగా వచ్చుచున్నాడు. మరియు ఈ సమాజమందిరములో మరి ఏ స్థలములోను కంటె అతని మాట ఎక్కువ ఓర్పుతో వినబడెనని, అంతేగాక తమయొద్ద నిలిచియుండుమని అతడు బతిమాలబడెనని లూకా వృత్తాంతమువలన కనబడుచుండగా, అతడు వారి మనవిని అంగీకరింపకపోవుట ఆశ్చర్యకరము. దీనినిబట్టి, యెరూషలేమునకు త్వరపడి వెళ్లుటకు అతనికి ఏదో గొప్ప కారణముండెనని నేను ఇంతకుముందు చెప్పినదానిని మనము సులభముగా గ్రహింపవచ్చును. మరియు యెరూషలేములో రాబోవుచున్న పండుగను నేను ఆచరింపవలెను అని చెప్పుటచేత, తాను త్వరపడవలసియుండెనని అతడే కనుపరచుచున్నాడు. అక్కడ అతడు సంగతులను మంచి క్రమములో ఉంచిన తరువాత వారి సమ్మతితోనే బయలుదేరెనని సందేహింపవలసిన పనిలేదు; మరియు తమ మనవి నిరాకరింపబడుట తమకు అభ్యంతరము కలుగజేయకుండునట్లు వారు అతని సాకును అంగీకరించిరని లూకా మాటలనుబట్టి మనము గ్రహింపవచ్చును. మరియు మనము అలవాటుగా కలిగియుండినదానికంటె మేలు చేయుటకు మంచి నిరీక్షణ మనకు కలిగినప్పుడు, మనము దేవుని చిత్తప్రకారము పాలింపబడుటకు మనలను మనము అప్పగించుకొనుట నేర్చుకొనునట్లు, దేవుని హస్తముచేతనే నడిపింపబడినట్లు వివిధ కార్యములకు మనము ఈడ్వబడుదుము అను సంగతి గమనింపదగినది.

ఆ పండుగ. మ్రొక్కుబడిని గూర్చి నేను కొంతసేపటిక్రిందట చెప్పినది ఆ పండుగ దినమునకును వర్తించును. ఏలయనగా దానిద్వారా దేవునికి భక్తి సంబంధమైన ఏదో విధిని నెరవేర్చవలెనని పౌలు ఉద్దేశింపలేదు, సంవత్సరములోని మరి ఏ కాలమునకంటెను ఎక్కువ మేలు చేయగలిగిన ఆ సమాజకూటములో ఉండవలెననియే ఉద్దేశించెను. ఏలయనగా దినముల భేదమును అతడు ఎంత లెక్కించెనో గలతీయులకు వ్రాసిన పత్రిక చాలినంతగా సాక్ష్యమిచ్చుచున్నది, (గలతీయులకు 4:10.) మరియు ప్రభువు చిత్తమైతే అను ఈ మినహాయింపును వాడకుండ అతడు తాను తిరిగి వచ్చుటను గూర్చి ఏ వాగ్దానమును చేయడని మనము గమనింపవలెను. ఆయన నడిపింపు లేకుండ మనము ఒక్క వ్రేలినైనను కదలింపలేమని మనమందరము ఒప్పుకొనుచున్నాము; అయితే మనుష్యులలో ఎక్కడ చూచినను ఎంత గొప్ప అహంకారము ఏలుచున్నదనగా, వారు (దేవుని విడిచిపెట్టి) రాబోవు కాలమునకే గాక అనేక సంవత్సరములకును దేనినైనను నిర్ణయించుటకు తెగించుదురు గనుక, మన ఆలోచనలను దేవుని చిత్తమునకును దైవసంరక్షణకును లోబరచుట నేర్చుకొనునట్లు ఈ భయభక్తులను నిగ్రహమును మనము తరచుగా తలంచుకొనవలెను; లేనియెడల, అదృష్టము తమ ఆజ్ఞకు లోబడియున్నదని తలంచువారు చేయునట్లు మనము యోచించి ఆలోచన చేసినయెడల, మన దుడుకుతనమునకై న్యాయముగా శిక్షింపబడుదుము. మనము ఇది చేయుదుము అది చేయుదుము అని మన ఇష్టప్రకారము చెప్పకూడదన్నంత గొప్ప మతభావము మాటలలో లేకపోయినను, దేవుడే మన క్రియలన్నిటిని నడిపించుచున్నాడని మనకు జ్ఞాపకము చేయునట్లు మన సంభాషణలలో కొన్ని నిర్దిష్ట పదరూపములను వాడుటకు మనలను మనము అలవాటు చేసికొనుట మంచిది.

1185 "Eliciunt," బయటికి తీయుదురు. 1186 "In signum detestationis," అసహ్యమునకు సూచనగా. 1187 "Pietatis officio," భక్తి సంబంధమైన విధి.

22. అతడు కైసరయకు దిగివచ్చినప్పుడు. పౌలు యెరూషలేములోని సంఘమును వందనము చేసెనని లూకా ఒక్క మాటలో చెప్పినను, అతడు ఏదో గొప్ప అవసరముచేత అక్కడికి ఈడ్వబడెనన్నది నిశ్చయము. అయినను అతడు యెరూషలేములో ఎక్కువ కాలము నిలువలేదని, బహుశా సంగతులు అతడు కోరినట్లు జరుగలేదు గనుక అట్లు జరిగెనని, ఈ వాక్యభాగమునుబట్టి మనము గ్రహింపవచ్చును. మరియు అతడు శిష్యులనందరిని స్థిరపరచెనని చెప్పుటచేత, తిరిగి వచ్చుటలో అతని ప్రయాణము సోమరితనమైనదియు నిష్ఫలమైనదియు కాదని అతడు తెలియజేయుచున్నాడు; అది నిస్సందేహముగా గొప్ప ప్రయాసలేకుండ జరుగలేదు, ఏలయనగా అతడు అటు ఇటు వెళ్లవలసివచ్చెను, తరచుగా తన దారి విడిచి ప్రక్కకు తిరుగవలసివచ్చెను; ఏలయనగా ఈ పదము [{καθεξης}] ఎడతెగని ప్రయాణమును సూచించుచున్నది. క్రీస్తుకు తమ పేర్లు ఇచ్చి క్రీస్తు నామమును ఒప్పుకొనినవారు ఏ భావములో శిష్యులని పిలువబడుదురో మనము ఇదివరకే (అపొస్తలుల కార్యములు 9:36) తెలియజేసియున్నాము; అనగా, నిజమైన ఉపదేశము లేకుండ భక్తి ఉండదు గనుక. వారికి నిజముగా తమ కాపరులుండిరి, వారిక్రింద వారు అభివృద్ధి పొందవచ్చును. అయినను పౌలు అధికారము ఎంత గొప్పదైయుండెనో, అతనికి ఎంత శ్రేష్ఠమైన ఆత్మ అనుగ్రహింపబడెనో, అంతగా వారు అతనిచేత కొంచెముగా కాక బహుగా స్థిరపరచబడిరి; విశేషముగా ఈ సంఘములన్నిటిని స్థాపించుటలో అతడే ముఖ్య శిల్పకారుడై యుండెను గనుక అట్లాయెను.

అపొస్తలుల కార్యములు 18:24-28

24. అలెక్సంద్రియలో పుట్టినవాడును, వాక్చాతుర్యము గలవాడును, లేఖనములయందు ప్రవీణుడునైన అపొల్లో అను ఒక యూదుడు ఎఫెసునకు వచ్చెను. 25. అతడు ప్రభువు మార్గమునుగూర్చి ఉపదేశము పొందినవాడై, ఆత్మయందు తీవ్రత గలవాడై, యోహాను బాప్తిస్మము మాత్రమే ఎరిగినవాడైనను, ప్రభువునకు సంబంధించిన సంగతులను జాగ్రత్తగా మాటలాడుచు బోధించుచుండెను. 26. అతడు సమాజమందిరములో ధైర్యముగా మాటలాడ నారంభించెను; ప్రిస్కిల్లయు అకులయు అతని మాటలు విని, అతనిని తమతో చేర్చుకొని, ప్రభువు మార్గమును మరి పూర్తిగా అతనికి విశదపరచిరి. 27. అతడు అకయకు వెళ్లదలచినప్పుడు, సహోదరులు అతనిని ప్రోత్సాహపరచి, అతనిని చేర్చుకొనవలెనని శిష్యులకు వ్రాసిరి; అతడు వచ్చినప్పుడు, కృపద్వారా విశ్వసించినవారికి చాల సహాయము చేసెను. 28. ఏలయనగా యేసే క్రీస్తు అని లేఖనములద్వారా కనుపరచుచు, అతడు యూదులను బలముగా, అదియు బహిరంగముగా, జయించెను.

24. ఒక యూదుడు. పౌలు ఎఫెసును విడిచివెళ్లవలసి వచ్చినప్పుడు, అతడు లేని లోటును తీర్చుటకు అతని స్థానములో అపొల్లో వచ్చుటను సరియైన కారణములచేత దైవసంరక్షణకు ఆరోపింపవలెను. మరియు ఈ మనుష్యుని ఆరంభము ఎట్టిదో తెలిసికొనుట మిక్కిలి ప్రయోజనకరము; ఏలయనగా అతడు కొరింథీయులలో పౌలునకు వారసుడై, ఎంతో శ్రేష్ఠముగా ప్రవర్తించి, నమ్మకముగా ప్రయత్నించి, గొప్ప ప్రయాసపడెను గనుక పౌలు అతనిని అద్వితీయుడైన సహపరిచారకునిగా ఘనముగా మెచ్చుకొనుచున్నాడు.

"నేను నాటితిని, (అని అతడు చెప్పుచున్నాడు,) అపొల్లో నీళ్లు పోసెను," (1 కొరింథీయులకు 3:6.)

మరియు, ఈ సంగతులను నాకును అపొల్లోకును అన్వయించుకొని దృష్టాంతముగా చెప్పితిని, (1 కొరింథీయులకు 4:6.) లూకా మొదట అతనికి మెప్పుతో కూడిన రెండు బిరుదులను ఇచ్చుచున్నాడు, అనగా అతడు వాక్చాతుర్యము గలవాడును లేఖనములయందు ప్రవీణుడునై యుండెను; తరువాత అతని ఆసక్తిని, విశ్వాసమును, స్థిరత్వమును చేర్చును. దేవుని రాజ్యము మాటలలో లేదని పౌలు సత్యముగా నిరాకరించినను, అతడు వాక్చాతుర్యమునుబట్టి మెచ్చుకొనబడకపోయినను, మాటలాడుటయందును తర్కించుటయందును గల నేర్పు (లూకా ఇక్కడ మెచ్చుకొనుచున్నట్టిది) తృణీకరింపదగినది కాదు; విశేషముగా సొగసైన మాటలను గొప్ప వాక్పటిమను వాడుటచేత ఏ ఆడంబరమును వ్యర్థమైన డంబమును వెదకబడనప్పుడు అట్టిది; బోధింపవలసినవాడు మోసము లేకుండను, ఆశాపరత్వము లేకుండను, ఉన్నతమైన మాటలు నేర్పరితనపు కుయుక్తి లేకుండను, తాను చేపట్టిన విషయమును స్పష్టముగా విశదపరచుట తనకు చాలునని ఎంచుకొనును. పౌలు వాక్చాతుర్యము లేనివాడు; అతని మోటైన సామాన్యమైన మాటలలో ఆత్మ శక్తి మరి శ్రేష్ఠముగా కనబడవలెనని, ముఖ్య అపొస్తలునికి ఈ గుణము లేకుండవలెనని ప్రభువు కోరెను. అయినను క్రీస్తు నామమును ప్రకటించుటకును రక్షణ సిద్ధాంతమును సమర్థించుటకును చాలినంత వాక్చాతుర్యము అతనికి అనుగ్రహింపబడెను. అయితే ఆత్మ వరముల పంపిణీ వివిధమైనదియు నానావిధమైనదియునై యున్నది గనుక, పౌలు యొక్క పసితనము, (అట్లు నేను దానిని పిలువవచ్చునేమో,) ప్రభువు తనకొరకు వాక్చాతుర్యము గల పరిచారకులను ఏర్పరచుకొనుటకు ఏమాత్రమును అడ్డము కాలేదు. మరియు అపొల్లో వాక్చాతుర్యము లౌకికమైనదని గాని వ్యర్థమైనదని గాని ఎవడును తలంచకుండునట్లు, అది గొప్ప శక్తితో కూడియుండెనని, అనగా అతడు లేఖనములయందు ప్రవీణుడని, లూకా చెప్పుచున్నాడు. దీనిని నేను ఇట్లు వివరించుచున్నాను: అతడు లేఖనములయందు బాగుగాను స్థిరముగాను అభ్యాసము చేసినవాడు మాత్రమే కాదు, వాటి బలమును ప్రభావమును కలిగియుండెను; తత్ఫలితముగా వాటిచేత ఆయుధధారియై అతడు సమస్త పోరాటములలో పైచేయి సాధించెను. మరియు ఇది (నా తీర్పులో) మనుష్యుని మెప్పుకంటె లేఖనము యొక్క మెప్పే; అనగా సత్యమును సమర్థించుటకును సాతాను కుయుక్తిని ఖండించుటకును దానికి చాలినంత బలమున్నది.

25. అతడు ఉపదేశము పొందినవాడై. అతడు యోహాను బాప్తిస్మము మాత్రమే ఎరిగియుండెనని లూకా కొంచెము తరువాత చేర్చుచున్నది ఈ మెప్పుతో పొసగనట్లు కనబడుచున్నది. అయితే ఈ తరువాతి భాగము సవరణ రూపముగా చేర్చబడినది. అయినను ఈ రెండును చక్కగా పొసగుచున్నవి; అనగా విమోచకుడు లోకమునకు అనుగ్రహింపబడెనని అతడు ఎరిగియుండెను గనుకను, సమాధానపరచుట యొక్క కృపను గూర్చి బాగుగాను యథార్థముగాను ఉపదేశము పొందియుండెను గనుకను, అతడు సువార్త సిద్ధాంతమును గ్రహించియుండెను; అయినను యోహాను ఉపదేశమునుండి పొందగలిగినంతమట్టుకు మాత్రమే అతడు సువార్త మూలసూత్రములలో శిక్షణ పొందియుండెను. ఏలయనగా యోహాను క్రీస్తుకును ప్రవక్తలకును నడుమ ఉండెనని మనము ఎరుగుదుము; మరియు అతని పరిచర్యను గూర్చి అతని తండ్రియైన జెకర్యా తన గీతములో వివరించుచున్నాడు, (లూకా 1:76; లూకా 1:16, 17;) మలాకీ ప్రవచనమునుండి దూత కూడ వివరించుచున్నాడు, (మలాకీ 3:1.) నిశ్చయముగా అతడు క్రీస్తునకు ముందుగా దీపమును మోసి, ఆయన శక్తిని మిక్కిలి ఘనపరచెను గనుక, అతని శిష్యులు క్రీస్తును గూర్చిన జ్ఞానము కలిగియుండిరని సరియైన కారణములచేత చెప్పబడుచున్నది. మరియు అతడు యోహాను బాప్తిస్మమును ఎరిగియుండెను అను మాటల విధానము గమనింపదగినది. ఏలయనగా దానినుండి సంస్కారముల యొక్క నిజమైన ఉపయోగమును మనము గ్రహించుచున్నాము; అనగా అవి మనలను ఏదో ఒక నిర్దిష్టమైన సిద్ధాంతములోనికి ప్రవేశపెట్టును, లేక మనము హత్తుకొనిన విశ్వాసమును స్థిరపరచును. నిశ్చయముగా వాటిని సిద్ధాంతమునుండి వేరుపరచుట దుష్టత్వమును భక్తిహీనమైన అపవిత్రపరచుటయునై యున్నది. కాబట్టి సంస్కారములు సరిగా నిర్వహింపబడవలెనంటే, పరలోక సిద్ధాంతము యొక్క స్వరము అక్కడ ధ్వనింపవలెను. ఏలయనగా యోహాను బాప్తిస్మము ఏమిటి? లూకా అతని పరిచర్య అంతటిని ఈ మాటలో ఇమిడ్చుచున్నాడు; బోధ బాప్తిస్మమునకు జతచేయబడియున్నది గనుక మాత్రమే కాదు, అది దానికి పునాదియు శిరస్సునై యున్నది గనుక కూడ; అది లేకుండ బాప్తిస్మము వ్యర్థమైనదియు నిర్జీవమైనదియునైన ఆచారమగును.

1188 "Sermocinandi," ప్రసంగించుట, ఉపన్యసించుట. 1189 "Pauli infantia," పౌలుకు వాక్పటిమ లేకపోవుట. 1190 "Vel inanem et fulinem," లేక నిష్ప్రయోజనమైనదియు వ్యర్థమైనదియు. 1191 "Cum majore…virtute," మరి గొప్ప శక్తితో లేక శ్రేష్ఠతతో. 1192 "Scripturae potius quam hominis laus est," మనుష్యునికంటె లేఖనమునకే గొప్ప మెప్పు.

ఆత్మయందు తీవ్రత గలవాడై అతడు మాటలాడెను. అపొల్లో బోధించుటకు పరిశుద్ధమైన ఆసక్తిచేత ప్రజ్వలింపబడెనని ఈ మాటలలో అతనికి మరియొక మెప్పు ఇయ్యబడుచున్నది. ఆసక్తి లేని సిద్ధాంతము వెఱ్ఱివాని చేతిలోని ఖడ్గమువలె ఉండును, లేక చల్లగాను నిష్ప్రయోజనముగాను పడియుండును, లేక వ్యర్థమైనదియు దుష్టమైనదియునైన డంబమునకు ఉపయోగపడును. ఏలయనగా కొందరు విద్వాంసులు సోమరులగుదురు; మరికొందరు (ఇది మరి చెడ్డది) ఆశాపరులగుదురు; మరికొందరు (ఇది అన్నిటికంటె చెడ్డది) కలహములచేతను జగడములచేతను సంఘమును కలవరపెట్టుదురు. కాబట్టి ఆసక్తితో కూడియుండని సిద్ధాంతము రుచిలేనిదగును. అయితే లూకా లేఖన జ్ఞానమును మొదటి స్థానములో ఉంచుచున్నాడని మనము జ్ఞాపకముంచుకొందము; అది ఆసక్తిని మితపరచవలెను; ఏలయనగా అనేకులు వివేచన లేకుండ తీవ్రత గలవారై యుందురని మనము ఎరుగుదుము; యూదులు ధర్మశాస్త్రమెడల తాము కలిగియుండిన వక్రమైన అభిమానమునుబట్టి సువార్తకు విరోధముగా రేగిరి; మరియు నేటివరకును పోపు మతస్థులు ఎట్టివారో మనము చూచుచున్నాము; వారు అవివేకముగా ఏర్పరచుకొనిన అభిప్రాయముచేత పురికొల్పబడి ఉగ్రమైన బలాత్కారముతో తలక్రిందుగా కొట్టుకొనిపోవుచున్నారు. కాబట్టి ఆసక్తిని పాలించునట్లు జ్ఞానము తోడుగా ఉండవలెను. మరియు ఇప్పుడు ఆసక్తి జాగ్రత్తకు కారణమాయెనని చెప్పబడుచున్నది, ఏలయనగా అపొల్లో జాగ్రత్తగా బోధించుటకు తన్నుతాను అప్పగించుకొనెను. అయితే సువార్తలో ఇంకను సంపూర్ణముగాను పరిపూర్ణముగాను ఉపదేశము పొందని ఆ మనుష్యుడు క్రీస్తును అంత జాగ్రత్తగాను ధైర్యముగాను ప్రకటించినయెడల, అతడు అప్పటికి ఎరుగనిదానిని మరి పరిపూర్ణముగాను సంపూర్ణముగాను ఎరిగియున్నవారు, తమ శక్తి కొలది క్రీస్తు రాజ్యమును ముందుకు సాగించుటకును వృద్ధిచేయుటకును ప్రయత్నింపనియెడల, వారు ఏ సాకును కలిగియుండ నిరీక్షింతురు? కాబట్టి ఆసక్తి అరుదైనదియు విశిష్టమైనదియునైన వరము గనుక లూకా దానిని ఆత్మకు ఆరోపించుచున్నాడు; అపొల్లో తన మనస్సు యొక్క సహజ ప్రేరణచేత కదిలింపబడి పురికొల్పబడెనని నేను దానిని వివరింపను, పరిశుద్ధాత్మ ప్రేరేపణచేతనే అట్లాయెనని వివరించుచున్నాను.

1193 "Institutio," ఉపదేశము. 1194 "Initient," ప్రవేశపెట్టును (దీక్షనిచ్చును). 1195 "Avelli," వేరుపరచుట. 1196 "Quae esset zeli moderatio," ఆసక్తిని మితపరచుటకు.

26. ప్రిస్కిల్ల ... అతని మాటలు విని. ఒక వాక్చాతుర్యము గల మనుష్యుడు తరువాత బహిరంగముగా పలుకవలసిన సంగతులను వారు అతనికి సన్నిహితముగాను ఏకాంతముగాను అప్పగించుటచేత, ప్రిస్కిల్లయు అకులయు స్వార్థప్రేమకును మరియొకని సద్గుణమును చూచి అసూయపడుటకును ఎంత దూరముగా ఉండిరో దీనినిబట్టి కనబడుచున్నది. అతడు శ్రేష్ఠుడైయుండిన కృపయందు వారు శ్రేష్ఠులు కారు; బహుశా సమాజములో వారు తృణీకరింపబడియుండవచ్చును. మరియు వాక్చాతుర్యమునందును లేఖనముల వాడుకయందును తమకంటె మరి బాగుగా సిద్ధపడియున్నట్లు తాము చూచుచున్న అతనికి వారు మిక్కిలి శ్రద్ధగా సహాయము చేయుదురు; తత్ఫలితముగా వారు మౌనముగా ఉండగా, అతని మాట మాత్రమే వినబడును.

మరియు, ఒక చేతిపనివానిచేత మాత్రమే కాక ఒక స్త్రీచేత కూడ తాను బోధింపబడుటకును ఉపదేశింపబడుటకును ఒప్పుకొనుటలో అపొల్లోయందుండిన వినయము కొద్దిది కాదు. అతడు లేఖనములయందు ప్రవీణుడై వారిని మించియుండెను; అయితే క్రీస్తు రాజ్యమును సంపూర్ణము చేయుట విషయములో, అంతగా తగిన పరిచారకులు కారని కనబడువారే అతనికి మెరుగుపెట్టి అలంకరించుచున్నారు. మరియు ఆ కాలములో స్త్రీలు, పోపు మతస్థులు కోరునంతగా దేవుని వాక్యమును ఎరుగనివారు కారని మనము చూచుచున్నాము; ఏలయనగా సంఘములోని ముఖ్య బోధకులలో ఒకడు ఒక స్త్రీచేత ఉపదేశింపబడెనని మనము చూచుచున్నాము. అయినను దేవునిచేతను స్వభావముచేతను నియమింపబడిన క్రమమును తాను తలక్రిందుచేయకుండునట్లు, ప్రిస్కిల్ల బోధించు ఈ కార్యమును ఇంటిలో, తన సొంత గృహములోనే, జరిగించెనని మనము జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను.

27. అతడు వెళ్లదలచినప్పుడు. అపొల్లో ఏ కారణముచేత అకయకు వెళ్లగోరెనో లూకా తెలియజేయుటలేదు. అయినను అతడు ఏ స్వంత లాభముచేతను ఆకర్షింపబడలేదని, సువార్తను వ్యాపింపజేయుటలో మరి సమృద్ధియైన ఫలము అక్కడ కనబడినందుననే వెళ్లెనని మనము వాక్యభాగమునుండి [సందర్భమునుండి] గ్రహించుచున్నాము; ఏలయనగా సహోదరులు తమ హెచ్చరికచేత అతనిని మరి ఎక్కువగా ప్రోత్సాహపరచి, అతడు అప్పటికే పరుగెత్తుచుండగా అతనిని పురికొల్పిరి. సంఘము యొక్క సమష్టి ప్రయోజనము కొరకు కానియెడల వారు అట్లు చేసియుండరు. ఏలయనగా తాము అప్పటికే ఎవని నమ్మకమైన శ్రమను ఉపయోగించుకొనుచుండిరో, తరువాత కూడ ఎవనితో తమకు అవసరముండునని ఎరిగియుండిరో, అట్టి మనుష్యుని మరియొక స్థలమునకు వెళ్లుమని బతిమాలుట, ఏదో మేలైన ప్రతిఫలము కనబడితేనే గాని, అసంబద్ధమైన కార్యమై యుండును. మరియు ఎఫెసులోని సహోదరులు ఆ మనుష్యునికి బసను ఏర్పాటు చేయవలెనని మాత్రమే కాక, అతనిని బోధింపనియ్యవలెనని కూడ అకయలోనివారికి వ్రాసిరని నేను గ్రహించుచున్నాను. ప్రతి మనుష్యునికి సంఘము యొక్క క్షేమాభివృద్ధికొరకై పరిశుద్ధాత్మ అనుగ్రహించిన వరములు పాతిపెట్టబడియుండకుండునట్లు, ప్రతి మంచి మనుష్యుని మన సాక్ష్యముచేతను సమ్మతిచేతను [ఓటుచేతను] ఘనపరచుటకు మనము ప్రయత్నించునప్పుడు, అదియే నిజముగా పరిశుద్ధమైన సిఫారసు.

అతడు వచ్చినప్పుడు. అతడు తన మనస్సులో అప్పటికే సంకల్పించుకొనియుండిన ఆ ప్రయాణమునకు సిద్ధపడుమని అతనిని హెచ్చరించినప్పుడు, దానిని అప్పటికే అనుభవముచేత ఎరిగియుండిన సహోదరులు దీనిని ముందుగా చూచిరి. మరియు అతడు విశ్వాసులకు చాల సహాయము చేసెనని చెప్పబడుటను మనము రెండు విధములుగా గ్రహింపవచ్చును: అంతగా సిద్ధపడియుండనివారికి అతడు సహాయము చేసి, వారి శత్రువుల గర్వమును అణగద్రొక్కుటకు వారికి ఆధారముగా నిలిచెను; ఏలయనగా బలవంతముగా లొంగదీయబడితేనే గాని ఎన్నడును లొంగని అనుభవజ్ఞులైన పాత శత్రువులతో కఠినమైన పోరాటము చేయుటకు ఆయుధమును సిద్ధముగా కలిగియుండుట ప్రతి మనుష్యునికి సాధ్యము కాదు; లేక శత్రువుల ఎదురుమాటలచేత కదిలింపబడి వారి విశ్వాసము తప్పిపోకుండునట్లు అతడు వారికి సహాయము చేసెను; ఇది బలహీనులకు తరచుగా సంభవించును. వారు రెండు విధములుగాను సహాయము పొందిరని నేను గ్రహించుచున్నాను: మొదటిది, నేర్పరియు అనుభవజ్ఞుడునైన సేనాధిపతి వారికుండెను గనుక వారు పోరాటములో విజయము పొందిరి. రెండవది, వారి విశ్వాసము తొట్రిల్లు అపాయము లేకుండునట్లు అది క్రొత్త ఆధారముచేత బలపరచబడెను. మరియు అతడు యూదులతో బహిరంగముగా వాదించెనని చెప్పుచు, ఈ ధైర్యముచేతను స్థిరత్వముచేతను సహోదరులు సహాయము పొందిరని లూకా సూచించుచున్నట్లు కనబడుచున్నది. ఏలయనగా వెలుగునుండి పారిపోకుండుట ఆసక్తికిని ధైర్యమునకును సూచనయై యుండెను. వాక్యము చివర కృపద్వారా అను మాటలు వాడబడియున్నవి గనుక, అవి ముందు వచ్చిన విశ్వసించిరి అను మాటతో పొసగును, లేక అతడు సహోదరులకు చేసిన సహాయమునకు అన్వయింపవలెను. మొదటి వివరణ ఏమాత్రము కఠినమైనది కాదు. ఏలయనగా దాని భావము ఇదియై యుండును: విశ్వసించునట్లు విశ్వాసులు దేవుని కృపచేత వెలిగింపబడిరి; దేవుని ఉపకారముచేత అప్పటికే విశ్వాసమునకు పిలువబడిన సహోదరులు ముందుకు సాగింపబడిరని అతడు చెప్పినట్లున్నది. అయినను అపొల్లో తాను పొందిన కృపను సహోదరులతో పంచుకొనుటచేత వారికి సహాయము చేసెను అను మరియొక అర్థము మరి బాగుగా పొసగుచున్నట్లు కనబడుచున్నది. కాబట్టి కృపద్వారా అనునది పొందిన కృప యొక్క కొలతప్రకారము అను భావమునిచ్చును.

1197 "Illis longe superior," మరియు వారికంటె బహుగా శ్రేష్ఠుడు.

28. అతడు యూదులను జయించెను. అపొల్లోకుండిన ఆ సామర్థ్యము (అనగా అతడు పరిశుద్ధ లేఖనములయందు ప్రవీణుడై యుండుట) దేనికి ఉపయోగపడెనో దీనినిబట్టి కనబడుచున్నది; అనగా శత్రువులను ఖండించి జయించుటకు అతనికి బలమైనదియు శక్తిగలదియునైన ఋజువు ఉండెను. మరియు వాదము యొక్క సారాంశము, యేసే క్రీస్తు అని, క్లుప్తముగా చెప్పబడియున్నది. ఏలయనగా క్రీస్తు విమోచకుడుగా వాగ్దానము చేయబడెనన్నది యూదులలో వివాదములేనిదై యుండెను; అయితే మరియ కుమారుడైన యేసే ఎవనిద్వారా రక్షణ అర్పింపబడెనో ఆ క్రీస్తు అని వారిని ఒప్పించుట కఠినమైన కార్యమై యుండెను. కాబట్టి లేఖనముల సాక్ష్యములు మరియ కుమారునియందు నెరవేర్చబడెనని ఋజువు చేయునట్లును, దానినిబట్టి ఆయనే క్రీస్తు అని నిర్ధారించునట్లును అపొల్లో క్రీస్తు పరిచర్యను గూర్చి వాదించుట అవసరమై యుండెను.

మరియు, లేఖనము బోధించుటకు మాత్రమే కాక, ఇష్టపూర్వకముగా లోబడని అనుసరింపనివారి మొండితనమును విరుగగొట్టుటకును ప్రయోజనకరమైనదని ఈ స్థలము సాక్ష్యమిచ్చుచున్నది. ఏలయనగా రక్షణకొరకు తెలిసికొనవలసిన సంగతుల యొక్క స్పష్టమైన నిదర్శనము అక్కడ లేనియెడల మన విశ్వాసము చాలినంత స్థిరముగా ఉండదు. నిశ్చయముగా ధర్మశాస్త్రమును ప్రవక్తలును ఎంత గొప్ప వెలుగును కలిగియుండెననగా, అపొల్లో వ్రేలితో చూపించినట్లు యేసే క్రీస్తు అని వాటిద్వారా స్పష్టముగా ఋజువు చేయగలిగినయెడల, సువార్త చేర్చబడుట కనీసము క్రీస్తును గూర్చిన పరిపూర్ణ జ్ఞానము లేఖనమంతటినుండి [వెదకి] పొందబడునట్లు చేయవలెను.

కాబట్టి లేఖనము అస్పష్టమైనదియు సందేహాస్పదమైనదియునని పోపు మతస్థులు చెప్పుట దేవునికి విరోధముగా చేయబడు అసహ్యమైన దూషణయై యున్నది. ఏలయనగా స్పష్టమైనదియు జయింపశక్యముకానిదియునైన సత్యము ఆయన మాటలలో కనబడకపోయినయెడల, దేవుడు ఏ ఉద్దేశముతో మాటలాడియుండును?

1198 "Veteranos," అనుభవజ్ఞులైన (పాత యోధులైన). 1199 "Superiores essent," విజయము పొందవచ్చును.

మరియు మనము సంఘ అధికారమునకు నిలిచియుండవలెనని, వారు లేఖనములనుండి మతభేదులతో వాదింపకూడదని వారు నిర్ధారించుచున్నారు గనుక, వారి కుతర్కము లూకాచేత చాలినంతగా ఖండింపబడుచున్నది. ఏలయనగా యూదులకంటె మొండివారు మరెవరును లేరు గనుక, అపొల్లో ఏ ఆయుధములను నమ్మి వారిని జయించెనో, ఆ ఆయుధములు సమస్త మతభేదులకు విరోధముగా మనకు చాలవేమో అని మనము భయపడనక్కరలేదు; ఏలయనగా వాటిచేత సమస్త దోషములకు అధిపతియైన అపవాదిమీద మనము విజయము పొందుచున్నాము.