Section 63 (Page 311)
IGNORANTIA.
quid in spiritalibus fieri.
Quacunque enim progressi fuerint, lib. n. obligabuntur, et a recta ratione 1caecutientes circa veritatem in °5'AIssxixiv' tantum, uti eum qui est a Nu Propatoris ipsorum emissus Sermo, 9in 2deminorationem eum emissum dicant.
Nun enim perfectum a perfecto Bytho progeneratum jam non potuisse earn quae ex eo est emissionem facere perfectam, sed obcsecatam circa agnitionem et inagnitudinem Patris : et Salvatorem symbolum mysterii hujus ostendisse in eo qui a nativitate caecus fuit, quoniam sic caecus emissus est a Monogene iEon, id est ignorantia: ignorantiam et o. c ecitatem commentientes Verbo Dei, secundam secundum eos a Propatore emissionem habenti.
Admirabiles sophistae, et altitudines investigantes incogniti Patris, et superccelestia sacramenta enarrantes, in quw cupiunt angeli prospicere, uti discant quoniam a i pcl i. 12.
Nu ejus Patris, qui super omnia est, emissum Verbum caecuin
emissum, id est ignorans Patrem qui se emisit !
Et quemadmodum, o vanissinu sophistae, Nus Patris, immo etiam 3et ipse Pater, cum sit Nus et perfectus in omnibus, imperfectum et caecum iEonem emisit suum Logon, cum possit statim et agnitionem Patris cum eo emittere?
Quemadmodum Christum 4postgenitum quidem reliquis, perfectum autem dicitis emissum ; multo magis igitur qui est eo aetate provectior Logos, ab eodem Nu perfectus utique emitteretur, et non caecus : nee ille rursus plus caecos, quam se, iEonas emitteret, quoadusque Sophia vestra semper exesncata, tantam malorum enixa est substantiam.
Et hujus malitiae causa est pater vester : magnitudinem enim et virtutem patris causas ignorantiae esse dicitis, Bytho assimilantes eum, et nomen hoc ei apponentes innominabili Patri.
Si autem ignorantia malum, omnia autem mala ex ea floruisse definitis, hujus autem causam magnitudinem et virtutem Patris dicentes, malorum factorem eum ostenditis.
Id enim quod non potuerit contemplari magnitudinem ejus, causam dicitis mali.
Sed si qui dem impossible erat Patri, notum semetipsum ab initio his, quae 1 An. cweutienles.
Mass. follows have been /car' iXdrrunrw.
Cf. deminotho Cl. and Voss. reading circumeunratio, p. 321.
£111», may have grown tet. out of the context.
3 Deminorationem eum. Gracum ixrri- * el is added from the An. MS. ptipn alias Labem vcrtere solet.
Ge. Mas4 Postgenitum quidem rdiqu-i*]' Av&SUET and Stieben copy him ; still there yovor Xoijtocs.
Gr. t& \oivuv is no mention made here of the Valentiwould have been better ; and in the nian Labes, but of a degenerating PieLatin, proyenitum.
Ab. omits quiroma.
The Greek term is more likely to dem.
20—2
NEQUE CAUS^ EST lib. n. ab eo facta sunt, facere, inincusabilis erat, 1qui non poterat igno05AIssxnT' rantiam auferre eorum qui post se sunt.
Si autem postea volens g. im earn quae secundum progressionem emissionum aucta fuerat ignorantiam, et inseminatam /Eonibus, auferre potuit, inulto magis prius earn quae nondum erat, ignorantiam volens non permitteret fieri.
Quoniam igitur quando voluit agnitus est, non tantum jEonibus, sed et his qui in novissimistemporibuseranthominibus; non volens autem ab initio agnosci, ignoratus est: causa ignorantiae secundum vos est voluntas Patris.
Si enim praesciebat haec sic futura, quare utique, priusquam fieret, non abscidit igno rantiam ipsorum, quam postea, velut ex poenitentia, curat per emissionem Christi 2 Quam enim per Christum agnitionem omnibus
fecit, multo ante poterat facere per Logon, qui et 2primogenitus erat Monogenics.
Vel si praesciens voluit fieri haec, semper perseverant ignorantiae opera, et nunquam practereunt.
Quae enim ex voluntate Propatoris vestri facta sunt, perseverare oportet cum voluntate ejus qui voluit : vel si practereunt haec, cum his praeteriet et voluntas ejus, qui substantiam ea habere voluit.
Quid enim et discentes requieverunt iEones, et perfectam agnitionem perceperunt, 3quoniam incapabilis est et incomprehensibilis Pater ?
Hanc autem agnitionem habere potuerunt priusquam in passionibus fierent: non enim deminorabatur magnitudo Patris ab initio scientibus his quia incapabilis et incomprehensibilis est Pater.
Si enim propter immensam magnitudinem ignorabatur, et propter immensam dilectionem impassibiles debebat conservare eos qui ex se nati erant, quoniam nihil prohibebat, sed magis utile erat, ab initio cognovisse eos, quoniam incapabilis et incomprehensibilis est Pater.
CAP. XXIII.
Quoniam Sophia nunquam in ignorantia et in deminoratione est.
Quomodo autem non vanum est, quod etiam Sophiam ejus dicunt in ignorantia, et in deminoratione, et in passione fuisse ?
Haec enim aliena sunt a Sophia et contraria, sed nec affectiones ejus sunt.
Ubi enim est improvidentia et ignorantia utilitatis, ibi 1 An. quum. correct thereby the statement p. Si, n. 3. a i. e.
Nus. I. i. 2. cf. III. § 6, and 3 ixwpvroi xal aKaTdX-rjTTOs.
I. i. 4.
IGNORANTI^
BYTHUS.
Sophia non est.
Non jam igitur Sophiara passum iEonem vocent; lid. ii. sed aut vocabulura ejus, aut passiones prsetermittant.
Et plenitudinem autem universam non dicant spiritalem, si intra ipsam '• iEon hie, cum esset in passionibus tantis, conversatus est.
Hacc enim ne anima quidem fortis, non dicam • spiritalis substantia, percipiet.
Quomodo autem rursus Enthymesis ejus cum passione procedens separatim poterat fieri ?
Enthymesis enim esse intelligitur 1erga aliquem, ipsa autem seorsum nunquam fiet.
Exterminatur enim et absorbetur mala a bona Enthymesi, quemadmodum aegrimonium ab incolumitate.
Quse enim erat 2prior Enthymesis m. hi. passionis ?
Exquirere Patrem, et magnitudinem ejus considerare.
Quid autem suasa est postea, et convaluit J Quoniam incomprehensibilis, et qui inveniri non possit, est Pater.
Non igitur bonum erat, quod vellet cognoscere Patrem, et propter hoc esset passibile; sed quando suasa est quoniam 3investigabilis esset Pater, et conp. 21, n3.
valescens.
Sed ille ipse Nus qui quaerebat Patrem, cessavit secun dum eos adhuc quterere, discens quoniam incomprehensibilis est Pater.
CAP. XXIV.
Ostensio quomodo neque Enthymesis sine JEone propriam habuerit substantiam, neque passio sine Enthymesi est. g. lsi.
Quemadmodum igitur Enthymesis poterat separata concipere passiones, qute et ipsfc aftectiones ejus erant ?
Affectio enim 1erga aliquem fit, ipsa autem seorsum non potest esse,nec constare.
Non solum autem instabile hoc est, sed etiam contrarium ei, quod est a Domino nostro dictum :
Quterite, et invenietis.
Dominus enim Matt. vH. 7. quserendo et inveniendo Patrem, perfectos consummat discipulos.
Is autem qui sursum est Christus ipsorum, per id quod preecepit iEonibus non quaerere Patrem, suadens quoniam etsi multum laboraverint non eum invenient, perfectos eos consummavit.
Et 4 [se quidem] perfectos aiunt in eo quod dicant invenisse si quidem 1 Erga, trepl, p. 14, n. 4 ; 317,11.1. xi. 33. Bill, «up.15. ri ine^iyylaaTOv tou a Prior —pastionie, the Greek conwarpis reddidit inventigabile Patris. Gr.
8truction.
4 Grabk proposes se quidem which 3 InvestigdbUW] Pro ininvcstigabili seems requisite.
Authority is in favour accipiendum ett, quod Graici ire^ixvlaof si quidem, but the Ar. MS. omits otok vocant, quemadmodum etiam Horn. et siquidtm .... jEonas autem.
ENTHYMESIS
ltb.ii.ixit. Bythum ipsorum: ^Eonas autem in eo, quod suasi sint quoniam ' investigabilis est qui ab eis inquirebatur.
Cum igitur ipsa Enthym'ass.jii. mesis non posset sine ^Eone separatim consistere, adbuc majus inferunt mendacium de passione ejus, separatim rureus dividentes earn, et hanc esse substantiam dicentes materiae.
Quasi non esset lumen Deus, nec adesset Sermo qui posset eos arguere, et evertere nequitiam ipsorum.
Utique enim quodcunque sentiebat JEon, hoc et patiebatur ; et quod patiebatur, hoc et sentiebat : et non aliud erat apud eos Enthymesis ejus, nisi passio incomprehensibilem comprehendere excogitantis, et passio Enthymesis: impossibilia pp. sb, n. 2. enim sentiebat.
Quemadmodum itaque poterat affectio et passio i«,'n.3,'4 ab Enthymesi seorsum separari, et substantia tantae materiae fieri, quando ][et] ipsa Enthymesis passio erat, et passio Enthymesis ? pp. 20,21.
Nec igitur Enthymesis sine iEone, nec affectiones sine Enthymesi
separatim habere possunt substantiam ; et soluta est et hie rursus regula ipsorum.
CAP. XXV.
Quoniam neque dissolvi, neque pati JEon poterat, cum esset spiritalis, et in his quoe similia erant conversans.
Quemadmodum autem et solvebatur et patiebatur ./Eon?
Siquidem ejusdem substantia; cujus et Pleroma erat; Pleroma autem universum ex Patre.
Quod enim simile est, in simili non dissolvetur in nihilum nec perire periclitabitur, sed magis perseverabit et augescet; quemadmodum ignis in igne, et spiritus in spiritu, et aqua in aqua : quu autem sunt contraria, a contrariis patiuntur, et vertuntur, et exterminantur.
Et sic si fuisset luminis emissio, non pateretur nec periclitaretur in simili lumine, sed magis eftulgesceret et augesceret, quemadmodum dies a sole : etenim Bythum imaginem 2patris sui esse dicunt.
Quaccunque sunt peregrina et sibi extranea animalia atque contraria 3natura periclitantur et corrumpuntur
: quae autem sibi assueta sunt et cognata, nullum patiuntur periculum in eo conversantia, sed et salutem et vitam ex eo acquirunt.
Si igitur 4[et] ejusdem substantias cujus
et is omitted in the Clehm., lentinians.
Seep.
33, n. 3; 43, n. 1.
Arund., Mkrc. i. and Voss. MSS.
3 havrla rjj <pvaei.
The Ahund. and 1 Patris sui.
Sophia, though a femiVoss.
MSS. have naturce. nine JEon, was said to be the sire of 4 et is added from the Akund. MS.
Enthymesis, c. xivii. the Mater of Vael oDv ko.1 6/j.oovffios.
CONSUBSTANTIALIS.
et univcrsum Pleroma, ex eo emissus fuisset hie JEon, nunquam lib.it.kv.
OR.ll. xxvii demutationem perciperet, cum esset in similibus et assuetis converMAS?sans, spiritalis in spiritalibus.
Timor enim et expavescentia, et passio, et dissolutio, et talia, in his quidem quae sunt secundum nos et corporalibus fortassis fiant a contrariis : in spiritalibus autem et diffusum habentibus lumen, jam non tales consequuntur calamitates.
Sed mihi videntur ejus passionem, qui estapud Comicum 'Menandrum valde amans et odibilis, ^Eoni suo circumdedisse.
Magis enim infeliciter amantis cujusdam hominis apprehensionem, et mentis conceptionem habuerunt, qui luce finxerunt, quam spiritalis et divinse substantife.
CAP. XXVI.
Quoniam Patris exquisitio et investigatio magnitudinis ejus, neque passionem neque labern, sed statum per fections faciebat in Atone.
Supeb hsec quoque excogitare de quterendo perfectum Patrem, et velle intra eum fieri, et habere ejus comprehensionem, non ignorantiam nec passionem poterat inficere, et hoe JEora spiritali ; sed magis perfectionem et impassibilitatem et veritatem.
Nec enim ipsi, cum sint homines, excogitantes de eo qui ante ipsos est, et velut jam comprehendentes perfectum, et intra ejus constituti agnitioneni, dicunt semetipsos 2 [non] in passione consternationis esse, sed magis in agnitione et apprehensione veritatis.
Etenim Salvatorem, Queerite, et invenietis, discipulis propter hoc dixisse dicunt, ut eum, qui ab ipsis per excogitationem fictus est super fabricatorem omnium, inenarrabilem Bythum quserant : et semetipsos perfectos esse volunt, quoniam inquirentes invenerunt perfectum, cum adhuc sint in terra: eum autem qui intra Pleroma sit iEonem, totum spiritalem, quserentem Propatorem, et intra magnitudinem ejus 1 Menandrum.
Grabius et Mabs. augebat.
Cf. Men. et Philem. Reliquiw.
Edidit A. Meineke, p. r 16.
Stierem. illiquid ad hunc locum observare nvbis- * The Cl., Alt., Vosb. and Mebc. ii.
MSS. insert non, as also the earlier que prodere supersederunt, ad quam Menandri fabulam Irenams alluserit.
Con editions ; it marks a not unusual con stat, Menandrum scripsisse fabulam bluroiufvos inscriptam, cujus argumenstruction in the Greek ; o65l yap avrcl . . . ipaaiv avrois /ijj iv Tr&dei iwoplas ctyai, tumhoc fuisse videtur: Thrasonidcs miles liaWov Si k.t.X.
/ii) only serving to mark a connexion with the preceding ardenlissime amabat puellam, cujus acerrimum odium in se eo ezcilabat, quod negative proposition. inepta ac stolida jactanlia facinora sua
INCONSTANTI^
lib. ii. conantem fieri, et comprehensionem paternse veritatia concupisxxvii?' centem habere, in passionem dicunt recidisse
: et passionem talem, Mx*»i' ut 1 nisi ei occurrisset virtuti, quae omnia firmat, dissolutua fuisset in universam substantiam, et exterminatus.
CAP. XXVII.
Quoniam non capit sEoncm infra Pleroma desiderium passionis percepisse.
Vesana est hsec precsumptio, et vere destitutorum a veritate m. its. sensus hominum.
Quoniam enim JEon hie raelior est quani ipsi, et vetustior, ipsi quoque confitentur secundum suam regulam, dicentes se esse conceptual Enthymeseos ejus jEonis qui passus est, ita ut sit hie iEon Matris ipsorum pater, id est avus ipsorum.
Et posterioribus quidem nepotibus exquisitio Patris veritatem,
et perfectionem, et confirmationem, 2et eliquationem a fluxibili materia facit, sicut dicunt, et reconciliationem ad Patrem : avo autem ipsorum hsec eadein inquisitio ignorantiam, et passionem, et expavescentiam, et timorem, et consternationem 3infecit, ex quibus et substantiam materise factam dicunt.
Exquirere ergo et investigare perfectum Patrem, et concupiscentiam communicationis cum eo et unitatis, sibi quidem salutare fieri; iEoni autem, a quo et genus habent, dissolutionis et perditionis causam fuisse dicentes,' quomodo non per omnia incongruum, et fatuum, et irrationabile?
Et qui assentiunt his, vere caeci, csecis 4ducatoribus utentes, juste et corruunt in subjacentem ignorantiae profundum.
CAP. XXVIII.
Quomodo de semine ipsorum sermo universus instabilis ostenditur : et quoniam non ignoravit Demiurgus in eum seminis depositionem.
Qualis est autem et de semine ipsorum sermo, conceptum o. 1a quidem ilium secundum figurationem eorum qui sunt erga Salvatorem angelorum a Matre informe, et sine specie, et imperfectum ; depositum autem in Demiurgum, nesciente eo, ut per eum in earn animam qiue erat ab eo sseminatam, perfectionem et formationem 1 Cf. p.
15.
4 Grace oirryoU.
Cf. p.
149.
3 koI StiXtanov ttjs {rypas i'Xijs.
8 i. e. t& aitaph).
The Clerm. MS.
• iveirolrioc.
Cf. c. xxvi.
3. has scminatam.
ET IGNORANTIiE
SEMEN.
percipiat?
Primum quidem est dicere, quoniam imperfecti, et infigumb.ii. rati, et informes hi sunt angeli, qui sunt 1erga Salvatorem ipsorum : "Jy^ *„"• siquidem secundum illorum speciem conceptum tale quid generatum
'• est.
Post deinde, quod dicant ignorasse Fabricatorem earn quae fuit seminis in eum demissio, et iterum earn quae facta est per eum in hominem seminatio, futile verbum et vanum, 2 quod nullo modo ostendi possit.
Queinadmodum enim ignoravit illud, si substantiam aliquam et qualitatem propriam habuisset ipsum semen ?
Si autem sine substantia, et sine qualitate, et nihil erat, consequenter ignoravit illud.
Quae enim propriam quandam ""motionem, et quali tatem, vel caliditatis, vel velocitatis, vel dulcedinis habent, vel claritatis cujusdam differentiam, nec homines quidem lateant, cum sint cumhominibus; * in tantum abest ut fabricatorem hujusuniversitatis Deum : apud quern juste non est agnitum semen ipsorum, cum sit sine qualitate universae utilitatis, et sine substantia omnis
actionis, et in totum nihil exsistens.
Et propter hoc mihi videtur etiam Dominus dixisse :
Omnis sermo otiosus, quern locuti fuerint Matt. xu. 30. homines, reddent pro eo rationem in die judicii.
Omnes enim quicunque tales sunt otiosos sermones in aures hominum immittentes, assistent in judicio, rationem reddituri de his, quae vane conjecerunt, et mentiti sunt adversus Deum, in tantum ut semetipsos dicant propter seminis substantiam agnoscere spiritale Pleroma, eo homine, qui est intus, demonstrante eis verum Patrem :
5 opus enim esse animali sensibilibus erudimentis:
Demiurgum autem universum semen hoc, Matre deponente, suscipientem in semetipsum, omnia omnino ignorasse, et nullum sensum eorum quae Jerga Pleroma sunt, habuisse.
CAP. XXIX.
Quoniam si in eum depositum fuisset semen, non potuisset ignorare ea quae sunt super eum.
Et se quidem spiritales esse, quoniam particula quaedam universitatis Patris in anima ipsorum deposita est, cum ex eadem 1 erga, nrtpi. montiionem.
We might quite expect * Grace ivairbheiKTOv.
Nam Gracoalso the philosophical term Klirqaw. rum more ostctidere tape pro prdbare 4 vapd. roaovrov XciTret Srt rbv Arjdicit Interpret. Bill. fuovpyov ... (oi \dffoiev).
Ghabk has notionem.
But the 5 Grace, supr. p. 55, (fSei tap t<?
MSS. have either the above reading or Tj/vxucy ko! al<r6rirui> iraiSevudTuv.
FORMATIONS
VALENTINIANiE
lib. ii. substantia habeant animas, ex qua et Demiurgus, sicut dicunt, °MAssxff nunc autera semel universum suscipientem semen a Matre, et *'* * habentem in se, animalem perseverasse, et nihil in totum sensisse o. im. eorum qua? sunt superiora, quae hi semetipsos intelligere, dum adhuc sunt in terra, gloriantur, quomodo hoc non super omnem irrationabilitatem est I Etenim idipsum semen horum quidem animabus agnitionem attribuisse et perfectionem ; ei autem qui eos fecit Deo ignorantiam attribuisse putare, vere vesanorum est, et in totum mente destitutorum.
Adhuc etiam vanissimum est quod dicunt, in hac depositione figurari illud et augescere, et paratuin fieri ad susceptionem perfecta? rationis.
Erit enim ei materia? m. 141 admixtio, quam 'ex ignorantia et labe volunt habuisse substantiam, aptior et utilior, quam fuit paternum lumen ipsorum : si quidem secundum illius inspectionem natum, informe et infiguratum fuit :
ex hac autem formationem, et speciem, et augmentum, et perfec tionem assumpsit.
CAP. XXX.
Quomodo contraria de Matre et Labe ejus consilia decreverunt.
Si enim quod est a Pleromate lumen, causa fuit spiritali, ut neque formam, 2neque speciem, neque magnitudinem haberet propriam ; qua? autem hue est descensio, hsvc universa addidit ei, et ad perfectionem deduxit, multo 3 operabilior et utilior videbitur qua? est hie convorsatio quam et tenebras dicunt, quam fuit paternum lumen ipsorum.
Quomodo autem non 4 [est] ridiculum, Matrem quidem ipsorum in materiam periclitatam dicere, uti pene surfocaretur, et «paulo minus corrumperetur, nisi vix tunc superextendisset se et "exsilisset ex semetipsa, adjumentum percipiens a Patre: semen autem ejus in hac eadem materia augescere, et formari, et aptum ad susceptionem perfecti 7 sermon is expediri : et hoc in dissimilibus.
1 The Abund. MS. has ex ignorantia and Arund. MSS., and the Greek would suppress it ; jnis 5^ 01»ycXoiov. labe; but if the ft» 5tot ivoip be resolved, 5 Kal fUKpbv diroSeoixTav rov <pt)a~ ex ignorantia labia would be the more consistent regimen.
See pp.
17, 186. prpai.
« Cf. p. It}, n. I. a neque speciem.
These words, omit 7 Sermoni».
Kationem autem puto ted by Grabe and Massuet, are added from the Arund. MS. potiu* quam sermonem vniendum fuisge 3 Git. and early Edd. oplnbilior.
* est is omitted both by the Clehm.
Xiyov, prout aliquotics hie et lib. I. bene reddidit.
Grade.
VANITAS.
et in insuetis ebullicns, sicut ipsi dicunt, contrarium esse terrenum ub. n.***.
....
... r_ ....
0H.11.XXX11.
spmtali, et spiritale terreno ?
Quomodo igitur in contrarns et in lt^llinsuetis parvum emissum, quemadmodum dicunt, et augescere, et formari, et ad perfectionem pervenire potuit ?
CAP. XXXI.
Quod neque concepiio neqae generatio seminis fuerit.
Annuo etiam et ad hsec qiue dicta sunt requiretur, Utrunine semel enixa sit Mater illorum semen, ut vidit angelos, an particulatim ? Sed si quidem simul et semel, quod exinde conceptum, nunc jam non erit infantile : superflua est igitur in eos qui nunc sunt, homines descensio ejus.
Si autem particulatim, jam
non secundum figuram eorum, quos vidit angelos, fecit conceptionem : simul enim eos et semel videns et concipiens, semel enixionem debebat fecisse, quorum Jde sernel conceperat figuras.
Quid autem, quod angelos cum Salvatore simul videns, illorum quidem imagines concepit, Salvatoris autem non, qui est decorior super illos ?
Annumquid non placuit ei hie, et propter hoc non concepit 8 in eum !
Quomodo autem Demiurgus quem psychicum vocant, g. 155. propriam secundum eos magnitudinem et figuram habens, emissus est secundum suam substantiam perfectus ; quod autem spiritale est, quod etiam operosius oportet esse quam animate, imperfectum emissum est, et opus ei fuit ut in animam descenderet, ut in ea formaretur, et ita perfectum exsistens, paratum fiat ad suscipiendum perfectum 3verbum.
Si igitur in terrenis hominibus et in animalibus formatur, jam non secundum angelorum similitudinem est, quos dicunt lumina, sed secundum eorum qui sunt hie homines.
Non enim angelorum habebit similitudinem et speciem, sed animarum, in quibus et formatur : quomodo aqua in vas missa, ipsius vasis habebit formam, 4et jam si gelaverit in eo, speciem habebit vasculi, in quo gelavit, quando ipstc animre corporis habeant figuram ; ipsi enim adaptati sunt vasi, quemadmodum pnediximus Si igitur et illud semen hie coagulatur et formatur, hominis figura erit, sed non angelorum formam habens.
Quomodo igitur ad imagines angelorum illud semen est, quod secundum similitudinem hominum 1 Both the Cl. and An. MSS. have tettigendum autem intuita vel simile ver- <le semel ; {(t>aird$. Gr. and Mass. adopt bum.
Gb.
Or Grace, kut avTov. inde semel, from the Voss.
3 \6yov, rationcm. a Id, ex MS. Voss. addidi.
Subin4 xal et votc.
Ae. etiam si.
CARO SPIR1TUI
ADVERSATUR.
lib. ii. figuratur ?
Quid autem, cum spiritale esset, opus ei fuit ut in oj^ijcarnem descenderet ? 'Caro enim eget spiritali, si tamen incipiet Mxits'en' salvari, ut in eo sanctificetur, et clarificetur, et absorbeatur mortale l dr. xv m. 2aD immortalitate : spiritali autem in totum non est opus eorum, s cor. v. 4.
^U8e 8unj. jjjc j^on en|m nog ;j]uc]) se(j inu(j nog meliores facit.
Adhuc autem manifestius qui est de semine ipsorum sermo, arguitur falsus, et a quolibet perspici potest, in eo quod dicant eas animas quae habuerint a Matre semen, meliores reliquis fieri : quapropter et honoratas a Demiurgo, et principes, et reges, et sacerdotes ordinatas esse.
Si enim erat hoc verum, pri mus utique Caiphas summus sacerdos, et Annas, et reliqui summi sacerdotes *et legis doctores, et principes populi credidissent Domino, in earn cognationem concurrentes ; et 4ante hoc etiam Herodes rex.
Quoniam autem nec hie, nec summi sacerdotes,
nec qui prseerant, neque clari de populo accurrerunt ei ; sed e contrario qui erant in viis mendici sedentes, surdi, et creci, et a m. im. reliquis conculcabantur et contemnebantur, quemadmodum et Mior. l. s« et Paulus ait:
Videte enim vocationem vestram, fratres, quoniam non multi sapientes <>apud vos, nec nobiles, neque fortes ; sed quw fuerunt contemptibilia mundi, elegit Dews.
Non itaque erant meliores tales animse propter seminis depositionem neque propter hoc honorificabantur a Demiurgo.
Et de eo quidem, quod sit regula ipsorum infirma et instabilis, adhuc etiam et vana, sufficiunt quae dicta sunt.
Nec enim oportet, quod solet dici, universum ebibere mare 6eum qui velit discere quoniam aqua ejus salsa est.
Sed quemadmodum statua g. ix. de luto facta, colorata autem superficie, ut putetur aurea esse qua; sit lutea, quicunque accipiet ex ea particulam qualemcumque, et 7 exaperiens ostenderit lutum, liberabit eos qui veritatem qurerunt 1 Obscurior est Grcecismus in his verClebm. and Voss. MSS. bis.
Greece, ij oap% tov irvcvpariKov * ante hoc.
Cl. and Voss. caet. has.
SeiTot, etye pJWoi aiifcaffai, id est, siqni6 Scripture is loosely quoted ; and dem futurum lit, ut salutem conseqitatur. apud vos corresponds with nothing in Et c. 55.
Si eorum quse super deraithe Greek text, though the Syriac has urgum dicuntur rnysteriorum speculator ^rm«~) et auditor inciperet fieri.
Existimo autem 6 i $4\wr paduv.
Grabe cites in Interpretem, dum in his ac similibus illustration, Athenag.
Leg.
Tavra piv verbis pi\\etv Incipere vertit, cum scqui ofo, piapi airb peyd\av, xal 6\tya iro voluissc, qui Joh. iv.
47. frXXe yap iroWdv^a p^iiclirKuov vptvivoxXol-nper.
&Tro0i>faKcu/, transtulit: Incipiebat enim Koi yap to pi\i Kal otvov SoKtpdfovTes, mon.
Bill. punpif pipet too irarrbi to rav, ci Ka\6r, • Ar. ab immortal!.
SoKipd{ov<rti>.
et let/is doctores, omitted in the 7 The Arund. MS. reads acJiauricns.
VALENTIN1
IMP1ETAS.
a falsa opinione: eodem modo et noa non modicam partem, sed lib.il ea quse sunt 1 maxima continentia regulae ipsorum resolventes GjJA"s*nr' capitula, omnibus quotquot non seduci scientes volunt, quod est xix8nequam, et dolosum, et seductorium, et perniciosum, de schola eorum qui sunt a Valentino, et a reliquis hrereticorum, quotquot Demiurgum, id est, fabricatorem et factorem hujus universitatis, solum exsistentem Deum male tractant, ostendimus, dissolubilem eorum viam manifestantes.
Quis enim sensum habens, et veritatis vel modicum attingens, sustinebit dicentes, super Demiurgum Deum esse alterum Patrem: et alterum quidein esse Monogenem, alterum autem Verbum Dei, quern et in deminoratione emissum dicunt : alte rum autem Christum, quem et posteriorem reliquis iEonibus cum
Spiritu sancto factum esse dicunt : et alterum Salvatorem, quem ne a Patre quidem universorum, sed ab his qui in deminoratione facti sunt iEonibus collatum et congestum dicunt, et necessarie propter deminorationem emissum ? ut nisi in ignorantia et deminutione fuissent ^Eones, secundum eos nec Christus emissus fuisset, nec Spiritus sanctus, nec Horos, nec Soter, nec Angeli, nec Mater ipsorum, nec semen ejus, nec reliqua mundi fabricatio ; sed fuissent omnia deserta ac destituta tot bonis.
Non solum itaque in fabricatorem tantum irreligiosi sunt, labis eum dicentes fructum ; sed et in Christum, et in Spiritum sanctum, propter labem dicentes eos emissos ; et Salvatorem autem similiter post labem.
Quis enim sustinebit reliquum eorum vaniloquium, quod astute parabolis adaptare conantes, et se, et eos qui sibi credunt, in maximam converterunt impietateui !
CAP. XXXII.
Quoniam exsolutionem Pardbolarum impropriam et inconvenientem fictionis sacs faciunt.
Quoniam et parabolas, et actus Domini improprie et inconsequenter inferunt figmento suo, ita ostendimus :
1 11am enim, quam erga duodecimum iEonem dicunt accidisse passionem, conantur ostendere, quod Salvatoris passio a duodecimo Apostolorum
1 Maxima] Mihi dubium non at, timus Interpra reddidit, maxime con tinentia : ego, pracipua ac maximi quin pro maxima, tubstituendum tit, ponderis.
Sic enim clarior at tentut.
Bill. maxime.
Nam quod in Orecco erat (TweKTiKciroTa, id rerbortim tenacit-
CONFEBUNTUR
PASSIO CIIRISTI lib. n. facta sit, et in duodecimo mense. lUno enim anno volunt oj^i.1eum post baptismum prcedicasse.
Sed 2et in ilia qua; profluvium M^s "sanguinis patiebatur, manifeste dicunt ostensum : duodecim enim ' annis passa est mulier, et tangens fimbriam Salvatoris, consecuta est sanitatem ab ilia virtute, qua? egressa est a Salvatore, quam o. 157. pneesse dicunt.
3 Ilia enim quae passa est virtus extensa et in immensum effluens, ita ut periclitaretur 4 per omnem substantiam dissolvi, cum tetigisset primam quaternationem, qua: per fimbriam significatur, stetit, et a passione cessavit.
Hoc ergo quod dicunt duodeciini iEonis passionem per Judam demonstrari, quomodo potest in similitudinem comparari Judas, qui ejectus est de numero duodecimo, nec restitutus est in locum suum ?
JEoa enim, cujus typum Judam dicunt esse, separata ejus Enthymesi, restituta est
sive revocata:
Judas auteni abdicatus est, et ejectus, et in locum ejus Matthias ordinatus est, secundum quod scriptum est: pfcviuV* ^ episcopatum ejus accipiat alius.
Debuerunt itaque dicere, duodecimum ./Eonem ejectum esse de Pleromate, et in locum ejus alium prolatum sive emissum ; si tamen in Juda ostenditur.
Adhuc autem ipse quidem JEon quod sit passus dicunt, Judas autem quod sit proditor.
Patiens autem Christus venit ad pas sionem, et non Judas, et ipsi confitentur.
Quomodo igitur Judas traditor ejus, qui pro nostra salute pati habuit, tvpus et imago m 145. esse 5 poterat passi iEonis2 2.
Sed neque Christi passio similis est passioni iEonis, neque in similibus facta. iEon enim passus est passionem dissolu tions et perditionis, ita ut periclitaretur ipse qui patiebatur et corrumpi : Dominus autem noster Christus passus est passionem hujus libri rcfellit Irenceus, ut in alium
1 These words are read in Greek at p. 77.
In hoc quoque vidctur fuisse seninclinare videatur.
Feuard.
et is restored from the Abend.
MS. tentia Tertullianus lib. advert.
Jud/mos, cap.
8 et lib. 1. advers. Marcionem, cap.
3 Ilia enim.
Ilwc ab Ireturo Grace 15, quod cliam notat Eusebius in Chron. scquentcm in modum prolata fuisse cx I.
Eandem opinionem amplexantur Lactantius, lib. 4, cap.
10.
Julius Africanus lib. de tempor. apud Hieronymum.
Com i.
1, 5, liquet:
IkcIvw yap ii irttBovca 6iW/us luTttvoubrq koX (Is S.-treipovptovva, ment, in Daniclem, Clemens Alexand. lib.
Strom.
Paulas Orosius lib.
7, cHirre Kivtivveveiv avry\v cis &\rjv o&aiav ova- \e\va&cu, aypapUvn ttjs Trpurvs rerpdSoi, capite decimo, quibus acccdere vidctur TTJS 5id TOV KpaffTtiboV ffVpLawOuivVS, ((TTT), KoX iravaaro rod triOovs.
Gbabe.
Augustinus lib. iS, de Civ. D. cap.
54, ct lib. it, cap. 15, tametsi contrarium tueatur lib. 1, de doctrina Christiana, capite * per, Ab. et.
Cf. p.
16, n.
6 poterat passi ^Eonis.
Sed neque... vigesimo octavo.
At vcro hunc Gnoslicorum CiTorem tarn acriter cap.
35 et 39, neque.
The Ab. readings are unintelligi ble, poterat Jionis . . . qua ...et qu<e.
ET PASSIO
SOPHIiE.
validam, et quae non 'accederet ; non solum ipse non periclitatus JJ^Jcorrumpi, sed et corruptum hominem firmavit robore suo, et in
MASS. II.
incorruptionem revocavit.
Et JEoa quidem passus est passionem XX. SI ipse requirens Patrem, et non praevalens invenire : Dominus autem passus est, ut eos qui erraverunt a Patre, ad agnitionem, et juxta eum adduceret.
Et illi quidem inquisitio magnitudinis Patris fiebat passio perditionis : nobis autem Dominus passus, agnitio nem Patris conferens, salutem donavit.
Et illius quidem passio fructificavit fructum foemineum, sicut dicunt, invalidum, et infirmum, et informem, et inefficacem : istius autem passio fructifi cavit fortitudinem et virtutem.
Ascendens enim in altitudinem p«et Eph. iv. 0.
Dominus per passionem, captivam duxit captivitatem, dedit dona hominibus, et contulit credentibus in se super serpentes et scorpiones Luc- *• 19calcare, et super omnem virtutem inimici, id est, principis aposta-
siae.
Et Dominus quidem per passionem mortem destruxit; et solvit errorem, corruptionemque exterminavit, et ignorantiam destruxit; vitam autem manif'estavit, et ostendit veritatem, et incorruptionem donavit.
Illorum autem JEoa cum fuisset perpessus, ignorantiam 2substituit, substantiam informem peperit, ex qua omnia materialia opera prolata sunt secundum eos, mors, corruptio, error, et his similia.
Non ergo Judas duodecimus discipulus typus erat passi .flSonis ; sed neque Domini nostri passio : per omnia enim dissimile et inconveniens 3invicem sibi ostensum est, non solum in his quae praediximus, sed secundum ipsum numerum.
Proditor enim Judas, quod sit duodecimus apud omnes consonat duodecim Jdenominatis
Apostolis in Evangelio; hie autem JEon non duodecimus, sed o. iM. tricesimus est : non enim duodecim tantum ^Eones voluntate Patris prolati sunt secundum hsec, neque duodecimus ordine emissus est, in tricesimo loco annumerantes eum emissum.
Quomodo ergo duodecimus ordine Judas, ejus qui in tricesimo ordine est JEon, potest esse typus et imago ? Si autem Judam pereuntem imaginem Enthymeseos ejus esse dicunt ; nec sic imago similis erit ejus quae secundum eum est veritatis.
Enthymesis enim separata ab JEoae ipsa postea formata a Christo, dehinc prudens facta a Salvatore, et omnia quae sunt extra Pleroma operata secundum imaginem eorum qui sunt in Pleromate, in novissimo in Pleroma recepta dicitur 1 Ab., Voss., Edd. cederct; Ci.erm.
5 aubstituit, inttaTqat, for iiri<rrri<re, acce Uret, indicating accideret; the Greek eee p.
39, n.
5. would be vdOot (ira6(v.
. . . xai oi tv3 Stieren carelessly omits invicem.
TYPI HiERETICORUM
MANCI. lib. H. ab his, et secundum conjugationes unita Salvatori ei qui ex omnibus factus est.
Judas autem semel ejectus nunquam revertitur in xxxvn. oii. ii.
discipulorum numerum: alioquin nunquam alius in locum ejus f annumeraretur.
Et Dominus autem dixit de eo Vce homini per Mntt xxvi.
Jn Filius hominis tradetur.
Et, Melius erat : non natus fuisMarc.xlT.ai.
„. joh. xvii. is. set ei si etjihus peraitioms dictus est ab eo. fei autem non separata' ab .ZEone Enthymeseos dicunt Judam esse typum, sed perplexae : ei passionis, nec sic numerus duodecim numero trium possunt esse typus.
Hie enim Judas ejectus est, et Matthias pro eo ordinatus : illic autem iEon periclitatus dissolvi et perisse dicitur, et Enthymesis et passio separatim enim Enthymesin quoque a passione ; et faciunt iEonem quidem restitui, Enthymesin autem formari, passionem vero ab his separatam esse materiam.
Tribus secernunt : itaque exsistentibus his, iEone, et Enthymesi, et passione, udas J
et Matthias duo exsistentes, non possunt typus esse.
Si autem duodecim Apostolos dicunt typum esse illius solius duodecim iEonum prolationis, quam Homo cum Ecclesia protulit; et reliquorum decern ^Eonum, qui, ut dicunt, a Verbo et Vita prolati sunt, dent typum alios decern Apostolos.
Irrationabile est enim juniores quidem iEones, et propter hoc minores, ostendi a Salvatore per electioneni Apostolorum seniores autem horum, ; et ob hoc meliores, non jam praeostendi cum possit Salvator (si tamen Apostolos ideo elegit, ut per eos ostendat iEonas, qui sunt in Pleromate) et alios decern Apostolos eligere, et ante hos quoque alios octo, ut illam principalem et priinam ostendat Ogdoadem, : per Apostolorum numerum typum factum possit ostendere, m. 1«. post enim duodecim Apostolos lxx alios neque secunda decade Luc x.
: given up by Grabe rinyt-deux, kc.
The meaning This passage no
is is as hopelessly corrupt.
It altered by Mabsuet to possit ostendere quoque se clearer than before. propose, there is I fore, to stop after factum, and to take secunda decade as representing cundum decadem, and he thus explains beKdoi, /3' e. SoiSendSi.
If this be conceded the cum possit Salhis view of the passage i.
: alios decern Apostolos eliyere — rator— meaning would be clear and good et e. g.
He could not even skew a type of the : ut possit ostendere quoque secundam deca dent; his reviewer in the Bibl. choisie, Apostolate in the Dodccad of Mans, 'E5i5quoted by Stieren, justly observes, varo d7ro5et£ai ovSe rrj 5«d5t, because /3'
Mais ces paroles ne sont pas asscz liee* there were seventy others whom Jesus aTrdo-TeiXer, and who were, therefore, avec les pricedenles, and then proposes dTroiTToXot, not in an exact and literal J'aimerois mieux lire Quos a correction ; sense, but with sufficient truth to inva possit ostendere neque secunda decade; lidate the Valentinian analogy.
If the qu'il ne pourroit pas marquer, mtmc par tine seconde dizaine ajoutt'c au nombre twelve were numerically typified, why not the Hebdomecontad de dovze, parce que cela ne feroit que ?
INGOMPOSITE
FICTI.
Dominus noster ante se misisse invenitur ; septuaginta autem nec ^.'i. octonario numero, neque denario, nec tricenario typus esse possunt. xxxii. 4.
OR. II. xxxvii.
Quae igitur causa est, minores quidem, sicut praedixi, iEones per M^i"'
Apostolos ostendi ; meliores autem, ex quibus et hi facti sunt, non jam pnefigurari ?
Et duodecim autem Apostoli, 'propter hoc electi sunt, ut per eos numerus duodecim iEonum significetur ; et septuaginta in typum iEonum septuaginta electi esse debuerunt : non jam triginta numero iEonas, sed octoginta et duos factos dicant.
Qui enim secundum typum eorum qui in Pleromate sunt iEonum electionem facit Apostolorum, nunquam aliorum quidem faceret, aliorum vero non faceret ; sed per omnes Apostolos tentasset servare imaginem, et ostendere typum eorum qui sunt in Pleromate iEonum.
Sed neque de Paulo quidem tacendum est, sed exigendum ab his, in cujus iEonis typum Apostolus nobis traditus est : nisi
forte in Salvatoris compositi eorum, qui et ex omnium collatione subsistit, quern et Omnia nuncupant, eo quod sit ex omnibus : de quo et Hesiodus poeta splendide significavit, Pandoram, id est Omnium munus, nominans eum, ob hoc quod ex omnibus optimum munus in eo sit collocatum.
In quibus ratio haec est: Hermes o.isa 2 (sicut Graeco sermone exprimitur) "AfyivXfoos re \6yovs *ai «nk\owov rjBos is alrois KirOeTo, 2(ut hoc ipsum Latino sermone dicamus) : Fraudulentiw, sine seductionis verba, et subinwlantes mores indidit eorum sensibus, ad seducendum stultos hominum, ut credant figmentis eorum.
Mater enim, hoc est Leto, 4occulte commovit eos, (unde et Leto nuncupata est secundum Graeci sermonis significantiam, eo quod occulte homines commoveret,) nesciente 1 The particle yt is here cancelled, dently a practice of the writer to quote it is not found in any MS. or in the from memory.
The other Deities having editions of 1526-28 ; neither is it wanted, conferred their several gifts upon Panthe sense being this: Allowing for the dora, Mercury in his turn makes his moment that the twelve Apostles were offering: chosen as the correlatives of twelve /Eons, 'Ek 5'
&pa ol <rri)6eaai Sidicropos 'Apyetthen the seventy disciples must hare been <p6m)i selected to correspond with seventy Aions, ♦eiWed 8' aiy.v\U>vs re \6yovs Kal i-rland 82 mil be the complement of the icKmrm $$oi Pleroma.
Tttffe.—"Ep7. xal t/i.
77.
8 sicut Grceco —Latino sermone dica4 occulte, \c\n86Tm, vid. p. 50.
A mus; evident interpolations of the transplay upon Avrw and \nOeiv is all for lator. which the author is responsible; the 1 AI/iu\fovs.
The verses of Hesiod parenthetic words are a very manifest are not exactly cited, it being very eviinterpolation.
VOL. I.
SOLVUNTUR
LIB. II. xxxii. 5.
Demiurgo, eniuitiare profunda et inenarrabilia mysteria'prurientibus aures.
Et non solum per Hesiodum hoc operata est Mater eorum OR. II xxxvii.
MASS. II.
mysterium dici, sed et 2Pindari Lyrici sapienter valde, ut 3cselet xxi. 9, Demiurgo [leg. celet Demiurgum] in Pelope, cujus caro in partes a Patre divisa est, et ab omnibus diis collecta, et allata, et compacta, Pandoram hoc modo significavit : ex qua et isti 4compuncti eadem secundum eos dicentes, ejusdem generis et spiritus sunt cum illis 6.
Quia autem et tricenarius numerus eorum omnis excidit secundum eos, aliquando quidem paucis, aliquando autem plurimis ^Eonibus 5statim in Pleromate inventis, ostendimus.
Non ergo triginta ^Eones sunt, nec ob hoc Salvator triginta annorum exsistens venit ad baptismum, ut ostenderet 6tacitos ^ones eorum triginta : alioquin ipsum primum erunt 7discernentes et ejicientes
de Pleromate omnium.
8 Duodecimo autem mense dicunt eum passum, ut sit anno uno post baptismum prsedicans, et ex propheta tentant hoc ipsum confirmare (scriptum est enim :
Vocare Esai. Ixi. 2. annum Domini acceptum, et diem retributionis) vere ca-cutientes, qui profunda Bythi adinvenisse se dicunt, et non intelligentes ab 1 A close translation of the Apostle's * compuncti, KeKavrrfpiaaplvoi, re words KyrjBo/iiyois rty azofy. i Tim. iv. ferring according to the common idea to the words of S. Paul, 1 Tim. iv. 2, but 33 Pindari.
Gnece Sib. rov Htvbdpov, very probably to the cauterised Gnos tics mentioned I. xx. 4.
5 avSis, rurtut, read as euOvs. in the translator's copy Sia may have been absorbed in the preceding nal.
6 luciios.
I am not aware that 3 The word is so printed by preceding tacitus is found in any MS., but it would editors, and without comment, as though it involved no difficulty.
Tho MSS. be a good reading, as referring to Sal vator.
In the opening section of the also agree in this reading, but it makes first book it was said of Christ, rpiaKOvra no sense : ut celet Demiurgum, meaning, as a blind to Demiurge, exactly suits the treat Kara rb tpavepbv prjbkv TreTronjKevat, sense.
The allusion is to the first Olym ^TribeiKvvvra rb uvar-tipiov rotvuv twv pian Ode of Pindar, where the Scholiast Aluivuv, and again in § 5 a statement to the like effect occurs.
We may well Bays, v.
38 :
Tdvra\os rip.iip.evos irivv irapk Oeofc, kcU f}ov\6ficvos avroiis ivraimagine, therefore, that the Valentinian might account for these thirty years of fxei\paffOax, ff<pdrTei tov tavrov iraiba IIAojra, Kal belirvov TraparlQ-naL rots deots. our Lord's retired life, ut ottcndtrrt taeiTwp dXXw ofo deuiv {fiT}) Airobeljapcvwv tut ^lionet eorum triginta.
Massobt's explanation of the received reading tact avrbv tt}s yvtipris kq.1 pvq <paybvrwv, A77ion is far-fetched and fanciful.
He says P-ifTIp (\6ovo-a.
(k rfp Bvyarpbs f^rijireais, Tacito8 jEones vocal Irencmt, quia ez Kal dyvoovaa, rbv iSpov KartppGj^ev.
Sige seit Silontio noli.
'Ep.j3a\6vres o8n avrbv oi Beol els \^(3rjra, xal b\6K\7jpov avdis uvp-jr^avres, tirel b 7 SiaKplvovres, i.e. separanttt.
8 See p.
26, note 3. w/io! d-TT^c, (Xeipavrwov dvrtOijKav.