మెథడిస్టులకు"; అలసట కలిగించిన దినములు; వైట్‌ఫీల్డ్

అధ్యాయము 13. మరల స్కాట్లాండులో వెస్లీ; మెథడిస్టుల సంపద; 'మెథడిస్టులకు చట్టము లేదు';… అధ్యాయము 13. మరల స్కాట్లాండులో వెస్లీ; మెథడిస్టుల సంపద; "మెథడిస్టులకు చట్టము లేదు"; అలసట కలిగించిన దినములు; వైట్‌ఫీల్డ్

మరల అబర్డీన్‌లో వెస్లీ మరల అబర్డీన్‌లో వెస్లీ 1763. మే 16, సోమవారము.--ఎప్పటికంటే ఒక నెల ఆలస్యంగా బయలుదేరినందున త్వరపడుట అవసరమని తలంచి, నేను అద్దె బండ్లను (పోస్ట్ చైజులను) తీసుకొని, తద్వారా బుధవారము, 18న సులభముగా న్యూకాజిల్ చేరితిని. అక్కడినుండి నెమ్మదిగా ప్రయాణించి శనివారము, 21న ఎడింబరో వచ్చితిని. మరుసటి దినమున శ్రీ వైట్‌ఫీల్డ్‌తో కొంత సమయము గడుపు తృప్తి నాకు కలిగెను. మానవ దృష్టికి అతడు పూర్తిగా అలసిపోయియున్నాడు; అయితే పరలోకమందును భూమియందును సర్వాధికారము గలవానితో మనకు పని.

23, సోమవారము.--నేను ఫోర్ఫార్ వరకు గుఱ్ఱముపై వెళ్లితిని; మంగళవారము, 24న అబర్డీన్ వరకు సాగితిని.

బుధవారము, 25.--ఇక్కడి పరిస్థితులను గూర్చి విచారించితిని. నిశ్చయముగా ఇంతకంటె తెరచిన ద్వారము ఎన్నడును లేదు. అబర్డీన్‌లోని నలుగురు పాస్టర్లును, ప్రక్క పట్టణపు పాస్టరును, పాత అబర్డీన్‌లోని ముగ్గురు పాస్టర్లును ఇప్పటివరకు మన యెడల ఏ వ్యతిరేకతయు లేనివారివలెను, పైగా మనకు

"ప్రభువు నామములో శుభము కలుగవలెనని" కోరువారివలెను కనబడుచున్నారు. పట్టణపు ప్రజలలో అధికులు ఇప్పటివరకు మనకు మేలు కోరుచున్నట్లే కనబడుచున్నారు; కాబట్టి ఏ విధమైన బహిరంగ వ్యతిరేకతయు లేదు. ఆహా, ఈ ఎండ అంతటిని సహింపగలుగుటకు ప్రసంగీకుడు ఎంతటి ఆత్మ కలిగియుండవలెను!

మధ్యాహ్న సమయమున పేద పిల్లల కొరకు పట్టణమునకు సమీపమున కట్టబడిన గోర్డన్ ఆసుపత్రికి వెళ్లితిని. అది అతి సుందరమైన కట్టడము, (సాధారణముగా కానరాని రీతిలో) అతి శుభ్రముగా ఉంచబడినది. తోటలు ఆహ్లాదకరముగాను, చక్కగా తీర్చిదిద్దబడియు, అత్యుత్తమ స్థితిలోను ఉన్నవి; అయితే దానిని స్థాపించిన ముసలి బ్రహ్మచారి, ఏ స్త్రీయును అక్కడ ఎన్నడును ఉండకూడదని స్పష్టముగా నియమించియున్నాడు.

ఏడు గంటలకు, సాయంకాలము ప్రశాంతముగాను మృదువుగాను ఉండెను గనుక, కాలేజ్ క్లోజ్‌లో గొప్ప జనసమూహమునకు "మార్గములలో నిలిచి చూడుడి, పురాతనమైన త్రోవలను గూర్చి అడుగుడి" [యిర్మీయా 6:16] అను వాక్యముపై ప్రసంగించితిని. అయితే మరుసటి సాయంకాలము వాతావరణము చల్లగాను తేమగాను ఉండెను గనుక కాలేజ్ హాలులో ప్రసంగించితిని. ఈ రాజ్యమంతటను వినుటకు ఎంతటి 23అద్భుతమైన ఆసక్తి వ్యాపించియున్నది! దేవుని తప్ప మరేమియు కోరని కొద్దిమంది ఉత్సాహవంతులైన, చురుకైన పనివారు మాత్రమే కావలసియున్నారు; అప్పుడు వారు ఓర్క్నీ దీవుల వరకు సైతము ఈ దేశమంతటను సువార్తను త్వరలో కొనిపోగలరు.

23 పాఠమునకు సరిచేయుము స్కాట్లాండులో సూటిగా మాట్లాడుట స్కాట్లాండులో సూటిగా మాట్లాడుట 27, శుక్రవారము.--నేను మరల ఎడింబరోకు బయలుదేరితిని. ఒంటిగంటకు బ్రెచిన్‌లో ప్రసంగించితిని. అందరును లోతైన శ్రద్ధతో వినిరి. బహుశా కొందరు మరచిపోవు వినువారిగా ఉండకపోవచ్చును. తరువాత డండీకి రెండు మూడు మైళ్ల దిగువనున్న బ్రాటీ కోట వరకు వెళ్లితిమి. పట్టణమునొద్ద దాటలేకపోయినను ఇక్కడ నది దాటగలమని ఆశించితిమి; కాని మా గుఱ్ఱములు రాత్రి పదకొండు లేక పన్నెండు గంటల వరకు దాటలేవని తెలిసికొంటిమి. కాబట్టి మేమే దాటి గుఱ్ఱములను వెనుక విడిచిపెట్టుట మంచిదని నిర్ణయించితిమి.

కొంతసేపటిలో లండన్ వెరీ పడవలో సగము పొడవుండి, మూడు నాలుగు అడుగుల వెడల్పు గల ఒక విధమైన పడవను సంపాదించితిమి. [1] మేము బయలుదేరిన కొంతసేపటికే అది అన్ని ప్రక్కలనుండి కారుచున్నదని గ్రహించితిని; నీటిని తోడివేయుటకు

24మా వద్ద ఏమియు లేకుండెను. మూడు మైళ్ల వెడల్పు గల నది మధ్యకు మేము చేరినప్పుడు, గాలి ఎక్కువగాను నీరు అలజడిగాను ఉండెను; పడవవారు కొంత ఆశ్చర్యపడినట్లు కనబడిరి; అయినను మేము వారిని తెడ్డు వేయుటకు ప్రోత్సహించితిమి, అరగంటలోపలనే క్షేమముగా దిగితిమి. మా గుఱ్ఱములు మా వెనుక తేబడెను, మరుసటి దినము మేము కింగ్‌హార్న్ ఫెర్రీ వరకు వెళ్లి, లీత్ వరకు సుఖముగా ప్రయాణించితిమి.

29, ఆదివారము.--ఎడింబరోలోని హై స్కూల్ ప్రాంగణములో ఉదయం ఏడు గంటలకు ప్రసంగించితిని. అది జనరల్ అసెంబ్లీ సమయము కావున పాస్టర్లు మాత్రమే కాక అనేకమంది ఉన్నత వంశస్థులును ప్రముఖులును కూడివచ్చిరి; ఈ రెండు తరగతులవారిలో అనేకులు హాజరైరి; అయితే సాయంత్రము ఐదు గంటలకు మరి ఎక్కువమంది హాజరైరి. నా జీవితములో ఎన్నడును మాట్లాడనంత సూటిగా మాట్లాడితిని. అయినను స్కాట్లాండులో సూటిగా మాట్లాడుటకు ఎవరైనను అభ్యంతరపడుట నేనెన్నడును ఎరుగను. ఈ విషయములో ఉత్తర బ్రిటన్ వాసులు మానవులందరికి ఆదర్శముగా ఉన్నారు.

జూన్ 7, మంగళవారము.--ఈ ప్రాంతములలో దేవుడు తన కార్యమును పునరుజ్జీవింపజేసిన విధానములో గమనించదగినది ఒకటి ఉన్నది. కొన్ని నెలల క్రితము ఈ సర్క్యూట్‌లోని ప్రజలు సాధారణముగా మిక్కిలి నిర్జీవులుగా ఉండిరి. శామ్యూల్ మెగ్గట్ దీనిని గ్రహించి, బర్నార్డ్ కేజిల్ సంఘమును (సొసైటీని) ప్రతి శుక్రవారము ఉపవాసముతోను ప్రార్థనతోను గడుపుడని సలహా ఇచ్చెను. వారు మొదటి శుక్రవారము కూడుకొనినప్పుడే దేవుడు అద్భుతమైన రీతిలో వారిపై దిగివచ్చెను; అప్పటినుండి ఆయన కార్యము వారిలో వృద్ధిచెందుచున్నది. ప్రక్కనున్న సంఘములు (సొసైటీలు) ఇది విని అదే నియమమును అనుసరించుటకు అంగీకరించి, వెంటనే అదే ఆశీర్వాదమును అనుభవించిరి.

దానధర్మములతోను ప్రార్థనతోను మన ప్రభువు ఒక వరుసలో చేర్చిన ఈ స్పష్టమైన కర్తవ్యమును (నేను ఉపవాసమును గూర్చి చెప్పుచున్నాను) నిర్లక్ష్యము చేయుటయే క్రైస్తవులలో నిర్జీవతకు ఒక సాధారణ కారణము కాదా? దీనిని ఎవరైనను ఇష్టపూర్వకముగా నిర్లక్ష్యము చేసి నిర్దోషులుగా ఉండగలరా?

24 పాఠమునకు సరిచేయుము త్రాగుబోతు మాగ్నిఫికాట్ త్రాగుబోతు మాగ్నిఫికాట్ 16, గురువారము.--సాయంత్రము ఐదు గంటలకు డ్యూస్‌బరీలో ప్రసంగించితిని; శుక్రవారము, 17న

మాంచెస్టర్ చేరితిని. ఇక్కడ ఒక విశేషమైన సంఘటనను గూర్చిన వివరమైన వృత్తాంతమును పొందితిని: కాంగ్లటన్‌లోని ఒక ప్రసిద్ధ త్రాగుబోతు, అక్కడ ప్రసంగము జరిగినప్పుడెల్లను, ఆ ఇంటికి ఎదురుగా నిలిచి ప్రసంగీకుని తిట్టుచు, శపించుచు తనకు వినోదము కలిగించుకొనుచుండెను. ఒక సాయంకాలము అతనికి లోపలికి వెళ్లి ఆ మనుష్యుడు ఏమి చెప్పుచున్నాడో వినవలెనను కోరిక కలిగెను. అతడు అట్లే చేసెను; అయితే అది అతనికి ఎంత కలవరము కలిగించెననగా రాత్రి అంతయు నిద్రపోలేకపోయెను. ఉదయమున ఇంకను కలవరపడెను; పొలములలో నడచెను, అయినను ప్రయోజనము లేకపోయెను; చివరకు మెథడిస్టులను దూషించుటకు ఎల్లప్పుడును సిద్ధముగా ఉండు తన ఉల్లాస స్నేహితులలో ఒకని వద్దకు వెళ్లవలెనను తలంపు అతనికి కలిగెను. తన స్థితిని అతనికి చెప్పి, ఏమి చేయవలెనని అడిగెను. "ఏమి చేయవలెనా!" అనెను శామ్యూల్, "వెళ్లి సంఘములో (సొసైటీలో) చేరుము. నేనును చేరుదును; ఏలయనగా నా జీవితములో ఎన్నడును ఇంత కలవరపడలేదు."

వారు ఆలస్యము లేకుండా అట్లే చేసిరి. కాని వెంటనే డేవిడ్, "నేను చేరినందుకు చింతించుచున్నాను; ఏలయనగా నేను మరల త్రాగి మత్తుడనగుదును, వారు నన్ను బయటికి వెళ్లగొట్టుదురు" అని కేకవేసెను. అయినను అతడు నాలుగు దినములు స్థిరముగా నిలిచెను; ఐదవ దినమున పాత స్నేహితులు అతనిని "ఒక పైంట్ మాత్రమే తీసుకొనుము" అని ఒప్పించిరి, తరువాత మరొకటి, ఇంకొకటి, చివరకు వారిలో ఒకడు, "చూడుడి, ఇక్కడ ఒక మెథడిస్టు త్రాగియున్నాడు!" అనెను.

డేవిడ్ లేచి, కుర్చీతో సహా వానిని పడగొట్టెను. తరువాత మిగిలినవారిని ఇంటినుండి తరిమివేసెను, ఇంటి యజమానురాలిని పట్టుకొని బయటికి మోసుకొనిపోయి మురుగు కాలువలో పడవేసెను; ఇంటికి తిరిగివచ్చి తలుపును పగులగొట్టి వీధిలోనికి విసరివేసి, తరువాత పొలములలోనికి పరుగెత్తి, తన వెంట్రుకలను పీకుకొనుచు నేలపై అటుఇటు దొర్లెను. ఒకటి రెండు దినములలో ప్రేమ విందు జరిగెను; ఎవరును తనను చూడకుండునట్లు వెనుక దాగి లోపలికి దొంగచాటుగా వచ్చెను. శ్రీ ఫర్జ్ ప్రార్థించుచుండగా అతడు శరీరమందును మనస్సునందును భయంకరమైన వేదనతో పట్టబడెను. ఇది అనేకులను అతని కొరకు దేవునితో పెనుగులాడునట్లు చేసెను. కొంతసేపటికి అతడు కాళ్లపై లేచి, చేతులు చాచి, "నా పాపములన్నియు క్షమింపబడినవి!" అని బిగ్గరగా కేకవేసెను. అదే క్షణమున గది అవతలి ప్రక్కనున్న ఒకడు, "యేసు నా వాడు! ఆయన నా పాపములన్నిటిని తీసివేసెను" అని కేకవేసెను. అతడు శామ్యూల్ హెచ్. డేవిడ్ జనుల మధ్యనుండి చొచ్చుకొనివచ్చి అతనిని కౌగిలించుకొని, "రమ్ము, కన్య మరియ పాటను పాడుదము; ఇంతకు ముందు నేను దానిని ఎన్నడును పాడలేకపోయితిని. 'నా ప్రాణము ప్రభువును ఘనపరచుచున్నది, నా ఆత్మ నా రక్షకుడైన దేవునియందు

ఆనందించుచున్నది.'" అని అనెను. వారి తరువాతి ప్రవర్తన వారి ఒప్పుకోలు యథార్థమైనదని స్పష్టముగా కనుపరచెను.

20, సోమవారము.--మధ్యాహ్న సమయమున మాక్స్‌ఫీల్డ్‌లో ప్రసంగించితిని. నేను అస్వస్థుడనై యుండి, పూర్తిగా కోలుకొననందున, మన సహోదరులు నన్ను బండిలో బర్స్లెమ్ వరకు పంపవలెనని పట్టుబట్టిరి. నాలుగు ఐదు గంటల మధ్య బండిని విడిచి నా గుఱ్ఱమును ఎక్కితిని. కొంతసేపటికే ఒక కేక విని వెనుకకు చూడగా, బండి తలక్రిందులై పడియుండుట చూచితిని (చక్రము ఒక రాతికి బలముగా తగిలినందున), అది దాదాపు ముక్కలు ముక్కలై పోయెను. ఏడు గంటలకు బర్స్లెమ్‌లో గొప్ప సమూహమునకు ప్రసంగించితిని; ఈ పేద కుమ్మరులు నాలుగు సంవత్సరముల క్రితము కింగ్స్‌వుడ్‌లోని బొగ్గు గని కూలీలలో ఎవరివలెనైనను అడవి మనుష్యులుగాను అజ్ఞానులుగాను ఉండిరి.

ప్రభువా, నీ సొంత మట్టిపై నీకు అధికారము కలదు! వేల్స్‌ను వెస్లీ ప్రశంసించుట ఆగస్టు 20, శనివారము (బ్రెక్నాక్).--నాలుగు గంటలకు గుఱ్ఱములెక్కి లోకములోని అతి ఆహ్లాదకరమైన ప్రాంతములలో ఒకదాని గుండా ప్రయాణించితిమి. ట్రెకాజిల్ చేరునప్పటికి మోన్‌మౌత్‌షైర్, బ్రెక్నాక్‌షైర్‌లలో యాభై మైళ్లు ప్రయాణించియుంటిమి; పొలములు, పచ్చికబయళ్లు, అడవులు, సెలయేళ్లు, మెల్లగా ఎత్తగు

త్రాగుబోతు మాగ్నిఫికాట్ కొండలు, శిఖరము వరకు ఫలభరితమైనవి గల ఇంత పొడవైన యాభై మైళ్ల మార్గము ఇంగ్లాండు అంతటిలో ఎక్కడను లేదని ధైర్యముగా చెప్పగలను. కొంతసేపటికి మేము ప్రవేశించిన కార్మార్థెన్‌షైర్ కనీసము అంత సారవంతమైన నేల కలది; కాని అది అంత ఆహ్లాదకరము కాదు, ఏలయనగా అక్కడ కొండలు తక్కువ, అయితే సెలయేళ్లును నదులును విస్తారము. ఐదు గంటలకు కార్మార్థెన్‌లోని పచ్చిక మైదానములో అత్యంత శ్రద్ధగల పెద్ద సమూహమునకు ప్రసంగించితిని. ఇక్కడ పెంబ్రోక్ నుండి ఇద్దరు పెద్దమనుష్యులు నన్ను కలిసిరి; వారితో కలిసి సెయింట్ క్లేర్ వరకు, అక్కడ బసచేయవలెనని, వెళ్లితిమి. కాని సత్రము పూర్తిగా నిండియుండెను గనుక లార్న్‌కు ప్రయత్నింప నిశ్చయించితిమి, అయితే మాకు దారి తెలియదు, అప్పటికి పూర్తిగా చీకటి పడియుండెను. సరిగా అప్పుడే అక్కడికే వెళ్లుచున్న ఒక యథార్థపరుడు వచ్చెను, మేము సంతోషముగా అతనితో కలిసి ప్రయాణించితిమి.

25, గురువారము--మేల్కొనినవారిని ఒకచోట చేర్చి దేవుని మార్గములలో వారిని తర్ఫీదు చేయకుండా అపొస్తలుని వలె ప్రసంగించుట హంతకుని కొరకు పిల్లలను కనుటయే అని గతంలో కంటె ఎక్కువగా నాకు నమ్మకము కలిగెను. ఈ ఇరవై సంవత్సరములుగా పెంబ్రోక్‌షైర్ అంతటను ఎంతగా ప్రసంగము జరిగినది! కాని క్రమబద్ధమైన సంఘములు (సొసైటీలు) లేవు, క్రమశిక్షణ లేదు, ఏర్పాటు లేదు, అనుబంధము లేదు; దాని ఫలితముగా ఒకప్పుడు మేల్కొనినవారిలో పదిమందిలో తొమ్మిదిమంది ఇప్పుడు ఎన్నడూ లేనంత గాఢ నిద్రలో ఉన్నారు.

26, శుక్రవారము.--(హేవర్‌ఫర్డ్‌వెస్ట్ నుండి) నాలుగు గంటలకు గుఱ్ఱములెక్కవలెనని ఉద్దేశించితిమి, కాని వాన ఎంతగా కురిసెననగా బయటికి చూచుటకైనను వీలుకాకుండెను. అయినను ఆరు గంటలకు బయలుదేరి, కుండపోత వానలో సెయింట్ క్లేర్ వరకు ప్రయాణించితిమి. ఇసుక తిన్నెలను దాటగలమను ఆశ తక్కువగా ఉండెను గనుక కార్మార్థెన్ మీదుగా చుట్టుతిరిగి వెళ్లవలెనని నిశ్చయించితిమి; కాని లాన్‌స్టెఫాన్ ఫెర్రీ ద్వారా వెళ్లినయెడల అనేక మైళ్లు ఆదా చేసికొనవచ్చునని గుఱ్ఱపు సేవకుడు చెప్పెను. మధ్యాహ్న సమయమునకు అక్కడికి చేరితిమి; అక్కడ ఒక మంచి స్త్రీ పడవ నేలను తగులుకొని యున్నదనియు సాయంత్రము వరకు నడువదనియు తెలిపెను; కాబట్టి ఇంకను కార్మార్థెన్ మీదుగానే వెళ్లుట మంచిదని తలంచితిమి. అయితే మూడు నాలుగు మైళ్లు ప్రయాణించిన తరువాత కొన్ని మైళ్లు ఆదా చేయగల ఒక రేవు గూర్చి వినియున్నట్లు నాకు జ్ఞాపకము వచ్చెను. ఒక ముసలివానిని అడిగితిమి; అతడు వెంటనే గుఱ్ఱమెక్కి మాకు దారి చూపి, మాకంటె ముందుగా నది దాటెను.

కొంతసేపటికి నా ఆడ గుఱ్ఱపు డెక్క ఒకటి ఊడిపోయెను; దీని వలన ఎంత సమయము వ్యర్థమాయెననగా మేము ఇసుక తిన్నెలపై ప్రయాణింపలేక, దుర్భరమైన మార్గము గుండా లానెల్లోస్ వరకు చుట్టుతిరిగి వెళ్లవలసివచ్చెను. పరిస్థితి మరింత చెడునట్లు, లానెల్లోస్ చేరకముందును తరువాతను కూడా మా మార్గదర్శి దారి తప్పెను; కాబట్టి సూర్యాస్తమయము అయిన కొద్దిసేపటికి బోచర్ ఫెర్రీ చేరుటకే మాకు శక్తికొలది కష్టమాయెను.

అప్పుడు మేము అనుకొనినట్లు పెన్రీస్ చేరుట అసాధ్యమని తెలిసికొని, నేరుగా స్వాన్సీకి వెళ్లితిమి.

మెథడిస్టులును వారి సంపదయు మెథడిస్టులును వారి సంపదయు సెప్టెంబర్ 17, శనివారము (బ్రిస్టల్).--బెడ్మిన్‌స్టర్‌లోని పచ్చిక మైదానములో ప్రసంగించితిని. ఈ వినువారిలో అనేకులు ఇంతకుముందు ఎన్నడును మెథడిస్టును, బహుశా మరి ఏ ప్రసంగీకుని కూడా విని యుండరని నేను తలంచుచున్నాను. ఈ పేద పాపులను చేరగలిగినది బయలు ప్రదేశములలో ప్రచారము కాక మరేమి? వారి ఆత్మలును దేవుని దృష్టిలో విలువైనవి కావా?

18, ఆదివారము.--ఉదయమున ప్రిన్సెస్ వీధిలో పెద్ద సమూహమునకు ప్రసంగించితిని.

పెద్దమనుష్యులని పిలువబడు రెండు మూడు మంది మొదట నవ్విరి; కాని కొద్ది నిమిషములలోనే మిగిలినవారివలె గంభీరులైరి. సోమవారము సాయంత్రము మన సహోదరులకు "లోకమునైనను లోకములోనివాటినైనను ప్రేమింపకుడి" అని గంభీరముగా హెచ్చరించితిని. ఇదియే వారి గొప్ప ప్రమాదము: వారు పరిశ్రమించువారును పొదుపరులునై యుండుటచేత వారి ఆస్తి అవశ్యముగా వృద్ధిచెందును. ఇది ఇప్పటికే కనబడుచున్నది: లండన్‌లోను బ్రిస్టల్‌లోను మరి చాలా వ్యాపార పట్టణములలోను వ్యాపారములో ఉన్నవారి ఆస్తి ఏడంతలు, కొందరిది ఇరవై అంతలు, అవును, నూరంతలు వృద్ధియైనది. అట్లయితే వారు దానిలో చిక్కుకొని నశించకుండునట్లు వీరికి అతి బలమైన హెచ్చరికలు ఎంతగా అవసరము?

23, శుక్రవారము.--బాత్‌లో ప్రసంగించితిని. ఇంటికి తిరిగి వచ్చుచుండగా ఒక శవపేటిక సెయింట్

జార్జ్ దేవాలయములోనికి కొనిపోబడుట చూచితిమి, దానితో అనేక పిల్లలు వచ్చుచుండిరి. దగ్గరకు వచ్చినప్పుడు వారు మా స్వంత పిల్లలే అనియు, మశూచి వ్యాధితో మరణించిన తమ పాఠశాల సహవాసి యొక్క శవముతో వెళ్లుచున్నారనియు తెలిసికొంటిమి; దీనివలన దేవుడు అనేకుల హృదయములను వారెన్నడును ఎరుగని రీతిలో స్పృశించెను.

26, సోమవారము.--న్యూగేట్ చెరసాలలోని ఖైదీలకు ప్రసంగించితిని, మధ్యాహ్నము గుఱ్ఱముపై కింగ్స్‌వుడ్‌కు వెళ్లితిని; అక్కడ గంభీరమైన జాగరణ కూటము (వాచ్ నైట్) జరిగెను, పిల్లలతో సన్నిహితముగా మాట్లాడు అవకాశము కలిగెను. ఒకరు మరణించిరి, ఇద్దరు కోలుకొనిరి, ఏడుగురు ఇంకను అస్వస్థులుగా ఉన్నారు; అందరి హృదయములు కరుగుచున్న మైనమువలె ఉన్నవి.

అక్టోబర్ 1, శనివారము.--లండన్‌కు తిరిగివచ్చి, మన ఇల్లు శిథిలావస్థలో ఉండుట చూచితిని; సంపూర్ణ మరమ్మతు కొరకు దానిలో అధిక భాగము 25పడగొట్టబడియుండెను. అయినను నాకు కావలసినంత భాగము మిగిలియుండెను: పగలైనను రాత్రియైనను ఆరు అడుగుల చతురస్రము నాకు చాలును.

డిసెంబర్ 22, గురువారము.--శ్రీ ఎం--ను దర్శించుటకు కొంత సమయము గడిపితిని; ఇరవై సంవత్సరముల క్రితము అతడు ఉత్సాహవంతుడును ఉపయుక్తుడునైన న్యాయాధిపతిగా ఉండెను, ఇప్పుడు అవమానములో పడిన మానవ స్వభావమునకు చిత్రమైయున్నాడు; శరీరమందును మనస్సునందును బలహీనుడు, మాటలోను అవగాహనలోను మందుడు. ప్రభువా, నేను నిష్ప్రయోజనుడనై జీవింపకుండునట్లు చేయుము!

1764. జనవరి 16, సోమవారము.--హై వైకోంబ్‌కు గుఱ్ఱముపై వెళ్లి, ఇంతకుముందు ఎన్నడును చూడనంత పెద్దదియు గంభీరమైనదియునైన సమూహమునకు ప్రసంగించితిని. నిర్లక్ష్యముగా ఉన్న ఈ ప్రజలకు ఇంకొక దర్శన దినము కలుగునా?

ఉదయం ఐదు గంటలకు పెద్ద సంఖ్యలో హాజరైరి, కాని నా ముఖమును చిగుళ్లును ఎంతగా వాచియుండెననగా నేను మాట్లాడలేకపోయితిని. నేను గుఱ్ఱమెక్కిన తరువాత అవి వాన మొదలగువరకు అంతకంతకు ఎక్కువాయెను. అప్పుడు నూనె గుడ్డ టోపీ ధరింపుమని నన్ను ఒప్పించిరి; (గాలి చాలా బలముగా ఉండెను) అది నా చెంపపై నిరంతరము రాపిడి చేయుచుండగా నొప్పియు వాపును పూర్తిగా పోయెను.

25 పాఠమునకు సరిచేయుము.

ఒక కష్టమైన దాటుట ఒక కష్టమైన దాటుట పన్నెండు గంటలకును ఒంటిగంటకును మధ్య ఎన్షామ్ ఫెర్రీని దాటితిమి. రెండు ప్రక్కలను నీరు సముద్రమువలె ఉండెను. "మనము కట్టపై గుఱ్ఱములపై వెళ్లగలమా?" అని పడవవానిని అడిగితిని. "వెళ్లవచ్చును అయ్యా, మధ్యలో ఉన్నంతవరకు" అని అతడు చెప్పెను. కాని కష్టము ఇదే, ఏలయనగా కట్ట అంతయు గణనీయమైన లోతున నీటితో కప్పబడియుండెను. అనేక చోట్ల ఆ నీరు తూము వేగముతోను ఉధృతితోను కట్టపై పొర్లిపారుచుండెను. ఒకసారి నా ఆడ గుఱ్ఱము రెండు ముందు కాళ్లను కోల్పోయెను, కాని అది ఎగిరి గంతువేసి కట్టను తిరిగి పట్టుకొనెను; లేనియెడల మేము ఈదవలసివచ్చును, ఏలయనగా రెండు ప్రక్కలను నీరు పది పన్నెండు అడుగుల లోతుగా ఉండెను. అయినను ఒకటి రెండు మార్లు మునిగిలేచిన తరువాత దాటి క్షేమముగా విట్నీ చేరితిమి.

ఫిబ్రవరి 6, సోమవారము.--వాపింగ్‌లో కొత్త ప్రార్థనా మందిరమును ప్రారంభించితిని.

16, గురువారము.--మరొకసారి వెస్ట్‌మినిస్టర్ ఆబీలోని సమాధుల మధ్య గంభీరముగా నడచితిని. అర్థరహితమైన రాళ్లును పాలరాళ్లును ఎన్ని రాశులుగా ఉన్నవి! అయితే ఇంగిత జ్ఞానమును చూపిన సమాధి ఒకటి ఉండెను: శ్రీ నైటింగేల్ తన సుందరమైన భార్యను మృత్యువునుండి కాపాడ ప్రయత్నించుచున్న ఆ అందమైన విగ్రహము. ఇక్కడ నిజముగా పాలరాయి మాట్లాడుచున్నట్లున్నది, ఈ విగ్రహములు సజీవములు కావనుటయే తప్ప మరేమియు లేదు.

24, శుక్రవారము.--లండన్‌కు తిరిగివచ్చితిని. 29, బుధవారము. లాక్‌లో జుడిత్ అను ఒరేటోరియోను (గీతనాటకము) వింటిని. దానిలో కొన్ని భాగములు అత్యద్భుతముగా ఉన్నవి; కాని ఆధునిక సంగీతమంతటిలోని రెండు విషయములను నేను ఎన్నడును ఇంగిత జ్ఞానముతో సరిపెట్టలేకపోయితిని. ఒకటి, ఒకే మాటలను పదిసార్లు పాడుట; మరొకటి, ఒకే సమయమున వేర్వేరు వ్యక్తులు వేర్వేరు మాటలు పాడుట. అదియును, ప్రార్థన రూపములోనైనను కృతజ్ఞతా రూపములోనైనను దేవునికి చేయు అతి గంభీరమైన విన్నపములలో. వివేచన పూర్తిగా కాలగతియైపోయేవరకు యూరోపులోని సంగీతకారులందరును కలిసినను దీనిని సమర్థింపలేరు.

బర్మింగ్‌హామ్, వాల్సాల్, డర్బీలలో వెస్లీ బర్మింగ్‌హామ్, వాల్సాల్, డర్బీలలో వెస్లీ మార్చి 21, బుధవారము.--బర్మింగ్‌హామ్‌లో ఒకప్పుడు నాటకశాలగా ఉన్న చోట అత్యంత గొప్ప సమూహము కూడెను. రాజ్యములోని నాటకశాలలన్నియు ఇంత మంచి ఉపయోగమునకు మార్చబడినయెడల ఎంత సంతోషము! కూటము తరువాత గుంపు కూడి బయటికి వెళ్లుచున్నవారిపై కొంత మురికిని రాళ్లను విసిరిరి. అయితే వారిలో కొందరు ఇప్పటికే చెరసాలలో ఉన్నందున వారు త్వరలో శాంతింతురు అనిపించుచున్నది. మరుసటి సాయంత్రము ప్రసంగ సమయమున కొందరు అలజడి కలిగింప ప్రయత్నించిరి, కాని అది వ్యర్థ ప్రయాసమాయెను; చెప్పబడిన సంగతులను గూర్చి శ్రద్ధగా లక్ష్యము పెట్టుటనుండి సమూహము మళ్లింపబడలేదు.

23, శుక్రవారము.--డడ్లీకి గుఱ్ఱముపై వెళ్లితిని; అది ఒకప్పుడు సింహముల గుహ, ఇప్పుడు బ్రిస్టల్వలె ప్రశాంతముగా ఉన్నది. వారు తమ ప్రసంగ మందిరమును అప్పుడే పూర్తిచేసిరి, అది పూర్తిగా నిండియుండెను. నేను ఒక్క వ్యర్థప్రియుని చూడలేదు, కాని అనేకులు కన్నీళ్లతో ఉండిరి.

26, సోమవారము.--వాల్సాల్‌లో ప్రసంగింపుమని నన్ను కోరిరి. జేమ్స్ జోన్స్ ఈ ప్రతిపాదనకు కలవరపడి, గొప్ప అలజడి కలుగునని భయపడెను. అయినను నేను ప్రయత్నించి చూడవలెనని నిర్ణయించుకొంటిని.

ఇంటిలోనికి వచ్చుచుండగా మంచికి ఒక సూచన నాకు కనబడెను. ఒక స్త్రీ తాను ఎందుకు వచ్చెనో తన పొరుగువారికి చెప్పుచుండెను: "ఈ మనుష్యుని మాట వినవలెనను కోరిక నాకు కలిగెను," అని ఆమె అనెను, "అయినను అతనిని గూర్చి చాలా చెడుగా వినియున్నందున ధైర్యము చేయలేదు; కాని ఈ ఉదయము నేను ఆసక్తిగా ప్రార్థించుచున్నట్లు కలగంటిని, 'యోహాను సువార్త మొదటి అధ్యాయము ఎనిమిదవ వచనమును చూడుము' అని ఒక స్వరము చెప్పుట వింటిని. నేను మేల్కొని నా బైబిలు తీసికొని, 'అతడు ఆ వెలుగై యుండలేదు గాని ఆ వెలుగునుగూర్చి సాక్ష్యమిచ్చుటకు వచ్చెను' అని చదివితిని. నేను లేచి, పూర్ణ హృదయముతో వచ్చితిని."

ఇల్లు ప్రజలను పట్టలేకపోయినందున ఏడు గంటలకు బయట ప్రసంగించుట ఆరంభించితిని; ఒక్క వ్యతిరేకియైనను, ఒక్క వ్యర్థప్రియుడైనను కనబడలేదు. హాజరైనవారందరును శ్రద్ధగా వినిరి. వాల్సాల్ ఎంత మారినది! దేవుడు అడవి మృగములను ఎట్లు మచ్చిక చేసెనో, లేక ఎట్లు బంధించెనో కదా!

27, మంగళవారము.--డర్బీకి గుఱ్ఱములపై వెళ్లితిమి. పట్టణములో, ప్రముఖులలో కూడా, నా మాట వినవలెనను సాధారణ కోరిక ఉన్నట్లు కనబడినందున సంత స్థలములో ప్రసంగించుట మంచిదని శ్రీ డాబిన్సన్ నమ్మెను. అతడు ఈ సంగతిని మేయరుకు తెలిపెను; ఆయన ఏ మాత్రమైనను అలజడి కలుగునని తాను తలంచుటలేదనియు, ఒకవేళ అట్టిది ఏదైనను కలిగినయెడల దానిని అణచుటకు తాను జాగ్రత్త తీసికొందుననియు చెప్పెను. ఐదు గంటలకు జనసమూహము కూడెను, నేను నా వాక్యమును పేర్కొనువరకు చాలా నిశ్శబ్దముగా ఉండిరి. అప్పుడు "ప్రజల మృగములు" తమ స్వరమెత్తి, అన్ని ప్రక్కలను కేకలు వేయుచు అరచుచుండెను. వినబడుట అసాధ్యమని తెలిసికొని నెమ్మదిగా అక్కడినుండి నడచి వెళ్లితిని. లెక్కలేనంత పరివారము నా వెంట వచ్చెను; కాని కొన్ని గులకరాళ్లు మాత్రమే విసరబడెను, ఎవరికిని ఏ హానియు కలుగలేదు. గుంపులో చాలామంది శ్రీ డి--గారి ఇంటి వరకు వెంబడించిరి; అయినను ముందుగా తలపెట్టిన 26ఏ దుర్బుద్ధియు లేకుండా అనిపించెను; ఏలయనగా వారు ఒక గంట సేపు కదలకుండా నిలిచి, తరువాత నిశ్శబ్దముగా వెళ్లిపోయిరి.

31, శనివారము (రాదర్హామ్).--ఉదయపు ప్రసంగ సమయమున ఒక విచిత్రమైన సంఘటన జరిగెను. గంభీరమైన వ్యక్తులు మాత్రమే హాజరైయుండుట మంచిదాయెను. ఒక గాడిద గంభీరముగా గేటు లోపలికి నడచివచ్చి, ఇంటి తలుపు వద్దకు వచ్చి, తల ఎత్తి, లోతైన శ్రద్ధగల భంగిమలో కదలకుండా నిలిచెను. 26 పాఠమునకు సరిచేయుము.

బర్మింగ్‌హామ్, వాల్సాల్, డర్బీలలో వెస్లీ ఈ భంగిమలో. "మూగ జంతువు గద్దించుట" అనేకులకు, అనగా దానికంటె చాలా తక్కువ మర్యాద గలవారికిని దానికంటె అంతగా ఎక్కువ వివేకము లేనివారికిని వర్తింపదా?

'మెథడిస్టులకు చట్టము లేదు'

"మెథడిస్టులకు చట్టము లేదు"

మధ్యాహ్నము డాన్‌కాస్టర్‌లో వంతెన దగ్గర ఒక ప్రాంగణములో (గది ప్రజలను పట్టలేనంత చిన్నదగుటచేత) ప్రసంగించితిని. గాలి బలముగాను అతి చురుకుగాను ఉండి, ఆ సమయమంతయు నా తల ప్రక్కన వీచెను. మధ్యాహ్నానంతరము ఎప్వర్త్ చేరిన వెంటనే నాకు గొంతు నొప్పి పట్టుకొనెను; అయినను కొంత కష్టముతో ప్రసంగించితిని; కాని తరువాత నేను దాదాపు మాట్లాడలేకపోయితిని. మరుసటి దినమున, అనగా ఏప్రిల్ 1, ఆదివారమున, నయమైనందున ఒంటిగంట సమయమున వెస్ట్‌వుడ్ సైడ్‌లోను, నాలుగు గంటలు దాటిన కొద్దిసేపటికి ఎప్వర్త్‌లోని సంత స్థలములోను పెద్ద సమూహమునకు ప్రసంగించితిని. మొదట కొందరికే వినబడెను; కాని నేను ఎంత ఎక్కువ మాట్లాడితినో నా స్వరము అంత బలపడెను, ముగింపునకు నా నొప్పి బలహీనత అంతయు పోయెను, అందరికీ స్పష్టముగా వినబడెను.

ఏప్రిల్ 2, సోమవారము.--విశ్రాంతి దినముగా గడిపితిని. 3, మంగళవారము, తొమ్మిది గంటలకు ఎప్వర్త్‌కు తూర్పున ఆరు ఏడు మైళ్ల దూరమున ఉన్న స్కాటర్ అను పట్టణములో ప్రసంగించితిని; అక్కడ ఆకస్మికముగా అగ్ని రగులుకొనెను, అనేకులు దాదాపు ఒక్కసారిగా పాపమును గూర్చి ఒప్పింపబడిరి, అనేకులు నీతిమంతులుగా తీర్చబడిరి. అయితే "మెథడిస్టులకు చట్టము లేదు" అని వారితో చెప్పిన ఒక చెడ్డ మనుష్యునిచేత రెచ్చగొట్టబడిన అనేకమంది విరోధులు ఉండిరి. అందువలన నిరంతరము అల్లర్లు జరిగెను; కొంతకాలమునకు ఒక యథార్థపరుడైన న్యాయాధిపతి ఈ వ్యవహారమును చేపట్టి, అల్లరి చేయువారిని, వారిని పని చేయించినవానిని కూడా ఎంత చక్కగా అదుపు చేసెననగా అప్పటినుండి వారు గొఱ్ఱెపిల్లలవలె నిశ్శబ్దముగా ఉన్నారు.

5, గురువారము.--పదకొండు గంటలకు ఎల్షామ్‌లో ప్రసంగించితిని. ఇక్కడ అత్యంత ఉత్సాహవంతులును చురుకైనవారునైన ఇద్దరు, ఒక పెద్దమనుష్యుని గృహనిర్వాహకుడును తోటమాలియునై యున్నారు; "ఈ మార్గమును" విడువకపోయినయెడల వారిని తొలగింపుమని ఆ పెద్దమనుష్యునిని పాస్టరు ఒప్పించెను. దాని గూర్చి ఆలోచించుటకు అతడు వారికి ఒక వారము గడువిచ్చెను; ఆ వారాంతమున వారు ప్రశాంతముగా, "అయ్యా, పరలోకమందు 'ఒక చుక్క నీటి' కొరకు కొరతపడుట కంటె ఇక్కడ రొట్టె కొరతపడుటయే మేము కోరుకొనుచున్నాము" అని బదులిచ్చిరి. అతడు, "అట్లయిన మీ మనస్సాక్షిని అనుసరింపుడి, అయితే మీరు పూర్వమువలె నా పనిని చక్కగా చేయవలెను" అని ప్రత్యుత్తరమిచ్చెను.

6, శుక్రవారము.--ఉదయం తొమ్మిది గంటలకు ఫెర్రీలోను, సాయంత్రమును, మధ్యాహ్న సమయమున గెయిన్స్‌బరోలోని సర్ ఎన్. హెచ్. గారి హాలులోను ప్రసంగించితిని. నేను మాట్లాడ మొదలుపెట్టిన వెంటనే నా తలపై ఒక కోడిపుంజు కూయసాగెను; కాని అది త్వరగా తొలగింపబడెను, ధనికులును పేదలునైన సమూహమంతయు నిశ్శబ్దముగాను శ్రద్ధగాను ఉండిరి.

గుఱ్ఱము నుండి వెస్లీ పడిపోవుట గుఱ్ఱము నుండి వెస్లీ పడిపోవుట 8, ఆదివారము.--సాధారణ మార్గము పూర్తిగా నీటిలో మునిగి దాటుటకు వీలుకానిదైనను మిస్టర్టన్‌కు బయలుదేరితిని; కాని చుట్టుతిరిగి వెళ్లు మార్గము కనుగొంటిమి. ఎనిమిది గంటలకు ప్రసంగించితిని; శ్రద్ధ లేని శ్రోత ఒక్కడైనను నాకు కనబడలేదు. తిరిగి వచ్చుచుండగా నా ఆడ గుఱ్ఱము ఒక గేటు గుండా వేగముగా దూసుకొని పోవుచుండగా, నా మడమ గేటు స్తంభమునకు తగిలి, ఒక్క క్షణములో నేను దాని వెనుక వెల్లకిలా పూర్తి పొడవున పడియుంటిని. నేను లేచి మరల ఎక్కు వరకు అది కదలకుండా నిలిచెను; మాలో ఇద్దరికిని ఏ హానియు కలుగలేదు.

10, మంగళవారము.--గాలి తగ్గగా, నేను అరుదుగా చూచిన ఇద్దరు మృగప్రాయులతో బార్టన్‌లో పడవ ఎక్కితిమి. వారి దైవదూషణయు మూర్ఖమైన స్థూల అశ్లీలతయు నేను ఎన్నడును వినినవాటన్నిటిని మించియుండెను. మొదట వారితో సాత్వికముగా మాట్లాడితిమి; కాని ఫలితము లేకపోయెను. చివరకు వారిని తీవ్రముగా గద్దింపవలసివచ్చెను, మేము హల్ వద్ద దిగువరకు వారు సహేతుకమైన హద్దులలో ఉండిరి. అనుకొనిన దానికంటె రెండు గంటలు ముందుగా, ఐదు గంటలకు ప్రసంగించితిని; దీనివలన వచ్చినవారిలో చాలామందికి సహేతుకమైన స్థలము దొరికెను; వారిలో అనేకులు వ్యర్థముగా రాలేదని నేను నమ్ముచున్నాను.

16, సోమవారము.--ఆరు గంటలకు థర్స్క్‌లో వీధిలో ప్రసంగించుట ఆరంభించితిని. సమూహము అత్యధికముగా ఉండెను. "ఒక మనుష్యుడు సర్వలోకమును సంపాదించుకొని తన ప్రాణమును పోగొట్టుకొనిన యెడల వానికి ప్రయోజనమేమి?" అను నా వాక్యమును నేను పేర్కొనగానే, ఏమి జరుగుచున్నదో చూచుటకు ఆగియున్న గుఱ్ఱమెక్కిన ఒక మనుష్యుని ముఖవర్ణము మారి, అతడు వణకెను. అతని త్రాగుబోతు సహచరుడు అతనిని లాగుకొని పోకుండినయెడల బహుశా అతడు తన ప్రాణమును రక్షించుకొనుటకు నిశ్చయించుకొనియుండును.

పవిత్ర ద్వీపములో వెస్లీ పవిత్ర ద్వీపములో వెస్లీ మే 21, సోమవారము.--న్యూకాజిల్ నుండి సెలవు తీసికొంటిని; మధ్యాహ్న సమయమున మోర్పెత్‌లోని సంత స్థలములో ప్రసంగించితిని. వినువారిలో కొందరు మొదట కొంచెము పరిహాసముగా ఉండిరి, కాని వారి ఉల్లాసము త్వరగా చెడిపోయెను. సాయంత్రము ఏ ఇంగ్విక్‌లోని కోర్ట్‌హౌస్‌లో ప్రసంగించితిని, మరుసటి దినము అక్కడ విశ్రాంతి తీసికొంటిని. 23, బుధవారము.--ఇసుక తిన్నెల మీదుగా హోలీ ఐలాండ్‌కు గుఱ్ఱముపై వెళ్లితిని; అది ఒకప్పుడు ప్రసిద్ధ బిషప్పు పీఠము, ఇప్పుడు ముఖ్యముగా చేపలు పట్టి జీవించు కొన్ని పేద కుటుంబములకు నివాసము. పట్టణపు ఒక ప్రక్కన ప్రక్కనే ఒక ఆశ్రమముతో కూడిన ఒక కేథడ్రల్ శిథిలములు ఉన్నవి. అది ఎత్తయిన సుందరమైన కట్టడముగా కనబడుచున్నది, మధ్య మార్గము దాదాపు సంపూర్ణముగా ఉన్నది. ఒకప్పటి సంత స్థలములో ద్వీపవాసులందరికి దాదాపుగా ప్రసంగించితిని, వారి మధ్య కొన్ని చిన్న పుస్తకములను పంచిపెట్టితిని, వారు వాటికి అత్యంత కృతజ్ఞులైరి. సాయంత్రము బెర్విక్-అపాన్-ట్వీడ్‌లో ప్రసంగించితిని; మరుసటి సాయంత్రము డన్బార్‌లో; శుక్రవారము, 25న సుమారు పది గంటలకు హాడింగ్టన్‌లో ప్రొవోస్ట్ డి. గారి ప్రాంగణములో అత్యంత సొగసైన సమూహమునకు ప్రసంగించితిని. అయితే ఇక్కడ ఎక్కువ మేలు జరుగునని నేను ఆశింపను, ఏలయనగా మనము తప్పు చివరనుండి ఆరంభించుచున్నాము: మతము గొప్పవారినుండి చిన్నవారికి వెళ్లకూడదు, లేనియెడల ఆ శక్తి మనుష్యులదిగా కనబడును.

సాయంత్రం నేను మస్సెల్‌బరోలో ప్రసంగించాను; మరుసటి రోజు ఎడిన్‌బరోలోని కాల్టన్ కొండపై ప్రసంగించాను. అది జనరల్ అసెంబ్లీ సమయం కావడంతో పలువురు పరిచారకులు అక్కడ ఉన్నారు. గాలి తీవ్రంగా, పదునుగా వీచి, సుకుమారులైన కొద్దిమందిని పంపివేసింది. కానీ సభికులలో చాలామంది నేను ముగించేవరకు కదలలేదు.

ఆదివారం, 27.-- ఏడు గంటలకు నగరానికి అవతలి వైపున ఉన్న హైస్కూల్ ఆవరణలో ప్రసంగించాను.

ఉదయం అత్యంత చలిగా ఉంది. సాయంత్రం తుఫానులా గాలి వీచింది. అయినప్పటికీ కాల్టన్ కొండపై ఉండాలని నిర్ణయించినందున, అక్కడ అపార జనసమూహానికి ప్రారంభించాను. మొదట గాలి కొంత ఇబ్బంది పెట్టింది, కానీ త్వరలోనే నేను దానిని మరచిపోయాను. గంటన్నర పాటు ప్రజలు కూడా మరచిపోయారు; ఆ సమయంలో నేను నా ఆత్మ భారాన్ని పూర్తిగా తీర్చుకొన్నాను.

జనరల్ అసెంబ్లీలో వెస్లీ జనరల్ అసెంబ్లీలో వెస్లీ సోమవారం, 28.-- సుమారు నూట యాభై మంది పరిచారకులతో కూడిన జనరల్ అసెంబ్లీలో కొన్ని గంటలు గడిపాను. నేను ఆశ్చర్యపోయినవి: 1) ఎవరినైనా, పన్నెండు పద్నాలుగేళ్ల కుర్రవాళ్లను కూడా, లోపలికి అనుమతిస్తున్నారు; 2) ప్రధాన వక్తలు న్యాయవాదులు, ఒకే పక్షానికే ఆరుగురు ఏడుగురు;

3) ఒకే ఒక ప్రశ్న సమయమంతటినీ తీసుకొంది; నేను వెళ్లిపోయేటప్పుడు అది ఎప్పటిలాగే ముగింపుకు దూరంగా కనిపించింది. ఆ ప్రశ్న ఇదే: "శ్రీ లిండ్సేను కిల్మార్నాక్ ప్రాంతానికి బదిలీ చేయాలా వద్దా?" మార్చాలి అనేవారి వాదన: "ఆయనకు పెద్ద కుటుంబం ఉంది, ఈ జీవనాధారం ఆయన ప్రస్తుతదానికంటే రెట్టింపు మంచిది." వద్దు అనేవారి వాదన: "ప్రజలు ఆయన మాట వినకూడదని నిశ్చయించుకొన్నారు, ఆయన వస్తే చర్చిని విడిచిపెడతారు." వారి చట్టం నిర్దేశించినట్లు "సంఘానికి కలిగే గొప్ప మేలు" అనేదే నిజమైన లక్ష్యమై ఉంటే, ఐదు గంటలు తీసుకోకుండా ఐదు నిమిషాల్లోనే చర్చ నిర్ణయించబడి ఉండేది.

సోమవారం, మంగళవారం సొసైటీ సభ్యులతో ఒక్కొక్కరితో మాట్లాడాను. గురువారం, 31.-- డండీకి గుర్రంపై వెళ్లి, ఆరున్నర గంటలకు పట్టణం సమీపంలో పచ్చిక మైదానం ప్రక్కన ప్రసంగించాను. పేదలు, ధనికులు హాజరయ్యారు. నిజానికి స్కాట్లాండ్‌లో సభికులు లేకుండా పోతారనే భయం చాలా అరుదు. కానీ దురదృష్టమేమిటంటే, వారు అన్నీ తెలిసినవారు; అందుకే ఏమీ నేర్చుకోరు.

ఇన్వర్నెస్‌లో ఇన్వర్నెస్‌లో గురువారం, జూన్ 7.-- అబర్డీన్ నుండి లెక్కప్రకారం పన్నెండు మైళ్ల దూరంలో ఉన్న సర్ ఆర్చిబాల్డ్ గ్రాంట్ ఇంటికి గుర్రంపై వెళ్లాను. ఈ మూడేళ్లలోనే ఈ మధ్య ప్రాంతం ఎంత అభివృద్ధి చెందిందో చూస్తే ఆశ్చర్యం కలుగుతుంది. అన్ని వైపులా అడవిలా, నిర్జనంగా ఉన్న బీడు భూములు దున్నబడి, పెరుగుతున్న ధాన్యంతో కప్పబడి ఉన్నాయి. ముఖ్యంగా సర్ ఆర్చిబాల్డ్ సమీపంలోని భూమంతా ఇంగ్లండ్‌లోని చాలా భూముల వలె చక్కగా సాగు చేయబడింది. ఏడు గంటలకు ప్రసంగించాను. తక్కువ సమయంలో తెలియజేసినా కిర్క్ చక్కగా నిండింది.

నిశ్చయంగా ఇది "వినుటకు వేగిరపడువారును, మాటలాడుటకు నిదానించువారును" ఉన్న జాతి; అయితే "కోపమునకు నిదానించువారు" మాత్రం కాదు.

ఆదివారం, 10.-- ఎనిమిది గంటలకు ఇన్వర్నెస్ చేరుకొన్నాము. వర్షం వలన బయట ప్రసంగించలేకపోయాను; అనువైన గది ఏదీ దొరకలేదు; కాబట్టి నా రాక వ్యర్థమవుతుందేమోనని భయపడ్డాను; అన్ని దారులూ మూసుకుపోయినట్లు అనిపించింది. పది గంటలకు కిర్క్‌కు వెళ్లాను. ఆరాధన తరువాత,

పరిచారకులలో ఒకరైన శ్రీ ఫ్రేజర్ మమ్మల్ని భోజనానికి, ఆ తరువాత తేనీరు తాగడానికి ఆహ్వానించారు. మేము తేనీరు తాగుతుండగా, నేను ఎన్ని గంటలకు ప్రసంగించడానికి ఇష్టపడతానని ఆయన అడిగారు. నేను, "ఐదున్నర గంటలకు" అన్నాను.

పెద్ద కిర్క్ అతి త్వరగా నిండిపోయింది; నేను అరుదుగా మాత్రమే అంతటి ఆత్మ స్వేచ్ఛను అనుభవించాను. రెండవ పరిచారకుడు తరువాత మా సత్రానికి వచ్చి అత్యంత హృదయపూర్వకమైన ప్రేమను చూపించారు.

ఈ ఒక్క రోజు కోసమే అయినా, నూరు మైళ్లు ప్రయాణించినందుకు నేను విచారించి ఉండేవాడిని కాదు.

సోమవారం, 11.-- పట్టణానికి మూడు మైళ్ల దూరంలో నివసించే ఒక పెద్దమనిషి తన ఇంటికి రమ్మని ఆహ్వానించారు; నేను తన కిర్క్‌ను ఉపయోగించుకొంటే తన ప్రాంత పరిచారకుడు సంతోషిస్తాడని ఆయన హామీ ఇచ్చారు; కానీ బుధవారం అబర్డీన్‌లో ఉండాలని నిర్ణయించుకొన్నందున సమయం చాలలేదు. నేను చేయగలిగినదల్లా ఇన్వర్నెస్‌లో మరొకసారి ప్రసంగించడమే. ఈసారి ఆలయం మునుపటికంటే ఎక్కువగా నిండిందని నేను భావిస్తున్నాను; ఆరాధన తరువాత సభికులందరి విశేష ప్రవర్తనను నేను గమనించకుండా ఉండలేకపోయాను.

ప్రధాన వీధి వెంట పురుషుడు గాని, స్త్రీ గాని, బిడ్డ గాని ఒక్క మాట కూడా మాట్లాడలేదు. నిజానికి కనీసం నూరు సంవత్సరాలుగా ఈ పట్టణానికి గ్రేట్ బ్రిటన్‌లో చాలా కొద్ది ప్రదేశాలకు మాత్రమే ఉన్నటువంటి భక్తిపరులైన పరిచారకుల పరంపర ఉందని ఆలోచిస్తే ప్రజల గంభీరత అంతగా ఆశ్చర్యకరం కాదు.

ఎడిన్‌బరో, గ్లాస్గో, అబర్డీన్ తరువాత, స్కాట్లాండ్‌లో నేను చూసిన పట్టణాలలో ఇన్వర్నెస్ అతి పెద్దదని నా అభిప్రాయం. ప్రధాన వీధులు వెడల్పుగా, తిన్నగా ఉన్నాయి; ఇళ్లు చాలావరకు పాతవి, మరీ చెడ్డవీ కావు, మరీ మంచివీ కావు. ఇది ఆహ్లాదకరమైన, సారవంతమైన ప్రాంతంలో ఉంది; జీవానికి, భక్తికి కావలసినవన్నీ దీనికి ఉన్నాయి. ప్రజలు సాధారణంగా ఎంతో చక్కని ఆంగ్లం మాట్లాడతారు, స్నేహపూర్వకమైన మర్యాదపూర్వక ప్రవర్తన కలవారు.

ఒక ప్రసంగం, సభ కోరిన వెంటనే ఒక ప్రసంగం, సభ కోరిన వెంటనే సుమారు పదకొండు గంటలకు గుర్రాలెక్కాము. నైర్న్‌లో భోజనం చేస్తుండగా సత్రం యజమాని, "అయ్యా, శనివారం మీరు నాకిచ్చిన చిన్న పుస్తకాన్ని పట్టణంలోని పెద్దమనుషులు చదివారు; మీరు దయచేసి వారికి ఒక ప్రసంగం ఇస్తే సంతోషిస్తారు" అన్నాడు. నేను అంగీకరించగానే వెంటనే గంట మోగించారు, సభ త్వరగా కిర్క్‌లో చేరింది. ఓహ్, దక్షిణ బ్రిటన్‌కు ఉత్తర బ్రిటన్‌కు ఎంత తేడా! ఇక్కడ ప్రతి ఒక్కరూ కనీసం దేవుని వాక్యాన్ని వినడానికి ఇష్టపడతారు; తమ ఆత్మలను రక్షించుకోవడానికి ప్రయత్నించే ఎవరితోనైనా ఒక్క అసభ్య పదం పలకాలని ఎవరికీ తోచదు.

శ్రీ గ్రాంట్ ఇంటికి వచ్చాడో లేదో సందేహించి, నేను ముందుకు సాగుతుండగా శ్రీ కెర్షా ఫోరెస్ సమీపంలోని గ్రేంజ్ గ్రీన్ వద్ద ఆగారు. శ్రీ గ్రాంట్ వెంటనే నన్ను వెనుకకు పిలిచారు. ఇంతకంటే అనుకూలమైన స్థలాన్ని నేను అరుదుగా చూశాను. ఇల్లు ఒక చిన్న కొండపై ఉన్న పాత కోట; నాలుగు వైపులా మనోహరమైన దృశ్యం ఉంది; ఆతిథ్యశీలుడైన యజమాని దానిని ఇంకా ఆహ్లాదకరంగా చేయడానికి ఏదీ మిగల్చలేదు. తన అభివృద్ధి పనులన్నిటినీ మాకు చూపించారు; అవి వ్యవసాయంలోని ప్రతి శాఖలోనూ చాలా గణనీయమైనవి. ఆయన తోటలలో అనేక పంటలు అబర్డీన్‌లో కంటే, అవును న్యూకాజిల్‌లో కంటే ముందుగా ఎదిగాయి. బూడిద చెట్టంత సులభంగా పెంచగలిగే, కలప మహాగని వలె చక్కని ఎరుపు రంగులో ఉండే ఒక చెట్టు, అంటే లబర్నమ్, బ్రిటన్‌లో మనకు ఉందని ఒక్క హైలాండ్ పెద్దమనిషి తప్ప మరెవరూ ఎందుకు కనుగొనలేదో? ఆయన ఇటీవల దానితో చేయించిన కుర్చీలను మించిన మహాగని కుర్చీ లేదని నేను సవాలు చేస్తాను.

మంగళవారం, 12.-- మనోహరమైన, సారవంతమైన మర్రే కౌంటీ గుండా ఎల్గిన్ వరకు గుర్రంపై వెళ్లాము. ఎడిన్‌బరోకు నూట యాభై మైళ్ల అవతల ఇటువంటి ప్రాంతం ఉందని నేను ఇంతవరకు ఊహించలేదు; గ్రేట్ బ్రిటన్‌లోని ఏ ప్రాంతం కంటే సంవత్సరంలో ఇక్కడ సాధారణంగా ఆరు వారాలు ఎక్కువ సూర్యకాంతి ఉంటుందని భావిస్తారు.

ఎల్గిన్‌లో ఒక గొప్ప కేథడ్రల్ శిథిలాలు ఉన్నాయి; ఈ రాజ్యంలో నేను చూసినట్లు గుర్తున్న వాటిలో అది అతి పెద్దది. అక్కడినుండి స్పే నది వరకు వెళ్లాము; రైన్ నది తరువాత నేను చూసిన అతి వేగమైన నది అది. మా గుర్రాలకు నీరు రొమ్ము లోతు కూడా లేకపోయినా, అవి కాళ్లు నిలుపుకోవడానికి చాలా కష్టపడ్డాయి. కీత్‌లో భోజనం చేసి, నార వస్త్ర తయారీ వలన ఎంతో అభివృద్ధి చెందిన స్ట్రాత్‌బోగీ వరకు సాగిపోయాము.

ఫోచాబర్స్ నుండి స్ట్రాత్‌బోగీ వరకు ఉన్న ప్రాంతమంతటా చిన్న ఇళ్లు అక్కడక్కడ చెదరి ఉన్నాయి; లోయలే కాక పర్వతాలు కూడా అత్యంత శ్రద్ధతో అభివృద్ధి చేయబడ్డాయి. ఇంగ్లండ్‌లోని చాలా పర్వతాల కంటే ఇవి మరింత ఆహ్లాదకరంగా ఉండడానికి వీటికి ఇంకా ఎక్కువ చెట్లు మాత్రమే కావాలి.

మా సత్రంలోని కుటుంబమంతా, పదకొండు లేదా పన్నెండు మంది, రాత్రి మాతో కలిసి సంతోషంగా ప్రార్థన చేశారు. నిజానికి మేము బస చేసిన ప్రతి సత్రంలోనూ అలాగే చేశారు; ఎందుకంటే ఇంగ్లండ్ నుండి దిగుమతి చేసుకొన్న పాపాలన్నిటిలోనూ, స్కాట్లాండ్ వారు, కనీసం సామాన్య ప్రజలు, పవిత్రమైన వాటిని ఎగతాళి చేయడం ఇంకా నేర్చుకోలేదు.

బుధవారం, 13.-- ఒంటి గంటకు అబర్డీన్ చేరుకొన్నాము. ఈ సాయంత్రం, మరుసటి సాయంత్రం కూడా ఆరు ఏడు గంటల మధ్య కొత్త ఇంటి కట్టడపు చట్రంలో ప్రసంగించి, అది గొప్ప ఆదరణ కలిగిన సమయమని కనుగొన్నాను. శుక్రవారం, 15.-- ముందుగానే బయలుదేరి, పడవ బయలుదేరుతున్న సమయానికే డండీ చేరుకొన్నాము.

అవతలి ఒడ్డున ఉన్న ఇంట్లో బస చేయాలనుకొన్నాము, కానీ తినడానికి గాని, త్రాగడానికి గాని, మంచి మాటలు గాని దొరకలేదు; కాబట్టి కూపర్ వరకు ప్రయాణం కొనసాగించవలసి వచ్చింది. దాదాపు తొంభై మైళ్లు ప్రయాణించిన తరువాత,

ఒక సభ, సభికులు కోరిన ప్రసంగం నాకు ఏ మాత్రం అలసట కలగలేదు, మా గుర్రాలకు కూడా హాని కలగలేదు. ప్రభువా, నీవు మనుష్యులను పశువులను రక్షించుచున్నావు!

వెస్లీ, స్కాట్లాండ్ ప్రభురాత్రి భోజనం వెస్లీ, స్కాట్లాండ్ ప్రభురాత్రి భోజనం శనివారం, 16.-- కింగ్‌హార్న్ వద్ద సులభంగా దాటాము; సాయంత్రం కాల్టన్ కొండపై చాలా పెద్ద సభకు ప్రసంగించాను; ఆదివారం ఉదయం ఏడు గంటలకు హైస్కూల్ ఆవరణలో ఇంకా పెద్ద సభ కూడింది. పశ్చిమ కిర్క్‌లో ప్రభురాత్రి భోజనం జరుగుతుందని తరువాత తెలిసింది; ఏమి చేయాలో తోచలేదు; కానీ చివరకు దాని నిర్వహణ విధానాన్ని మెచ్చకపోయినా ఈ అవకాశాన్ని ఉపయోగించుకోవడమే మంచిదని నిర్ణయించాను. సాధారణ ఉదయపు ఆరాధన తరువాత, పరిచారకుడు అనేక రకాల పాపులను పేర్కొని, వారు సమీపించరాదని నిషేధించాడు. ఒక నడవకు ఇరువైపులా రెండు పొడవైన బల్లలు వేసి, వాటిపై బల్లగుడ్డలు పరిచారు.

వాటికి ఇరువైపులా ప్రజలకు ఒక్కో బల్లకుర్చీ వేశారు. ప్రతి బల్లపై ముప్పై ఐదు మంది కూర్చున్నారు.

పైభాగంలో అడ్డంగా ఉన్న బల్ల వెనుక ముగ్గురు పరిచారకులు కూర్చున్నారు; వారిలో ఒకరు సుదీర్ఘ ఉపదేశం చేసి, మన ప్రభువు మాటలతో ముగించి, ఆ తరువాత రొట్టె విరిచి ఇరువైపులా తన ప్రక్కన కూర్చున్నవారికి ఇచ్చాడు. తరువాత నాలుగు బల్లకుర్చీలలో ప్రతిదానిలో మొదట కూర్చున్నవారికి ఒక రొట్టె ముక్క ఇవ్వబడింది. అతడు కొంచెం ముక్క విరిచి, రొట్టెను తరువాతివారికి ఇచ్చాడు; అలా సాగిపోయింది; అవసరమైనప్పుడు డీకన్లు ఇంకా ఇచ్చారు. తరువాత ప్రతి బల్లకుర్చీలో మొదటి వ్యక్తికి గిన్నె ఇవ్వబడింది, అలా ఒకరి నుండి ఒకరికి. వారు స్వీకరిస్తున్నంతసేపూ పరిచారకుడు తన ఉపదేశాన్ని కొనసాగించాడు; తరువాత కొత్తవారు బల్లల వద్ద కూర్చుండగా ఇరవై రెండవ కీర్తనలోని నాలుగు వచనాలు పాడబడ్డాయి. తరువాత రెండవ పరిచారకుడు ప్రార్థించి, ప్రతిష్ఠించి, ఉపదేశించాడు. ఈ ఆరాధన సాధారణంగా సాయంత్రం ఐదు గంటల వరకు సాగుతుందని నాకు తెలిపారు. ఆంగ్ల సంఘ ఆరాధన ఎంత సరళమైనదో, ఎంత గంభీరమైనదో కదా!

సాయంత్రం కొండపై కూడిన సభ ఈ రాజ్యంలో నేను చూసిన వాటన్నిటిలోకి అతి పెద్దది, అత్యంత లోతుగా ప్రభావితమైనది. అనేకులు కన్నీళ్లు కార్చారు; ఇంకా ఎక్కువమంది హృదయంలో గుచ్చబడినట్లు కనిపించారు. నిశ్చయంగా ఈ సమయం త్వరగా మరువబడదు. ఇది నిత్యత్వపు చరిత్రలలో కనిపించదా?

వెస్లీ ఇష్టాయిష్టాలు వెస్లీ ఇష్టాయిష్టాలు సోమవారం, జూలై 2.-- దివాలా తీసిన మన సహోదరులు ఇద్దరికి న్యాయమైన విచారణ ఇచ్చాను.

ఇటువంటివారిని అది వారి తప్పు కాదని స్పష్టంగా కనబడితే తప్ప, మేము వెంటనే మా సొసైటీ నుండి తొలగిస్తాము. ఈ ఇద్దరూ బిల్లు దళారీ వ్యాపారమనే నికృష్ట వ్యాపారంలో పడేవరకు అభివృద్ధిలోనే ఉన్నారు; ఆ వ్యాపారంలో ఎవరూ పూర్తిగా నాశనం కాకుండా ఎక్కువకాలం నిలవలేరు. ఈ విధంగా, తమ లెక్కలలో తగినంత ఖచ్చితత్వం లేనందున, తమకు తెలియకుండానే వారు వెనుకకు జారిపోయారు. అయినప్పటికీ ఐ--- ఆర్--- నిజాయితీపరుడని చాలా స్పష్టమే; రెండవవాని విషయంలో కూడా అలాగే ఆశిస్తున్నాను.

మంగళవారం, 3 (లీడ్స్).-- నేను వివరించలేని ఒక విచిత్ర సంగతి గురించి ఆలోచిస్తున్నాను. ఒక రాగాన్ని మొదటిసారి వినినప్పుడు నాకు రుచించదు; దానిని దాదాపు పాడడం నేర్చుకొనే వరకు రుచించదు; ఇంకా పరిపూర్ణంగా నేర్చుకొన్న కొద్దీ దానిపై నా రుచి క్రమంగా తగ్గిపోతుంది. కవిత్వంలోనూ ఇలాంటిదే గమనిస్తున్నాను; అవును, ఊహకు సంబంధించిన అన్ని విషయాలలోనూ. పద్యాలు మొదటిసారి వినినప్పుడు నాకు అరుదుగా రుచిస్తాయి; మళ్లీ మళ్లీ వినే వరకు అవి నాకు ఆనందం ఇవ్వవు; కొన్నిసార్లు ఇంకా విని పూర్తిగా పరిచయమైపోయిన తరువాత దాదాపు ఏ ఆనందమూ ఇవ్వవు. అలాగే మొదట నన్ను ఆకట్టుకోని ముఖం లేదా చిత్రం, దానితో పరిచయం పెరిగేకొద్దీ ఎక్కువ ఆహ్లాదకరంగా మారుతుంది; కానీ ఒక హద్దు వరకు మాత్రమే: ఎందుకంటే మరీ పరిచయమైపోతే అది ఇక ఆహ్లాదకరంగా ఉండదు. ఓహ్, మనం మనతో మోసుకొని తిరిగే యంత్రాన్ని కూడా మనం ఎంత అసంపూర్ణంగా అర్థం చేసుకొంటున్నాము!

గురువారం, 5.-- లీడ్స్‌లోని మన సహోదరులను సమాధానంలో, ప్రేమలో ఐక్యంగా విడిచి వెళ్లే ఆదరణ నాకు కలిగింది. ఒంటి గంట ప్రాంతంలో వేక్‌ఫీల్డ్‌లోని ఒక పచ్చికబయలులో ప్రసంగించాను. మొదట ఎండ అసౌకర్యంగా ఉంది, కానీ కొన్ని నిమిషాల్లోనే మేఘాలు మధ్యలో వచ్చి ఆ అసౌకర్యం తొలగిపోయింది. ఇక్కడ ఇంతకు ముందెన్నడూ చూడనంత పెద్ద సభ, అంతకంటే ఎంతో ఎక్కువ శ్రద్ధగల సభ మాకు కలిగింది. ఒక పెద్దమనిషి లాంటివాడు నిర్లక్ష్యంగా నడిచి వెళ్తుండగా నేను బిగ్గరగా, "కాలియో ఈ సంగతులలో దేనినీ లెక్క చేయడా? అయితే దేవుని ఉగ్రత నీ తలపై, దేవుని శాపం నీ వీపుపై ఉండగా నీవు ఎక్కడికి వెళ్తావు?" అన్నాను. అతడు ఆగిపోయి, నిశ్చలంగా నిలబడ్డాడు; ప్రసంగం ముగిసే వరకు ఇంక ముందుకు వెళ్లలేదు.

శనివారం, 14.-- సాయంత్రం లివర్‌పూల్‌లో ప్రసంగించాను; మరుసటి రోజు ఆదివారం, 15న ఇల్లు సరిపడా నిండింది. ధనికులు, నాగరికులు చాలామంది అక్కడ ఉండి మర్యాదగా ప్రవర్తించారు. నిజానికి ఇంగ్లండ్‌లోని చాలా ఓడరేవు పట్టణాలలో కంటే లివర్‌పూల్‌లో నేను ఎల్లప్పుడూ ఎక్కువ మర్యాదను, మానవత్వాన్ని గమనించాను.

ఆమె అనుకొంది, 'నేను అందంగా నవ్వుతున్నాను'

ఆమె అనుకొంది, "నేను అందంగా నవ్వుతున్నాను"

సోమవారం, 16.-- సాయంత్రం ఇల్లు, సాధ్యమైతే, క్రితం రాత్రి కంటే ఎక్కువగా నిండింది. "అవసరమైనది ఒక్కటే" అనే అంశంపై ప్రసంగించాను; పేదల వలె ధనికులు కూడా గంభీరంగా ప్రవర్తించారు. ఒక్క యువతి మాత్రమే (నేను విన్నది) చాలా నవ్వింది. పాపం! నిస్సందేహంగా ఆమె, "నేను అందంగా నవ్వుతున్నాను" అని అనుకొని ఉంటుంది.

శుక్రవారం, 20.-- మధ్యాహ్నం కాంగ్లెటన్‌లో నేను చివరిసారి వచ్చినప్పుడు చేసిన ఏర్పాటునే చేశాము. ఇంట్లో పట్టినంతమంది స్త్రీలను లోపల ఉంచి, నేను కిటికీలో నిలబడ్డాను. మిగిలినవారు, పురుషులతో కలిసి, క్రింద పచ్చికబయలులో నిలబడ్డారు; పట్టణవాసులలో చాలామంది చాలా అదుపుతప్పి ఉన్నారు.

న్యూకాజిల్ నుండి వచ్చినప్పటి నుండి ఇంతటి హృదయ విశాలతను నేను ఇంతవరకు అరుదుగా మాత్రమే పొందాను. ఆ మృగప్రాయులు చాలాసేపు ఎదిరించారు, కానీ చివరకు అయిదారుగురు తప్ప అందరూ లొంగిపోయారు. నిశ్చయంగా మనుష్యుడు ఎక్కువకాలం పైచేయిగా ఉండడు; దేవుడు తనకే జయమును పొందును.

ఉదయం నుండి సాయంత్రం ఏడు గంటల వరకు వర్షం కురుస్తూనే ఉంది; అప్పుడు బర్స్లెమ్‌లో ప్రసంగం ప్రారంభించాను. ఇక్కడి పేద కుమ్మరులు కూడా కాంగ్లెటన్‌లోని (అలా పిలువబడే) మెరుగైనవారి కంటే ఎక్కువ నాగరికులు.

కొద్దిమంది టోపీలతో నిలబడ్డారు; కానీ ఎవరూ ఒక్క మాట మాట్లాడలేదు, ఏ కొంచెం అంతరాయం కూడా కలిగించలేదు.

శనివారం, 21.-- వల్వర్‌హాంప్టన్ సమీపంలోని బిల్‌బ్రూక్ వరకు గుర్రంపై వెళ్లి రెండు మూడు గంటల మధ్య ప్రసంగించాను. అక్కడినుండి చెట్లతో, కొండలతో చుట్టుముట్టబడిన అత్యంత ఆహ్లాదకరమైన గ్రామమైన మేడ్లీకి వెళ్లాము. తనను తాను విసర్జించుకొని, తన సిలువను ఎత్తుకొని, "పూర్తిగా క్రైస్తవుడిగా" ఉండాలని నిశ్చయించుకొన్న పాత కాలపు మెథడిస్ట్‌తో మరొకసారి సంభాషించడం నాకు గొప్ప ఆదరణగా ఉంది.

ఆదివారం, 22.-- పది గంటలకు శ్రీ ఫ్లెచర్ ప్రార్థనలు చదివారు; నేను సువార్తలోని ఈ మాటలపై ప్రసంగించాను: "నేను గొఱ్ఱెలకాపరిని; మంచి కాపరి గొఱ్ఱెల కొరకు తన ప్రాణమును పెట్టును"

[యోహాను 10:11]. ఆలయం సభికులను దరిదాపుల్లో కూడా పట్టలేదు; కానీ ప్రసంగపీఠం దగ్గర ఉన్న ఒక కిటికీని తీసివేయగా, లోపలికి రాలేనివారు ఆలయ ఆవరణలో నిలబడ్డారు, అందరికీ వినబడిందని నేను నమ్ముతున్నాను. మధ్యాహ్నం సభ ఉదయం కంటే చాలా తక్కువగా ఉండేదని వారు చెప్పారు; కానీ సంఖ్యలోగాని, గంభీరతలోగాని నాకు ఏ తేడా కనబడలేదు.

మధ్యలో ఉన్న గంటలకు నాకు తగినంత పని దొరికింది: ఇంటి చుట్టూ చేరి, మంచి వాక్యం కోసం తృప్తి లేకుండా ఆకలిదప్పులు గొన్న వివిధ బృందాలతో ప్రార్థించాను.

అలసట కలిగించిన ఒక రోజు అలసట కలిగించిన ఒక రోజు బుధవారం, 25.-- నాలుగు గంటల కొద్దిగా తరువాత గుర్రమెక్కి, రెండు గంటల సమయంలో ష్రూస్‌బరీ నుండి నలభై రెండు, నలభై మూడు మైళ్ల దూరంలో ఉన్న లానిడ్లోస్ సంతస్థలంలో ప్రసంగించాను. మూడు గంటలకు పర్వతాల గుండా ఫౌంటెన్‌హెడ్ వైపు ముందుకు సాగాము. అక్కడే బస చేయాలనుకొన్నాను; కానీ శ్రీ బి-- ఏ మాత్రం ఇష్టపడకపోవడంతో ఏడు గంటల సమయంలో మళ్లీ గుర్రాలెక్కాము. ఒక గంట ప్రయాణించిన తరువాత, బయలుదేరేటప్పుడు తప్పు దారి చెప్పబడినందున మేము పూర్తిగా దారి తప్పామని గ్రహించాము. అప్పుడు కొన్ని భూముల మీదుగా వెళ్లమని చెప్పారు; కానీ మా దారి త్వరలోనే ఒక బురద నేల అంచున ముగిసింది. అయినా మేము ఒక చిన్న ఇంటికి చేరాము; అక్కడ ఒక మంచి మనిషి వెంటనే తన గుర్రమెక్కి, కొండ ఎక్కుతూ దిగుతూ మా ముందు పరుగెత్తి, రోయెస్ ఫెయిర్‌కు నేరుగా వెళ్లే దారి అని చెప్పిన రహదారిలోకి మమ్మల్ని చేర్చాడు.

మరొకరు మమ్మల్ని ఎదుర్కొని, "కాదు; ఇది అబెరిస్ట్విత్‌కు వెళ్లే దారి. రోయెస్ ఫెయిర్‌కు వెళ్లాలంటే వెనుకకు తిరిగి అదిగో ఆ వంతెన వరకు దిగి వెళ్లాలి" అని చెప్పే వరకు సాగిపోయాము. వంతెన దగ్గరి చిన్న ఇంటి యజమాని తరువాత మమ్మల్ని సమీప గ్రామానికి పంపాడు; అక్కడ (తొమ్మిది దాటింది) మళ్లీ అడిగాము, మరొకసారి సరిగ్గా తప్పు దారి చెప్పబడ్డాము. రాళ్లు, బురద నేలలు, లోతైన లోయల గుండా పర్వతాలపై ఒక గంట తిరిగిన తరువాత, ఎంతో కష్టపడి వంతెన దగ్గరి చిన్న ఇంటికి తిరిగి చేరాము. తాగి గర్జించే గనికార్మికులతో నిండి ఉన్నందున అక్కడ విశ్రాంతి గురించి ఆలోచించడం వ్యర్థం; అంతేకాక ఇంట్లో ఒకే మంచం ఉంది, గడ్డి గాని, ఎండుగడ్డి గాని, ధాన్యం గాని దొరకలేదు. కాబట్టి రోయెస్ ఫెయిర్ వరకు మాతో నడిచేందుకు వారిలో ఒకనిని కూలికి పెట్టుకొన్నాము; అతడు పూర్తిగా తాగి ఉన్నాడు, అయితే గలగల పారే ఒక వాగులో పొడవునా పడిపోవడంతో కొంతవరకు స్పృహలోకి వచ్చాడు. పదకొండు పన్నెండు గంటల మధ్య సత్రం చేరాము; కానీ ఇక్కడ కూడా ఎండుగడ్డి దొరకలేదు.

మేము పడుకొన్నాక, ఆ మంచి సత్రపు సేవకుడు, గనికార్మికుడు మా జంతువులను ఎక్కాలని అనుకొన్నారు.

మేము లేవడానికి కొంచెం ముందే వాటిని కొట్టంలో పెట్టారని నేను నమ్ముతున్నాను. కానీ కంచరగాడిద పలుచోట్ల గాయపడి ఉంది, నా గుర్రం వెనుక భాగంలో రెండంగుళాల లోతు గాయంతో పందిలా రక్తం కారుతోంది; అది ఒక పారతో కొట్టినందున అయినట్లు కనిపించింది. ఏమి చేయాలో తెలియలేదు; అప్పుడు శ్రీ నతానియేల్ విలియమ్స్ అనే ఒకరికి నా వద్ద ఉత్తరం ఉందని గుర్తుకు వచ్చింది; విచారించగా ఆయన ఒక మైలు దూరంలోనే ఉంటున్నాడని తెలిసింది. అక్కడికి నడిచి వెళ్లి, మనిషిని జంతువును సంతోషంగా చేర్చుకొన్న "నిజమైన ఇశ్రాయేలీయుని" కనుగొన్నాము.

నేను కొంచెం విశ్రాంతి తీసుకొన్న తరువాత, శ్రీ డబ్ల్యు. తన పొరుగువారిలో కొద్దిమందికి ఉపదేశం ఇవ్వమని కోరారు. ఇంతకు ముందు ఈ సంగతులలో దేనినీ లెక్క చేయని ఆయన కుటుంబ సభ్యులలో ఒకరు దానివలన అందరికంటే ఎక్కువగా తాకబడ్డారు. భోజనం తరువాత ఆయన ఒక సేవకుని మాతో ట్రెగారన్ వరకు పంపారు; అక్కడినుండి లాంపీటర్ వరకు మాకు స్పష్టమైన దారి ఉంది.

శుక్రవారం, 27.-- మనోహరమైన లోయ గుండా, ఆహ్లాదకరమైన సారవంతమైన కొండల మీదుగా కార్మార్థెన్ వరకు గుర్రంపై వెళ్లాము. అక్కడినుండి కొద్దిసేపు ఆగి పెంబ్రోక్ వరకు వెళ్లాము; నా రాకను ఎదురుచూడక ముందే చేరుకొన్నాము; ష్రూస్‌బరీ నుండి రోయెస్ ఫెయిర్ వరకు చేసిన ప్రయాణం వలన కలిగిన అలసట నుండి ఇంకా పూర్తిగా కోలుకోలేదు కాబట్టి ఆ రాత్రి విశ్రాంతి తీసుకొన్నాను.

ఆదివారం, 29.-- సెయింట్ మేరీ ఆలయ పరిచారకుడు నేను తన ఆలయంలో ప్రసంగించడానికి చాలా సిద్ధంగా ఉన్నానని వర్తమానం పంపాడు; కానీ ఆరాధన ప్రారంభమయ్యే ముందు మేయర్ దానిని నిషేధించమని కబురు పంపాడు; కాబట్టి ఆయనే ఎంతో ఉపయోగకరమైన ప్రసంగం చేశాడు. మేయర్ ప్రవర్తన అనేకమంది ఉన్నతకుటుంబీకులకు ఎంతగా అసహ్యం కలిగించిందంటే, వారు ఎక్కడ వినగలరో అక్కడే వినాలని నిశ్చయించుకొన్నారు; ఆ ప్రకారం సాయంత్రం పట్టణమంతటినుండి గుమిగూడారు

అలసట కలిగించిన ఒక రోజు పట్టణంలోని అన్ని ప్రాంతాల నుండి. బహుశా ఆలయంలో నా ప్రసంగం కంటే ఈ సిలువను ఎత్తుకోవడం వారికి ఎక్కువ లాభం కలిగించవచ్చు.

ఏడు గంటలు గుర్రంపై ఏడు గంటలు గుర్రంపై సోమవారం, 30.-- హేవర్‌ఫర్డ్‌వెస్ట్ వరకు గుర్రంపై వెళ్లాను; కానీ ఎవరికీ తెలియజేయలేదు, పట్టణంలో నా రాక ఎవరికీ తెలియదు. అయినా కొద్దిసేపటిలో కోట వైపు నడిచి వెళ్లి ఒక కీర్తన పాడడం ప్రారంభించాను. ప్రజలు వెంటనే అన్ని వైపుల నుండి పరుగెత్తుకొని వచ్చారు. వారికి కనీసం కుతూహలం ఉంది; కొందరు, సందేహం లేదు, ఉన్నతమైన ప్రేరణతో కదిలారు. ఇక్కడ ఉత్సాహవంతులైన, చురుకైన పనివారు ఉంటే, భూమి యొక్క ఈ మూలలో కూడా ఎంత పంట ఉండేదో! భారీ వర్షంలో పెంబ్రోక్‌కు తిరిగి వచ్చాము.

మంగళవారం, 31.-- గ్లామోర్గన్‌షైర్ వైపు బయలుదేరి, నిటారుగా ఉన్న రాతి పర్వతాల మీద ఎక్కుతూ దిగుతూ సుమారు ఐదు గంటలు లార్న్ వరకు గుర్రంపై వెళ్లాము. అక్కడ చాలా సులభంగా దాటే మార్గం దొరికి, లాన్‌స్టెఫన్ నది రేవు వరకు సాగాము; నీటిని చేరుకోకముందే బురదలో మునిగిపోయే కొంత ప్రమాదంలో ఉన్నాము. ఒకటి రెండు గంటల మధ్య కిడ్వెల్లి చేరాము; ఏడు గంటలకు పైగా గుర్రంపై ఉన్నాము; ఆ సమయంలో మనిషికీ జంతువుకూ ఎక్కువ సౌకర్యంగా కార్మార్థెన్ మీదుగా చుట్టి వెళ్లి ఉండేవాళ్లం.

కాబట్టి నేను ఈ రేవులకు వీడ్కోలు చెప్పాను; వీటిని దాటడం వలన (సులభంగా దాటినప్పుడు కూడా) మనకు సమయం ఆదా కాదు, కాబట్టి శ్రమ, ప్రమాదం, ఖర్చు అన్నీ స్పష్టమైన నష్టాలే అని భావిస్తున్నాను. ఒకసారి ప్రయోగం చేసిన తరువాత, ఏ సామాన్య వివేకం కలవాడైనా పెంబ్రోక్ నుండి స్వాన్సీ వరకు కార్మార్థెన్ మీదుగా తప్ప మరొక దారిలో ఎందుకు వెళ్తాడో నాకు ఆశ్చర్యం.

పెంబ్రోక్ నుండి స్వాన్సీ వరకు ప్రయాణం పెంబ్రోక్ నుండి స్వాన్సీ వరకు ప్రయాణం కిడ్వెల్లిలోని ఒక నిజాయితీపరుడు ఇసుకతిన్నెల మీదుగా వెళ్లడంలో ఏ కష్టమూ లేదని చెప్పాడు; కాబట్టి ముందుకు సాగాము. పది నిమిషాల్లో వాటి మీదుగా మనుషులను నడిపించే ఒకడు మమ్మల్ని చేరుకొన్నాడు; అతడు రావడం మంచిదైంది, లేకపోతే చాలావరకు మేము మునిగిపోయి ఉండేవాళ్లం. ఇసుకతిన్నెలు మొత్తం కనీసం పది మైళ్ల వెడల్పు, మధ్యలో అనేక ఊబి ప్రవాహాలు కలిగి ఉన్నాయి. కానీ మా మార్గదర్శి వాటిని, అవతల వైపు దారిని పూర్తిగా ఎరిగినవాడు. అతని సహాయంతో ఐదు ఆరు గంటల మధ్య, బాగా అలసిపోయి, కౌవర్‌లోని ఆక్స్‌విచ్ చేరాము.

ఆదివారం నేను ఇద్దరిని పంపాను, సోమవారం వారు అక్కడ త్వరగా ఉండాలని, తద్వారా నా రాక గురించి దేశమంతటా వర్తమానం పంపాలని; కానీ వారు నాకంటే పావుగంట ముందు మాత్రమే ఆక్స్‌విచ్ చేరుకొన్నారు. కాబట్టి పేద ప్రజలకు ఏ తెలియజేత లేదు, మమ్మల్ని చేర్చుకొనేవారూ లేరు; ప్రసంగీకుడు సాధారణంగా బస చేసే వ్యక్తి పట్టణం బయట మూడు మైళ్ల దూరంలో ఉన్నాడు. నేను వీధిలో కొంతసేపు ఉన్న తరువాత (ఎందుకంటే సత్రం లేదు), ఒక పేద స్త్రీ నాకు ఇంట్లో చోటు ఇచ్చింది. అల్పాహారం తరువాత నేను ఏమీ తీసుకోనందున తినడానికి లేదా త్రాగడానికి చాలా సిద్ధంగా ఉన్నాను; కానీ ఇంట్లో ఒక చుక్క జిన్ తప్ప మరేమీ లేదని ఆమె సూటిగా చెప్పింది. అయినా తరువాత మరొక ఇంట్లో ఒక గిన్నె తేనీరు సంపాదించి బాగా ఉత్తేజం పొందాను. ఏడు గంటలకు ఒక చిన్న గుంపుకు ప్రసంగించాను, ఉదయం మళ్లీ ప్రసంగించాను. వారంతా శ్రద్ధగా విన్నారు; కాబట్టి ఈ కొద్దిమంది ప్రజల కోసమైనా నా శ్రమకు నేను విచారించలేదు.

ఆదివారం, నవంబర్ 4.-- ప్రవర్తన సంస్కరణ సంఘం యొక్క భారీ అప్పు విషయంలో వారికి సహాయం చేయాలని నాయకులకు ప్రతిపాదించాను. వారిలో ఒకరు, "ముందు మన స్వంత అప్పు తీర్చుకోవద్దా?" అని అడిగారు. కొన్ని ఆలోచనల తరువాత దానిని ప్రయత్నించాలని అంగీకరించబడింది. లండన్‌లోని సొసైటీ సాధారణ అప్పు, ప్రధానంగా ఫౌండ్రీని, ప్రార్థనాలయాలను బాగుచేయడం వలన, వాపింగ్ వద్ద, స్నోస్‌ఫీల్డ్స్ వద్ద కట్టడం వలన కలిగినది, సుమారు తొమ్మిది వందల పౌండ్లు. సాయంత్రం దీనిని సొసైటీ ముందు ఉంచి, ప్రస్తుత విరాళంగా గాని, జనవరి, ఫిబ్రవరి లేదా మార్చి మొదటి తేదీన తాము చెల్లించగలిగినది వాగ్దానం చేయడం ద్వారా గాని ఈ పనికి అందరూ భుజం కలపాలని కోరాను.

సోమవారం, 5 (లండన్).-- ఈ వారం నా మిగిలిన స్వల్ప సమయాన్ని ఒంటరి జీవితంపై నా ప్రస్తుత ఆలోచనలను వ్రాయడానికి వినియోగించాను; అవి నిజానికి ఈ ముప్పై ఏళ్లుగా ఉన్నట్లే ఉన్నాయి; నేను నా బైబిలును వదులుకొంటే తప్ప అవి అలాగే ఉండాలి.

వెస్లీ సింహాలతో చేసిన ప్రయోగాలు వెస్లీ సింహాలతో చేసిన ప్రయోగాలు సోమవారం, డిసెంబర్ 31.-- ఒక విచిత్రమైన ప్రయోగం చేయడం విలువైనదని అనుకొన్నాను.

ఎడిన్‌బరోలోని సింహం సంగీతాన్ని ఎంత ఆశ్చర్యకరంగా ఇష్టపడిందో గుర్తుకు తెచ్చుకొని, ఒకే జాతి జంతువులన్నిటి విషయంలో ఇలాగే ఉంటుందా అని పరీక్షించాలని నిర్ణయించాను. అందువలన జర్మన్ వేణువు వాయించే ఒకనితో టవర్‌కు వెళ్లాను. అతడు నాలుగైదు సింహాల దగ్గర వాయించడం ప్రారంభించాడు; వీటిలో ఒకటి మాత్రమే (మిగిలినవి దానిని ఏ మాత్రం పట్టించుకోనట్లు కనిపించాయి) లేచి, తన గుహ ముందు భాగానికి వచ్చి, పూర్తిగా శ్రద్ధగా ఉన్నట్లు కనిపించింది. ఇంతలో అదే గుహలోని ఒక పులి లేచి, సింహం వీపుపై నుండి దూకి, తిరిగి దాని కడుపు కింద నుండి పరుగెత్తి, మళ్లీ దానిపై నుండి దూకి, ఇలా ఆగకుండా అటూ ఇటూ తిరిగింది. దీనిని ఏదైనా యంత్ర సూత్రంతో వివరించగలమా? అసలు ఏ విధంగానైనా వివరించగలమా?