యిర్మీయాపై వ్యాఖ్యానము · సంపుటి 1 · యిర్మీయా 11

యిర్మీయా 11

ఈ తెలుగు ఎడిషన్ UECF.NET కొరకు AI-సహాయంతో చేసిన పూర్ణ అనువాదము మరియు సంపాదకీయ గుణ సమీక్ష ద్వారా సిద్ధం చేయబడింది. అధ్యయనానికి ఆంగ్ల మూల గ్రంథమే ప్రామాణికం. తప్పులు కనిపిస్తే [email protected]కు రాయండి.

యిర్మీయా 11

నలువది నాల్గవ ఉపన్యాసము

యిర్మీయా 11:1-5

1. యెహోవాయొద్దనుండి యిర్మీయాకు ప్రత్యక్షమైన వాక్కు,

1. Sermo qui directus fuit ad Jeremiah a Jehova, dicendo,

2. ఈ నిబంధన వాక్యములను మీరు ఆలకించి యూదావారితోను యెరూషలేము నివాసులతోను సెలవియ్యుడి;

2. Audite verba (sermones) foe-deris hujus, et dicite viro Jehudah (viris Jehudah, enallage est numeri) et habitatoribus Jerusalem;

3. నీవు వారితో ఇట్లనుము — ఇశ్రాయేలు దేవుడైన యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా — ఈ నిబంధన వాక్యములను వినని మనుష్యుడు శాపగ్రస్తుడు;

3. Et dices ad cos, Sic dicit Jehova, Deus Israel, Maledictus vir qui non audierit verba foederis hujus;

4. ఐగుప్తుదేశములోనుండి, ఇనుపకొలిమిలోనుండి మీ పితరులను నేను రప్పించిన దినమున నేను వారికాజ్ఞాపించిన వాక్యములు ఇవే; నేను వారితో ఇట్లంటిని — నా మాట వినుడి, నేను మీకాజ్ఞాపించు సమస్తముచొప్పున వాటిని చేయుడి; అప్పుడు మీరు నాకు జనులైయుందురు, నేను మీకు దేవుడనైయుందును:

4. Quae (vel, quod foedus) mandavi patribus vestris die quo eduxi eos e terra Egypti, e fornace ferrea, dicendo, Audite vocem meam, et facite ea quae (hoc est, quaecunque) praecipio (relativum sine antecedente; seeundum omnia quae praecepi vobis) et eritis mihi in populum, et ego ero vobis in Deum; (cohoerent hoecomnia inter se, ideo non disjungo)

5. ఆలాగైతే నేటిదినమున నున్నట్లుగా, పాలు తేనెలు ప్రవహించు దేశమును మీ పితరులకిచ్చెదనని నేను వారితో చేసిన ప్రమాణమును నెరవేర్చెదను. అందుకు నేను — యెహోవా, ఆలాగు జరుగును గాక అని ప్రత్యుత్తరమిచ్చితిని.

5. Ut statuam (vel, stabiliam; alii vertunt, suscitem, sed improprie) jusjurandum quodjuravipatribus vestris ad dandum illis terrain afltuentem lacte et roelie, secundum diem hanc: et respondi et dixi, Amen, Jehova.

యూదులు దేవుని పరిశుద్ధ నామమును ఒప్పుకొనుచునే యున్నను, వారు బొత్తిగా విశ్వాసఘాతకులై ధర్మశాస్త్రమునుండి పూర్తిగా తొలగిపోయిరని ప్రవక్త ఇక్కడ మనకు బోధించుచున్నాడు. ఈ ప్రసంగము యొక్క భావమేమనగా, యూదులు దేవుని నామమునుబట్టి అతిశయించుచుండిరి, అయినను వారు ఆయన నిబంధనను అతిక్రమించినవారైరి; ఏలయనగా వారు దేవునికి ఇచ్చిన తమ విశ్వాసప్రమాణమును భంగపరచి, ధర్మశాస్త్ర బోధను పూర్తిగా త్రోసివేసిరి. యిర్మీయా తన సొంత వ్యాజ్యెమును వాదించుచున్నట్టుగా యూదులు నిస్సందేహముగా అతనిమీద తరచుగా మిక్కిలి కోపపడుచుండిరి; కాబట్టి వారి వివాదము యిర్మీయాతో కాదు గాని మోషేతోను, ధర్మశాస్త్రకర్తయైన దేవునితోనే అని వారు నిశ్చయముగా గ్రహించునట్లు, ధర్మశాస్త్రమునుండి వారు తొలగిపోయిన సంగతిని వారియెదుట ఉంచుట అవసరమాయెను. వారు అతని బోధనుబట్టి నిస్సందేహముగా కోపపడిరి; అయినను వారు అంత మూర్ఖులైయుండుట చూచినప్పుడు యిర్మీయా వారిని విడిచిపెట్టలేకపోయెను.

ఒక ఉదాహరణచేత దీనిని మనము మరి బాగుగా గ్రహింపవచ్చును: ఈ దినములలో పోపు మతస్థులు ధర్మశాస్త్రమునుండియు ప్రవక్తలనుండియు సువార్తనుండియు చూపబడు ప్రతిదానిని బహిరంగముగా నిరాకరించుచున్నను, ఈ విషయములో వారు కపటముగా నటించుచు, దేవునియొద్దనుండి వచ్చు దేనినైనను తాము అంగీకరించుచున్నామని రూఢిగా చెప్పుచున్నారు. వారు ఈలాగు డొంకతిరుగుడుగా, సిగ్గులేకుండ ప్రవర్తించుచున్నారు గనుక, దేవుని పవిత్రారాధనను నిజమైన మతమును తిరిగి స్థాపింపగోరువాడు వారితో ఇదే రీతిగా వ్యవహరింపవచ్చును.

ఉదాహరణకు, దేవుని సేవకులలో ఎవడైనను పోపు మతస్థులను ఎదుర్కొనునప్పుడు, అతడు వారితో ఈలాగు చెప్పవచ్చును: — "ఇప్పుడు ఈ వివాదము వ్యక్తిగతముగా మనమధ్య ఉండకూడదు; దేవుడు పూర్వము మోషేద్వారా ఏమి ఆజ్ఞాపించెనో, తన ప్రవక్తలద్వారాను, తుదకు తన అద్వితీయకుమారునిద్వారాను ఆయన అపొస్తలులద్వారాను దానిని ఏలాగు మరి సంపూర్ణముగా స్థిరపరచెనో వినుడి; కాబట్టి ఇకమీదట ఆయన వాక్యమునకు విరోధముగా ఏదైనను చేయుట న్యాయము కాదు: కావున ఇప్పుడు ధర్మశాస్త్రమును ప్రవక్తలను లక్ష్యపెట్టుడి."

దేవుడు తన సేవకుడైన యిర్మీయాను ఈ మాటలు పలుకుమని ఆజ్ఞాపించుటలో ఆయన ఉద్దేశమేమో ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము. ఏలయనగా ఆ ప్రజల విశ్వాసఘాతుకత్వమును మనము తగినరీతిగా ఆలోచింపనియెడల, నిబంధన అను మాట ఇంత తరచుగా ప్రస్తావింపబడుటను చూచి మనము ఆశ్చర్యపడుదుము, అది మనకు అర్థరహితముగా కనబడును. అయితే నేను చెప్పినట్లు, యూదులు తమ కుతర్కములచేత తప్పించుకొనుచుండుట చూచినప్పుడు, వారు దేవుని నిబంధనను అతిక్రమించి, ధర్మశాస్త్రమునుండి పూర్తిగా తొలగిపోయి, ఆ విధముగా భ్రష్టులైరని చూపుటయే గాక మరి యే విధముగాను ప్రవక్త వారితో వ్యవహరింపలేకపోయెను. మరియు ఇది దేవునిచేత తమకు ఆజ్ఞాపింపబడెనని అతడు చెప్పుచున్నాడు: దేవుడు దీనిని తన సేవకునికి సూచించుట మాత్రమే గాక, మాటలాడవలసిన విధానమును రీతిని కూడ అతనికి నిర్దేశించెననుటలో సందేహము లేదు.

కాబట్టి ఈ వాక్కు తనకు అనుగ్రహింపబడెనని చెప్పుటతో యిర్మీయా సరిగానే ఆరంభించుచున్నాడు. రెండవ వచనములో బహువచనమును వాడుటచేత, తనకు మిగిలియున్న కొద్దిమంది సహాయకులు ఉండిరనియు, దేవుని సందేశమును అందించుటలో వారందరు కలిసి ఏకమగునట్లు ఆయన అతనితోపాటు వారిని కూడ సంబోధించెననియు అతడు నిస్సందేహముగా చూపుచున్నాడు. ఏలయనగా మంచివారు అతి కొద్దిమందియే యున్నను, తన బోధను అంగీకరించి స్థిరపరచిన సహోద్యోగులు యిర్మీయాకు బొత్తిగా లేకపోలేదు. బారూకు వారిలో ఒకడు, అతనివంటివారు మరి కొద్దిమంది ఉండిరి. కాబట్టి రెండవ వచనములో, ఈ నిబంధన వాక్యములను మీరు ఆలకించి, యూదా మనుష్యులతోను యెరూషలేము పౌరులతోను చెప్పుడి అని దేవుడు సెలవిచ్చునప్పుడు, ఆయన వీరినే సంబోధించుచున్నాడు. తాను ధర్మశాస్త్రములో ఉన్నదానిని తప్ప మరేదియు ముందుకు తేలేదని యిర్మీయా నిజముగా ఎరిగియుండెను, అతనితో ఉన్నవారును ఎరిగియుండిరి: అయితే వారు తమ సొంత యథార్థతను ఎంతగా ఎరిగియున్నను, తాము మురికిగుంటలనుండి కాక నిర్మలమైన ఊటనుండియే చేదుకొనుచున్నామని దేవునియెదుటను ఆయన దూతలయెదుటను సాక్ష్యమియ్యగలిగినను, ప్రజల మొండితనమునకు విరోధముగా వారిని బలపరచవలెనని దేవుడు ఉద్దేశించెను; ఏలయనగా, "మీకు ఇష్టమైనదేదైనను ముందుకు తెచ్చి అది దేవుని వాక్యమని మీరు నిజముగా అతిశయించుచున్నారు; అయితే దానిని మేము ఒప్పుకొనము" అను ఆక్షేపణ వారికి సిద్ధముగా ఉండెను. కాబట్టి ప్రవక్తలు ఇట్టి పోరాటమును సహింపవలసియుండెను గనుక, వారు మొదట తామే నిశ్చయత కలిగి, తరువాత ఇతరులకు ఆయన సత్యమునకు తగిన ధైర్యముగల సాక్షులగునట్లు, వారి చేతులను బలపరచుట దేవునికి మంచిదని తోచెను; మనుష్యుల కల్పనలనుండి కాక ధర్మశాస్త్రమునుండియే వచ్చినది గనుక వారికి మంచి అధికారము కలిగియుండెను.

287 వల్గేటు మరియు టార్గుము ఈలాగే చదువుచున్నవి; అయితే సెప్టువజింటు, సిరియాకు, అరబిక్ అనువాదములు ఆ క్రియను ఏకవచనములో, "మరియు నీవు చెప్పుదువు" అని ఉంచుచున్నవి. క్రియ చివరనున్న {{ם ను "వారిని" అని అనువదింపవచ్చును; బ్లేనీ దానిని ఆలాగే ఎంచుచున్నాడు. ఈ వచనము యొక్క చివరి భాగమును తరువాతి వచనమును కుండలీకరణ వాక్యముగా మనము ఎంచవచ్చును; లేనియెడల "ఈ" అను నిపాతము విచిత్రముగా కనబడును. ఆలాగైతే అది "నేను మీ పితరులకు ఆజ్ఞాపించిన ఈ నిబంధన" అని కనబడును. అయినను ఈ వాక్యభాగమంతయు సరిగా సాగుచున్నట్లు కనబడదు. ,{`` }הזאת ను "ఇవే కూడ" అని అనువదించి, ఒక భాగమును కుండలీకరణములో ఉంచుటకు నేను మొగ్గుచున్నాను, ఈలాగు, — 2. నిబంధన వాక్యములను, ఇవే కూడ, ఆలకించుడి, (నీవు వాటిని యూదా మనుష్యులందరితోను యెరూషలేము నివాసులతోను చెప్పుదువు, 3. మరియు నీవు వారితో ఇట్లందువు, ఇశ్రాయేలు దేవుడైన యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా,) 4. "నిబంధన వాక్యములను, అనగా ఐగుప్తుదేశములోనుండి, ఇనుపకొలిమిలోనుండి నేను మీ పితరులను రప్పించిన దినమున నేను వారికి ఆజ్ఞాపించిన ఇవే కూడ, వినని మనుష్యుడు శాపగ్రస్తుడు; నేను వారితో, "నా మాట ఆలకించుడి, నేను నీకాజ్ఞాపింపబోవు సమస్తముచొప్పున చేయుడి; అప్పుడు మీరు నాకు జనులైయుందురు, 5. నేను మీకు దేవుడనైయుందును; నేటిదినమున నున్నట్లుగా, పాలు తేనెలు ప్రవహించు దేశమును మీ పితరులకిచ్చెదనని నేను వారితో చేసిన ప్రమాణమును నేను స్థిరపరచునట్లు" అని చెప్పితిని." — అందుకు నేను, యెహోవా, ఆమేన్ అని ప్రత్యుత్తరమిచ్చితిని. — సం.

మరియు దేవుడు దీనిని ఎవరికి ప్రకటింపవలెనని ఉద్దేశించెనో మనము చూచుచున్నాము, అనగా యూదా మనుష్యులకును యెరూషలేము పౌరులకును. వేరొకచోట కనబడినట్లు, పది గోత్రములు అప్పటికే చెరలోనికి తోలివేయబడియుండెను; ఇక్కడ ఏర్పరచబడిన ప్రజల పుష్పము వంటివారు మిగిలియుండిరి; వారు అనేక ఆపదలను తప్పించుకొని బ్రదికియుండిరి గనుక, తమమధ్య మతమును దేవుని ఆరాధనయు ప్రబలియున్నందున తాము దైవశక్తిచేత కాపాడబడితిమని వారు తలంచిరి. ఈలాగు వారు తప్పుడు తలంపులచేతను స్వస్తుతులచేతను మత్తిల్లియుండిరి. కాబట్టి మనము ఇకమీదట గమనింపబోవుదానిని, మిగిలియుండి, తామే దేవునిచేత ఏర్పరచబడినవారమనియు, ఇతరులందరు నశించినను తాము క్షేమముగా నిలిచియుందుమనియు తలంచుచున్న యెరూషలేము పౌరులకును దేశనివాసులకును ప్రకటింపవలెనని ప్రవక్తకును అతనితో ఉన్నవారికిని స్పష్టముగా ఆజ్ఞాపింపబడుచున్నది.

ఆ ఆజ్ఞ విశేషముగా తనకే ఇయ్యబడెనని ప్రవక్త తరువాత మరి స్పష్టముగా చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా అతడు ఏకవచనమును వాడుచు, నీవు వారితో ఇట్లనుము అని చెప్పుచున్నాడు. మొదట అతడు ఇతరులను తనతో కలుపుకొనుట దీనికి విరుద్ధము కాదు; ఏలయనగా ప్రజలమధ్య పవిత్రమతము తిరిగి స్థాపింపబడవలెనని కోరిన ఆ కొద్దిమంది సమ్మతులను దేవుడు ఏకముచేసియుండవచ్చును; అయినను మిగిలినవారికంటె శ్రేష్ఠుడైన యిర్మీయా ప్రధాన భాగమును వహించెను. ఇతరులు తమ సమ్మతిచేత అతని బోధను స్థిరపరచవలెనని ఆసక్తి కలిగియుండిరనుటలో సందేహము లేదు: అయితే వారిమధ్య పోటీ ఏమియు లేకుండెను; అతడు వారికంటె శ్రేష్ఠుడైనను, అంత మంచి పరిశుద్ధమైన కార్యములో తనతో ఏకమైయున్నట్టు తాను కనుగొనిన వారినందరిని అతడు ఇష్టపూర్వకముగా తనతో సహవాసములోనికి చేర్చుకొనెను. కాబట్టి దేవుడు గత వచనములో వారిని అందరిని కలిపి సంబోధించెను, ఏలయనగా తన సేవకులందరు తన ప్రవక్త సాక్ష్యమునకు తమ సాక్ష్యమును జతచేయవలెనని ఆయన కోరెను; అయితే ఇప్పుడు ఆయన ప్రవక్తనొక్కనినే సంబోధించుచున్నాడు, ఏలయనగా అతని అధికారము అధికమైనది.

తరువాత, ఇశ్రాయేలు దేవుడైన యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా, ఈ నిబంధన వాక్యములను ఆలకింపని మనుష్యుడు శాపగ్రస్తుడు అని వచ్చుచున్నది. నిబంధన అను మాట ప్రస్తావింపబడినప్పుడెల్ల, మనము చెప్పినట్లు యూదులు ఆశ్రయించిన ఆ తప్పించుకొను మార్గములన్నిటికి సంబంధించిన ప్రతి సాకును యిర్మీయా నిస్సందేహముగా తెగగొట్టుచున్నాడు: ఏలయనగా తాము ధర్మశాస్త్రమునుండి దేనినైనను తీసివేసితిమని వారు ఎన్నడును ఇష్టపూర్వకముగా ఒప్పుకొనలేదు; అయినను దానికి సత్యమైన నమ్మకమైన వ్యాఖ్యాతయైయుండి, దానితో తన సొంతమైనదేదియు కలుపక, మోషేచేత బోధింపబడినదానిని ఆ కాలపు ప్రజల స్థితికి అన్వయించిన యిర్మీయాను వారు తృణీకరించిరి.

కాబట్టి నిబంధన అను మాటకును యిర్మీయా బోధకును మధ్య అంతర్గతమైన ఒక వ్యత్యాసము ఇక్కడ గ్రహింపవలెను; వాటిమధ్య ఏదైన భేదముగాని విరోధముగాని ఉండెనని కాదు, లేక యిర్మీయాకు ధర్మశాస్త్రమునకు వేరుగా ఏదైనను ఉండెనని కాదు, అతడు ప్రజల స్థితికి తగినట్లుగా తన ప్రసంగమును రూపించెననియే. మరియు ఇందులో ఒక విధమైన రాయితీ ఉన్నది; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది: "మీరు నా మాట వినవలెనని నేను ఇప్పుడు కోరుటలేదు, ధర్మశాస్త్రమునే వినుడి: దేవుడు ఆజ్ఞాపించినదానిని తప్ప మరేదియు నేను ఇంతవరకు ముందుకు తేలేదు; మోషేకు విరుద్ధమైనదేదియు నేను బోధింపలేదు; నా బోధలో అదనముగా చేర్చబడినదేదియు లేదు: అయితే దీనిని గూర్చి నేను మిమ్మును ఒప్పింపలేను గనుక, ఇప్పుడు మీతో మాటలాడుట మానుచున్నాను; మోషేయే మాటలాడుచున్నాడు, అతని మాట వినుడి."

"ఈ నిబంధన వాక్యములను వినుడి" అని నిర్దేశక సర్వనామమును చేర్చుటచేత, ఏ సందేహమునకును తావులేకుండునట్లు అతడు దానిని వ్రేలితో చూపినట్టు వారికి బహిరంగముగా చూపినట్టే యున్నది. కాబట్టి నిబంధనను చూపుచు అతడు వారిని గద్దించెను; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది: "మేము చెప్పునది సందిగ్ధమైనదని నటించుటవలనను వేషము వేయుటవలనను, మేము దేవుని సేవకులమా కామా? మేము ఆయన ఆత్మచేత మాటలాడుచున్నామా? ఆయనే మమ్మును పంపెనా? అని దానిని అనిశ్చితమైనదిగా ఎంచుటవలనను మీకు ప్రయోజనమేమి? సంగతి స్పష్టముగా ఉన్నది; ఇదే ఆ నిబంధన." ఈ సర్వనామము యొక్క బలమును ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము.

అయితే శాపమును ప్రస్తావించుటలో, ప్రజల మొండితనమును వంచుటయే అతని ఉద్దేశమనుటలో సందేహము లేదు. యూదులు బోధకు లోబడువారును విధేయులునై యుండినయెడల, దేవుడు మృదువైన స్వరమును వాడి, దయాప్రేమలుగల మాటలచేత వారిని ఆకర్షించియుండును: అయితే ఆయన వక్రబుద్ధులతో వ్యవహరింపవలసియుండెను గనుక, వారిని భయముతో కొట్టుటకును, వారిని మరి శ్రద్ధగలవారినిగా చేయుటకును, మరియు ఆయన ఇదివరకు పలికినదానిని వారు సాధారణముగా తృణీకరించుచుండిరి గనుక వారు మరి భక్తిపూర్వకముగా వినునట్లు చేయుటకును, ఆయన వారిని ఈ రీతిగా సంబోధింపవలసిన అగత్యము కలిగెను. కాబట్టి అతడు శాపమును ప్రస్తావించుటతో ఎందుకు ఆరంభించెనో మనము చూచుచున్నాము.

ధర్మశాస్త్రములో దేవుడు మరియొక క్రమమును అనుసరించెను; ఏలయనగా ఆయన మొదట జీవిత నియమమును ప్రవేశపెట్టి, ప్రజలు లోబడుటకు ఇష్టపడునట్లు వాగ్దానములను కూడ చేర్చెను; తరువాత శాపములను జతచేసెను. అయితే యిర్మీయా ఇక్కడ, ఈ నిబంధన వాక్యములను వినని వారందరు శాపగ్రస్తులు అని చెప్పుటతో ఆరంభించుచున్నాడు. ఇది ఎందుకు చేయబడెను? ప్రజల కాఠిన్యమును మొండి దుష్టత్వమును అతడు అప్పటికే కనుగొనియుండెను గనుకనే. కాబట్టి అతడు కేవలము సాధారణ బోధను ప్రతిపాదింపక, అన్నిటికంటె ముందుగా దేవుని శాపమును వారియెదుట ఉంచుచున్నాడు; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది: "దేవుని శాపము మీమీద ఇంత తరచుగా ప్రకటింపబడినను, మీరు ఇంతవరకు కదలింపబడకపోవుట మిక్కిలి విచిత్రము: మీరు ఇంత మందబుద్ధులైయున్నారు గనుక, నేను దేవుని ఆజ్ఞలను గూర్చి మాటలాడ ఆరంభించకమునుపే, మీ జడత్వమును మేలుకొలుపుటకు ఆయన శాపము ప్రస్తావింపబడును."

అయితే ధర్మశాస్త్రములో విధింపబడిన రూపమును ప్రవక్త సూచించెనని అతని మాటలనుండి మనము నేర్చుకొనుచున్నాము: ఏలయనగా మోషే ఆజ్ఞలన్నిటిని వల్లించిన తరువాత, "అన్యదేవతలవైపు తొలగువాడు శాపగ్రస్తుడు" అని చేర్చి, ప్రజలు ఆమేన్ అని ప్రత్యుత్తరమియ్యవలెనని ఆజ్ఞాపించెను; మరియు "తండ్రినైనను తల్లినైనను శపించువాడు శాపగ్రస్తుడు" అని చెప్పి, ఆమేన్ అని ప్రత్యుత్తరమియ్యుమని వారికి సెలవిచ్చెను; ఆజ్ఞలన్నిటిని వివరించిన తరువాత, "ఈ ధర్మశాస్త్ర వాక్యములన్నిటిని నెరవేర్చనివాడు శాపగ్రస్తుడు" అని చేర్చెను, ప్రజలు ఆమేన్ అని ప్రత్యుత్తరమిచ్చిరి. (ద్వితీయోపదేశకాండము 27:15, 16, 26) "నా ఆజ్ఞలకు లోబడనివారందరు శాపగ్రస్తులని ప్రజలకు ప్రకటించుము" అని చెప్పునప్పుడు యిర్మీయా ఇప్పుడు అదే రూపమును అవలంబించుచున్నాడు; తరువాత ప్రవక్త, అందుకు నేను, యెహోవా, ఆమేన్ అని ప్రత్యుత్తరమిచ్చితిని అని చేర్చుచున్నాడు. అయితే ఇక్కడ ప్రవక్త మునుపటివలెనే ప్రజలందరి పక్షమున మాటలాడుచున్నాడని గమనింపవలెను; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది: "మీరందరు నిజముగా ఎదురుమాటలాడువారైయున్నట్లే, మీరందరు ఎదురుమాటలాడినను, నేను దేవుని తీర్పునకు సమ్మతించుచున్నాను. కాబట్టి ఆయన ధర్మశాస్త్రములో ప్రకటింపబడిన శాపమును తప్పించుకొనుట సులభమైనట్టు, మీరు దేవుని చేతిలోనుండి తప్పించుకొనగలమని తలంచినను, నేను నా సొంత పేరుతో సమ్మతించి, దేవునియెదుట, యెహోవా, ఆమేన్ అని ప్రత్యుత్తరమిచ్చుచున్నాను."

288 గేటకర్ ఈలాగు చెప్పుచున్నాడు, "నిబంధన వ్రాయబడి లిఖితమైయున్న ధర్మశాస్త్ర గ్రంథమునుగాని చుట్టనుగాని ప్రవక్త అప్పుడు తన చేతిలో పట్టుకొని చూపియుండుట అసంభవము కాదు." — సం.

అయితే మనము ఇతర మాటలను కూడ గమనింపవలెను: ఈ నిబంధన వాక్యములను వినని ప్రతివాడును శాపగ్రస్తుడు, అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. ఈ స్థలములోను అనేక ఇతర స్థలములలోను వినుట అనగా లోబడుట అని గ్రహింపవలెను. తరువాత అతడు వాక్యములను గూర్చిగాని నిబంధనను గూర్చియేగాని మాటలాడుచున్నాడు; ఏలయనగా దేవుడు యూదులతో నిబంధన చేసి, అదే సమయమున మాటలను కూడ వ్యక్తపరచెను గనుక, ఆ వచనమును ఏ అర్థములోనైనను గ్రహింపవచ్చును. నిబంధనయే ఉద్దేశింపబడెనని ఎంచుటకు నేను మొగ్గుచున్నాను. కాబట్టి తాను వారితో నిబంధన చేసితినని దేవుడు సెలవిచ్చుచున్నాడు. అయినను మరి సంపూర్ణమైన వివరణ ఉన్నది: ఐగుప్తుదేశములోనుండి నేను మీ పితరులను రప్పించిన దినమున నేను వారికాజ్ఞాపించిన వాక్యములు, అని ఆయన సెలవిచ్చుచున్నాడు. యూదులు ఎంత నిరుత్తరులైయుండిరో దేవుడు ఇక్కడ కాలమునకు సంబంధించిన ఒక సందర్భముచేత చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా వారి పితరులు మరణమునుండి విడిపింపబడిన ఆ సమయముననే తాను వారికి ధర్మశాస్త్రమును ఇచ్చితినని ఆయన సెలవిచ్చుచున్నాడు; దేవుడు ఎఱ్ఱసముద్రము గుండ వారికి మార్గము చేసినప్పుడు, వారు సమాధిలోనుండి బయటికి తీయబడినట్టుండిరి. ఆ విమోచనము, తమ్మును తాము దేవునికి పూర్తిగా సమర్పించుకొనవలెనని వారిని ఒప్పించునంత లోతైన ముద్రను వేసియుండవలసినది; అవును, అంత గొప్ప ఉపకారము యొక్క జ్ఞాపకము వారి హృదయములలో లోతుగా నాటుకొనియుండవలసినది.

కాబట్టి కృతఘ్నతాపాపము ఇక్కడ ఎంత తీవ్రముగా చూపబడుచున్నదో మనము చూచుచున్నాము; ఏలయనగా తాము గురియైన అనేక మరణములును, వాటినుండి ప్రభువు వారిని అద్భుతముగా విడిపించినదియు వారి కన్నులయెదుట ఉండగానే ఇశ్రాయేలీయులకు ధర్మశాస్త్రము ఇయ్యబడెను. ఇదే హేతువుచేత అతడు వారి దీనస్థితిని ఇనుపకొలిమి అని కూడ ప్రస్తావించుచున్నాడు; నిర్గమకాండము మూడవ అధ్యాయములోను అనేక ఇతర స్థలములలోను మనము కనుగొనుదాని ప్రకారము, అతడు వారి ఐగుప్తు దాస్యమును కొలిమితో పోల్చుచున్నాడు; ఏలయనగా యూదులు అప్పుడు మండుచున్న కొలిమిలోని కట్టెలవలెను గడ్డివలెను ఉండిరి; మరియు ఆ కొలిమి కట్టెకంటె కఠినమైన వస్తువులను, అనగా బంగారమునుగాని వెండినిగాని మరి యే లోహమునుగాని కరిగించి శూన్యముచేయగలదు గనుక, అతడు దానిని ఇనుప కొలిమి అని పిలుచుచున్నాడు.

సంక్షేపముగా, ప్రజల శోచనీయమైన స్థితి ఇక్కడ వర్ణింపబడుచున్నది; మరియు ప్రవక్త ఈ పోలికచేత వారికి చూపబడిన కటాక్షమును ఘనపరచుచున్నాడు — అనగా దేవుడు సమస్త నిరీక్షణకు మించి వారిని మరణమునుండి విడిపించెను. కాబట్టి ధర్మశాస్త్రము యొక్క అధికారము అంత గొప్ప ఉపకారముచేత స్థిరపరచబడెను గనుక, ప్రజల భక్తిహీనత ఎంత గొప్పదో, వారి కృతఘ్నత ఎంత అయోగ్యమైనదో దుష్టమైనదో స్పష్టమాయెను; ఏలయనగా దేవుని కాడి తమమీద ఉంచబడుటకు వారు ఇష్టపూర్వకముగా సహింపలేదు.

దేవుడు ఈ సంగతులను ఆజ్ఞాపించెను అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. నేను చెప్పినట్లు, ఈ మాటను నిబంధనకు కాదు గాని ధర్మశాస్త్ర వాక్యములకే అన్వయింపవలెను. అయితే ప్రవక్త భేదము చూపకుండ, ఒకసారి నిబంధనను గూర్చియు, మరియొకసారి అది ఇమిడ్చియున్న సంగతులను గూర్చియు, అనగా అందులో ఉన్న సమస్త ఆజ్ఞలను గూర్చియు మాటలాడుచున్నాడు. వేరు మాటలలో, ప్రజల పాపము ఎంత నిరుత్తరమైనదో అతడు వ్యక్తపరచుచున్నాడు; ఏలయనగా సారాంశములో దేవుడు తన స్వరమును వినుట తప్ప వారినుండి మరేదియు కోరలేదు: విమోచింపబడినవారు తమ విమోచకుని స్వరమునకు లోబడుటకంటె న్యాయమైనదేమి? దేవుడు కోరుటకు హక్కుగలదానిని ఇశ్రాయేలీయులు నిరాకరించుటకంటె హేయమైనదియు విపరీతమైనదియు మరేమి? కాబట్టి దేవుడు విమోచింపబడిన తన ప్రజలకు దీనిని మాత్రమే, అనగా తన స్వరమును వినవలెననియు తాను ఆజ్ఞాపించినదానిని చేయవలెననియు, ఆజ్ఞాపించెనని చెప్పుటలో ప్రవక్త ఉద్దేశమును ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము.

వారి రాతి హృదయములను మెత్తపరచవలసిన ఒక వాగ్దానమును అతడు ఇంకను చేర్చుచున్నాడు: మీరు నాకు జనులైయుందురు, నేను మీకు దేవుడనైయుందును, అని ఆయన సెలవిచ్చుచున్నాడు. అందరిలో స్వభావముచేత నాటబడియున్నదానిని దేవుడు యూదులనుండి కేవలము ఆజ్ఞగా కోరియుండవచ్చును; ఏలయనగా ఎన్నడును బోధింపబడనివారు సహితము దేవుడు ఆరాధింపబడవలెనని ఒప్పుకొనుచున్నారు; మరియు మనము ఆయన ఆజ్ఞలకు లోబడుటయే ఆయనను ఆరాధించు సరియైన మార్గము. కాబట్టి దేవుడు తన సర్వోన్నత అధికారమునుబట్టి వారికి ఆలాగు ఆజ్ఞాపించియుండవచ్చును. రాజుల ఆజ్ఞలు సంక్షిప్తముగా ఉండునని చెప్పబడుచున్నది; ఏలయనగా అవి ఊరడించు మాటలు కావు, అవి తర్కింపవు, ఒప్పించు భాషను ఉపయోగింపవు. అయితే తనకు ఇష్టమైనదానిని తాను కోరుదానిని ఒక సైగచేత తెలియజేయగల దేవుని అధికారము ఇంకెంత గొప్పది? అయినను ఆయన తన ఉన్నత స్థానమునుండి దిగివచ్చినట్టు, ప్రజలు ఇష్టపూర్వకముగా తనకు లోబడునట్లు, వాగ్దానములచేత వారిని తనతో జతపరచుకొనుటకు ప్రయత్నించుచున్నాడు. ఈలాగు దేవుడు తన కటాక్షమును కనుపరచుటచేత తన ధర్మశాస్త్రమును సిఫారసుచేయుచున్నాడు, కేవలము తన అధికారమును స్థాపించుటలేదు. కాబట్టి దేవుడు తన ప్రజలను ఇంత దయగా సంబోధించి, విధేయతకు ఇంత గొప్ప ఫలమును వాగ్దానము చేయుచుండగా, మనుష్యులు ఆయన ధర్మశాస్త్రమును నిరాకరించునప్పుడు వారి మొండితనము ఎంత నీచమైనదో హేయమైనదో! కాబట్టి లోబడని ప్రతివాడును శాపగ్రస్తుడు మొదలైనవాటిని చెప్పుటతో తాను ఎందుకు ఆరంభించెనో ప్రవక్త ఇక్కడ మరి స్పష్టముగా చూపుచున్నాడు: ఏలయనగా దయ ఏమియు ప్రయోజనపడలేదు; స్నేహపూర్వకమైన కోమలమైన మాటలు, దేవుని తండ్రివంటి ఆహ్వానము ఏ ఫలమును కలుగజేయలేదు; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది: "తండ్రివలె మీ విధిని మీకు జ్ఞాపకము చేయుటకంటెను, కఠినమైన హృదయములను సహితము మెత్తపరచుటకు చాలిన వాగ్దానములను చేర్చుటకంటెను మరి మృదువుగా దయగా దేవుడు మీతో వ్యవహరించియుండలేడు; అయితే ఇది నిష్ఫలముగా చేయబడెను గనుక, ఇప్పుడు గర్జించి తన శాపములను మాత్రమే ప్రకటించుట తప్ప దేవునికి చేయవలసినదేమి మిగిలియున్నది?"

289 కొందరు ప్రతిపాదించినట్లు మూలపాఠములో ఏ మార్పును అవసరము లేదు: అక్షరార్థమైన అనువాదము, "నా స్వరమును ఆలకించుడి, నేను మీకాజ్ఞాపింపబోవు సమస్తముచొప్పున మీరు చేయుడి." "చేయుడి" తరువాతనున్న {{“ אתם "మీరు,"” అను మాట "ఆలకించుడి"తో కాక అక్కడ ఉంచబడినట్లు కనబడుచున్నది. కొన్ని వ్రాతప్రతులలో ,{}אותם అని ఉన్నది, అది స్పష్టముగా తప్పు. టార్గుము మాత్రమే ఈ పాఠమును సమర్థించుచున్నది: అనువాదములన్నియు పైన ఇయ్యబడిన భావము ప్రకారమే చదువుచున్నవి. — సం.

ప్రవక్త దేనిని దృష్టియందుంచుకొనెనో ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము. అయితే ఇక్కడ ఒక ఆక్షేపణ చెప్పవచ్చును, — ఇదంతయు వ్యర్థమైనది నిష్ప్రయోజనమైనది; ఏలయనగా ధర్మశాస్త్రము యూదుల హృదయములమీద వ్రాయబడువరకు వారు దాని కాడిని వహింపలేకపోయిరి. దీనికి నేను ఇచ్చు ప్రత్యుత్తరమేమనగా, ఈ సంగతినే గూర్చి వారు ఇక్కడ అదే సమయమున జ్ఞాపకము చేయబడిరి: ఏలయనగా అక్షరబోధ ప్రజలను శిక్షావిధికి లోపరచుట తప్ప మరేమియు చేయలేకపోయినను, అందుచేతనే అది మరణమును కలుగజేయునదని పౌలుచేత చెప్పబడినను, (2 కొరింథీయులకు 3:6) విశ్వాసులు దేవునియొద్ద వెదకినయెడల పునర్జన్మ కలుగజేయు ఆత్మ తమకు నిరాకరింపబడదని ఎరిగియుండిరి. కాబట్టి మొదటిగా, ధర్మశాస్త్రము వారి హృదయములమీద వ్రాయబడకపోవుట వారి తప్పిదమే; రెండవదిగా, క్షమాపణను గూర్చిన ఉచితమైన వాగ్దానము చేర్చబడెను; ఏలయనగా ప్రజలు ధర్మశాస్త్రమును తృప్తిపరచలేకపోయినను, దేవుడు తమకు కటాక్షము చూపువాడును శాంతింపదగినవాడునైయుండునని వారు నిశ్చయముగా గ్రహించుటకే గాక, ధర్మశాస్త్రము క్రిందనున్న ఆ బలులును ప్రాయశ్చిత్తములును, దేవునితో వారి సమాధానమునకు సంబంధించిన అన్ని ఆచారములును మరి దేనికొరకు? కాబట్టి ఈ బోధ విశ్వాసుల విషయములో వ్యర్థము కాలేదు; ఏలయనగా ఇశ్రాయేలీయులు చేయవలసినదానిని దేవుడు వారినుండి కోరినప్పుడు, ఆయన అదే సమయమున ధర్మశాస్త్రమును వారి హృదయములమీద వ్రాయుటకును వారి పాపములను క్షమించుటకును సిద్ధముగా ఉండెను. అయితే వారు మొండి దుష్టత్వముచేత ధర్మశాస్త్రమంతటిని నిరాకరించినప్పుడు, దేవుని శాపము వారిమీద ఉన్నదని ప్రవక్త ఇక్కడ న్యాయముగా ప్రకటించుచున్నాడు; ఏలయనగా తమయెడల తన తండ్రివంటి దయను దేవుడు సాక్ష్యమిచ్చిన ఆయన వాగ్దానములను వారు నీచముగా నిరాకరించిరి.

అతడు ఇంకను ఈలాగు చేర్చుచున్నాడు: నేటిదినమున నున్నట్లుగా, పాలు తేనెలు సమృద్ధిగానున్న దేశమును మీ పితరులకిచ్చెదనని నేను వారితో చేసిన ప్రమాణమును నేను స్థిరపరచునట్లు. ఇక్కడ అతడు వారి భాగ్యము యొక్క ప్రధాన భాగమును సూచించుటలేదు; దేవుని కటాక్షము యొక్క గురుతుగాను సంచకరువుగాను కనాను దేశము మాత్రమే ప్రస్తావింపబడుచున్నది; ఏలయనగా ఆయన వాగ్దానము కనాను దేశముకంటె ఎంతో ఉన్నతమైనదానిని లక్ష్యపెట్టెను. దేవుడు నిజముగా దీనిని ఇశ్రాయేలీయులకు స్వాస్థ్యముగా వాగ్దానము చేసెను: అయితే తాను వారికి దేవుడనైయుందుననియు వారు తన జనులైయుందురనియు ఆయన సెలవిచ్చునప్పుడు, ఆయన మృతులకు దేవుడు కాడు గాని జీవించువారికే దేవుడు అని వేరొకచోట చెప్పబడినదాని ప్రకారము, (మత్తయి 22:31) నిత్యజీవమును గూర్చియు పరలోక మహిమను గూర్చియు వాగ్దానము అందులో ఇమిడియున్నది. మరియు ప్రవక్తయైన హబక్కూకుచేత చెప్పబడినదానిని మనము ఎల్లప్పుడు జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను: "నీవు మా దేవుడవు, మేము చావము." (హబక్కూకు 1:12)

కాబట్టి తాను వారికి దేవుడనైయుందునని సెలవిచ్చినప్పుడు, దేవుడు ఇశ్రాయేలీయులకు ఆ దేశమును స్వాధీనపరచుకొనుటకంటె ఎంతో గొప్పదానిని వాగ్దానము చేసెను. అయితే ఆ దేశము ఆయన తండ్రివంటి కటాక్షమునకు సూచనగాను, సంచకరువుగాను, గురుతుగాను ఉండెను. ఈ సంగతులన్నియు బాగుగా ఒకదానితో ఒకటి పొసగుచున్నవి.

మరియు దేవుడు ఆ దేశమును వారికి వారసత్వపు హక్కుచేత ఇచ్చెదనని పూర్వము వారి పితరులతో ప్రమాణము చేసెనని ప్రవక్త చేర్చుచున్నదియు ఇదే ఉద్దేశముతో కూడినది: మరియు ఈ వాగ్దానము వారి సంతతివారికి నెరవేర్చబడెను. ఎవరైనను దీనిని మాత్రమే పట్టుకొనినయెడల, — అనగా దేవుని దయచేత అన్యజనులు వెళ్లగొట్టబడుటవలన వారు కనాను దేశమును పొందిరి గనుక దేవుని కటాక్షము ఆ దేశములో కనబడెను అను దానిని మాత్రమే — ఆ అభిప్రాయము నిస్సారమైనదగును, మరియు మనుష్యుడు ఊహింపగలిగిన సమస్తమును మించిన ఆ వాగ్దానమునుండి ప్రవక్త ఎంతో తగ్గించినవాడగును. కాబట్టి నేను చెప్పినట్లు, కనాను దేశమును గూర్చి మాటలాడుటలో అతడు నిస్సందేహముగా మొరటువారును అజ్ఞానులునైన ప్రజల గ్రహణశక్తికి తన్ను తాను అనుకూలపరచుకొనుచు, సంచకరువును గురుతును ప్రస్తావించుచున్నాడు; లోకములో కోరదగిన సమస్తమును ఎంతో మించిన ఆ కటాక్షమునకు సంబంధించిన ఏదో ఒక నిదర్శనము ఈ లోకములోను ఈ క్షయమైన జీవితములోను సహితము తమకు చూపబడుటను వారు తమ కన్నులతో చూచునట్లు అతడు ఆలాగు చేయుచున్నాడు.

ఇప్పుడు, నేను మీ పితరులతో చేసిన ప్రమాణమును నేను స్థిరపరచునట్లు, అని ఆయన సెలవిచ్చునప్పుడు, యూదులు తనకు లోబడినను, తాము పుట్టకమునుపే వాగ్దానము చేయబడిన స్వాస్థ్యమును తమ విధేయతచేత వారు ఇంకను సంపాదించుకొనలేదని దేవుడు నిస్సందేహముగా చూపుచున్నాడు. కాబట్టి వారు ఆ దేశమునకు వారసులగుట తన ఉచితమైన దయవలననేనని దేవుడు ఇక్కడ రుజువుచేయుచున్నాడు. అదెట్లు? ఆ దేశమును అబ్రాహామునకును అతని సంతతికిని ఇచ్చెదనని దేవుడు అతనితో ప్రమాణము చేసినప్పుడు వారు ఇంకను సృష్టింపబడలేదు. కాబట్టి ఆ వాగ్దానము చాలకాలము క్రిందటనే ఇయ్యబడెను గనుక, తుదకు తగిన కాలమున వారు ఆ దేశమును పొందుట ప్రజల యోగ్యతలకు ఆపాదింపబడజాలదని దీనినుండి తేలుచున్నది. ప్రమాణము విషయమైతే, దేవుడు దానిని ప్రస్తావించుటచేత తన కటాక్షమును ఘనపరచుచున్నాడు; ఏలయనగా ఆయన అబ్రాహాము సంతతికి ఆ దేశమును స్వాస్థ్యముగా వాగ్దానము చేయుట మాత్రమే గాక, నిబంధన మరి నిశ్చయమైనదిగా కనబడునట్లు ప్రమాణమును కూడ చేర్చెను. అయితే వారు దేవునియెడల కృతఘ్నులైనయెడల, వాగ్దానము చేయబడిన స్వాస్థ్యమును వారు న్యాయముగా కోల్పోవచ్చునని ప్రవక్త అదే సమయమున సూచించుచున్నాడు; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది: "దేవుడు మిమ్మును దేశములోనుండి వెళ్లగొట్టినయెడల, ఆయన మిమ్మును మోసపుచ్చినట్టు ఆయనతో వాదించుటకు మీకు ఆధారమేమియు లేదు; ఏలయనగా దేవుడు మిమ్మును స్వాస్థ్యహీనులనుగా చేయుటలేదు, మీ సొంత దుష్టత్వమే చేయుచున్నది; మీరు ఇప్పుడు అయోగ్యులు, ఏలయనగా దేవుడు మిమ్మును తన పిల్లలనుగా ఎంచుటలేదు."

కాబట్టి యూదులు తమ యోగ్యతలకు ఫలముగా ఆ దేశమును స్వాధీనపరచుకొనిరని తలంచకుండునట్లు ప్రవక్త అతిశయించుటకు గల ప్రతి ఆధారమును తీసివేయుచుండగా, వారు దేవునికి తాము చెల్లింపవలసిన సేవను చెల్లింపలేదు గనుక, తమ సొంత తప్పిదమునుబట్టి తమ దేశమును న్యాయముగా కోల్పోవచ్చునని కూడ అతడు వారికి జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడు. కాబట్టి అతడు, నేను మీ పితరులతో చేసిన ప్రమాణమును నేను స్థిరపరచునట్లు, అని చెప్పుచున్నాడు.

పాలు తేనెలు ప్రవహించు దేశము, అని అతడు చెప్పుచున్నాడు: ఈ మాటలాడు విధానము మోషేచేత తరచుగా అవలంబింపబడెను, (నిర్గమకాండము 3:8, నిర్గమకాండము 3:17; నిర్గమకాండము 13:5; నిర్గమకాండము 33:3; లేవీయకాండము 20:24) ఆ దేశము ఆరంభమునుండియే మిక్కిలి సారవంతమైనదనుటలో సందేహము లేదు; అయితే ప్రజలు దానిలో ప్రవేశించిన తరువాత అది మరింత ఫలవంతమైనదని తోచుచున్నది, ఏలయనగా అది ఒక విధముగా నూతనపరచబడెను; మరియు తన నిబంధన యొక్క సామర్థ్యము ఎంత గొప్పదో కనబడునట్లు చూపుటయే దేవుని ఉద్దేశమైయుండెను. కాబట్టి అది పాలు తేనెలు ప్రవహించు దేశమని మోషే అంత తరచుగా చెప్పినది నిరర్థకముగా కాదు.

290 "స్థిరపరచునట్లు — {στήσω}," అని సెప్టువజింటు; "లేపునట్లు — suscitem," అని వల్గేటు; "నెరవేర్చునట్లు," అని సిరియాకు; "స్థిరపరచునట్లు," అని టార్గుము. "నిలువబెట్టుట" అనునది ఆ క్రియ యొక్క అక్షరార్థము. కాబట్టి అత్యంత సరియైన మాట "స్థిరపరచుట." ఈ వచనము యొక్క సంబంధము వెంటనే ముందున్న మాటలతో కాదు గాని, గత వచనము మధ్యలోనున్న "ఆలకించుడి" "చేయుడి" మొదలైనవాటితోనే. నేను ప్రమాణమును స్థిరపరచునట్లు ఆలకించుడి, చేయుడి, మొదలైనవి. — సం.

తరువాత అతడు, నేటి దినమున ఉన్నట్లుగా అని చేర్చుచున్నాడు. అతడు సాక్షులను ముందుకు తెచ్చుచున్నాడు; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది: "దేవుడు మీయెడల నమ్మకముగా ప్రవర్తించెను, ఏలయనగా మీ పితరులకు తాను ఇచ్చిన మాటను నెరవేర్చి తన ప్రమాణమును సఫలము చేసెను: అయితే ఇప్పుడు మీరు ఈ దేశమును అపవిత్రపరచితిరి, దేవుని కటాక్షము యొక్క జ్ఞాపకము మీ మధ్య పాతిపెట్టబడినట్లున్నది, మీరు ఆయన ధర్మశాస్త్రమును మీ కాళ్లక్రింద త్రొక్కుచున్నారు గనుక — ఇంత గొప్ప భక్తిహీనత ఆయన ఆశీర్వాదమును మీనుండి తొలగించుచున్నది గనుక — మిమ్మును చెరలోనికి తరిమివేయుట తప్ప ఆయనకు ఇక చేయవలసినదేమి మిగిలియున్నది?"

దేవుడు పితరులకు తాను వాగ్దానము చేసినదానిని నెరవేర్చెనని, మరియు వారు ఆయన ఆజ్ఞలకు లోబడవలెనను షరతుతోనే ఆయన వాగ్దానము చేసెనని అతడు చెప్పుచున్నప్పుడు, ఇక్కడ ఒక గూఢమైన బెదరింపు గ్రహింపవలసియున్నదని దీనినుండి మనము చూచుచున్నాము.

ప్రవక్త ఇచ్చిన జవాబునుగూర్చి మనము ఇదివరకే మాటలాడితిమి. అతడు ఆమేన్ అని జవాబిచ్చినప్పుడు ప్రజలు ఏమి చెప్పుదురో అని అతడు కనిపెట్టలేదు; ఏలయనగా అధిక సంఖ్యాకులు నిస్సందేహముగా కేకలువేసి దేవునితో తప్పించుకొను మార్గములు వెదకిరి. వారి సిగ్గుమాలినతనము ఎంత గొప్పదనగా, వారు తరచుగా ప్రవక్తలమీదికి గర్వముగా లేచిరి. కాబట్టి వారు అంత మొండివారని ఎరిగి, అతడు తన స్వంత పేరట ఆ శాపమునకు సమ్మతి తెలిపెను. తరువాత ఇది వచ్చుచున్నది —

యిర్మీయా 11:6-8

6. అప్పుడు యెహోవా నాతో ఈలాగు సెలవిచ్చెను — యూదా పట్టణములలోను యెరూషలేము వీధులలోను ఈ మాటలన్నియు ప్రకటించి ఈలాగు చెప్పుము — ఈ నిబంధన వాక్యములను విని వాటిని గైకొనుడి.

6, Ex dixit Jehova ad me, clama (hoc est, clamosa voce promulga) verba haec in urbibus Jehudah et in compitis Jerusalem dicendo, Audite verba foederis hujus et facite ca.

7. నేను ఐగుప్తుదేశములోనుండి మీ పితరులను రప్పించిన దినము మొదలుకొని నేటివరకు పెందలకడ లేచి — నా మాట వినుడని చెప్పుచు, వారికి గట్టిగా సాక్ష్యము పలుకుచు వచ్చితిని.

7. Quia contestando contestatus sum patribus vestris dic qua feci ascendere eos e terra Egypti usque ad diem hanc, mane surgendo et contestando et dicendo, Audite vocem meam:

8. అయినను వారు వినకపోయిరి, చెవియొగ్గకపోయిరి, ప్రతివాడును తన దుష్టహృదయకాఠిన్యము చొప్పున నడుచుకొనెను; కాబట్టి వారు గైకొనవలెనని నేను ఆజ్ఞాపించిన ఈ నిబంధన వాక్యములన్నిటిని వారిమీదికి రప్పించెదను; అయితే వారు వాటిని గైకొనలేదు.

8. Et non audierunt et non inclinarunt aurem suam; et ambularunt quisque post pravitatem cordis sui mali: et (ideo, copula hic inative accipitur) venire feci (hoc est, immisi) super eos omnia verba foederis hujus, quod mandavi ut facerent; et non fecerunt.

నిబంధన వాక్యములను ప్రకటించవలెనని తనకు ఎందుకు ఆజ్ఞాపించబడెనో ప్రవక్త ఇక్కడ మరింత స్పష్టముగా వివరించుచున్నాడు: ఏలయనగా ప్రజలలో అధిక సంఖ్యాకులు నిస్సందేహముగా ధైర్యముగా ఇట్లు ఆక్షేపించుటకు సిద్ధముగా ఉండిరి: "నీ భావమేమి? మేము మోషే శిష్యులము కామా? నీవు అనాగరిక ప్రజలతో వ్యవహరించుచున్నావని తలంచుచున్నావు కాబోలు! మేము బాల్యమునుండి దేవుని ధర్మశాస్త్రము నేర్పబడలేదా? అది ప్రతిదినము మాకు ఆజ్ఞాపించబడుట లేదా? మేము ఎరుగమని నీవు చెప్పుచున్న ఈ బోధలో మేము చాలినంతగా ఉపదేశము పొందియున్నాము. ఇక్కడనుండి వెళ్లిపో; కల్దీయులయొద్దకైనను అష్షూరీయులయొద్దకైనను ఐగుప్తీయులయొద్దకైనను పొమ్ము; ధర్మశాస్త్రము ఏమి బోధించుచున్నదో మేము గ్రహించుచున్నాము."

కాబట్టి ఈ విధమైన గర్వముచేత యిర్మీయా త్రోసివేయబడెననుటలో సందేహము లేదు: అందుచేత వారియెదుట దేవుని ధర్మశాస్త్రమును ఉంచుటకు తనకు న్యాయమైన హేతువు కలదని అతడు చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా దేవుడు పూర్వము తన ధర్మశాస్త్రములో ఏమి బోధించెనో వారు ఎరుగనంతగా గొప్ప మతిమరపు ప్రబలియుండెను: మరియు అదియుగాక, వారును వారి పితరులును ఎల్లప్పుడును తిరుగుబాటుచేయువారై యుండిరి, కాబట్టి వారికి ఎల్లప్పుడును బోధింపబడవలసిన అవసరముండెను; ప్రజలు పిల్లలవలె చూడబడి — ఆజ్ఞవెంబడి ఆజ్ఞ, సూత్రమువెంబడి సూత్రము — అని బోధింపబడవలెనని, అవే సంగతులు మరల మరల చెప్పబడినను వారు ప్రాథమిక పాఠముల వద్దనే నిలిచిపోయి ఎన్నడును అభివృద్ధి పొందలేదని యెషయా చెప్పినదాని ప్రకారమే. (యెషయా 28:10, 13) కాబట్టి ధర్మశాస్త్రమును నేర్చుకొనుటలో ప్రజల మాంద్యమును యెషయా గద్దించినట్లే, దేవుడు తన ధర్మశాస్త్రమును వారికి ప్రకటించవలెనని ఆజ్ఞాపించుట వారికి వింతగా తోచకూడదని యిర్మీయా ఇప్పుడు చూపుచున్నాడు, ఏలయనగా అది ఇంతవరకు వారిచేత తృణీకరించబడెను. మిగిలినదానిని మనము వాయిదా వేయుదము.

ప్రార్థన

సర్వశక్తిగల దేవా, నీవు ఇంత దయతోను ఇంత కనికరముతోను ప్రతిదినము మమ్మును నీయొద్దకు ఆహ్వానించుటకు ఇష్టపడితివి గనుక, మా రక్షణ నిమిత్తము మాయెదుట ఉంచబడిన బోధనుండి మేము చెవిటి చెవులతో తొలగిపోక, దానికి లక్ష్యముంచి, నీవు మానుండి న్యాయముగా కోరుచున్న ఆ విధేయతలో స్థిరముగా నిలిచియుండునట్లును, ఈ విధముగా సత్యమతములో మేము అంతకంతకు అభివృద్ధి పొందుచు, మా జీవిత క్రమమంతటిని నీ నీతిగల ధర్మశాస్త్రము ప్రకారము ఏర్పరచుకొని, పరలోకమందు మాకొరకు సిద్ధపరచబడిన ఆ ధన్యమైన విశ్రాంతిలోనికి మేము కడపట ప్రవేశించువరకు ఈ లోకములో నీకు మంచి సైనికులవలె పోరాడునట్లును, మా ప్రభువైన క్రీస్తుద్వారా మాకు అనుగ్రహించుము. — ఆమేన్.

నలువది యైదవ ఉపన్యాసము

దేవుడు తన ప్రజలమీద చేసిన ఫిర్యాదును మనము గత ఉపన్యాసములో గమనించితిమి — వారిని తనతో సమాధానపరచుకొనుటకు ఆయన ప్రతి సాధనమును ప్రయత్నించెను, అయితే అదంతయు వ్యర్థమాయెను.

అయితే — సాక్ష్యము పలుకుచు ఆయన సాక్ష్యము పలికెను, మొదలైన ఈ మాటలలో గొప్ప భారమును ఒత్తిడియు కలవు; ఆయన తన్నుతాను ఒక మూడవ పక్షము యొక్క తీర్పునకు లోపరచుకొనుచున్నట్లున్నది; ఏలయనగా న్యాయాధిపతి న్యాయపీఠము యెదుటికి ఇష్టపూర్వకముగా రానివారికి విరోధముగా మనము సాక్ష్యము పలుకుట వాడుక. కాబట్టి దేవుడు మనుష్యుల సామాన్య వాడుకనుండి ఈ ఉపమానమును తీసికొని, తాను సాక్ష్యము పలికితినని, అదియు ఒక్కసారి మాత్రమే కాక పలుమార్లు పలికితినని చెప్పుచున్నాడు. తాను ఈలాగు ఒక్క తరములో మాత్రమే కాక, వారి పితరులు దాస్యమునుండి బయటికి వచ్చిన కాలము మొదలుకొని ఆ దినమువరకు చేసితినని తరువాత ఆయన చేర్చుచున్నాడు. కాబట్టి దేవుడు వారిని తనయొద్దకు పిలుచుట మానక, అయినను చెవిటివారితో మాటలాడినప్పుడు, అది మిక్కిలి వక్రబుద్ధియైయుండెను. అయితే తరువాత వచ్చునది మరింత బలమైనది — ఆయన పెందలకడ లేచెను: ఏలయనగా కొందరు చేయుచున్నట్లు దీనిని సకర్మకముగా తీసికొనుటను నేను అంగీకరించను. కాబట్టి తాను వారి క్షేమమునుగూర్చి ఎంత శ్రద్ధగలవాడైయుండెననగా, వారిని పిలుచుటకు పెందలకడ లేచెనని దేవుడు చెప్పుచున్నాడు. సరిగా తన ప్రవక్తలకు చెందినదానిని దేవుడు ఇక్కడ తనకు ఆపాదించుకొనుచున్నాడనుటలో సందేహము లేదు; అదే విధముగా ఆయన తనకు న్యాయముగా చెందినదానిని, అనుగ్రహముగా తప్ప మనుష్యులకు ఆపాదింపకూడనిదానిని, తన సేవకులకు అనుగ్రహించుచున్నాడు.

అయితే తాను పెందలకడ లేచితినని చెప్పునప్పుడు దేవుడు ఇక్కడ తన వాక్యము యొక్క అధికారమును ఘనపరచుచున్నాడు; అదే సమయమున ఆయన కుటుంబ యజమానునివలె వారి క్షేమమునకు ఏర్పాటు చేయుచున్నాడని వారు చూచియు ఆయనను తృణీకరించిరి గనుక, ఆయన వారి కృతఘ్నతను ఎక్కువగా చూపుచున్నాడు.

కాబట్టి దేవుడు తన వాక్యమును ఎంతగా విలువైనదిగా ఎంచుచున్నాడో దీనినుండి మనము నేర్చుకొనుచున్నాము; ఏలయనగా తనకును, తన సంఘమునకు బోధించుటలో ఎవరి ప్రయాసములను తాను వినియోగించుచున్నాడో ఆ తన సేవకులకును ఏ భేదమును లేదని ఆయన సాక్ష్యమిచ్చుచున్నాడు. దేవుడు మనతో ఇంత సన్నిహితముగా మాటలాడుచుండగా మనము ఆయనను తిరస్కరించినప్పుడు మన దుష్టత్వము ఎంత సమాధానము చెప్పలేనిదో కూడ దీనినుండి మనము నేర్చుకొనుచున్నాము. కాబట్టి ఈ వాక్యభాగము యొక్క భావమును మనము ఇప్పుడు గ్రహించుచున్నాము. అయితే మూడవదిగా, దేవుడు తానే మాటలాడితే తప్ప ఆయన నామమును ముందుపెట్టుట వ్యర్థమని గమనించవచ్చును. నేటి పోపు మతస్థులు తమ స్వంత ఊహల ప్రకారము తాము చెప్పునదంతయు ఏ వివాదమును లేకుండ అంగీకరింపబడవలెనని కోరుచున్నారు; అయితే తానే తృణీకరింపబడినప్పుడు తప్ప తనకు అవమానము కలుగదని దేవుడు ఈ స్థలములో చూపుచున్నాడు; మరియు తన ప్రవక్తలు తమ స్వంతమైనదేదియు, తనయొద్దనుండి వచ్చినది తప్ప మరేదియు తీసికొనిరానంతగా తాను వారితో సంబంధము కలిగియున్నానని అదే సమయమున ఆయన ప్రకటించుచున్నాడు.

తాను ఏర్పరచుకొనిన ప్రజలనుండి తాను కోరినది ఇదొక్కటే — తన స్వరమునకు లోబడుట — అని ఆయన ఇప్పుడు చేర్చుచున్నాడు.

ఈ ఆజ్ఞ యొక్క న్యాయము ప్రజల భక్తిహీనత ఎంత నీచమైనదో ఎంత దుష్టమైనదో చూపుచున్నది; మరియు వారికి పొరపాటు అను సాకుగాని అజ్ఞానము అను సాకుగాని లేదని దేవుడు కూడ చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా తప్పించుకొనుటకు ఉన్న ఏకైక మార్గము, దేవునికి తగిన ఆరాధనను ఆయనకు చెల్లించుట తప్ప మరేదియు తాము కోరలేదని నటించుటయే; అయితే ఆయన తన ధర్మశాస్త్రములో నియమించిన నియమము పొరపడుటకు వీలులేనిదైయుండెను. కాబట్టి వారు బుద్ధిపూర్వకముగానే మూఢనమ్మకముల వెంబడి తొలగిపోయిరని దీనినుండి తేలుచున్నది, ఏలయనగా దేవుడు దేనిని అంగీకరించునో అది ధర్మశాస్త్రములో వారికి చాలినంతగా బోధింపబడెను. కాబట్టి తన స్వరమును వినుట తప్ప అబ్రాహాము సంతతినుండి తాను మరేదియు కోరలేదని ఆయన అంత తరచుగా మరల మరల చెప్పుటకు హేతువు ఇదే.

తరువాత, అయినను వారు వినకపోయిరి, తమ చెవిని వంచలేదు, లేక తమ చెవియొగ్గలేదు అని వచ్చుచున్నది.

ఇక్కడ ప్రవక్త కొద్దిమంది మనుష్యులను మాత్రమే వక్రబుద్ధిగలవారని నిందించుట లేదు గాని, వారు విమోచింపబడిన కాలము మొదలుకొని దేవునిమీద తిరుగుబాటు చేయుచు వచ్చిరని చెప్పుచున్నాడు: మరియు వారు తమ చెవియొగ్గలేదు అని చెప్పుటద్వారా అతడు వారి పాపమును ఎక్కువచేసి చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా ఇది నిస్సందేహముగా ఒత్తిడి నిమిత్తము చేర్చబడెను; ప్రవక్త ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది — సరియైన మార్గము వారికి పూర్తిగా స్పష్టముగా లేకపోవుటకు వారి స్వంత దోషమే కారణము, ఏలయనగా దేవునికి చెవియొగ్గుటకు వారు ఒప్పుకొనలేదు. దేవుడు మనతో చెప్పునదానిని మనము నిరాకరించి, ఆయన అధికారమునకును ఆలోచనకును లోబడుటకు ఒప్పుకొనకపోవుట మాత్రమే కాక, ప్రతి మార్గమును మూసివేసి, మనకు చేతనైనంతవరకు ఆయన మనతో మాటలాడకుండ అడ్డగించినప్పుడు, అది మిక్కిలి తిరస్కారమునకు రుజువు; ఇది నిశ్చయముగా గర్వము యొక్క పరాకాష్ఠ. ఒకడు మరియొకడు మాటలాడుచుండగా విని, అయినను అతడు చెప్పినదానిని చేయకపోవచ్చును; అయినను అజాగ్రత్తను గూర్చిన ఫిర్యాదు కలుగకుండునట్లు అతడు కొంత మర్యాదను చూపును; అయితే మరియొకని మాటలను మనము ఆలకించనప్పుడు అది సహింపరాని అనాగరికత్వము. ఇశ్రాయేలీయులు ఉపదేశము పొందిన తరువాత తనకు అవిధేయులైరి అను మాత్రమే కాక, ప్రవక్తల మాటలన్నిటిని గర్వముగా తిరస్కరించునంత మొండివారైరని దేవుడు ఇక్కడ ఫిర్యాదు చేయుచున్నాడు; ఇది నీచమైన భక్తిహీనతకు మాత్రమే కాక అనాగరికమైన వక్రబుద్ధికి కూడ రుజువైయుండెను. కాబట్టి ప్రవక్త భావమేమిటో మనము ఇప్పుడు గ్రహించుచున్నాము.

వారు ప్రతివాడును తన స్వంత దుష్టహృదయము యొక్క దుష్టత్వము చొప్పున నడుచుకొనిరి అని అతడు చెప్పుచున్నాడు.

వారు తగిన కాలమున హెచ్చరింపబడిరని అతడు ఇదివరకే చూపెను గనుక, వారు పొరపాటుచేత తమ భక్తిహీనమైన మూఢనమ్మకములను అనుసరించలేదని, దేవుని సత్యారాధనను తిరస్కరించి ప్రవక్తల బోధను ఆలకించనందుచేతనే అనుసరించిరని స్పష్టమగుచున్నది. వారు ప్రతివాడును నడుచుకొనిరి, మొదలైన మాటలు చెప్పుటద్వారా ప్రవక్త నిస్సందేహముగా వారందరిని ఒకే మోపులో కట్టినట్లు చేర్చవలెనని ఉద్దేశించెను; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది — వారు ఆకస్మికమైన ఆవేశముచేత లాగుకొనిపోబడలేదు; కొద్దిమంది కలవరము రేపినప్పుడును, అధికులు తుపానుచేత తోలబడినట్లు వారిని వెంబడించి తాము ఏమి చేయుచున్నామో తలంచనప్పుడును తరచుగా జరుగునట్లు కాదు; ఏలయనగా ఈ విధముగా అనేకుల మనస్సులను తరచుగా ఏదో భయము ఆవరించును, అందుచేత వారు ఎక్కడికి పోవుచున్నారో ఎరుగక ఇటు అటు తిరుగుదురు. (291 ఈ మాటల అర్థమునుగూర్చి సంపుటి 1 లోని ఒక వివరణను చూడుము.) అయితే ప్రతివాడును తన స్వంత ఆలోచనను అనుసరించెనని ప్రవక్త ఇక్కడ మనకు బోధించుచున్నాడు; దేవుని ఆరాధన ఈ విధముగా జనసమూహము యొక్క ప్రభావముచేత తిరస్కరింపబడలేదు గాని, ప్రతివానికి తన స్వంత ఉద్దేశముండెను, మరియు ప్రతివాడును దేవుని తిరస్కరించు దుష్టత్వమును ఘోరపాపమును పన్నుకొనెను అని అతడు చెప్పినట్లున్నది. కాబట్టి వారందరు తమ స్వంత హృదయముల దుష్టత్వము చొప్పున నడుచుకొనిరని అతడు చెప్పియుండినదానికంటె ఈ మాటల విధానములో ఎక్కువ భావమును బలమును కలవు. అదియుగాక, అల్పులు మొదలుకొని ఘనులవరకు వారందరు, వారు అనునట్లు, ఒకే భక్తిహీనతలో చిక్కుకొనియుండిరని అతడు చూపుచున్నాడు.

తరువాత, దేవుడు ఆ వాక్యములను, అనగా నిబంధన యొక్క బెదరింపులను, వారిమీదికి రప్పించెనని అతడు చేర్చుచున్నాడు. నిబంధన వాక్యములు అనుటచేత అతడు ఇక్కడ ధర్మశాస్త్రము యొక్క బోధనుగాని ఆజ్ఞలనుగాని సూచించుట లేదు. ఇంతకుముందు అతడు దేవుని ఆజ్ఞలను సూచించుటకు నిబంధన వాక్యములను ప్రస్తావించెనన్నది నిజమే; అయితే ఇప్పుడు ఏ బోధనైనను అంగీకరింపలేని మొండివారితో తనకు పనియున్నదని కనుగొని, అతడు బెదరింపులకు వచ్చుచున్నాడు.

అయితే దేవుడు మొదట తన ధర్మశాస్త్రములో తాను ఏమి చేయబడవలెనని కోరుచున్నాడో నియమించి, తరువాత మనుష్యుల మనస్సులను సమ్మతిపరచుకొనుటకై దయగల ఆహ్వానములను మాత్రమే కాక ఆకర్షణీయమైనవాటిని కూడ చేర్చుచున్నాడు: అయితే విధేయతయెడల లక్ష్యమును శ్రద్ధయు లేనప్పుడు, ఆయన అప్పుడు బెదరింపులకు వచ్చుచున్నాడు. ప్రవక్త వాగ్దానములను విడిచిపెట్టినను, అతడు ఇంతకుముందు ధర్మశాస్త్రమునుగూర్చియే మాటలాడెను; అయితే దేవుడు వారిమీద తాను ప్రకటించినదానిని నెరవేర్చెనని అతడు ఇప్పుడు చెప్పుచున్నాడు.

అదియుగాక అతడు, వారు గైకొనవలెనని నేను ఆజ్ఞాపించినవి; అయితే వారు వాటిని గైకొనలేదు అని చెప్పుచున్నాడు. ఇక్కడ నిజముగా ఒక తారుమారు ఉన్నట్లు కనబడుచున్నది; ఏలయనగా ఈ నిబంధన వాక్యములు అనుటచేత, నేను చెప్పినట్లు, అతడు నిస్సందేహముగా బెదరింపులను సూచించుచున్నాడు: అప్పుడు వెంటనే, వారు గైకొనవలెనని నేను ఆజ్ఞాపించినవి, అయితే వారు వాటిని గైకొనలేదు అని చేర్చుచున్నాడు. అయితే నేను ఇదివరకే మీకు జ్ఞాపకము చేసినట్లు, భక్తిగల పరిశుద్ధమైన జీవితము యొక్క నియమము ధర్మశాస్త్రములో వివరింపబడెనని ప్రవక్త ఇంతకుముందే చాలినంత స్పష్టముగా వారికి బోధించెను; అయితే ఇప్పుడు అతడు విశేషముగా బెదరింపులను సూచించుచున్నాడు. కాబట్టి అతడు ఈ విధముగా అస్పష్టముగా మాటలాడుట వింత కాదు, ఏలయనగా ప్రజలు ఒక విధముగా ధర్మశాస్త్రమును వక్రపరచియుండిరి. ధర్మశాస్త్రములో నిజముగా ఈ రెండు వేర్వేరు సంగతులుండెను — బోధ, అనగా జీవిత నియమము; మరియు మనుష్యుల సోమరితనమును మేల్కొలుపుటకు, లేక వారి వక్రబుద్ధిని అణచుటకు, ప్రేరకములుగా చేర్చబడిన బెదరింపులు. అయితే ఇశ్రాయేలీయులును యూదులును దేవుని స్వరమునకు లక్ష్యముంచలేదు గనుక, ప్రవక్త ఇక్కడ బెదరింపులను ఆజ్ఞలతో కలిపివేయుచున్నాడు.

కాబట్టి ఈ నిబంధన వాక్యములను వినుడి అని కేకలువేయుటకు తాను దేవునిచేత పంపబడితినని ప్రవక్త చెప్పునప్పుడు, ఈ వాక్యభాగములో అతని భావమేమిటో మనము ఇప్పుడు గ్రహించుచున్నాము; ఏలయనగా వారు సత్యమతమును మరచిపోయియుండిరి; మరియు ధర్మశాస్త్రమంతటియెడల వారి మతిమరపును భక్తిహీనమైన తిరస్కారమును ఎంత గొప్పవనగా, దాని మొదటి ప్రాథమిక పాఠములే వారికి బోధింపబడవలసిన అవసరముండెను. ఇది ఒక సంగతి. తరువాత దేవుడు వారి క్షేమమునుగూర్చి ఎంత శ్రద్ధగలవాడైయుండెనో, అనగా శ్రేష్ఠమైన తండ్రుల విధులలో దేనిని ఆయన నిర్లక్ష్యము చేయలేదనియు, అయినను ఆయన ప్రయాసమంతయు వ్యర్థమాయెననియు అతడు చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు తమ స్వంత దురాశలచేత తొలగిపోవుట మాత్రమే కాక, వారి అంతరంగ దుష్టత్వము వారి చెవులను మూసివేసెను, అందుచేత దేవుని స్వరమును ఆలకించుటకు వారు ఒప్పుకొనలేదు; మరియు ఇది ఒక్క తరములో మాత్రమే కాక, వారు ఐగుప్తునుండి బయటికి వచ్చిన కాలము మొదలుకొని ఆ దినమువరకు జరిగెను. కాబట్టి వారు న్యాయముగానే శిక్షింపబడిరని తేలుచున్నది, ఏలయనగా దేవుడు కాఠిన్యమును ఆశ్రయించుటకు ముందు సమస్త సాధనములను ప్రయత్నించెను; అయితే వారిని దిద్దుటకు ఆయన అన్ని విధముల మార్గములను అవలంబించినను అదంతయు వ్యర్థమాయెను గనుక, ఏ నివారణకును లొంగని మనుష్యులనుగా వారిని శిక్షించుట ఒక్కటే మిగిలియుండెను.

292 "నిబంధన వాక్యములు" అను మాటను రెండు వేర్వేరు అర్థములలో తీసికొనుటలో నిశ్చయముగా ఒక అసంగతము కలదు. ఈ వచనము సెప్టువజింటులో విడిచిపెట్టబడెను, అయితే ఇతర అనువాదములలోను టార్గుములోను నిలుపబడెను. వల్గేటులోను సిరియాకులోను ఈ వాక్యఖండము ఈలాగు ఇవ్వబడెను: "ఈ నిబంధన వాక్యములను నేను వారిమీదికి రప్పించితిని." టార్గుము ఇట్లున్నది: "ఈ నిబంధన వాక్యములను వారు అంగీకరింపనందున నేను వారిమీదికి ప్రతిదండనను రప్పించితిని." ఒకనిమీదికి వాక్యములను రప్పించుట అనగా వాటిని బలవంతముగా అమలుపరచుట, వాటిని ఆజ్ఞాపించుట అని తోచుచున్నది. ఈ మాటల విధానమును నేను మరెక్కడను కనుగొనలేకున్నాను. ఈ అర్థములో తీసికొనినయెడల, ఈ మాటలు వాక్యభాగములోని మిగిలినదానికి పూర్తిగా తగియుండును; దానిని నేను ఈలాగు అనువదించుచున్నాను: 6. అప్పుడు యెహోవా నాతో ఇట్లనెను, యూదా పట్టణములలోను యెరూషలేము వీధులలోను ఈ మాటలను ప్రకటించి ఈలాగు చెప్పుము, — నిబంధన వాక్యములను, ఇవే వాక్యములను, విని వాటిని గైకొనుడి: 7. నిశ్చయముగా, నేను ఐగుప్తుదేశములోనుండి మీ పితరులను రప్పించిన దినమున సాక్ష్యము పలుకుచు వారికి సాక్ష్యము పలికితిని; మరియు ఈ దినమువరకు పెందలకడ లేచి సాక్ష్యము పలుకుచు, "నా స్వరమును ఆలకించుడి" అని చెప్పుచు వచ్చితిని: 8. అయినను వారు ఆలకింపలేదు, తమ చెవియొగ్గలేదు, గాని ప్రతివాడును తన స్వంత దుష్టహృదయము యొక్క తీర్మానముల చొప్పున నడుచుకొనెను; అవును, వారు గైకొనవలెనని నేను ఆజ్ఞాపించిన నిబంధన వాక్యములన్నిటిని, ఇవే వాక్యములను, నేను వారిమీద ఒత్తిడిచేసి విధించితిని; అయినను వారు వాటిని గైకొనలేదు. ఇక్కడవలె ఆ క్రియాపదము తరువాత {,{ב వచ్చినప్పుడు దాని అర్థము "విరోధముగా సాక్ష్యము పలుకుట" (protest) కంటె "సాక్ష్యము పలుకుట" (testify) అనునదే. ఈ సాక్ష్యము పలుకుటకు, నిబంధన వాక్యములన్నిటికిని లక్ష్యముంచవలసిన విధిని వారిమీద ఒత్తిడిచేసి విధించుట కూడ చేర్చబడెను; అయితే అదంతయు నిష్ప్రయోజనమాయెను. ఇక్కడ శిక్షను ప్రవేశపెట్టుట ఈ వాక్యభాగమునకు పొసగదు. — సం.

సమస్తము యొక్క భావము ఇదే. అతడు ఇప్పుడు చేర్చుచున్నాడు —

యిర్మీయా 11:9-10

9. మరియు యెహోవా నాతో ఈలాగు సెలవిచ్చెను — యూదా జనులలోను యెరూషలేము నివాసులలోను కుట్ర కనబడుచున్నది.

9. Et dixit Jehova ad me, inventa est conspiratio (ad verbum, colligatio; nam

proprie ligare vel connectere, sed metaphorica est significatio cum transfertur ad conspirationem) in viro (hoc est, in viris) Jehudah et in civibus

Jerusalem.

10. వారు నా మాటలు విననొల్లని తమ పూర్వికుల దోషక్రియలతట్టు తిరిగియున్నారు; వారు అన్యదేవతలను పూజింపవలెనని వాటిని అనుసరించుచున్నారు; ఇశ్రాయేలు వంశపువారును యూదా వంశపువారును నేను వారి పితరులతో చేసిన నా నిబంధనను మీరియున్నారు.

10. Reversi sunt ad iniquitates patrum suorum superiorum (qui ante fuerunt) qui noluerunt audire verba mea; et ipsi ambularunt post deos alienos, ut servirent ipsis; dissoluerunt domus Israel et domus Jehudah foedus meum, quod pepigeram cum patribus ipsorum.

ఇక్కడ ప్రవక్త తన కాలపు మనుష్యులతో మరింత సన్నిహితముగా యుద్ధమునకు దిగి, వారు తమ పితరులకంటె చెడ్డవారని చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా ముఠాగా కూడుట లేక ఏకమగుట అను ఆ మాటకు భావము ఇదే. ఇశ్రాయేలీయులు ఒక్క సమూహముగా భక్తిహీనమైన మూఢనమ్మకములలో ఏకీభవించినప్పుడు, ఆరంభములో అది ఎక్కువ క్షమార్హమైనదై యుండెను, ఏలయనగా వారు అప్పటికి సత్యమతములో లోతైన వేళ్లు పాతుకొనలేదు; అయితే దేవుడు తన ప్రవక్తలద్వారా అనేకసార్లు వివిధ విధములుగా వారిని సరియైన మార్గమునకు మరల తెచ్చుటకు ప్రయత్నించి, ఆయన శ్రద్ధయు పట్టుదలగల ప్రయత్నములును నిష్ఫలమైనప్పుడు, అది స్థిరపడిన నిరీక్షణలేని మొండితనమునకు రుజువైయుండెను. కాబట్టి ఇది బయలుపడెనని ఆయన చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా అది కనుగొనబడెను అని చెప్పుటచేత ఆయన భావము ఇదే. ఈ క్రియాపదము లేఖనములో తరచుగా మరియొక అర్థములో వాడబడుచున్నది, అయితే ఇక్కడ దాని భావము — ప్రజల కుట్ర బయలుపడెను లేక రుజువాయెను అని ఆయన చెప్పినట్లే; దొంగలు కనుగొనబడినప్పుడు వారు సరిగా ఆ క్రియ చేయుచుండగానే పట్టుబడిరని చెప్పబడునట్లు. అదే విధముగా ప్రజలు ఉద్దేశపూర్వకముగాను కేవలము దుష్టత్వముచేతను తన సత్యమైన న్యాయమైన ఆరాధనను వక్రపరచిరా లేదా అనునది వివాదాంశము కాదని దేవుడు ఇక్కడ చెప్పుచున్నాడు; ఆ కుట్ర చాలినంతగా ప్రసిద్ధమైయున్నది అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు.

కాబట్టి ప్రవక్త భావము ఇదే అని మనము గ్రహించుచున్నాము — ప్రజలలో ఒక భాగము మాత్రమే భక్తిహీనతలో చిక్కుకొనలేదు గాని, అల్పులు మొదలుకొని ఘనులవరకు అందరును కలిసి అపవిత్రులైరి, మరియు ఇది ఆ క్షణపు ఏదో బుద్ధిహీనమైన ఆవేశముచేత కాక ఉద్దేశపూర్వకముగా జరిగెను, ఏలయనగా వారు ముఠాగా కూడిరి; అదియుగాక, ఇది చాలినంతగా స్పష్టమైయుండెను, అందుచేత ఆ సంగతినుగూర్చి వారు ఇక వాదింపలేకపోయిరి, ఏలయనగా వారి దుష్టత్వము చాలినంతగా బహిరంగమైయుండెను. (293 సెప్టువజింటు దీనిని "{σύνδεσμος}, కలిపి బంధించుట" అనియు, — వల్గేటును అరబీ అనువాదమును "conjuratio, సఖ్యసంధి, లేక కుట్ర" అనియు, — సిరియాకును టార్గుమును "తిరుగుబాటు" అనియు అనువదించుచున్నవి; — గేటకర్‌ను బ్లేనీయు ఇచ్చినట్లు "కూటమి" అను మాట మూల పదము యొక్క భావమును మరింత బాగుగా వ్యక్తపరచును. — సం.)

మరియు అతడు యూదాకును ఇశ్రాయేలుకును మధ్య అని చెప్పుచున్నాడు. ఇక్కడ ఒక తీవ్రమైన గద్దింపు సూచింపబడుచున్నది; ఏలయనగా ఈ రెండు రాజ్యములు దాగియున్న పగను పెట్టుకొనుట మాత్రమే కాక, ఒకదానితో ఒకటి భీకరముగా పోరాడెనని మనకు తెలియును. పది గోత్రములకును యూదా గోత్రమునకును మధ్య కలహము ఎంతగా ఉండెననగా, అది వెఱ్ఱి ద్వేషమువలె నుండెను, అందుచేత వారు ఒకరినొకరు పూర్తిగా నాశనము చేయగోరిరి; ఏలయనగా ఇశ్రాయేలీయులు యూదా నాశనము నిమిత్తము సిరియనులను అష్షూరీయులను యుద్ధమునకు పిలిచినప్పుడు యూదులు ఐగుప్తీయులను పిలిపించిరి. కాబట్టి వారు అన్ని యుగములు ఒకరియెడల ఒకరు ఇంత శత్రుభావముతో ప్రవర్తించియుండగా, ఇప్పుడు దీని భావమేమి? దేవుని ఆరాధనను పడద్రోయుటకును, మతములో సత్యమైన ప్రతిదానిని తలక్రిందులు చేయుటకును, తమ స్వంత విగ్రహములను నిలుపుటకును వారు కలిసి కుట్రచేయుట ఎంత విపరీతమైన సంగతి! కాబట్టి ప్రవక్త భావమును మనము ఇప్పుడు గ్రహించుచున్నాము; వారు మిగిలిన సంగతులన్నిటిలో శత్రువులైయుండిరనియు, ఈ ఒక్క సంగతిలో మాత్రమే, అనగా దేవునిమీద యుద్ధము చేయుటలోను, ఆయన ఆరాధనను పడద్రోయుటలోను, ఆయన ధర్మశాస్త్రమును నిరర్థకము చేయుటలోను మాత్రమే, ఏకమైరనియు అతడు సూచించుచున్నాడు. కాబట్టి కుట్ర కనుగొనబడెనని చెప్పుటలో దేవుని ఆత్మ దేనిని లక్ష్యముగా పెట్టుకొనెనో దీనినుండి మనము చూచుచున్నాము; అది ఏమనగా, ఆ సంగతి సందేహాస్పదమైనదైనట్లు ప్రవక్త అనేక మాటలు వాడకుండుటయే! కాబట్టి న్యాయాధిపతి తీర్పును నమోదుచేయు లేఖికునివలె ఈ సంగతిని నిశ్చయముగా ప్రకటించుమని దేవుడు అతనికి ఆజ్ఞాపించుచున్నాడు; ఈ విధముగా మనుష్యులు శిక్షావిధింపబడినవారితో వ్యవహరించునట్లే తాను యూదులతో వ్యవహరించెనని దేవుడు చూపుచున్నాడు.

వారు తిరిగియుండిరి, మొదలైనవి అని కూడ అతడు చేర్చుచున్నాడు. వారు ఏ ఉద్దేశముతో కుట్రచేసిరో, అనగా తమకు ముందున్న తమ పితరుల దుర్గుణములతట్టు తిరుగుటకే అని అతడు చూపుచున్నాడు.

కొందరు ఆ మాటను "పూర్వికులు" అని అనువదించుచున్నారు; అయితే ఈ విధముగా ప్రవక్త భావము చాలినంతగా వ్యక్తము కాదు, ఏలయనగా అతని భావము ఏమనగా — ఇశ్రాయేలీయులు ఆది మొదలుకొని మొండివారైయుండిరి, అందుచేత దేవుడు వారి మూర్ఖ స్వభావములను ఎన్నడును అణచలేకపోయెను. అయితే అతడు అతి ప్రాచీనులనుగూర్చి మాటలాడుట లేదని గమనింపవలెను, {,}הרשנים erashnim అనగా తమకు ముందున్న ప్రాచీనులే అయినను; అయితే భక్తిహీనత యొక్క ఎడతెగని పరంపర లేక శ్రేణి ఉండెను గనుక, దేవుని కాడిని విదిలించుకొనుటకు మొదలుపెట్టి ఆ దినమువరకు కొనసాగినవారిని ప్రవక్త ఇక్కడ పూర్వపు పితరులని పిలుచుచున్నాడు. మరియు మనము ఇదివరకు గమనించినదానిని అతడు మరల ప్రస్తావించుచున్నాడు, అనగా వారు విననొల్లకపోయిరి. అజ్ఞానము మనలను పూర్తిగా నిర్దోషులనుగా చేయకపోయినను విడిపింపకపోయినను, అది ఒక నేరమును తగ్గించును; అయితే ఇశ్రాయేలీయులు ఆది మొదలుకొని అవిధేయులైయుండిరని దేవుడు చూపుచున్నాడు. ఆయన మోషేద్వారా వారికి చాలినంతగా బోధించినను, వారు తరచుగా మోషేమీదికి లేచిరని మనము కనుగొనుచున్నాము.

వారి మూలమునుగూర్చి మనము విచారించినయెడల, అది దృఢమైన భక్తిహీనతచేత గుర్తింపబడినట్లు కనబడుచున్నది; వారు దేవునికి లోబడుటకు ఒప్పుకొనలేదు. (294 ఇక్కడ ఒక పొరపాటు కలదు. ఇక్కడ "ఇశ్రాయేలు" ప్రస్తావింపబడలేదు, గాని యూదా జనులును యెరూషలేము నివాసులును ప్రస్తావింపబడిరి. "యూదా"తో కలిసి నిబంధనను నిరర్థకము చేసినదిగా "ఇశ్రాయేలు" తరువాతి వచనము చివర ప్రస్తావింపబడుచున్నది. — సం.)

295 సెప్టువజింటులో "{τῶν} {πρότερον} — ముందుండినవారు" అని ఉన్నది: వల్గేటు దానిని అనుచితముగా "దోషక్రియలు" అను మాటతో కలిపి — "పితరుల పూర్వపు దోషక్రియలు" — అని ఇచ్చుచున్నది; సిరియాకు దానిని "ప్రాచీన" అనియు, టార్గుము "పూర్వపు" అనియు అనువదించుచున్నవి, రెండును దానిని "పితరులు" అను మాటతో కలుపుచున్నవి.

ఆ మాటకు "పూర్వపు" అనుటకంటె "మొదటి" అనునదే భావము. దానిని "పితరులు" అను మాటతో కలిసినదిగా తీసికొనినయెడల, వారు ఐగుప్తునుండి బయటికి వచ్చిన తరువాత ఎవరితో నిబంధన చేయబడెనో ఆ మొదటి పితరులు సూచింపబడుచున్నారు; అయితే దానిని "పితరులు" అను మాటకు సమానార్థకముగా కూడ తీసికొనవచ్చును; అప్పుడు దేవుని మాట విననొల్లని మొదటివారు సూచింపబడుచున్నారు. ఈ అభిప్రాయమును తీసికొని, మనము ఈ వచనమును ఈలాగు అనువదింపవచ్చును — 10. వారు తమ పితరుల దోషక్రియలతట్టు తిరిగియున్నారు — నా మాటలను ఆలకింప నొల్లని మొదటివారి దోషక్రియలతట్టు; మరియు అన్యదేవతలను పూజించుటకు వాటి వెంబడి నడచియున్నారు: ఇశ్రాయేలు వంశపువారును యూదా వంశపువారును నేను వారి పితరులతో చేసిన నా నిబంధనను నిరర్థకము చేసియున్నారు. "దోషక్రియలు" అను మాటకు వక్రీకరణలు, వికృతములు, సంగతులను ఉద్దేశింపబడని ప్రయోజనములకు త్రిప్పుట అని భావము. సూచింపబడిన దోషక్రియలు ఇట్టి విధమైనవే.

సత్యమును నిరాకరించుట లేక విసర్జించుటకంటె దానిని వక్రపరచుటయే యూదుల పాపమై యుండెను. దేవునినే ఆరాధించుటకు బదులు, వారు విగ్రహముల ద్వారాను, తక్కువ దేవతల మధ్యవర్తిత్వము ద్వారాను ఆయనను ఆరాధించిరి. ఇదే ఆ వక్రీకరణ. అన్యదేవతలు మధ్యవర్తులైయుండిరి; కాబట్టి వారు దేవుని ఆరాధనను ఎన్నడును విసర్జించలేదు. అయితే తన్ను మాత్రమే ఆరాధింపవలెనని వారిని కోరిన తన నిబంధనను ఇది నిరర్థకము చేయుటగా దేవుడు ఎంచెను. — సం.

తరువాత, వారు అన్యదేవతలను సేవించుటకు వాటి వెంబడి నడచిరి అని అతడు చేర్చుచున్నాడు. దేవునికిని విగ్రహములకును మధ్య ఎల్లప్పుడును ఒక గూఢమైన వ్యత్యాసము సూచింపబడుచున్నది. దేవుడు తన శక్తికిని మహిమకును చాలినన్ని రుజువులను వారికి ఇచ్చెను, మరియు ఆయన తాను మాత్రమే సత్యదేవుడని చాలినంతగా నిరూపించుకొనెనని మనము న్యాయముగా చెప్పవచ్చును. అట్లయితే ఇశ్రాయేలీయులు కల్పిత దేవతలకు ప్రాధాన్యమిచ్చుట ఎట్లు జరిగెను? నిస్సందేహముగా అనిచ్ఛాపూర్వకమైన పొరపాటు అను సాకు చెప్పబడియుండదు. కాబట్టి వారు సత్యదేవుని తిరస్కరించి బుద్ధిపూర్వకముగా తమ స్వంత కల్పనలను అనుసరించిరని దీనినుండి మనము చూచుచున్నాము. తరువాత అతడు, వాటిని సేవించుటకు అని చెప్పుచున్నాడు. అయితే దేవుడు వారిని విమోచించెను గనుక ఆయన ఇదివరకే వారిని తనకు బంధించుకొనెను; కాబట్టి వారు అన్యదేవతలకు తమ్మును తాము సమర్పించుకొనినప్పుడు, వారి కృతఘ్నత ఈ విధముగా సంపూర్ణముగా రుజువు కాలేదా?

చివరకు ఆయన వివరణగా దీనిని చేర్చుచున్నాడు: కాబట్టి ఇశ్రాయేలు వంశమును యూదా వంశమును నా నిబంధనను భంగము చేసిరి. నేను ఇప్పుడే చెప్పినదానిని ఆయన స్థిరపరచుచున్నాడు—మార్గము తెలియనందున వారు తప్పిపోలేదు గాని, వారు చేయవలసినదేమో దేవుడు వారికి దయతో చూపినను, వారు తమ స్వభావమునందు తిరుగుబాటుదారులును లొంగనివారునై యుండి దేవుని మాట వినుటకు ఓర్చుకొనలేదు. అయితే నిబంధన అను మాట ఇంతకంటె ఎక్కువ భావమును తెలియజేయుచున్నది—దేవుడు మోషే ద్వారా తన ఆజ్ఞలను వారికి అప్పగించుట మాత్రమే గాక, వారిని తన స్వకీయ ప్రజలనుగా దత్తత చేసికొని, అదే సమయమున "నేను మీకు దేవుడనైయుందును, మీరు నా ప్రజలైయుండుడి" అని వారికి తన విశ్వాస్యతను ప్రమాణపూర్వకముగా ఇచ్చెను (యిర్మీయా 11:4).

కాబట్టి దేవుడు వారిని ఇంత దయతో తనయొద్దకు ఆకర్షించియుండగా, వారు ఆయన స్వరమును వినుటకు నిరాకరించినప్పుడు వారి తిరుగుబాటు ఎంత ఘోరమైనది! దీనిని దృష్టియందుంచుకొనియే ఆ పదము వాడబడినది; ఏలయనగా దేవుడు వారికి జీవన నియమమును అప్పగించుట మాత్రమే గాక, వారు తనకు విధేయులైయుండునట్లు వారిని తన ప్రజలనుగా దత్తత చేసికొనెను.

తాను వారి పితరులతో నిబంధన చేసితినని చెప్పుటవలన, ఆయన ప్రజలను ఐగుప్తులోనుండి బయటికి రప్పించిన ఆ కాలమును సూచించుచున్నాడు; ఏలయనగా అప్పుడు అబ్రాహాము సంతతి ఏకముగా కూడియుండెను. వారు నిజముగా పండ్రెండు వేర్వేరు గోత్రములైయుండిరి; అయినను ప్రజలపైన ఒక్కడే అధిపతి యుండెను, ఒక్కటే యాజకత్వము యుండెను, మరియు తరువాత వారు ఒక్క రాజ్యముగా ఏర్పడిరి. కావున పది గోత్రములు తరువాతి కాలములో తమకొరకు మరియొక రాజును ఏర్పరచుకొనినను, యూదా గోత్రము అప్పుడు వేరుపడినను, ఈ విభజనయందు శత్రుత్వమునకు కొన్ని ప్రత్యేక కారణములు ఉండినను, వారు ఎల్లప్పుడును ఒకే స్వభావము గలవారైయుండి, తమ పితరులను ఎంతగా పోలియున్నారో రుజువుపరచుకొనిరని దేవుడు చూపుచున్నాడు; "వారు పూర్వము ఒక్క ప్రజగా ఉండిరి, ఇప్పుడు రెండు ప్రజలైయున్నారు, అయినను వారు ఏకమై కుట్రచేసిరి; వారి దోషము ఒక్కటే, ఇందులో వారు ఏకమైయున్నారు; వారి మధ్య ఒక బంధము కలదు" అని ఆయన చెప్పినట్లున్నది. దీని తరువాత ఇట్లున్నది—

యిర్మీయా 11:11

11. కాబట్టి యెహోవా ఈలాగు సెలవిచ్చుచున్నాడు—ఇదిగో వారు తప్పించుకొనలేని కీడు నేను వారిమీదికి రప్పించుచున్నాను; వారు నాకు మొఱ్ఱపెట్టినను నేను వారి మొఱ్ఱ వినను.

11. Propterea sic dicit Jehova, Ecce ego inducam (inducens, vel, induco) super eos malum, a quo non poterunt exire (hoc est, se explicare; ad verbum, quod non poterunt exire ab ipso) et clamabunt ad me et non audiam eos.

ప్రవక్త ఇప్పుడు వారిమీద ఆపదను ప్రకటించుచున్నాడు; ఏలయనగా అనేక సంవత్సరములు ఆయన వారికి బోధకునిగా ఉండి వారిని బెదరించుచుండెను గాని అదంతయు వ్యర్థమాయెనని తోచుచున్నది. కాబట్టి మనము ఇంతకుముందు గమనించినదానిని ఆయన ఇప్పుడు స్థిరపరచుచున్నాడు—వారి భక్తిహీనమైన కుట్ర సంపూర్ణముగా బయలుపడి రుజువైనది; కావున వారు తమ నాశనమును తామే ఇంత బహిరంగముగా తెచ్చుకొనినందున, ఇకమీదట వారిని న్యాయాధిపతి న్యాయపీఠము ఎదుటికి పిలువవలసిన పనిగాని ఈడ్చుకొనిపోవలసిన పనిగాని లేదు.

కాబట్టి దేవుడు ప్రతిదండన చేయుటకు ఆయుధములు ధరించియున్నట్లున్నాడని ఆయన చెప్పుచున్నాడు; వారు తప్పించుకొని పోలేని కీడును నేను వారిమీదికి రప్పించెదను అని ఆయన అనుచున్నాడు. తరువాత ఆయన ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు: మరియు వారు నాకు మొఱ్ఱపెట్టుదురు గాని నేను వారి మొఱ్ఱ వినను. ఈ తరువాతి వాక్యభాగముచేత ఏ నిరీక్షణయు మిగిలియుండలేదని ఆయన చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు దేవునివలన ఏ క్షమాపణయు పొందజాలరు, ఆయన ఇకమీదట వారి విజ్ఞాపనలకు లొంగడు. మొత్తము భావము ఇదే—వారు నాశనమునకు ఎంతగా అప్పగింపబడిరనగా, వారు దేవుని కనికరమును ఎదురుచూచుట వ్యర్థము. దేవుడు తాను వారితో సమాధానపడుదునని తన ధర్మశాస్త్రమునందు నిజముగా తరచుగా వాగ్దానము చేసెను; అయితే వారు దేవుని నిబంధనను తిరస్కరించినందున ప్రతి నిరీక్షణయు తెగిపోయినదని ప్రవక్త ఇప్పుడు చెప్పుచున్నాడు. కాబట్టి దేవుడు తన దయను కనికరమును గూర్చి వాగ్దానము చేసినదేదైనను ఇకమీదట వారికి చెందదు.

ఈ సిద్ధాంతమును మనకు ఎట్లు అన్వయించుకొనవలెనో ఇప్పుడు మనము కూడ నేర్చుకొందము. మొదటిగా, దేవుని సత్యమైనదియు న్యాయమైనదియునగు ఆరాధన ఏదో స్పష్టముగాను చాలకాలముగాను బోధింపబడిన మనకును, చీకటిలో గ్రుడ్డివారైయుండిన ఆ దౌర్భాగ్యపు ప్రజలకును మధ్య గొప్ప భేదము కలదని మనము గమనింపవచ్చును; కావున మన పాపము మరి ఎక్కువ ఘోరమైనదియు మరి ఎక్కువ కఠినమైన శిక్షకు పాత్రమైనదియునై యున్నది. మరియు దీనిని కూడ మనము చేర్చవచ్చును—దేవుడు కొంతకాలము మనలను సహించినను, ఆయన దీర్ఘశాంతముగల కాలమంతటిని గూర్చి మనము లెక్క అప్పగింపవలసియుండును. దేవుడు మనలను నిందింపని దినమేదియు లేదు; ఈ విధముగా ఆయన పెందలకడ లేచుచున్నాడు, ఈ విధముగా మన రక్షణనుగూర్చి తనకెంత శ్రద్ధ కలదో మనకు చూపుచున్నాడు; అయినను మనము మన సోమరితనములో నిద్రించుచునే యుండినయెడల, ఈ దినము ఒక బెదరింపు మన తలలపైన వ్రేలాడుచున్నది; విశేషముగా దేవుడు తన పూర్వ ప్రజలకంటె మనకు మరి సమీపముగా వచ్చుచున్నట్లున్నాడని మనము ఆలోచించునప్పుడు ఇది మరి ఎక్కువగా సత్యము. కాబట్టి మన కృతఘ్నత ఎంత తక్కువ సహింపదగినదో కూడ ఇందువలన మనము నేర్చుకొనవచ్చును. కావున ఒక్క దినము మాత్రమే గాక అనేక సంవత్సరములు ఎవరియెదుట దేవుడు తన వాక్యమును ఉంచెనో, వారియెడల తాను వ్యర్థముగా ప్రయాసపడితినని ఆయన కనుగొనినప్పుడు ఆయన వారిమీదికి ఆయుధములు ధరించుననియు, వారి మొండి దుష్టత్వముచేత ఆయన కోపపడినప్పుడు ఇక ఏ నివారణయు ఉండదనియు జాగ్రత్తగా గమనింపవలెను.

అయితే ఇక్కడ ఒక ప్రశ్న అడుగబడవచ్చును: "నాకు మొఱ్ఱపెట్టుము, నేను నీ మొఱ్ఱ వినెదను" (కీర్తనలు 50:15) అను ఈ వాగ్దానము ఇంత తరచుగా కనబడుచుండగా, ఇశ్రాయేలీయులు తనకు మొఱ్ఱపెట్టినను తాను వారియెడల కటాక్షము చూపనని దేవుడు ఇక్కడ ఎట్లు ప్రకటించుచున్నాడు?

దేవుడు అన్నిచోట్ల ఇట్టి మాటలను వాడకపోయినను, అనేక స్థలములలో ఈ వాగ్దానమును చేయుచున్నాడు. అయినను తన కనికరమును ఆశ్రయించువారికి ఆయన కనికరపు ద్వారమును మూసివేయుట అసంగతముగా కనబడవచ్చును. అయితే ఆ మొఱ్ఱ ఎట్టిదైయుండునో తరువాతి వచనములో ఆయన చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు హృదయపూర్వకముగా పశ్చాత్తాపపడియుండినయెడల, నిస్సందేహముగా ఆయన క్షమాపణ ఎన్నడును నిరాకరింపబడియుండదు; అయితే ఈ మొఱ్ఱలు దారితప్పినవియు, తిరుగులాడునవియు, గందరగోళమైనవియునై యుండునని మనము ఇప్పుడే చూడబోవుచున్నాము; కావున వారు తమ ప్రార్థనలను దేవునివైపు త్రిప్పరు, మనకందరికి తెలియజేయబడిన మార్గమును అనుసరింపరు; ఏలయనగా తరువాత వచ్చుదానిని బట్టి వారు పశ్చాత్తాపము విశ్వాసము లేకుండనే మొఱ్ఱపెట్టుదురు; ఏలయనగా ప్రవక్త ఇట్లు చెప్పుచున్నాడు—

యిర్మీయా 11:12

296 అక్షరార్థమైన అనువాదము ఈ విధముగా ఉన్నది:— 11. కాబట్టి యెహోవా ఈలాగు సెలవిచ్చుచున్నాడు,— ఇదిగో, నేను వారిమీదికి ఒక కీడును రప్పించెదను, దానిలోనుండి వారు బయటికి పోలేరు: మరియు వారు నాకు బిగ్గరగా మొఱ్ఱపెట్టుదురు, అయితే నేను వారి మొఱ్ఱ ఆలకింపను. మూడవ పంక్తి వెల్ష్ భాషలో అక్షరశః హెబ్రీయే,— Yr hwn his gallant vyned allan ohono. దానిలోనుండి వారు బయటికి పోలేరు. {{זעק అను క్రియాపదమునకు కేవలము మొఱ్ఱపెట్టుట అని మాత్రమే కాదు, బిగ్గరగా, లేక తీవ్రముగా, లేక కేకలువేయుచు మొఱ్ఱపెట్టుట అని అర్థము; అసహనముతో భరింపబడిన గొప్ప శ్రమయొక్క ఫలితము అది. మన అనువాదమును బ్లేనీయు {}ו ను "మరియు ఒకవేళ" అని అనువదించుట తప్పు. ఇక్కడ ఉద్దేశింపబడినది జరిగియుండవచ్చునది కాదు, జరుగబోవునదే. వారు ఏమి చేయుదురో స్పష్టముగా ముందుగా చెప్పబడినది; దీనికి అనుగుణముగా అన్ని అనువాదములును టార్గుమును ఉన్నవి. — సం.

12. అప్పుడు యూదా పట్టణములవారును యెరూషలేము నివాసులును తాము ధూపము వేయు దేవతలయొద్దకు పోయి మొఱ్ఱపెట్టుదురు గాని, ఆపత్కాలమందు అవి వారిని ఎంతమాత్రమును రక్షింపజాలవు.

12. Et ibunt urbes Jehudah et cives Jerusalem et clamabunt ad deos quibus ipsi fecerunt suffitum; et servando non servabunt eos in tempore afflictionis.

దేవునికిని విగ్రహములకును ఈ విధముగా విచక్షణ లేకుండ మొఱ్ఱపెట్టినవారు పశ్చాత్తాపముయొక్క సత్యమైనదియు యథార్థమైనదియునగు భావముచేత స్పృశింపబడలేదని ప్రవక్త ఈ మాటలలో చూపుచున్నాడు.

అయితే ఇక్కడ మరియొక ప్రశ్న లేవదీయబడవచ్చును: వారు దేవుని ఆశ్రయించుటయు అన్యదేవతలను కూడ ఆశ్రయించుటయు ఎట్లు సాధ్యము? దీనికి సిద్ధమైన ఉత్తరము ఇదే—అవిశ్వాసులు కలవరపడిన మనస్సుతో ఇటు అటు తిరుగుదురు, కావున వారు నిశ్చయమైనదానిని గాని, స్థిరమైనదియు నిలకడైనదియునగు దానిని గాని ఏదియు పట్టుకొనరు. దీనిని మనము పోపు మతస్థులయందు చూచుచున్నాము—వారు దేవునికి మొఱ్ఱపెట్టుదురు, అదే సమయమున అనేక దేవతలకును మొఱ్ఱపెట్టుదురు. కాబట్టి అవిశ్వాసులందరిలో తలతిరుగుడువంటి ఒక ఆత్మ కలదనియు, అది వారిని వివిధ ఉపాయములవైపు త్రిప్పుచున్నదనియు, కావున వారు ఒకసారి దేవునికి మొఱ్ఱపెట్టి, మరియొకసారి తమ విగ్రహములను ఆశ్రయించుదురనియు మనము తెలిసికొందము. ఏదైనను శ్రమ మనుష్యులను బంధించినప్పుడు వారు స్వభావసిద్ధముగా దేవునివైపు నడిపింపబడుదురు; కావున వారు దేవునికి మొఱ్ఱపెట్టుదురు; అయితే తరువాత ఆయన ఒక్కనితోనే తృప్తిపొందక, తమ స్వకల్పనలను ఆశ్రయించి, నేను చెప్పినట్లు, అసంఖ్యాకమైన దేవతల సమూహమును పోగుచేసికొందురు. కాబట్టి మన దినములలో పోపు మతమునందు ఇది జరుగుట మనము చూచుచుండగా, పూర్వకాలమందు ఇది జరిగినందుకును, ఈ కారణముచేత యూదులు శిక్షావిధి పొందినందుకును మనము ఆశ్చర్యపడనక్కరలేదు.

ప్రవక్త ఇప్పుడు యూదులను మాత్రమే సంబోధించుచున్నాడు; ఇంతకుముందు ఆయన ఇశ్రాయేలీయులను గూర్చి మాటలాడెను, అయితే ఇప్పుడు విశేషముగా తన స్వజనులతో మాటలాడుచున్నాడు: యూదా పట్టణములును యెరూషలేము పౌరులును పోవుదురు, ఇత్యాది. వారేమి చేయుదురు? వారు తమ దేవతలకు మొఱ్ఱపెట్టుదురు. కాబట్టి వారి ప్రార్థనలు గాలిలోనికి కుమ్మరించినట్లు దారితప్పినవై యుండెనని మనము చూచుచున్నాము; కావున దేవుడు వాటిని ఆలకించియుండజాలడు. ఏలయనగా దేవుడు కటాక్షము చూపుదుననియు శాంతింతుననియు వాగ్దానము చేయునప్పుడెల్ల ఆయన విశ్వాసమును పశ్చాత్తాపమును కోరుచున్నాడు; అయితే ఈ ప్రజలలో భక్తిహీనమైన విశృంఖలత్వము ఉండెను, విశ్వాసము లేకపోయెను; ఏలయనగా వారు తమ స్వకీయ మూఢనమ్మకములలో చిక్కుకొనియుండిరి.

భావమేమనగా, యూదులు ఆపదలచేత అణగద్రొక్కబడినప్పుడు సత్యదేవునికి తమ ప్రార్థనలు చేయుదురు, అయితే గ్రహింపు లేకుండను, ఏ విచక్షణయు లేకుండను, దానికి భిన్నముగా గందరగోళమైన మనస్సుతో చేయుదురు; ఇది తగినంత స్పష్టముగా కనబడును, ఏలయనగా వారు అదే సమయమున వివిధ విగ్రహముల సహాయమును వెదకుదురు; అయితే దేవునివలనగాని తమ విగ్రహములవలనగాని వారికి ఏ సహాయమును దొరకదు; ఎందుకనగా? వారు సరియైన ఆత్మతో, అనగా విశ్వాసముతోను పశ్చాత్తాపముతోను, ఆయనకు మొఱ్ఱపెట్టనందున దేవునిచేత ఆలకింపబడుటకు అయోగ్యులైయుందురు; మరియు వారి విగ్రహములు వారికి ఏ సహాయమును తేజాలవు. కాబట్టి వారు సంపూర్ణముగా నిరీక్షణలేని స్థితిలో ఉందురని దీనివలన తేలుచున్నది.

ప్రార్థన

సర్వశక్తిగల దేవా, నీ తండ్రివంటి దయచొప్పున ఇంత కనికరముగల విధముగా మమ్మును నీయొద్దకు ఆహ్వానించుటకు నీకు ఇష్టమైనది గనుక, మేము తిరుగుబాటుదారులము కాక, మనఃపూర్వకముగాను నెమ్మదిగాను నీకు లోబడునట్లును, నీవు భయముచేత మమ్మును కదలించి నీ ఉగ్రతయొక్క సూచనలను మాకు చూపువరకు మేము కనిపెట్టకుండునట్లును, నీ భయంకరమైన తీర్పును మేము ముందుగానే తప్పించుకొని, ఈ విధముగా నీ అద్వితీయ కుమారుడు మాకొరకు సంపాదించిన ఆ మహిమలో మేము ఎట్టకేలకు పాలివారమగువరకు, మా జీవితకాలమంతయు నీ నామమును మహిమపరచుట తప్ప మరి ఏ ఉద్దేశమును మా యెదుట ఉంచుకొనకుండ ఎల్లప్పుడును ముందుకు సాగునట్లును కృప దయచేయుము. — ఆమేన్.

297 అయితే ఈ వాక్యభాగముయొక్క అత్యంత స్పష్టమైన భావమేమనగా, యూదులు మొదట దేవునికి మొఱ్ఱపెట్టుదురు, ఆయన ఆలకింపనప్పుడు తరువాత అన్యదేవతలకు మొఱ్ఱపెట్టుదురు. కాబట్టి మన అనువాదము ఈ వచనారంభములోని {{ו ను "అప్పుడు" అని అనువదించుచున్నది, అది సరియైనదే; సిరియా అనువాదమును అట్లే చేయుచున్నది; ఇతర అనువాదములు బ్లేనీవలెనే దానిని "మరియు" అని అనువదించుచున్నను, అట్లు అనువదించినయెడల సంబంధము ఇదే విధముగా కనబడును,— మరియు యూదా పట్టణములును యెరూషలేము నివాసులును పోవుదురు, మరియు వారు తాము ధూపము వేయు దేవతలకు బిగ్గరగా మొఱ్ఱపెట్టుదురు; అయితే వారి ఆపత్కాలమందు అవి వారిని రక్షించుటకు ఏమాత్రమును రక్షింపవు.

నలుబది ఆరవ ఉపన్యాసము

యిర్మీయా 11:13

13. యూదా, నీ పట్టణముల లెక్కచొప్పున నీ దేవతలున్నవి; యెరూషలేము వీధుల లెక్కచొప్పున ఆ అవమానకరమైన దానికి మీరు బలిపీఠములను, అనగా బయలునకు ధూపము వేయుటకు బలిపీఠములను కట్టియున్నారు.

13. Quia pro numero urbium tuaram fuerunt dii tui, Jehudah; et pro numero platearum, Jerusalem, posuistis altaria in opprobrium, altaria ad offerendum suffitum Baal.

యూదులు ఒకే విధమైన మూఢనమ్మకముచేత మాత్రమే అపవిత్రులు కాలేదనియు, వారు అన్నివైపులనుండి కల్పితదేవతలను తమకొరకు వెదకుకొనిరనియు, కావున దేశము అసంఖ్యాకమైన మూఢనమ్మకములతో నిండి, జలప్రళయమువలె ముంచివేయబడెననియు ప్రవక్త ఇక్కడ చూపుచున్నాడు.

యూదా రాజ్యములో పట్టణముల సంఖ్యకు తగినట్లు దేవతలుండిరనియు, ప్రతి పట్టణములో వీధుల సంఖ్యకు తగినట్లు బయలునకు ధూపము వేయుటకై బలిపీఠములు కట్టబడెననియు ఆయన చెప్పుచున్నాడు.

అయినను ఈ మాటలలో కొంత అసంగతి ఉన్నట్లు కనబడుచున్నది; ఏలయనగా వారందరును బయలును పూజించినయెడల, ప్రవక్త ఖండించుచున్న దేవతల సమూహము ఎక్కడ కనబడును? అట్లయితే అన్నిచోట్ల మూఢనమ్మకము ఒకే రూపములో ఉండెననియైనను, లేక ప్రతి స్థలములో వారు బయలునకు ధూపము వేయలేదనియైనను తేలును. అయితే ఈ స్థలమునుండియు ఇతర స్థలములనుండియు ఇది ఒక సామాన్య నామమని మనము గ్రహింపవచ్చును; ఏలయనగా విగ్రహములన్నిటికి వాటి వాటి ప్రత్యేక నామములు ఉండినను, ఈ నామము విచక్షణ లేకుండ అన్వయింపబడెను, మరియు విగ్రహములన్నియు దీనిని సామాన్యముగా కలిగియుండెను. బయలు అనగా ఒక పోషకుడు, లేక సర్వోన్నతుడైన దేవుని అనుగ్రహమును సంపాదించిపెట్టు ఒక తక్కువ దేవుడు తప్ప మరి ఏమిటి? ప్రవక్తలు తరచుగా ఈ పదమును బహువచనములో వాడి, మధ్యవర్తులుగాను దూతలుగాను ఎంచబడిన చిన్న దేవతలను లేక తక్కువ దేవతలను బయలులు అని పిలుచుచున్నారు; అంతేకాక వారు తరచుగా బయలు అను పేరుచేత అన్ని విధములైన విగ్రహములను సూచించుచున్నారు. ఇక్కడ భాగము పూర్ణమునకు తీసికొనబడు ఒక అలంకారమును గ్రహింపవలెను; ఏలయనగా యూదులు తమకొరకు కల్పించుకొనిన దేవతలన్నిటి పేర్లు వేర్వేరైనను, ప్రవక్త ఈ పదముచేత వాటినన్నిటిని చేర్చుటకు ఉద్దేశించెను.

అయితే ప్రవక్త ప్రజలయందు ఖండించినది, మనము చూచుచున్నట్లు, ప్రతిదినము ఆచరింపబడుచున్నది.

ఏలయనగా మనుష్యులు అద్వితీయ సత్యదేవునియొక్క పవిత్రమైన ఆరాధననుండి ఒక్కసారి కొంచెమైనను తొలగిపోయినప్పుడు దానికి అంతమే యుండదు; ఏలయనగా దానితో ఏదైనను కలుపబడినప్పుడు ఒక దోషము వెంటనే మరియొక దోషమును పుట్టించును; ఈ విధముగా వివిధ దోషములు పోగుపడుచు, తుదకు మనుష్యులు బయటికి మార్గములేని చిక్కుదారిలో పడుదురు. పోపు మతమునందు ఇది స్పష్టముగా కనబడుచున్నది. మొదట సాతాను కపటమైన నెపములచేత మనుష్యులను దేవుని సరళమైన ఆరాధననుండియు ఆయన పవిత్ర సిద్ధాంతమునుండియు తొలగించెను; మరియు అందరిలో పుట్టుకతోనే కుతూహలము ఉన్నందున, ప్రతివాడును తనదైన దేనినైనను చేర్చవలెనని కోరెను. కాబట్టి ఇంత గొప్ప దోషముల మూఢనమ్మకముల రాశి ప్రబలినది. కావున ప్రవక్త యూదులను దేవుని సత్యమైనదియు న్యాయమైనదియునగు ఆరాధననుండి తొలగిపోయినందుకు మాత్రమే గాక, పట్టణములెన్నో అన్ని విగ్రహములను కలిగియుండినందుకును, తమ పట్టణములలో వీధులెన్నో అన్ని ఆరాధనా రూపములను కలిగియుండినందుకును ఖండించుటలో ఆశ్చర్యమేమియు లేదు. మరియు సమస్త ప్రజలలోని మూఢనమ్మకములన్నిటికి ఒక్కటే వేరు అని కూడ మనము ఇందువలన నేర్చుకొనుచున్నాము; ఏలయనగా వివరములలో అవి భేదించినను, అవన్నియు ఒకే మూలసూత్రమునుండి బయలుదేరెను; ఏలయనగా ప్రతివాడును తన స్వంత దేవుని కలిగియుండగోరెను.

కాబట్టి ప్రతి పట్టణమునకు దాని పోషకుడుండెను, ప్రతి కుటుంబమును తనకొరకు ఒక దేవుని కల్పించుకొనెను; ఏలయనగా సామాన్య ఆరాధనతో ఎవడును తృప్తిపొందలేదు. కావున మనము అద్వితీయ సత్యదేవుని నమ్మకముగా ఆరాధించుట సంపూర్ణముగా అవసరము; లేనియెడల అపవాది వెంటనే అన్యదేవతలను, దేవతల మిశ్రమ సమూహమును లోపలికి తెచ్చును; కావున జీవజలముల ఊటను విడిచిపెట్టుటయందు మన భక్తిహీనమైన చపలత్వమునకై మనము ఈ విధముగా న్యాయముగా శ్రమపడుచున్నామని దీనివలన స్పష్టముగా కనబడుచున్నది.

బలిపీఠములు అవమానము కొరకు కట్టబడెనని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. దీనిని దేవునికి అన్వయింపవచ్చును; ఏలయనగా దేవుడు దేవాలయములో తనకొరకు కట్టవలెనని ఆజ్ఞాపించిన ఆ ఒక్క సత్యమైన బలిపీఠమునకు విరోధముగా తమ అపవిత్రమైన బలిపీఠములను నిలువబెట్టుటయందు వారు దేవునికి ఘోరమైన అవమానమును చేసిరి. అయితే ఇది బలవంతముగా లాగిన వ్యాఖ్యానము. దీనిని ప్రజలకు అన్వయించుట మరి తగినది; ఏలయనగా వారు తమ స్వకీయ అవమానము కొరకు తమకై బలిపీఠములను కట్టుకొనిరి; యూదులు తమ కీడులన్నిటికి తామే కర్తలనియు, కావున వాటిని యెహోవా విధించిన శిక్షలుగా తమ భక్తిహీనతకు తగినవని వారు ఎంచవలెననియు ఆయన చెప్పినట్లున్నది. "దేవుడు నిజముగా మిమ్మును శిక్షించును, ఏలయనగా మీరు అట్లు చేయబడుటకు యోగ్యులు; అయితే దోషమంతటిని మీకే ఆరోపించుకొనుడి; ఏలయనగా మీ స్వహస్తములతో కట్టబడిన బలిపీఠములు మీకు నిందగాను అవమానముగాను ఉండును" అని ఆయన చెప్పినట్లే యున్నది.

చివరకు ఆయన బయలునకు ధూపము వేయుటకు అని చేర్చుచున్నాడు. వారు నిస్సందేహముగా సర్వోన్నతుడైన దేవుని అనుగ్రహమును వెదకిరి; అయితే అన్ని యుగములలో ప్రబలియున్న ప్లేటో కల్పనచొప్పున, తమకును దేవునికిని మధ్యవర్తులుగా వారు తమకొరకు పోషకులను కల్పించుకొనినందున, వారి దేవతలు వారి పట్టణములన్ని, అంతేకాక వారి వీధులన్ని యున్నవని ప్రవక్త ఇక్కడ ప్రకటించుచున్నాడు; ఏలయనగా వేషధారులు తప్పించుకొనుటకు వెదకు ఆ కుతర్కపు సూక్ష్మవాదములను దేవుడు అంగీకరింపడు; ఏలయనగా తన మహిమ ఇతరులకు బదిలీ చేయబడినప్పుడెల్ల క్రొత్త దేవతలు ప్రవేశపెట్టబడుచున్నారని ఆయన ఫిర్యాదు చేయుచున్నాడు. దీని తరువాత ఇట్లున్నది—

యిర్మీయా 11:14

14. కాబట్టి నీవు ఈ ప్రజలకొరకు ప్రార్థన చేయకుము, వారికొరకు మొఱ్ఱనైనను ప్రార్థననైనను ఎత్తకుము; వారు తమ కీడునుబట్టి నాకు మొఱ్ఱపెట్టు కాలమున నేను వారి మొఱ్ఱ వినను.

14. Et tu ne ores pro populo hoc, et ne tollas pro ipsis clamorem et precationem; quia ego non audiens (non audiam) in tempore quo clamabunt ad me pro (vel, super) malo suo (super afflictione sua)

ఘోరమైన ఆపద సమీపించినదనియు, దేవుడు శాంతింపడనియు యూదులు గ్రహించునట్లు, వారికొరకు విజ్ఞాపన చేయవలదని ప్రవక్తకే నిషేధింపబడుచున్నది. ఆయన ప్రజలను అతి కఠినమైన రీతిలో గద్దించినప్పుడు సహితము వారికొరకు దేవునికి విజ్ఞాపనలు చేసెననుటలో సందేహము లేదు; ఏలయనగా ఆయన రెండు విధములైన పాత్రను వహించెను: పరలోక ప్రతిదండనను ప్రకటించు దూతగా ఆయన బయలువెళ్లినప్పుడు, భక్తిహీనులకును దేవుని తృణీకరించువారికును విరోధముగా ఉరుమువలె గర్జించెను; అయితే అదే సమయమున నశించినవారును దౌర్భాగ్యులునైన మనుష్యుల పక్షమున క్షమాపణకై దీనముగా విజ్ఞాపన చేసెను; ఏలయనగా ఆయన ప్రజల రక్షణనుగూర్చి శ్రద్ధ కలిగియుండకపోయినయెడల, ఆయన శ్రద్ధగా ప్రార్థన చేయకపోయినయెడల, ప్రార్థన చేయవలదని ఆయనకు నిషేధించుట అవసరమైయుండదు. కాబట్టి ప్రవక్త ఈ రెండు విషయములలో శ్రద్ధగలవాడై యుండెనని కనబడుచున్నది—దేవుని ఆజ్ఞచొప్పున ఆయన ప్రజలను కఠినముగా గద్దించెను, మరియు అయోగ్యులకొరకు దేవుని అనుగ్రహమును వెదకుటలో విజ్ఞాపకుడై యుండెను. ఇది ఒక సంగతి.

298 ఆ పదము {.{`` בשתBosheth. లౌత్ ఇట్లనుచున్నాడు: "బోషెత్, అనగా అవమానము, బయలునకు పెట్టబడిన ఒక ఎగతాళి పేరు. (హోషేయ 9:10 చూడుడి.) ఆ ప్రకారమే 2 సమూయేలు 11:21 లో యెరుబ్బయలు యెరుబ్బెషెతు అని పిలువబడెను." సెప్టువజింటు అనువాదములో ఈ పదము విడువబడినది; ఇతర అనువాదములును టార్గుమును దీనిని వేర్వేరు విధములుగా అనువదించుచున్నవి; దాని అర్థము గ్రహింపబడలేదని స్పష్టము. దీనిని ఇక్కడ "నీచత్వము" లేక నీచమైన వస్తువు అని అనువదింపవచ్చును; చివరి వాక్యభాగము దీనిని వివరించుచున్నది,— నీచమైన వస్తువుకొరకు మీరు బలిపీఠములను నిలువబెట్టితిరి — ఒక బయలునకు ధూపము వేయుటకు బలిపీఠములు. అనిర్దిష్ట ఉపపదమును (“ఒక”) ఉంచుటవలన కాల్విన్ సూచించు విరోధాభాసమును మనము తప్పించుకొనుచున్నాము. వల్గేటు తప్ప మిగిలిన అన్ని అనువాదములలో ఇది ఏకవచనములో ఇవ్వబడినది; వల్గేటులో Baalim అని యున్నది. — సం. 299 ఈ వచనముయొక్క సంబంధమును కాల్విన్ సూచింపలేదు. ఇది "ఏలయనగా," లేక ఎందుకనగా, అను మాటతో ఆరంభమగుచున్నది; కావున ఇంతకుముందు చెప్పబడినదానికి ఒక కారణము ఇవ్వబడుచున్నది; అది వెంటనే ముందున్న వచనములో కాదు గాని 11వ వచనము చివర, "నేను వారి మొఱ్ఱ ఆలకింపను" అను దానియందు కనబడుచున్నది; అప్పుడు ఇక్కడ చెప్పబడినది కారణముగా ఇవ్వబడుచున్నది. అయితే తరచుగా చేయబడునట్లు {{`` כי ను "ఏలయనగా" అని కాక "అయినను" అని మనము అనువదించినయెడల, సంబంధము వెంటనే ముందున్న వచనముతో ఉండును; వారి దేవతలు వారి పట్టణములన్ని యుండిన"ను", ఇత్యాది, అవి వారిని రక్షింపవు. ఇదే అత్యంత సహజమైన సంబంధమని తోచుచున్నది. — సం.

దేవుడు యిర్మీయాను ప్రార్థన చేయవలదని నిషేధించుట ఆయన నిమిత్తము మాత్రమే చేయబడలేదు; వారిమీద తీర్పు ప్రకటింపబడెననియు, ఏ నిరీక్షణయు మిగిలియుండలేదనియు వారు తెలిసికొనునట్లు ఆయన సమస్త ప్రజలను కూడ దృష్టియందుంచుకొనెను. కాబట్టి ప్రజలను నాశనము చేయుట తన సంకల్పమనియు, కావున ప్రార్థనకు స్థలము లేదనియు దేవుడు నిశ్చయముగా ప్రకటించుచున్నాడని మనము చూచుచున్నాము.

అయితే ప్రవక్త ప్రార్థన చేయుచునే యుండుటవలన దేవునికి అపరాధము చేసెనా అని అడుగబడవచ్చును; ఏలయనగా ప్రజల క్షేమమునుగూర్చి ఆయన ఇంకను ఎంతగా ఆతురపడెననగా ప్రార్థన చేయుట మానలేదని మనము చూడబోవుచున్నాము; యిర్మీయాను గూర్చి చెప్పబడినది ఇతర ప్రవక్తలందరి విషయములోను సత్యమే; మరియు పరిస్థితి అంత్యదశకు తేబడినను విశ్వాసులు ఎల్లప్పుడును క్షమాపణకొరకు ప్రార్థించియున్నారు. అయితే దేవుడు ఈ విధముగా కేవలము నిషేధము విధించునప్పుడు, తరచుగా తన ప్రజల ప్రార్థనలను ప్రేరేపించుచున్నాడని మనము గమనింపవలెను; సమూయేలును గూర్చి మనము చదువుచున్నదానిని బట్టి ఇది తెలియుచున్నది; ఏలయనగా సౌలు విసర్జింపబడెనని దేవుని నోటనుండియే ఆయన ఎరిగియుండినను, ప్రేమచేత అతని మేలును వెదకుటయు అతనికొరకు దేవునికి విజ్ఞాపన చేయుటయు మానలేదు (1 సమూయేలు 15:35; 1 సమూయేలు 16:1). అయితే ఈ విషయములో ప్రవక్తలు నిస్సందేహముగా దేవుని ఆలోచనను లక్ష్యపెట్టిరి; అయినను దేవుడు యిర్మీయా నిమిత్తము కాక ప్రజల నిమిత్తము మాటలాడినందున, ప్రవక్త తరువాత ప్రార్థన చేసినందుకు ఆయనమీద తొందరపాటుగాని అహంకారముగాని బుద్ధిహీనమైన మొండితనముగాని అవివేకమైన ఆసక్తిగాని మోపకూడదు; ఏలయనగా ఇది తన నిమిత్తము కాక ప్రజల నిమిత్తమే యని ఆయన ఎరిగియుండెను.

అయితే గమనింపవలసిన మరియొక సంగతి కలదు—శేషము కొరకు, అనగా ఏర్పరచబడినవారి కొరకును, తరువాత సంఘము ఉద్భవింపవలసియున్న సంతానము కొరకును ప్రార్థన చేయుట యిర్మీయాకు నిషేధింపబడలేదు; అయితే ప్రజల సమస్త సమూహము కొరకు ప్రార్థన చేయుట ఆయనకు నిషేధింపబడెను; మరియు ఏ నివారణయు చేయబడజాలదనియు, ప్రజలు చెరలోనికి తోలబడుదురనియు ఆ సమయమునుండి ఆయన నిశ్చయముగా గ్రహించెననుటలో సందేహము లేదు. కావున ఇది ప్రజల సమస్త రాశిని గూర్చి గ్రహింపవలెను; యిర్మీయా ఏర్పరచబడినవారి కొరకును, క్రొత్త సంఘము కొరకును, అనగా సంఘముయొక్క పునరుద్ధరణ కొరకును ఇంకను ప్రార్థన చేయవచ్చును; అయితే ఇదివరకే నిర్ణయింపబడిన ప్రతిదండనను యెహోవా జరిగింపకుండవలెనని ఆయన ప్రార్థన చేయకూడదు; ఏలయనగా అది ఏ ప్రార్థనలచేతను తొలగింపబడజాలదు.

కాబట్టి ఈ వాక్యభాగముయొక్క భావమును మనము ఇప్పుడు గ్రహించుచున్నాము—యిర్మీయా మనుష్యులందరి కొరకును, సంఘముయొక్క పునరుద్ధరణ కొరకును ప్రతిదినము ప్రార్థన చేసెను; అయితే చెరయను ఆపదను ఆయన నిశ్చయమైనదిగా ఎదురుచూడవలసియుండెను, ఏలయనగా ఇది దేవునిచేత స్థిరపరచబడెను.

వారికొరకు మొఱ్ఱనైనను ప్రార్థననైనను ఎత్తకుము అను మాటల విషయమై, ప్రార్థనను ఎత్తుట, ప్రార్థనను క్రింద వేయుట అను రెండు విధములైన మాటతీరులు కొన్ని విషయములలో భిన్నమైనను భావములో ఒక్కటేయని మనము వేరొకచోట చెప్పితిమి. కాబట్టి పరిశుద్ధులు కొన్నిసార్లు తమ ప్రార్థనలను క్రింద వేయుదురని చెప్పబడుచున్నది: "నా ప్రార్థన నీ సన్నిధిని వేయబడును గాక." ఏలయనగా తనలో తాను క్రుంగి సాష్టాంగపడితేనే గాని ఎవడును దేవునికి మొఱ్ఱపెట్టుటకు సరిగా సిద్ధపడడు. కాబట్టి పరిశుద్ధుల ప్రార్థనలు వారి దీనత్వమునుబట్టి క్రింద వేయబడునని చెప్పబడుచున్నవి; వారి ఆసక్తియొక్క తీవ్రతనుబట్టియు, వారి ధైర్యమునుబట్టియు అవి ఎత్తబడునని కూడ చెప్పబడుచున్నవి. మరియు ఆయన ఒకే సంగతిని వేర్వేరు మాటలలో మరల చెప్పుట అర్థరహితము కాదు; ఏలయనగా "బతిమాలుటచేతను, ప్రార్థించుటచేతను, విజ్ఞాపన చేయుటచేతను, వేడుకొనుటచేతను నీవు ఏమియు సాధింపవు" అని ఆయన చెప్పినట్లే యున్నది. కాబట్టి ఇకమీదట తాను ప్రజలతో సమాధానపడనని దేవుడు ఈ అనేక మాటలచేత స్థిరపరచుచున్నాడు.

దీని తరువాత ఇట్లున్నది: ఏలయనగా వారు నాకు మొఱ్ఱపెట్టు కాలమున నేను వారి మొఱ్ఱ వినను. ఇక్కడ తగిన కారణము ఇవ్వబడినట్లు కనబడదు; ఏలయనగా భక్తిహీనులకును తిరుగుబాటుదారులకును నిరాకరింపబడనిదానిని దేవుడు ప్రవక్తకు అనుగ్రహించియుండవచ్చును; అయితే శిక్షను జరిగించుటలో తాను కఠినమైన న్యాయాధిపతిగా ఉందుననియు, కావున కనికరమునకు స్థలముండదనియు మాత్రమే ఆయన భావము: కాబట్టి నేను వారి మొఱ్ఱ వినను; అనగా, "వారు మొఱ్ఱపెట్టినను నేను వారి మొఱ్ఱ వినను (ఇది అధికమైనదానినుండి అల్పమైనదానికి చేయు వాదము), అట్లయితే వారికొరకు నీ మొఱ్ఱను నేను వినుట మరి ఎంతమాత్రము కాదు." అయితే దేవుడు తన సేవకునియెడల ఎందుకు కటాక్షము చూపలేదు? దీనికి నా ఉత్తరమేమనగా, ఇతరులచేత వేడుకొనబడునప్పటికంటె ఒకడు తానే ఆయనకు మొఱ్ఱపెట్టునప్పుడు దేవుడు కనికరము చూపుటకు మరి ఎక్కువ సిద్ధముగా ఉన్నాడు. భావమేమనగా, వారు తామే ప్రార్థించినను, తమకొరకు ప్రార్థించుటకు ఇతరులను నియమించినను, దేవుడు వారితో సమాధానపడడు.

ఇక్కడ ఏ ఆక్షేపణ చేయబడవచ్చునో దానికి వేరొకచోట ఉత్తరమియ్యబడినది; ఏలయనగా వారు హృదయపూర్వకముగాను యథార్థముగాను ప్రార్థించియుండినయెడల, దేవుడు నిస్సందేహముగా వారి మొఱ్ఱ వినియుండును; ఏలయనగా "తనకు మొఱ్ఱపెట్టువారందరికి దేవుడు సమీపముగా ఉన్నాడు" (కీర్తనలు 145:18) అను ఆ వాగ్దానము ఎవనిని ఎన్నడును నిరాశపరచదు; అయితే "సత్యముగా" అని దానితో చేర్చబడియున్నది. కాబట్టి దారితప్పినవియు కపటమైనవియునగు ప్రార్థనలను కుమ్మరించి, సత్యదేవుని ఆరాధనను తమ స్వకీయ విగ్రహముల ఆరాధనతో కలిపిన వేషధారులను గూర్చి ఇక్కడ చెప్పబడుచున్నది గనుక, దేవుడు వారి ప్రార్థనలను తిరస్కరించుటలో ఆశ్చర్యమేమియు లేదు; ఏలయనగా మన ప్రార్థనలు విశ్వాసముచేతను పశ్చాత్తాపముచేతను పరిశుద్ధపరచబడుచున్నవి. కాబట్టి అవిశ్వాసము ప్రబలునప్పుడును, హృదయము వక్రముగా దుష్టత్వమును హత్తుకొనునప్పుడును, మన ప్రార్థనలు అపవిత్రమైనవియు అహంకారపూరితమైనవియునై యుండును; ఏలయనగా అప్పుడు దేవుని నామము అపవిత్రపరచబడుచున్నది. కావున వేషధారణతో తనకు మొఱ్ఱపెట్టువారిని దేవుడు తిరస్కరించుట వింత కాదు. దీని తరువాత ఇట్లున్నది—

యిర్మీయా 11:15

15. నా ప్రియురాలు అనేకులతో కామకృత్యము జరిగించియుండగా నా మందిరములో ఆమెకు ఏమి పని? ప్రతిష్ఠితమైన మాంసము నీయొద్దనుండి తొలగిపోయెను; నీవు కీడుచేయునప్పుడు నీవు సంతోషించుచున్నావు.

15. Quid dilecto meo in domo men? dum facit ipsa abominationem cum multis; et cato sanctuarii transierunt abs to; quia dum male fecisti, tunc gloriaris.

మాటలు సంక్షిప్తముగా నుండుటచేత ఈ వాక్యభాగము వ్యాఖ్యాతలచేత నానావిధములుగా వక్రపరచబడినది: సంక్షిప్తత సాధారణముగా అస్పష్టమైనదే. అయితే దాదాపు అందరిచేత అంగీకరింపబడిన వివరణ ఇది, --- ప్రవక్త ఈ భావములో, దేవాలయము మతమును గూర్చి అతనికున్న శ్రద్ధనుబట్టి అతని మందిరమని పిలువబడుచున్నదనియు తలంచుచున్నారు, ఏలయనగా అతడు దానియందు మిక్కిలి ఆసక్తిగలవాడై యుండెను.

అతడు దేవుని ఆలయమును భూలోక సంబంధమైన సమస్తముకంటెను శ్రేష్ఠముగా ఎంచెను గనుక, నా ప్రియునికి నా మందిరములో ఏమి పని? అని అతడు ఈలాగు పలికెనని వారు తలంచుచున్నారు. అయితే యోనాతాను ఈ మాటలను దేవునికి అన్వయించుట అంతకంటె మిక్కిలి సరియైనది; మరియు ప్రవక్త మాటలను జ్ఞానముతో ఆలోచించువాడెవడైనను, ఏమాత్రమును సందేహాస్పదము కాని విషయములో ఇంతమంది విద్వాంసులు పొరబడిరని నిశ్చయముగా ఆశ్చర్యపడును. కాబట్టి ఇక్కడ మాటలాడుచున్నది నిస్సందేహముగా దేవుడే; మరియు ఆయన తన ప్రజలను వారి దత్తపుత్రత్వమునుబట్టి ప్రియులని పిలుచుచున్నాడు.

అయితే ఈ మాట వ్యంగ్యమైనది: ప్రజల భక్తిహీనత ఎంత గొప్పదైయుండెనో, తమ కృతఘ్నతనుబట్టి వారు అట్టి ఘనతకు ఎంత అయోగ్యులైయుండిరో మనము ఆలోచించునప్పుడు మరియొక విధముగా తలంచలేము. అయినను వారు ప్రియులని పిలువబడుట వింత కాదు, ఇతర స్థలములలోవలెనే; ఏలయనగా వారు దేవునిచేత ఏర్పరచబడియుండిరి. అదే విధముగా మోషే కీర్తనలో వారు "యెషూరూను" (యథార్థులు) అని పిలువబడిరి; అయినను మోషే ఆ కీర్తనలోనే వారు తమ దేవునిని విడిచి ఎంత దుష్టముగా తొలగిపోయిరో ప్రకటించెను. (ద్వితీయోపదేశకాండము 32:15) అయితే అతడు దేవుని దృష్టిని బట్టి వారిని "యథార్థులు" అని పిలిచెను; ఏలయనగా మనుష్యులు తమ పిలుపునకు తగినట్లు నడువకపోయినను, దేవుని ఆలోచన స్థిరముగా నిలుచును, మనుష్యుల దుష్టత్వముచేత అది ఎన్నటికిని మార్చబడదు. కాబట్టి అప్పుడు అందరును భ్రష్టులైపోయినను, దేవుడు తన నిబంధన కొట్టివేయబడుటకు సమ్మతింపలేదు. అందుచేతనే పౌలు, రోమీయులకు 11:28 లో యూదులను గూర్చి మాటలాడుచు, దాదాపు అందరును సువార్తకు అతి తీవ్రమైన శత్రువులైయుండి, తమ అవిశ్వాసముచేత తమ ఆధిక్యతలను పూర్తిగా పోగొట్టుకొని పరాయివారైపోయిన కాలమందు, వారు పితరుల నిమిత్తము ప్రియులైయున్నారని చెప్పుచున్నాడు: "మీ నిమిత్తము వారు కొంతకాలము శత్రువులైయున్నారు" అని అతడు చెప్పుచున్నాడు; దీని భావమేమనగా, దేవుడు వారి స్థానమును అన్యజనులకిచ్చి, వారిని దత్తత చేసికొనవలెనని సంకల్పించెను; అయినను తన నిబంధననుబట్టి వారు ప్రియులైయే యున్నారు, ఇకముందును ప్రియులైయే యుందురు, అనగా మొదటి దత్తతను బట్టి.

300 మొదటి సంపుటములోని ఒక వివరణను చూడుడి. — సం.

ఇటువంటి మరి ఏ వాక్యభాగములను నేను ఉదహరింపను, ఏలయనగా ఈ మాటయొక్క నిజమైన భావమును గ్రహించుట చాలును: అట్లయితే నా ప్రియునికి నా మందిరములో ఏమి పని? దీని భావమేమనగా, "యూదులు ఇప్పుడు నాకు బలులు అర్పించుటకై దేవాలయమునకు వచ్చుచున్నట్లు ఏల నటించుచున్నారు? తాము నా ప్రజలమని ఏల చెప్పుకొనుచున్నారు? నా మందిరముతో వారికేమి పని?" అనగా, "పరిశుద్ధతవంటి దేనితోనైనను వారికేమి పని?" కాబట్టి అతడు యూదులను పరోక్షముగా రెండు విధములుగా దెప్పిపొడుచుచున్నాడు, --- దేవాలయములో బలులు అర్పించు ప్రయోజనమును వారు తమకు తామే పోగొట్టుకొనిరనియు, --- వారు దేవుని స్నేహితులైయుండగా, అనగా ఆయన వారికి తన కటాక్షమును అనుగ్రహించి, తండ్రి తన స్వంత పిల్లలను కౌగిలించుకొనునట్లు వారిని కౌగిలించుకొనుచుండగా, వారు ఆయనకు బహిరంగ శత్రువులవలె ఆయనతో యుద్ధము చేయుట వారి నేరమును మరి అధికము చేసెననియు; "ఆహా, నా శత్రువులమీద నేను పగతీర్చుకొందును" అని మరియొక చోట చెప్పబడినదాని ప్రకారము. (యెషయా 1:24)

ఈ భావమే మిక్కిలి తగినదని మనము ఇప్పుడు చూచుచున్నాము. యూదులు ఆలోచనలేక తమ బలులు అర్పించుటకై అక్కడికి త్వరపడి వచ్చినప్పుడు తన ఆలయము వారిచేత అపవిత్రపరచబడెనని దేవుడు చూపుచున్నాడు; నా మందిరముతో మీకేమి పని? అని ఆయన అడుగుచున్నాడు. దాదాపు ఇదే సంగతి యెషయా మొదటి అధ్యాయములో చెప్పబడినది; ఏలయనగా యూదులు తన ఆలయపు నేలను త్రొక్కుచున్నందున దేవుడు అక్కడ వారిని తిరస్కారముతో గద్దించుచున్నాడు: "నిశ్చయముగా నేను మీకేమియు బాకీపడలేదు; మీరు నా ఆవరణములలోనికి వచ్చుచున్నారు, అయితే దేనికొరకు? మీరు కేవలము నా ఆలయపు నేలను అరగదీయుచున్నారు; కాబట్టి మీ యిండ్లలోనే యుండుడి; మీరు దేవాలయమునకు వచ్చుచున్నారు గనుక నేను మీకు బద్ధుడనైయున్నానని తలంచకుడి." అదే విధముగా ఈ స్థలములోను, నా ప్రియునికి నా మందిరముతో ఏమి పని?

ఆయన వారికి ప్రియులు అను బిరుదును ఒప్పుకొనుచున్నాడు; ఆయన ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది, "మీరు ప్రియులే, ఇది సత్యము; దేవుడు మీకు బద్ధుడైయున్నాడని మీరు తలంచుచున్నారు; ఏలయనగా మీ తండ్రియైన అబ్రాహాముతో నేను చేసిన నిబంధనను ఆధారము చేసికొని మీరు ఎల్లప్పుడును ఈ అతిశయమును చేయుచునే యున్నారు --- 'మేము దేవుని ప్రజలము, ఆయన స్వాస్థ్యము; మేము పరిశుద్ధ జనము, రాజులైన యాజకసమూహము' --- మీరు ప్రియులే," అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు, "అయితే నా ఆలయముతో మీకేమి పని?"

అటుపిమ్మట ఆయన, ఏలయనగా ఆమె అనేకులతో హేయకార్యము చేసెను అని చెప్పుచున్నాడు. ఇక్కడ లింగము మార్చబడినది, ఏలయనగా సంబంధ సర్వనామము స్త్రీలింగములో నున్నది: అయితే ఈ విధమైన మాటతీరు అంతటను సాధారణమే, ఏలయనగా ప్రజలు ఒక స్త్రీ రూపములో మనకు చూపబడుచున్నారు. కాబట్టి ఆయన వాస్తవముగా, "ఇదిగో, నా ప్రజల కుమార్తె అనేకులతో హేయకార్యము చేసెను" అని చెప్పుచున్నాడు. యూదులు ఆలయముయొక్క పవిత్రమైన ఆరాధనయందు స్థిరముగా నాటబడినట్లు నిలిచియుంటేనే గాని ఆలయములో ప్రవేశింపకూడదు; ఏలయనగా అది ఏకైక సత్యమైన ఆలయమైయుండి, ఏకైక సత్యమైన బలిపీఠమును దానియందు కలిగియున్నట్లే, వారును ఏకైక సత్య దేవుని తప్ప మరి ఎవనిని ఆరాధింపకూడదు, మరియు ఆయనను ఆరాధించుటలో ఒక్క నియమమునే అనుసరింపవలసియుండెను. అయితే వారు హేయకార్యము చేసిరని ఆయన ఇక్కడ చెప్పుచున్నాడు; ఈ విధముగా వారు అవలంబించిన ఆ భక్తిహీనమైన కల్పనల విషయమై, ఆ కృత్రిమమైన ఆరాధనా రూపముల విషయమై ఆయన వారిమీద నేరము మోపుచున్నాడు; ఆలాగు వారు తమకు నియమింపబడినదానిని విడిచి తొలగిపోయిరి; ఏలయనగా ఇక్కడ హేయకార్యము ధర్మశాస్త్రమునకు విరుద్ధముగా ఉంచబడినది. వారు దీనిని అనేకులతో చేసిరని ఆయన ఇంకను చెప్పుచున్నాడు. కాబట్టి ఆలయపు ద్వారము వారికి మూయబడెనని మనము చూచుచున్నాము, ఏలయనగా ఆలయము ధర్మశాస్త్రమునుండి వేరుచేయబడజాలదు, అది ప్రతిష్ఠింపబడిన దేవునినుండియు వేరుచేయబడజాలదు. యూదులు ధర్మశాస్త్రమును విడిచిపెట్టి, లెక్కలేనన్ని విగ్రహములను అవలంబించి, ఆలయములోనికి చొరబడుచుండిరి; కాబట్టి వారు ఇంకను ఆలయమునకు వచ్చుచున్నందున దేవుడు ఏల ఫిర్యాదు చేయుచున్నాడో దాని కారణమును మనము చూచుచున్నాము: "వారు హేయకార్యము చేసిరి, దానిని అనేకులతో చేసిరి గనుక, నా ధర్మశాస్త్రముతో వారికి ఇక ఏ సంబంధమును లేదు." ఆలయము ఏకైక సత్య దేవుని దృశ్యమైన ప్రతిరూపమై యుండెను, మరియు ఆయన ధర్మశాస్త్రమును ఉంచు పరిశుద్ధ స్థానమైయుండెను. వారు ధర్మశాస్త్రమును తృణీకరించి, లెక్కలేనన్ని దేవతలయందు అతిశయించిరి: ఈ విధముగా వారు ఆలయముయొక్క పరిశుద్ధతను దేవతల సమూహముతోను, తమ స్వంత వక్రతలతోను కల్పనలతోను కలిపివేయ చూచిరి.

పరిశుద్ధస్థలపు మాంసము వారియొద్దనుండి తొలగిపోయెనని ఆయన పిమ్మట చెప్పుచున్నాడు: పరిశుద్ధస్థలపు మాంసము తొలగిపోయెను. "సర్వశరీరులు దేవుని సన్నిధిని మౌనముగా నుందురుగాక" (హబక్కూకు 2:20) అను వాక్యము ప్రకారము కొందరు దీనిని విశ్వాసులందరికి అన్వయించుచున్నారు; అయితే ఇది బలవంతముగా లాగినది, అర్థరహితమైనది. ఆయన నిస్సందేహముగా బలులను గూర్చి మాటలాడుచున్నాడు; పరిశుద్ధస్థలపు మాంసము, అనగా బలులు, ప్రజలయొద్దనుండి తొలగిపోయెనని చెప్పుచున్నాడు.

వారు నిస్సందేహముగా ఇంకను మిక్కిలి క్రమముగా బలులు అర్పించుచునే యుండిరి; అయితే వారు ఆయన సత్యారాధనను భ్రష్టపరచినందున దేవుడు వారి బలులను అంగీకరింపలేదు. కాబట్టి పరిశుద్ధస్థలపు మాంసము ప్రజలయొద్దనుండి తొలగిపోయెనని ఆయన చెప్పుటకు కారణమిదే; ఇతర స్థలములలో అది తనకు అర్పింపబడినదని ఆయన ఒప్పుకొనకపోయినట్లే. అదే సమయమందు యూదులు తమ బలులు ఆయనకే అర్పింపబడినవిగా ఎంచబడవలెనని కోరిరి, మరియు నిస్సందేహముగా ప్రవక్తలకు విరోధముగా వాటిని ధైర్యముగా ఎత్తిచూపిరి. అయితే ఈ విధముగా ఆయనను తమకు ఋణస్థునిగా చేయవలెనని వారు చూచినను దేవుడు వాటిని అంగీకరింపలేదు. "మీరు మీ బలులను అర్పించుచున్నది నాకు కాదు, విగ్రహములకే" అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. అదే విధముగా ఈ స్థలములోను, పరిశుద్ధస్థలపు మాంసము వారియొద్దనుండి తీసివేయబడెను అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా వారి బలులు అపవిత్రమైపోయెను. కాబట్టి అవి కుళ్లిన కళేబరములే తప్ప మరేమియు కావు; ఏలయనగా బలిపశువులు ఆలయములో అర్పింపబడవలసియుండెను; అయితే వారు ఆలయమును అపవిత్రపరచిరి, గనుక అది దొంగల గుహయు, పెంటకుప్పవంటిదియు, సంక్షేపముగా లేఖనము మరియొక చోట చెప్పుచున్నట్లు వేశ్యాగృహమును అయ్యెను. కాబట్టి అప్పుడు నిస్సందేహముగా పరిశుద్ధస్థలపు మాంసము, అనగా దేవుడు అంగీకరించునట్టి న్యాయమైన బలి, ఏదియు లేకపోయెను.

కాబట్టి వేషధారులు దేవుని సత్యారాధనను విడిచి తొలగిపోయిన వెంటనే, వారు దేవుని ఆరాధించుటలో ఎంతో ప్రయాసపడుచు తమ్మును తాము అలయగొట్టుకొనినను, వారికి ప్రయోజనకరమైనదేదియు చేయరని మనము తెలిసికొందము; ఏలయనగా వారు అర్పించునదంతయు హేయమైనదే.

కాబట్టి దేవుడు అంగీకరించి మెచ్చుకొనునట్టి సేవలను ఆయనకు చేయవలెనని మనము కోరినయెడల, సమస్త బలులకంటెను విధేయతయే ఆయనకు అధిక ప్రియమైనది అను ఈ సత్యమును మనము లక్ష్యపెట్టుదము. (1 సమూయేలు 15:22)

ఆయన మరియొక ఫిర్యాదును చేర్చుచున్నాడు, --- వారు కీడు చేసినప్పుడు దానియందు అతిశయించిరి. ఇక్కడ ఒక హేతువాచక అవ్యయము చేర్చబడినది, ఏలయనగా, నీవు కీడు చేసినప్పుడు అతిశయించుచున్నావు అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. వాదించుటకు వారికి ఏమాత్రమును హక్కులేదని ప్రవక్త నిస్సందేహముగా సూచించుచున్నాడు, ఏలయనగా వారు సత్యమతమును భ్రష్టపరచుట మాత్రమే గాక, తమ మూఢాచారములను బట్టి గర్వించి, దేవుని తృణీకరించి, ఆయన ధర్మశాస్త్రమునకు విరోధముగా తమ స్వంత కల్పనలను నిలువబెట్టిరి. అయితే మనుష్యులు దేవుని తమ స్వంత చిత్తమునకు, లేక తమ స్వంత ఊహలకు లోబరచ ప్రయత్నించుట సహింపరాని సంగతి. నిజముగా విశ్వాసులును దేవునికి అంత పవిత్రముగాను అంత సంపూర్ణముగాను బలులు అర్పించరు; వారి అర్పణలతో కొన్ని దోషములు కలిసియే యుండును; అయినను వాటిలో కొంత అపవిత్రత కలిసియున్నను, వారు అర్పించువాటిని దేవుడు అంగీకరించుచున్నాడు. అది ఎట్లు? ఏలయనగా వారు తమ స్వంత క్రియలయందు తృప్తిపడక, దానికి భిన్నముగా, పవిత్రతను పొందలేకపోయినను దానికొరకు ఆశతో ప్రయాసపడుచున్నారు; అయితే వేషధారులు దేవునికి విరోధముగా తమ్మును తాము హెచ్చించుకొని, ఆయన బోధను గర్వముతో తృణీకరించి, తమ స్వంత కల్పనలను దానికంటె శ్రేష్ఠముగా ఎంచి, వాటిని ఆయన అధికారమునకు విరోధముగా నిలువబెట్టుటకును తెగించునప్పుడు, అది నిస్సందేహముగా అపవాది సంబంధమైన అహంకారము; అట్టిది లేనియెడల అతి పరిశుద్ధముగా నుండుదానిని సహితము అది అపవిత్రపరచును. దాని తరువాత ఇది వచ్చుచున్నది ---

301 "పరిశుద్ధ మాంసములు," {κρέα} {ἅγια}, carnes sanctae, అనునది సెప్టువజింటు మరియు వల్గేటుల అనువాదము; సిరియాకు "పరిశుద్ధ మాంసము" అని యిచ్చుచున్నది; అయితే టార్గుము "నా పరిశుద్ధస్థలపు ఆరాధన" అని యిచ్చుచున్నది. బ్లేనీ దీనిని "పరిశుద్ధ మాంసము" అని అనువదించుచున్నాడు. {}קדש అను మాటకు పరిశుద్ధమైన, లేక పరిశుద్ధత అని అర్థము; {}מקדש అనునది పరిశుద్ధస్థలము. --- సం.

యిర్మీయా 11:16-17

16. మంచి ఫలములుగల సుందరమైన పచ్చని ఒలీవచెట్టని యెహోవా నీకు పేరుపెట్టెను; గొప్ప కలకల ధ్వనితో ఆయన దానిమీద అగ్ని రాజబెట్టెను, దాని కొమ్మలు విరిగిపోయెను.

16. Olivam viridem, pulchram fructu, forma, vocavit Jehova nomen tuum; ad vocem sermonis (alii vertunt, tumultus) magni accendit (accendere fecit) super eam, et fracti sunt rami ejus (alii vertunt transitive, et fregerunt ramos ejus)

17. బయలునకు ధూపము వేయుటచేత నాకు కోపము పుట్టింపవలెనని ఇశ్రాయేలువారును యూదావారును తమకు తామే చేసికొనిన కీడునుబట్టి, నిన్ను నాటిన సైన్యములకధిపతియగు యెహోవా నీమీదికి కీడు రప్పించెదనని సెలవిచ్చియున్నాడు.

17. Nam Jehovah (copula enim hic accipitur vice causalis; quia Jehova) exercituum, quite plantavit, loquutus est (vel, pronunciavit) super to malum propter malitiam domus Israel et domus Jehudah, quam fecerunt sibi ad provocandum me, ad faciendum suffitum Baal.

యూదులు కొంతకాలము ఫలభరితమైన సుందరమైన ఒలీవచెట్టువలె నిజముగానే యుండిరని ప్రవక్త మొదట చెప్పుచున్నాడు; అటుపిమ్మట ఈ సౌందర్యము దేవుడు దాని కొమ్మలను విరిచి దానిని పూర్తిగా పెల్లగించకుండ అడ్డగింపదని చేర్చుచున్నాడు. పిమ్మట అతడు ఈ ప్రకటనను స్థిరపరచి, దానిని నాటిన దేవుడు తనకిష్టమైనప్పుడెల్ల దానిని పెరికివేయను గలడు అని చెప్పుచున్నాడు. ఈ రెండు వచనముల భావము ఇదే.

యూదులు మోసపోయియున్నారని తాను ఎరిగిన ఆ వ్యర్థమైన నమ్మికను ప్రవక్త ఇక్కడ నిస్సందేహముగా పరిహసించుచున్నాడు: ఏలయనగా వారు తమ ఆధిక్యతలచేత ఎంతగా మత్తులైరనగా, వాటిని అనుగ్రహించినవానినే తృణీకరించుటకు తెగించిరి. కాబట్టి ప్రవక్త వారితో ఈలాగు పలికెను, "ఇన్ని దుర్గుణములు శిక్షింపబడకుండ పోవునని మీరు తలంచుచున్నారా? మీమీద దేవుని ఉగ్రతను రగిలించుటకు మీరు ఏదియు విడిచిపెట్టుటలేదు, --- మీరు ఆయన ఆలయమును అపవిత్రపరచితిరి, దైవారాధన యంతటిని భ్రష్టపరచితిరి, ధర్మశాస్త్రమును తృణీకరించితిరి; అయినను ప్రభువు మిమ్మును నిత్యము విడిచిపెట్టునని మీరు తలంచగలరా?" అయితే ప్రవక్తలు ఈ విధముగా వారిమీద దాడిచేసినప్పుడు, వారు ఈ ప్రత్యుత్తరము చెప్పుచుండిరి, "ఏమి! ఇది నిరంతరము నా విశ్రాంతి స్థలము అని దేనిని గూర్చి ఆయన ప్రమాణము చేసెనో ఆ తన స్వంత ఆలయమును దేవుడు విడిచిపెట్టునా? ఇది పరిశుద్ధ దేశము కాదా? ఇది ఆయన స్వాస్థ్యమును ఆయన విశ్రాంతి స్థలమును కాదా? మరియు మేము ఆయన మంద కామా? మేము ఆయన పిల్లలము కామా? మేము పరిశుద్ధ ప్రజలము కామా?" కాబట్టి యూదులు గర్వముతో దేనిని తమదని చెప్పుకొను అలవాటు కలిగియుండిరో, దానిని ప్రవక్త వారికి ఒప్పుకొనుచున్నాడు. "సరే," అని అతడు చెప్పుచున్నాడు, "మీరు పచ్చని ఒలీవచెట్టు, సుందరమైన ఎత్తైన ఒలీవచెట్టు, ఫలభరితమైన ఒలీవచెట్టు; ఇదంతయు నేను ఒప్పుకొనుచున్నాను; అయితే కొమ్మలను కాల్చివేయుటకును చెట్టునంతటిని నిర్మూలము చేయుటకును దేవుడు అగ్ని రాజబెట్టలేడా?" కాబట్టి ప్రవక్త ఉద్దేశమును మనము ఇప్పుడు గ్రహించుచున్నాము.

302 ఈ వచనము నానావిధములుగా అనువదింపబడి వివరింపబడినది. అనువాదములన్నియు భిన్నముగా నున్నవి, టార్గుమును అట్టిదే; వాటిలో ఏదియు మూలమును సరిగా అనువదించినట్లు కనబడదు. బ్లేనీ సెప్టువజింటును అనుసరించి సవరణలను ప్రవేశపెట్టెను, అయితే అవి ఏ హస్తప్రతులచేతను సమర్థింపబడలేదు. ప్రాముఖ్యమైన పాఠభేదమేదియు లేదు. అక్షరార్థమైన అనువాదము ఈ క్రింది విధముగా నుండవలెనని నేను ఎంచుచున్నాను: — 15. నా ప్రియురాలి విషయమై, నా మందిరములో ఆమె చేయుచున్నదేమి? అనేకులతో ఆమె పన్నుచున్న కుట్ర కాదా? — అవును, పరిశుద్ధ మాంసమును వారు నీయొద్దనుండి తీసివేయుచున్నారు; నీవు నాకు విరోధముగా కీడు చేయునప్పుడు, అప్పుడు నీవు ఉల్లసించుచున్నావు. "కుట్ర" అను మాటకు అనువాదములన్నియు అనువదించినట్లు "కాముకత్వము," లేక "హేయకార్యము" అని అర్థము కాదు; యోచించుట, పన్నాగము పన్నుట, ఉపాయము కల్పించుట, కుతంత్రము చేయుట అనియే అర్థము; దేవుని ఆరాధనను విగ్రహముల ఆరాధనతో కలుపు పన్నాగమును ఇది సూచించుచున్నది. "వారు గొప్పగా పాపము చేయుటకు ఆలోచన చేసికొనిరి" అని టార్గుము ఈ భావమును తెలియజేయుచున్నది. {,{יעברו అను దానికి హిఫిల్ భావమును ఇచ్చుటలో అనువాదములన్నియు ఏకీభవించుచున్నవి, దాటిపోజేయుట --- తొలగించుట లేక తీసివేయుట. విగ్రహారాధనను సమర్థించిన ఆ "అనేకులు" పరిశుద్ధ మాంసమును --- బలులను --- తీసివేసిరి, "ప్రియురాలైన" ఆమెయొద్దనుండి వాటిని తీసివేసిరి, ఏలయనగా అవి విగ్రహములకు ఇయ్యబడినప్పుడు ఆమెకు ఏ ప్రయోజనమును కలిగియుండవు. {}רעתכי{, }כי అను మాటలు అక్షరార్థముగా "నీ కీడు నాకు విరోధముగా నున్నప్పుడు" అని యున్నవి. ,{`` }קמי "నాకు విరోధముగా లేచువారు" (2 సమూయేలు 22:40.) అను దానితో ఇది సమానమైన మాటతీరు. అది దేవునికి విరోధమైన కీడైనను, వారు తాము చేసినదానియందు ఉల్లసించిరి. --- సం.

అయితే తరువాతి వచనమును దీనితో కలుపవలెను, నిన్ను నాటిన సైన్యములకధిపతియగు యెహోవా, మొదలగునవి; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది, "మీ సౌందర్యమును మీలోనున్న విలువైనదేదైనను మీవలన కలిగినదా? నిశ్చయముగా మీ గౌరవమంతయు మీ శ్రేష్ఠతయంతయు దేవుని ఉచితమైన దయవలననే కలిగినది: కాబట్టి ఏదియు మీవలన కలుగలేదనియు, దేవునివలనను ఆయన సదిచ్ఛవలనను కలిగినదనియు తెలిసికొనుడి. కాబట్టి మిమ్మును నాటిన యెహోవా, తాను స్వయముగా నాటిన చెట్టును తనకిష్టమైనప్పుడు వేళ్లతోకూడ పెరికివేయగలడు."

అది ఫలమునందును రూపమునందును సుందరమైన పచ్చని ఒలీవచెట్టని అతడు చెప్పుచున్నాడు. అది ఎట్లు? ఏలయనగా దేవుడు వారికి మిక్కిలి ఘనతను అనుగ్రహించెను. ఈ ఉపమానము అనేక ఇతర స్థలములలో కనబడుచున్నది, అయినను దాని భావము విషయములో అది నానావిధములుగా నున్నది. దేవుని వ్యవహారమును బట్టి అది నిజముగా ప్రజలందరికి అన్వయింపవచ్చును; అయితే వేషధారులు దోచుకొనబడి తమ ఆధిక్యతలను పోగొట్టుకొనుటకు పాత్రులైయుండిరి గనుక, అందరికి సామాన్యముగా అర్పింపబడినది వాస్తవముగా విశ్వాసులకు మాత్రమే అన్వయింపబడగలదు; "నేను దేవుని మందిరములో ఫలభరితమైన ఒలీవచెట్టువలె నున్నాను" అని దావీదు చెప్పినదాని ప్రకారము. (కీర్తనలు 52:8)

అతడు నిస్సందేహముగా వేషధారులనుండి తన్ను తాను వేరుపరచుకొనెను; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది, "వేషధారులును దేవుని ఆలయములో స్థానము సంపాదింప చూచుచున్నారు, వారు ఎత్తైన చెట్లవలె నున్నారు, అయితే వారు నిష్ఫలులు: కాబట్టి నేను దేవుని మందిరములో పచ్చని ఒలీవచెట్టునై యుందును; అయితే వారు వాడిపోవుదురు." అయితే నేను చెప్పినట్లు, ప్రవక్త యూదులను వారి దత్తపుత్రత్వమును బట్టియు వారికి చూపబడిన ఉచితమైన కటాక్షమును బట్టియు పచ్చని ఒలీవచెట్టుతో పోల్చుచున్నాడు; ఏలయనగా దేవుడు వారిని శ్రేష్ఠతయు ఘనతయుగల ఉన్నతస్థితికి హెచ్చించియుండెను.

అయితే ఈ విధముగా ఒప్పుకోలు రీతిగా మాటలాడిన పిమ్మట అతడు, గొప్ప కలకలముయొక్క, లేక గొప్ప మాటయొక్క ధ్వనితో, ఆయన దానిమీద తన అగ్నిని రాజబెట్టును, దాని కొమ్మలు విరిగిపోవును అని చేర్చుచున్నాడు. నేను చెప్పినట్లు, కొందరు కడపటి వాక్యభాగమును "మరియు వారు దాని కొమ్మలను విరిచిరి" అని అనువదించుచున్నారు. ఉద్దేశింపబడినదాని విషయములో సందేహాస్పదమైనదేదియు లేదు; అయితే క్రియను కర్తరి భావములో గ్రహించినయెడల, ఏదో ఒకటి అధ్యాహారముగా గ్రహింపవలెను, అనగా అగ్నివంటివారైన శత్రువులు దాని కొమ్మలను విరిచెదరు. దాని తరువాత, నేను స్థిరపరచునదని చెప్పినది వచ్చుచున్నది, --- దానిని నాటిన యెహోవా దానిమీదికి కీడును, లేక విపత్తును గూర్చి మాటలాడెను, లేక ప్రకటించెను. (303 ఈ వాక్యభాగము కష్టమైనది. అనువాదములు ఏ సహాయమును ఇయ్యవు. {,{המולה అను మాట, లేక మరి సరిగా ,{}המלה, సెప్టువజింటుచేత "సున్నతి" అనియు, వల్గేటుచేత "మాట" అనియు, సిరియాకుచేత "శాసనము" అనియు, మన అనువాదముచేత "కలకలము" అనియు, బ్లేనీచేత clamor అనియు అనువదింపబడినది. అది మరియొక్క స్థలములో మాత్రమే, యెహెజ్కేలు 1:24 లో వచ్చుచున్నది; అక్కడ అది "సర్వశక్తుని స్వరము"తో సమానార్థకముగా నిలుచుచున్నది, దాని భావము అక్కడను తరచుగా ఇతర స్థలములలోను "ఉరుము": అక్కడ దాని అర్థము స్పష్టముగా ఉరుము విరుచుకొనుట, లేక పిడుగుపాటు. అది {}מל అను దానినుండి వచ్చుచున్నది, దానికి నరుకుట, విరుచుట, ముక్కలుచేయుట అని అర్థము. కాబట్టి ఆ నామవాచకము అక్షరార్థముగా విరుచుట, లేక ఫెళఫెళమను ధ్వని; అది ఉరుము పేలు ధ్వని. మరియొక కష్టము ,{}עליה అనునది; మన అనువాదములోను ప్రాచీన అనువాదములలోను అది "దానిమీద" అని అనువదింపబడినది; అయితే హెబ్రీలో ఆ "దాని" స్త్రీలింగము, కొమ్మలు అను మాట తరువాతి "దాని" పుంలింగము, "ఒలీవ" అను మాటకున్న లింగమే. ఈ అసంగతికి ఎవరును సమాధానము చెప్పలేదు. బ్లేనీ ఆ మాటను అగ్నితో సరిపడునట్లు కృదంతముగా చేసెను, --- "పైకి ఎగయు అగ్ని;" అయితే ఇది ఒప్పుకొనదగినది కాదు. నేను ఈ వచనమును ఈలాగు అనువదించుదును, --- ఫలమునందును రూపమునందును సుందరమైన, వర్ధిల్లుచున్న ఒలీవ, అని యెహోవా నీకు పేరుపెట్టెను: గొప్ప పిడుగుపాటు ధ్వనితో, --- దానిచేత ఆయన అగ్ని రాజబెట్టెను; దాని కొమ్మలు ముక్కలైపోయెను. "రాజబెట్టెను" అను క్రియ హిఫిల్ రూపములో నున్నది, "దానిచేత" అనునది స్త్రీలింగమైన "పిడుగుపాటు"ను సూచించుచున్నది, "దాని" అనునది పుంలింగమైన "ఒలీవ"ను సూచించుచున్నది. హూబిగాంట్ ఈ వాక్యభాగమును ఉరుమునకు అన్వయించుచున్నాడు. భవిష్యత్కాలమునకు బదులుగా భూతకాలము వాడబడినది. అతడు జనమును వర్ధిల్లుచున్న చెట్టుతో పోల్చి, పిమ్మట ఉరుము విరుచుకొనుటచేత రాజిన అగ్నిచేత దానికి కలుగు నాశనమును గూర్చి మాటలాడుచున్నాడు: ఆ అగ్ని మెరుపే. --- సం.) ఈ విధముగా వారు తమ ప్రస్తుత సౌందర్యమును నమ్ముకొనుటకు ఏ కారణమును లేదని అతడు చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా అది వారికి తమవలన కలుగలేదు, మరియొకని చిత్తము చొప్పుననే వారు దానిని కలిగియుండిరి; ఏలయనగా వారిని నాటిన దేవుడు వారిని నాశనము చేయను గలడు.

అయితే ఈ విషయమును గూర్చి ఇంకను చెప్పబడును.

ప్రార్థన

సర్వశక్తిగల దేవా, నీ సంఘములోనికి మమ్మును చేర్చుకొనుటకు నీవు దయతో ఇష్టపడితివి గనుక, మేము నీ ఆరాధనయొక్క పవిత్రతనుండి ఏ కొంచెమైనను ఎన్నడును తొలగిపోక, నీకు ప్రీతికరమైనదానినే ఎల్లప్పుడును లక్ష్యపెట్టి, నీ సత్యమునకు విధేయులమై మా క్రియలను మా తలంపులను నడిపించుకొన నేర్చుకొని, ఆత్మయందును బాహ్యరూపములయందును నిన్ను ఎంత పవిత్రముగా ఆరాధింతుమనగా, నీ నామము మామూలముగా మహిమపరచబడునట్లును, నీవు ప్రతిచోటను మాకు సిఫారసు చేయుచున్న ఆ పవిత్రతను మేము విశేషముగా కాపాడుకొని, నీ అద్వితీయ కుమారుని అవయవములమై నిజముగా యుండునట్లును, ఆయన మా నిమిత్తము తన్ను తాను ప్రతిష్ఠించుకొనినట్లు, ఆయన తన స్వరక్తముచేత మాకొరకు సంపాదించిన తన పరలోక రాజ్యములోనికి కడపట మమ్మును చేర్చుకొనువరకు, ఆయన ఆత్మద్వారా మేమును అదే పరిశుద్ధీకరణములో పాలివారమగునట్లును అనుగ్రహించుము. --- ఆమేన్.

నలుబది యేడవ ఉపన్యాసము

ప్రవక్త యూదులు దేవునిచేత నాటబడిరని వారికి ఏల జ్ఞాపకము చేసెనో దానిని నిన్న మనము పేర్కొంటిమి; అది, వారు తమ స్వంత బలముచేత నిలువలేదనియు, వారి వేళ్లు మరియొకచోట, అనగా దేవుని సదిచ్ఛయందే యున్నవనియు వారు తెలిసికొనుటకై. దాని సారాంశమేమనగా, దేవునికిష్టమైనప్పుడెల్ల వారు తక్షణమే నశించుదురు; ఏలయనగా వారు తమ స్వంత బలముచేత గాక ఆయన కటాక్షముచేత మాత్రమే నిలిచిరి: మరియు దేవుని కుమ్మరితోను ప్రజలను మట్టి పాత్రలతోను పోల్చుటచేత ఆయన మరియొక చోట దీనినే స్థిరపరచుచున్నాడు. ఓవిదు రచించిన మేదెయా నుండి క్వింటిలియను ఉదహరించు వాదమును ఇట్టిదే, "నేను నిన్ను రక్షింపగలిగితిని, నిన్ను నాశనము చేయగలనా అని నీవు అడుగుచున్నావా?" కాబట్టి యూదులు తమ దీర్ఘకాలపు నెమ్మదిని తమ బలములను ఆధారము చేసికొని, తాము అపాయమునకు అందనివారమని తలంచిరి గనుక, ప్రవక్త ఈ నమ్మికను పరిహసించుచున్నాడు; అది ఎంత వ్యర్థమైనదో అతడు చూపుచున్నాడు, ఏలయనగా దేవుడు వారిని నాటెను, గనుక ఆయన వారిని మరల సులభముగా పెరికివేయగలడు.

అయితే ఈ రూపకాలంకారము లేఖనములో మిక్కిలి సాధారణమైనది: అయినను సంఘము దేవునిచేత నాటబడెనని చెప్పబడినప్పుడు ఈ పోలిక మరి తగినదిగా నున్నది; ఏలయనగా చెట్టు మరుగైన వేరునుండి రసమును బలమును పీల్చుకొనునట్లే, విశ్వాసులు దేవుని మరుగైన ఏర్పాటునుండి తమ జీవమును పొందుచున్నారు: అయితే ఇది నిత్యజీవపు నిరీక్షణకు సంబంధించినది. మత్తయి 15:13 లో క్రీస్తు, "నా పరలోకపు తండ్రి నాటని ప్రతి మొక్కయు," అనగా ప్రతి చెట్టు, "పెల్లగింపబడును" అని చెప్పినప్పుడు ఆయన భావమును ఇదే.

కాబట్టి ఏర్పరచబడినవారు మాత్రమే దేవునిచేత నాటబడినవారని ఆయన చెప్పుచున్నాడు, ఏలయనగా వారి వేళ్లు దేవుని మరుగైన జీవమునందున్నవి. అయితే ఇది ఇంకను బహు విస్తారముగా, సంఘముయొక్క బాహ్యస్థితికి సహితము వ్యాపించుచున్నది; "నీవు అన్యజనులను వెళ్లగొట్టి మా పితరులను నాటితివి" అని కీర్తనలు 44:2 లో చెప్పబడినదాని ప్రకారము; ఎనుబదియవ కీర్తనలోను ఇతర స్థలములలోను కూడ మనకు ఇట్లే కనబడుచున్నది. కాబట్టి దేవుడు తాను ఏర్పరచుకొనినవారిని నాటునట్లే, బాహ్యమైన సంఘమును తనయొద్దకు చేర్చుకొనుటలోను ఆయన దానిని నాటుచున్నాడని చెప్పబడుచున్నది: అయితే ప్రవక్త ఇక్కడ సాక్ష్యమిచ్చుచున్నట్లు, ఈ విధముగా నాటబడినవారు మరల పెల్లగింపబడవచ్చును; మరుగైన ఏర్పాటు మాత్రము మార్చబడజాలదు.

కాబట్టి మనము ఈ భేదమును గమనింపవలెను, --- దేవుని పిల్లల వేళ్లు ఆయన నిత్యమైన ఏర్పాటునందున్నవి; దాని విషయమై ఏ పశ్చాత్తాపమును ఏ మార్పును ఉండజాలదు.

అయితే సంఘముయొక్క బాహ్యస్థితియు నాటబడిన తోటతో పోల్చబడుచున్నది: అయినను కొంతకాలము వర్ధిల్లుచు, ఆకులతో నిండియుండి, కొంత ఫలమును ఫలించుచున్నట్లు కనబడువారు భ్రష్టులైనప్పుడు దేవుని హస్తముచేత పెల్లగింపబడుదురు. మరియు తరువాతి అధ్యాయములోను లేఖనముయొక్క ఇతర భాగములలోను మనము చూడబోవుదాని ప్రకారము, ఈ మాటతీరు కొన్నిసార్లు ఇంకను విస్తారమైన భావములో గ్రహింపవలెను.

ఇశ్రాయేలు దుష్టత్వమును గూర్చి దేవుడు మాటలాడెనని ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు. ఇది బోధింపబడినదానికి సంబంధించినది: ఏలయనగా యూదులు దేవుని న్యాయమైన తీర్పును అప్పటికే కొంతవరకు అనుభవించినను, వారు ఇంకను క్షేమముగానే యుండిరి. కాబట్టి నాశనము వారికి సమీపముగా నున్నదని అతడు చెప్పుచున్నాడు, ఏలయనగా దేవుడు తన సేవకులద్వారా దానిని ప్రకటించెను. మరియు అది రెండు రాజ్యముల దుష్టత్వమును బట్టియే అని అతడు చేర్చుచున్నాడు; వారి ఫిర్యాదులన్నిటిని తొలగించుటకై ఇది చెప్పబడినది; ఏలయనగా దేవుడు మనుష్యులను శిక్షించునప్పుడెల్ల వారు ఆయనతో వాదింపగోరినట్లు ఎల్లప్పుడును గొణుగుటకు సిద్ధముగా నుందురని మనము ఎరుగుదుము. అయితే యూదులు తమ దుష్క్రియలచేత ఆయన ఉగ్రతను రేపుట ఎన్నడును మానలేదు గనుక, దేవుడు వారిని ఈ విధముగా కఠినముగా శిక్షించునని ప్రవక్త ఇక్కడ చూపుచున్నాడు. కాబట్టి వారు దానిని తమకొరకు తామే చేసికొనిరని అతడు చెప్పుచున్నాడు. కొందరు ఈ మాటలను, "కాబట్టి అది వారికి సంభవించును" అని అనువదించుచున్నారు.

అయితే వారు తమకొరకు, అనగా తమ స్వంత నాశనమునకై, కీడు చేసికొనిరని మనము చెప్పునప్పుడు ప్రవక్త మాటలలో ఇంకను ఎంతో బలమున్నట్లు కనబడుచున్నది. నాకు కోపము పుట్టించుటకు అని అతడు చేర్చుచున్నాడు, అనగా నాకు కోపము పుట్టించుటయే వారి ఉద్దేశము. సంక్షేపముగా, యూదులు తమకు తామే కీడును సంపాదించుకొనిరి గనుక తాను వారిని న్యాయముగా శిక్షించునని దేవుడు సూచించుచున్నాడు; అదే సమయమందు ఆయన కీడుయొక్క ఊటను చూపుచున్నాడు, ఏలయనగా వారు బయలునకు ధూపము వేయుటచేత ఉద్దేశపూర్వకముగా దేవునికి కోపము పుట్టించిరి. దాని తరువాత ఇది వచ్చుచున్నది ---

యిర్మీయా 11:18

18. యెహోవా నాకు తెలియజేయగా నేను దానిని తెలిసికొంటిని; అప్పుడు నీవు వారి క్రియలను నాకు చూపితివి.

18. Et Jehova ostendit mihi (cognoscere me fecit) et cognovi; tunc patefecisti mihi opera (vel, instituta) ipsorum.

వారందరు మిక్కిలి దుష్టులైయుండిరని మనము ఎరుగుదుము; వారు అపరాధులని రుజువైనను, లోబడుటకును తమ తప్పును ఒప్పుకొని అంగీకరించుటకును వారు ఇష్టపడలేదు; దేవునిమీద రేగి ప్రవక్తలకు విరోధముగా లేచిరి. మరియు దేవునికి విరోధముగా తమ దూషణలను కక్కుటకు వారు తెగింపలేదు గనుక, ఆయన సేవకులమీద దాడిచేసి, తమ పోరాటము వారితోనే అన్నట్లు కనబడగోరిరి. మరియు ఇది ఒక్క యుగపు దుర్గుణము మాత్రమే కాదు, నేటిదినమునను అది ప్రబలుచున్నదని మనము కనుగొనుచున్నాము; ఏలయనగా మరుగైన దుర్గుణములను మనము ధైర్యముగా గద్దించునప్పుడు, వెంటనే అపవిత్రులు గొల్లుమని, "ఏమి! వీరు సోదె చెప్పుచున్నారు; అయితే ఈ సంగతులను వీరికి తెలియజేసినదెవరు? ఈ దైవవాణి వీరికి ఆకాశమునుండి వచ్చెనా?" అని అందురు. బాలురు న్యాయాధిపతులైతేనే గాని దేవుని వాక్యమైనను ఆయన ఆత్మయైనను తమ శక్తిని చూపజాలవు అన్నట్లు! అయితే భక్తిహీనులు దేవుని సేవకులకు విరోధముగా లేచుట ఈ ఉద్దేశముతోనే, అనగా భూలోక న్యాయస్థానము ఎదుటికి తమ్మును ఈడ్చి స్పష్టమైన అనేక సాక్ష్యములచేత రుజువుకాగల దానిని తప్ప, మిగిలిన యిది అది సమస్తమును శిక్షలేకుండ వారు చేయవచ్చుననియే.

304 అక్షరార్థముగా అది "కీడు." ఇక్కడ ఒకే మాట రెండు వేర్వేరు భావములలో వాడబడిన స్పష్టమైన ఉదాహరణ యున్నది — శిక్షయను కీడు, పాపమను కీడు. ఆ వచనము ఈలాగున్నది, — మరియు నిన్ను నాటిన సైన్యములకధిపతియగు యెహోవా, నీకు విరోధముగా ఒక కీడును గూర్చి మాటలాడెను, ఇశ్రాయేలు వంశముయొక్కయు యూదా వంశముయొక్కయు కీడు నిమిత్తము · వారు తమకొరకు తామే చేసికొనినదానిని, బయలునకు ధూపము వేయుటచేత నాకు కోపము పుట్టించుటవలన. "కీడు నిమిత్తము," మొదలగునది బ్లేనీచేత "కీడును కొనసాగించుటలో," మొదలగునదిగా అర్థముకాని రీతిగా అనువదింపబడినది; {{בגלל అనునది ఒక విభక్తి ప్రత్యయము, మరియు ప్రాచీన అనువాదములన్నిటిలోను టార్గుములోను అది అట్లే అనువదింపబడినది: లేఖనముయొక్క అనేక ఇతర భాగములలోను అది అట్లే కనబడుచున్నది. "వారు చేసికొనినదానిని" మొదలగునది, వారు తమకొరకు తామే సంపాదించుకొనినదానిని అని అనువదింపవచ్చును; ఏలయనగా {}עשה అను క్రియ కొన్నిసార్లు ఈలాగు అనువదింపబడవచ్చును. ఆదికాండము 12:5; ఆదికాండము 31:1 చూడుడి. అయితే "దానిని" అనునది దేవుడు మాటలాడిన మొదటి "కీడు"ను, అనగా శిక్షయను కీడును సూచించుచున్నది. --- సం.

ఈ కారణముచేత తన స్వంత జనముయొక్క దుర్గుణములు తనకు తెలియజేయబడెనని ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది, "మీరు మనుష్యులతో మాత్రమే పోరాడుచున్నట్లు సమస్త గద్దింపులను బెదిరింపులను గర్వముతో ఎదిరించు అలవాటు మీకున్నది గనుక, మీరు ఒక ఆక్షేపణ లేవదీయుటకు సిద్ధముగా నున్నారని నేను చూచుచున్నాను; అయితే నేను నా స్వంతమైనదేదియు తీసికొనిరావడము లేదనియు, మీలో ఎవడైనను లోలోపల ఏమి తలంచుచున్నాడో నా అంతట నేను సోదె చెప్పుటలేదనియు ఇప్పుడే ముందుగా మీకు సాక్ష్యమిచ్చుచున్నాను: హృదయమును ఎరిగిన దేవుడే నాకు నా పదవిని అప్పగించెనని మీరు తెలిసికొనుడి. కాబట్టి ఆయన నన్ను తన ప్రతీకారమునకు దూతగా నియమించెను, మీమీద యుద్ధము ప్రకటించుటకు నన్ను దూతగా నియమించెను. కాబట్టి నేను నా స్వంత పేరట వచ్చుటలేదు, ప్రవర్తించుటలేదు: మీ దుర్గుణములు మరుగైయుండగా నేను అహంకారముతో మిమ్మును గద్దించుచున్నట్లు, మీ అలవాటు చొప్పున మిమ్మును మీరు మోసపుచ్చుకొనుటకు ఏ కారణమును లేదు; మనుష్యుల హృదయములలో మరుగైయున్నదానిని ఎరుగుట దేవునికి మాత్రమే స్వంతమైనది. హృదయముయొక్క అంతరంగములు నిజముగా చిక్కైనవి, లోపల గొప్ప అంధకారమున్నది; అయితే దేవుడు మనుష్యులకంటె మరి స్పష్టముగా చూచుచున్నాడు. కాబట్టి అంధకారములో మరుగైయున్నదానిని వెలుగులోనికి తెచ్చుటలో నేను అహంకారిని అని మీరు నాకు విరోధముగా లేవదీయు ఈ ఆక్షేపణను మానుడి; ఏలయనగా ఈ ఆజ్ఞలను మీయొద్దకు తెచ్చుటకు దేవుడు నన్ను నియమించెను: ఆయన హృదయమును ఎరిగినవాడు గనుకను, ఏదియు ఆయనకు మరుగుకాదు గనుకను, ఆయన మన తలంపులలోనికిని భావములలోనికిని చొచ్చిపోవువాడు గనుకను, మీరు మరుగైయున్నదని తలంచుదానిని నా నోట ఉంచిన తన వాక్యముద్వారా బహిరంగము చేయవలెనని కూడ ఆయన సంకల్పించెను."

ప్రవక్త ఉద్దేశమును మనము ఇప్పుడు చూచుచున్నాము: అయితే కొందరు దీనికి భిన్నమైన అభిప్రాయమును అవలంబించుచు, అతడు పిమ్మట మాటలాడు ఆ భక్తిహీనమైన కుట్రను దేవుడు తన సేవకుడైన యిర్మీయాకు తెలియజేసెనని చెప్పి, ఈలాగు ఈ రెండు వచనములను కలుపుచున్నారు. అయితే మర్త్యుడైన మనుష్యుడగు అతడు మితిమీరి అధికారము వహించుకొనుచు అనిశ్చితమైన సోదెలను ప్రకటించుచున్నాడని గర్వముగా ఆరోపించుటచేత, యూదులు ఏ బోధయొక్క విశ్వసనీయతను అధికారమును తగ్గింప చూచిరో, ఆ తన బోధకు ఏ బరువు ఎంత బరువు కలదో ఇక్కడ చూపవలెనని ప్రవక్త ఉద్దేశించెనని నేను సందేహింపను.

ఇందుచేత అట్టి నిందలను త్రోసివేయుటకు, తాను వారి పాపములను బయలుపరచినప్పుడు అనాలోచితముగా వారిని బెదరించలేదనియు, తాను ఊహించినదానిని గాని ఊహాగానముగా తలంచినదానిని గాని పలుకలేదనియు, దేవుడు ఆజ్ఞాపించినదియు పరిశుద్ధాత్మ బయలుపరచినదియునైన దానినే తాను నమ్మకముగా ప్రకటించెననియు అతడు సాక్ష్యమియ్యగోరెను. దీని భావమిదే. తరువాత ఇట్లు వచ్చుచున్నది—

యిర్మీయా 11:19

19. అయితే నేను వధకు తేబడు గొఱ్ఱెపిల్లవలెను ఎద్దువలెను ఉంటిని; ఈ చెట్టును దాని పండ్లతోకూడ నశింపజేయుదము రండి, వాని పేరు ఇకను జ్ఞాపకమునకు రాకుండునట్లు సజీవుల దేశములోనుండి వానిని నిర్మూలము చేయుదము రండి అని చెప్పుచు వారు నామీద దురాలోచనలు చేసిరని నే నెరుగకపోతిని.

19. Ego autem quasi agnus, bos ductus ad immolandum (ad mactandum) et non cognovi quod contra me cogitarent cogitationes (hoc est, inirent consilia, nempe) corrumpamus ligno panera ejus (ad verbum est, corrumpamus lignum in pane; sed dicemus post de sensu verborum) et excidamus eum e terra vivorum, et nomen ejus non memoretur amplius.

305 కాల్విన్ ఈ వచనమును ముందటిదానితో జతపరచుచున్నాడు, అయితే చాలమంది దీనిని తరువాత వచ్చుదానితో జతపరచుదురు. సెప్టువజింటులో మొదటి క్రియాపదము ఒక ప్రార్థనయై యున్నది: "ప్రభువా, నాకు తెలియజేయుము, అప్పుడు నేను తెలిసికొందును." సిరియాకు, అరబిక్ అనువాదములును అట్లే యున్నవి. వల్గేటు ఆ క్రియాపదమును మధ్యమపురుషలో తీసికొనుచున్నది: "ఓ ప్రభువా, నీవు తెలియజేసితివి" మొదలైనవి. వెనేమా కొంతవరకు కాల్విన్‌తో ఏకీభవించుచున్నట్లు కనబడుచున్నది; అతడు మొదటి వాక్యభాగమును ముందటిదానితోను, రెండవదానిని తరువాతి వచనముతోను జతపరచుచున్నాడు; ఇదే శ్రేష్ఠమైన అన్వయముగా కనబడుచున్నది. అప్పుడు ఇక్కడవలె దాని తరువాత "అప్పుడు" అను అర్థముగల {`` }אז వచ్చినప్పుడు, {{ו అనునది "ఎప్పుడు" అని అనువదింపబడవచ్చును, — నేను ఈ సంగతులను తెలిసికొనునట్లు యెహోవా నాకు తెలియజేసినప్పుడు, అప్పుడు నీవు వారి క్రియలను నాకు చూపితివి. అనగా, అతడు మునుపు వివరించినదానిని యెహోవా అతనికి తెలియజేసినప్పుడు, అనాతోతు మనుష్యుల క్రియలను లేక ఆలోచనలను కూడ ఆయన అప్పుడు అతనికి చూపెను; వాటిని అతడు తరువాత మరి విశదముగా పేర్కొనుచున్నాడు. — సం.

ప్రవక్త ఇక్కడ, నా అభిప్రాయము ప్రకారము, తనకు జరిగిన స్వంత అపకారములకు తాను ప్రతీకారము చేయలేదని చేర్చుచున్నాడు; ఏలయనగా యూదులు ఈ నెపముచేత అతని బోధను తృణీకరించి, అతడు కోపముచేత ప్రేరేపింపబడి తమ్మును కఠినముగాను తీవ్రముగాను చూచుచున్నాడని చెప్పియుండవచ్చును. నిస్సందేహముగా, తన స్వంత భావములను ఏ కొంచెమైనను ప్రబలనిచ్చువాడెవడును యథార్థముగా బోధింపలేడు; ఏలయనగా ప్రవక్త పదవికి తన్నుతాను సిద్ధపరచుకొనువాడు శరీర సంబంధమైన సమస్త మనోవికారములను విడిచిపెట్టి, నిర్మలమైనదియు, చెప్పవలెనంటే స్వచ్ఛమైనదియునైన ఆసక్తిని, ప్రశాంతమైన మనస్సును కూడ కనుపరచవలెను; తద్వారా అతడు దేవుని మహిమను, తాను ఎవరియొద్దకు బోధకుడుగా పంపబడెనో వారి రక్షణను తప్ప మరేదియు వెదకక, మరే గురియు లేనివాడై యుండవలెను. కాబట్టి స్వంత భావముల ప్రభావమునకు లోనైనవాడు తీవ్రముగా ప్రవర్తించక ఉండలేడు; కావున అతడు ప్రవక్త పదవిని గాని బోధకుని పదవిని గాని నమ్మకముగాను ప్రయోజనకరముగాను నెరవేర్చలేడు.

కావున ప్రవక్త ఇప్పుడు రెండవదిగా, తాను తన స్వంత వ్యాజ్యెమును వాదించలేదనియు, లోకులు చెప్పునట్లు తన స్వంత వ్యక్తిని లక్ష్యపెట్టలేదనియు చేర్చుచున్నాడు; ఏలయనగా యూదులు తనకు విరోధముగా ఏమి పన్నాగము పన్నిరో అతడు ఎరుగడు. ఈ రెండు వచనములను జతపరచువారు అట్లు చేయుటకు తమకు కొంత కారణమున్నదని తలంచుచున్నారు; ఏలయనగా ప్రవక్త మునుపు క్లుప్తముగా ప్రస్తావించినదానిని ఇప్పుడు మరి విస్తారముగా వివరించుచున్నాడని వారు ఊహించుచున్నారు; అయితే ఎవడైనను ఈ భాగమునంతటిని పరిపక్వముగా ఆలోచించినయెడల, యిర్మీయాకు మరియొక ఉద్దేశము ఉండెననియు, అది తన బోధకు అధికారమును సంపాదించుటయే అనియు సులభముగా గ్రహించును. యూదులు పరిశుద్ధ ప్రవక్తను అపకీర్తిపాలు చేయుటకు బహుశా రెండు విధములను వాడియుండవచ్చును: "ఓహో, నీవు సోదె చెప్పుచున్నావు!" — మనము చెప్పినట్లు, ఇప్పుడును అనేకులు ఇదే చేయుచున్నారు. కావున అతడు ఇక్కడ యూదులను దేవుని న్యాయపీఠము ఎదుటికి పిలిచి, వారు మరుగైయున్నదని తలంచినదానిని తాను వెలుగులోనికి తెచ్చుట వింత కాదనియు, ఏలయనగా అది దేవుని ఆత్మచేత తనకు బయలుపరచబడెననియు కనుపరచుచున్నాడు. క్రీస్తు కూడ ఇదే మాట చెప్పెను: "ఆత్మ వచ్చినప్పుడు లోకమునకు తీర్పుతీర్చును."

ఆ ఆత్మ అపొస్తలుల బోధయందే తప్ప కనబడలేదు; అయినను ఆయన అపొస్తలుల ద్వారా తన స్వకీయ కార్యములను జరిగించెను. అపొస్తలుడు కూడ హెబ్రీయులకు 4:12 లో దీనినే దృష్టియందుంచుకొనినట్లు కనబడుచున్నాడు; అక్కడ దేవుని వాక్యము రెండంచులుగల ఖడ్గమువంటిదై, అంతరంగ తలంపులలోనికిని మరుగైన భావములలోనికిని, మూలుగలోనికిని ఎముకలలోనికిని చొచ్చుకొనిపోయి, తలంపులను భావములను వివేచించునని అతడు చెప్పుచున్నాడు.

కాబట్టి ప్రవక్త మొదటిగా, తాను పరిశుద్ధాత్మ అధికారముతో అలంకరింపబడినవాడు గనుక సమస్త మానవ తీర్పులకు పైగా తాను ఎక్కుట వింత కాదని కనుపరచుచున్నాడు. రెండవదిగా, తాను శరీర సంబంధమైన భావములచేత కాక దేవుని విషయమైన నిర్మలమైన ఆసక్తిచేత ప్రేరేపింపబడెనని, ఏలయనగా వారి దుష్ట ఆలోచనలను తాను ఎరుగలేదని చేర్చుచున్నాడు; మరియు తాను గొఱ్ఱెపిల్లవలెను ఎద్దువలెను, లేక దూడవలెను ఉంటినని చెప్పుచున్నాడు. ఇక్కడ సముచ్చయ పదము లేదు; అందుచేత కొందరు ఆ రెండు పదములను జతపరచి, "మరియు నేను ఒక సంవత్సరపు గొఱ్ఱెపిల్లవలె ఉన్నాను" అని చెప్పుదురు; ఏలయనగా హెబ్రీయులు ఒక సంవత్సరపు గొఱ్ఱెపిల్లను {,}כבשcabesh అనియు, ఆ తరువాత పొట్టేలు అనియు పిలుతురని వారు చెప్పుచున్నారు; అయితే నా దృష్టికి ఇది బలవంతముగా లాగిన అర్థము; సముచ్చయ పదము గాని వియోజక పదము గాని అధ్యాహారముగా ఉన్నదని భావింపవచ్చును. కాబట్టి నేను వధకు (బలిగా అర్పింపబడుటకు లేక చంపబడుటకు) తేబడు గొఱ్ఱెపిల్లవలెను దూడవలెను ఉన్నాను. ఆగ్రహముచేత గాని గొప్ప దుఃఖముచేత గాని రేగిన కోపిష్ఠులు సాధారణముగా ఉండునట్లు తాను ఉగ్రుడై యుండలేదని ప్రవక్త ఇక్కడ సూచించుచున్నాడు. కావున అట్టి భావమేదియు తన్ను ప్రేరేపింపలేదని అతడు సాక్ష్యమిచ్చుచున్నాడు; ఏలయనగా వధకు తేబడు గొఱ్ఱెపిల్లకును దూడకును తనకును ఏ భేదమును లేదు.

306 ప్రాచీన అనువాదములన్నియు, టార్గుమును {{אלוף అను పదమును క్రియాజన్య విశేషణముగా గాని విశేషణముగా గాని అనువదించుచున్నవి, — సెప్టువజింటు "{ἄκακον}" అనగా "నిర్దోషమైన" అనియు; వల్గేటు "mansuetus, సాధువైన" అనియు; సిరియాకు "నిష్కపటమైన" అనియు; టార్గుము "శ్రేష్ఠమైన" లేక "ఏర్పరచబడిన" అనియు అనువదించుచున్నవి. క్రియాపదముగా వాడబడినప్పుడు ఈ పదమునకు బోధించుట, శిక్షణనిచ్చుట, నడిపించుట అని అర్థము; ఇక్కడ ఇది కర్మణి క్రియాజన్య విశేషణముగా, అనగా బోధింపబడిన, శిక్షణ పొందిన అను అర్థముగలదిగా కనబడుచున్నది; దీనిని ఇక్కడ విధేయమైన, సాధువైన లేక నిర్దోషమైన అని అనువదింపవచ్చును, — అయితే నేను — వధింపబడుటకు తేబడు సాధువైన గొఱ్ఱెపిల్లవలె నుంటిని; మరియు వారు నాకు విరోధముగా దురాలోచనలు చేసిరని నే నెరుగకపోతిని. సెప్టువజింటు చివరి మాటలను "వారు చెడ్డ తలంపు తలంచిరి" అని అనువదించి, "నే నెరుగకపోతిని" అనుదానిని ముందటి పంక్తితో ఈ విధముగా జతపరచుచున్నది, — అయితే నేను, వధింపబడుటకు తేబడు నిర్దోషమైన గొఱ్ఱెపిల్లవలె, ఎరుగకపోతిని: నాకు విరోధముగా వారు చెడ్డ తలంపు తలంచిరి. అయితే ఇతర అనువాదములలోను టార్గుములోను అన్వయము మునుపటి అనువాదము ప్రకారమే యున్నది. — సం.

విస్తరించి చెప్పుటకై అతడు, వారు నాకు విరోధముగా దురాలోచనలు చేసిరని నే నెరుగకపోతిని అని చేర్చుచున్నాడు; అనగా, ఇది నా మనస్సునకు తట్టలేదు. ప్రవక్త నిజముగా దీనిని అనుమానించియుండవచ్చును, లేక ఎరిగియుండవచ్చును కూడ; అయితే అతడు తన్నుతాను, తన ప్రాణమునైనను లక్ష్యపెట్టనివాడు గనుక, వారు దేనిని ఆలోచించి పన్నాగము పన్నిరో దానిని లక్ష్యపెట్టనంత నిష్కపటముగా తాను ప్రవర్తించెనని ఇక్కడ సాక్ష్యమిచ్చుచున్నాడు.

తరువాత అతడు, వాని రొట్టెలో కఱ్ఱను చెడగొట్టుదము అని చేర్చుచున్నాడు. ఇక్కడ విభక్తి మార్పు ఉన్నదని భావించువారు, నా తీర్పు ప్రకారము, సరిగానే తలంచుచున్నారు; ఏలయనగా అది "కఱ్ఱతో వాని రొట్టెను చెడగొట్టుదము" అని యుండవలెను; ఏలయనగా వారు విలువలేని వస్తువును గూర్చి మాటలాడినట్లు "కఱ్ఱను చెడగొట్టుదము లేక నశింపజేయుదము" అను వ్యాఖ్యానము మిక్కిలి అర్థరహితముగా ఉన్నది; దానికిని ఈ విషయమునకును సంబంధమేమి? దీనికి భిన్నముగా, లోకులు చెప్పునట్లు, అక్షరమును మనము అట్లే నిలుపుకొనినయెడల, కఱ్ఱ కుళ్లిపోవుటచేత రొట్టెలో చెడిపోవునని ప్రవక్త తలంచెనని భావింపవలసి వచ్చును; అయితే రొట్టెలోని కఱ్ఱ కుళ్లిపోయినప్పుడే తప్ప ఏ హానియు చేయదు. అయితే నిస్సందేహముగా ప్రవక్త ఇక్కడ రూపకాలంకారముగా మాటలాడుచున్నాడు; దావీదు కీర్తనలు 69:22 లో "వారు నా రొట్టెలో చేదును, నా పానములో చిరకను కలిపిరి" అని చెప్పునప్పుడు అట్లే చేయుచున్నాడు.

యిర్మీయా కూడ విలాపవాక్యములు 3:15 లో తన ఆహారము విషముతో కలుపబడెనని మొఱ్ఱపెట్టుచున్నాడు. ఈ విధమైన పోలికలు తరచుగా కనబడుచున్నవి; ఏలయనగా మనుష్యుని ఆహారమే చెడిపోయినప్పుడు, జీవమునకు ఇక ఏ ఆధారమును ఉండదు. కాబట్టి భావమేమనగా, అతని శత్రువులు ప్రవక్తయెడల క్రూరముగా ప్రవర్తించిరి; ఏలయనగా వారు విషముచేతనైనను సరే, అన్ని విధములుగా అతని నశింపజేయ వెదకిరి.

కొందరు కఱ్ఱను విషముగా తీసికొందురు, అయితే అట్లు చేయవచ్చునో లేదో నేనెరుగను. ఇక్కడ విషపూరితమైన కఱ్ఱ ఉద్దేశింపబడెనని వారు నిజముగా ఊహించుచున్నారు; అయితే ఇది మిక్కిలి సూక్ష్మమైనది. భావము కేవలము ఇదేయని నేను తీసికొనుచున్నాను: వారు "కఱ్ఱతో వాని ఆహారమును చెడగొట్టుదము" అనగా "రొట్టెకు బదులు వానికి కఱ్ఱను ఇచ్చుదము; అది తన కాఠిన్యముచేత వాని పండ్లను గాయపరచి, గొంతును పుండుపరచును; పోషణగా మారునట్లు అది జీర్ణము కానేరదు" అని చెప్పినట్లే. ఈ రొట్టెను కఱ్ఱతో చెడగొట్టుట అనగా, కఱ్ఱ తన కాఠిన్యముచేత గాని తన కుళ్లుచేత గాని ఆహారమును చెడగొట్టునట్లు చేయుటయే. ఈ అర్థములో సందిగ్ధమైనదేదియు లేదు.

ప్రాచీనులు ఈ భాగమును క్రీస్తు శరీరమునకు అన్వయించినప్పుడు అత్యంత బాలిశమైన రీతిలో దానిని వక్రపరచిరి. పోపు మతస్థులును నేటివరకు ఈ రూపకకథను గూర్చి అద్భుతముగా అతిశయించుచున్నారు, వారు దానిని అత్యంత అసంబద్ధముగా వాడుచున్నను; ఏలయనగా రొట్టె క్రీస్తు శరీరముగా మార్చబడునని, లేక వారు చెప్పునట్లు, ద్రవ్యాంతరము చెందునని దీనిచేత రుజువుచేయ వెదకుదురు; మరియు ఆరిజెను, ఐరేనియస్ మొదలైనవారిని ఉదహరించుదురు: "ఇదిగో, యిర్మీయా యొక్క ఆ వాక్యము వివరింపబడినది: వాని రొట్టెకు బదులు కఱ్ఱను పంపుదము (వల్గేటు భావము ఇదే), ఏలయనగా క్రీస్తు శరీరము సిలువవేయబడెను"; పిమ్మట వారు "ఏలయనగా ఆయన—'తీసికొని తినుడి, ఇది నా శరీరము' అని చెప్పెను" అని చేర్చుదురు. ఇది ఎంత మిక్కిలి అసంబద్ధమైనదో మనము చూచుచున్నాము; ఇది పిల్లలకు సహితము హాస్యాస్పదముగా కనబడవలెను. అయితే పోపు మతస్థుల అయథార్థతయు దుర్మార్గతయు ఎంత గొప్పదనగా, వారు సమస్త సిగ్గును విడిచిపెట్టి, ప్రాచీనుల అధికారమును మాత్రము గర్వముతో నెపముగా చూపుదురు; ఆరిజెను మూర్ఖముగాను అబద్ధముగాను ఏమి చెప్పియున్నను, దానిచేత తమ తప్పిదములు స్థిరపరచబడినయెడల చాలు, దానిని దైవోక్తివలె ఎంచవలెనని వారు కోరుదురు. అయితే ప్రవక్త క్రీస్తునకు ఛాయారూపమై యుండెనని మనము ఒప్పుకొనినను, అతడు ఇక్కడ ఆహారమును గూర్చి మాత్రమే మాటలాడుచుండగా, దీనికిని ఆయన శరీరము యొక్క పోలికకును సంబంధమేమి? తన ఆహారము విషముతోవలె చెడగొట్టబడెననియు, తన శత్రువులు తన్ను ఎంత క్రూరముగా చూచిరనగా తన ఆహారము ద్వారానే తన్ను నశింపజేయ వెదకిరనియు అతడు చెప్పినట్లే యున్నది.

పిమ్మట, సజీవుల దేశములోనుండి వానిని నిర్మూలము చేయుదము అని వచ్చుచున్నది. ఈ విధమైన వాడుక తరచుగా కనబడును: సజీవుల దేశము లేక ప్రాంతము అనగా ప్రస్తుత జీవిత స్థితి. చివరకు అతడు, వాని పేరు ఇకను జ్ఞాపకమునకు రాకుండునట్లు అని చేర్చుచున్నాడు. సంక్షేపముగా, తన శత్రువులు ఎంతటి తీవ్రమైన క్రూరత్వముతో మండిపడిరో ఈ మాటలలో వివరించవలెనని ప్రవక్త ఉద్దేశించెను; ఏలయనగా వారు కుట్రలతో గాని బహిరంగ బలాత్కారముతో గాని తృప్తిపడక, విషముచేత అతని నశింపజేసి అతని పేరును బొత్తిగా తుడిచివేయగోరిరి. తరువాత ఇట్లు వచ్చుచున్నది—

యిర్మీయా 11:20

20. అయితే సైన్యములకధిపతివగు యెహోవా, నీతినిబట్టి తీర్పుతీర్చువాడా, అంతరింద్రియములను హృదయమును పరిశీలించువాడా, నేను నీ ప్రతిదండనను వారిమీద చూతునుగాక; ఏలయనగా నా వ్యాజ్యెమును నీకే తెలియజేసియున్నాను.

20. Et, Jehova exercituum, judicans justintam, (ant, judex justitiae) scrutans (vel, inquirens) renes et cor, videam ultionem tuam de ipsis; quia tibi revelavi causam meam, (litem meam, ad verbum)

ఇక్కడ ప్రవక్త, ప్రజల భక్తిహీనత ఎంత గొప్పదనగా తాను చెవిటివారితో మాటలాడుచున్నానని గ్రహించిన పిమ్మట, తన మాటలను దేవునివైపు త్రిప్పి ఇట్లనుచున్నాడు: సైన్యములకధిపతివగు యెహోవా, గొప్ప న్యాయాధిపతివైనవాడా, అంతరింద్రియములను హృదయమును పరిశోధించువాడా, నేను నీ ప్రతిదండనను వారిమీద చూతునుగాక. ఇక్కడ ప్రవక్త తనకుతానే విరుద్ధముగా ఉన్నట్లు కనబడుచున్నాడు; ఏలయనగా లోకులు చెప్పునట్లు తన ప్రాణమును ఇష్టపూర్వకమైన బలిగా అర్పించినవానివలె, తాను గొఱ్ఱెపిల్లవలెను దూడవలెను ఉన్నానని మునుపు ప్రకటించెను; అయితే ఇక్కడ అకస్మాత్తుగా కోపము తెచ్చుకొనినవానివలె కనబడి దేవుని ప్రతిదండనకై ప్రార్థించుచున్నాడు. ఈ సంగతులు నిజముగా మిక్కిలి భిన్నముగా కనబడుచున్నవి; ఏలయనగా అతడు తన్నుతాను బలిగా అర్పించుకొనియుంటే, ఫలితము కొరకు ప్రశాంతముగా ఎందుకు కనిపెట్టలేదు? ఇంత అసంతృప్తితో ఎందుకు మండిపడుచున్నాడు? ఈ విధముగా వారిమీదికి దేవుని ప్రతిదండనను ఎందుకు రప్పించ కోరుచున్నాడు? అయితే స్వంత భావమును, సత్యముయొక్క సాత్వికము ఎన్నడును కలతపడని నిర్మలమైనదియు వివేకముగలదియునైన ఆసక్తిని మనము వేరుపరచినయెడల ఈ సంగతులు చక్కగా ఏకీభవించును. ఏలయనగా ప్రవక్త తన ప్రాణమును లక్ష్యపెట్టక, స్వంత అపకారములచేత చలింపకపోయినను, అతడు ఒక కట్టెముక్క కాడు; క్రీస్తు అవయవములన్నిటిని గూర్చి సామాన్యముగా చెప్పబడినదాని ప్రకారము, దేవుని విషయమైన ఆసక్తి అతని హృదయమును భక్షించెను: "నీ మందిరమును గూర్చిన ఆసక్తి నన్ను భక్షించియున్నది, నిన్ను నిందించువారి నిందలు నామీద పడియున్నవి." (కీర్తనలు 69:9; యోహాను 2:17; రోమీయులకు 15:3)

కాబట్టి ప్రవక్త తాను గొఱ్ఱెపిల్లవలెను దూడవలెను వధకు సిద్ధపడియున్నానని చెప్పుటచేత మునుపు సమస్త అనుమానమునుండి తన్నుతాను విడిపించుకొనెను; అయితే అయినప్పటికిని తాను దేవుని విషయమైన ఆసక్తి లేనివాడను కానని ఇప్పుడు కనుపరచుచున్నాడు. కావున "అంతరింద్రియములను హృదయమును పరిశోధించు యెహోవా, నేను నీ ప్రతిదండనను వారిమీద చూతునుగాక" అని చెప్పునప్పుడు అతడు ఈ నూతన ఉద్రేకమునకు వెల్లడి ఇచ్చుచున్నాడు.

307 అయితే శ్రేష్ఠమైన అర్థము సిరియాకు అనువాదము ఇచ్చినదే; దానిని మన అనువాదమును, గేటకర్, వెనేమా, హెన్రీ, హార్స్లీ, స్కాట్, ఆడమ్ క్లార్క్ స్వీకరించిరి, — "చెట్టును దాని ఫలముతో కూడ నశింపజేయుదము"; అనగా ప్రవక్తను అతని ప్రవచనమును. "ఈ సందర్భములో," అని హార్స్లీ చెప్పుచున్నాడు, "మనుష్యుడే చెట్టు; అతని బోధ ఫలము." అయితే ఈ మాటలలో యిర్మీయా 11:16 లో పేర్కొనబడి నాశనముతో బెదరింపబడిన "ఒలీవచెట్టు"ను గూర్చిన సూచన ఉన్నట్లు కనబడుచున్నది; యిర్మీయా శత్రువులు అతని ఉపమానమునే తీసికొని వ్యంగ్యముగా దానిని అతనికే అన్వయించుచున్నారు: "సరే, నీవు మమ్మును నాశనమునకు నియమింపబడిన ఒలీవచెట్టుతో పోల్చుచున్నావు; ఇప్పుడు మేము నిన్ను తదనుగుణముగానే చూచెదము: నీవే ఒక చెట్టువు, మేము నిన్ను నరికివేసి, నిన్నును నీవు ఫలించు సమస్త ఫలమును నశింపజేసెదము." ఈ వచనమంతటిని నేను ఈ విధముగా అనువదించుదును, — 19. మరియు నేను — వధింపబడుటకు తేబడు సాధువైన గొఱ్ఱెపిల్లవలె నుంటిని; మరియు వారు నాకు విరోధముగా ఈ దురాలోచనలు చేసిరని నే నెరుగకపోతిని: — "చెట్టును దాని ఫలముతో కూడ నశింపజేయుదము, అవును, సజీవుల దేశములోనుండి వానిని నరికివేయుదము; వాని పేరు ఇకను జ్ఞాపకము చేయబడకుండునుగాక." — సం.

నిస్సందేహముగా ప్రవక్త సమస్త శరీర సంబంధమైన భావమునుండి విముక్తుడై, మనము చదువుచున్నదానిని ఆత్మ ప్రేరేపణచేత పలికెను. కావున పరిశుద్ధాత్మయే ఈ ప్రార్థనను ఆ పరిశుద్ధ మనుష్యునికి పలికించెను గనుక, అతడు తన్నుతాను స్వేచ్ఛార్పణగా అర్పించుకొనియుండినను, తిరస్కృతులైన ప్రజల భక్తిహీనతమీద ప్రతిదండన చేయుమని న్యాయముగానే దేవుని న్యాయపీఠమునకు విజ్ఞాపన చేయగలిగెను; ఏలయనగా అతడు వారినందరిని విచక్షణ లేకుండ చేర్చలేదు, గాని దుష్టత్వమునకు తమ్మును అప్పగించుకొనినవారును మార్చుటకు శక్యముకానివారునైనవారిమీదికే దేవుని తీర్పును రప్పించ కోరెను.

తన ప్రజలకు సంభవించునని తాను ఎరిగినదానిని ప్రవక్త ప్రవచించుచున్నట్లు మనము ఎంచవచ్చుననుట నిజమే; కొందరు ఈ వివరణను ఇచ్చుచు, దీనిని ప్రార్థనగా కాక ప్రవచనముగా మాత్రమే ఎంచుదురు. అయితే వారు అసంగతి కనబడుటచేత నిష్కారణముగా భయపడుచున్నారు; ఏలయనగా ప్రవక్త తన స్వంత ప్రజల నాశనమును కోరుట అసంగతమని వారు తలంచుచున్నారు; అయితే నేను చెప్పినట్లు, పరిశుద్ధాత్మ అతని హృదయములో రగిలించిన ఆ ఆసక్తి ప్రభావముచేతను, అదే ఆత్మ పలికించిన మాటల ప్రకారమును అతడు దానిని కోరియుండవచ్చును.

అతడు దేవుని నీతియొక్క న్యాయాధిపతి అని పిలుచుచున్నాడు; యూదులు తమ వ్యాజ్యెమును సమర్థించుకొన వెదకినప్పుడు వారు అతిశయించిన వేషములను తుడిచివేసి చెదరగొట్టుటకే ఆయనను అట్లు పిలిచెను. కావున దీనిచేత వారు తమ తప్పించుకొను మార్గములచేత ఏమియు సంపాదించలేదని అతడు సూచించుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు దేవుని న్యాయపీఠము ఎదుటికి వచ్చినప్పుడు అవి పొగవలె మాయమగును.

సంక్షేపముగా, వారు దేవుని తీర్పు ఎదుట నిలువలేరని అతని భావము. పిమ్మట దేవుడు అంతరింద్రియములను హృదయమును పరిశోధించునని అతడు చేర్చుచున్నాడు. కొందరు ఊహించునట్లు తన స్వంత యథార్థతకు సాక్ష్యమిచ్చుటకు మాత్రమే కాక, వేషధారులను మేల్కొలుపుటకును అతడు ఇది చెప్పుచున్నాడు. ఏలయనగా వారు తమ దుష్టత్వమును మరుగుపరచుకొనినందున మనుష్యుల ఎదుట సురక్షితముగా నిలిచిరి గాని, దేవుని న్యాయపీఠము ఎదుటికి వచ్చినప్పుడు మరియొక విధమైన లెక్క అప్పగింపవలసి యుండునని అతడు సూచించుచున్నాడు; ఏలయనగా {,}בחןbechen అను పదము సూచించునట్లు దేవుడు వారిని పరీక్షించి శోధించును; ఆయన అంతరింద్రియములను హృదయమును, అనగా వారి అత్యంత అంతరంగ భావములను పరిశోధించును; ఏలయనగా లేఖనము అంతరింద్రియములు అనుదానిచేత మరుగైన సమస్త భావములను లేక మనోవికారములను సూచించుచున్నది.

నా వ్యాజ్యెమును నీకే తెలియజేసియున్నాను అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. తాను సమస్త ఆదరణ లేనివాడనని — అందరును తనకు విరోధముగా ఉన్నారని — అతడు చూచెను గనుక, నిస్సందేహముగా ప్రవక్త ఇక్కడ దేవుని న్యాయపీఠమునకు విజ్ఞాపన చేయుచున్నాడు. మనము మరియొకచోట చూచినట్లు, భక్తిగలవారు కొద్దిమంది నిజముగా మిగిలియుండిరి; అయితే ప్రవక్త ఇక్కడ ప్రజల సమూహమును గూర్చి మాటలాడుచున్నాడు. కావున ప్రజలలో అప్పుడు బహిరంగముగా దేవుని ఎదిరించనివాడు ఒక్కడును లేనందున, న్యాయమునకును నీతికిని సమర్థకుడెవడును లేనందున, అతడు దేవునివైపు తిరిగి, "నా వ్యాజ్యెమును నీకు తెలియజేసియున్నాను" అని చెప్పుచున్నాడు; "ప్రభువా, నా వ్యాజ్యెము ఎట్టిదో నీవెరుగుదువు; నేను వేషధారణతో ప్రవర్తించుటలేదు; ఏలయనగా నీవెరిగినట్లు నేను నిన్ను నమ్మకముగాను యథార్థముగాను సేవించుచున్నాను. ఇట్లుండగా నేను నీ ప్రతిదండనను వారిమీద చూతునుగాక" అని అతడు చెప్పినట్లే.

ఇప్పుడు, సత్యపు వెలుగును అణచివేయుటకు లోకమంతయు ఏకమైనను, ప్రవక్తలును బోధకులును నిరుత్సాహపడకూడదనియు, మనుష్యుల తీర్పుమీద ఆనుకొనకూడదనియు — ఏలయనగా అది తప్పుడు మోసకరమైన త్రాసు — తమ పదవిని నెరవేర్చుటలో స్థిరముగా కొనసాగవలెననియు, తమ పదవిని దేవునికి అంగీకారమైనదిగా చేసి ఆయన సన్నిధియందున్నట్లు దానిని నిర్వర్తించుట అను దీనితోనే తృప్తిపడవలెననియు ఈ భాగములో మనకు బోధింపబడుచున్నది. భక్తిహీనులును వేషధారులును ప్రవక్తల అధికారమును తప్పించుకొనుటకు ప్రయత్నించుచు చేయు ఉపాయములును తప్పించుకొను మార్గములును వ్యర్థమేనని కూడ మనము నేర్చుకొనవచ్చును; ఏలయనగా వారు తుదకు దేవుని న్యాయపీఠము ఎదుటికి తేబడుదురు. (308 ఈ వచనము యొక్క ఆరంభము వేర్వేరుగా అనువదింపబడినది: సెప్టువజింటు, వల్గేటు, సిరియాకు సంబోధన విభక్తిలో "ఓ ప్రభువా" అనియు; అరబిక్, టార్గుము "ప్రభువు" అనియు అనువదించుచున్నవి. శాపవచనమును గూర్చి, "నేను చూతునుగాక — {ἴδοιμι} — videam" అని అనువాదములన్నియు ఏకీభవించుచున్నవి; అయితే టార్గుములో "నేను చూచెదను" అని యున్నది; గేటకర్, వెనేమా, స్కాట్, ఆడమ్ క్లార్క్ కూడ అట్లే అనువదించుచున్నారు. క్రియాపదము భవిష్యత్కాలములో ఉన్నది; అయితే హెబ్రీలో భవిష్యత్కాలమునకు కొన్నిసార్లు విధ్యర్థకము యొక్క అర్థమేగాక ఆశీరర్థకము లేక సంభావనార్థకము యొక్క అర్థమును కలదు. అయినను ఇక్కడ భవిష్యత్కాలమే అత్యంత తగినది; ఏలయనగా "యెహోవా" కు ముందున్న {}ו అది సంబోధన విభక్తిలో ఉండుటకు అనుమతించదు. కావున వచనము ఈ విధముగా ఉండును, — 20. అయితే సైన్యములకధిపతియగు యెహోవా, నీతిగల న్యాయాధిపతి, అంతరింద్రియములను హృదయమును పరీక్షించువాడు, — నేను వారిమీద నీ ప్రతిదండనను చూచెదను; ఏలయనగా నా వ్యాజ్యెమును నీమీదనే మోపియున్నాను. "సైన్యములకధిపతియగు యెహోవా" అనునది స్వతంత్ర ప్రథమా విభక్తి — ప్రవక్తలలో మిక్కిలి సాధారణమైన వ్యక్తీకరణ రూపము. — సం.) కాబట్టి బోధకులు తమ పదవిని సరిగాను యథార్థముగాను నెరవేర్చుచుండుట మనము కనుగొనునప్పుడు, వారి బోధకు మనము లోబడితేనే గాని దేవుని తీర్పును తప్పించుకొనుట మనకు ఏ విధముగాను సాధ్యము కాదని తెలిసికొందము. మరియు ప్రవక్తలును కాపరులును స్వయముగా ఈ భాగమునుండి నేర్చుకొనవలసినదేమనగా, నేను ఇదివరకే చెప్పినట్లు, లోకమంతయు తమకు విరోధముగా నిలిచినను, వారు తమ స్థిరత్వమును విడువక, చంచలులు కాక, దేవుడు తమ వ్యాజ్యెమును అంగీకరించుట చాలునని ఎంచవలెను. తరువాత ఇట్లు వచ్చుచున్నది—

యిర్మీయా 11:21-23

21. కావున యెహోవా అనాతోతువారినిగూర్చి సెలవిచ్చునదేమనగా–నీవు మా చేతిలో చావకుండునట్లు యెహోవా నామమునుబట్టి ప్రవచింపకూడదని చెప్పుచు వారు నీ ప్రాణము తీయజూచుచున్నారు.

21. Propterea sic dicit Jehova ad viros Anathoth, qui qumrunt anitaare tuam, dieendo, Ne prophetes in horninc Jehow, et non morieris in manu nostra, (hoc est, ne moriaris manu nostra)

22. కాబట్టి సైన్యములకధిపతియగు యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా–ఇదిగో నేను వారిని శిక్షింపబోవుచున్నాను; వారి యౌవనులు ఖడ్గముచేత చచ్చెదరు, వారి కుమారులును కుమార్తెలును కరవుచేత చచ్చెదరు.

22. Propterea sic dicit Jehova exercituum, Ecce ego vlsitans (visitabo) super eos; adolescentes eorum monentur gladio, filii eorum et filiae eorum morientur fame:

23. వారిలో శేషమేమియు ఉండదు; ఏలయనగా వారి దండన సంవత్సరమందు నేను అనాతోతువారిమీదికి కీడు రప్పించెదను.

23. Et residuum non erit ipsis, (hoc est, nihil erit ipsis residuum) quia re hire faciam malum super homines Anathoth anno visitationis ipsorum (alii vertunt, annum, sod male, meo judicio)

ప్రవక్త ఇక్కడ తన స్వంత జనులమీద స్పష్టముగా ప్రతిదండనను ప్రకటించుచున్నాడు; ఏలయనగా అతడు అనాతోతు పట్టణమునకు చెందినవాడని ఈ గ్రంథారంభములో మనము చూచితిమి. ఆ పరిశుద్ధ మనుష్యుడు యెరూషలేములోనున్న రాజుతోను అతని సభికులతోను యాజకులతోను మాత్రమే పోరాడవలసి వచ్చుట కాక, తన స్వజనులతో నెమ్మదిగా జీవించుటకై ఒక మూలకు వెళ్లినప్పుడు అక్కడ సహితము అతనికి ఒక్క స్నేహితుడును లేడనియు, అందరును అతనిని శత్రువువలె హింసించిరనియు ఇప్పుడు ఈ భాగమువలన విదితమగుచున్నది. ప్రవక్త స్థితి ఎంత దీనమైనదో ఇందువలన మనము చూచుచున్నాము; ఏలయనగా అతడు ఏకాంతమును వెదకి తన స్వదేశమునకు పారిపోయినప్పుడు సహితము అతనికి విశ్రాంతి లేకపోయెను. అక్కడ సహితము అతడు సురక్షితముగా లేకపోవుట, అతడు తన ప్రవచన పదవిని నెరవేర్చిన అనేక సంవత్సరములలో దేవుడు అతనిని ఎంత కఠినముగా సాధకము చేయించి శోధించెనో అనుదానికి మనకు రుజువై యున్నది.

అనాతోతు పౌరులు ఘోరముగా పాపము చేసినందున, అతడు వారిమీద ఒక ప్రత్యేకమైన విపత్తును ప్రకటించుచున్నాడు. ప్రవక్త యెరూషలేములో దయతో చేర్చుకొనబడలేదనుట నిశ్చయమే; అంతేకాదు, మనము ఇకమీదట చూడబోవునట్లు, అక్కడ అతడు అత్యంత క్రూరులైన శత్రువులను ఎదుర్కొనెను; అయితే తన స్వదేశములో కొంత విశ్రాంతియు ఉపశమనమును దొరుకునని అతడు నిరీక్షించినప్పుడు, అక్కడ సహితము మనమిక్కడ కనుగొనునట్లే అతడు చేర్చుకొనబడెను. అనాతోతు పౌరులను నాశనముతో బెదరించుమని దేవుడు అతనికి ఆజ్ఞాపించుటకు కారణమిదే. నేడు నేను సమస్తమును ముగింపలేను.

ప్రార్థన

సర్వశక్తిగల దేవా, నీవు నీ వాక్యములో మా అనేక దుర్గుణములను పాపములను మాకు జ్ఞాపకము చేయుచున్నావు గనుక, మేము మా కన్నులను తలంపులను నీవైపు త్రిప్పుటకు నేర్చుకొని, మర్త్యుడైన యొకనితో మాకు వ్యవహారమున్నదని ఎన్నడును తలంచక, నీ తీర్పును ముందుగానే ఎదుర్కొనునట్లును; ఏ వేషధారణయు మమ్మును మోసపుచ్చకుండునట్లు మా తలంపులన్నిటిని పరిశీలించి మా భావములను శోధించుకొనుటకు మేము నేర్చుకొనునట్లును, మేము మా పాపములలో నిద్రింపక, నిజముగాను వాస్తవముగాను మేల్కొలుపబడినవారమై, నీ సన్నిధిని మమ్మును మేము తగ్గించుకొని నీ క్షమాపణను వెదకునట్లును అనుగ్రహించుము; తద్వారా మేము నిజమైన పశ్చాత్తాపముతో నీ యెదుట సాగిలపడునప్పుడు, నీ అద్వితీయకుమారుడు ఒక్కసారే మమ్మును నీతో సమాధానపరచిన ఆ బలియొక్క శక్తినిబట్టి నీవు నీ కనికరముచేత మమ్మును పాపవిముక్తులనుగా చేయుదువుగాక. — ఆమేన్.

↑