యిర్మీయా 6

యిర్మీయా 6

ఇరువది మూడవ ఉపన్యాసము

యిర్మీయా 6:1

1. బెన్యామీనీయులారా, యెరూషలేము మధ్యనుండి పారిపోవుటకు కూడుకొనుడి, తెకోవలో బాకా ఊదుడి, బేత్హక్కెరెములో అగ్నిసూచనను ఎత్తుడి; ఉత్తరదిక్కునుండి కీడును గొప్ప నాశనమును కనబడుచున్నవి.

1. Congregamini filii Benjamin e medio Jerusalem, et in Thekua clangite tuba, et Bethhacherem tollite signum; quia malum visum est ab Aquilone et afflictio magna.

ఈ ప్రవక్త శిక్ష సమీపముగా ఉన్నదని చెప్పుట మాత్రమే గాక, దానిని మన కన్నులయెదుట ఉంచినట్లు తరచుగా చూపుచున్నాడని మనము ఇదివరకే చూచియున్నాము; దానికి హేతువును కూడ మనము కనుపరచియున్నాము, — అదేమనగా, దేవుడు బెదరించునప్పుడెల్లను మనుష్యులు చెవిటివారుగా ఉండుట మాత్రమే గాక, బొత్తిగా ఆలోచనలేనివారుగా ఉందురు. గద్దింపులు వారిమీద ఏ ముద్రయు వేయవు, బెదరింపులు సహితము వారిని రేపి మేలుకొలుపుటకు చాలవు గనుక, వారియెదుట సజీవమైన వర్ణనలను ఉంచి, జరుగబోవు సంగతిని ఇప్పుడే జరుగుచున్నట్లు చిత్రించుట అవసరము. యిర్మీయా ఈ బోధనా విధానమునే కొనసాగించుచున్నాడు; అతడు బెన్యామీను గోత్రమును సంబోధించుచున్నాడు; ఏలయనగా యెరూషలేములో సగభాగము ఆ గోత్రపు సరిహద్దులోనే యుండెను; మరియు అతడు అనాతోతువాడు గనుక, ఎక్కువ స్వాతంత్ర్యముతో మాటలాడగలిగినందున, ఇతరులను కాక తన స్వజనులను బంధువులను సంబోధించుచున్నాడు. అతడు యూదులను నేరుగా గద్దించియుండినయెడల వారు అతనిని అంతగా సహించియుండకపోవచ్చును; అయితే అతడు తన పొరుగువారైన బెన్యామీను గోత్రముతో ఆరంభించుచున్నాడు గనుక, అతని గద్దింపులను సహించుట సులభతరమాయెను.

కొందరు ఈ మాటలను, "కూడుకొని పారిపోవుడి" అని గ్రహించుచున్నారు; మరికొందరు, "త్వరపడి వెళ్లుడి" అని చదువుచున్నారు; అయితే ఏ హేతువుచేతనో నేనెరుగను. ఇక్కడ పలాయనము సూచింపబడుచున్నదని నేను తలంచుటలేదు; ప్రవక్త యెరూషలేము పౌరులను వారి పొరుగువారిని, వాడుకచొప్పున, తమ శత్రువులను ఎదుర్కొనుటకు బయలుదేరుమని వ్యంగ్యముగా ప్రోత్సహించుచున్నాడని నేను ఎంచుచున్నాను; ఇది సందర్భమునుండి మనము సులభముగా నేర్చుకొనవచ్చును: యెరూషలేము మధ్యనుండి కూడుకొనుడి, అని అతడు చెప్పుచున్నాడు; అనగా, లేచి బయలుదేరుడి. మరియు అతడు వారి సుఖభోగములను పరోక్షముగా ఖండించుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు తమ తల్లి ఒడిలో పండుకొనినట్లుండిరి. గర్భములోని శిశువులవలె యూదులు ఏ అపాయమును శంకింపలేదు; వారు సుఖభోగములలో మునిగి, బొత్తిగా నిర్భయులును ఆలోచనలేనివారునై యుండిరి. కాబట్టి అతడు, "యెరూషలేము మధ్యనుండి కూడుకొనుడి" అని చెప్పుచున్నాడు.

తరువాత అతడు, తెకోవలో బాకా ఊదుడి, అని చెప్పుచున్నాడు. ఏదైన అపాయము సమీపించినప్పుడు ఆ పట్టణములో బాకా ఊదుట వారికి వాడుకయై యుండెననుటకు సందేహము లేదు; అప్పుడు యెరూషలేము పౌరులు తమ శత్రువులను ఎదిరించుటకు పెద్ద గుంపులుగా బయలుదేరిరి: ఏలయనగా ప్రవక్త సామాన్య ఆచారమును అనుసరించి, బాగుగా తెలిసిన సంగతులను గూర్చి మాటలాడుచున్నాడు. మరియు హక్కెరెము ఇంటిమీద సూచనను ఎత్తుడి, {.}הכרם అక్కడ అనేక సైన్యములు నిలుపబడియుండినందున ఈ స్థలమునకు ఆ పేరు వచ్చెననుటకు సందేహము లేదు. అక్షరార్థముగా దాని భావము ద్రాక్షతోట ఇల్లు. అది నిజముగా ఒక సంజ్ఞానామమే; అయినను దాని వ్యుత్పత్తిని జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను; ఏలయనగా ద్రాక్షచెట్లు సామాన్యముగా కొండలమీద నాటబడుచుండెను గనుక, ఈ స్థలము ఎత్తైన చోట ఉండెననియు, అక్కడనుండి చుట్టునున్న అనేకులకు సూచన ఇయ్యబడియుండవచ్చుననియు సంభావ్యముగా కనబడుచున్నది. కాబట్టి అతడు, "సూచనను ఎత్తుడి" అని చెప్పుచున్నాడు; {,}משאתmeshat అను మాట {,}נשאnesha అను దానినుండి పుట్టినది, అదియు ఇక్కడ కనబడుచున్నది: అయితే కొందరు వ్యాఖ్యాతలు దానిని అగ్నిసూచన లేక చలిమంట అని అనువదించుచున్నారు; మరికొందరు "ధ్వజము" అనియు, ఇంకను కొందరు "గోపురము" అనియు అనువదించుచున్నారు. దానిని గోపురము లేక కోట అని అనువదించువారికి తమ పక్షమున ఏ హేతువును లేదు; ఏలయనగా గోపురములు అకస్మాత్తుగా కట్టబడలేవు. అయితే నేను ఇదివరకే చెప్పినట్లు, భయమునకు ఏదైన కారణము కలిగినప్పుడెల్లను, కావలిగోపురమునుండివలె అక్కడనుండి చుట్టునున్నవారికి సూచన ఇయ్యబడెనని సంభావ్యముగా కనబడుచున్నది. కాబట్టి ఆ మాటను సూచన అను అర్థములో తీసికొనుటకే నేను మొగ్గుచున్నాను; ఏలయనగా "ధ్వజము" అను మాట మిక్కిలి సంకుచితమైనదగును. అక్షరార్థముగా అది, "ఎత్తును ఎత్తుడి" అని యున్నది. కాబట్టి "సూచన" అను మాటయే మిక్కిలి తగినది.

ఏలయనగా ఉత్తరదిక్కునుండి కీడు కనబడెను, అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. నాశనము త్వరలో ఎక్కడనుండి రాబోవుచున్నదో ప్రవక్త సూచించుచున్నాడు, అనగా కల్దీయులనుండియే; ఏలయనగా యెరూషలేమును యూదా గోత్రమంతటిని నాశనము చేయుటలో దేవుడు వారిని తన ప్రతీకారమునకు పరిచారకులుగాను అమలుపరచువారిగాను నియమించియుండెను. కాబట్టి ప్రవక్త ఉద్దేశమేమో మనము చూచుచున్నాము: తమ దుర్గుణములలో నిద్రించుచు, తమకు శిక్ష తప్పునని వాగ్దానము చేసికొనుచు, దేవుని తీర్పులన్నిటిని తృణీకరించుచున్న యూదులను అతడు ఎగతాళి చేయుచున్నాడు: "ఇప్పుడు యెరూషలేము మధ్యనుండి కూడుకొనుడి," అని అతడు చెప్పుచున్నాడు; తమ శత్రువులను ఎదుర్కొనుటకు బయలుదేరకుండ వారు పట్టణములో క్షేమముగా ఉండలేరని చెప్పినట్లున్నది: "తెకోవలో బాకా ఊదుడి;" తరువాత అతడు, "బేత్హక్కెరెము, అనగా ద్రాక్షతోట ఇంటి నివాసులు సూచనలను ఎత్తుదురుగాక; ఏలయనగా కీడును గొప్ప శ్రమయు సమీపముగా ఉన్నవి" అని చేర్చుచున్నాడు; ఎవరినుండి? కల్దీయులనుండి. ఈలాగున వారి శత్రువులను వ్రేలితో చూపినట్లు అతడు చూపినప్పుడు, ఆ ప్రవచనము నమ్మబడుటకు ఎక్కువ అవకాశము కలిగెను. తరువాత ఇది వచ్చుచున్నది, —

యిర్మీయా 6:2-3

2. సీయోను కుమార్తెను సౌందర్యవతియు సుకుమారియునైన స్త్రీతో నేను పోల్చితిని.

160 యిర్మీయా 4:6 పైని వ్రాసిన టీకను చూడుము. ఈ క్రియాపదము యొక్క భావము నిస్సందేహముగా త్వరపడుట, లేక త్వరపరచుట. సెప్టువజింటు దీనిని యిర్మీయా 4:6 లో "త్వరపడుడి" అనియు, ఇక్కడ "బలముగా ఉండుడి" అనియు అనువదించుట విచిత్రము. టార్గుము దీనిని "వలసపోవుడి," లేక తొలగిపోవుడి అని అనువదించుచున్నది. కూడుకొనుట అను భావము దానికెన్నడును లేదు. సరిగా అనువదింపబడిన ఆ పంక్తి ఇది, — బెన్యామీను కుమారులారా, యెరూషలేము మధ్యనుండి త్వరపడి వెళ్లుడి. "గుంపుగా వెనుకకు తొలగుడి" అను పదబంధమును బ్లేనీ ఎక్కడనుండి సంపాదించెనో చెప్పుట కష్టము. — సం.

161 "సూచనను ఎత్తుడి (σήμειον)" అని సెప్టువజింటును టార్గుమును చెప్పుచున్నవి; "ధ్వజమును ఎత్తుడి (vexillum)" అని వల్గేటును సిరియాకు అనువాదమును చెప్పుచున్నవి. మన ఆంగ్ల అనువాదములో పేర్కొనబడిన "అగ్ని" అను దానితో ఈ మాటకు ఏ సంబంధమును లేదు; అది రబ్బీలనుండి తీసికొనబడినది. బ్లేనీ అనువాదము, "అగ్నిసూచనను వెలిగించుడి" అని యున్నది; అయితే ఈ మాటలు అట్టి అర్థమును ఎంతమాత్రమును ఒప్పుకొనవు. ఇది ఒక సామాన్యమైన మాట, దీనిని "ఒక సూచనను ఎత్తుడి" అని అనువదింపవచ్చును; ఆ సూచన ఏలాటిదై యుండవలెనో ఏ నిర్వచనమును లేదు. — సం.

162 అక్షరార్థముగా, "ఏలయనగా ఉత్తరదిక్కునుండి కీడు కనబడుచున్నది." వల్గేటును టార్గుమును అట్లే చెప్పుచున్నవి. ఈ క్రియాపదము కాల్, నిఫాల్, హిఫిల్ రూపములలో మన ఆంగ్ల అనువాదములో "చూచు" అని అనువదింపబడినది. ఆదికాండము 19:28; న్యాయాధిపతులు 5:28; ద్వితీయోపదేశకాండము 26:15 చూడుము. అయితే ఇక్కడ కనబడునట్లు నిఫాల్ రూపములో దానిని కర్మణి ప్రయోగముగా, "కనబడుచున్నది" అని అనువదింపవచ్చును; అట్లే కీర్తనలు 85:12 లోను, పరమగీతము 6:10 లోను, మరి అనేక ఇతర స్థలములలోను అనువదింపవచ్చును. బ్లేనీ దీనిని "ముందుకు వచ్చుచున్నట్లు కనబడుచున్నది" అని అనువదించుచున్నాడు; అది ఒక వివరణాత్మక అనువాదము మాత్రమే. — సం.

2. Quietae (alii vertunt, speciosam; sed alter sensus melius quadrat, quietae igitur) et delicatae similem feci filiam Sion.

3. గొఱ్ఱెల కాపరులు తమ మందలతో ఆమెయొద్దకు వచ్చెదరు; ఆమెకు విరోధముగా చుట్టు తమ గుడారములను వేసికొనెదరు; ప్రతివాడును తన తన చోటున మేపుకొనును.

3. Super eam venient pastores et greges eorum, figent adversus eam tabernecula sua in circuitu; pascent vir ad manum suam (hoc est, quisque ad locum suum).

ప్రవక్త పుట్టిన స్థలము గొఱ్ఱెల మేపుకు సంబంధించినది గనుక, అతడు తన పెంపకమునుండి పొందిన అనేక పదప్రయోగములను నిలుపుకొనెను; ఏలయనగా దేవుడు తన సేవకులను తన ప్రజలకు బోధించుటకు నియమించినప్పుడు వారి ప్రతి స్వాభావిక వరమును వారినుండి తీసివేయలేదు. కాబట్టి ప్రవక్త ఇక్కడ తన బాల్యమందును పసితనమందును తాను గ్రహించిన భావములచొప్పున మాటలాడుచున్నాడు. సీయోను కుమార్తె, అని అతడు చెప్పుచున్నాడు, నెమ్మదిగల కన్యకవంటిది, అనగా విశ్రాంతిగా నివసించుచు సుఖమనుభవించుచున్నదానివంటిది; అయినను ఆమె అనేక అవమానములకు గురియగును, ఏలయనగా కాపరులు వచ్చి, చుట్టు తమ గుడారములను వేసికొందురు; దేశమంతయు దోపుడుకు అప్పగింపబడును. అయితే సీయోను కుమార్తె సుకుమారియు సున్నితురాలునై, నిశ్చింతగాను సంతోషముగాను నివసించుచున్న కన్యకతో పోల్చదగినదని ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడా, లేక కొంతకాలము ప్రజలకు విశ్రాంతి అనుగ్రహింపబడెనని అతని భావమా అనునది సందేహాస్పదము. ఈ రెండు వివరణల మధ్య కొంత భేదమున్నను, నిజముగా గొప్ప భేదమేమియు లేనట్లు కనబడుచున్నది.

వ్యాఖ్యాతలు చేయునట్లు {,}דמיתיdamiti అను క్రియాపదమును పోల్చుట అను అర్థములో తీసికొనినయెడల, ప్రవక్త, "యెరూషలేము స్థితిలో సుకుమారియు సున్నితురాలునైన కన్యకయొక్క రూపమును చూచుచున్నట్లు నాకు తోచుచున్నది" అని చెప్పినట్లే యుండును. ఈలాగున యిర్మీయా తన పేరట మాటలాడుచున్నాడు. అయితే ఈ వాక్యమును దేవునికి అన్వయించుట మరి తగినది, — అనగా ఆయన సీయోను కుమార్తెను కొంతకాలము నెమ్మదిగా ఉంచి, ఆమె శత్రువులతో ఆమెకు సమాధానము అనుగ్రహించెను గనుక ఆమె నిశ్చింతగాను సంతోషముగాను జీవించెను.

ఈ రెండు అభిప్రాయములు భిన్నమైనవైనను, విషయము మాత్రము దాదాపు ఒక్కటే. యూదులు దేవుడు తమకనుగ్రహించిన నెమ్మదిని బొత్తిగా దుర్వినియోగము చేసినందున, వారి అతిశయమైన మందత్వము నిమిత్తము ప్రవక్త ఇక్కడ వారిని ఖండించుచున్నాడనుటకు సందేహము లేదు. తరువాత తమ ప్రశాంతత నిత్యము నిలుచునని తలంచుటలో వారు మిక్కిలి ఆలోచనలేనివారును బుద్ధిహీనులునై యుండిరని అతడు నిరూపించుచున్నాడు; ఏలయనగా అది దేవుని అనుగ్రహమే, అదియు కొంతకాలము మాత్రమే. కాబట్టి యూదులు ఆ దినమువరకు సుకుమారియైన కన్యకవలె ఉండిరని అతడు చెప్పుచున్నాడు. ఏలయనగా పది గోత్రముల దేశము పాడుచేయబడి, అందరును చెరలోనికి తోలివేయబడినను, యూదా రాజ్యము క్షేమముగా నిలిచియుండెను. వారు నిజముగా శత్రువులచేత దోచుకొనబడిరి గాని, తమ సహోదరులతో పోల్చినయెడల వారు మిక్కిలి దయగా చూడబడిరి. కాబట్టి వారు సుకుమారియు సున్నితురాలునైన కన్యకవలె ఉండిరని అతడు చెప్పుటకు హేతువు ఇదే.

అయితే తరువాత అతడు, కాపరులు వచ్చెదరు, మొదలగునవి అని చేర్చుచున్నాడు; అనగా, దేవుడు ఇంతవరకు యూదులను విడిచిపెట్టి, శత్రువుల దాడులను అడ్డగించెను గనుక వారు తమ్మును తాము మోసపుచ్చుకొనుటకు ఏ ఆధారమును లేదు; ఏలయనగా ఇప్పుడు కాపరులు వచ్చెదరు. అతడు అదే రూపకాలంకారమును కొనసాగించుచున్నాడు; "కాపరులు," తమ మందలతో కూడ "వచ్చెదరు," అని అతడు చెప్పుచున్నాడు; అనగా సైన్యాధిపతులు తమ బలగములతో వచ్చెదరు. అయితే ప్రవక్త ఇక్కడ తాను పుట్టిన పట్టణమును దృష్టియందుంచుకొని, కాపరుల భాషను వాడుచున్నాడని నేను మీకిదివరకే జ్ఞాపకము చేసియున్నాను. కాబట్టి కాపరులు తమ మందలతో వచ్చెదరు; తమ గుడారములను వేసికొందురు, ప్రతివాడును తన చోటున మేపుకొనును, అని చెప్పుటలో, యెరూషలేమంతయు శత్రువుల వశములో ఎంతగా ఉండునంటే ప్రతివాడును తన భాగమును లేక తన వంతును స్వేచ్ఛగా ఏర్పరచుకొనునని అతని భావము; ఏలయనగా ఏదైన భయమున్నప్పుడు కాపరులు ఒకరికొకరు సహాయము చేసికొనుటకై తమ మందలను ఒక్కచోట కూర్చుకొందురు; అయితే సమస్తమును తమ వశములో ఉన్నప్పుడు, వారు తమ ఇష్టముచొప్పున ఇటు అటు తిరుగుదురు. కాబట్టి ఈ స్వేచ్ఛాచరణము, యూదులకు ఏ బలమును ఉండదనియు, ఏ సహాయముచేతను వారు ఆదుకొనబడరనియు, కాపరులు పట్టణమంతటిని చుట్టుముట్టి దానిని ముట్టడివేయుదురనియు సూచించుచున్నది: ప్రతివాడును, అని అతడు చెప్పుచున్నాడు, తన చోటున ఉండును. తరువాత ఇది వచ్చుచున్నది, —

163 కాల్విన్, మన ఆంగ్ల అనువాదముతో కలిసి, ఈ వచనములో వల్గేటును సిరియాకు అనువాదమును అనుసరించెను. సెప్టువజింటును టార్గుమును రెండును చాల భిన్నముగా ఉన్నవి. మొదటిది, "సీయోను కుమారీ, నీ ఔన్నత్యము తీసివేయబడును" అని యున్నది; రెండవది, "సౌందర్యవతియు సుకుమారియునైనదానా, నీ మార్గములను నీవెట్లు చెరుపుకొంటివి? కాబట్టి సీయోను సమాజము సిగ్గుపడుచున్నది" అని యున్నది. అరబీ అనువాదము సెప్టువజింటువంటిదే, అయితే అది "ఔన్నత్యము" (τοὕψος) అనుటకు బదులుగా "గర్వము" అని యున్నది. కొందరు మొదటి రెండు మాటలను నామవాచకములుగా ఎంచి, ఈ వచనమును ఈలాగు అనువదించిరి, — ఒక మేతస్థలమునకును మనోహరమైన నివాసమునకును సీయోను కుమార్తెను నేను పోల్చితిని. గేటకరును లౌతును ఈ అభిప్రాయము వైపు మొగ్గిరి. అయితే ఇక్కడ వాడబడిన క్రియాపదమునకు పోలిక అను అర్థమున్నప్పుడెల్లను దాని తరువాత ఒక విభక్తిప్రత్యయము వచ్చునని బ్లేనీ చెప్పినది సత్యము. అంతేగాక మొదటి రెండు మాటలు నామవాచకములు కావు, విశేషణములే; వాటి రూపము, ముఖ్యముగా రెండవదాని రూపము, దీనిని స్పష్టముగా కనుపరచుచున్నది. {}דמיתי అను ఈ క్రియాపదమునకు వివిధ స్థలములలో తలంచుట, లెక్కించుట, ఎంచుట, భావించుట అను అర్థము కలదు; అది సంగతులను ఒకదానితో ఒకటి పోల్చుటవలన కలుగు ఫలితము. న్యాయాధిపతులు 20:5; ఎస్తేరు 4:13; కీర్తనలు 48:9 చూడుము. యెహెజ్కేలు 32:2 లో ప్రస్తుత వచనమువంటి ఒక వాక్యభాగము కలదు, అయితే అక్కడ క్రియాపదము నిఫాల్ రూపములో ఉన్నది; దాని అక్షరార్థ అనువాదము ఈలాగున ఉండునని నేను ఎంచుచున్నాను: "జనములలో కొదమసింహమువని నీవు ఎంచబడితివి," లేక తలంపబడితివి. ఈ వచనము యొక్క అక్షరార్థ అనువాదము ఈలాగున ఉన్నది, — ఇంటియందే నివసించునదిగాను సుకుమారిగాను సీయోను కుమార్తెను నేను ఎంచితిని. దేవుడు ఆమెను ఆలాగున ఎంచెను. ఆమె ఇతర జనములవలె సంచారముచేయునది కాదు; దేవుడే స్వయముగా ఆమెకు ఒక నివాసమును నియమించెను; మరియు సుకుమారియైనవారివలె ఆమె సమస్త వాత్సల్యముతో పోషింపబడి ఆదరింపబడెను. అయితే ఆమె పాపముల నిమిత్తము, తరువాతి వచనములో చెప్పబడినట్లు, పరదేశులు వచ్చి ఆమె ఇంటిని స్వాధీనపరచుకొని, ఆమె సుఖభోగములను ఆమెకు లేకుండ చేయుదురు. — సం.

యిర్మీయా 6:4-5

4. ఆమెతో యుద్ధము చేయుటకు సిద్ధపడుడి; లెండి, మధ్యాహ్నమందు బయలుదేరుదము. అయ్యో మనకు శ్రమ! దినము గతించుచున్నది, సాయంకాలపు నీడలు పొడుగగుచున్నవి.

4. Sanctificate super eam proelium; surgite et ascendamus meridie: vae nobis, quia inclinavit dies, quia extensae sunt umbrae vespertinae.

5. లెండి, రాత్రియందు బయలుదేరి దాని నగరులను పాడుచేయుదము.

5. Surgite et ascendamus noctu, et demoliamur palatia ejus.

ప్రవక్త ఇక్కడ తాను స్వీకరించిన ఉపమానమును విడిచిపెట్టుచున్నాడు; ఏలయనగా అతడిప్పుడు కాపరులను గూర్చి మాటలాడుట లేదు గాని, శత్రువులు గొప్ప బలముతో వచ్చి, పట్టణమును యూదయ యావత్తును ఉగ్రముగా ఎదిరించి పాడుచేయుచున్నట్లు స్పష్టముగా వర్ణించుచున్నాడు. అతడు మునుపు యుద్ధమును ప్రకటించుచున్న దేవుని దూతవలె యుండెను; అయితే ఇప్పుడు ఒక విధమైన వ్యక్తీకరణముచేత, కల్దీయులు యుద్ధము చేయుటకు ఒకరినొకరు ప్రోత్సహించుకొనుచున్నట్లు వారిని ప్రవేశపెట్టుచున్నాడు. ఆమెకు విరోధముగా యుద్ధమును ప్రతిష్ఠించుడి, అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. హెబ్రీయులు ఈలాగుననే మాటలాడుదురు; ఏలయనగా అన్ని యుగములలోను యుద్ధములు ఒక గంభీరమైన ఆచారముతో ప్రకటింపబడెనని మనకు తెలియును. ఏ యుద్ధమును అకస్మాత్తుగా ఆరంభింపరాదనియు, న్యాయమైన హేతువు లేనిదే ఆయుధములను పట్టరాదనియు ఈ భావమును దేవుడు సమస్త జనములలో నాటియుంచెననుటకు సందేహము లేదు: ఏలయనగా యుద్ధప్రకటన, వారు న్యాయమైనవియు అవసరమైనవియునైన కారణముల నిమిత్తమే తప్ప ఒకరితో ఒకరు పోరాడుటలేదని సాక్ష్యమిచ్చెను. యుద్ధములు తరచుగా తొందరపాటుతోను న్యాయమైన కారణములు లేకుండను ఆరంభింపబడినవనుట నిజమే; అయినను క్రూరత్వమునకు లోనైనవారికిని, లేక లోకమును కలవరపరచి ఇతరులను బాధించుటకు ఆశచేత నడిపింపబడువారికిని సాకు లేకుండ చేయుటకై, ఈ ఆచారము నిలిచి వాడుకలో కొనసాగవలెనని దేవుని చిత్తమై యుండెను.

కాబట్టి యుద్ధమును ప్రతిష్ఠించుడి అను ఈ పలుకుబడికి హేతువు ఇదే; అది వారు ఒక గంభీరమైన ఆచారముచేత న్యాయమైన యుద్ధమును ప్రకటించి చాటించినట్లే యున్నది. మన భాషలో మనము Sommez-la అని చెప్పునట్లు, ఆమెకు విరోధముగా యుద్ధమును ప్రతిష్ఠించుడి, అని ప్రవక్త చెప్పినప్పుడు సామాన్య వాడుకచొప్పుననే మాటలాడెను.

164 ఈ వచనములోని రెండవ క్రియాపదమునకు ముందు ఒక {or{ו లేక ఒక {}י లోపించియున్నదని స్పష్టముగా కనబడుచున్నది. సెప్టువజింటును సిరియాకు అనువాదమును ,{}ו తోను, టార్గుము .{}י తోను చదువుచున్నవి. మూడవ క్రియాపదమైన ;{}רעו విషయములోను అదే సంగతి; అయితే ఇక్కడ ,{}ו కలిగియున్న రెండు వ్రాతప్రతులు కలవు; సెప్టువజింటును సిరియాకు అనువాదమును టార్గుమును వాటితో ఏకీభవించుచున్నవి. అప్పుడు అనువాదము ఈలాగుండును, — ఆమెయొద్దకు కాపరులును వారి మందలును వచ్చెదరు, ఆమె దగ్గర చుట్టు తమ గుడారములను వేసికొందురు, ప్రతివాడును తన సరిహద్దులో మేపుకొనును. "ఆమెకు విరోధముగా గుడారములను వేయుట" అనునది తగనిదిగా కనబడుచున్నది: {}על అను విభక్తిపదమునకు విరోధముగా అను అర్థముతోపాటు దగ్గర లేక సమీపమున అను అర్థము కూడ కలదు. మరియు {}יד అను మాటకు సరియైన అర్థము స్థలము కాదు, ప్రక్క లేక సరిహద్దు. మన ఆంగ్ల అనువాదములో అది తరచుగా స్థలము అని అనువదింపబడినది నిజమే. సంఖ్యాకాండము 2:17; ద్వితీయోపదేశకాండము 23:12; యెషయా 56:5, 11 చూడుము; యెషయా 57:8 లో "తావు" అని యున్నది. ప్రాచీన అనువాదములు భిన్నముగా ఉన్నవి; ఆ మాట గ్రహింపబడలేదని కనబడుచున్నది. సెప్టువజింటు దానిని "తన చేతిచేత" అనియు, వల్గేటు "తన చేతిక్రింద ఉన్నవారు" అనియు, టార్గుము "తన పొరుగువాడు" అనియు అనువదించుచున్నవి. — సం.

తరువాత శత్రువుల సంసిద్ధతయు, అవును, వారి నమ్మశక్యముకాని వేగమును వచ్చుచున్నది; ఏలయనగా వారు మిక్కిలి వేగముగలవారని అతడు చూపుచున్నాడు: లెండి, మధ్యాహ్నమందు ఎక్కిపోదము.

అయితే ఒక పట్టణముమీద దాడిచేయుటకు వచ్చువారు సామాన్యముగా ఉదయముననే ఆలాగు చేయుదురు. ఎండ తీవ్రముగా ఉన్నప్పుడు అది తగిన సమయము కాదు, ఏలయనగా సూర్యుని వేడిమి దేహమును బలహీనపరచును. రాత్రి వచ్చినప్పుడు, అనుకోని అనుకూలత ఏదైన తటస్థించితేనే తప్ప, శత్రువులు విశ్రమింతురు: అయితే సేదదీర్చుకొనిన తరువాత వారు యుద్ధము చేయుటకు నూతన బలముతో వేకువనే లేతురు; వారు ప్రాకారములమీదికి ఎక్కుదురు, లేక ఇతర విధములచేత పట్టణముమీద దాడిచేయుదురు, లేక యుద్ధయంత్రములచేత గోడలను పడగొట్టుదురు: అయితే ఒక పట్టణముమీద దాడిచేయవలసియున్నప్పుడు మధ్యాహ్నమందు పనిని ఆరంభించుట ఎంతమాత్రమును వాడుక కాదు. కాబట్టి దేవుని తీర్పు ఎంతగా పండియుండెనంటే, కల్దీయులు పట్టణపు గోడలయొద్దకు వచ్చిన తరువాత కొన్ని గడియలైనను వేచియుండరని ప్రవక్త సూచించుచున్నాడు. లెండి, మధ్యాహ్నమందు ఎక్కిపోదము.

తరువాత అతడు, అయ్యో మనకు శ్రమ, దినము వాలిపోయెను, సాయంకాలపు నీడలు పొడుగాయెను, అని చేర్చుచున్నాడు. అతడు సైనికుల భాషను వాడుచున్నాడు; ఏలయనగా సైనికులు చాలమట్టుకు క్రూరులును అనాగరికులునై యుందురనియు, ఎన్నడును మితమైన మాటలు పలుకరనియు మనకు తెలియును. "అయ్యో మనకు శ్రమ!" అను మాట ఎల్లప్పుడును వారి నోటనుండును, లేక దేవునికైనను మనుష్యులకైనను నిందాకరమైన మరి ఏవో మాటలను వారు వాడుదురు. కాబట్టి ప్రవక్త సైనికుల మాటలనే వ్యక్తపరచుచున్నాడు; ఏలయనగా యూదులు బొత్తిగా నిద్రించుచున్న వారి భ్రమలను చెదరగొట్టుటకై, అతడు కల్దీయులను వర్ణించుచు, నేను చెప్పినట్లు, ఆ దృశ్యమును ఇప్పుడే జరుగుచున్నట్లు యూదులకు చిత్రించుచున్నాడు. కాబట్టి అయ్యో మనకు శ్రమ! దినము ఇప్పటికే వాలిపోయెను, సాయంకాలపు నీడలు ఇప్పటికే పొడుగాయెను: అవి సామాన్యముకంటె ఎక్కువగా వాలిపోయెనని "మిక్కిలి" అను మాటను చేర్చినవారు ప్రవక్త భావమును తప్పుగా గ్రహించిరి. అతడు, "ఇప్పటికే రాత్రి సమీపించెను, మనమెందుకు మానవలెను? ఒక్క క్షణములో పట్టణమును పట్టుకొనునంత ఉధృతమైన దాడి మనమెందుకు చేయకూడదు?" అని చెప్పినట్లే యున్నది. ఈ మాటల నిజమైన భావము ఇదే.

తరువాత అతడు, లెండి, రాత్రియందు ఎక్కిపోదము, అని చేర్చుచున్నాడు; అనగా, "మనము ఆరు గడియలలో పట్టణమును పట్టుకొనలేము గనుక, (మధ్యాహ్నమునుండి రాత్రివరకు ఆరు గడియలు; ఏలయనగా వారు పగటిని పండ్రెండు గడియలుగా విభజించిరి, మొదటి గడియ సూర్యోదయమున ఆరంభమాయెను, పండ్రెండవ గడియ పగటిని ముగించెను,) కాబట్టి మనము ఆరు గడియలలో పట్టణమును పట్టుకొనలేము గనుక, రాత్రియందు దానిమీద దాడిచేయుదము." వారి శత్రువుల అతిశయమైన ఉత్సాహము ఇక్కడ ఎంత సజీవముగా వర్ణింపబడినదో మనము చూచుచున్నాము; ఏలయనగా దేవుని మరుగైన శక్తిచేత వారు ముందుకు త్రోయబడిరి; యిర్మీయా వ్యక్తపరచుటకు ఉద్దేశించినది ఇదే. తరువాత అతడు ఇది చేర్చుచున్నాడు, —

యిర్మీయా 6:6

6. సైన్యములకధిపతియగు యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా–చెట్లను నరికి యెరూషలేమునకు ఎదురుగా దిబ్బ కట్టుడి; దండింపబడవలసిన పట్టణము ఇదే; దాని మధ్యను అంతయు బలాత్కారమే.

6. Quia sic dicit Jehova exercituum, Excidite ligna et fundite super Jerusalem aggerem (alii vertunt, balistam; sed nomen aggeris hic melius convenit;) ipsa est urbs visitationis (hic variant interpretes, et quidem exercitati in lingua Hebraea sic depravant sensum ut piqeat referre quid ipsi ausi sunt scribere,) tota oppressio (vel, rapina; nam {}עשקsignificat rapere, rapina ergo) in medio ejus.

165 ఈ రెండు వచనములు యెరూషలేము వైపు నడచుచున్న శత్రువుల మాటలుగా కనబడుచున్నవి. మనుష్యులు ఏ దిక్కునుండియైనను ఒక ముఖ్యపట్టణమునకు వెళ్లునప్పుడు అది ఎల్లప్పుడును ఎక్కిపోవుటయే. తమ ప్రయాణములో వారు మధ్యాహ్నమువరకు ({{ב ను ఆలాగు అనువదింపవచ్చును) ఎక్కిపోవలెనని ఒకరినొకరు ప్రోత్సహించుకొనిరి, అయితే వారు పట్టణమును చేరకమునుపే దినము వాలిపోయెను; అప్పుడు రాత్రియందు తమ ప్రయాణమును కొనసాగించవలెనని ఒకరినొకరు ప్రోత్సహించుకొనిరి, — ఆమెకు విరోధముగా యుద్ధము ప్రకటించుడి: లెండి, మధ్యాహ్నమువరకు ఎక్కిపోదము. — అయ్యో మనకు శ్రమ! దినము వాలిపోయెను, సాయంకాలపు నీడలు పొడుగాయెను: లెండి, రాత్రియందు ఎక్కిపోయి, ఆమె నగరులను పాడుచేయుదము. చివరి మాట సెప్టువజింటులో "పునాదులు" అనియు, — వల్గేటులో "ఇండ్లు" అనియు, — టార్గుములో "నగరులు" అనియు అనువదింపబడినది. ప్రాచీన అనువాదములు తరచుగా ఎంత అజాగ్రత్తగా చేయబడెనో అనుటకు ఇది ఒక ఉదాహరణ. "యుద్ధమును ప్రతిష్ఠించుట" అనగా దానిని సిద్ధపరచుట కాదు గాని, కాల్విన్ చెప్పునట్లు, ఒక గంభీరమైన ఆచారముచేత దానిని ప్రకటించుట. — సం.

పట్టణమునకును యూదయ యావత్తునకును సమీపమైన విపత్తు ఎందుకు కాచియుండెనో దాని కారణమును ప్రవక్త ఇప్పుడు సూచించుచున్నాడు. రెండు కార్యములు చేయవలసియుండెను: యూదులు ప్రవక్తల బెదరింపులన్నిటిని లక్ష్యపెట్టనంతగా తమ ఆలోచనలేమిలో తమ్మును తాము కఠినపరచుకొనిరి గనుక, ఈ మందత్వమును బయలుపరచి గద్దించుట అవసరమాయెను. ప్రవక్త ఇంతవరకు చేసినది ఇదే. అయితే చేయవలసిన రెండవ కార్యమేమనగా, తాము కల్దీయులతోనైనను ఇతర జనములతోనైనను కాదు గాని, తాము చాలకాలమునుండి యుద్ధము జరిగించుచున్న దేవునితోనే వ్యవహరింపవలసియున్నదని యూదులకు తెలియజేయుట. కాబట్టి ప్రవక్త, అప్పుడు సమీపముగా ఉన్న విపత్తును తన స్వజనుల కన్నులయెదుట ఉంచిన తరువాత, దేవుడే దానికి కర్తయని ఇప్పుడు చూపుచున్నాడు.

సైన్యములకధిపతియగు యెహోవా ఈలాగు సెలవిచ్చుచున్నాడు. తాము మిక్కిలి ఉత్సాహముతోను మిక్కిలి ధైర్యముతోను పోరాడినయెడల తమ శత్రువులను జయింపగలమని వారు తలంచకుండునట్లు, అతడు ఇక్కడ దేవుని తీర్పును వారికి జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు దేవుని జయింపలేరు. కాబట్టి సైన్యములకధిపతియగు దేవుడు ఈలాగు సెలవిచ్చుచున్నాడు; అతడు, "కల్దీయులు నిజముగా గొప్పవియు బలమైనవియునైన తమ సైన్యములను తీసికొని వచ్చెదరు; అయితే ఇప్పుడు పోరాటము, మీరు ఇంత తరచుగాను ఇంత చాలకాలమునుండియు ఇంత మొండిగాను కోపము పుట్టించిన దేవునితోనే యుండును" అని చెప్పినట్లున్నది.

కాబట్టి సైన్యములకధిపతియగు దేవుడు ఇప్పుడు ఈలాగు సెలవిచ్చుచున్నాడు, — చెట్లను నరకుడి; అనగా, "కల్దీయులు తమంతట తామే మీమీద దాడిచేయరు గాని, వారు దేవుని నిమిత్తము పోరాడుదురు, జీతమునకు కుదిరిన సైనికులవలె ఆయనను సేవింతురు." దేవుడు బాకా ఊదుననియు, తనకిష్టమైన వారినెల్లను ఈలవేసి పిలిపించుననియు మనము మరియొకచోట చూచినట్లే, కల్దీయులు దేవుని అధికారము క్రిందను ఆయన ధ్వజము క్రిందను యుద్ధము జరిగించెదరని ఆయన ఇప్పుడు కూడ చెప్పుచున్నాడు. కాబట్టి చెట్లను నరికి దిబ్బ కట్టవలెనని దేవుడు వారికి ఆజ్ఞాపించెను. యుద్ధయంత్రములు కఱ్ఱతో చేయబడెనని మనకు నిజముగా తెలియును; అయితే స్పష్టముగా కనబడుచున్నట్లు ఇక్కడ మిక్కిలి తగిన మాట దిబ్బయే.

అది దండనకు గురియగు పట్టణము, అని తరువాత వచ్చుచున్నది. యూదులు తమ దుర్గుణములలో దాదాపు కుళ్లిపోయియుండిరి గనుక, దేవుడు మిక్కిలి కఠినముగా వ్యవహరించినను వారియెడల న్యాయముగానే వ్యవహరించునని యిర్మీయా ఇక్కడ చూపుచున్నాడు; ఈ హేతువుచేతనే అతడు దానిని దండనకు గురియగు పట్టణము అని పిలుచుచున్నాడు. కాబట్టి ఈ మాటలను, "అది పాడుచేయబడునట్లు," లేక, "అది పాడుచేయబడియున్నది," అని అనువదించువారు భావమును అపార్థము చేసికొనుచున్నారు; నిజముగా వారు ఆకాశమునైనను భూమినైనను ముట్టుటలేదు, ఏలయనగా వారు ప్రవక్త ఉద్దేశమును ఆలోచింపక, మాటలమీదనే నిలుచుచున్నారు. అయితే దేవుడు చాలకాలము దీర్ఘశాంతము చూపి, శిక్షను నిలిపియుంచెను గనుక, దేవుని సహనమువలన అది మరి మరి భ్రష్టమైనందున ఇక సహింపలేనంతగా ప్రతీకారపు సమయము పండువరకు ఆయన వేచియుండెను గనుక, యెరూషలేము దండనకు గురియగు పట్టణమని పిలువబడెననుట నిశ్చయము. అది, అని అతడు చెప్పుచున్నాడు, దండనకు గురియగు పట్టణము; అనగా, "అతిశయమైన ప్రతీకారపు సమయము ఇప్పుడు వచ్చియున్నది; ఏలయనగా మారుమనస్సునకు ఏదైన నిరీక్షణ ఉన్నదేమో చూచుటకు నేను సమస్త విధములను ప్రయత్నించితిని; అయితే అది బొత్తిగా దిద్దుబాటుకు అతీతమైనదని నేనిప్పుడు కనుగొనుచున్నాను. కాబట్టి అది దండనకు గురియగు పట్టణము; దాని నాశనము ఇక ఎంతమాత్రమును నిలుపుదల చేయబడదు."

నేను ఇదివరకే చెప్పినట్లు, యూదులు చేయుటకు ఎల్లప్పుడును సిద్ధముగా ఉండిన ఆ ఫిర్యాదులన్నిటిని ప్రవక్త ఇక్కడ ముందుగానే అడ్డగించుచున్నాడు; ఏలయనగా ఏదైన కాఠిన్యము కనబడినప్పుడు వారు సణుగుచు, "దేవుడు మనయెడల క్రూరముగా వ్యవహరించుచున్నాడు; ఆయన నిబంధన ఎక్కడ? ఆయన మనకు వాగ్దానము చేసిన ఆ తండ్రివంటి దయ ఎక్కడ?" అని చెప్పుట వారికి వాడుక. యూదులు ఈలాగున దేవునితో వాదించుట వాడుకయై యుండెను గనుక, అది దండనకు గురియగు పట్టణమనియు, దానిలో ఒక భాగము మాత్రమే కాక దానియంతయు అట్టిదేననియు ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు. కాబట్టి దానిలో పవిత్రమైనదేదియు లేదు గనుక, అది ఇక ఎంతమాత్రమును విడిచిపెట్టబడదని అతడు చెప్పుచున్నాడు: మరియు అతడు ఒక విధమైన దుష్టత్వమును చేర్చుచున్నాడు; అయితే భాగమును చెప్పి సమస్తమును సూచించుచు, (మరియొకచోట, యిర్మీయా 7:11 లో, చెప్పబడినట్లు) యెరూషలేము దొంగల గుహయై యుండెనని అతని భావము: కాబట్టి అది దోపుళ్లతో నిండియుండెననియు, బలాత్కారము దాని అంతరంగములోనే యుండెననియు అతడు చెప్పుచున్నాడు. తరువాత ఇది వచ్చుచున్నది, —

యిర్మీయా 6:7

7. ఊట తన నీళ్లను ఉబుకజేయునట్లు అది తన చెడుతనమును ఉబుకజేయుచున్నది; బలాత్కారమును దోపును దానిలో వినబడుచున్నవి; దుఃఖమును గాయములును నిత్యము నా సన్నిధిని ఉన్నవి.

7. Sicuti scaturire facit puteus aquas suas (hoc est, sicuti scaturiunt aquae ex fonte, vel, puteo,) sic scaturire fecit malitiam suam; violentia et deceptio (aut, vastatio) audita fuit in ea coram facie mea assidue, dolor et percussio (alii vertunt, plagam; sed nomen percussionis melius convenit.)

ప్రవక్త గత వచనములో తాను చెప్పినదానిని విస్తరించుచున్నాడు; ఏలయనగా బలాత్కారము దాని మధ్యను నివసించెను గనుక యెరూషలేము దొంగల గుహయై యుండెనని అతడు ఒక విధమైన దుష్టత్వమును పేర్కొనుటచేత చూపియుండెను. అయితే ఇప్పుడు అతడు ఒక పోలికచేత తన మునుపటి మాటను విస్తరించి, బలాత్కారమును హింసయు వినాశనమును దుఃఖమును దెబ్బలును ఊటనుండి నీళ్లవలె ప్రవహించెనని చెప్పుచున్నాడు. ఒక స్థలమునుండి అనేక దుర్గుణములు బయలువెడలినను, తరువాత పశ్చాత్తాపము కలుగుట సాధ్యమే; అయితే మనుష్యులు మానక, దుర్గుణములమీద దుర్గుణములను కుప్పలుగా పోగుచేయునప్పుడు, వారు దుష్టత్వముతో ఉబ్బిపోయి, దానిని అణచుకొనలేక దానితో పగిలిపోవుచున్నారని అప్పుడు కనబడును: వారు ఎల్లప్పుడును ఉబుకుచు తన నీళ్లను తనలో ఉంచుకొనలేని ఊటవంటివారు. కాబట్టి ప్రవక్త ఉద్దేశమేమో మనము చూచుచున్నాము.

{,}בורbur అను మాటకు ఊట అని అర్థము, మరియు {,}בארbar అను మాటకు కూడ ఊట లేక బావి అని అర్థము; అవి నిస్సందేహముగా పర్యాయపదములే: కాబట్టి ఆ రెంటి మధ్య భేదము చూపి, మొదటిది నీళ్లను పట్టుకొనునదే గాని ఉబుకుట లేని తొట్టి అని చెప్పు హెబ్రీయులలో మిక్కిలి పండితుడైన ఒకని పొరపాటు దీనినుండి స్పష్టమగుచున్నది. ఇది అసత్యమని ప్రవక్త మాటలనుండి కనబడుచున్నది; ఏలయనగా తొట్టి నీళ్లను బయటికి ఉబుకజేయదు.

అయితే బోధింపబడిన విషయమును గూర్చి చూచినయెడల, ప్రవక్త ఉద్దేశము ఇదియేనని మనము చాలినంతగా గ్రహించుచున్నాము, — ఊటనుండి నీళ్లు ఎడతెగక ప్రవహించునట్లు, యూదులు తమ దుర్గుణములకు తమ్మును తాము ఎంతగా అప్పగించుకొనిరనగా, వారు కీడు చేయుటకు ఎల్లప్పుడును ఏదో ఒక క్రొత్త మార్గమును కల్పించుచుండిరి; మరియు నేను చెప్పినట్లు, దుష్క్రియలకు విరామము లేనప్పుడు, అన్యాయములకు ఎడతెగకుండునప్పుడు, మనుష్యులు ఎల్లప్పుడును తమ దుర్గుణములలో మునిగియుండునప్పుడు, ఆ జనము ఏమాత్రమును దిద్దుబాటు పొందజాలనిదని అది ఒక రుజువైయున్నది; మరియు తమ దుష్టత్వము అంత ఘోరమైనదని యూదులు కాదనలేకపోయిరి గనుక, ప్రవక్త మరల దేవుని నామమును ధరించి, బలాత్కారములు వినబడినవి, దెబ్బలు నా యెదుట నున్నవి అని చెప్పుచున్నాడు; "వారు తప్పించుకొను మాటలవలన ఏమియు సంపాదింపరు, ఏలయనగా మనుష్యుల యెదుట వారు నూరు సాకులు చెప్పినను, వారు దేవుని న్యాయపీఠము ఎదుటికి వచ్చినప్పుడు అవి వారికి పూర్తిగా నిష్ప్రయోజనములగును" అని ఆయన చెప్పినట్లున్నది. మరియు ఆయన dymt, tamid, ఎల్లప్పుడును, అను క్రియావిశేషణమును మరల చేర్చుచున్నాడు; అది నీళ్లు నిత్యము ప్రవహించుటకు సరిపోలుచున్నది. (166 చివరి రెండు పంక్తులను ఈ విధముగా అనువదింపవచ్చును, — ఆమె, అనగా శిక్షింపబడవలసిన పట్టణము, అది సమస్తము; దాని మధ్యను బలాత్కారమున్నది. {is{הפקד అను క్రియ Niphal యొక్క అసమాపక రూపము (infinitive). కొందరు, బహుశా కారణము లేకపోలేదు, మొదటి పంక్తిని "ఏలయనగా సైన్యములకధిపతియగు యెహోవా ఈలాగు సెలవిచ్చియున్నాడు" అని అనువదించిరి. — సం.) ఇది అనుసరించుచున్నది —

యిర్మీయా 6:8

8. యెరూషలేమా, నా మనస్సు నీయొద్దనుండి తొలగిపోకుండునట్లును, నేను నిన్ను పాడుగాను నివాసులులేని దేశముగాను చేయకుండునట్లును బోధను అంగీకరించుము.

8. Erudire Jerusalem, ne discedat (vel, avellatur) anima mea abs to; ne ponam to desertum (vel, solitudinem) et terram inhabitabilem (hoc est, quae non habitatur.)

యెరూషలేము యొక్క కీడులకు ఏ ఔషధమును లేదన్నట్లు ప్రవక్త మాటలాడినను, దేవునితో సమాధానము వెదకుమని అతడు దానిని హెచ్చరించుచు, బాగుపడజాలని మనుష్యులను ఆయన నామమున సంబోధించుచున్నాడు. కాబట్టి దేవుడు తన ఉగ్రత యొక్క మధ్యమార్గమున ఆగి, "ఏమి చేయవలెను? నేను ఏర్పరచుకొనిన పట్టణమును నేను నాశనము చేయుదునా?" అని చెప్పుచున్నట్లే యిది యున్నది. కాబట్టి అతడు ఇక్కడ దేవునికి ఒక తండ్రి హృదయమును ఆరోపించుచున్నాడు; అనేక ఇతర స్థలములలోను మనము దీనిని కనుగొనుచున్నాము: దేవుడు తన ప్రజలను శిక్షించుటలో అంత్య కాఠిన్యమునకు పోవుటకు ఇష్టములేనివానివలె కనబడెను.

"ఇప్పుడు నా శత్రువులమీద నేను ప్రతికారము చేసికొందును" అని ఆయన యెషయా ద్వారా చెప్పుచున్నాడు. (యెషయా 1:24)

ఆయన వారిని శత్రువులని పిలిచెను, అదియును న్యాయముగానే; ఏలయనగా ముందు చెప్పబడినట్లు, వారు ఆయనకు విరోధముగా యుద్ధము చేయుట మానలేదు; అయితే ఆయన దుఃఖముతో మాటలాడెను: "అయ్యో! నేను నా శత్రువులమీద ప్రతికారము చేసికొనవలెనా; సాధ్యమైనయెడల నేను వారిని ఇష్టపూర్వకముగా విడిచిపెట్టుదును." దేవుడు నిజముగా దుఃఖమునకుగాని పశ్చాత్తాపమునకుగాని లోనగువాడు కాడు; అయితే ఆయన వర్ణింపశక్యముకాని మంచితనము ఇట్టి మాటలవిధానము ద్వారా తప్ప మరి ఏ విధముగాను మనకు వ్యక్తపరచబడజాలదు. అట్లే ఈ స్థలమునందును దేవుడు తన్నుతాను అణచుకొనుచున్నట్లు మనము చూచుచున్నాము; ఏలయనగా శీఘ్రముగా గోడలెక్కుడని, గోపురములను పడద్రోయుడని, పట్టణమంతటిని నాశనము చేయుడని ఆయన ఇంతకుముందు శత్రువులకు ఆజ్ఞాపించియుండెను; అయితే ఇప్పుడు పశ్చాత్తాపపడినవానివలె, యెరూషలేమా, బోధను అంగీకరించుము అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు; అనగా, "మనము ఇంకను సమాధానపడలేమా?" ఇది కోపపడిన ఒక తండ్రి నడవడివంటిది; అతడు తన కుమారుని శిక్షింపనుద్దేశించియు, తన అసంతోషమును మితపరచుకొని, కాఠిన్యముతో కొంత సహనమును కలుపవలెనని కోరును. కాబట్టి బోధను అంగీకరించుము; అనగా, "నీవు కోరినయెడల సమాధానమునకు ఇంకను అవకాశమున్నది; నీవు ఇంతవరకు నాకు కోపము పుట్టించిన ఆ మూర్ఖత్వమును విడిచిపెట్టుటకు నీవు సమ్మతించుచున్నట్లు కనుపరచుకొనినయెడల, ప్రతిగా నేనును తండ్రినని నిరూపించుకొందును."

ప్రవక్తల బెదిరింపుల ఉద్దేశము ప్రజలు తమ పాపములను తెలిసికొని, దీనులై క్షమాపణ వేడుకొనునట్లు వారిని నడిపించుటయేనని ఎంతమాత్రమును సందేహము లేదు; ఏలయనగా అవిశ్వాసులు బాగుపడదగినవారో కారో దేవుడు దానిద్వారా పరీక్షించుటకు గాక మరి దేనికొరకు వారు బెదిరింపబడిరి?

భ్రష్టులైనవారు దేవునికి తెలియబడియున్నారనియు, దేవుడు వారి మొండితనమును ఎరుగనివానివలె వారి హృదయములలో ఏమున్నదో పరీక్షింపను వెదకను అక్కరలేదనియు చెప్పుట నిజమే; అయితే నేను ఇంతకుముందే చెప్పినట్లు, దేవుడు ఇక్కడ మనుష్యుల రీతిగా మాటలాడుచున్నాడు: మరియు బోధ యొక్క అంతము ఏదో, అనగా మనుష్యులను పశ్చాత్తాపమునకు నడిపించుటయేనని ఆయన కనుపరచుచున్నాడు; క్షమాపణ మరియు సమాధానము గూర్చిన నిరీక్షణను వారికి ఇయ్యకుండ ఇది జరుగనేరదు. ఈ విధముగా ప్రవక్త తాను ఇంతవరకు యూదులను అంత భయంకరముగా ఏ ఉద్దేశముతో బెదిరించెనో, అనగా తుదకు వారిని పశ్చాత్తాపమునకు నడిపించుటకేనని ఇక్కడ క్లుప్తముగా కనుపరచుచున్నాడు.

167 ఈ వచనమును అక్షరశః అనువదించినయెడల ఈలాగుండును: — 7. ఊట తన నీళ్లను పైకి ఉబుకజేయునట్లు, ఆమె తన దుష్టత్వమును పైకి ఉబుకజేయుచున్నది: బలాత్కారమును దోపుడును ఆమెయందు వినబడుచున్నవి; గాయపరచుటయు కొట్టుటయు నిత్యము నా యెదుట నున్నవి. మొదటి క్రియ Hiphil లో ఉన్నది, రెండవది Huphal లో ఉన్నది. "బలాత్కారము" కనబడిన క్రియ; "దోపుడు" లేక కొల్లగొట్టుట దాని లక్ష్యము లేక ప్రేరణ; "గాయపరచుట" దాని ఫలితము; "కొట్టుట" దాని కారణము. ప్రవక్తలు గమనించిన విషయములను తెలుపు విధానము తరచుగా ఇట్టిదైయుండును. బ్లేనీ చివరి రెండు మాటలను "రోగమును కొట్టుటయు" అని అనువదించి, ఆ రెండు మాటలు ఒక Hendiadis అనియు, "దెబ్బలవలన కలిగిన రోగము" అని వాటి భావమనియు చేర్చుచున్నాడు. ఈ క్రమమునకు నిజమైన కారణము పైన చెప్పబడినదే: లేఖనములో సాధారణముగా జరుగుదానిని అది అనుసరించుచున్నది; తరచుగా కనబడునది ముందుకు సాగు క్రమము కాదు, వెనుకకు సాగు క్రమమే. సెప్టువాజింటును టార్గుమును ఈ వచనమును సందర్భమునకు పూర్తిగా విరుద్ధమైన విధముగా విచిత్రముగా అనువదించినవి; ఇతర అనువాదములును అంతకంటె మేలైనవి కావు. హెబ్రీ పాఠము చాలినంత స్పష్టముగా ఉన్నది. — సం. 168 లేక, "హెచ్చరిక పొందుము," లేక, "దిద్దుబాటు పొందుము." Niphal లోని ఈ క్రియ మరి నాలుగు స్థలములలో కనబడుచున్నది, లేవీయకాండము 26:23; కీర్తనలు 2:10; సామెతలు 29:19; యిర్మీయా 31:18, మరియు దిద్దుబాటు పొందుట, బోధింపబడుట, సరిదిద్దబడుట, శిక్షింపబడుట అని అనువదింపబడినది. అది గద్దింపును అంగీకరించి దిద్దుబాటు పొందుటతో సమానము. — సం.

నా ప్రాణము నీయొద్దనుండి పెరికివేయబడకుండునట్లు. ఇక్కడ దేవుడు తాను ఇంకను ప్రేమచేత అణచుకొనబడుచున్నానని మరింత స్పష్టముగా కనుపరచుచున్నాడు. మరియొక స్థలములో మనము గమనించిన ఒక పోలికను ఆయన నిస్సందేహముగా సూచించుచున్నాడు; ఏలయనగా దేవుడు తన సంఘమునకు భర్త యొక్క పాత్రను వహించుచున్నాడు; కాబట్టి భర్త తన భార్యయెడల కలిగియుండు ఆ ప్రేమను తాను ఇంకను విడిచిపెట్టలేదని ఆయన కనుపరచుచున్నాడు. ఏలయనగా భర్త తన భార్యవలన తీవ్రముగా నొచ్చుకొనినప్పుడు, తన దాంపత్యప్రేమను వెంటనే విసర్జింపలేడు; ఈ విధమైన భావము కొంతైనను ఎల్లప్పుడును నిలిచియుండును. మరియు దేవుడు దయయందు భర్తలందరిని మించినవాడని నాలుగవ అధ్యాయములో మనము చూచితిమి; ఏలయనగా అక్కడ ఆయన ఇట్లనుచున్నాడు, "విడిచిపెట్టబడిన భార్య మరియొక భర్తను సంపాదించుకొనినప్పుడు, మొదటివాడు ఆమెను మరల చేర్చుకొనునా? వేశ్యా, నాయొద్దకు తిరిగిరమ్ము, జారిణీ వ్యభిచారిణీ, నాయొద్దకు తిరిగిరమ్ము, నిన్ను క్షమించుటకు నేను సిద్ధముగా ఉన్నాను." దేవుడు ఇక్కడ అనుసరించునదియు అదే విధానము, "యెరూషలేమా, నా ప్రాణము నీయొద్దనుండి పూర్తిగా తొలగిపోకుండునట్లు బోధను అంగీకరించుము;" "నేను ఇప్పుడు కోపముగా ఉన్నను, నీ విశ్వాసఘాతుకమును తిరుగుబాటును కఠినముగా శిక్షింపవలెనని తీర్మానించుకొనినను, నీవు తిరిగివచ్చినయెడల నేను నీతో ఇంకను సమాధానపడుదును" అని ఆయన చెప్పినట్లున్నది. మరియు నేను నిన్ను పాడైన దేశముగాను, నివాసులులేని దేశముగాను చేయకుండునట్లు, అని చేర్చబడియున్నది

సంక్షేపముగా, దేవుడు తన ప్రజలవలన ఎంత తీవ్రముగా నొచ్చుకొనినను, క్షమాపణ నిరీక్షణ ఇంకను ఉండెనని ప్రవక్త ఈ వచనములో కనుపరచుచున్నాడు; ఏలయనగా ప్రజలు తిరిగి, తమ పాపములను దీనముగా ఒప్పుకొని, ఆయన కటాక్షమునకు తిరిగి రావలెనని వెదకినయెడల, ఆయన వారియెడల కటాక్షముగలవాడై యుండును. ఇది అనుసరించుచున్నది —

యిర్మీయా 6:9

9. సైన్యములకధిపతియగు యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా–ద్రాక్షచెట్టు పండ్లను ఏరునట్లు ఇశ్రాయేలులో శేషించినవారిని వారు బొత్తిగా ఏరుదురు; ద్రాక్షపండ్లు ఏరువాడు చేయునట్లు గంపలలోనికి నీ చెయ్యి మరల త్రిప్పుము.

9. Sic dicit Jehova exercituum, Racemando racemabunt quasi vitem reliquias Israel; reduc (vel, redire fac) manum tuam quasi vindemiator ad canistra (alii vertunt, ad ramos.)

ఇంతకుముందు చెప్పిన మాటను దేవుడు ఇక్కడ స్థిరపరచుచున్నాడు; యూదులు లెక్కచేయని అంత దుఃఖకరమును విషాదకరమునైన దృశ్యమును చూచుటకు తాను భయపడుచున్నానని ఆయన చెప్పినట్లున్నది. ఆలస్యముగానైనను, పశ్చాత్తాపపడుమని తాను యూదులను హెచ్చరించుట వ్యర్థము కాదని ఆయన పిమ్మట కనుపరచుచున్నాడు, ఏలయనగా వారి విపత్తులు ఎంత భయంకరములైయుండునో ఆయన ముందుగానే చూచెను. కాబట్టి ఆయన, సైన్యములకధిపతియగు యెహోవా ఈలాగు సెలవిచ్చుచున్నాడు, ఏరుచు వారు ఏరుదురు, అని చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా ఇక్కడి మాట ద్రాక్షపంట కోయుట అని కాదు, ద్రాక్షకోత తరువాత పరిగె ఏరుట, grapiller, అని అర్థమిచ్చుచున్నది. కోత తరువాత బీదలు వెంబడివచ్చి, పొలములో ఏమియు మిగులకుండువరకు అక్కడక్కడ వెన్నులు ఏరుకొనునట్లే, ద్రాక్షకోతలలోను పరిగె ఏరుట జరిగినప్పుడు ఏమియు మిగులదు. కాబట్టి బీదలకొరకు ఏమైనను మిగిలియుండునట్లు, ద్రాక్షతోటలలో పరిగె ఏరవలదని దేవుడు ధర్మశాస్త్రములో నిషేధించెను. (లేవీయకాండము 19:10; ద్వితీయోపదేశకాండము 24:21.) అయితే ఇక్కడ ఆయన, "ద్రాక్షచెట్టువలె ఏరుచు వారు ఏరుదురు" అని చెప్పుచున్నాడు; ఆయన ప్రజలను గూర్చి కాదు, శేషమును గూర్చి మాటలాడుచున్నాడు.

పది గోత్రములు కొల్లగొట్టబడియుండెను, తుదకు వారి దేశమంతయు పాడుచేయబడియుండెను, వారిలో అనేకులు చెరలోనికి కొనిపోబడిరి, అయితే కొందరు కొంతకాలము దాగుకొనుటకు స్థలములు వెదకుకొనియుండిరి: మరియు వారు పరిగెవంటివారని ఆయన చెప్పుచున్నాడు: "కొన్ని ద్రాక్షపండ్లు మిగిలియున్నను, అవియు వెంబడి పోవును" అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. (169 లేక, "నా ప్రాణము నీయొద్దనుండి బలవంతముగా తీసివేయబడకుండునట్లు." ఆ క్రియకు తోలుట, త్రోయుట, బలవంతపెట్టుట అని అర్థము. ప్రాచీన అనువాదములును మన అనువాదమును అనువదించినట్లు "తొలగిపోవుట" అనునది మిక్కిలి బలహీనమైనది, ఆ భావమును కాదు; బ్లేనీ అనువదించినట్లు "విముఖమగుట" అనునది ఇంకను హీనమైనది. కాల్విన్ గమనించుచున్న ప్రకారము, తాను ఏర్పరచుకొనిన ప్రజలను విడిచిపెట్టుటకు దేవునికి ఉన్న అయిష్టతను అది సూచించుచున్నది. — సం.) సంక్షేపముగా, ఇశ్రాయేలీయులకు, అనగా పది గోత్రములకు ఎంతగా తెలియునో అంతగా యూదులకును ఇదివరకే తెలిసియున్న దేవుని ప్రతికారమును ప్రవక్త వారియెదుట ఉంచుచున్నాడు: అయినను దేవుని ప్రతికారము ఇంకను సంపూర్ణము కాలేదని, ఏలయనగా ఇంకను కొందరు, ఒక పరిగె, మిగిలియున్నారని అతడు కనుపరచుచున్నాడు: "అట్లయితే మీకు ఏమి సంభవించును? నిజముగా ఏమి! మీ సహోదరులు కొల్లగొట్టబడుట మీరు చూచితిరి, వారును వారి పిల్లలును వధింపబడుట మీరు చూచితిరి; సకలవిధములైన క్రూరత్వము వారియెడల జరిగింపబడుట మీరు చూచితిరి; అయినను ఇశ్రాయేలు నామము తుడిచివేయబడి, వారి దేశము ఇప్పుడు విడువబడి పాడైన తరువాతను, దేవుడు ఇంకను శేషమును శిక్షించును, మరియు ఆయన తీర్పు శీఘ్రముగా వారిని పట్టుకొనుట మీరు చూచెదరు; దౌర్భాగ్యులారా, మీరు ఇంకను దేనికొరకు ఎదురుచూచుచున్నారు? ఎన్నటికిని అంతముకాని మీ మందత్వము ఎంత గొప్పది? ఇట్టి అవకాశము మీకు ఇయ్యబడినప్పుడు దేవునితో సమాధానపడుటకు మీరేల వెదకరు?"

కాబట్టి ఇప్పుడు ప్రవక్త ఉద్దేశమును మనము గ్రహించుచున్నాము. పిమ్మట ఆయన, ద్రాక్షపండ్లు కోయువానివలె గంపలలోనికి నీ చెయ్యి మరల త్రిప్పుము అని చెప్పుచున్నాడు; అనగా, "ద్రాక్షపండ్లు కోయువారిని చూడుము, వారు ఒకరినొకరు ప్రేరేపించుకొనుచున్నారు; కాబట్టి వారు అన్నిటిని ఏరుకొనువరకు, ద్రాక్షచెట్టుమీద ఒక్క పండైనను మిగులకుండువరకు, తమ గంపలయొద్దకు ఎల్లప్పుడును తిరిగి వచ్చుచుండుటవలన పరిగె ఏరుటకు అంతము లేదు."

ప్రార్థన

సర్వశక్తిగల దేవా, నీవు దయతో మమ్మును పశ్చాత్తాపమునకు ఆహ్వానించుచు, నీ ఉగ్రత యొక్క దృష్టాంతములను మా యెదుట ఉంచుటవలన మమ్మును ప్రేరేపించుచున్నావు గనుక, — మేము మూర్ఖముగా అవిధేయులమై నిలువక, నీకు లోబడువారముగాను విధేయులముగాను మమ్మును మేము కనుపరచుకొనునట్లును, ఈ విధముగా నీవు నీ పూర్వప్రజలకు బెదిరించిన ఆ భయంకరమైన కాఠిన్యమునకు మేము లోనుకాకుండ, పూర్వము నీవు వారిమీద ప్రకటించిన ఉగ్రతను ముందుగానే తప్పించుకొనునట్లును అనుగ్రహించుము; మరియు పాపులు యథార్థహృదయముతోను కపటములేకయు నీయొద్దకు తిరిగివచ్చునప్పుడెల్ల నీవు వారికి ఎల్లప్పుడును కటాక్షముగల తండ్రివైయున్నావని మేము అనుభవపూర్వకముగా తెలిసికొనునట్లు, మేము భక్తిగల హృదయముతో నీయొద్దకు తిరిగివచ్చుదుముగాక; మన ప్రభువైన యేసుక్రీస్తు ద్వారా.

ఇరువది నాలుగవ ఉపన్యాసము

యిర్మీయా 6:10

10. వారు వినునట్లు నేనెవరితో మాటలాడుదును? ఎవరికి సాక్ష్యము పలుకుదును? ఇదిగో వారి చెవులు సున్నతిలేనివి, వారు ఆలకింపలేకయున్నారు; ఇదిగో యెహోవా వాక్యము వారికి నిందాస్పదమాయెను; అది వారికి ఇష్టము లేదు.

10. Ad quem loquar? et quem contestabor ut audiant? Ecce incircumcisa auris eorum, et non poterunt attendere; ecce verbum Jehovae fuit illis opprobrio? non acquieverunt in eo (hoc est, non oblectati sunt; {}ףפחsignificat capere oblectationem, Ils n'y ont prins nul plaisir.)

170 బ్లేనీ యొక్క అనువాదము ఇది, — ద్రాక్షపండ్లు ఏరువానివలె నీ చెయ్యి మరల గంపలవైపు త్రిప్పుము. "అనగా, నీ చేతిలోనికి మరల తీసికొని, సమకూర్చుట లేక పరిగె ఏరుట అను పనిని క్రొత్తగా ఆరంభించుము." అతడు దీనిని కల్దీయులకు దేవుడు చెప్పిన మాటగా తీసికొనుచున్నాడు; దానియందు మిగిలియున్న నివాసులను చెరగా కొనిపోవుటకు మాటిమాటికి తిరిగిరావలెనని వారు హెచ్చరింపబడుచున్నారు. అయితే ఇది ద్రాక్షపండ్లు కోయువాడు తన చేతిని గంపలయొద్దకు త్రిప్పు ఉపమానముతో సరిపడదు. వారు పట్టుకొనిన లేక ఏరుకొనినవారిని భద్రముగా కాపాడుమని ఇచ్చిన ఆజ్ఞగా ఇది కనబడుచున్నది; ద్రాక్షపండ్లు కోయువాడు ఒక పండునుగాని గెలనుగాని తెంపినప్పుడు, కొనిపోబడుటకై దానిని ఒక గంపలో భద్రముగా ఉంచునట్లే. ఇక్కడ "చెయ్యి" అనునది చేయి పట్టుకొనియుండు దానికి, అనగా ద్రాక్షపండ్లకు లేక గెలలకు బదులుగా ఉంచబడినది. కాబట్టి "ద్రాక్షపండ్లు కోయువానివలె, నీవు ఏరుకొనుదానిని గంపలలో దాచిపెట్టుము" అని ఆయన చెప్పినట్లే యిది యున్నది. యూదులు నాశనము చేయబడుటకు కాదు, చెరలోనికి కొనిపోబడుటకే సమకూర్చబడిరి. ఇక్కడి సూచన ఇదియేనని కనబడుచున్నది, — ద్రాక్షపండ్లు కోయువానివలె నీ చెయ్యి మరల గంపలవైపు త్రిప్పుము. అనగా, నీవు సమకూర్చుదానిని పారవేయక, ద్రాక్షపండ్లను అందుకొనుటకు చాపబడిన చెయ్యి తాను ఏరుకొనినదానిని గంపలలోనికి తిరిగి తెచ్చునుగాక. వల్గేటు, "ద్రాక్షపండ్లు కోయువానివలె నీ చెయ్యి అతని గంపవైపు త్రిప్పుము (converte)" అని యున్నది. సెప్టువాజింటు, "ద్రాక్షపండ్లు కోయువానివలె అతని గంపవైపు మీరు తిరుగుడి ({ἐπιστρέψατε})" అని యున్నది. సిరియాక్ అనువాదము వల్గేటువంటిదే, అయితే దానిలో "గంప" అనుదానికి బదులుగా "పరిగె ఏరుట" అని యున్నది. అరబిక్ అనువాదము సెప్టువాజింటుతో సరిపోలుచున్నది. టార్గుములో అర్థముకాని ఒక వివరణ ఉన్నది. — సం.

తాను ప్రజలను దిద్దుబాటు చేయుటకు ప్రయత్నించుచు ఇక ఎంతమాత్రమును ప్రయాసపడుటకు కారణము లేదని ప్రవక్త ఇక్కడ కనుపరచుచున్నాడు, ఏలయనగా అతడు చెవిటివారితో మాటలాడెను. యూదులు పశ్చాత్తాపపడినయెడల దేవుడు వారితో సమాధానపడుటకు ఇంకను సిద్ధముగా ఉన్నాడని, మన నిన్నటి ఉపన్యాసము ప్రకారము, అతడు ఇంతకుముందు చెప్పియుండెను; అయితే ఇప్పుడు తన్ను గూర్చి మాటలాడుచు, తన మాటలు పూర్తిగా వ్యర్థమాయెనని అతడు చెప్పుచున్నాడు.

కాబట్టి వింతైన లేక అనుకోని విషయమును గూర్చి అడుగునట్లు అతడు ఒక ప్రశ్న అడుగుచున్నాడు. నేను ఎవరితో మాటలాడుదును? ఎవరికి సాక్ష్యము పలుకుదును? అని అతడు అనుచున్నాడు. నిన్న మనము కనుగొనినట్లు, అతడు పశ్చాత్తాపపడుమని ప్రజలను నిజముగా హెచ్చరించియుండెను: అయితే వీటన్నిటిలో ఏ విరుద్ధతయు లేదు; ఏలయనగా తనచేతనైనంతమట్టుకు ప్రజల రక్షణను భద్రపరచవలెనని అతడు కోరెను. దేవుడే దీనిని ఆజ్ఞాపించియుండెను; మరియు నిన్న చెప్పబడినట్లు, బోధింపబడిన ప్రకారము, ఆయన ప్రజలతో సమాధానపడకపోవుట ఆయన దోషము కాదని సాక్ష్యము పలుకబడవలెనని ఆయన చిత్తమైయుండెను.

కాబట్టి ఈ భాగమంతయు ఏకీభవించుచున్నదని ఇప్పుడు మనము చూచుచున్నాము; ఏలయనగా ప్రజలు బాగుపడదగినవారో కారో కనుగొనుటకు ప్రయత్నించుటలో యిర్మీయా తన పదవిని నెరవేర్చెను; అయితే వారి మొండితనము ఏ ఔషధమునకును తావియ్యనంతటిదని అతడు చూచినప్పుడు, ఆశ్చర్యపడినవానివలె, నేను ఎవరితో మాటలాడుదును? ఎవరికి సాక్ష్యము పలుకుదును? అని కేకవేయుచున్నాడు. దాని భావమేమనగా, ప్రజలు భక్తిహీనతకు ఎంతగా అప్పగించుకొనిరనగా, ప్రవక్తలు వారిని దిద్దుబాటు చేయుటకు ప్రయత్నించుచు తమ ప్రయాసను వ్యర్థముగా వెచ్చించిరి. మరియు మొదటి వాక్యభాగమును అతడు మరియొకదానిచేత స్థిరపరచుచున్నాడు, ఎవరికి సాక్ష్యము పలుకుదును? తమకు స్పష్టముగా బోధింపబడిన దానిని మాత్రమే గాక, అంతకంటె మిక్కిలి గొప్ప శక్తిగల గంభీరమైన సాక్ష్యములను కూడ వారు తిరస్కరించిరని అతడు సూచించుచున్నాడు. వారి దుష్టత్వము ఏ ఔషధముచేతను స్వస్థపరచబడజాలదనియు, వారు స్పష్టమైన సత్యమును గంభీరమైన హెచ్చరికలను తిరస్కరించుట మాత్రమే గాక, గంభీరమైన సాక్ష్యములను కూడ మూర్ఖముగా ఎదిరించిరనియు అతని భావము.

వారు వినునట్లు, అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. తాను తన పదవిని నమ్మకముగా నెరవేర్చినను, యూదులందరు చెవిటివారైయుండిరి గనుక, తన ప్రయాస ఏ ఫలమును లేనిదాయెనని అతడు సూచించుచున్నాడు.

కాబట్టి అతడు, ఇదిగో, వారి చెవి సున్నతిలేనిది అని చేర్చుచున్నాడు. ఈ అలంకారము ప్రవక్తలలో సర్వసాధారణము. సున్నతిలేని చెవి అనగా సమస్త సత్యబోధను తిరస్కరించునది. సున్నతిలేని హృదయము అనగా మూర్ఖమైనదియు తిరుగుబాటుగలదియు. అయితే దీనికి కారణమును మనము గ్రహింపవలెను: సున్నతి విధేయతకు ఒక సాక్ష్యమైయుండెను గనుక, బోధకు లొంగనివారిని, దేవుని భయమంతటిని మతభావమంతటిని విసర్జించి, తమ దురాశలను కోరికలను అనుసరించువారిని లేఖనము సున్నతిలేనివారని పిలుచుచున్నది. అయితే ఈ విధముగా పిలువబడుట యూదులకు మిక్కిలి అయిష్టముగా ఉండెను; ఏలయనగా సున్నతి వారికి సామాన్యముకాని నమ్మికకు ఆధారమిచ్చెను, అది దత్తపుత్రత్వమునకు సూచనయు ముద్రయునైయుండెను గనుకను, దానిద్వారా తాము దేవుని పరిశుద్ధ ప్రజలని పిలువబడునట్లు ఇతర జనములనుండి వేరుపరచబడితిమని వారు ఎరిగియుండిరి గనుకను.

అయితే వారు ఆయన చిత్తమునకు విధేయులైయుందుమని వాగ్దానము చేసినప్పుడు దేవునియెడల విశ్వాసఘాతుకముగా ప్రవర్తించిరి గనుక, వారిని హృదయమునందును చెవులయందును సున్నతిలేనివారని పిలుచుటద్వారా ప్రవక్త ఈ వ్యర్థమైన అహంభావమును వారినుండి తొలగించెను.

దాని అంతము లక్ష్యపెట్టబడనప్పుడు బాహ్యసూచన తనంతట తాను ఏమియు కాదు. సున్నతిద్వారా తన పూర్వప్రజలను తనకు ప్రతిష్ఠించుకొనవలెనని దేవుని చిత్తమైయుండెను: అయితే వారు కనబడు సూచనతో మాత్రమే తృప్తిపడినప్పుడు, ఇక సారాంశము లేకపోయెను, దేవుని నిబంధన అపవిత్రపరచబడెను. ఈ దినమున బాప్తిస్మము విషయములోను ఇదే జరుగుచున్నది; క్రైస్తవులుగా ఎంచబడగోరువారు దానిని గూర్చి అతిశయించుదురు, అదే సమయములో వారు దేవుని భయమును ఏమాత్రమును కనుపరచరు, వారి జీవితమంతయు బాప్తిస్మము యొక్క నిజస్వభావమును తుడిచివేయుచున్నది. కాబట్టి వారు పరిశుద్ధమైనదానిని అపవిత్రపరచుచున్నారు గనుక దేవదూషకులని స్పష్టమగుచున్నది. ఈ కారణమువలననే పౌలు సున్నతి యొక్క అక్షరమును [అనగా బాహ్యాచారమును], సారాంశములేని సూచన అని పిలుచుచున్నాడు. (రోమీయులకు 2:27.) అట్లే ఈ దినమున దాని ఉద్దేశమును లక్ష్యపెట్టని అపవిత్రులందరిలో బాప్తిస్మము అక్షరమని పిలువబడవచ్చును: ఏలయనగా మనము క్రీస్తు అవయవములమై యుండి, ఆయన ఆత్మచేత ఏలబడుచు మన శరీరేచ్ఛలను విసర్జించవలెనను షరతుమీదనే దేవుడు మనలను తన సంఘములోనికి చేర్చుకొనుచున్నాడు. అయితే బాప్తిస్మము యొక్క ముసుగుక్రింద దేవునిని అపవాదితో జతపరచుటకు మనము వెదకినప్పుడు, అది మిక్కిలి అసహ్యమైన దేవదూషణయగును. యూదుల మూఢమైన అహంకారము అట్టిదైయుండెను. ఈ కారణముచేతనే ప్రవక్తలు వారిని హృదయములయందును చెవులయందును సున్నతిలేనివారని తరచుగా నిందించిరి: "మీరు దేవుని పరిశుద్ధ ప్రజలు; దీనికి రుజువు చూపుడి: మీరు సున్నతి పొందితిమని నిజముగా అతిశయించుచున్నారు; నిశ్చయముగా చిన్న చర్మపుపొరను కోసివేయుట దేవునిని తృప్తిపరచదు; మీ హృదయములును చెవులును సున్నతి పొందినవని కనుపరచుడి: అయితే మీ హృదయములలో సున్నతిలేమి నిలిచియున్నది, మీ చెవులలోను అది నిలిచియున్నది; కాబట్టి మీరు అన్యజనులే."

కాబట్టి ఇప్పుడు ప్రవక్త భావమును, మరియు లేఖనము హృదయముల యొక్కయు చెవుల యొక్కయు సున్నతిలేమిని గూర్చి ఇంతగా మాటలాడుటకు కారణమును మనము చూచుచున్నాము; అది ఇదియే, — తమ దత్తపుత్రత్వమునకు ముద్రగా ఉండవలసినదియు, నూతన జీవితమునకు ఒప్పుకోలుగా ఉపయోగపడవలసినదియునైన ఆ సూచనను అపవిత్రపరచిన దోషము యూదులదని రుజువుచేయుటకే.

వారు లక్ష్యముంచలేకపోయిరి, చెవియొగ్గలేకపోయిరి, అని యిర్మీయా చెప్పినది వారి దోషమును తగ్గించుటకు కాదు. ఎవడైనను అభ్యంతరము చెప్పి, "వారు లక్ష్యముంచలేకపోయిన దానిని నేరముగా ఎంచవలెనా?" అని అడిగినయెడల, నేను చెప్పినట్లు, ప్రవక్త వారి దోషమును తగ్గింపలేదు, దానికి భిన్నముగా వారు తమ దుర్గుణములలో ఎంతగా మునిగిపోయిరనగా వారు తమకు తామే యజమానులు కారని కనుపరచెను; త్రాగుబోతు విషయములో జరుగునట్లు, అతడు తన సరియైన బుద్ధిలో ఉండడు; అయినను మితిమీరుట అను ఈ దుర్గుణమును అతడు తానే అలవరచుకొనెను గనుక, అతని దారితప్పుటయు అతని అజ్ఞానమును ఏ విధముగాను క్షమార్హములు కావు. అట్లే యూదులు అపవాదికి దాసులగునంతగా తమ్మును తాము వానికి అప్పగించుకొనిరి గనుక, వారు ప్రభువు వాక్యమునకు లక్ష్యముంచలేకపోయిరని ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు; దేవుని కృపలేనివారిని గూర్చి వారు పాపమునకు అమ్మబడినవారని పౌలు చెప్పుచున్నట్లు, (రోమీయులకు 7:14;) లేఖనము ఇతర స్థలములలోను అదే చెప్పుచున్నది.

సంక్షేపముగా, యూదులు అలవరచుకొనిన పాపపు అలవాటు ఎట్టిదనగా, వారు ఇక సరియైనదానిని చేయుటకు స్వతంత్రులు కారని యిర్మీయా ఇక్కడ మనకు బోధించుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు అపవాది సంకెళ్లతో బంధింపబడియున్నట్లు, వాడు తన ఇష్టము చొప్పున వారిని ఇటు అటు నడిపించెను. ఈ విధముగా అతడు వారి భ్రష్టత్వమును నిరీక్షణలేనిదిగా వర్ణించుచున్నాడు. చిత్తము యొక్క శక్తి విషయములో అరిస్టాటిల్‌కు ఏ అధికారమును లేకపోయినను, ఏలయనగా అతడు స్వేచ్ఛాచిత్తమును సమర్థించుచున్నాడు, (అతనికి జన్మపాపమును గూర్చియు స్వభావము యొక్క భ్రష్టత్వమును గూర్చియు ఏమియు తెలియదు,) అయినను ఇతర విధముగా పూర్తిగా స్వతంత్రులైనవారు తమ దుర్గుణములలో ఎంతగా కఠినులగుదురనగా మితిమీరుట, {ἀκράτεια}, వారిలో ఏలుచుండునప్పుడు, వారు సరియైనదానిని చేయలేరని అతడు ఒప్పుకొనుచున్నాడు: ఏలయనగా మితిమీరుట ఒక నిరంకుశుడు, అది మనుష్యుల సమస్త భావములను ఇంద్రియములను ఎంతగా లోపరచుకొనుననగా, సమస్త స్వాతంత్ర్యము నాశనమగును. కాబట్టి ప్రవక్త దేనిని దృష్టియందుంచుకొనెనో మనము ఇప్పుడు చూచుచున్నాము: ఎదిరించుటకు వారికి శక్తి లేనందున యూదులు పాపము చేసిరని అతని భావము కాదు; తమ్మును గట్టిగా బంధించి, తన ఇష్టము చొప్పున తమ్మును ఉగ్రముగా తోలుకొనిపోయిన అపవాదికి తమ్మును తాము అమ్ముకొనినట్లు, వారు దుష్టత్వపు అగాధములో తమ్మును తాము పడద్రోసికొనిరనియే అతని భావము.

మరియు దీనిని తరువాత వచ్చుదానినుండి మనము మరింత సంపూర్ణముగా నేర్చుకొనుచున్నాము; ఏలయనగా అతడు, ఇదిగో, యెహోవా వాక్యము వారికి నిందాస్పదమాయెను; అది వారికి ఇష్టము కాలేదు, లేక వారు దానియందు ఆనందింపలేదు, అని చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా {}חפף అనగా ఒక విషయమందు ఆనందించుట. దోషము యూదులయందే యుండెనని, ఏలయనగా వారు దేవునిని తృణీకరించిరని ప్రవక్త ఇప్పుడు మరింత స్పష్టముగా కనుపరచుచున్నాడు. అట్లయితే అతడు చెప్పిన ఆ అశక్తత ఎక్కడనుండి వచ్చెను? వారు దేవునిని ఆయన ప్రవక్తలను ఏమియు కానివారిగా ఎంచిరి గనుక, వారి స్వేచ్ఛాచారమునుండియే.

కాబట్టి సత్యమును భక్తిహీనముగా తృణీకరించునంతగా వారి మనస్సులు ఈ విధముగా కఠినపరచబడెను గనుక, వారు సమస్త సరియైన జ్ఞానమును కోల్పోయిరి కాబట్టి, వారు వినలేకయు లక్ష్యముంచలేకయు ఉండిరని దానినుండి అనుసరించెను. ఇది ఎక్కడనుండి కలిగెను? వారు తమ కన్నులు మూసికొని, తమ చెవులను చెవుడుపరచుకొని, అపవాది వారిని సకలవిధములైన వెఱ్ఱితనములోనికి నడిపించునట్లు తమ్మును తాము పూర్తిగా వానికి అప్పగించుకొనిరి గనుకనే. సంక్షేపముగా, వారి సమస్త కీడులకు ఆరంభమేదో, అనగా దేవుని వాక్యము వారికి ఇష్టము కాకపోవుటయేనని, అనగా వారు నిజమైన మతమునుగూర్చిన సమస్త శ్రద్ధను విసర్జించిరనియు, ప్రవక్తలు వచ్చి దేవుని కటాక్షమును వారికి అందించినప్పుడు వారు సంతోషింపలేదనియు, అతడు వచనము యొక్క అంతమున కనుపరచుచున్నాడు. కాబట్టి సత్యము వారికి విశేషముగా మధురముగా ఉండవలసియుండగా, వారు దానిని తిరస్కరించునంతగా అది వారికి రుచిలేనిదాయెను గనుక, వారు పూర్తిగా మూఢులై, సమస్త వివేచనయు బుద్ధియు లేనివారైరి; మరియు ప్రస్తావింపబడిన చెవుల సున్నతిలేమియు ఇక్కడనుండియే వచ్చెను. ఇది అనుసరించుచున్నది —

యిర్మీయా 6:11

11. కావున నేను యెహోవా క్రోధముతో నిండియున్నాను; దానిని అణచుకొనలేక విసికియున్నాను; వీధులలోనున్న పసిపిల్లలమీదను యౌవనుల సమూహముమీదను నేను దానిని కుమ్మరించెదను; భార్యతోకూడ భర్తయు, దినములు నిండిన వానితోకూడ వృద్ధుడును పట్టబడుదురు.

11. Ergo indignatione (vel, ira) Jehovae repletus sum (copula hic ponitur vice illativae particulae, nisi adversative resolvere libeat, atqui, vel, ego autem) et laboravi continendo, ad effundendum super parvulum in compitis (hoc est, in publico, foris,) et super consilium juvenum ({}בחוריםsunt proprie electi, nam {}בחרest eligere; sed ita vocantur juvenes, qui sunt in flore aetatis) similiter: quoniam etiam vir cum uxore capientur, senex cum pleno dierum.

ప్రవక్త ఇక్కడ మరింత పైకి లేచుచున్నాడు; ఏలయనగా లొంగని మనుష్యులకు సత్యమును కేవలము వివరించుట చాలదు, వారిని తీక్షణముగా సహా ప్రేరేపించుటయు, కొన్నిసార్లు గాయపరచుటయు అవసరమాయెను, ఏలయనగా వారి కాఠిన్యము ఎంత గొప్పదనగా వారు మరి ఏ విధముగాను మేల్కొలుపబడజాలరు. కాబట్టి నిన్న మనము గమనించినదానితో ఏకరీతిగా ప్రవక్త కొనసాగుచున్నాడు; తాను దేవుని రౌద్రముతో నిండియున్నానని అతడు ప్రకటించుచున్నాడు. దీనిని కర్మణిగాను కర్తరిగాను తీసికొనవచ్చును, — ప్రవక్త దేవుని పక్షమును వహించెను గనుక పరిశుద్ధమైన ఆసక్తితో రౌద్రపడెనని, — లేక యూదులు ఏ విధముగాను లక్ష్యపెట్టని ఆ తీర్పునకు అతడు భయపడెనని. అయితే అతడు ఇక్కడ నిస్సందేహముగా పరిశుద్ధాత్మ ప్రేరేపణ ప్రకారము మాటలాడుచున్నాడు; తన స్వంత మనస్సు సూచించినదానిని గాక, దేవుని ఆత్మ పలికించినదానిని తాను ప్రకటించుచున్నానని అతడు చెప్పినట్లున్నది. సంక్షేపముగా, ఈ రౌద్రమును బోధింపబడినదానికి అన్వయింపవలెను; "నేను మిమ్మును మిక్కిలి తీవ్రతతో సంబోధించినయెడల, నేను ఒక మనుష్యునిగా కోపముచేత ప్రేరేపింపబడి మితమును మరచిపోవుచున్నానని తలంచకుడి; దేవుని ఆత్మయే నన్ను నడిపించుచు ప్రేరేపించుచున్నది. కాబట్టి నా మాటలలో ఏ రౌద్రము కనబడినను, ఏ తీవ్రతయు తీక్షణతయు బెదిరింపును కనబడినను, ఇదంతయు దేవుని ఆత్మనుండియే గాని, ఒక మనుష్యునిగా నా స్వంత భావములనుండి కాదు" అని అతడు చెప్పినట్లున్నది. ఈ కారణముచేతనే తాను దేవుని రౌద్రముతో నింపబడితినని అతడు చెప్పుచున్నాడు.

171 ఇది విశేషమైన వచనము, మరియు కాల్విన్ వివరించుచున్నట్లు, ఆ జనము యొక్క హీనమును భ్రష్టమునైన స్థితిని మిక్కిలి స్పష్టముగా కనుపరచుచున్నది, — వారు వినునట్లు నేను ఎవరితో మాటలాడుదును, ఎవరికి సాక్ష్యము పలుకుదును? ఇదిగో, వారి చెవి సున్నతిలేనిది, కాబట్టి వారు ఆలకింపలేరు; ఇదిగో, యెహోవా వాక్యము వారికి నిందాస్పదమాయెను, వారు దానియందు ఆనందింపరు. "నిందాస్పదము" అనగా నిందకు గురియగుట: తన ప్రవక్తల ద్వారా వచ్చిన దేవుని వాక్యము తృణీకరింపబడి అవమానముతో చూడబడెను. ఇది కనబడునట్టియు స్పష్టముగా గ్రహింపదగినట్టియు ఫలితము, అయితే దాని కారణమేమనగా, వారికి దానియందు ఆనందముగాని దానియెడల ప్రేమగాని లేకపోయెను.

తరువాత వచ్చునది ఈ మాటను స్థిరపరచుచున్నది; ఏలయనగా తాను అణచుకొనుటచేత అలసిపోతినని అతడు చెప్పుచున్నాడు; దేవుని ఉగ్రతయొక్క ప్రేరణ ఎంత గొప్పదనగా అది తీవ్రముగా బయలువెడలకుండ ఆపబడజాలకపోయెనని అతడు చెప్పినట్లున్నది. కాబట్టి నేను చెప్పినట్లు, ప్రవక్త తన స్వంత కోపముచేతనైనను తన స్వభావసంబంధమైన యే భావముచేతనైనను ప్రేరేపింపబడలేదనియు, తాను బోధించినది తృణీకరింపబడకుండునట్లు దేవుని ఆత్మయొక్క మరుగైన ప్రేరణచేత తాను నడిపింపబడిన చోటికి అవశ్యముగా వెంబడించెననియు మాత్రమే అతడు ప్రకటించుచున్నాడని మనము దీనివలన నేర్చుకొనుచున్నాము; ఏలయనగా యూదులు చాలకాలమునుండి ఎగతాళి మాటలాడుటకును, తాము చిన్నపిల్లలవలె భయపెట్టబడువారము కామని చెప్పుటకును అలవాటుపడియుండిరి. కాబట్టి యూదులు ఈలాగు తేలికగా చూడకుండునట్లు, తాను దేవుని ఉగ్రతతో ఎంతగా నిండియుంటినో యికను తన్నుతాను అణచుకొనలేక, దేవుడు తనకు అప్పగించినదానిని తన స్వజనులమీదనే ప్రకటింపవలసివచ్చెనని యిర్మీయా ప్రకటించుచున్నాడు. ఇదే విధమైన మాటతీరును మరియొకచోట మరింత స్పష్టమైన మాటలలో మనము చూచెదము గనుక, ఇంకేమియు వ్యాఖ్యానము చేయకుండ నేను ముందుకు సాగెదను.

తరువాత అతడు, నేను దానిని కుమ్మరించెదను మొదలగునవి చెప్పుచున్నాడు. అతడు అదే విషయమును కొనసాగించుచున్నాడనుటకు సందేహములేదు. తాను దూతగానున్న దేవుని ప్రతిదండనను తాను యికను అణచియుంచలేడు గనుక దానిని ఇప్పుడు కుమ్మరించెదననియు, అదియు వీధులలోని పిల్లలమీద కుమ్మరించెదననియు అతడు చెప్పుచున్నాడు. ప్రజలలో పవిత్రమైనదేదియు లేదని ఈ మాటలచేత అతడు నిస్సందేహముగా సూచించుచున్నాడు, ఏలయనగా పిల్లలు సహితము అదే అపరాధములో చిక్కుకొనియుండిరి. కాబట్టి లేతవయస్సుగల పిల్లలు సహితము దానినుండి తప్పించుకొనలేనంతగా భక్తిహీనత ప్రబలియుండెను గనుక, అది నిరీక్షణలేని స్థితికి రుజువైయుండెను. పిల్లలమీద ఉగ్రతను కుమ్మరించెదనని చెప్పుటయందు ప్రవక్త ఉద్దేశ్యము ఇదే. తరువాత అతడు, సమూహముమీదను మొదలగునవి అని జతచేయుచున్నాడు. {,}סודsud అను పదమునకు సంఘము లేక సమూహము అని అర్థము; దానికి ఆలోచన అను అర్థము కూడ కలదు.

అయితే ప్రవక్త వీధులనుగూర్చి మాటలాడుచున్నాడు గనుక, వీధులకును ఆలోచనలకును మధ్య ఒక వ్యత్యాసము చూపబడుచున్నట్లు కనబడుచున్నది; వీధులలో ఆడుకొను పిల్లలు ఏ ఆలోచనయు వివేకమును లేనివారని అతడు చెప్పినట్లున్నది: అయినను వృద్ధులను పెద్దవారైనవారిని కూడ నేను వారితో చేర్చుచున్నాను, ఏలయనగా వారందరును దేవుని తీర్పుకు గురియైయున్నారు. తరువాత అతడు యౌవనుల ఆలోచన అని జతచేయుచున్నాడు; ఏలయనగా పరిపక్వ వయస్సుకు ఎదిగిన యౌవనులలో ఎక్కువ వివేచనయు బుద్ధియు ఉండును. హెబ్రీయులు పదునైదేండ్ల బాలురను {,}בחוריםbachurim అని పిలువరు, పూర్తిగా పరిపక్వ వయస్సుగల పురుషులనే అట్లు పిలుతురు; ఆ పదము ఏర్పరచుకొనుట అను అర్థముగల ఒక క్రియాపదమునుండి వచ్చినది.

కాబట్టి వయస్సుయొక్క పూర్ణవికాసములో నున్నవారు వివేచనగలవారై పిల్లలవలె వీధులలో ఆడుకొనరు గనుక వారు {,}בחוריםbachurim అని పిలువబడుదురు. కాబట్టి దేవుని ఉగ్రత ఇప్పుడు పిల్లలమీదను, ఇరువది ముప్పది యేండ్ల వయస్సుకు ఎదిగిన పురుషులమీదను కుమ్మరింపబడునని ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు.

ఏలయనగా భార్యతోకూడ భర్తయు పట్టబడును, దినములు నిండినవారితోకూడ వృద్ధులును పట్టబడుదురు అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. దినములు నిండినవారు అనగా మిక్కిలి ముసలితనముచేత క్షీణించినవారని కొందరు తలంచుచున్నారు: అయితే {,}זקןzaken అను పదముచేత వృద్ధులనియు, దినములు నిండినవారు అను మాటచేత అప్పటికే పరిపక్వ వయస్సుకు ఎదిగినవారందరనియు నేను గ్రహించుచున్నాను, ఏలయనగా ఏబది యేండ్లనుండి ఎనుబది యేండ్లవరకుగలవారు అట్లు పిలువబడవచ్చును. సంక్షేపముగా, భక్తిహీనత సమస్త స్థితులలోను శ్రేణులలోను వయస్సులలోను వ్యాపించియుండెను గనుక, దేవుని ప్రతిదండనను అనుభవించకుండ ఎవడును తప్పించుకొనడని అతని భావము. తరువాత వచ్చునది —

యిర్మీయా 6:12

12. నేను ఈ దేశనివాసులమీద నా చెయ్యి చాపుచున్నాను గనుక వారి యిండ్లును పొలములును భార్యలును కూడ ఇతరుల వశమగును; ఇదే యెహోవా వాక్కు.

12. Et volventur (quasi per circuitum, haec est propria significatio, vertentur) domus eorum ad alienos, agri et uxores similiter; quia extendam manum meam super habitatores terrae, dicit Jehova.

అతడు ఒకే విధమైన ప్రతిదండనను ప్రస్తావించుచున్నాడు, — అదేదనగా, తమకు ఎల్లప్పుడును సమాధానముగా నిలిచియుండునని వారు తలంచిన తమ దేశమును యూదులు పోగొట్టుకొందురు. "ఇది నిత్యము నాకు విశ్రమస్థానము, ఇక్కడ నేను నివసించెదను" (కీర్తనలు 132:14) అని చెప్పబడియుండెను గనుక, తాము దానిలోనుండి వెళ్లగొట్టబడలేమని వారు ఊహించుకొనిరి: ఆకాశములో సూర్యచంద్రుల నివాసము ఎంత నిశ్చయమో, కనాను దేశములో తమ నివాసమును అంత నిశ్చయమని వారు తలంచుకొనిరి. కాబట్టి వారు ఈ మూఢ నమ్మకముచేత తమ్మును తాము మోసపుచ్చుకొనుచుండిరి గనుక, ఒక మార్పు కలుగుననియు, దేవుడు వారి యిండ్లను అన్యజనములకు అప్పగించుననియు ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు.

తరువాత అతడు వారి పొలములను వారి భార్యలను ప్రస్తావించుచున్నాడు. ఇదంతయు యూదులకు నమ్మశక్యము కానిదిగా కనబడెను: అయితే వారు ఎట్టకేలకు మేల్కొనునట్లు ఇంత భయంకరమైన ప్రతిదండనను వారిమీద ప్రకటించుట అవసరమైయుండెను. తరువాత అతడు దానికి కారణమును జతచేయుచున్నాడు: ఏలయనగా దేవుడు తన చెయ్యి చాపును. ఇక్కడ ప్రవక్త వారి మొండితనమును ఖండించుచున్నాడు, ఏలయనగా అది దేవుని వారికి శత్రువుగా చేసెను; దేవుడు వారిమీద కోపపడియుండెను గనుక దేశస్వాస్థ్యము కలవరపడకుండ నిలుచునని తలంచుటకు వారికి ఏ హేతువును లేదని అతడు చెప్పినట్లున్నది.

నిజముగా దేవుని ఉచితమైన దయవలననే గాక మరి యెక్కడనుండి దేశస్వాస్థ్యము వారికి వచ్చెను? ఇప్పుడు దేవుడే వారికి విరోధియైనయెడల వారికి ఏ నిరీక్షణ మిగిలియుండెను?

కాబట్టి తమ యిండ్లను భూములను భార్యలను ఇతరులకు అప్పగించుటనుగూర్చి తాను చెప్పినది నమ్మశక్యము కానిది కాదని యూదులు తెలిసికొనునట్లు ప్రవక్త వచనాంతమున కారణమును ప్రస్తావించుచున్నాడని ఇప్పుడు మనము చూచుచున్నాము. తరువాత వచ్చునది —

యిర్మీయా 6:13

13. అల్పులేమి ఘనులేమి వారిలో ప్రతివాడును లోభియై యున్నాడు; ప్రవక్తలేమి యాజకులేమి ప్రతివాడును మోసము చేయువాడై యున్నాడు.

13. Quia a parvo eorum usque ad magnum eorum omnis (vel, quilibet) concupiscit cupiditatem (hoc est, cupidus est lucri, vel, addictus avaritiae;) et a propheta usque ad sacerdotem quilibet operatur mendacium (hoc est, fraudulenter agit.)

172 ఈ వచనములో రెండు మూడు అంశములు వేర్వేరు విధములుగా వివరింపబడుచున్నవి. యెహోవా రౌద్రము లేక ఉగ్రత అనునది ప్రవక్త అందింపవలసిన వర్తమానముగా ఎంచబడినది, అది దేవుని అప్రీతిని బలముగా వ్యక్తపరచెను. యిర్మీయా 1:9, యిర్మీయా 20:9 చూడుడి. కుమ్మరించుటను సూచించు క్రియాపదము ఆజ్ఞార్థకములోనైనను క్రియార్థకములోనైనను ఉన్నది. వల్గేటును సిరియాకును దానిని ఆజ్ఞార్థకముగా అనువదించుచున్నవి; అయితే సెప్టువజింటును టార్గుమును అరబిక్కును మన అనువాదమువలెనే దానిని భవిష్యత్కాల నిశ్చయార్థకములో, ఉత్తమపురుషలో ఇచ్చుచున్నవి. వెనేమా వల్గేటును అనుసరించుచున్నాడు: అయితే బ్లేనీ దానిని ఆజ్ఞార్థకముగా ఎంచుచున్నాడు; ఇది ఈ భాగమంతటితో మిక్కిలి సరిపడునట్లు కనబడుచున్నది. "వృద్ధులు," "సంవత్సరములు నిండినవారు" అను వాటిని గూర్చి అనేకుల అభిప్రాయమేదనగా, మొదటిది పరిపక్వమైన వృద్ధాప్యము, రెండవది జీవితపు చివరి దశ, అనగా క్షీణదశ. బ్లేనీ చెప్పినట్లు దినములు నిండినవాడు "మానవ జీవితపు పూర్ణకాలమును చేరినవాడు;" కాబట్టి "అబ్రాహాము, ఇస్సాకు, దావీదు, యోబు సంవత్సరములు నిండి, లేక దినములు నిండి మృతిపొందిరని చెప్పబడినది." యెషయా 65:20 చూడుడి. సాధారణ భావము మన అనువాదములో ఇయ్యబడినను, మరి యెక్కువ అక్షరార్థమైనది ఈ క్రిందిదని నేను తలంచుచున్నాను, — అయితే యెహోవా ఉగ్రతతో నేను నింపబడియున్నాను; వీధిలోని పిల్లవానిమీదను, యౌవనుల సమూహముమీదను దానిని కుమ్మరింపకుండ అణచుకొని నేను అలసియున్నాను; అవును, పురుషుడును స్త్రీయు పట్టబడుదురు, వృద్ధుడును దినములు నిండినవాడును పట్టబడుదురు. రెండు క్రియార్థక రూపములు ఒకదాని వెంట ఒకటి వచ్చుట అసాధారణము: అయితే వెల్ష్ భాష హెబ్రీను అక్షరశః వ్యక్తపరచగలదు, — Blinais ymattal dywallt. మూలమును ఇంతకంటె ఖచ్చితముగా ఏదియు వ్యక్తపరచలేదు. గేటకర్ ప్రతిపాదించినట్లు "భర్తయు భార్యయు" అనుటకంటె "పురుషుడును స్త్రీయు" అనుట మేలు; ఏలయనగా సమస్త వయస్సులవారును ఉభయ లింగములవారును తీర్పుచేత దర్శింపబడవలసియుండిరని చూపుటయే ఉద్దేశ్యము. — సం.

తీవ్రమైన ప్రతిదండనను వారిమీద అమలుపరచుటకును, ఆ ప్రజలతో ఇంత కఠినముగా వ్యవహరించుటకును దేవుడు నిశ్చయించుకొనుట ఏ మాత్రము వింత కాదని ప్రవక్త ఇప్పుడు మరల ప్రకటించుచున్నాడు; ఏలయనగా ఏ భాగమును పూర్ణముగాను స్వస్థముగాను లేదు, భక్తిహీనత సమస్త శ్రేణులలో వ్యాపించియుండెను.

నిజముగా ఇది వృద్ధులకువలెనే యౌవనులకును అన్వయింపబడవచ్చును, ఏలయనగా అతడు అల్పులనుండి ఘనులవరకు అని చెప్పుచున్నాడు; అయితే మొదటి భాగమును బీదలను క్రింది తరగతులవారిని గూర్చియు, రెండవ భాగమును ప్రజలలో అధికారముచేతను ఐశ్వర్యముచేతను శ్రేష్ఠులైయున్న ఉన్నత శ్రేణులవారిని గూర్చియు గ్రహించుటకే నేను ఇష్టపడుచున్నాను. కాబట్టి దేవునియెడల తిరస్కారమును సమస్త విధములైన దుష్టత్వమును ఒక్క భాగములో మాత్రమే గాక సమాజమంతటిలోను ప్రబలియుండెననియు, అందుచేత అరకాలునుండి తలవరకు ఏ స్వస్థతయు లేకపోయెననియు అతడు చెప్పుచున్నాడు. కాబట్టి అల్పులనుండి ఘనులవరకు అని చెప్పుటయందు ప్రవక్త భావమేమో ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము.

ప్రవక్తనుండి యాజకునివరకు అని అతడు చెప్పుచున్న వచనాంతమునుండి ఇది మరింత స్పష్టముగా కనబడుచున్నది. అల్పులనుగూర్చియు ఘనులనుగూర్చియు తాను చెప్పినదానిని ఇక్కడ అతడు విస్తరించుచున్నాడు.

కాబట్టి ఘనులు అను మాటచేత అతడు పరిపక్వమైన లేక ముదిమి వయస్సుగలవారిని గాక, తమ ఐశ్వర్యమువలననైనను ఇతర వరములవలననైనను ఘనతనొందియుండి, పదవియందును గౌరవమునందును ఉన్నవారినే ఉద్దేశించుచున్నాడని మనము చూచుచున్నాము. అలాగే మరొకవైపు, యౌవనులను అతడు అల్పులని పిలుచుటలేదు, తృణీకరింపబడినవారిని, అత్యల్ప శ్రేణికి చెందినవారిని, సమాజములో మడ్డివంటివారిని అట్లు పిలుచుచున్నాడు: ఏలయనగా నేను చెప్పినట్లు, ప్రవక్తలను యాజకులను ఉదాహరించుటచేత అతడు తాను చెప్పినదానిని విస్తరించుచున్నాడు. రాజును అతని ఆస్థానమును అత్యంత దుష్టులైయుండినను, ప్రవక్తలలోను యాజకులలోను మతమునుగూర్చిన కొంత శ్రద్ధ ప్రబలియుండవలసినది; కనీసము వారిలో కొంత మర్యాదయైనను ఉండవలసినది; ఏలయనగా ఇతరులకు వెలుగు మోయుటకే వారు నియమింపబడిరి.

కాబట్టి వీరు సహితము మతభ్రష్టులై దేవుని సత్యారాధననుండి తొలగిపోయియుండగా, మిగిలిన ప్రజలలో ఏమి కనబడియుండగలదు?

కాబట్టి భక్తిహీనులు దేవునితో వాదించుటకును ఆయన కాఠిన్యమును నిందించుటకును వీలులేకుండ వారి నోరు ఇక్కడ మూయబడినదని ఇప్పుడు మనము చూచుచున్నాము; ఏలయనగా ప్రవక్తలును యాజకులును సామాన్య ప్రజలకంటె ఏమాత్రము తక్కువ భ్రష్టులు కానందున, వారందరును భక్తిహీనతయొక్క పరాకాష్ఠను చేరియుండిరి.

అందరును లోభమును ఆశించిరని చెప్పుటచేత అతడు మోసములను నీచలాభమును సూచించుచున్నాడు; దానియందు అతడు సమస్త విధములైన లోభత్వమును చేర్చుచున్నాడు. యాజకులును ప్రవక్తలును అబద్ధము జరిగించిరి, లేక మోసముగా ప్రవర్తించిరి అని చెప్పుటచేత అతడు అదే విషయమును వేరే మాటలలో చెప్పుచున్నాడు, అనగా గ్రుడ్డివారికి మార్గదర్శకులుగా ఉండవలసిన ఆ బోధకులలో ఏ యథార్థతయు లేకపోయెను: ఏలయనగా నేను చెప్పినట్లు, వారు ఇతరులందరికి వెలుగు మోసి రక్షణమార్గమును వారికి చూపునట్లు దేవుడు వారిని నియమించెను. తరువాత వచ్చునది —

యిర్మీయా 6:14

173 "వారిలో అల్పునినుండి ఘనునివరకు," సెప్టువజింటు; "తక్కువవానినుండి ఎక్కువవానివరకు," వల్గేటు; "వారిలో అత్యల్పునినుండి వారిలో అత్యంత ఘనునివరకు," టార్గుము, సిరియాకు, అరబిక్కు. చివరిదే శ్రేష్ఠమైనది. హెబ్రీలో అత్యుత్తమస్థాయికి బదులుగా సాధారణస్థాయి తరచుగా వాడబడును. యోనా 3:5 చూడుడి. — సం. 174 ఈ పదములు అక్షరశః "లాభమును లాభించుట" అనియున్నవి, సామెతలు 1:19లోను సామెతలు 15:27లోను "లాభాపేక్షగల" అని అనువదింపబడినవి. సెప్టువజింటు "అక్రమమైన కార్యములు చేసిరి" అని సాధారణ భావమును మాత్రమే ఇచ్చుచున్నది; వల్గేటులో "లోభమునకు లోనైయున్నారు" అనియు, టార్గుములో "ఐశ్వర్యముకొరకు ఆబగా నోరు తెరచుచున్నారు" అనియు ఉన్నది. సమస్త శ్రేణులవారి ప్రబలమైన పాపము లోభత్వము; యాజకుల ప్రవక్తల ప్రత్యేక పాపము అబద్ధము: వారు అబద్ధముగా బోధించిరి. ఈ వచనమును ఈలాగు అనువదింపవచ్చును, — ఏలయనగా వారిలో అత్యల్పునినుండి వారిలో అత్యంత ఘనునివరకు, ప్రతివాని సర్వస్వమును లాభము సంపాదించుటయే; ప్రవక్తనుండి యాజకునివరకు, ప్రతివాని సర్వస్వమును అబద్ధముగా ప్రవర్తించుటయే. "ప్రతివాని సర్వస్వము" అనగా అతని సమస్త గురి, లేక అతడు చేసినదంతయు. — సం.

14. సమాధానము లేని సమయమున–సమాధానము సమాధానమని చెప్పుచు నా ప్రజల కుమార్తెకు తగిలిన గాయమును వారు పైపైనే బాగుచేయుదురు.

14. Et sanarunt plagam filiae populi mei super levitate (hoe est, super nihilo, de nihilo,) dicendo, Pax, pax, et non pax.

ఇది ప్రవక్తలకును యాజకులకును మాత్రమే అన్వయింపవలసినది; వారు తమ చెడ్డ మాదిరిచేత ప్రజలను చెరుపుట మాత్రమే గాక, దేవుని భయమంతటిని విసర్జించి, తమ వంచనలచేతను అబద్ధపు అతిశయముచేతను నిజప్రవక్తల బోధయెడల సమస్త గౌరవమును మర్యాదను తీసివేసిరి. కాబట్టి వారు ప్రజల గాయమును వ్యర్థముగా, లేక తేలికగా, లేక పైపైన బాగుచేసిరని అతడు చెప్పుచున్నాడు. వారు ప్రజల గాయములను బాగుచేసిరని అతడు ఒప్పుకోలుగా చెప్పుచున్నాడు: అయితే కీడు అధికమగుచుండగా అది స్వస్థత కాదు.

వారు అనుభవములేనివారివలె ఉండిరి; అట్టివారు అబద్ధపు ఔషధములను అవివేకముగా పూయుటచేత, వ్యాధి తీవ్రమైనది కానప్పుడు సహితము వాపు పుట్టించుదురు; లేక నొప్పిని తగ్గించుటయందే మనస్సుంచి, లోపల వ్యాధిని పెంచువారివలె ఉండిరి; ఆ వ్యాధి ఎంత మరుగైనదో అంత ప్రమాదకరమైనది. ఇది స్వస్థపరచుట కాదు, చంపుటయే. అయితే నేను చెప్పినట్లు, ప్రవక్త స్వస్థపరచు పనిని వారికి ఒప్పుకొని, తరువాత దాని ఫలితమును తెలియజేయుచున్నాడు, — అదేదనగా వారు వైద్యులు కారు, తలారులే. వారు నా ప్రజల గాయమును బాగుచేసిరి అని అతడు చెప్పుచున్నాడు: ఆ మాటలను వారి నోటినుండియే తీసికొనినట్లు అతడు చెప్పుచున్నాడు, "మీరు నిజముగా మంచి వైద్యులే! మీ ముఖస్తుతులచేత మీరు నా ప్రజలను ఊరడించితిరి: ప్రేరేపించుటకును నొప్పి పుట్టించుటకును తీక్ష్ణమైన ఔషధము మాత్రమే గాక, కాల్చు మందులును అవయవచ్ఛేదనములును అవసరమైయుండెను; అయితే మీరు మెత్తబరచు మందులను మాత్రమే పూసితిరి. ఇదే మీరు స్వస్థపరచు విధానము! వ్యాధిని లోపలికి నెట్టుటకు పట్టీలచేతను లేపనములచేతను మీరు ఈలాగున నా ప్రజల గాయమును బాగుచేసితిరి; అయితే దాని ఫలితమేమాయెను?"

అది ఎట్టి స్వస్థతయో అతడు వెంటనే చూపుచున్నాడు: అది, సమాధానము, సమాధానము అని చెప్పుటయే. ఈ కీడు పాతదనియు, దాదాపు సమస్త యుగములకును సామాన్యమైనదనియు మనము ఎరుగుదుము; అది ఆశ్చర్యము కాదు, ఏలయనగా ప్రతివాడును తన్నుతాను సంతోషపెట్టుకొనవలెననియే కోరును; దేహవ్యాధులవిషయములో మనము ప్రతిదినము గమనించునదే ఆత్మవ్యాధులవిషయములోను జరుగును. తాను కోరుకొను వస్తువులను వాడవద్దని వైద్యుడు నిషేధించినయెడల, ఏ రోగియు అతని సలహాకు ఇష్టపూర్వకముగా లోబడడు: "అయితే నేనేమి చేయవలెను? ఈ సలహాను అనుసరించుటకంటె చనిపోవుటయే మేలు." మరియు వైద్యుడు చేదైన మందును త్రాగుమని అతనితో చెప్పినయెడల, "ఆ మందు త్రాగుటకంటె ఏ నొప్పినైనను నూరుమారులు సహించుటకే నేను ఇష్టపడుదును" అని అతడు చెప్పును. ఇక రక్తము తీయుటకును, కాల్చుట వంటి ఇతర మరి బాధాకరమైన చికిత్సలకును వచ్చినప్పుడు, అయ్యో, రోగి యికను సహింపలేక తన వైద్యులకు దాదాపు ఏ కీడైనను కలుగవలెనని కోరును. కాబట్టి దేహవ్యాధులవిషయములో అనుభవము సత్యమని రుజువుచేయునది, నేను చెప్పినట్లు, మనస్సుయొక్క దుర్గుణములవిషయములోను సత్యమే. అందరును తమ్మును తాము మోసపుచ్చుకొనగోరుదురు; కాబట్టి సమృద్ధియైన ద్రాక్షపండ్ల కోతను విస్తారమైన పంటను తమకు వాగ్దానముచేయు ప్రవక్తలను వారు కోరుకొనుట జరుగుచున్నది; ప్రవక్తయైన మీకా చెప్పినదాని ప్రకారము దేవుడు ఇట్లనుచున్నాడు, "సమృద్ధియైన భోజనపదార్థములనుగూర్చియు సమస్త విధములైన ఐశ్వర్యమునుగూర్చియు మీతో మాటలాడు ప్రవక్తలను మీరు కోరుకొనుచున్నారు; వారు కీడును ప్రవచించుట మీకిష్టము లేదు; మీకు పూర్తిగా తగిన శిక్షను వారు మీమీద ప్రకటించుట మీకిష్టము లేదు." (మీకా 2:11)

175 {{}נקלה{ על--- అను పదములు, "విలువలేనిదానితో," లేక నీచమైనదానితో, లేక తృణీకరింపదగినదానితో అను అర్థముగలవి; సెప్టువజింటు వాటిని "{ἐξουθενοῦντες} --- ఏమియు కానిదిగా ఎంచుచు," లేక తృణీకరించుచు అనియు; వల్గేటును అరబిక్కును "cum ignominia --- నిందతో" లేక తిరస్కారముతో అనియు; సిరియాకు "illusione --- భ్రమతో" అనియు; టార్గుము "అబద్ధపు మాటలతో" అనియు అనువదించుచున్నవి. ఇదే పదబంధము యిర్మీయా 8:11లో వచ్చుచున్నది. అక్కడ వచనమంతయు సెప్టువజింటులో విడువబడినది; వల్గేటులో "ad ignominiam --- నిందకు" అనియు; అరబిక్కులో "in jocos --- వినోదమునకు" అనియు; సిరియాకులో "nugis --- వట్టిమాటలతో" అనియు ఉన్నది; అయితే టార్గుము ఇక్కడున్నట్లే ఉన్నది. చివరిది తప్ప మరేదియు అదే అనువాదమును ఇయ్యదు. యిర్మీయా 8:11లో ఈ వచనమును కలిగియున్న కంప్లుటెన్సియన్ ప్రతిలో, గ్రీకు అనువాదము స్పష్టముగా వల్గేటుయొక్క అనువాదమే. బ్లేనీ అనువదించినట్లు "తేలికగా," లేక "పైపైన" అను భావమునకు పై అనువాదములలో దేనియొక్క సమర్థనయు లేదు, మూల పదములును ఈ అర్థమును ఇయ్యజాలవు. ,{}נקלה అను పదము నిఫల్ కృదంతముగా కనబడుచు, తృణీకరింపబడిన, నీచమైన, లేక విలువలేని ప్రాణిగా మనుష్యునికి అన్వయింపబడినది, --- 1 సమూయేలు 18:23; సామెతలు 12:9; యెషయా 3:5; యెషయా 16:14. అయితే ఇక్కడ అది స్వస్థతకొరకు వాడబడిన సాధనమును సూచించుచున్నది; అన్ని అనువాదముల ప్రకారము అది తృణీకరింపదగినది, విలువలేనిది, నిష్ప్రయోజనమైనది; తరువాత దానికి పేరు పెట్టబడినది, అదేదనగా వాస్తవముగా సమాధానము లేనప్పుడు సమాధానము, సమాధానము అని చెప్పుటయే గాని మరేమియు కాదు. వారు నా ప్రజల కుమార్తెయొక్క గాయమును విలువలేనిదానితో బాగుచేసిరి, "సమాధానము, సమాధానము" అని చెప్పుచు; అయితే సమాధానము లేకపోయెను. --- సం.

కాబట్టి దేవుని తృణీకరించువారు ముఖస్తుతులచేత ఊరడింపబడగోరి, శ్రేష్ఠమైనవియు అత్యంత హితకరమైనవియునైన ఔషధములను త్రోసివేయుచున్నారు గనుక, దేవుడు ఆదినుండి సాతానుకు కళ్లెము వదలియున్నాడు; అందువలననే వంచకులు బయలువెడలిరి, వారి ప్రకటన, సమాధానము, సమాధానము అనునదే; అయితే అది వ్యర్థము; ఏలయనగా అట్టి స్వస్థతలో వాస్తవమైనదేదియు లేదు, ఏలయనగా సమాధానము లేదు అని ప్రభువు చెప్పుచున్నాడు.

స్వస్థపరచెదనని చెప్పుకొనువాడు అనుభవములేనివాడైయుండగా ఎంత ధైర్యముగా ప్రవర్తించునో, ఫలితము అంత వినాశకరముగా ఉండును. కాబట్టి యూదులు తమ స్వంత యాజకులచేతను బోధకులచేతను మోసపుచ్చబడుటయే వారి తీవ్రమైన విపత్తునకు కారణమని ప్రవక్త చూపుచున్నాడు.

అయినను, మరియొకచోట గమనింపబడినట్లు, నిందయంతయు వారి అబద్ధ బోధకులదే అన్నట్లు అతడు వారిని నిర్దోషులుగా ఎంచుటలేదు. అబద్ధప్రవక్తలు వారిని ఈలాగు మోహపరచుట ఏలాగు జరిగెను? వారు తెలిసియే ఇష్టపూర్వకముగా తమ్మును తాము నాశనము చేసికొనిరి గనుకనే; ఏలయనగా వారు యథార్థులైన నిపుణులైన వైద్యులను చేర్చుకొనలేదు: కాబట్టి తమ్మును చంపువారికి వారిని అప్పగించుట అవసరమాయెను. తరువాత వచ్చునది —

యిర్మీయా 6:15

15. వారు హేయక్రియలు చేసినప్పుడు సిగ్గుపడిరా? లేదు, వారు ఏమాత్రమును సిగ్గుపడలేదు, సిగ్గుతో ముఖము ఎఱ్ఱబడుటయే వారెరుగరు; కాబట్టి పడిపోవువారితో వారును పడిపోవుదురు; నేను వారిని దర్శించు కాలమున వారు పడద్రోయబడుదురని యెహోవా సెలవిచ్చుచున్నాడు.

15. An confusi sunt (vel, an puduit eos,) quia abominationem patrarunt? etiam non puduit eos (hoc est, nihil prorsus in ipsis fuit pudoris) etiam erubescere nescierunt: propterea cadent inter cadentes, in tempore visitationis eorum ruent, inquit Jehova.

యిర్మీయా ఇప్పుడు తన ప్రసంగమును ప్రజలందరివైపు త్రిప్పుచున్నాడు. గత వచనములో అతడు యాజకులను ప్రవక్తలను మాత్రమే గద్దించెను; ఇప్పుడు మరి సాధారణముగా మాటలాడుచు, వారు సిగ్గునంతటిని విడిచిపెట్టిరని చెప్పుచున్నాడు. "ఇదిగో," అని అతడు చెప్పుచున్నాడు, "వారు తగినంతగా దోషులని రుజువైనది, వారి దుష్టత్వము బహిరంగమైయున్నది, అయినను సిగ్గు లేదు. వారి అవమానము ఆకాశమునకును భూమికిని కనబడుచున్నది; దేవదూతలును మనుష్యులందరును వారి భ్రష్టత్వమునకు సాక్షులు; అయినను వారికి వేశ్యవంటి నుదురు కలదు గనుక ఏ సిగ్గుభావమును వారిని తాకదు."

ప్రజల దుష్టత్వము సమస్త పరిహారమునకు అతీతమైనదని ఈ మాటలలో అతని భావము; ఏలయనగా పౌలు చెప్పు ఆ మొద్దుబారిన స్థితికి వారు చేరియుండిరి; తమ దుర్గుణములలో మొండిగా నిలిచియుండి, మంచికిని చెడుకును, తెలుపునకును నలుపునకును మధ్య ఏ భేదమును చూడనివారిని అతడు {ἀπηλγηκότας} అని పిలుచుచున్నాడు. (ఎఫెసీయులకు 4:19.)

కాబట్టి వారు సిగ్గుపడిరా? అని చెప్పునప్పుడు ప్రవక్త భావము ఇదే.

అయితే ఒక ప్రశ్న, కేవలము గద్దింపుకంటెను స్థిరీకరణకంటెను ఎంతో బలమైనది. వారు సిగ్గుపడనైనను సిగ్గుపడలేదు అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. తమ అవమానములోనే, ఏ సిగ్గుచేతనైనను తాకబడుట యేమిటో వారెరుగరు. వారిని లోపరచని ఆ గద్దింపులతో దీనిని చేర్చవచ్చును; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది, "దేవుని హస్తము క్రింద తమ్మును తాము తగ్గించుకొనని వారి సిగ్గుమాలినతనమును బయలుపరచుటకు ప్రయత్నములు చేయబడినవి; కాబట్టి వారు పడిపోయినవారితో పడిపోవుదురు;" అనగా, "నేను యికను వారితో వాదింపను, మాటలతో పోరాడను, నా తీర్పును వారిమీద అమలుపరచెదను." కాబట్టి పడిపోయినవారితో వారు పడిపోవుదురు; అతడు ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది, "నేను వారిమీద యుద్ధమును తగినంతకంటె ఎక్కువగా ప్రకటించితిని: వారు స్వస్థపడదగినవారైయుండినయెడల, వారు అన్నిమారులు హెచ్చరింపబడుటయు, మరి ముఖ్యముగా నాయొద్దకు వచ్చునట్లు నేను వారిని అంత తీక్ష్ణముగా ప్రేరేపించుటయు వారి మార్పునకు ఉపయోగపడియుండును: అయితే నేను ఇకమీదట మాటలను వాడను, దానికి భిన్నముగా, వారు తెచ్చుకొనిన విపత్తు వారిని మ్రింగివేయునట్లు నా ప్రతిదండనను అమలుపరచెదను."

వారి దర్శనదినమున వారు పూర్తిగా పడిపోవుదురు అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. పడిపోయినవారితో పడిపోవుటనుగూర్చి అతడు చెప్పునప్పుడు అది ఏమిటో, లేక అతని భావమేమో ఈ రెండవ భాగమునుండి మనము మరింత స్పష్టముగా గ్రహించుచున్నాము; అదేదనగా, వారికి అన్ని హెచ్చరికలు ఇచ్చి అలసిపోయిన దేవుడు దూసిన ఖడ్గముతో వారిని నాశనము చేయుటకు వచ్చినప్పుడు వారు పూర్తిగా పడిపోవుదురు.

ప్రార్థన

సర్వశక్తిగల దేవా, నీవు మమ్మును నీయొద్దకు తిరిగి చేర్చుకొనుటకు ప్రతిదినము ప్రయత్నించుచు, ఒకప్పుడు దయతో మమ్మును ఆకర్షించునట్లును, మరియొకప్పుడు కఠినముగా మమ్మును గద్దించునట్లును, బెదిరింపులచేత సహితము మమ్మును తోలునట్లును నీ వాక్యమును ఏర్పరచుచున్నావు గనుక, — మేము బొత్తిగా బోధకు లొంగనివారము కాకుండునట్లు అనుగ్రహించుము; మేము నీకును నీ పరిశుద్ధ వాక్యమునకును లోబడునట్లు సాత్వికమైన ఆత్మచేత మమ్మును ఏలుము; మరియు నీ తీర్పుయొక్క భయముచేత మేము భీతినొందినను నీ కనికరముయొక్క మాధుర్యమును ఎల్లప్పుడును రుచిచూచుచుండునట్లును, నీవు మా తండ్రివని మేము ఎట్టకేలకు సంపూర్ణముగా ఎరిగి, మన ప్రభువైన అదే క్రీస్తుయేసునందు మా దత్తపుత్రత్వఫలమును అనుభవించువరకు నీ కుమారుడైన క్రీస్తునందు నిన్ను హత్తుకొనియుండునట్లును అనుగ్రహించుము. --- ఆమేన్.

ఇరువది యైదవ ఉపన్యాసము

యిర్మీయా 6:16

16. యెహోవా ఈలాగు సెలవిచ్చుచున్నాడు–మార్గములలో నిలిచి చూడుడి, పురాతనమార్గములేవో అడిగి, మేలైన మార్గమేదో తెలిసికొని అందులో నడుచుకొనుడి; అప్పుడు మీ ప్రాణములకు నెమ్మది కలుగును. అయితే–మేము అందులో నడుచుకొనము అని వారు అనిరి.

16. Sic dicit Jehova, State super vias, et videte, et inquirite de semitis seculi (hoc est, antiquis) quaenam via sit recta; et ambulate in ea, ut inveniatis requiem animae vestrae: et dixerunt, Non ibimus (vel, non ambulabimus.)

ప్రజలు అజ్ఞానముచేత పాపము చేసిరన్నట్లు వారి దోషమును తగ్గించుటకు వీలులేదని ప్రవక్త ఇక్కడ మనకు బోధించుచున్నాడు; ఏలయనగా దేవుడు వారిని అవసరమైనదానికంటె ఎక్కువగా హెచ్చరించియుండెను. "ఇదే విశ్రాంతి; అయినను వారు వినకపోయిరి" (యెషయా 28:12) అని యెషయాలోను ఇదే భావము కనబడుచున్నది.

అయితే మన ప్రవక్త యూదులను మరి విస్తారముగా ఖండించుచున్నాడు; ఏలయనగా మార్గములలో నిలిచి, పురాతన మార్గములన్నిటిని చూచి విచారించుమని దేవుడు వారికి ఆజ్ఞాపించియుండెను. అతడు ఒక ఉపమానమును వాడుచున్నాడు: మార్గము దేవుని నోటిద్వారా మనకు చూపబడినది గనుక దానినిగూర్చి మనము సందేహింపకూడదు. అయితే ప్రజల భక్తిహీనత బయలుపరచబడి గద్దింపబడుచున్నది, ఏలయనగా దేవుడు వారికి మార్గమును చూపి వారికి స్వేచ్ఛగా ఎన్నుకొను అవకాశమును ఇచ్చినప్పుడు వారు కనీసము తమ కన్నులనైనను తెరువలేదు: ఏలయనగా ఇక్కడ అతడు దేవుని కేవలము ఆజ్ఞాపించువానిగా కాక, ప్రజలు తాము మెచ్చి శ్రేష్ఠమని తలంచిన మార్గమును ఎన్నుకొనుటకు స్వతంత్రులైయుండునంతగా దీర్ఘశాంతము చూపువానిగా ప్రవేశపెట్టుచున్నాడు. దేవుడు మనుష్యులతో ఇంత దయగా వ్యవహరించి, ప్రయోజనకరమైనదియు హితకరమైనదియు ఇంత కటాక్షముతో వారి యెదుట ఉంచినప్పుడు, దేవుని పక్షమున చూపబడిన అట్టి దయను త్రోసివేయుట అత్యంత నీచమైన కృతఘ్నతయే.

176 మొదటి క్రియాపదమును ప్రశ్నార్థక రూపములో ఉంచు అనువాదము సిరియాకు ఒక్కటే. "వారు కలవరపరచబడిరి," అని సెప్టువజింటులోను వల్గేటులోను ఉన్నది; అరబిక్కు టార్గుముల అనువాదమును అట్టిదే. ఆ క్రియాపదము హుఫల్‌లో ఉన్నది గనుక, అక్షరశః తీసికొనినయెడల, "వారు సిగ్గుపరచబడిరి," లేక సిగ్గుపడునట్లు చేయబడిరి అని అనువదింపవచ్చును; అనగా, వారు అవమానమునకు గురిచేయబడిరి; అయితే తరువాత వచ్చుదాని ప్రకారము ఈ సిగ్గును వారు అనుభవించలేదు. వారి పూర్వపు కీడులు వారిని సిగ్గుపడునట్లు చేయుటకు చాలియుండెను; అయితే వాటికి ఆ ఫలితము లేకపోయెను: కాబట్టి వచనాంతమున వారిమీద సంపూర్ణ నాశనము ప్రకటింపబడుచున్నది. దాని పూర్తి అనువాదము ఈ క్రిందివిధముగా ఉన్నది, — 15. వారు అవమానమునకు గురిచేయబడిరి, ఏలయనగా వారు హేయక్రియ జరిగించిరి: అయినను సిగ్గుతో వారు సిగ్గుపడరు, ముఖము చిన్నబోవుట యేలాగో వారెరుగరు; కాబట్టి పడిపోయినవారితో వారు పడిపోవుదురు; నేను వారిని దర్శించు కాలమున వారు నశించెదరని యెహోవా సెలవిచ్చుచున్నాడు. బ్లేనీ ప్రయత్నించినట్లు, ఈ వచనమును 8వ అధ్యాయములోని 12వ వచనమును (యిర్మీయా 8:12) ప్రతి అంశములోను ఒకటే చేయవలసిన అవసరము లేదు. రెండు భాగములును భావములో ఒకటే, కొన్ని పదములలో కొంచెము భేదము కలదు. రెండుమారులు వచ్చిన {,{גם అను అవ్యయమును "గాని" మరియు "కాదు" అని అనువదింపవచ్చును. సంఖ్యాకాండము 23:5 చూడుడి. ఆ క్రియాపదము{}הכלים హుఫల్ క్రియార్థకరూపము. వల్గేటు దానిని క్రియార్థకముగా అనువదించుచున్నది. సెప్టువజింటు, సిరియాకు, అరబిక్కుల ప్రకారమున్న "వారు నశించెదరు" అనునది, అక్షరశః "వారు తొట్రిల్లునట్లు చేయబడుదురు" అని యున్నది. --- సం.

కాబట్టి మార్గములలో నిలిచి చేయుటకు శ్రేష్ఠమైనదేదో ఆలోచించుమని దేవుడు వారికి ఆజ్ఞాపించెనని చెప్పుటయందు ప్రవక్తయొక్క ఉద్దేశ్యమును ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము.

ఆలోచించుడి, మీరు నెమ్మది పొందుదురు అని అతడు చెప్పుచున్నాడు, అనగా మీ ప్రాణములకు నెమ్మది పొందునట్లు (ఏలయనగా ఇక్కడ సంయోజకము ఉద్దేశ్యమును సూచించుచున్నది). క్షేమమును నెమ్మదిగల స్థితిని సంపాదించుకొనుట యూదులమీదనే ఆధారపడియుండెనని ఇక్కడ ప్రవక్త భావము; ఏలయనగా వారు దేవుని ఆలోచనకు లోబడియుండినయెడల వారికి నెమ్మది సిద్ధపరచబడియుండును: సంక్షేపముగా, వారు తమ స్వంత మొండితనముచేతనే దుర్దశలో నుండిరని అతని భావము; ఏలయనగా దేవుడు సుఖమైన స్థితియొక్క నిరీక్షణను వారి యెదుట ఉంచెను, అయితే ఈ కృప వారిచేత తృణీకరింపబడెను, ఈ మాటలు సూచించునట్లు నిర్లక్ష్యముగా తృణీకరింపబడెను, మరియు మేము అందులో నడువమని వారు చెప్పిరి.

ప్రజల మూర్ఖత్వము ఇక్కడ బయలుపరచబడినదని మనము చూచుచున్నాము; ఏలయనగా లేనియెడల తాము మోసపుచ్చబడితిమనియు, తాము సకాలములో హెచ్చరింపబడియుండినయెడల మంచి జ్ఞానయుక్తమైన ఆలోచనలకు లోబడియుందుమనియు వారు అభ్యంతరము చెప్పియుండవచ్చును. ఈ సాకును తొలగించుటకు, దేవుడు తమకు అర్పించిన నెమ్మదిని వారు బుద్ధిపూర్వకమైన దుష్టత్వముతో త్రోసివేసిరని యిర్మీయా చెప్పుచున్నాడు: మేము అందులో నడువమని వారు చెప్పిరి. ఈ నిశ్చయము వారు మొండిగా తమ పాపములలో నిలిచియుండిరని స్పష్టముగా చూపుచున్నది; కాబట్టి తమకు అందుబాటులో నున్న నెమ్మదిని వారు ఎన్నుకొనలేదు.

ఈ వాక్యభాగములో ఒక అమూల్యమైన సత్యము ఇమిడియున్నది, — అదేమనగా విశ్వాసము ఎల్లప్పుడును దేవునితో మనకు సమాధానమును కలుగజేయును; అది దేవుని కనికరమునందు మనము విశ్రమించునట్లు నడిపించి, పౌలు మనకు బోధించునట్లు (రోమీయులకు 5:1) దీనిని తన నిత్యఫలముగా పుట్టించుటవలన మాత్రమే కాదు, దేవుని చిత్తమొక్కటే మన మనస్సులను శాంతపరచుటకు చాలినదగుటవలనను అట్లగును. కాబట్టి సత్యమును దేవునియొద్దనుండి వచ్చినదానిగా హృదయపూర్వకముగా అంగీకరించువాడెవడో వాడు సమాధానము కలిగియుండును; ఏలయనగా తనవారు తనమీద ఆనుకొనియుండగా వారు కలవరపడి ఊగులాడుటకు దేవుడు ఎన్నడును అనుమతింపడు, తన సత్యమునకు ఎంత గొప్ప స్థిరత్వము కలదో వారికి కనుపరచును. యెషయా వాక్యములో మనము చూచినట్లు ధర్మశాస్త్రముక్రిందను ప్రవక్తలక్రిందను ఇట్లుండినయెడల, మనము ఆయన వాక్యమునకు లోబడినయెడల క్రీస్తుక్రింద మరి ఎంత అధికముగా విశ్రాంతిని పొందుదుము! ఏలయనగా "ప్రయాసపడి భారము మోసికొనుచున్న సమస్త జనులారా, నాయొద్దకు రండి; నేను మీకు విశ్రాంతి కలుగజేతును" అని ఆయనే వాగ్దానము చేసియున్నాడు. మీ ప్రాణములకు నెమ్మది దొరకును అని ఆయన ఇక్కడ చెప్పుచున్నాడు. కాబట్టి ఈ వాక్యభాగము ఈ పరలోక సత్యమును ఘనపరచుచున్నది, — అది మనస్సాక్షులను శాంతపరచుటకు శక్తిగలదై యున్నది, కావున దానియందు ఏ కలవరమును ఏ సందేహమును ఉండదు. దీని తరువాత వచ్చునది —

యిర్మీయా 6:17

177 బ్లేనీ "విశ్రాంతి" అను పదమును {,{“ מרגוע పునరుద్ధరణ” అని అనువదించుచున్నాడు; అయితే అతని దీర్ఘమైన టిప్పణి తృప్తికరముగా లేదు. సెప్టువజింటు దానిని ఆశ్చర్యకరముగా "శుద్ధీకరణ — {ἁγνισμὸν}" అని అనువదించుచున్నది; అయితే వల్గేటు "సేదదీర్పు — refrigerium" అనియు, సిరియాక్ అనువాదమును టార్గుమును "విశ్రాంతి — requiem" అనియు అనువదించుచున్నవి; విశేషముగా ఇక్కడ అదే దాని అర్థమైనట్లు కనబడుచున్నది, ఏలయనగా అబద్ధప్రవక్తలు వాగ్దానము చేసిన అబద్ధపు సమాధానమునకు ఇది విరుద్ధముగా నిలుచుచున్నది. ఇక్కడ చిత్రింపబడినది ప్రయాణికుల దృశ్యము; సరియైన మార్గమును గూర్చి సందేహము కలిగినప్పుడు వారు నిలువవలెను, అనగా ఆగవలెను, చూడవలెను, విచారింపవలెను కూడ. వారియెదుట అనేక పురాతన త్రోవలుండెను; అయితే వాటిలో ఏది మంచి మార్గమో విచారించి దానియందు నడువవలసియుండెను. యెహోవా తన ప్రవక్తలద్వారా ప్రజలను ఇట్లు చేయుమని హెచ్చరించెను; వారిమధ్య అబద్ధప్రవక్తలుండిరి; అయితే వారు ఆలాగు చేయుటకు ఒప్పుకొనలేదు. ఇది దేవుడు చేసినదానిని గూర్చిన వృత్తాంతము, — యెహోవా ఈలాగు సెలవిచ్చియున్నాడు, — "మార్గములలో నిలిచి చూడుడి, పురాతన త్రోవలను గూర్చి అడుగుడి, మంచి మార్గము ఎక్కడనున్నదో అడుగుడి; దానియందు నడుచుకొనుడి, అప్పుడు మీ ప్రాణములకు నెమ్మది దొరకును:" అయితే వారు, "మేము దానియందు నడువము" అని చెప్పిరి. ఇప్పటివలెనే అప్పుడును పురాతనమైన, అనగా ప్రాచీనకాలపు, త్రోవలు అనేకములుండెను; అయితే మంచి మార్గము ఒక్కటే, అదే దేవుని వాక్యమను మార్గము. ఒక మార్గము పురాతనమైనదగుట అది మంచిదనుటకు రుజువు కాదు. సత్యమార్గము ఎంత పురాతనమో దోషమార్గములును అంతే పురాతనములు. — సం.

17. మరియు బూరధ్వని వినుడని చెప్పి నేను మీమీద కావలివారిని నియమించితిని.

అయితే వారు–మేము వినము అని చెప్పిరి.

17. Et constitui super eos speculatores, ut attenderent 178 ad vocem (hoc est, clangorem) tubae: et dixerunt, Non attendemus.

ఇది పూర్వ వచనమునకు వివరణయే, అయినను కేవలము వివరణ మాత్రమే కాదు; ఏలయనగా ప్రవక్త ఒక ఉపమానముచేత ప్రజల మొండితనమును మరింత ఘోరమైనదిగా కనుపరచుచున్నాడు; వారు ప్రవక్త హెచ్చరికలకు చెవిటివారైయుండుట మాత్రమే కాదు, బూరధ్వనిచేతను మేల్కొలుపబడలేదు, దానిని లక్ష్యపెట్టనైనను లేదు. రెండు కారణములచేత బూరధ్వని తక్కిన అన్నిటికంటె ఎక్కువగా వారి మనస్సులలో చొచ్చుకొని పోవలసియుండెను, — అది మనుష్యుని ఏ స్వరముకంటెను గొప్పగా మ్రోగునది, — మరియు యుద్ధము సమీపించినప్పుడు గాని యుద్ధభయము కలిగినప్పుడు గాని తప్ప మనము సాధారణముగా బూర మ్రోగుట వినము.

కాబట్టి ప్రవక్త తన సందేశమును ప్రకటించిన తరువాత బూరధ్వనిని ఎందుకు ప్రస్తావించుచున్నాడో ఇందువలన మనము చూచుచున్నాము; ప్రజలకు బోధించుచుండగా ప్రవక్తలు తృణీకరింపబడుట మాత్రమే కాదు, యుద్ధము సమీపించుచున్నదని ప్రకటించు బూరధ్వనినైనను వారు లక్ష్యపెట్టలేదని అతడు చెప్పినట్లున్నది. వినకూడదని వారు తీర్మానించుకొనిరని ప్రవక్త కేవలము చెప్పియుండినదానికంటె ఈ విధముగా ప్రజల మందబుద్ధియు, మందబుద్ధి మాత్రమే కాదు, నేను చెప్పినట్లు వారి వక్రబుద్ధియు మరింత సంపూర్ణముగా రుజువుచేయబడెను. దీని తరువాత వచ్చునది —

యిర్మీయా 6:18-19

18. కాబట్టి జనములారా, వినుడి; సమాజమా, వారిలో ఏమి జరుగునో తెలిసికొనుము.

18. Propterea audite gentes, et cognosce coetus quid in ipsis futurum sit.

19. భూమీ, వినుము; ఈ ప్రజలు నా మాటలను ఆలకింపక నా ధర్మశాస్త్రమును విసర్జించిరి గనుక, ఇదిగో నేను వారి ఆలోచనల ఫలమైన కీడును వారిమీదికి రప్పించుచున్నాను.

19. Audi, terra, Ecce ego adduco malum (hoc est, cladem) super populum hunc, fructum cogitationum ipsorum, qui ad verba mea non fuerunt attenti, et legem meam spreverunt (ad verbum, et legem meam spreverunt in ipsa; sed non est ambiguus sensus, quod scilicet vel abjecerint vel spreverint, vel pro nihilo duxerint; verbum hoc significat rejicere et spernere, significat etiam reprobare; jam semel hoc usus est Propheta et saepius utetur.)

నిజమైన మతమును గూర్చి ఎన్నడును ఏమియు వినని జనములవైపు తిరిగి అతడు ఇప్పుడు వారితో మాటలాడుచున్నాడు. అయితే ఈ సంబోధనయొక్క ఉద్దేశము, యూదులు తమ స్పృహలేమిని బట్టియు చెవిటితనమును బట్టియు సిగ్గుపడునట్లు చేయుటయే; ఏలయనగా అన్యజనములలో ఎక్కువ శ్రద్ధయు ఎక్కువ గ్రహింపును కనబడెను. ఇది నిశ్చయముగా మిక్కిలి గొప్ప అవమానము: యూదులు ధర్మశాస్త్రముచేతను ప్రవక్తలచేతను స్పష్టముగా బోధింపబడిరి, దేవుడు ఉదయమును సాయంకాలమును అవే సంగతులను వారితో మరల మరల చెప్పుచుండెను; అయినను ప్రవక్తల మాట ఎన్నడును వినని, ధర్మశాస్త్రము ఇయ్యబడని జనములు యూదులకంటె ఎక్కువ గ్రహింపును వివేచనయు కలిగియుండుట — ఇది మిక్కిలి అవమానకరమైనది, నిజముగా విపరీతమైనది.

కాబట్టి జనములను సంబోధించి, జనములారా, వినుడి అని చెప్పుటద్వారా వారి అవమానకరమైన ప్రవర్తనను బయలుపరచుటయే ప్రవక్త ఉద్దేశము.

తరువాత సమాజమా, తెలిసికొనుము అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. ఇక్కడ వాడబడిన పదములు {,}דעיdoi, మరియు {,}עדה ode; అక్షరములు తారుమారైనను వాటిలో ఏమాత్రమును అందవిహీనము కాని ఒక అనుప్రాసము కలదు. అర్థమును గూర్చి చెప్పవలెనంటే, ఏర్పరచబడిన ప్రజలలో తనకు శిష్యులెవరును దొరకలేదని ప్రవక్త కనుపరచుచున్నాడు, ఏలయనగా వారు బుద్ధిలేని పశువులవలెను, రాళ్లవలెను, మొద్దులవలెను ఉండిరి; కావున యూదులమధ్య తన ప్రయాసములకు ఏ ఫలమును కలుగదని నిరాశచెంది అతడు జనములవైపు తిరిగి వారిని సంబోధించెను: కాబట్టి జనములారా, వినుడి, సమాజమా, (ఇది ఏ జనమునైనను సూచించును,) వారికి ఏమి జరుగునో తెలిసికొనుము. కొందరు వ్యాఖ్యాతలు దీనిని వారి దుర్గుణములకు అన్వయించి, "వారి స్థితి ఎట్టిదో," లేక, "ఎట్టి ఘోరమైన దుర్గుణములు వారిమధ్య ప్రబలి ఏలుచున్నవో" అని అనువదించుచున్నారు. అయితే నేను దీనిని వారి శిక్షకు అన్వయించుటకే ఇష్టపడుచున్నాను; అయినను ఈ అభిప్రాయము నిమిత్తము నేను వాదింపను, ఏలయనగా రెండవదానికిని సంభావ్యత కలదు. అయితే ప్రజల భక్తిహీనత సరిదిద్దలేనిదైనందున దేవుని న్యాయమైన ప్రతీకారమునకు సాక్షులుగా ఉండునట్లు ప్రవక్త ఇక్కడ జనములను పిలిపించుచున్నట్లు కనబడుచున్నది. "కాబట్టి వారికేమి చేయబడునో వినుడి." అతడు మునుపు చేసినట్లును, ఇకమీదట తరచుగా చేయబోవునట్లును యూదులను బెదిరించెను; అయితే ఈ స్థలములో వారు ఇంత లొంగనివారైనందుకు వారిని గద్దించుటయే అతని ఉద్దేశము; ఏలయనగా తన ప్రయాసములు వారిమధ్యకంటె జనములమధ్య ఎక్కువ ఫలమును పుట్టించునని అతడు నిరీక్షించెను.

178 అనేక హస్తప్రతులలో ఈ క్రియాపదమునకు ముందు {{ו కలదు, కాల్విన్ ప్రతియు నిస్సందేహముగా అట్టిదే. అయితే అనువాదములన్నియు ఈ క్రియాపదమును ఆజ్ఞార్థకముగా అనువదించుచున్నవి, అది నిస్సందేహముగా ఆజ్ఞార్థకమే — సం.

తరువాత అతడు, భూమీ, వినుము అని చెప్పుచున్నాడు. ఇది సాధారణమైనది, "భూనివాసులారా, మీరందరు వినుడి" అని అతడు చెప్పినట్లున్నది: ఇదిగో, నేను ఈ ప్రజలమీదికి కీడును రప్పించుచున్నాను. యూదులకు వినుటకు చెవులుండినయెడల అతడు వారినే నేరుగా సంబోధించియుండును; అయితే వారి దుర్గుణములును దేవునియెడల వారి తిరస్కారమును వారిని చెవిటివారినిగా చేసినందున అతడు భూమిని సంబోధింపవలసి వచ్చెను. ఈ ప్రజలను కఠినముగా దర్శించుటలో తాను క్రూరముగా ప్రవర్తింపనని, వారికి తగినట్లే ప్రతిఫలమిచ్చెదనని దేవుడు ఇక్కడ సాక్ష్యమిచ్చుచున్నాడు. కాబట్టి చెప్పబడినదాని సారాంశమేమనగా, ఆయన విధించు శిక్ష ఎంత దుఃఖకరమైనదైనను, ప్రజలు మితిమీరిన కాఠిన్యమును గూర్చి ఫిర్యాదు చేయలేరు, ఏలయనగా వారి క్రియలకు న్యాయముగా తగినదానినే వారు పొందుదురు. అయితే యిర్మీయా వారి క్రియలను గూర్చి మాత్రమే మాటలాడక, వారి ఆలోచనల ఫలమును ప్రస్తావించుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు తమ దుష్టత్వమును లోలోపల కల్పించుకొనిరి, కావున చపలత్వముచేత గాని అజ్ఞానముచేత గాని వారు దేవునికి విరోధముగా అపరాధము చేయలేదు. కాబట్టి ఆలోచనలు అనుటచేత, యూదులు అలవాటు చేసికొనిన కీడును గూర్చిన ఆ అనుదిన ధ్యానమును అతడు సూచించుచున్నాడు.

కాబట్టి వారి అంతరంగ దుష్టత్వమును మొండితనమును ఇక్కడ బయలుపరచబడుచున్నవి.

తరువాత అతడు, వారు నా మాటలను ఆలకింపలేదు, నా ధర్మశాస్త్రమును ఏమియు లేనిదానిగా ఎంచిరి గనుక అని చెప్పుచున్నాడు. దేవుడు తన సేవకులద్వారా యూదులను హెచ్చరించెననియు, వారు ఉపదేశమంతటిని తిరస్కరించిరనియు ఉన్న సంగతిచేత వారి అపరాధము అధికమాయెనని మనము ఎల్లప్పుడును చూచుచున్నాము. కాబట్టి వారు ఆలకింపకపోవుటయు, ధర్మశాస్త్రమును ఉపదేశమును ఏమియు లేనిదానిగా ఎంచుటయు, ఏ సాకుచేతను వారి పాపము క్షమార్హము కాదని స్పష్టపరచెను; ఏలయనగా రాక్షసులను గూర్చి చెప్పబడినట్లు, వారు తెలిసియే బహిరంగముగా దేవునితోనే యుద్ధము చేయుచుండిరి.

దైవసత్యమును తిరస్కరించుటకంటె దేవుని దృష్టికి అసహ్యమైనదేదియు లేదని ఈ వాక్యభాగమునుండి మనము నేర్చుకొనవచ్చును; ఏలయనగా ఆయన వాక్యమునందు ప్రకాశించు ఆయన మహిమ దానిచేత కాళ్లక్రింద త్రొక్కబడుచున్నది; మరియు దేవుడే మనుష్యులను రక్షణకు ఆహ్వానించుచుండగా, వారు బుద్ధిపూర్వకముగా తమ నాశనమునే వెదకి ఆయన కటాక్షమును తిరస్కరించుట వారియందు మిక్కిలి ఘోరమైన కృతఘ్నతయై యున్నది. కాబట్టి దేవుడు తన వాక్యమును తిరస్కరించుటను సహింపలేకపోవుటలో ఆశ్చర్యమేమియు లేదు; దానిచేత, నేను చెప్పినట్లు, ఆయన మహిమ అవమానపరచబడుచున్నది, మనుష్యుల రక్షణను స్థిరపరచుటకు ఆయన చూపు మంచితనము అతి నీచమైన కృతఘ్నతతో చూడబడుచున్నది. (179 సెప్టువజింటు అనువాదము ఈ వాక్యభాగముయొక్క భావమునకు పూర్తిగా విరుద్ధముగా నున్నది. తక్కిన ప్రాచీన అనువాదములు ముఖ్యాంశములో మన అనువాదముతో ఏకీభవించుచున్నవి. అనేక హస్తప్రతులు {for{}ודעי{; ודעו అని చదువుచున్నవి, ఇది అర్థమును మరి చక్కగా తెలుపుచున్నది. అప్పుడు {`` }עדה అను పదము "సమాజము" అనియే కాక "సాక్ష్యము" అనియు అర్థమిచ్చును; "సమాజము" అను అర్థము ఇక్కడ బొత్తిగా అర్థరహితముగా కనబడుచున్నది. అప్పుడు ఆ రెండు వచనములు ఈ విధముగా నుండును, — 18. కాబట్టి జనములారా, వినుడి, వారికి విరోధముగానున్న సాక్ష్యమును తెలిసికొనుడి; 19. అవును, భూమీ, వినుము, — ఇదిగో, నేను ఈ ప్రజలమీదికి కీడును రప్పించుచున్నాను, అది వారి స్వకీయ యోచనల ఫలము, ఏలయనగా వారు నా మాటలను ఆలకింపలేదు; నా ధర్మశాస్త్రమును వారు ఎల్లప్పుడును విసర్జించిరి. "సాక్ష్యమిచ్చుట" అను క్రియాపదము తరువాత {}ב అను విభక్తిప్రత్యయము కనబడును, అది "కు" అనియు "విరోధముగా" అనియు అనువదింపబడును; "సాక్ష్యము" అను నామవాచకము తరువాత వచ్చినప్పుడును దానిని అట్లే అనువదింపవలెను. — సం.)

తరువాత అతడు చెప్పునది —

యిర్మీయా 6:20

20. షేబనుండి వచ్చు సాంబ్రాణియు దూరదేశమునుండి వచ్చు సువాసనగల చెరకును నాకేల? మీ దహనబలులు నాకు అంగీకారములు కావు, మీ బలులు నాకు ఇంపైనవి కావు.

20. Ad quid hoc mihi thus e Sabeis venit, et calamus bonus e terra longinqua? holocausta vestra non sunt ad beneplacitum (hoc est, non placent, neqne grata sunt,) et sacrificia vestra non sunt suavia (aut, jucunda) mihi.

సాంబ్రాణిని బలులను అర్పించినప్పుడు తాము ప్రాయశ్చిత్తము చేసితిమని తలంచిన వేషధారులకు ప్రవక్త ఇక్కడ ప్రత్యుత్తరమిచ్చుచున్నాడు; దేవుని సేవించుటలో అవసరమైనదంతయు అదే అన్నట్లు వారు తలంచిరి: అందుచేతనే దేవాలయము దొంగల గుహగా మారెనని ఇకమీదట మనము చూతుము; ఏలయనగా వారు ప్రతిదినము శ్రద్ధగా ధూపము వేసి ఇతర ఆచారములను నెరవేర్చినప్పుడు దేవుడు శాంతించెనని తలంచిరి. ఈ విధముగా వేషధారులు ఎల్లప్పుడును తమ వ్యర్థాడంబరములతో దేవుని అపహసించుచు, బాహ్య ప్రదర్శనతో ఆయన తృప్తిపడనప్పుడు ఆయనను అతి క్రూరునిగా ఎంచుదురు. ఇది ప్రవక్తలు ఎడతెగక పోరాడవలసివచ్చిన కీడై యుండెను: అందుచేతనే మన ప్రవక్త ఈ తలంపును తరచుగా ప్రస్తావించుచున్నాడు: "నేను బలులను కోరలేదు; మీ పితరులను ఐగుప్తుదేశములోనుండి రప్పించుటకు నా చేయి చాపినప్పుడు, నాకు దహనబలులు అర్పింపవలెనని నేను వారికి ఆజ్ఞాపింపలేదు, నా మాట వినవలెనని మాత్రమే ఆజ్ఞాపించితిని," (యిర్మీయా 7:21, 22)

ఇతర ప్రవక్తలయందును ఇట్లే మనము చూచుచున్నాము: "నాకు ఆకలియైనయెడల నేను నీతో చెప్పను," (కీర్తనలు 50:12) అని కీర్తనకారుడు చెప్పుచున్నాడు.

మీకా కూడ ఇట్లు చెప్పుచున్నాడు, "… నీవు ఆయనయెదుట నిన్ను నీవు తగ్గించుకొనుటయే గాని దేవుడు నిన్ను మరేమి అడుగుచున్నాడు? నీ మందలలోనుండి వేలకొలది పొట్టేళ్లనైనను వేలకొలది ఎద్దులనైనను ఆయన కోరుటలేదు," (మీకా 6:7)

మనుష్యులు దేవుడు తృప్తిపడవలెనని కోరు ఆ బాహ్య వైభవమునకు విరోధముగా మనము యుద్ధము చేసితేనే గాని వారికి సరిగా బోధింపలేమని నేటిదినమునను మనము చూచుచున్నాము. కాబట్టి మనుష్యులు ఇట్టి అల్పవిషయములచేత తమ్మును తాము మోసపుచ్చుకొనుచుండగా, హృదయ యథార్థత లేకుండ వేషధారులు దేవునిమీద రుద్దు ఆ సంగతులన్నియు వ్యర్థమైన ఆటబొమ్మలని కనుపరచుట అవసరము. ఇక్కడ బోధింపబడినదాని భావము ఇదియే.

కాబట్టి యూదులు తమ బలులను సమయప్రకారము అర్పించుచు ధర్మశాస్త్ర విధులను ఆచరించిరనుటలో సందేహము లేదు. ఇదంతయు మిక్కిలి శ్లాఘనీయముగా కనబడియుండవచ్చును; అయితే దేవుడు ఈ ప్రత్యుత్తరమిచ్చుచున్నాడు, సబాయీయులనుండి సాంబ్రాణియు దూరదేశమునుండి మంచి చెరకును (అనగా, సువాసనగలది) నాయొద్దకు వచ్చుట దేనికి? ఈ విధముగా ప్రవక్త ఇక్కడ వేషధారులు అభ్యంతరము చెప్పగలిగినదానికి ముందుగానే జవాబిచ్చుచున్నాడు, వారికి ఏ సాకును విడువకుండునట్లు: ఏలయనగా వారు తమ ఆరాధనా విధులకొరకు గొప్ప ధనమును వెచ్చించుచుండగా, దేవుడు వారికి ఒకవిధముగా బద్ధుడాయెనని తలంచిరి: మరియు వారు అధిక ప్రయాసను కూడ వెచ్చించినప్పుడు, తమ కష్టము నిష్ప్రయోజనమైనది గాని వ్యర్థమైనది గాని కాజాలదని ఊహించిరి. పోపు మతమునందును ఇదే సంగతిని మనము గమనించుచున్నాము: ఎవడైనను వైభవమైన ఒక గుడిని కట్టించి, దానిని బంగారముతోను వెండితోను అలంకరించి, విలువైన సామగ్రితో నింపి, తరువాత మాసులు చెప్పుటకొరకు ఆదాయమును ఏర్పాటుచేసినప్పుడు, పరలోకరాజ్యముయొక్క తాళపుచెవులన్నియు తన చేతులలో ఉన్నవని, కావున దేవుని చిత్తమునకు విరోధముగానైనను తాను లోపలికి త్రోసికొని పోగలనని తలంచును. పోపు మతస్థులు తీర్థయాత్రలు చేపట్టునప్పుడును వారి వెఱ్ఱితనము అట్టిదే: వారు ప్రయాసపడి కష్టించునప్పుడు, తాము వేయు ప్రతి అడుగును దేవుని యెదుట లెక్కింపబడవలెనని, ఇంత శ్రమతో తనకు అర్పింపబడినదానిని దేవుడు అంగీకరింపనియెడల ఆయన అన్యాయస్థుడగునని తలంచుదురు. యూదుల అహంకారపు ఊహయు అట్టిదే. సబాయీయులనుండి, అనగా తూర్పుదేశమునుండి, పారసీకదేశమునుండియే తేబడిన వారి సాంబ్రాణి విలువైనదై గొప్ప ధనమునకు కొనబడినందున, అది వారి పాపములన్నిటికి ప్రాయశ్చిత్తముగా ఎంచబడవలెనని వారు కోరిరి; చెరకునుండియు అదే ప్రయోజనమును వారు ఎదురుచూచిరి: మిక్కిలి సువాసనగల చెరకు అధిక వెలకు కొనబడినందున, అది దేవుని యెదుట లెక్కలోనికి వచ్చునని, తమ శిక్షకు బదులు చెల్లించుటకు అది ఉపయోగపడునని వారు ఎదురుచూచిరి. దేవుడు ఇక్కడ తృణీకరించుచున్న మూర్ఖత్వము ఇదియే. "మీ వ్యయములు నాకేమి? సాంబ్రాణిని సువాసనగల చెరకును కొనుటకు మీరు వెచ్చించునదంతయు నేను నిజముగా ఏమియు లేనిదానిగా ఎంచుచున్నాను" అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. తరువాత ఆయన సబాయీయులను గూర్చియు దూరదేశమును గూర్చియు మాటలాడుచున్నాడు.

180 సెప్టువజింటు మరియు అరబిక్ అనువాదములు దీనిని "దాల్చినచెక్క" అనియు, వల్గేటు "సువాసనగల రెల్లు" అనియు, సిరియాక్ అనువాదమును టార్గుమును "సుగంధపు రెల్లు" లేక చెరకు అనియు అనువదించుచున్నవి. ఈ వచనముయొక్క అక్షరార్థమైన అనువాదము ఈ విధముగా నున్నది, — 20. ఇది నాకేల చేయబడుచున్నది? సాంబ్రాణి, అది షేబనుండి వచ్చుచున్నది, విలువైన రెల్లు, దూరదేశమునుండి: మీ దహనబలులు, అవి అంగీకారములు కావు, మీ బలులు, అవి నాకు ఇంపైనవి కావు. ఆ రెల్లు లేక చెరకు ఎండబెట్టబడి పొడిచేయబడి సాంబ్రాణిలో ఒక భాగముగా ఉండెను. సాంబ్రాణి మొదట ప్రస్తావింపబడినది, తరువాత దానిలోని ఒక పదార్థము. షేబయు దూరదేశమును ఒక్కటే. దహనబలుల విషయములోను బలుల విషయములోను ఇదే క్రమము గమనింపవలెను; సంపూర్తియైన క్రియ మొదట, తరువాత బలిని సమర్పించు పూర్వక్రియ. — సం.

తరువాత అతడు, మీ దహనబలులు నాకిష్టమైనవి కావు, మీ బలులు అంగీకారములు కావు అని చెప్పుచున్నాడు. ఒక్క విధమును పేర్కొనుటచేత యిర్మీయా ధర్మశాస్త్రానుసారమైన ఆరాధననంతటిని అందులో చేర్చుచున్నాడు; అయినను అది దేవునిచేతనే నియమింపబడినది: ఇది నిజమే, అయితే వేరొక ఉద్దేశముకొరకు. ఉపవాసము దానంతట అది దేవునికి అయిష్టమైనది కాదు; అయితే అది పుణ్యార్జన క్రియయని ఎంచబడినప్పుడు, లేక దానితో ఏదో పరిశుద్ధత ముడిపెట్టబడినప్పుడు, అది ఆయనకు హేయమగును. బలులను గూర్చియు అదే సత్యము; ఏలయనగా పశువులచేత దేవుని శాంతపరచ జూచినవారు క్రీస్తుయొక్క ఘనతను అపహరించిరి: క్రీస్తునుండి వచ్చు కటాక్షమును ఒక దూడకు గాని ఒక మేకకు గాని బదిలీ చేయుటయే అది: ఇది ఎంత దేవదూషణ, ఎంత హేయమైనది!

కాబట్టి యూదులు తమ బలులకు అంత అధిక విలువను ఆపాదించినప్పుడు, మొదట ఇవి ఆయనను శాంతపరచు ప్రాయశ్చిత్తములైనట్లు వారు పిల్లచేష్టలతో దేవునితో ఆటలాడ జూచిరి; తరువాత దేవుని శాంతపరచుటకొరకు దహనబలులను అర్పించుట, ఒక పశువును వధించుట, ఆయన స్వభావమును మార్చుటయే; చివరిగా, నేను చెప్పినట్లు, అది క్రీస్తుయొక్క ఘనతను అపహరించుటయే: ఏలయనగా ఆయన రక్తముద్వారానే తప్ప మరి ఏ సాధనముచేతను ప్రాయశ్చిత్తమును వెదకకూడదు; పరిశుద్ధాత్మ దానిని మన హృదయములమీద ప్రోక్షించుటద్వారా ఆ రక్తముచేత మనము ప్రతి మాలిన్యమునుండి శుద్ధిచేయబడుచున్నాము. అయితే ఇది బలులకు ఆపాదింపబడినప్పుడు, చెప్పబడినదాని ప్రకారము, వారు క్రీస్తుకు బదులుగా బలిపశువును, లేక పొట్టేలును, ఉంచిరి.

బలులలో పశ్చాత్తాపమను విధియొక్క అభ్యాసము ఉండవలసియుండెను: అయితే వారు అంతకంతకు కఠినులై, తమ ఆచారములచేత పాపము చేయుటకు తమకు ఎక్కువ స్వేచ్ఛ దొరకెనని, తాము ఆయనతో లెక్క తీర్చుకొనినట్లు దేవుడు తమయొద్దనుండి ఇంకేమియు కోరడని తలంచినప్పుడు, వారు దేవుని ఉద్దేశమును పూర్తిగా నిష్ఫలము చేసిరి: ఏలయనగా ఇంతకుముందు చెప్పబడినట్లు, వారు పశ్చాత్తాపమును అభ్యసించవలెనను ఈ ఉద్దేశముకొరకే బలులు ఆజ్ఞాపింపబడెను.

కాబట్టి యిర్మీయా ఇచ్చిన ఈ ప్రత్యుత్తరము, — వారి బలులు దేవునికి ఇష్టమైనవి కావనునది, — వ్యర్థము కాదని ఇప్పుడు మనము చూచుచున్నాము. మరియొకచోట ఇంతకంటె కఠినమైన భాష వాడబడినది, — వారు ఈ విధముగా ఆయన నామమును అపవిత్రపరచుచుండగా దేవుడు వాటియందు వెగటుపడెననియు, వాటిని భరించుటకు ఆయన అలసిపోయెననియు, వాటిచేత ఆయన తొందరపెట్టబడవలసి వచ్చెననియు. (యెషయా 1:14.) ఇక్కడి భావమును అదియే, — దేవుడు బలులను వాటికొరకే ఎన్నడును కోరలేదు, వేరొక ఉద్దేశముకొరకే కోరెను; మరియు బాహ్యమైన ఆచారములన్నియు వాటంతట అవి కేవలము వ్యర్థమైన ఆటబొమ్మలును అపహాస్యములును, అంతేకాదు, దేవుని నామమును అపవిత్రపరచుటయునై యున్నవి; కావున అవి ఆయనను శాంతపరచజాలక, దానికి భిన్నముగా ఆయన ఉగ్రతను రేపును. దీని తరువాత వచ్చునది —

యిర్మీయా 6:21

21. కావున యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా–ఇదిగో నేను ఈ ప్రజలయెదుట అడ్డురాళ్లను వేయుచున్నాను; తండ్రులును కుమారులును కలిసి వాటిమీద పడెదరు; పొరుగువాడును వాని స్నేహితుడును నశించెదరు.

21. Propterea sic dicit Jehova, Ecce pono huic populo offendicula, et offendent (nam sunt ab eadem radice et nomen et verbum) patres et filii similiter; vicinus et socius ejus peribunt.

తాను ప్రజలమీద ఎట్టి ప్రతీకారము చేయనైయున్నాడో దేవుడు ఇక్కడ స్పష్టమైన మాటలతో ప్రకటించుచున్నాడు. మొదట వారికొరకు తాను అడ్డురాళ్లను వేయుదునని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. సమీపించియున్న తీర్పులను ఆయన నిస్సందేహముగా వలలతోను ఉచ్చులతోను పోల్చుచున్నాడు; ఏలయనగా యూదులు తప్పించుకొందుమని నిరీక్షించిరి. కాబట్టి వారు చిక్కుబడుదురని ఆయన చెప్పుచున్నాడు: "మీరు ఎక్కడికి వెళ్లినను, దేవుడు మిమ్మును పట్టుకొను ఆ వలలు మీకు ఎదురగును: కాబట్టి తండ్రులును కుమారులును, పొరుగువాడును వాని స్నేహితుడును పడిపోవుదురు" అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు.

వారు ఎంతగా ఒకరితో ఒకరు కుట్రచేసికొనినను, అందరును ఒకే శిక్షకు గురియగుదురని ఈ మాటలచేత ఆయన సూచించుచున్నాడు. ఏలయనగా కుమారులు తమ తండ్రుల మాదిరులను అనుసరించునప్పుడు, తాము నిర్దోషులమని తలంచుదురు; మరియు ఎవనికైనను అనేకమంది సహచరులున్నప్పుడు, తన విచ్చలవిడితనములో తాను క్షేమముగా నున్నానని తలంచును. కాబట్టి సమ్మతియు సహవాసమును భక్తిహీనులను కఠినపరచి, వారు దేవుని ఉగ్రతకు భయపడకుండునట్లు చేయుచుండగా, ఈ కారణముచేత ప్రవక్త కుమారులను వారి తండ్రులతోను, పొరుగువానిని వాని స్నేహితునితోను కలిపి, ఏ భేదమును లేకుండ కలిసి నశింపవలసినవారినిగా చేర్చుచున్నాడు. "అడ్డురాళ్లు" అను పదము నిజముగా అలంకారికమైనది; అయితే తరువాతి వచనములో ప్రవక్త ఉపమానము లేకుండ మాటలాడుచు ఇట్లు చెప్పుచున్నాడు —

యిర్మీయా 6:22-23

22. యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా–ఇదిగో ఉత్తరదేశమునుండి ఒక జనము వచ్చుచున్నది, భూదిగంతములనుండి గొప్ప జనము రేపబడును.

22. Sic dicit Jehovah, Ecce populus veniet e terra Aquilonis, et gens magna excitabitur e lateribus terrae:

23. వారు విల్లును ఈటెను పట్టుకొందురు; వారు క్రూరులు, కనికరము చూపనివారు; వారి స్వరము సముద్రమువలె ఘోషించును; సీయోను కుమారీ, వారు గుఱ్ఱములనెక్కి, యుద్ధమునకు సిద్ధపడిన మనుష్యులవలె నీమీద యుద్ధపంక్తులు తీర్చియున్నారు.

23. Arcum et hastam (alii vertunt, clypeum) apprehendent; crudeles erunt et non parcent; vox eorum quasi mare tumultuabitur, et super equos ascendent; erunt dispositi sicuti vir ad proelium, super to, filia Sion.

దేవుడు సెలవిచ్చెనని ప్రవక్త అంత తరచుగా చెప్పుట నిష్ప్రయోజనమైన పునరుక్తి కాదు. "ఇదిగో, ఉత్తరమునుండి ఒక జనము వచ్చును" అని మాత్రమే అతడు చెప్పియుండవచ్చును; అయితే ఈ సందేశమును తాను దేవునియొద్దనుండి పొందెనని ముందుగా చెప్పుచున్నాడు, అంతమాత్రమే కాదు, తన సందేశము మరింత గాఢముగా హృదయమునకు తగులునట్లు దేవునినే మాటలాడువానిగా ప్రవేశపెట్టుచున్నాడు. పూర్వ వచనములోను, మరియు ఇతర స్థలములలోను, యెహోవా ఈలాగు సెలవిచ్చుచున్నాడు అని అతడు చెప్పెను: అయితే దేవుని పరిశుద్ధ నామము వారి మనస్సులను మరింత బలముగా మేల్కొలుపునట్లు అతడు ఇప్పుడు అవే మాటలను మరల పలుకుచున్నాడు.

ఇదిగో, ఉత్తరదేశమునుండి ఒక జనము వచ్చును అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. నలువది సంవత్సరములపాటు యిర్మీయా యూదులకు విరోధముగా యుద్ధమును ప్రకటించుటయు, వారి శత్రువుల పేరును బహిరంగముగా చెప్పుటయు మానలేదు: అయినను అంత ప్రసంగము నిష్ఫలమాయెనని మనము చూచుచున్నాము. ఇది నిజముగా భయంకరమైనది: అయితే మన కాఠిన్యమును మందత్వమును ఎంత గొప్పవో, దేవునికి విరోధముగా మన ఉగ్రతయు వెఱ్ఱితనమును ఎంత గొప్పవో దీనిచేత అద్దములోవలె మనము చూడవచ్చును. కాబట్టి అతడు ఇక్కడ కల్దీయులను ఉత్తర జనముగా సూచించి, అది గొప్ప జనమని చెప్పుచున్నాడు: అయినను కల్దీయులు తమంతట తాము రారని అతడు కనుపరచుచున్నాడు; అది రేపబడును అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. ఈ క్రియను దేవునికే అన్వయింపవలెను; ఏలయనగా దేశములను భూములను దూరదూరముల వరకు పాడుచేయుటకు ఆశయు లోభమును కల్దీయులను ప్రేరేపించినను, ఆ యుద్ధము దేవునియొక్క నడిపింపుక్రిందనే జరిగెను: ఆయనే కల్దీయులను ఆయుధధారులను చేసి ప్రేరేపించి, వారిని తన ఉగ్రతయొక్క కొరడాలుగా వాడుకొనెను. {,}יעורiour, "రేపబడును" అను క్రియాపదమునుండి మనము దీనిని నేర్చుకొనవచ్చును; మరియు భూదిగంతములనుండి అని అతడు చెప్పుచున్నాడు, ఏలయనగా వారు దూరదేశమునుండి వచ్చిరి. అయితే కల్దీయులు యూదయలో ప్రవేశించి ప్రజలను నాశనము చేసి పారదోలకుండను, పట్టణమును దేవాలయమును పడగొట్టకుండను వారిని ఆటంకపరచునదేదియు ఉండదని ప్రవక్త సూచించుచున్నాడు.

కల్దీయులను మరింత సంపూర్ణముగా భయంకరులనుగా కనుపరచుటకు అతడు ఇతర వివరములను చేర్చుచున్నాడు: వారు విల్లును ఈటెను పట్టుకొందురు అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. చివరి పదమును డాలు అని అనువదించువారు ప్రవక్త ఉద్దేశమును తగినంతగా గమనింపరు. ఏలయనగా ఇక్కడ రక్షణను గూర్చిన ప్రస్తావనయే లేదు; దూరమునుండి కొట్టుటకు వారు విల్లులతోను ఈటెలతోను సన్నద్ధులై వచ్చెదరని ప్రవక్త చెప్పినట్లే యున్నది. {,}כידוןkidun, అను పదమునకు బల్లెము, ఈటె అని అర్థము; డాలు అనియు దానికి అర్థము కలదు: అయితే ఈ స్థలములో ప్రవక్త ఈటెనే సూచించుచున్నాడని నాకు సందేహము లేదు; "వారు దూరమునుండియైనను సమీపమునుండియైనను కొట్టుదురు" అని అతడు చెప్పినట్లున్నది.

తరువాత అతడు వారు క్రూరులై యుందురని చెప్పుచున్నాడు; పారసీకులను మాదీయులను గూర్చి యెషయా మాటలాడుచు, "వారు వెండిని లక్ష్యపెట్టరు, బంగారమును కోరరు," (యెషయా 13:17) అని చెప్పినదానికి ఇది అనుగుణముగా నున్నది; అయినను వారు దోచుకొను జనమే. ఇది నిజమే; అయితే ప్రవక్త ఈ రెండు సంగతులను ఉద్దేశించెను, అదేమనగా పారసీకులును మాదీయులును దేవుని ప్రతీకారమును నెరవేర్చువారుగా ఉండవలసియుండినందున, వారు బంగారమును వెండిని ఇతర విధములైన కొల్లసొమ్మును తృణీకరించి, రక్తమునే వెదకుచు, క్రొత్త స్వభావముతోను క్రొత్త ప్రవర్తనతోను వచ్చెదరు. మరియు వారు కనికరము చూపరు అని అతడు చెప్పుచున్నాడు; తరువాత వారి స్వరము సముద్రమువలె ఘోషించును, లేక మ్రోగును అని చేర్చుచున్నాడు. ప్రజలు దేవుని స్వరమును లక్ష్యపెట్టని వారి మందత్వమును అతడు ఇక్కడ తాకుచున్నాడని నాకు సందేహము లేదు; ఏలయనగా యిర్మీయా బోధ అనేక సంవత్సరములుగా వారి చెవులలో మ్రోగుచుండెను: యెషయాయు ఇతరులును అతనికి ముందుగా వచ్చిరి; అయినను ప్రజలు చెవిటివారుగానే కొనసాగిరి. అతడు ఇప్పుడు ఇట్లు చెప్పుచున్నాడు, "ఇకమీదట మీరు వేరే బోధకులను విందురు; వారు మిమ్మును హెచ్చరింపరు, మీకు ఆలోచన చెప్పరు, గద్దింపులతోను బెదిరింపులతోను తృప్తిపడరు, సముద్రముమీది తుపానువలె వచ్చెదరు; వారి స్వరము ఘోషించును."

అతడు ఇంకను ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు, వారు గుఱ్ఱములనెక్కి యుద్ధమునకు సిద్ధపడిన మనుష్యునివలె పంక్తులు తీర్చబడుదురు; అనగా, "యెరూషలేమా, నీవు యుద్ధవీరులతో వ్యవహరింపవలసి వచ్చునని నీవు తెలిసికొందువు." సంక్షేపముగా ప్రవక్త భావమేమనగా, యూదులు మిక్కిలి బుద్ధిహీనముగా తమ స్వబలమును నమ్ముకొని, ఆ విధముగా ప్రవక్తల బెదిరింపులను అజాగ్రత్తగా తృణీకరించిరి. అయితే వారి నిర్భయత ఇట్టిదైనందున, కల్దీయులు భయంకరమైన బలాత్కారముతో యుద్ధసన్నద్ధులై వచ్చెదరు గనుక తాము ఎంత మూర్ఖులైయుండిరో వారు తుదకు నిజముగా తెలిసికొందురని అతడు చెప్పుచున్నాడు — ఎవనికి విరోధముగా? సీయోను కుమారీ, నీకే విరోధముగా అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. వేరొక పనినిమిత్తము నేను ఇంకను ముందుకు సాగలేను.

181 ప్రాచీన అనువాదములు దీనిని "భూమి అంతమునుండి, లేక అంతములనుండి, లేక కొనలనుండి" అని అనువదించుచున్నవి. — సం. 182 సెప్టువజింటు, సిరియాక్ మరియు అరబిక్ అనువాదములు దీనిని "ఈటె" లేక బల్లెము అని అనువదించుచున్నవి; అయితే వల్గేటును టార్గుమును "డాలు" అని అనుచితముగా అనువదించుచున్నవి. దానికి ఎప్పుడైనను డాలు అను అర్థము కలదనుట సత్యము కాదు. అది పొట్టి ఈటె లేక విసరు బల్లెము. "ఈ పదము పెద్ద ఈటెను గాని డాలును గాని సూచింపదని స్పష్టము, ఏలయనగా అది ఆ రెంటినుండియు వేరుగా చెప్పబడినది. 1 సమూయేలు 17:6; 41:45 [sic]; యోబు 39:23 చూడుము" అని పార్క్‌హర్స్ట్ చెప్పుచున్నాడు. — సం.

183 అక్షరార్థముగా అది, "మరియు గుఱ్ఱములమీద వారు ఎక్కి పోవుదురు" అని యున్నది. తరువాతి పంక్తి 21వ వచనములోని జనమును సూచించుచు ఇట్లున్నది, — అది పంక్తులుగా తీర్చబడును, యుద్ధమునకు సిద్ధమైన మనుష్యునివలె, సీయోను కుమారీ, నీకు విరోధముగా. తరువాతి వచనమును అదే జనమును సూచించుచున్నది, — దాని సమాచారము మేము వింటిమి; మా చేతులు బలహీనమాయెను, వేదన మమ్మును పట్టుకొనెను, ప్రసవించు స్త్రీ వేదనవంటి నొప్పి. ఫలితము మొదట చెప్పబడినది, అనగా చేతుల బలహీనత; తరువాత కారణము, అనగా శ్రమయు వేదనయు — వారు అనుభవించినవి. — సం.

ప్రార్థన

సర్వశక్తిగల దేవా, మేము దినదినము నీకు కోపము పుట్టించుటకు హేతువిచ్చుట మానకున్నను, నీవును మా రక్షణను వృద్ధిపరచుటకై మమ్మును సరియైన మార్గమునకు పిలుచుట మానకున్నావు గనుక, — ఓ దేవా, మేము నీ స్వరమును శ్రద్ధగా ఆలకించి, దానిచేత గద్దింపబడుటకు మమ్మును మేము అప్పగించుకొని, నీవు మమ్మును ఆహ్వానించుచున్న గురియొద్దకు ఎడతెగక సాగిపోవునట్లు నీకు లోబడునట్లును, తుదకు ఈ జీవితములో మా పరుగును ముగించిన పిమ్మట మా విధేయతయొక్కయు విశ్వాసముయొక్కయు ఫలమును అనుభవించి, మా ప్రభువైన యేసుక్రీస్తుద్వారా మాకొరకు సంపాదింపబడిన ఆ నిత్యమైన స్వాస్థ్యమును స్వతంత్రించుకొనునట్లును దయచేయుము. — ఆమేన్.

ఇరువది ఆరవ ఉపన్యాసము

యిర్మీయా 6:24

24. దానిగూర్చిన సమాచారము మాకు వినబడెను; మా చేతులు బలహీనములాయెను; ప్రసవించు స్త్రీకి కలుగునట్టి వేదనయు బాధయు మమ్మును పట్టుకొనెను.

24. Audivimus famam ejus, dissolutae sunt manus nostrae, angustia apprehendit nos, dolor tanquam parturientis.

యిర్మీయా అదే రీతిగా కొనసాగించుచున్నాడు; ఏలయనగా అతడు దేవుని తీర్పును యూదుల కన్నులయెదుట ఉంచి, వారి ఇష్టమునకు విరోధముగా అన్నట్టు వారిని ఆ దృశ్యముయొక్క మధ్యకు లాగుచున్నాడు. ఇంతకుముందే చెప్పబడినట్లు, ప్రవక్తలు ఈలాగు చేసిరి; ఏలయనగా ప్రజలు దేవుని తృణీకరించుటచేతను, తాము స్థిరపడియుండిన దీర్ఘకాలపు కాఠిన్యముచేతను, సాధారణమైన మాటలచేత వారు ప్రజల హృదయములను కదిలింపలేకపోయిరి. అందుచేత శత్రువును గూర్చిన సమాచారము వినబడెననియు, వెంటనే వారి చేతులు బలహీనములాయెననియు అతడు చెప్పుచున్నాడు. ప్రవక్త మాటలాడినప్పుడు తమ శత్రువులు అంత సమీపముగా ఉన్నారని యూదులు తలంచలేదు. అయితే ఈ వాక్యమును ఈలాగు వివరింపవలెను: "మీరు ఆ సమాచారమును వినిన వెంటనే మీ చేతులు సడలిపోవును, శ్రమ మిమ్మును పట్టుకొనును."

ప్రసవించు స్త్రీయొక్క ఉపమానము లేఖనములో తరచుగా కనబడుచున్నది; అనేక స్థలములలో దానిచేత గ్రహింపవలసినది హఠాత్తుగాను అనుకొనకుండను కలుగు వేదనయే: అయితే ఈ స్థలములో ప్రవక్త వేదనయొక్క తీవ్రతనే ఎక్కువగా సూచించుచున్నాడు; అయినను నేను ఇప్పుడే చెప్పిన మరియొక అర్థమును విడిచిపెట్టవలసినది కాదు; ఏలయనగా ప్రజల కాఠిన్యమును మొండితనమును అంత గొప్పవని అతడు చూచినప్పుడు, తమకు రావలసిన శిక్షను వారు ఎంత అజాగ్రత్తగా తృణీకరించినను, అది ప్రసవించు స్త్రీ వేదనవలె వారిని హఠాత్తుగా పట్టుకొనును గనుక దానిని తప్పించుకొనుట వారికి సాధ్యము కాదని కనుపరచుటకై అతడు ఈ ఉపమానమును స్వీకరించెనని తలంచుట సంభవమే. అతడు పిమ్మట ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు ---

యిర్మీయా 6:25

25. పొలములోనికి పోకుడి, మార్గమున నడువకుడి; శత్రువుయొక్క ఖడ్గమును భయమును నలుదిక్కుల నున్నవి.

25. Ne exieritis in agrum, et per iter ne ingrediamini; quia gladius hostis, terror undique (vel, in circuitu, {).}מסביב

అతడు ముందటి వచనమును స్థిరపరచుచున్నాడు. ఏలయనగా ఇంతకుముందు చెప్పబడినట్లు, యూదులు సమస్త బెదరింపులను ఏమియు కానివిగా ఎంచిరి: కావున వారు మాటలచేత మాత్రమే కాక, ఆ దృశ్యము తమ కన్నులయెదుట ఉంచబడుటచేత భయపడునట్లు బలవంతము చేయబడి నేర్పబడుట అవసరమైయుండెను; ఈలాగు బలవంతము చేయబడి, దేవుని ప్రతిదండన సమీపముగా ఉన్నందున వారు కనీసము కొంత భయమునైనను కలిగియుండునట్లు అది అవసరమాయెను. కాబట్టి ప్రవక్త యుద్ధమును ప్రకటించి, వారు అప్పటికే ముట్టడివేయబడినట్లు మాటలాడుచున్నాడు; మీరు పొలములోనికి పోకుడి, మొదలైనవి అని అతడు చెప్పుచున్నాడు, ఏలయనగా శత్రువుయొక్క భీతియు భయమును నలుదిక్కుల నున్నవి; కల్దీయులు అప్పటికే యూదయను పాడుచేయుచుండిరని గాని, వారు తమ స్వదేశమునుండి బయలుదేరియుండిరని గాని దీని భావము కాదు. అయితే ప్రవక్తయొక్క ఉద్దేశ్యమును మేము సంక్షేపముగా వివరించితిమి: అతడు తమతో గంభీరముగా మాటలాడుచున్నాడనియు, తన బెదరింపులు మాయమైపోవు వట్టిమాటలు కావనియు కఠినులును మొండివారునైన ప్రజలు తెలిసికొనునట్లు, వారితో ఇంత తీవ్రముగా వ్యవహరింపవలెనని అతడు ఉద్దేశించెను. దీని తరువాత వచ్చునది ---

యిర్మీయా 6:26

26. నా జనుల కుమారీ, గోనెపట్ట కట్టుకొని బూడిదెలో పొర్లుము; ఏకైక కుమారుని నిమిత్తము దుఃఖించునట్లు దుఃఖించుము, బహు ఘోరమైన ప్రలాపము చేయుము; పాడుచేయువాడు హఠాత్తుగా మామీదికి వచ్చును.

26. Filia populi mei, accingere sacco, voluta to in pulvere, luctum unigeniti fac tibi, planctum amaritudinum; quia repente veniet vastator super nos.

ప్రవక్త అవసరమైనవాటికంటె ఎక్కువ మాటలు వాడుచున్నట్లు కనబడుచున్నాడు; ఏలయనగా స్పష్టమైన విషయములో అతడు తన ప్రసంగమును మితిమీరి పొడిగించుచున్నట్లున్నది: అయితే ఇదివరకు చెప్పబడిన అతని ఉద్దేశ్యమును మనము ఆలోచింపవలెను; ఏలయనగా ఆ విషయమును గొప్ప తీవ్రతతో వారిమీద మోపకుండ యూదులను మేలుకొలుపుట అతనికి సాధ్యముకాలేదు. "నా జనుల కుమారి" అను మాట సమాజమంతటికిని అన్వయింపబడునదిగా ప్రసిద్ధమైనదియు చాలినంత సాధారణమైనదియునై యున్నది. నా జనుల కుమారీ, గోనెపట్ట కట్టుకొనుము, ధూళిలో పొర్లుము అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. ప్రవక్త వారిని పశ్చాత్తాపపడుమని హెచ్చరించుచున్నాడా, లేక దిద్దుబాటుకు అసాధ్యులైనవారిమీదను నిరీక్షణలేనివారిమీదను దుఃఖమును ప్రకటించుచున్నాడా అనునది సందేహాస్పదము; ఏలయనగా మారుమనస్సునకుగాని పశ్చాత్తాపమునకుగాని నిరీక్షణ ఏమియు లేనప్పుడు బూడిదెయు గోనెపట్టయు తరచుగా ప్రస్తావింపబడుచున్నవి. అయినను ఈ అభిప్రాయము అంగీకరింపబడినయెడల, అనగా యూదులు స్వస్థబుద్ధికి తిరిగివచ్చెదరేమో అని ప్రవక్త ఇంకను ప్రయత్నించుచున్నాడనునది అంగీకరింపబడినయెడల, నేను అభ్యంతరపెట్టను.

ఏకైక కుమారుని నిమిత్తమువలె దుఃఖము సలుపుము అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. హెబ్రీయులు అతి గొప్పదియు అతి ఘోరమైనదియునైన దుఃఖమును ఈలాగు వర్ణించుదురు: ఏలయనగా ఎవడైనను తన ఏకైక కుమారుని పోగొట్టుకొనినప్పుడు, తనకు అనేకమంది పిల్లలున్నయెడల దుఃఖించుదానికంటె అతని మరణమునుగూర్చి ఎంతో ఎక్కువగా దుఃఖించును; ఏలయనగా కొందరు మిగిలియుండినప్పుడు కొంత ఆదరణ ఇంకను మిగిలియుండును; అయితే ఒకడు పూర్తిగా సంతానహీనుడైనప్పుడు, నేను చెప్పినట్లు, తల్లిదండ్రులకు మరి గొప్ప దుఃఖము కలుగును. ఈ హేతువుచేత పరిస్థితులు నిరీక్షణలేని స్థితిలో ఉన్నప్పుడు హెబ్రీయులు దానిని ఏకైక కుమారుని నిమిత్తమైన దుఃఖమని పిలుచుదురు. అతడు పిమ్మట చేదులయొక్క దుఃఖము అని చేర్చుచు అదే సంగతిని సూచించుచున్నాడు; ఏలయనగా పాడుచేయువాడు హఠాత్తుగా మామీదికి వచ్చును.

ఇక్కడ పశ్చాత్తాపము ఉద్దేశింపబడినదని తలంచినయెడల, గోనెపట్టయు బూడిదెయు తమంతట తామే దేవుని యెదుట ఎన్నదగినవి కావనియు, అయితే పూర్వకాలమున దేవుని ఉగ్రతను తొలగింపుమని దీనముగా వేడుకొనినప్పుడు అవి పశ్చాత్తాపమునకు సాక్ష్యములై యుండెననియు మనము ఎరుగుదుము; అందుచేత ప్రవక్తలు తరచుగా సూచనచేత సూచింపబడిన సంగతినే నిర్దేశించిరి. అయినను వస్త్రములను కాదు, హృదయములనే చింపుకొనవలెనని యోవేలు చెప్పుచున్నదానిని మనము జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను. (యోవేలు 2:13.) అయితే మనము దేవునితో కపటముగా కాక యథార్థముగా వ్యవహరింపవలెనను సూత్రమును ప్రవక్తలు ఒప్పుకొనబడినదిగా ఎంచుకొనుచున్నారు. కాబట్టి గోనెపట్టచేతను బూడిదెచేతను వారు, లోకములో చెప్పబడునట్లు, అబద్ధపు ప్రకటనలను గ్రహింపలేదు గాని, వారు నిజముగాను హృదయపూర్వకముగాను దేవుని కనికరమును వెదకినప్పుడు తాము అనుభవించినదాని యథార్థమైన ప్రత్యక్షతలనే గ్రహించిరి. అయితే ప్రవక్త ఇక్కడ యుద్ధమును ప్రకటించు దూతయొక్క పాత్రను ధరించుచున్నట్లు కనబడుచున్నాడు గనుక, ఇక్కడ ఉద్దేశింపబడినది పశ్చాత్తాపమేనా అని నేను ఎరుగను.

184 ఇది సీయోను కుమార్తెను ఉద్దేశించి చెప్పబడినది: అందుచేత క్రియాపదములు ఏకవచనములో ఉన్నవి. కెరీ చేతను, కొన్ని హస్తప్రతులచేతను సమర్థింపబడినను, కాల్విన్‌యును బ్లేనీయును స్వీకరించిన మార్పు అవసరము లేదు; ఏలయనగా తరువాతి వచనములోను అదే వ్యక్తి సంబోధింపబడుచున్నది, — నీవు పొలములోనికి పోకుము, మార్గమున నడువకుము; ఏలయనగా శత్రువునకు ఖడ్గమున్నది, నలుదిక్కుల భీతి యున్నది. "ఏలయనగా శత్రువునకు," మొదలైనవి, అక్షరార్థముగా, "ఏలయనగా ఖడ్గము శత్రువునకు చెందినది." — సం.

కాబట్టి యూదులకు అత్యంత దుఃఖము తప్ప మరేదియు మిగిలియుండలేదని అతడు చెప్పుచున్నాడని నేను గ్రహించుటకే ఎక్కువ ఇష్టపడుచున్నాను: అందుచేతనే పాడుచేయువారు హఠాత్తుగా వారిమీదికి వచ్చెదరని అతడు చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు అనేక సంవత్సరములు దేవుని దీర్ఘశాంతమును ఎంతగా దుర్వినియోగము చేసిరనగా, తాము శిక్షలేకుండ పాపము చేయగలమని వారు తలంచిరి. కాబట్టి వారు చాలాకాలము ఈ అబద్ధపు ధైర్యమునకు చోటిచ్చియుండిరి గనుక, ప్రవక్త "హఠాత్తుగా" అను ఈ మాటను, {,}פתאםpetam

అతడు ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు ---

యిర్మీయా 6:27

27. నీవు నా జనుల మార్గమును తెలిసికొని పరీక్షించునట్లు నేను నిన్ను వారిమధ్య దుర్గముగాను కోటగాను నియమించియున్నాను.

27. Arcem posui to in populo meo, munitionem (vel, propagnaculum) ut cognoscas et probes vias ipsorum (viam ipsorum.)

ప్రజల దుష్టత్వమును కనిపెట్టునట్లు, బలపరచబడిన కావలిగోపురముగా దేవుడు తన్ను నియమించెనని ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు. తన ప్రవచనమునకు మరి ఎక్కువ అధికారము సంపాదించుటకై అతడు దేవునినే మాటలాడువానిగా ప్రవేశపెట్టుచున్నాడు. ఇంతవరకు అతడు తన స్వంత పేరట మాటలాడెను; అయితే ఇప్పుడు దేవుడే బయలువెడలి, నేను నిన్ను దుర్గముగా చేసితిని అని చెప్పుచున్నాడు. జెరోము చివరి మాటను "పరీక్ష" అని అనువదించుచున్నాడు. {,}בחןbecken అను క్రియాపదమునకు పరీక్షించుట అని అర్థము; మరియు యిర్మీయా ఈ వచనములో "నీవు వారి మార్గమును పరీక్షించునట్లు" అని ఆ క్రియాపదమును వాడుచున్నాడు. అయితే {,}מבצרmebezar, "కోట," అను మాట దాని తరువాత వచ్చుచున్నది గనుక, ఇక్కడ ఆ మాటను దుర్గము లేక ప్రాకారము అను అర్థములో తప్ప మరి ఏ విధముగాను మనము గ్రహింపలేము. కాబట్టి కావలికాయుటకైన దుర్గమే ఇక్కడ ఉద్దేశింపబడినదని నాకు సందేహము లేదు; దూరముగాను విస్తారముగాను జరుగునదంతయు ఒక్క చూపులో కనబడు కావలిగోపురమువలె తన ప్రవక్త యుండెనని దేవుడు చెప్పినట్లున్నది: ఏలయనగా మైదానమునుండి మనము దూరముగా చూడలేము, అయితే ఎత్తైన స్థలములో నిలిచియుండువారు బహుదూరము వరకు చూడగలరు.

అయితే కోట అను మాటయు చేర్చబడినది: ఏలయనగా యిర్మీయా భయములేకుండ కావలికాయుటయు, ప్రజల బెదరింపులకును అపనిందలకును కేకలకును లోనుకాకుండుటయు అవసరమైయుండెను.

దేవుని సేవకులయందు రెండు సంగతులు అవసరమని యిర్మీయా సూచించుచున్నాడు, అనగా జ్ఞానమును నిర్భయమైన ధైర్యమును; ఏలయనగా తమ పదవిని నెరవేర్చుటకు స్థిరముగా సిద్ధపడియుంటేనే గాని, అవసరమైనదానిని స్పష్టముగా చూచుట మాత్రమే ప్రవక్తలకు చాలదు. తాను కావలిగోపురముగాను మరియు కోటగాను నియమింపబడితినని అతడు చెప్పునప్పుడు ఈ రెండు సంగతులును ఇమిడియున్నట్లు కనబడుచున్నది.

అతడు ఈలాగు ఎందుకు నియమింపబడెను? నీవు వారి మార్గమును తెలిసికొని పరీక్షించునట్లు అని అతడు చెప్పుచున్నాడు.

దీని ఉద్దేశ్యము ఏమిటో ఇప్పుడు చూతము. తాను ప్రజలను స్వేచ్ఛగా మాత్రమే కాక అధికారముతో గద్దించునట్లు, ప్రవక్త ఇక్కడ నిస్సందేహముగా శక్తిని విశ్వసనీయతను తనకు ఆపాదించుకొనుచున్నాడు: ఏలయనగా ప్రవక్త బోధ దేవునియొద్దనుండి వచ్చినది కానట్టు దానిని తృణీకరించుటకు తమకు స్వేచ్ఛ కలుగునట్లు, అభ్యంతరములు ఎల్లప్పుడు వారి నోటిలో ఉండెనని మనము ఎరుగుదుము.

కాబట్టి యిర్మీయా దుర్గమువలెను, అదియు బలపరచబడిన దుర్గమువలెను ఉండెనని దేవుడు ఇక్కడ ప్రకటించుటకు హేతువు ఇదియే; ప్రజల మార్గమును కనిపెట్టి తెలిసికొనునట్లు అతడు అట్లు చేయబడెను. అందుచేత వారు తమ్మును తాము ఎంత మొండిగా సమర్థించుకొనినను అది వారికి ఏమియు ప్రయోజనకరము కాలేదు; ఏలయనగా వారిని శిక్షకు పాత్రులుగా తీర్చుటలో న్యాయాధిపతి పదవిని నెరవేర్చుటకై యిర్మీయా అత్యున్నతమైన అధికారముచేత, అనగా దైవికమైన అధికారముచేత, అలంకరింపబడియుండెను: ఏలయనగా వెంటనే ఇది వచ్చుచున్నది ---

యిర్మీయా 6:28

28. వారందరు బహుగా తిరుగబడువారై కొండెములు చెప్పుచు తిరుగుచున్నారు; వారు ఇత్తడియు ఇనుమునై యున్నారు; వారందరు చెరుపువారై యున్నారు.

28. Omnes perversi perversorum ambulantes in obtrectatione (dicemus postea de hac voce;) aes (aut, chalybs, ut alii vertunt,) vel ferrum; omnes perditores (vel, corruptores) sunt.

ఎవరి నడతలను ప్రవర్తనలను కనిపెట్టుమని తనకు ఆజ్ఞాపింపబడెనో ఆ యూదులు ఎట్టివారుగా తనకు కనబడిరో ప్రవక్త ఇప్పుడు కనుపరచుచున్నాడు. అతడు దీనిని మొదటనే చెప్పియుండినయెడల, ప్రజల ఆగ్రహము రగులుకొనియుండును, లేక అతని తీర్పు తృణీకారముతో చూడబడియుండును: అయితే తాను తన సేవకునిద్వారా తెలిసికొనినదానిని దేవుడు కనుపరచినప్పుడు, అది మరి ఎక్కువ బలము కలిగియుండెను; మరియు దేవునితో పోరాడుట తమకు ఏమియు ప్రయోజనకరము కాదని ప్రజలు గ్రహించినప్పుడు వారి ఆగ్రహమును అణచివేయబడెను.

వారందరు భ్రష్టులలో భ్రష్టులని, లేక అతిక్రమించువారిలో అతిక్రమించువారని అతడు చెప్పుచున్నాడు. కొందరు {,}סריsari అని {,}שshin తో చదివి, ఆ మాటలను "అతిక్రమించువారి అధిపతులు" అని అనువదించుచున్నారు. అయితే నేను మొదటిదానినే మరి ఎక్కువగా అంగీకరింపబడిన పాఠముగా స్వీకరించుచున్నాను. "అధిపతులు" అని చదువువారు ఆ మాటలనుండి వింతగా కనబడు అర్థమును తీయుచున్నారు గాని అది నిజమైన అర్థము కాదు: ప్రజలు తమ అధికారులకంటె ఏమాత్రము మంచివారు కానందునను, సేవకులు సమస్త విధములైన దుష్టత్వములో తమ యజమానులను అనుకరించినందునను, వారు అతిక్రమించువారి అధిపతులని వారు చెప్పుచున్నారు. అయితే ఇది బలవంతముగా తీసిన అర్థమని అందరును చూడవలసినదే. వాక్యము ఉన్నదున్నట్టుగానే అత్యంత తగిన అర్థమును కలిగియుండగా, ఏదైనను ఎందుకు మార్చవలెను? కాబట్టి వారు భ్రష్టులలో భ్రష్టులని, లేక అతిక్రమించువారిలో అతిక్రమించువారని, {,}סרי{ }סרריםsari sarerim అని పిలువబడుచున్నారు. ఆకాశమహాకాశములు, అతిపరిశుద్ధస్థలము, దేవాదిదేవుడు అనునట్లు, హెబ్రీయులు ఒక మాటను రెండుమారులు పలుకుటచేత అతిశయ స్థాయిని వ్యక్తపరచుదురని మనము ఎరుగుదుము. కాబట్టి వారు దుష్టులు మాత్రమే కాక, అత్యంత దుష్టులనియు, భ్రష్టత్వముయొక్క తుదిమెట్టును చేరినవారనియు అతడు చెప్పుచున్నాడు. ఏలయనగా భక్తిహీనత తన శిఖరమును చేరినప్పుడు, మనుష్యులు న్యాయముగా భ్రష్టులలో భ్రష్టులని పిలువబడవచ్చును. ప్రవక్త భావము ఇదియేనని నాకు సందేహము లేదు.

వారు కొండెములతో తిరుగుచున్నారని అతడు పిమ్మట చేర్చుచున్నాడు. నేను పొరబడనియెడల, అదే విధమైన మాటవిధానము లేవీయకాండము 19:16 లో కనబడుచున్నది, "నీ జనులమధ్య కొండెములు చెప్పుచు తిరుగకూడదు," లేక నడువకూడదు.

అయినను ఈ వాక్యమును మరియొక విధముగా వివరింపవచ్చును, అనగా వారు అపనిందలలో నడచిరనియు, లేక ప్రతిదానిని వక్రముగా చేసిరనియు. అయితే ఈ స్థలములో కొండెము అను మాట మరీ బలహీనమైనదిగా కనబడుచున్నది; ఏలయనగా నా తీర్పులో ప్రవక్త దానికంటె ఎక్కువ సంగతిని, అనగా ప్రజల తెగువను సూచించుచున్నాడు; వారు పాపము చేయుటలో తమకు సమస్త స్వేచ్ఛను అనుమతించుకొని, ఈలాగు తమ స్వంత దుష్టత్వములో నడచిరి.

ఇత్తడియు ఇనుమును అని అతడు చేర్చుచున్నాడు. అనేకులు ఆ మాటలను "ఇనుముతో కలిపిన ఇత్తడి" అని అనువదించుచున్నారు; అనగా ఘనులును సామాన్యులును కలిసిపోయిరనియు, అందుచేత వారిలో సాధారణమైన ఏకాభిప్రాయము ఉండెననియు. ఈ అర్థమును నేను పూర్తిగా నిరాకరించను: అయితే అది మరీ సూక్ష్మమైనది గనుక, అది సరియైన ఆధారము కలదో లేదో నేను ఎరుగను. (185 "వారి సిగ్గుమాలినతనము ఇత్తడిని పోలియున్నది, వారి మొండితనమును ఇనుముతో పోల్చవచ్చును." — లౌత్.) కాబట్టి ఇది వారి కాఠిన్యమును సూచించుచున్నదని ఎంచుటకే నేను ఎక్కువ ఇష్టపడుచున్నాను: వారు వంగనివారు గనుక ఇత్తడివలెను ఇనుమువలెను ఉండిరి. కాబట్టి ప్రవక్త, దేవునినుండి తమ్మును తాము దూరపరచుకొనిన అతిక్రమించువారని వారిని పిలిచిన పిమ్మటయు, వారు తమ స్వంత భ్రష్టత్వములో నడచిరని చెప్పిన పిమ్మటయు, వారు మచ్చికకాని వారనియు, ఏ విధమైన దిద్దుబాటునకును యోగ్యులు కారనియు ఇప్పుడు చేర్చుచున్నాడు; అందుచేత అతడు వారిని ఇత్తడితోను ఇనుముతోను పోల్చుచున్నాడు.

వారందరు చెరుపువారని అతడు తుదకు చేర్చుచున్నాడు. నేను తలంచునట్లు, ఇది వారి అలవాట్లకు అన్వయింపవలెను: ఏలయనగా సమస్తమును దోచుకొని సమస్త అత్యాచారములను చేయు శత్రువులు ఈలాగు పిలువబడుదురు. అయితే ఇక్కడ చెరుపువారనగా, దొంగలవలె అందరి సొత్తును దోచుకొనుట మాత్రమే కాక, దుష్టత్వములో ఇతరులకు నాయకులైయుండువారు: అందుచేత, సాధారణముగా చెప్పబడునట్లు, తలనుండి పాదములవరకు సమస్తమును గందరగోళములో ఉండెను. అతడు పిమ్మట ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు

యిర్మీయా 6:29

29. కొలిమితిత్తి కాలిపోయెను, సీసము అగ్నిచేత క్షయమాయెను; కరగించువాడు వృథాగా కరగించుచున్నాడు; ఏలయనగా దుష్టులు తీసివేయబడలేదు.

29. Exaruit (consumptum est) sufflatorium (vel, follis) ab igne; integrum plumbum, frustra conflavit conflator (vel, excoxit excoctor) quia (nam copula hic pro causali particula ponitur, quia) mali non sunt purgati (vel, et, tamen adversative, non sunt consumpti; uterque sensus non male quadrabit.)

కొలిమితిత్తి అగ్నిచేత ఏ ప్రయోజనమును లేకుండ కాలిపోయెనని అతడు చెప్పుచున్నాడు.

ఈ వాక్యమంతయు అలంకారికమైనది. వ్యాఖ్యాతలు దీనిని కేవలము బోధింపబడినదానికే అన్వయించుచున్నారు; అందుచేత అగ్నిని రగిలించు కొలిమితిత్తి ప్రవక్తయొక్క నోరేయని వారు ఎంచుచున్నారు. అప్పుడు దీని అర్థము ఇదియగును, --- ఎడతెగక వాడబడుటచేత, విశేషముగా అగ్ని తీవ్రముగా మండుచున్నప్పుడు, తుదకు క్షయమైపోవు కొలిమితిత్తివలె, ప్రవక్త తన ఎడతెగని కేకలచేత కాలిపోయినట్లాయెను. కాబట్టి అగ్నిచేత కాలిపోయి ఇక తన పనిని చేయలేని కొలిమితిత్తివలె తన గొంతు ఎండిపోయెనని ప్రవక్త మొఱ్ఱపెట్టుచున్నాడని వారు తలంచుచున్నారు. అయితే దేవుడు తన ప్రజలను ఏ ప్రయోజనము లేకుండ శిక్షించిన శిక్షలకును తీర్పులకును దీనిని మనము అన్వయించినయెడల ఏమి? ఏలయనగా యెషయా మొదటి అధ్యాయములోను ఇతర స్థలములలోను ఆయన ఈలాగే మొఱ్ఱపెట్టుచున్నాడు.

"వ్యర్థముగా నిన్ను శిక్షించితిని" అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు; మరియు యిర్మీయా ఇంతకుముందు ఇట్లనెను, "వ్యర్థముగా నా పిల్లలను శిక్షించితిని; వారు శిక్షకు లోబడలేదు." (యిర్మీయా 2:30) అదే విధముగా యెషయాచేతను ఇట్లు చెప్పబడినది, "నా శత్రువులమీద నేను ప్రతిదండన చేయవలసియున్నది," (యెషయా 1:24) అయితే ఏ ప్రయోజనము కొరకు? వారి దుష్టత్వము మాన్పజాలనిది గనుక అది ఏ ప్రయోజనము లేకుండ పోయెనని ఆయన పిమ్మట చేర్చుచున్నాడు.

186 ఈ వచనమును దీనికి ముందటి వచనమును బ్లేనీ సవరించెను, అదియు చాలమట్టుకు ఊహచేతనే; హార్స్లీ ఆమోదమున్నను, సంతృప్తికరమైన హేతువులు ఏవియు లేకుండనే. ప్రవక్త ఒక విధముగా కోటగా చేయబడెనని యిర్మీయా 1:18 నుండి కనబడుచున్నది: మరియు ఇక్కడ దానికి స్పష్టమైన సూచన యున్నది, అయినను అతడు కావలిగోపురముగా, లేక అట్టి స్థలమును ఆక్రమించియున్న కావలివానిగా చేయబడుట వేరొక ఉద్దేశ్యము కొరకైయుండెను. ఈ రెండు వచనములను నేను ఈలాగు అనువదించుచున్నాను, — 27. నా జనులమధ్య నేను నిన్ను కావలిగోపురముగా ఇచ్చియున్నాను, కోటగా ఇచ్చియున్నాను, నీవు వారి మార్గమును తెలిసికొని పరీక్షించునట్లు; అటుపిమ్మట అతడు వారిని ఎట్టివారినిగా కనుగొనెనో మనకు చెప్పబడుచున్నది, — వారందరు భ్రష్టులలో భ్రష్టులు, కొండెగానికి సహచరులు; వారందరు ఇత్తడియు ఇనుమునై యున్నారు, వారు చెడిపోయినవారు. "భ్రష్టులలో భ్రష్టులు" అనగా పూర్తిగా స్థిరపడిన భ్రష్టులు, "దాసులకు దాసుడు" అనునది అతి నీచుని సూచించునట్లే: "సహచరులు," మొదలైనవి, అక్షరార్థముగా "తోడ నడచువారు," మొదలైనవి. "వారందరు" అను మాట నిశ్చయముగా "ఇత్తడియు ఇనుమును" అను దానికి చెందినది, "చెడిపోయినవారు" అను దాని తరువాత "వారు" వచ్చునట్లే. ప్రాచీన అనువాదములు సంతృప్తికరముగా లేవు, టార్గుము విస్తరించి వివరించునదై యున్నది; అయినను అవి సాధారణ భావమును ఇచ్చుచున్నవి. "కావలిగోపురము" అను దానికి అనువాదములు "పరీక్షకుడు" లేక "శోధకుడు" అని ఇచ్చుచున్నవి. "కోట" అను మాట సెప్టువజింటులోను, అరబీ అనువాదములోను, టార్గుములోను విడిచిపెట్టబడినది, వల్గేటులో "బలమైన" అని అనువదింపబడినది. "భ్రష్టులు" అను మాట సెప్టువజింటులోను అరబీ అనువాదములోను విడిచిపెట్టబడినది, వల్గేటు, సిరియాక్, టార్గుము దానిని "అధిపతులు" అని అనువదించుచున్నవి. "కొండెగానికి సహచరులు" అను దానికి సెప్టువజింటు మరియు అరబీ "వక్రముగా నడచుచు — {σκολιῶς}" అనియు; సిరియాక్ మరియు టార్గుము "కపటముతో నడచుచు --- cum dolo" అనియు; వల్గేటు "మోసముగా నడచుచు --- fraudulenter" అనియు కలిగియున్నవి. ,{`` }רכיל"కొండెగాడు" అను మాట మరి ఐదు స్థలములలో కనబడుచున్నది, లేవీయకాండము 19:16; సామెతలు 11:13; 20:19; యిర్మీయా 9:4; యెహెజ్కేలు 22:9. మొదటి మూడు స్థలములలో మన అనువాదములో అది "చాడీలు చెప్పువాడు" అని అనువదింపబడినది, అయితే మరి సరిగా చెప్పవలెనంటే అపనిందలు మోసికొనిపోవువాడు, లేక పార్క్‌హర్స్ట్ అనువదించినట్లు "అపనిందలతో వ్యాపారము చేయువాడు." బ్లేనీ తలంచునట్లు దానికి "మోసగాడు" అని అర్థము కాదు. సామెతలలోని స్థలములు అట్టి భావముతో పొసగవు. యెహెజ్కేలు 22:9 తప్ప, దానిని "అపనిందకుడు" అని అనువదింపలేని స్థలము ఏదియు లేదు; అక్కడ దానికి స్పష్టముగా "అపనింద" అని అర్థము. — సం.

అయినను మొదటి అర్థమును నిరాకరింపవలసినది కాదు; ఏలయనగా ఎడతెగని కేకలచేత ప్రవక్త నాలుక అరిగిపోయెననియు, అతని గొంతు దాదాపు ఎండిపోయెననియు చెప్పుట అనుచితము కాదు. అయితే నేను ఇప్పుడే చెప్పినదానినే ఎక్కువగా అంగీకరించుచున్నాను. ప్రతివాడును తన ఇష్టప్రకారము ఎన్నుకొనవచ్చును. ఇక్కడ ప్రవచన బోధయే ఉద్దేశింపబడినదని మనము ఎంచినయెడల, మరియొక అర్థమును కూడ మనము తీయవచ్చును, --- అనగా దేవుని భీతులచేత ప్రవక్త నోరు క్షయమాయెనని; ఏలయనగా దేవుడు ప్రజలను తుదినాశనముతో బెదరించినప్పుడెల్లను అది దహించుచున్నట్లుండెను.

కాబట్టి తన గొంతు అగ్నిచేత, అనగా దేవుని బెదరింపులచేత, కాలిపోయెనని ప్రవక్త హేతువు లేకుండ చెప్పుటలేదు.

పిమ్మట సీసము పూర్ణముగా నుండెనని అతడు చేర్చుచున్నాడు. ప్రజలను తగ్గించి పశ్చాత్తాపమునకు నడిపించుటకై దేవుడు ప్రయత్నించిన తీర్పులను గూర్చియే యిర్మీయా మాటలాడుచున్నాడను అభిప్రాయమునకు ఈ వాక్యము మరి ఎక్కువగా అనుకూలముగా ఉన్నది; ఏలయనగా సీసము కలపబడనిదై యుండెనను మాటను సిద్ధాంతమునకుగాని బోధకుగాని తగినట్లు అన్వయింపలేము. సీసము అనగా మష్టు అని నేను గ్రహించుచున్నాను. కొందరు అది వెండియని ఎంచి, వెండి సులభముగా కరుగునట్లు సీసము వెండితో కలపబడెనని చెప్పుచున్నారు. నేను ఆ విద్యలో నేర్పరిని కాను గనుక, ఇది చేయబడునో లేదో నేను చెప్పలేను. అయితే సీసము కలపబడనిదై యుండెనని ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు; అనగా మష్టును మాలిన్యమును తప్ప మరేదియు కనబడలేదు.

అటుపిమ్మట, కరగించువాడు వ్యర్థముగా కరగించెను, ఏలయనగా దుష్టత్వములు తీసివేయబడలేదు అని అతడు చేర్చుచున్నాడు; అనగా స్వచ్ఛమైన లోహమును మిగిల్చునట్లు మష్టు తీసివేయబడలేదు. సంక్షేపముగా, ప్రజలలో మష్టును మాలిన్యమును తప్ప మరేదియు లేదనియు, స్వచ్ఛమైన వెండి రవ్వంతైనను లేదనియు అతని భావము. అందుచేత వారు ఒక విధముగా వ్యర్థముగా కరగింపబడిరని సిద్ధించెను. ఇది బోధకంటె శిక్షకే మరి సరిగా అన్వయించునని అందరును చూడవలసినదే.

కాబట్టి యూదులు దుష్టులును భ్రష్టులును దేవుని తృణీకరించువారును మాత్రమే కాక, దేవుడు వారిని శుద్ధిచేయుటకు అనేకమారులు వ్యర్థముగా ప్రయత్నించునంతగా మొండివారైయుండిరని ప్రవక్త ఇక్కడ కనుపరచుచున్నాడనుటకు నాకు సందేహము లేదు. మరియు దేవుడు మనుష్యులను శిక్షించునప్పుడు వారిని కరగించుచున్నాడనియు, శుద్ధిచేయుచున్నాడనియు, పుటము పెట్టుచున్నాడనియు చెప్పబడుట, ప్రవక్తలలోను లేఖనమంతటను తరచుగా కనబడు మాటవిధానమని మనము ఎరుగుదుము. అయితే ఆ ప్రజలలో మాలిన్యము మాత్రమే యుండెననియు, సీసము కనబడెననియు, వారు కరగింపబడలేదనియు ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు. అందువలన వారి కాఠిన్యము ఎంత గొప్పదో మనము నేర్చుకొనుచున్నాము: వారు అగ్నిచేత పరీక్షింపబడినను కరుగక, తమ మూర్ఖత్వములోనే నిలిచియుండిరి. అతడు పిమ్మట ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు ---

యిర్మీయా 6:30

30. యెహోవా వారిని విసర్జించెను గనుక పనికిరాని వెండి అని మనుష్యులు వారిని పిలుతురు.

30. Argentum reprobatum (contemptibile) vocarunt ipsos (hoc est, vocabunt:) quia sprevit (vel, reprobavit) ipsos Jehova.

187 ఈ వచనములోని మూడవ మాటయొక్క సరియైన పాఠము కెరీ ప్రకారముగాను, అనేక హస్తప్రతుల ప్రకారముగాను, సెప్టువజింటు మరియు వల్గేటు ప్రకారముగాను {{}תם{, מאש అని యున్నది; మరియు కొన్నిసార్లు {}תם అనగా "క్షయమైనది" అని అర్థము. ఇప్పుడు పాదరసమును వాడునట్లు, పూర్వకాలమున వెండినుండి మష్టును వేరుచేయుటకు సీసమును వాడిరని ప్లినీ చెప్పుచున్నాడు. అప్పుడు ఈ వచనమును ఈలాగు అనువదింపవలెను, --- కొలిమితిత్తి అగ్నిచేత కాలిపోయెను, సీసము క్షయమాయెను; కరగింపబడినదాని కరగింపు వ్యర్థమాయెను, ఏలయనగా వారి దుష్టత్వములు వేరుచేయబడలేదు. వారు కొలిమిలో ఉండిరి, అయితే వెండినుండి మష్టును వేరుచేయుటకు ఉద్దేశింపబడిన సీసము క్షయమాయెను, కరగింపు ఫలింపలేదు; ఏలయనగా వారి దుష్టత్వములు, లేక వారి దుర్గుణములు, వారినుండి వేరుచేయబడలేదు. అందుచేతనే తరువాతి వచనములో వారు పనికిరాని వెండి అని పిలువబడుచున్నారు. --- సం.

188 ప్రాచీన అనువాదములు, సిరియాక్ తప్ప, దీనిని ఆజ్ఞార్థకములో అనువదించుచున్నవి, "vocate — వారిని పిలువుడి." టార్గుమును అట్లే చేయుచున్నది, బ్లేనీయు అదే పాఠమును స్వీకరించెను, — పనికిరాని వెండి అని వారిని పిలువుడి, ఏలయనగా యెహోవా వారిని త్రోసివేసెను (లేక, విసర్జించెను). — సం.

యూదులను నూరుమారులు కొలిమిలో వేసినను వారు బాగుపడరనియు, వారి నిరీక్షణలేని మొండితనము నిమిత్తము వారెన్నడును మెత్తబడరనియు చెప్పుచు యిర్మీయా తన విషయమును ముగించుచున్నాడు. అతడు వెండి అను మాటను ఒప్పుకోలుగా వాడుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు ఆ పేరునకు యోగ్యులు కారు, మరియు వారిలో మెత్తనిదిగాని సున్నితమైనదిగాని ఏదియు లేదని మనము ఇదివరకే చూచితిమి.

అయితే ప్రవక్తలు తరచుగా వేషధారులకు కొన్ని సంగతులను ఒప్పుకొనిరి; అయినను కొంత ఎత్తిపొడుపు భావము లేకుండ కాదు, ఇక్కడ సంగతి అట్లే యున్నట్లు కనబడుచున్నది. యూదులు వెండిగా ఎంచబడవలెననియు, అట్లు కనబడవలెననియు కోరిరి: "అయితే వారు వెండియే కానిండి," అనగా, "తాము అబ్రాహాము యొక్క పరిశుద్ధ సంతానమని అతిశయించుచు వారు ఆ పేరును హక్కుగా కోరుకొననిండి; అయితే వారు పనికిరాని వెండి;" మేము Faux లేక faux argent అని చెప్పునట్లు; అది వెండియు కాదు బంగారమును కాదు; అయితే ఆ మాటలు వాటి కచ్చితమైన అర్థములో వాడబడుటలేదు, మరియు మనము అట్లు పిలిచినది వెండి కాదని పిమ్మట కనుపరచుదుము. అదే విధముగా ప్రవక్తయు చెప్పుచున్నాడు, "తమ దృష్టిలో వారు వెండియే, ఆ బిరుదునుబట్టి గర్వించుచున్నారు: అయితే వారు పనికిరాని వెండి." అది ఎట్లు? ఏలయనగా యెహోవా వారిని విసర్జించెను. మనుష్యులమీద తీర్పు తీర్చుట దేవునికే చెందినదనియు, వారు తమ వ్యర్థమైన ముఖస్తుతులచేతను, లోకములో కొంత గౌరవమును సంపాదించుకొనుటచేతను ఏమియు పొందరనియు అతడు కనుపరచుచున్నాడు: ఏలయనగా దేవుడొక్కడే సత్యమైన న్యాయాధిపతి. కాబట్టి తాము దేవుని ప్రజలును స్వాస్థ్యమునై యున్నామని అతిశయించుచు వారు వ్యర్థముగా గొప్పలు చెప్పుకొనిరని యూదులు తెలిసికొనునట్లు, వారు పనికిరాని వెండియని ప్రవక్త కనుపరచుచున్నాడు. ఇప్పుడు దీని తరువాత వచ్చునది ---