యిర్మీయా 4

యిర్మీయా 4

పదునాలుగవ ఉపన్యాసము

యిర్మీయా 4:1

1. ఇశ్రాయేలూ, నీవు తిరిగి రాగోరినయెడల నాయొద్దకే తిరిగి రమ్ము; ఇదే యెహోవా వాక్కు; నీ హేయక్రియలను నా సన్నిధినుండి నీవు తొలగించినయెడల నీవు ఇక తొలగిపోవు.

1. Si reverteris Israel, dicit Jehova, ad me revertere (vel, apud me quiesce;) et si abstuleris abominationes tuas a facie mea, et non fueris vagus (alii, et non migrabis.)

జనులు తరచుగా తమ పాపములను ఒప్పుకొనుచున్నట్లు నటించి, దేవునియెడల మోసముగా ప్రవర్తించుచుండగానే మారుమనస్సు యొక్క అనేక సూచనలను కనుపరచియుండిరి గనుక, ప్రవక్త ఇక్కడ వారినుండి దేవునియొద్దకు యథార్థముగా తిరిగి రావలెనని కోరుచున్నాడనుటకు సందేహము లేదు. కాబట్టి వారు దేవునితోను ఆయన ప్రవక్తలతోను తరచుగా వంచనగా వ్యవహరించియుండిరి గనుక, ఏ వేషధారణయు లేకుండ నమ్మకముతో దేవునియొద్దకు తిరిగి రావలెనని యిర్మీయా వారిని ఆజ్ఞాపించుచున్నాడు. ఇక్కడ సారాంశముగా బోధింపబడుదానిని బట్టి చూచినయెడల ప్రవక్త భావము ఇదియే; అయితే మాటలలో కొంత సందిగ్ధత యున్నది.

కొందరు దీనిని ఈలాగు చదువుదురు, "ఇశ్రాయేలూ, నీవు నాయొద్దకు తిరిగి వచ్చినయెడల, అని యెహోవా సెలవిచ్చుచున్నాడు," అని, "నాయొద్దకు" {`` ,}אלי అను మాటను మొదటి వాక్యభాగముతో జతపరచి, తరువాత "{,}תשובteshub, నీవు విశ్రమించెదవు" అని వేరుగా చదువుదురు; కాబట్టి తరువాత వచ్చునది అదే సంగతి మరల చెప్పబడుటయే అని వారు తలంచుచున్నారు, "నీ హేయక్రియలను నా సన్నిధినుండి నీవు తీసివేసినయెడల, నీవు దేశాంతరము పోవు;" అనగా, నేను బెదరించినట్లు నిన్ను వెళ్లగొట్టను. మరికొందరు ఆ క్రియను అదే అర్థములో తీసికొందురు (ఏలయనగా అదే క్రియ మరల చెప్పబడినది), "ఇశ్రాయేలూ, నీవు తిరిగి రాగోరినయెడల, నాయొద్దకు తిరిగి రమ్ము." ఇశ్రాయేలీయులు యథార్థముగాను ఏ వేషధారణయు లేకుండను దేవునియొద్దకు తిరిగి రావలెననియు, వారు తరచుగా చేసినట్లు ఆయనతో వంచనగా వ్యవహరింపకూడదనియు ప్రవక్త నిస్సందేహముగా ఆజ్ఞాపించుచున్నాడు.

ఇంతవరకు ఇతరులు తలంచినదానిని మాత్రమే నేను పేర్కొంటిని; అయితే నా అభిప్రాయములో అత్యంత తగిన అనువాదము ఇది, "ఇశ్రాయేలూ, నీవు తిరిగి రాగోరినయెడల, నాయందు విశ్రమించుము," ఫ్రెంచి భాషలో మేము చెప్పునట్లు, arrete toi. కాబట్టి నాయందు విశ్రమించుము; అటుపిమ్మట దానికి నిర్వచనము ఇయ్యబడుచున్నది, నీ హేయక్రియలను నా సన్నిధినుండి నీవు తీసివేసి (ఏలయనగా సముచ్చయబోధకమును పూరకముగాను లేక వివరణాత్మకముగాను తీసికొనవలెను), ఇక తిరుగులాడకుండినయెడల. నేను ప్రస్తావించినవారిలో కొందరు తమ అనువాదముగా ఇచ్చినదానిని, "ఇశ్రాయేలూ, నీవు నాయొద్దకు తిరిగి వచ్చినయెడల, నీవు విశ్రమించెదవు" అనుదానిని, అది బలవంతముగా లాగబడినట్లు కనబడుచున్నది గనుక నేను పూర్తిగా త్రోసివేయుచున్నాను: అయితే "ఇశ్రాయేలూ, నీవు తిరిగి వచ్చినయెడల, నాయందు విశ్రమించెదవు" అను ఈ పాఠమునైనను, "ఇశ్రాయేలూ, నీవు తిరిగి రాగోరినయెడల, నాయొద్దకు తిరిగి రమ్ము" అను ఈ పాఠమునైనను నేను అంగీకరించుచున్నాను; ఏలయనగా వాటి మధ్య భేదము గొప్పది కాదు. ఇశ్రాయేలీయులు అభ్యసించిన వేషధారణను ప్రవక్త ఇక్కడ స్పష్టముగా ఖండించుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు దేవునికి విధేయత చూపుటకు సిద్ధముగా ఉన్నామని తరచుగా ఒప్పుకొని, తరువాత తాము చేసినది అబద్ధపు ఒప్పుకోలని రుజువుపరచిరి. కాబట్టి మోసమును శూన్యతయు వారిలో అంత తరచుగా కనబడెను గనుక, వారు సత్యముతోను యథార్థతతోను ఆయనయొద్దకు తిరిగి రావలెనని ప్రవక్త ఇక్కడ దేవుని నామమునను ఆయన ఆజ్ఞచేతను కోరుచున్నాడు.

"ఇశ్రాయేలూ, నాయొద్దకు తిరిగి రమ్ము" అను ఈ పాఠము అంగీకరింపబడినయెడల, వారు దేవునియొద్దకు సూటిగా తిరిగి రాకుండునట్లు ఎల్లప్పుడును చుట్టుత్రోవలు పట్టిరని దాని సూచన; ఏలయనగా మారుమనస్సును గూర్చి గొప్ప ప్రదర్శన చేయుచు, అదే సమయమందు దేవుని తప్పించుకొనుట వేషధారులకు సహజము. కాబట్టి మనము ఈ పాఠమును అనుసరించినయెడల, ప్రవక్త భావము ఇది, "ఇశ్రాయేలూ, నీ మారుమనస్సును గూర్చి నీ నోటితో అతిశయించుటవలన నీవు ఏదైనను సంపాదించుదువని ఇకమీదట తలంచుటకు నీకు కారణము లేదు; నాయొద్దకు తిరిగి రమ్ము; నీవు వ్యవహరించవలసినది మోసపోని దేవునితోనే అని, ఆయన ఎవనిని ఎన్నడును మోసపుచ్చనట్లే ఆయన మోసపోడని తెలిసికొనుము: కాబట్టి నమ్మకముగా నాయొద్దకు తిరిగి రమ్ము, నీ మార్పు యథార్థమైనదిగాను ఏ విధముగాను మోసకరము కానిదిగాను ఉండునుగాక."

అయితే {,}תשובteshub అను క్రియను రెండవ అర్థములో తీసికొనినయెడల, భావములో గొప్ప భేదమేమియు ఉండదు; "ఇశ్రాయేలూ, నీవు తిరిగి వచ్చినయెడల, నాయందు విశ్రమించెదవు;" అనగా, ఇకమీదట విగ్రహములతోను నీ వక్రమార్గములతోను నీకు ఏ సంబంధమును ఉండదు. ఈ విధముగా ఇశ్రాయేలీయులు దేవునియందు మాత్రమే నిలుకడగా విశ్రమించి, తాము తరచుగా చేసినట్లు వ్యర్థమైనవాటి వెంట తిరుగులాడకుండిననే తప్ప, వారి తిరిగి వచ్చుట ఏమియు కాదని ప్రవక్త సంక్షేపముగా కనుపరచుచున్నాడు. తరువాత వచ్చునది ఈ దృష్టితో పొసగుచున్నది, "నీ హేయక్రియలను నా సన్నిధినుండి నీవు తీసివేసి (ఏలయనగా నేను చెప్పినట్లు సముచ్చయబోధకమును వివరణాత్మకముగా తీసికొనవలెను), ఇక తిరుగులాడకుండినయెడల, {,}ולא{ }תנודvela tanud." ఏలయనగా యిర్మీయా ప్రత్యేకముగా ఖండింపదలచిన దుర్గుణము ఇదియే, — ఇశ్రాయేలు భక్తిని గూర్చి గొప్ప ప్రదర్శన చేయుచున్నట్లు నటించినను, ఊగిసలాడుచు తమ పూర్ణహృదయముతో దేవునికి తమ్మును తాము సమర్పించుకొనక, తమ సంకల్పములో చంచలులై యుండిరి. కాబట్టి యిర్మీయా న్యాయముగా ఖండించునది ఈ దుర్గుణమునే; అందుచేత "ఇశ్రాయేలూ, నీవు తిరిగి రాగోరినయెడల, నాయందు విశ్రమించుము" అను ఈ అభిప్రాయమును స్వీకరించుటకు నేను మొగ్గుచూపుచున్నాను; అనగా, నాయెడల స్థిరముగా నమ్మకముగా నిలిచియుండుము: అయితే ఇది ఎట్లు జరుగును? "నీ హేయక్రియలను నీవు తీసివేసి, నీవు ఇక తిరుగులాడకుండినయెడలనే;" ఏలయనగా ఇంతవరకు నీ చపలత్వమును చంచలత్వమును అందరికిని బాగుగా తెలిసినవే.

మనము ఏ అభిప్రాయమును తీసికొనినను, ప్రవచనాత్మకమైన హెచ్చరికలను బహిరంగముగా త్రోసివేయుటకు సాహసింపక, మారుమనస్సు యొక్క కొన్ని సూచనలను కనుపరచుచుండగానే చుట్టుత్రోవలచేత దేవుని సన్నిధిని తప్పించుకొను వేషధారులకు విరోధముగా ఉన్నదని ఈ వాక్యభాగము గమనింపదగినది. వారు దేవుని వెదకుచున్నామని తమ నోటితో సాక్ష్యమిచ్చుచున్నారు గాని, అయినను తప్పించుకొను ఉపాయములను ఆశ్రయించుచున్నారు: అందుచేతనే ఈ వాక్యభాగము విశేషముగా ప్రయోజనకరమైనదని నేను చెప్పితిని; దీనివలన వేషధారులు ముందుకు తెచ్చు ఆ మోసకరమైన అల్పవిషయములచేత దేవుడు శాంతిపొందడనియు, ఆయన యథార్థమైన హృదయమును కోరుచున్నాడనియు, సమస్త కపటమును ఆయన అసహ్యించుకొనుచున్నాడనియు మనము తెలిసికొనగలము. కాబట్టి నీ హేయక్రియలను నా సన్నిధినుండి నీవు తీసివేసినయెడల అని స్పష్టముగా చెప్పబడినది. ఏలయనగా వేషధారులు ఎల్లప్పుడును ప్రదర్శననే లక్ష్యపెట్టి మనుష్యులచేత మెప్పుపొందవలెనని కోరి, వారి మెప్పుతో తృప్తిపడుదురు; అయితే దేవుడు వారి లక్ష్యమును తనవైపునకు త్రిప్పుచున్నాడు. అదే సమయమందు ఆయన మోసపోడని గమనింపవలెను; ఏలయనగా ఆయన హృదయములను పరిశోధించువాడు. తరువాత ఇది వచ్చుచున్నది —

98 "నాయొద్దకు" అనుదానిని మొదటి వాక్యభాగముతో జతపరచు అనువాదమే శ్రేష్ఠమైనది: గ్రోటియస్ గమనించునట్లు, వచనము యొక్క అంతము దీనిని రుజువుపరచుచున్నది. వారు దేవునియొద్దకు తిరిగి వచ్చినయెడల, వారు చెరనుండి తిరిగి రావలసియుండెను; వారు తమ హేయక్రియలను విసర్జించినయెడల, వారు దేశదిమ్మరులుగా ఉండకూడదు, ఇక తిరుగులాడకూడదు. భావము ఇదియే అని కనబడుచున్నది. చివరి వాక్యభాగములో {}לא కు ముందున్న {{ו పది ప్రతులలోను, వల్గేటు, టార్గమ్, సిరియాక్ అనువాదములలోను విడిచిపెట్టబడినది. అప్పుడు ఆ వచనము ఈ విధముగా ఉండును, — 1. ఇశ్రాయేలూ, నీవు నాయొద్దకు తిరిగి వచ్చినయెడల, అని యెహోవా సెలవిచ్చుచున్నాడు, నీవు మరల స్థాపింపబడెదవు (అనగా, చెరనుండి): నీ హేయక్రియలను నా సన్నిధినుండి నీవు తొలగించినయెడల, నీవు దేశదిమ్మరివి కావు. — సం.

యిర్మీయా 4:2

2 మరియు సత్యమునుబట్టియు న్యాయమునుబట్టియు నీతినిబట్టియు యెహోవా జీవముతోడని నీవు ప్రమాణము చేసెదవు; అప్పుడు జనములు ఆయనయందు తమ్మును తాము ఆశీర్వదించుకొనును, ఆయనయందే అతిశయించును.

2. Et jurabis, vivit Jehova, in veritate, in judicio et in justitia; et benedicent se in eo gentes et in eo gloriabuntur.

ఇక్కడ ప్రవక్త అదే విషయమును కొనసాగించుచున్నాడు; ఏలయనగా దేవుడు శాంతిపొందునని వారు తలంచిన ఆ ముఖస్తుతులను ఆయన బయలుపరచుచున్నాడు: వారు ఆయన నామమును తమ నోట కలిగియుండినప్పుడు, అదే తమ రక్షణకు చాలునని వారు తలంచిరి, — "ఏమి! మేము దేవునికి మొఱ్ఱపెట్టుటలేదా? మేము ఆయన నామముతోడని ప్రమాణము చేయునప్పుడు ఆయనకు తగిన ఘనతను ఆయనకు ఆరోపించుటలేదా?"

ప్రవక్త మాటలలో సమస్తమునకు బదులుగా ఒక భాగము చెప్పబడినది; ఏలయనగా ప్రమాణము చేయుటను దేవుని సమస్త ఆరాధనగా తీసికొనవలెను. కాబట్టి ఇశ్రాయేలీయులు దేవుని నామమును ఒప్పుకొనినప్పుడు, తాము సమస్త అపరాధమునుండి విముక్తులైతిమని తలంచిరి.

అందుచేత ప్రవక్త ఇట్లనుచున్నాడు, నీవు దేవుని నామమున సత్యముగా ప్రమాణము చేయుదువు; అనగా, "మీరు నిజముగా ఆత్మవిశ్వాసముగలవారై యున్నారు, ఏలయనగా మీరు దేవునితో వాదింప చూచునప్పుడెల్లను, భక్తియొక్క బాహ్యమైన ఒప్పుకోలు మీకు ఒక విధమైన ప్రాయశ్చిత్తముగా కనబడుచున్నది: మీరు అబ్రాహాము సంతానమని అతిశయించుచు, దేవుని నామముతోడని ప్రమాణము చేయుచున్నారు; అయితే మీరు ఈలాగు దేవుని నామమును అబద్ధముగా ఒప్పుకొనునప్పుడు మీరు దేవదూషకులై యున్నారు." కాబట్టి సత్యముతో ప్రమాణము చేయుడి అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు.

ప్రవక్త మాటలు ఒకదానితో ఒకటి ఎట్లు పొసగుచున్నవో దీనివలన మనము చూచుచున్నాము: ఇశ్రాయేలు ఇంతవరకు దేవునితో వంచనగా వ్యవహరించెనని ఆయన చెప్పియుండెను, ఏలయనగా వారు మాటలతో వాగ్దానము చేసినదానిని నెరవేర్చలేదు, వారు త్రోవ తప్పిపోయిరి; ఇప్పుడు ఇశ్రాయేలీయులు బహిరంగముగా దేవునికి మొఱ్ఱపెట్టుటయు, బాహ్యమైన ఆరాధనచేత తాము ఆయన ప్రజలమని కనుపరచుకొనుటయు వారికి ఏమియు ప్రయోజనము కలుగజేయలేదని ఆయన చేర్చుచున్నాడు: మీరు సత్యముతోను న్యాయముతోను నీతితోను దేవుని ఆరాధించిననే తప్ప, ఇది ఏమియు కాదని ఆయన చెప్పుచున్నాడు.

మనము అయిదవ అధ్యాయములో చూడబోవునట్లు, ఇక్కడ సత్యము అనుదానిని యథార్థతగా తీసికొనవలెనని సందేహము లేదు: హృదయము సమస్త కపటమునుండియు మోసమునుండియు విడుదలపొందియున్నప్పుడే తప్ప దేవుడు సరిగా ఆరాధింపబడడని ఆయన చెప్పినట్లే యున్నది; సంక్షేపముగా, హృదయ యథార్థత లేకుండ దేవుని ఆరాధన ఏదియు లేదని ఆయన భావము. అయితే ప్రవక్త చెప్పుచున్న సత్యము ప్రత్యేకముగా న్యాయమువలనను నీతివలనను తెలియబడుచున్నది; అనగా, మనుష్యులు ఒకరితో ఒకరు నమ్మకముగా వ్యవహరించి, అందరికిని వారి హక్కును చెల్లించి, ఇతరులకు నష్టము కలిగించి తమ స్వలాభమును వెదకనప్పుడే. కాబట్టి మనుష్యులచేత సమానత్వమును యథార్థతయు ఈలాగు పాటింపబడునప్పుడు, ఇక్కడ ప్రవక్త కోరునది నెరవేరుచున్నది: ఏలయనగా అప్పుడు వారు దేవుని మోసకరముగానైనను వ్యర్థమైన మాటలతోనైనను ఆరాధింపక, తాము ఏ వేషధారణయు లేకుండ దేవునికి భయపడి ఆయనను భక్తితో గౌరవించుచున్నామని నిజముగా కనుపరచుదురు.

తరువాత వచ్చుదానిని వ్యాఖ్యాతలు వివిధ రీతులుగా వివరించుచున్నారు; అయితే ప్రవక్త ఇక్కడ ఇశ్రాయేలీయులను పరోక్షముగా గద్దించుచున్నాడని నాకు సందేహము లేదు; ఏలయనగా ఇశ్రాయేలీయులకు సహాయము చేయుటకు దేవునియందు శక్తి లేదని అన్యజనులు చెప్పినప్పుడును, జనులు తామే దేవునితో వాదించుటకు తమకు న్యాయమైన కారణమున్నట్లు ఆయనతో వాదులాడినప్పుడును, దేవుని నామము అనేక నిందలకును అపహాస్యములకును గురియాయెను, — "ఏమి! మనము తన ఆశీర్వాదమునకు మాదిరులుగా ఉందుమని దేవుడు వాగ్దానము చేసెను; అయితే మనము అన్యజనుల నిందలకు గురియైయున్నాము: ఇది ఎట్లు సంభవించును?" కాబట్టి ఇశ్రాయేలీయులు ఈలాగు తమ గతిని గూర్చి విలపించి, నిందను దేవునిమీద మోపిరి గనుక, ప్రవక్త ఈ ఉత్తరమిచ్చుచున్నాడు, జనములు ఆయనయందు తమ్మును తాము ఆశీర్వదించుకొని ఆయనయందు అతిశయించును. కొందరు దీనిని ఇశ్రాయేలీయులకు అన్వయించుచున్నారు గాని అది సరికాదు. "నీ సంతానమందు భూమియందలి సమస్త జనములు ఆశీర్వదింపబడును," లేక తమ్మును తాము ఆశీర్వదించుకొనును, అని అబ్రాహాముతో నిజముగా చెప్పబడెను. అయితే ఇక్కడ ప్రవక్త గమనించుచున్నట్లు, ఈ ఆశీర్వాదమునకు ఒక ఆరంభము ఉండెను. ఏలయనగా మనము ఈ ఆశీర్వాదము యొక్క కారణమును లేక ఊటను వెదకవలెను: ఆశీర్వాదమునకు కర్తయైన దేవుడు అబ్రాహాము పిల్లలయెడల తన దయను కనుపరచిననే తప్ప, అబ్రాహాము సంతానము ద్వారా లేక పిల్లల ద్వారా జనములు తమ్మును తాము ఎట్లు ఆశీర్వదించుకొనగలవు? కాబట్టి ప్రవక్త ఇక్కడ, అప్పుడు సమస్త జనములు దేవునియందు తమ్మును తాము ఆశీర్వదించుకొని ఆయనయందు అతిశయించును అని మిక్కిలి తగినరీతిగా చెప్పుచున్నాడు; అనగా, "దేవుని శాపము మీమీద ఉండి సమస్త ప్రజలయెదుట మిమ్మును నిందాస్పదులనుగా చేయుచున్నందుకును, అన్యజనులు దేవుని నామమును తృణీకరించి అలక్ష్యము చేయుచున్నందుకును మీరే నిందార్హులు: ఏలయనగా మీ భక్తిహీనత దేవుడు కోరినదానికంటె మరి కఠినముగా మీతో వ్యవహరించునట్లు ఆయనను బలవంతపెట్టినది; ఆయన ఎల్లప్పుడును తన తండ్రివంటి కనికరమును చూపుటకు సిద్ధముగా ఉన్నాడు. అయితే జనములు దేవునియందు తమ్మును తాము ఆశీర్వదించుకొని ఆయనయందు అతిశయింపకుండునట్లు అడ్డగించునది ఏమి? అనగా, పవిత్రమైన భక్తి లోకమంతట వర్ధిల్లకుండునట్లును, సమస్త జనములు మీయొద్దకు వచ్చి అద్వితీయ సత్యదేవుని ఆరాధనలో ఏకము కాకుండునట్లును అడ్డగించునది ఏమి? ఆ అడ్డు మీ భక్తిహీనతయు దుష్టత్వమునే; దేవుడు మహిమపరచబడకుండుటకును, మీ క్షేమము జనములమధ్య అంతటను కొనియాడబడకుండుటకును కారణము ఇదియే." ప్రవక్త భావమును మనము ఇప్పుడు గ్రహించుచున్నాము, — యూదులు అనేక కీడులచేత బాధింపబడుచున్నందున నిరాధారముగా దేవునిమీద నిందమోపిరి; ఏలయనగా వారు తమ సమస్త విపత్తులను తామే తెచ్చుకొనిరి, అదే సమయమందు తమ నిందలచేత దేవుని నామమును అపవిత్రపరచుటకు అన్యజనులకు అవకాశము కలుగజేసిరి. తరువాత ఇది వచ్చుచున్నది —

యిర్మీయా 4:3

3. యూదావారికిని యెరూషలేము నివాసులకును యెహోవా ఈలాగు సెలవిచ్చుచున్నాడు—మీ బీడుభూమిని దున్నుడి, ముండ్లపొదలలో విత్తనములు చల్లకుడి.

3. Quoniam sic dicit Jehova viro Jehudah (hoc est, Judaeis) et Jerosolymae, Novate vobis novale, et ne seminetis super spinas.

ప్రవక్త ఇంకను అదే విషయమును కొనసాగించుచున్నాడు; ఏలయనగా ఇశ్రాయేలీయుల హృదయములు మోసములతోను సమస్త విధములైన భక్తిహీనతతోను దుష్టత్వముతోను నిండియుండగా, వారు కేవలము బాహ్యమైన ఆచారములచేతనే దేవునియెడల తమ విధిని నెరవేర్చుటకు చూచిరి గనుక ఆయన వారి వేషధారణను గద్దించుచున్నాడు. అందుచేత దేవుడు యూదులనుండి దీనిని కోరెనని ఆయన చెప్పుచున్నాడు, — బీడుభూమిని మరల దున్నవలెను, ముండ్లపొదలలో విత్తకూడదు.

ఇది మిక్కిలి తగిన పోలిక; ఏలయనగా లేఖనము మనలను దేవుని స్వాస్థ్యముగా వర్ణించునప్పుడు తరచుగా మనలను ఒక పొలముతో పోల్చుచున్నది; మరియు వ్యవసాయకుడు తన పొలములనుండి పంటను కూర్చుకొనునట్లు, ఆయన మనయొద్దనుండి ఫలమును కూర్చుకొనవలెనను ఈ ఉద్దేశముతోనే దేవుడు మనలను తన స్వకీయ జనముగా ఏర్పరచుకొనెను. దేవుడు ఉన్నదానికి మనము నిజముగా ఏమియు చేర్చలేము; అయితే ఆయన కోరు ఒక ఫలము ఉన్నది; మన జీవితమంతయు ఆయన మహిమకై సమర్పింపబడవలెను. కాబట్టి మనము సోమరులుగాను నిష్ఫలులుగాను ఉండుట దేవునికి ఇష్టము లేదు గాని, మనము కొంత ఫలమును ఫలింపవలెనని ఆయన కోరుచున్నాడు. అయితే వేషధారులు ఏమి చేయుదురు? వారు విత్తుదురు; అనగా, దేవుడు మారుమనస్సు పొందుడని వారిని హెచ్చరించునప్పుడు గాని, ఆయన వారిని ఆహ్వానించునప్పుడు గాని, వారు కొంత శ్రద్ధను కనుపరచుదురు, అవును, గొప్ప ఆసక్తిగలవారివలె నటించుదురు. (99 ఇది మిక్కిలి స్పష్టమైనదియు తృప్తికరమైనదియునైన వివరణ. వాక్యభాగము యొక్క భావము మిక్కిలి స్పష్టముగా ఇయ్యబడినది. భావమును మరి స్పష్టముగా కనుపరచునట్టి మరింత సరళమైన అనువాదము చేయవచ్చును. రెండు వావ్‌లు వచ్చునప్పుడు, వాటిని తరచుగా "ఎప్పుడు" మరియు "అప్పుడు" అని అనువదింపవచ్చును: ఇక్కడ అట్లే, — 2. సత్యముతోను న్యాయముతోను నీతితోను "యెహోవా జీవముగలవాడు" అని నీవు ప్రమాణము చేయునప్పుడు, అప్పుడు జనములు ఆయనను ధన్యుడని పిలుచును, ఆయనయందే అవి అతిశయించును. ప్రమాణము చేయుట అనగా యెహోవాను మన దేవునిగా ఒప్పుకొనుటయే. "ఆశీర్వదించు," "అతిశయించు" అను క్రియలు రెండును హిత్పాయెల్ రూపములో ఉన్నవి; దానికి సాధారణముగా పరస్పర అర్థము కలదు గాని ఎల్లప్పుడును కాదు. కీర్తనలు 72:17; కీర్తనలు 105:3 చూడుము. ఈ వచనమును దీనికి ముందున్న వచనమును గత అధ్యాయమునకు చెందినవి. — సం.)

అప్పుడు వారు గొప్ప హడావుడి చేయుదురు; అయినను ఒకడు తన విత్తనమును ముండ్లపొదలలో చల్లినట్లే, వారు తమ స్వంత మిశ్రమములచేత సమస్తమును పాడుచేయుదురు: అయితే ఈలాగు ముండ్లపొదలలో విత్తనము చల్లుట వ్యర్థమగును; ఏలయనగా భూమి బాగుగా శుద్ధిచేయబడి సిద్ధపరచబడవలెను.

అందుచేత వేషధారులు అతిశయించు ఈ అక్రమమైన శ్రద్ధను జాగ్రత్తను దేవుడు అపహసించి, వారు ఏ ప్రయోజనమును లేకుండ ప్రయాసపడుచున్నారని చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా అది ఒక వ్యవసాయకుడు తన విత్తనమును పూర్తిగా పోగొట్టుకొనినట్లే యున్నది; భూమి గచ్చపొదలతోను ముండ్లతోను నిండియున్నప్పుడు, విత్తనము కొంతకాలము మొలిచినను ఫలమును ఫలింపనేరదు. ఈ కారణముచేత దేవుడు బీడుభూములను దున్నవలెనని ఇశ్రాయేలీయులను ఆజ్ఞాపించుచున్నాడు; వారు ముండ్లతో నిండిన కఠినమైన భూమివలె ఉన్నారనియు, కాబట్టి అసాధారణమైన, ఏ విధముగాను సామాన్యము కాని సాగుబడి అవసరమనియు ఆయన చెప్పినట్లే యున్నది; ఏలయనగా ఒక పొలములో ముండ్లును గచ్చపొదలును పెరుగునప్పుడు, అక్కడ విత్తనము చల్లుటవలన ప్రయోజనమేమి?

అంతేకాదు, ఒక పొలము ఫలమును ఫలించునట్లు కేవలము నాగలిచేతనే బాగుగా సిద్ధపరచబడనేరదు; మా భాషలో essarter అని పిలువబడు బీడుభూమి విషయములో జరుగునట్లు, బహు ప్రయాసము కూడ అవసరము.

కాబట్టి జనులు తమ దుర్గుణములలో కఠినులైరనియు, రెండు సంవత్సరములు సాగుచేయబడక విడిచిపెట్టబడిన పొలమువలె వారు దుర్గుణములతో నిండియుండుట మాత్రమే కాక, వారి దుర్గుణములు ఎంత లోతైనవనగా, అనేక సంవత్సరములుగా ఒక పొలములో పెరుగుచున్న ముండ్లవలెను గచ్చపొదలవలెను ఉన్నవి గనుక, అవి వేళ్లతోసహా పెరికివేయబడిననే తప్ప కేవలము దున్నుటచేత బాగుగా తీసివేయబడనేరవనియు ప్రవక్త సూచించుచున్నాడు. కాబట్టి ఇశ్రాయేలు జనుల భక్తిహీనతయు దేవునియెడల తిరస్కారమును ఇతర పాపములును మాత్రమే కాక, వారి మూర్ఖత్వము కూడ ప్రవక్తచేత ప్రస్తావింపబడుచున్నదని దీనివలన మనము చూచుచున్నాము; ఏలయనగా వారు అనేక సంవత్సరములుగా తమ దుర్గుణములలో తమ్మును తాము ఎంతగా కఠినపరచుకొనిరనగా, నాగలి మాత్రమే కాక, ముండ్లను పెరికివేయుటకును, లోతైన వేళ్లుతన్నిన ఆ దుర్గుణములను నిర్మూలించుటకును ఇతర పనిముట్లు కూడ అవసరమాయెను. కాబట్టి వారు హృదయ యథార్థతతో దేవునియొద్దకు తిరిగివచ్చి ఆయనయందు నిలుకడగా విశ్రమించిననే తప్ప వ్యర్థముగా ప్రయాసపడుదురని ఆయన ఇంతకుముందు వారిని హెచ్చరించియుండెను గనుక, ఇక్కడ వారు తమ పాపములను కేవలము లాంఛనప్రాయముగా ఒప్పుకొను వేషధారులవలె తమ విత్తనమును పారవేయకుండునట్లు తమ జీవితమును పరిశోధించుకొనవలెనని ఆయన ఆజ్ఞాపించుచున్నాడు. అందుచేత చాలకాలము అలక్ష్యము చేయబడి సాగుచేయబడక విడిచిపెట్టబడిన పొలములోని ముండ్లను గచ్చపొదలను పెరికివేయువారు చేయునట్లు, లోపల దాగియున్న తమ దుర్గుణములను పూర్తిగా విదిలించుకొనవలెనని ఆయన వారిని ఆజ్ఞాపించుచున్నాడు. ఇప్పుడు ఇది వచ్చుచున్నది —

యిర్మీయా 4:4

4 యూదావారలారా, యెరూషలేము నివాసులారా, మీ దుష్టక్రియలనుబట్టి నా ఉగ్రత అగ్నివలె బయలువెడలి యెవడును ఆర్పలేకుండ మండకుండునట్లు, యెహోవాకు మిమ్మును మీరే సున్నతి చేసికొని మీ హృదయముల సున్నతిలేనితనమును తీసివేయుడి.

4. Circumcidimini Jehovae, et auferte praeputia cordis vestri, viri Jehudah et incolae Jerusalem; ne egrediatur tanquam ignis furor meus, et accendatur, et nemo extinguat, propter (a facie, ad verbum) malitiam actionum vestrarum.

బీడుభూమిని దున్నుటచేత సాధారణముగా జరుగుదానిని అనుసరించి, వారు తమ దుర్గుణములను నిర్మూలింపవలెనని ఆయన వారిని ఆజ్ఞాపించియుండెను గనుక, ప్రవక్త ఇంతకుముందు రూపకముగా లేక అలంకారముగా చెప్పినదానిని ఇక్కడ మరి స్పష్టముగా వ్యక్తపరచుచున్నాడు; అయితే ఇప్పుడు ఆ అలంకారమును విడిచిపెట్టి, చేయవలసినదేదో ఆయన స్పష్టముగా కనుపరచుచున్నాడు, అయినను ఈ వాక్యభాగములో అలంకారమైనది ఇమిడియున్నది. నూతనపరచబడుటకు సాదృశ్యమైన సున్నతివైపునకు ఆయన వారి లక్ష్యమును త్రిప్పుచున్నాడు; వారు పూర్తిగా బోధకు లొంగనివారైననే తప్ప, తాము చేయవలసినదేదో వారు చాలినంతగా గ్రహించిరని ఆయన చెప్పినట్లే యున్నది; "సున్నతి ఎందుకు విధింపబడెను?" అని ఆయన అడుగుచున్నాడు; "ఒక మనుష్యుడు సత్యమైన భక్తికొరకు సరిగా ఆశపడినయెడల, అతడు తన శరీరము యొక్క సమస్త దుష్ట మనోవికారములను విసర్జించుటతో ఆరంభింపవలెనని దేవుడు ఈ సాదృశ్యముచేత కనుపరచుటలేదా? అతడు తన్నుతాను ఉపేక్షించుకొని, తనకును లోకమునకును మృతుడైనట్లుండవలెను గదా? ఏలయనగా సున్నతి ఇదంతయు కలిగియున్నది." అటుపిమ్మట ఇశ్రాయేలీయులకు ఏ సాకును లేదనియు, వారు పొరపాటుచేతగాని అజ్ఞానముచేతగాని త్రోవ తప్పలేదనియు, దేవునితో వారు మూర్ఖముగాను మోసముగాను వ్యవహరించుచుండిరనియు ప్రవక్త కనుపరచుచున్నాడు; ఏలయనగా మనుష్యులు తమ్మును తాము ఉపేక్షించుకొనినప్పుడే తప్ప దేవుడు సరిగానైనను నమ్మకముగానైనను సేవింపబడడని, వారు దేవుని సేవలోనికి ప్రవేశపెట్టబడిన సున్నతి వారికి చాలినంతగా బోధించెను.

100 అక్షరశః, "మీకొరకు దున్నుటను దున్నుకొనుడి," లేక, దున్నెడి భూమిని; లేక, "మీకొరకు బీడును బీడుదున్నుకొనుడి." ఒకసారి దున్నబడిన భూమిలో వారు విత్తకూడదు; వారు మరల దున్నవలసియుండెను. — సం.

యెహోవాకు సున్నతి చేసికొనుడనియు, తమ హృదయము యొక్క సున్నతిలేనితనమును తీసివేయుడనియు ప్రవక్త వారిని ఆజ్ఞాపించినప్పుడు ఈ మాటలచేత ఆయన ఉద్దేశించినదేదో మనము ఇప్పుడు చూచుచున్నాము: యెహోవాకు మిమ్మును మీరు సున్నతి చేసికొనుడి అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. సున్నతి వారి గొప్ప అతిశయమై యుండెను; అయితే అది కేవలము మనుష్యుల యెదుటనే; ఏలయనగా తాము దేవుని పరిశుద్ధమైన స్వకీయ జనమని వారు బహిరంగముగా ఉప్పొంగి అతిశయించుచుండగా, వారిలో ఆశయమును వ్యర్థగర్వమును తప్ప మరేదియు ఏలుబడి చేయలేదు. అందుచేత ఏ ప్రాముఖ్యమును లేనిదానిని విలువైనదిగా ఎంచక, యెహోవాకు సున్నతి పొందినవారు కావలెనని ప్రవక్త వారిని ఆజ్ఞాపించుచున్నాడు; అనగా, లోకము యెదుట మెప్పును వెదకక, తాము వ్యవహరించవలసినది దేవునితోనే అని శ్రద్ధగా ఆలోచింపవలెనని ఆయన వారిని ఆజ్ఞాపించుచున్నాడు. అందుచేత ఆయన ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు, మీ హృదయము యొక్క సున్నతిలేనితనమును తీసివేయుడి; ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్లే యున్నది, "అబ్రాహాము సంతానము సున్నతి పొందవలెనని దేవుడు ఆజ్ఞాపించినప్పుడు (ఆదికాండము 17:10-12), కొంచెము చర్మమును కోయించుట ఆయన ఉద్దేశము కాదు గాని, ఆయన మరి ఉన్నతమైనదానిని, అనగా మీరు హృదయమందు సున్నతి పొందవలెనని లక్ష్యపెట్టెను."

సంక్షేపముగా, పౌలు మరి స్పష్టముగా వివరించినదానిని (రోమీయులకు 2:29) ప్రవక్త ఇక్కడ మనకు బోధించుచున్నాడు, అదేమనగా, — దేవుని యెదుట అక్షరమునకు ఏ విలువయు లేదు, ఆయన కోరునది ఆత్మయే: ఏలయనగా లోపలి సత్యవస్తువుతో కూడియుంటేనే తప్ప బాహ్యమైన సూచన విలువలేనిదని పౌలు ఈ మాటలలో ఉద్దేశించుచున్నాడు; పౌలు ప్రస్తావించిన అక్షరానుసారమైన సున్నతి కేవలము బాహ్యమైన ఆచారమే; అదే విధముగా మారుమనస్సును విశ్వాసమును లేనప్పుడు మనలో బాప్తిస్మమును అక్షరమని పిలువవచ్చును. అయితే ఆత్మ, లేక ఆత్మసంబంధమైన సున్నతి, అనగా తన్నుతాను ఉపేక్షించుకొనుటయే; అది నూతనపరచబడుటయే, ఒక్క మాటలో చెప్పవలెనంటే, ప్రవక్త ఇక్కడ చెప్పుచున్న ఆ నిజమైన దేవునివైపు మార్పుయే. మోషేయు ఈ సంగతినిగూర్చి మౌనముగా ఉండలేదు; ఏలయనగా తాము శరీరమందు సున్నతి పొందినప్పుడు దేవుడు కోరినదంతయు చేసితిమని యూదులు తలంచినయెడల వారు తమ్మును తాము బహుగా మోసపుచ్చుకొనిరని ద్వితీయోపదేశకాండము పదియవ అధ్యాయములో ఆయన కనుపరచుచున్నాడు; "యెహోవాకు మీ హృదయములకు సున్నతి చేసికొనుడి" అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు.

ఇది పూర్తిగా దేవుని కార్యమేయని ఆయన మరియొక స్థలములో నిజముగా మనకు జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడు; అయితే దేవుడు హృదయమునకు సున్నతి చేసినను, మనుష్యులు తమకు తామే సున్నతి చేసికొనవలెనను ఈ హెచ్చరిక అనవసరమైనది కాదు: బాప్తిస్మము విషయములోను అట్లే యున్నది; ఏలయనగా దేవునికి భయపడి పరిశుద్ధ జీవితము జీవింపవలెనని పౌలు విశ్వాసులను హెచ్చరించునప్పుడు, ఆయన బాప్తిస్మమును ప్రస్తావించుచున్నాడు.

అయినను బాప్తిస్మమను సూచనచేత దేవుడు సూచించుదానిని మనుష్యులు తమకు తామే అనుగ్రహించుకొనరనుట నిశ్చయము; అయితే బాప్తిస్మము యొక్క సత్యవస్తువు లేనివారై దాని బాహ్యమైన ఆచారముచేత వ్యర్థముగా ముద్రింపబడకుండునట్లు, దేవునినుండి ఆయన ఆత్మ యొక్క కృపను వెదకవలెనని ఆయన వారికి ఉపదేశించుచున్నాడు. కాబట్టి ఇశ్రాయేలీయులు తమ హృదయము యొక్క సున్నతిలేనితనమును తీసివేయవలెనని ప్రవక్త ఆజ్ఞాపించునప్పుడు, ఆచారముల విషయములోను బాహ్యమైన ఆరాధన విషయములోను వారు నిజముగా చాలినంత ఉదారులైయుండిరి గాని, లోపల సరియైన మనోభావము వాటికి ముందుగా ఉంటేనే తప్ప అవి శూన్యమైన ముసుగులేనని ఆయన చెప్పినట్లే యున్నది.

మరియు ఆయన యూదులను, యెరూషలేము నివాసులను కూడ సంబోధించుచున్నాడు; ఏలయనగా దేవుడు అంత ఘోరమైన శిక్షను విధించిన ఇశ్రాయేలీయులకంటె తాము చాల శ్రేష్ఠులమని వారు తలంచిరి. కాబట్టి యూదా గోత్రమును, అంతేకాదు యెరూషలేము నివాసులును పౌరులును సహా, ఇతరులకంటె మంచివారు కారనియు, వారు సరియైన మనస్సునకు తిరిగి వచ్చిననే తప్ప, సకాలములో హృదయపూర్వకముగా మారుమనస్సు పొందిననే తప్ప, వారు ఏదో ప్రత్యేక హక్కుచేత మినహాయింపబడనేరరనియు ఆయన కనుపరచుచున్నాడు.

అటుపిమ్మట ఆయన ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు, నా ఉగ్రత అగ్నివలె బయలువెడలకుండునట్లు. దేవుడు ప్రతిదండన చేయువాడుగా బయలువెడలువరకు యూదులు కనిపెట్టియుండకూడదని ప్రవక్త ఇక్కడ స్పష్టముగా ప్రకటించుచున్నాడు; ఏలయనగా అప్పుడు మారుమనస్సు పొందుటకు చాల ఆలస్యమగునని ఆయన చెప్పుచున్నాడు: సంక్షేపముగా, తగిన సమయములో దేవుని తీర్పును ముందుగానే ఎదుర్కొనవలెనని ఆయన వారిని ఆజ్ఞాపించుచున్నాడు; ఏలయనగా ఆయన ఉగ్రత ఒకసారి బయలువెడలినయెడల, అది వారిని దహించివేయునట్లు అగ్నివలె మండును, దానిని ఆర్పుట సాధ్యముకాదు. అయితే వారు మారుమనస్సు పొందినయెడల, ఆయన వారికి క్షమాపణ నిరీక్షణను చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా దేవుని ఉగ్రత ఇంకను బయలువెడలలేదు.

తరువాత ఆయన ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు, మీ క్రియల దుష్టత్వమునుబట్టి. ఈ మాటలచేత ప్రవక్త మరల వారిని తీవ్రముగా గద్దించి, వారు తమ తప్పించుకొను ఉపాయములచేత ఏమియు సంపాదింపలేదని కనుపరచుచున్నాడు; ఏలయనగా దేవుడు తన న్యాయపీఠమును ఎక్కి తన ప్రతిదండనను అమలుపరచ నారంభించునప్పుడు, తాము అట్టిదానికి పాత్రులము కామనియు, తమ పాపముల ఘోరత్వము గొప్పది కాదనియు చెప్పు వ్యర్థమైన సాకులన్నియు అంతమగును: "దేవుడు మీ దుర్గుణముల ఘోరత్వము ఎంత భయంకరమైనదో తన స్వహస్తముతో మీకు బోధించును; కాబట్టి ఆయన మీతో మాటలతో వ్యవహరింపడు" అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. తరువాత ఇది వచ్చుచున్నది —

యిర్మీయా 4:5-6

5. యూదాలో దీని ప్రకటించుడి, యెరూషలేములో దీని చాటించుడి; దేశములో బూర ఊదుడి అని చెప్పుడి: బిగ్గరగా కేకలువేసి–కూడి రండి, ప్రాకారములుగల పట్టణములలో మనము ప్రవేశింతము అని చెప్పుడి.

5. Nuntiate (vel, promulgate) in Jehudah, et Jerusalem facite audire, (hoc est, publicate,) et dicite et clangite tuba in terra; vocate, colligite et dicite, Congregamini, et intremus civitates munitas.

6. సీయోనువైపు ధ్వజము నెత్తుడి; పారిపోవుడి, నిలువకుడి: ఏలయనగా ఉత్తరమునుండి కీడును గొప్ప నాశనమును నేను రప్పించుచున్నాను.

6. Tollite signum (vel, vexilium) in Sion; congregamini (vel, confugite; alii vertunt, viriliter agite, deducunt enim hoc verbum ab {,}עזזsed plures sequuntur diversum sensum ab {,}עזזquod est fugere, vel, se colligere metus causa,) ne stetis (vel, non stabitis,) quoniam malum ego accerso (venire facio) ab aquilone, et contritionem magnam.

యిర్మీయా ఇక్కడ తన స్వజనులతో మరి కఠినముగా వ్యవహరించుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు లొంగనివారై, జ్ఞానయుక్తమైన ఆలోచనలచేత రక్షణమార్గమునకు మరల తేబడలేనంతగా తమ దుర్గుణములలో మొండివారై యుండిరని అతడు చూచెను. అందుచేత అతడు ఇక్కడ వారిని పూర్తిగా దిద్దుబాటుకు అతీతులైనవారినిగాను, ఉపదేశము నిష్ప్రయోజనమైనవారినిగాను సంబోధించుచున్నాడు. అయితే ప్రవక్తల పద్ధతి ప్రకారము వారిని భయముతో నింపుటకై అతడు బూర ఊదుచున్నను, యూదాలో ప్రకటించుడి, యెరూషలేములో చాటించుడి అని వారిని ఆజ్ఞాపించునప్పుడు అతడు ఎగతాళిగా మాటలాడుచున్నట్లు కనబడుచున్నది; అతడు ఇట్లు చెప్పినట్లే యున్నది, శ్రమ మిమ్మును పట్టుకొనునప్పుడు, దేవుడు మీమీద కోపముగా ఉన్నాడని మీరు అప్పుడు అనుభవముచేత గ్రహించెదరు: నేడు మీరు నా హెచ్చరికలను నమ్మకపోయినను; అయినను దేవుడు నిజముగా బలాత్కారమైన హస్తముచేత మిమ్మును తనయొద్దకు మరల తేకుండునట్లును, మీరు మీకొరకు తప్పించుకొను మార్గములను వెదకుచున్నందునను, మీరు బూర ఊది, "శత్రువులు వచ్చుచున్నారు, సమీపముగా ఉన్నారు; కాబట్టి ప్రతివాడును యెరూషలేమునకు పారిపోయి, పట్టణములో ప్రవేశించి, సీయోనును ఆశ్రయింపవలెను" అని ప్రకటించెదరు: అనగా, "పట్టణములో మనము మన క్షేమమును భద్రపరచుకొనలేనియెడల, కనీసము సీయోను కోటలోనైనను మనము సురక్షితముగా ఉందుము." (101 మరి సరిగా, "మీ క్రియల చెడుతనమునుబట్టి." వారి క్రియలు దేవుని విషయములోను మనుష్యుని విషయములోను చెడ్డవి లేక తప్పైనవి. వారు దేవునినుండి తొలగిపోవుట మరి ప్రత్యేకముగా ప్రస్తావింపబడెను గనుక, ఉద్దేశింపబడిన ప్రత్యేకమైన చెడుతనము భక్తిహీనతయే అని కనబడుచున్నది. — సం.)

అయితే దేవుడు ఉత్తరమునుండి మీమీదికి కీడును రప్పించుచున్నాడని ఆయన చెప్పుచున్నాడు; మీ క్షేమమునకు సాధనమగునని మీరు తలంచునదేదైనను పూర్తిగా నిష్ప్రయోజనమగును. అయినను ప్రవక్తను యుద్ధము ప్రకటించు దేవుని దూతగా ప్రత్యేకముగా ఎంచుట తగినది; అతడు వారి మూర్ఖత్వమును చూచి ఎగతాళి చేసినను, వారు పారిపోవుటచేత క్షేమమును వెదకునంతగా భయము అంతటను వ్యాపించునని అతడు ప్రకటించుచున్నాడు.

యూదాలో బూర ఊదుడి, యెరూషలేములో చాటించుడి, లేక ప్రకటించుడి అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు ({,}הגידוegidu, అక్షరశః, తెలియజేయుడి). యోవేలు బూర ఊదవలెనని వారిని ఆజ్ఞాపించినప్పుడు (యోవేలు 1:1, 15) ఉద్దేశించిన అదే ఉద్దేశముతో ఆయన ఇక్కడ మాటలాడుటలేదు; ఏలయనగా యోవేలు మారుమనస్సు పొందవలెనని జనులను హెచ్చరించెను; అయితే నేను ఇంతకుముందే చెప్పినట్లు, యిర్మీయా ఇక్కడ జనుల మొండితనమును మూర్ఖత్వమును బట్టి వారిని ఎగతాళిగా గద్దించుచున్నాడు; అతడు ఇట్లు చెప్పినట్లే యున్నది, "దేవుని ప్రతిదండన మీమీదికి వచ్చునప్పుడు, అప్పుడైనను మారుమనస్సు పొందకుండునట్లు మీరేమి చేయుదురో నేను చూచుచున్నాను; ఏలయనగా మీరు అక్కడ మీ శత్రువులను ఎదిరించి మీ ప్రాణములను కాపాడుకొనగలిగినట్టు, 'అందరును సీయోనును ఆశ్రయించుడి' అని దేశమంతటను బూర ఊదెదరు." కాబట్టి బూర ఊదవలెనని ఆయన వారిని ఆజ్ఞాపించుటలేదు గాని, దానికి భిన్నముగా, వారేమి చేయుదురో కనుపరచుచున్నాడు.

కొందరు "మీరు నెరవేర్చుడి" అని అనుచితముగా అనువదించుదురు, అయితే సామాన్యమైన అనువాదము "కూడుకొనుడి" అనునదే. అయితే వ్యాఖ్యాతలు ఆ మాట యొక్క వ్యుత్పత్తిని లక్ష్యపెట్టినట్లు నాకు కనబడదు; ఏలయనగా మేము Amassez-vous, "మిమ్మును మీరు కూర్చుకొనుడి" అని చెప్పునప్పుడు ఉన్న అర్థమే హెబ్రీ భాషలో దానికి ఉన్నది. మరియు, కూడుకొనుడి, ప్రాకారములుగల పట్టణములలో మనము ప్రవేశింతము అని చెప్పుడి. మీ శత్రువుల దాడులనుండి మిమ్మును కాపాడుకొనుటకు దాగుకొను స్థలములను వెదకవలెనని మీకు నిజముగా ప్రకటింపబడును; అట్లయితే, సీయోనులో ధ్వజము నెత్తి పారిపోవుడి; అయితే అదే సమయమందు దేవుడు ఉత్తరమునుండి మీమీదికి కీడును రప్పించును.

{}תעמדו-{,}אלal-tomedu అను మాటలను రెండు విధములుగా వివరింపవచ్చును, — "నిలువకుడి," అనగా, మిక్కుటమైన భయములోనున్నవారికి జరుగునట్లు "శీఘ్రముగా త్వరపడుడి;" లేక, "మీరు నిలువలేరు," అనగా, "మీరు సీయోను పర్వతముమీద స్థిరమైన స్థానమును వెదకినను, మీరు అక్కడ నిలిచియుండలేరు." మొదటి వివరణ సందర్భమునకు మరి తగినది గనుక అదే శ్రేష్ఠమైనదిగా నాకు కనబడుచున్నది.

ప్రార్థన

సర్వశక్తిగల దేవా, మేము మా పాపములచేత నిన్ను విడిచి దూరమగుట ప్రతిదినము మానకుండినను, నీవు మారుమనస్సు పొందవలెనని మమ్మును దయతో హెచ్చరించుచు, మాయెడల శాంతిపొందువాడవుగాను కటాక్షముగలవాడవుగాను ఉందువని వాగ్దానము చేయుచున్నావు గనుక, — ఓ దేవా, మేము మూర్ఖముగా మా పాపములలో కొనసాగకుండునట్లును, నీ గొప్ప దయ విషయములో నీయెడల కృతఘ్నులము కాకుండునట్లును అనుగ్రహించుము; మా మారుమనస్సు నిష్కపటమైనదని మా జీవితమంతయు సాక్ష్యమిచ్చునట్లు మేము నీయొద్దకు తిరిగి వచ్చునట్లును, నీయందు మాత్రమే మేము నిలుకడగా విశ్రమించి, తద్వారా మా శరీరము యొక్క దుష్ట దురాశలు మమ్మును ఇటు అటు ఈడ్వకుండునట్లును, మేము మా సంకల్పమునందు స్థిరముగాను నిశ్చలముగాను నిలిచియుండునట్లును, మా జీవితకాలమంతయు నీకు విధేయులమగుటకు ఈ విధముగా ప్రయాసపడి, తుదకు నీ పరలోక రాజ్యములో మా విధేయతయొక్క ఫలమును పొందునట్లును అనుగ్రహించుము; మా ప్రభువైన యేసుక్రీస్తు ద్వారా. — ఆమేన్. (102 ఈ రెండు వచనములు నిజముగా కవిత్వరీతియైన శైలిలో మిక్కిలి ఉత్తేజకరమైన సంబోధనను కలిగియున్నవి, — 5. యూదాలో ప్రకటించుడి, యెరూషలేములో చాటించుడి, ఇట్లు చెప్పుడి, — అవును, దేశములో బూర ఊదుడి, ఎలుగెత్తి ప్రకటించుడి, సంపూర్ణముగా చేయుడి, ఇట్లు చెప్పుడి, — "కూడుకొనుడి, ప్రాకారములుగల పట్టణములలో మనము ప్రవేశింతము; 6. సీయోనువైపు ధ్వజము నెత్తుడి; త్వరపడుడి, నిలువకుడి:" ఏలయనగా ఉత్తరమునుండి నేను కీడును, గొప్ప నాశనమును రప్పించుచున్నాను. యూదా జనులు ప్రాకారములుగల పట్టణములలో ప్రవేశించుటకు పిలువబడిరి, సీయోను పర్వతము యెరూషలేము నివాసులకు ఆశ్రయస్థానముగా ఉండవలసియుండెను: "త్వరపడుడి," {σπεύσατε} — త్వరపడుడి, సెప్టువజింటు. {}עז యొక్క హిఫిల్ రూపమునకు అర్థము ఇదియే. నిర్గమకాండము 9:19; యెషయా 10:31 చూడుము. యిర్మీయా 6:1 లో అది "పారిపోవుటకై కూడుకొనుడి" అని అనువదింపబడినది; అయితే "త్వరపడుడి," లేక బలముగా లేక శీఘ్రముగా తరలిపోవుడి అనునదే శ్రేష్ఠమైన అనువాదమై యుండును. — సం.)

పదునైదవ ఉపన్యాసము

యిర్మీయా 4:7

7. పొదలలోనుండి సింహము బయలుదేరియున్నది, జనములను నశింపజేయువాడు బయలుదేరి వచ్చుచున్నాడు; నీ దేశమును పాడుచేయుటకై అతడు తన స్థలమును విడిచియున్నాడు; నీ పట్టణములు నివాసులులేక పాడైపోవును.

7. Ascendit leo ex densitate sua (hoc est, ex oculto loco,) et vastator gentium profectus est; egressus est e loco sue ad ponendum (ut ponat) terram tuam in vastitatem, urbes tuae perdentur, ut non sit habitator.

నిన్న మనము సంక్షేపముగా పరిశీలించిన బెదిరింపుయొక్క భావమును ప్రవక్త మరింత సంపూర్ణముగా ప్రకటించుచున్నాడు; ఏలయనగా ఉత్తరదిక్కునుండి కీడును రప్పింతునని దేవుడు పూర్వ వచనములో చెప్పెను; ఆ కీడు ఎట్టిదై యుండునో ఆయన ఇప్పుడు వర్ణించుచు, బబులోను రాజును సింహముతో పోల్చుచున్నాడు; పిమ్మట ఉపమానము లేకుండ అతనిని జనములను నశింపజేయువాడు అని పిలుచుచున్నాడు.

సింహము అను ఉపమానముచేత ఇశ్రాయేలీయులు అతనిని ఎదిరింపలేకపోవుదురని ఆయన భావము; అతడు జనములను పాడుచేయువాడై యుండునని ఆయన చేర్చినప్పుడు, వారును మిగిలినవారితో కూడ నశింతురని సూచించుచున్నాడు: ఏలయనగా నెబుకద్నెజరు అనేక జనములను నాశనము చేయుటకు చాలినంత సమర్థుడై యుండగా, యూదులు అట్టి విపత్తునుండి ఏలాగు తప్పించుకొనగలరు? జనములను పాడుచేయువాడు వచ్చును అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. అయితే ప్రవచనముయొక్క నిశ్చయతను కనుపరచుటకును, తద్వారా తమ వేషధారణలో మొద్దుబారిపోయిన నిర్భయులైన మనుష్యులను భయముచేత కదిలించుటకును ఆయన అంతటను భూతకాలమునే వాడుచున్నాడు; లేనియెడల వారు బెదిరింపులన్నిటిని శూన్యముగా ఎంచియుండెడివారు: ఏలయనగా దేవుడు వారిని విడిచిపెట్టినంతకాలము వారు ఆయన తీర్పును తృణీకరించి, తమ పాపములలో శిక్షలేమిని తమకు తామే వాగ్దానము చేసికొనిరి. కావున ప్రవక్త వారిని మేలుకొలుపుటకై, నెబుకద్నెజరు యూదయను పాడుచేయుటకు బలమైనదియు శక్తిగలదియునైన సైన్యముతో అప్పటికే వచ్చియున్నట్లుగా ఆ సంగతిని వారి యెదుట ఉంచెను; ఏలయనగా సింహము తన దాగుచోట్లనుండి ఎక్కి వచ్చెనని ఆయన చెప్పుచున్నాడు: అయితే ఈ చివరి పదమునకు వాడబడిన శబ్దము, చెట్లు ఒకదానితో ఒకటి పెనవేసికొనియున్నప్పుడు గాని, ఒక స్థలము ముండ్లతో నిండియున్నప్పుడు గాని ఉండునట్టి చిక్కుపడిన దట్టమైన పొదను సూచించును.

అయితే ఈ ఉపమానము మిక్కిలి తగినది, ఏలయనగా బబులోను రాజు అంత దూరస్థలములనుండి బయలుదేరి వచ్చునని యూదులు ఎన్నడును తలంచలేదు; ఏలయనగా దాటి వచ్చుట కష్టము, ఆ దండయాత్ర గొప్ప ప్రయాసతో కూడినది: అయినను సింహము తన గుహలనుండి వచ్చుననియు, అది బయలుదేరి బహిరంగ ప్రదేశమునకు వచ్చుటకు ఏదియు దానిని అడ్డగింపదనియు ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు. పట్టణములు నివాసులు లేనివగునట్లు పాడుచేయబడునని చెప్పి ఆయన తుదకు ముగించుచున్నాడు. ఇప్పుడు దీని తరువాత వచ్చునది —

యిర్మీయా 4:8

8. ఇందుకై గోనెపట్ట కట్టుకొనుడి, అంగలార్చుడి, రోదనము చేయుడి; యెహోవా కోపాగ్ని మనమీదనుండి తొలగిపోలేదు.

8. Super hoc accingite vos saccis, plangite et ululate; quia non aversus est furor irae Jehovae a nobis.

103 మన అనువాదములోని "పొద" అను పదము దానిని సరిగా వ్యక్తపరచుచున్నది; అనగా చెట్లు ఒకదానికొకటి అడ్డముగా పెనవేసికొనియుండు చిక్కుపడిన అడవి. — సం.

104 "పాడుచేయబడును" అనునది కల్దీయ భాషా భావము; అయితే హెబ్రీలో ఆ క్రియకు మొలకెత్తుట, గడ్డిని పుట్టించుట, పాడైన పట్టణములవలె గడ్డితో కప్పబడుట అని అర్థము. తరువాత వచ్చు "నివాసులు లేక" అను మాటలు ఈ అర్థము ఇక్కడ సరిపోవునని కనుపరచుచున్నవి, — నీ పట్టణములు నివాసులు లేక గడ్డితో కప్పబడును. టార్గుము ఇట్లున్నది, నీ పట్టణములు నివాసులు లేక పాడైపోవును. — సం.

ప్రవక్త ఇంకను తన స్వజనులను పశ్చాత్తాపపడుమని హెచ్చరించుచున్నట్లు కనబడుటలేదు: మరింత కృపగల బోధ త్వరలో రానైయున్నది; అయితే ఇక్కడ మిక్కిలి ఘోరమైన దుఃఖము సమీపించియున్నదని మాత్రమే ఆయన వారికి జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు వేషధారులై, తమ స్వకీయ భ్రమలలో మునిగియుండి, ఏ భయముచేతను తాకబడజాలరని ఆయన చూచెను. కావున దేవుడు తమమీద కోపపడియుండగా తాము క్షేమముగా ఉన్నామని వారు తలంచినయెడల వారు బహుగా పొరబడుచున్నారని ఆయన చెప్పుచున్నాడు.

గోనెపట్ట కట్టుకొనుడి, అంగలార్చుడి, రోదనము చేయుడి అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు; పిమ్మట కారణము వచ్చుచున్నది, అనగా దేవుని ఉగ్రతయొక్క రౌద్రము వారిమీదనుండి తొలగిపోలేదు. భక్తిహీనులు తమ మూర్ఖత్వముచేత ఆయన తీర్పును ప్రక్కకు త్రిప్పగలిగినట్లును దూరముగా తోలివేయగలిగినట్లును, ఆయన చేయి పనిచేయకుండ ఒక విధముగా దానిని అడ్డగింపగలిగినట్లును, దేవుని తమకు లోబడియుండునట్లు చేయ చూచుట వారికి వాడుకయని మనము నిజముగా ఎరుగుదుము. కాబట్టి వేషధారులు దేవునియెడల గర్వముగా ప్రవర్తించుదురు గనుక, ఆయన ఉగ్రతయొక్క రౌద్రము తొలగిపోలేదని ప్రవక్త స్పష్టముగా చెప్పుచున్నాడు: ఈ విధముగా వారు దేవునితో సమాధానపడువరకు అన్ని విధములుగా దౌర్భాగ్యులై యుందురని ఆయన వారిని హెచ్చరించుచున్నాడు.

ప్రవక్తయొక్క ఉద్దేశ్యమును ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము; ఏలయనగా సింహము బయలుదేరి వచ్చెననియు, పాడుచేయువాడు అప్పటికే సమీపించియున్నాడనియు చెప్పినప్పుడు గత వచనములో ఉన్నదానిని ఆయన స్థిరపరచుచున్నాడు; అవును, తాను చెప్పినదానిని ఆయన స్థిరపరచుచున్నాడు, ఏలయనగా దేవుడు తమకు అనుకూలుడై యుంటేనే గాని వారికి నిరీక్షణ లేదు; మరియు దేవుడు కోపపడియున్నాడని ఆయన ప్రకటించుచున్నాడు. కావున సమస్తమును వారికి దురదృష్టకరముగానే పరిణమించునని దీనినుండి తేలుచున్నది.

యిర్మీయా 4:9

9. ఆ దినమున రాజు హృదయమును అధిపతుల హృదయమును నశించును, యాజకులు విస్మయమొందుదురు, ప్రవక్తలు ఆశ్చర్యపడుదురు; ఇదే యెహోవా వాక్కు.

9. Et erit die illo, dicit Jehova, peribit cor Regis et cor procerum, et obstupescent sacerdotes, et prophetae mirabuntur (vel, attoniti erunt).

యూదుల అధికారము బహుగా తగ్గిపోయినను రాజ ఘనత ఇంకను వారియొద్ద నిలిచియుండెను గనుక, వారు ఆ ఘనతను ఆధారము చేసికొని తమకు చాలినంత రక్షణ కలదని నిరీక్షించిరి: అందుచేతనే వారు ఏ శిక్షావిధిచేతను కదిలింపబడలేదు; ఏలయనగా పూర్తిగా భద్రముగా లేకపోయినను కొంతమట్టుకు నిలిచియుండిన రాజాధికారము వారికి ఒక డాలువలె ఉండెను. రాజాస్థానికులు ఎట్టి గర్వముతో నిండియుండిరో కూడ మనము ఎరుగుదుము; ఏలయనగా వారు తమ రాజులను హెచ్చించి, ఆ విధముగా తమ వివేకమును గొప్పమనస్సును ప్రదర్శించిరి. కావున ప్రధానులు తమ రాజును గూర్చి కలిగియుండిన ఈ బుద్ధిహీనమైన తలంపును, వారి మోసకరమైన అతిశయమును యూదులను మోసపుచ్చెను గనుక, ఆ దినమున రాజు హృదయమును అధిపతుల హృదయమును నశించును అని ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు.

హృదయము అనుటచేత ఆయన నిస్సందేహముగా గ్రహింపును లేక మనస్సును సూచించుచున్నాడు; ఆ పదము అనేక ఇతర స్థలములలో ఆలాగే తీసికొనబడవలెను. "గ్రహించు హృదయమును దేవుడు నేటివరకు మీకియ్యలేదు" అని మోషే చెప్పుచున్నాడు. (ద్వితీయోపదేశకాండము 29:4.)

లాటినులును జ్ఞానమందును వివేకమందును శ్రేష్ఠులైన మనుష్యులను "హృదయముగలవారు" (cordatos) అని పిలుచుదురు. కాబట్టి రాజు తమకు జయింపశక్యముకాని రక్షణగా ఉండునని ప్రజలు నిరీక్షించుట వ్యర్థమైనదియు మోసకరమైనదియునైన ఊహయని ప్రవక్త కనుపరచుచున్నాడు; ఏలయనగా ఆయన ఇట్లు చెప్పుచున్నాడు: "అప్పుడు రాజు గ్రహింపును వివేచనయు లేనివాడగును; గ్రహింపుగలవారమని చెప్పుకొను ఆలోచనకర్తలు అప్పుడు కేవలము బుద్ధిహీనులుగా కనబడుదురు: కాబట్టి మిమ్మును మోసపుచ్చుచున్న ఆ వ్యర్థమైన నమ్మికకు ఏ ఆధారమును లేదు." (105 {,{לב హృదయము అను పదమునకు సర్వసాధారణమైన అర్థము ఇక్కడ చెప్పబడినదే అయినను, దానికి బలము, స్థిరత్వము, ధైర్యము అను అర్థము కూడ కలదు. ద్వితీయోపదేశకాండము 20:2, 3; 2 సమూయేలు 17:10; కీర్తనలు 22:14; కీర్తనలు 73:26 చూడుము. ఈ అర్థమే ఈ స్థలమునకు మిక్కిలి తగినది.) రాజును అధిపతులును గ్రహింపుగలవారు గనుక వారియందు నిశ్చయమైన క్షేమము కలదని తలంచినప్పుడు యూదులను మత్తులనుగా చేసిన ఆ అబద్ధపు నమ్మికను కదిలించి తొలగించుటయే ప్రవక్త సంక్షేపముగా ఉద్దేశించెను.

యాజకులను గూర్చియు ప్రవక్తలను గూర్చియు ఆయన అదే సంగతి చెప్పుచున్నాడు, ఏలయనగా యాజక వర్గమునకు గొప్ప మహిమ చెందియుండెను; లేవి గోత్రము ఆ ఘనతను తనకు తానే తీసికొనలేదు గాని, దేవుడే ప్రజలమీద యాజకులను నియమించెను. అందుచేత యాజకులు గ్రహింపును జ్ఞానమును లేనివారై యుండజాలరను అభిప్రాయము ప్రబలియుండెను. ప్రవక్తలను గూర్చి చెప్పవలెనంటే, దేవుని నామమును అబద్ధముగా చెప్పుకొనిన మోసగాండ్రకు యిర్మీయా ఆ పేరును నిస్సందేహముగా ఒప్పుకొనుచున్నాడు; ఈ విధమైన మాటలాడు రీతి ప్రవక్తల గ్రంథములలో సాధారణమైనది.

కాబట్టి తమ ఉద్యోగమును యథావిధిగా నెరవేర్చిన దేవుని సత్యమైనవారును నమ్మకమైనవారునైన ఆ పరిచారకులను ఆయన ఉద్దేశించుటలేదు గాని, ఆ నామమును బిరుదును గూర్చి అతిశయించినవారినే ఉద్దేశించుచున్నాడు: వీరు విస్మయమొందుదురని ఆయన వీరిని గూర్చి చెప్పుచున్నాడు.

సంక్షేపముగా, ప్రజలు దేవుని తీర్పుకు భయపడకుండునట్లు తమ్మును తాము కఠినపరచుకొనుటకు కారణమైన ఆ అబద్ధపు నమ్మికను ఆయన వారియొద్దనుండి తీసివేయుచున్నాడు.

అయితే ఈ స్థలము ప్రత్యేకముగా గమనింపదగినది, ఏలయనగా దేవుని కృప మనుష్యుల హోదాలకైనను బిరుదులకైనను కట్టివేయబడకూడదని ఇది కనుపరచుచున్నది. ప్రవచన ఉద్యోగము ఎల్లప్పుడును గొప్ప ఘనతలో ఉండెను; యాజక ఉద్యోగమును ఘనతలేనిది కాదు, ఏలయనగా అది దేవుని ఆజ్ఞమీద స్థాపింపబడెను; అయినను యాజకులును ప్రవక్తలును మొద్దుబారి విస్మయమొందుదురు గనుక వారియందు గ్రహింపు ఉండదని యిర్మీయా ప్రకటించుచున్నాడు. రాజును గూర్చి చెప్పవలెనంటే, అతడు క్రీస్తుకు ప్రతినిధియై యుండెనని మనము ఎరుగుదుము; అయినను రాజును గూర్చియు అతని ఆలోచనకర్తలను గూర్చియు ఆయన అదే సంగతి ప్రకటించుచున్నాడు, — వారు దేవుని న్యాయమైన ప్రతిదండనచేత గ్రుడ్డివారై ఏమియు చూడలేకుందురు. పిమ్మట ఆయన ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు —

యిర్మీయా 4:10

10. అప్పుడు నేను—అయ్యో, ప్రభువైన యెహోవా, మీకు సమాధానము కలుగునని చెప్పి నీవు నిశ్చయముగా ఈ ప్రజలను యెరూషలేమును బహుగా మోసపుచ్చితివి; ఖడ్గము ప్రాణము వరకు తగులుచున్నది గదా అంటిని.

10. Et dixi, Ha, ha, Domine Jehova, certe decipiendo decepisti populum hunc et Jerosolymam, dicendo, Pax erit vobis; et pertigit gladius usque ad animam (tamen pertigit, nam hic copula vice adversativae ponitur)

కొందరు ఈ స్థలమును, ప్రవక్త ప్రజలు చెప్పినదానిని ఇక్కడ ఎత్తి చెప్పుచున్నట్లుగా గ్రహించుదురు; ఏలయనగా మిక్కిలి దుష్టులందరును దేవుని హస్తముచేత అణచబడినప్పుడు సాధారణముగా నిందను ఆయనమీద మోపి, తమ ఫిర్యాదులలో ఆయనతో వాదించుచు తర్కించుచుందురు. కావున ప్రవక్త ఇక్కడ తన స్వంత వ్యక్తిగా కాక సమస్త ప్రజల వ్యక్తిగా ఇట్లు మాటలాడుచున్నాడని వారు తలంచుదురు: "ఓ ప్రభువా, ఇదేమి? నిశ్చయముగా నీవు మమ్మును మోసపుచ్చితివి." మరికొందరు కొంత సడలిన వివరణ ఇచ్చుదురు, అదేమనగా అబద్ధ ప్రవక్తలు అందరి మనస్సులను మొద్దుబారజేయునట్లు ప్రజలను ముఖస్తుతి చేయుటకు దేవుడు వారిని సహించినందున ప్రవక్త ఇక్కడ పరోక్షముగా దేవునితో వాదించుచున్నాడు. అయితే నేను ఆమోదించునది వేరొక భావము: దేవుని క్షమాపణను వాగ్దానము చేయుచు, ఎల్లప్పుడును అనుకూలమైన ప్రవచనములను ప్రకటించుచు, ఆ ప్రవక్తలు దౌర్భాగ్యులైన యూదుల నాశనమునకు కారణమైన ఆ అబద్ధపు ముఖస్తుతులను ప్రవక్త ఇక్కడ ఎగతాళిగా బయలుపరచుచున్నాడని నేను తలంచుచున్నాను. (106 ఆ వచనము ఇట్లున్నది, — ఆ దినమున, ఇదే యెహోవా వాక్కు, రాజు హృదయము నశించును, అధిపతుల హృదయమును నశించును, యాజకులు కలవరపడుదురు, ప్రవక్తలు విస్మయమొందుదురు. "కలవరపడుదురు," అనగా ఏమి చేయవలెనో ఏ మార్గము పట్టవలెనో తెలియక దిక్కుతోచనివారివలె ఉందురు. "విస్మయమొందుదురు," లేక ఆశ్చర్యపడుదురు, అనగా తాము ప్రవచించినదానికి విరుద్ధమైనది జరుగుట చూచి, మతిపోగొట్టి మొద్దుబారజేయు విస్మయముతో నిండియుందురు. — సం.)

యూదులను మోసగాండ్రచేత మోసపోనిచ్చినప్పుడు దేవుడు వారికి తగిన ప్రతిఫలమును నిస్సందేహముగా ఇచ్చెను: లోకము ఈ వ్యాధిచేత ఎల్లప్పుడును బాధింపబడుచున్నదని మనము నిజముగా ఎరుగుదుము, — అనగా మనుష్యులు ముఖస్తుతులను వెదకుదురు; మీకాద్వారా దేవుడు వారిని ఇట్లు గద్దించుచున్నాడు: "విస్తారమైన పంటను విస్తారమైన ద్రాక్షఫలమును మీకు వాగ్దానము చేయు ప్రవక్తలను మీరు వెదకుచున్నారు." (మీకా 2:11)

కాబట్టి యూదులు తమ దుర్గుణములు విడిచిపెట్టబడవలెనని కోరి, తమ్మును నమ్మకముగాను కఠినముగాను గద్దించువారిని ఇష్టపడకపోవుట మాత్రమే కాక వారిని ద్వేషించిరి గనుక, వారు ఈ విధముగా వ్యవహరింపబడుటకు తగినవారైరి: అనేకమంది మోసగాండ్రు ప్రవచన నామమును ధరించుకొనవలెనని దేవుని చిత్తమాయెను.

ఈ విధముగా యూదులు తమ సమాధానకరమైన స్థితి నిత్యము నిలుచునని తలంచిరి; నేను చెప్పినట్లు, ఇది వేషధారులకు వాడుక. ఇప్పుడు ప్రవక్త కటువైన రీతిగా ఈ మోసములను ఇక్కడ బయలుపరచుచు, అయ్యో, అయ్యో, యెహోవా! నిశ్చయముగా నీవు ఈ ప్రజలను మోసపుచ్చితివి అని చెప్పుచున్నాడు: ఏలయనగా ప్రవక్త ప్రజల వ్యక్తిగా మాటలాడుటలేదు, అబద్ధ ప్రవక్తలకు దేవుడు అంత స్వేచ్ఛ ఇచ్చెనని ఫిర్యాదు చేయుటయు లేదు; గాని ఆయన ఈ మోసగాండ్రను ప్రజలను కూడ ఎగతాళి చేయుచున్నాడు. మరియు వారందరు చెవిటివారై యుండిరి గనుక, ఆయన దేవునివైపు తిరుగుచున్నాడు, ఈలాగు చెప్పినట్లున్నది: "ప్రభువా, ఇదిగో, ముఖస్తుతులను వెదకి, నీ సేవకుల పరిశుద్ధమైన హెచ్చరికలను లక్ష్యపెట్టనివారు ఈ ప్రతిఫలమునకు పాత్రులు: కాబట్టి వారు ఏ విధమైన గద్దింపును సహింపలేకపోయిరి గనుక, తాము నీచేత కంటె ఇతరులచేతనే మోసపోయితిమని వారు ఇప్పుడు నేర్చుకొనుట ఆరంభింపవలెను."

కాబట్టి యూదులు అంతకాలము నిద్రించుచుండిన ఆ మందబుద్ధిని ప్రవక్త ఎగతాళి చేయుచున్నాడని మనము చూచుచున్నాము; సరళమైన భావమేమనగా, ఆయన దేవునివైపు తిరిగెను: ఓ ప్రభువా యెహోవా, నిశ్చయముగా నీవు ఈ ప్రజలను మోసపుచ్చితివి అని నేను అంటిని. "నిశ్చయముగా" అనునది వ్యంగ్యార్థములో తీసికొనవలెను; అనగా, "వారు మోసపోయిరని ఇప్పుడు నిజముగా కనబడుచున్నది; అయితే ఎవరిచేత? వారు నిందను నీమీద మోపగోరుచున్నారు గాని, బుద్ధిహీనమైన నమ్మకమునకు వారే న్యాయముగా దోషులు; కావున అబద్ధ ప్రవక్తలచేత మోసపోయినవారు తగినరీతిగానే వ్యవహరింపబడిరి." వారు చెప్పినదేమనగా, మీకు సమాధానము కలుగును.

ఇది ఎన్నడును దేవుని నోటనుండి రాలేదు; ఏలయనగా యిర్మీయా ప్రతిదినము ఉరుమువలె గర్జించుచు సమీపించుచున్న నాశనమును గూర్చి బెదిరించుచుండెను; ఏలయనగా అతడు ప్రతి స్థలమును భయముతో నింపిన పరలోకపు ప్రకటనకర్తవలె ఉండెను; అయినను అతని మాట వినబడలేదు: అదే సమయములో యూదులు నానావిధములైన వాగ్దానములతో తమ్మును ఊరడించిన అబద్ధ ప్రవక్తలను పొగడిరి. కావున దేవుడు వారితో సమాధానము పలుకలేదనియు, అబద్ధ ప్రవక్తలు తమ్మును సంతోషపరచ చూచిన సంగతులను యూదులు ఇష్టపూర్వకముగా మాత్రమే కాక ఆతురతతో పట్టుకొనిరనియు మనము గ్రహించుచున్నాము.

పిమ్మట ఆయన, మరియు ఖడ్గము ప్రాణము వరకు తగిలెను అని చేర్చుచున్నాడు; అనగా, "అయినను మనము ఇప్పుడు ప్రాణాంతకమైన కీడులచేత నశించుచున్నాము." యూదులు తమ్మును తాము సంతోషపరచుకొనిన ఆ మోసకరమైన ముఖస్తుతులను ప్రవక్త ఇక్కడ పరోక్షముగా వారి యెదుట ఉంచి, తాము దేవుని నామమును ఎంత అబద్ధముగా ఆశ్రయించిరో వారు తుదకు నిజముగా కనుగొందురని కనుపరచుచున్నాడు. దీని తరువాత వచ్చునది —

107 ఈ వచనమునకు నానావిధములైన వివరణలు కలవు: అయితే {{אמר ను నామవాచకముగా, అనగా మాట, వచనము, సామెతగా, హెబ్రీలో సాధారణముగా విడిచిపెట్టబడు సహాయక క్రియతో కూడ తీసికొనుట మరింత సరళమైనదియు స్పష్టమైనదియునైన విధానమై యుండును. అప్పుడు పూర్వభాగముతో దాని సంబంధము స్పష్టముగాను సహజముగాను ఉండును, — మరియు ఆ మాట ఇట్లుండును, "అయ్యో! ప్రభువైన యెహోవా, నిశ్చయముగా, మోసపుచ్చుచు నీవు మోసపుచ్చితివి ఈ ప్రజలను యెరూషలేమును, 'మీకు సమాధానము కలుగును' అని చెప్పుటచేత; మరియు ఖడ్గము ప్రాణము వరకును తగులుచున్నది." అబద్ధ ప్రవక్తలను నమ్మి, వారు దేవునిచేత పంపబడినవారని ఎంచినవారి మాట ఇదియై యుండును. అయితే లౌత్, హెన్రీ, వెనేమా, స్కాట్ మొదలగువారు, — అబద్ధ ప్రవక్తలచేత ప్రజలు మోసపోవుటకు దేవుడు సెలవిచ్చెను లేక అనుమతించెను అను ఈ అభిప్రాయమును తీసికొనుచున్నారు. ఇక్కడవలె హిఫిల్‌లో ఉన్నప్పుడు ఈ క్రియకు కొన్నిసార్లు ఈ అర్థము కలదని చెప్పబడుచున్నది; లౌత్ ఉదాహరణలుగా యెషయా 63:17 ను, కీర్తనలు 119:10; సామెతలు 10:3 ను కూడ చూపుచున్నాడు. అయితే ఈ సందర్భములో ఆ స్థలముయొక్క భావము అంత తగినదిగా ఉండదు: ఏలయనగా ఈ అభిప్రాయము ప్రకారము ప్రవక్త దుఃఖమునకు కారణము, దేవుడు ప్రజలను మోసపోనిచ్చెను అనునదే. తరువాతి వచనములోని "చెప్పబడును" అనునది ఈ "మాట"కు విరుద్ధముగా ఉంచబడినట్లు కనబడుచున్నది. ప్రజలను గూర్చి సాధారణముగా చెప్పబడుదానికి బదులుగా, తాను చెప్పించి జరిగించుదానిని దేవుడు వారికి జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడు. — సం.

యిర్మీయా 4:11-12

11. ఆ కాలమున ఈ ప్రజలతోను యెరూషలేముతోను ఇట్లు చెప్పబడును—అరణ్యములోని ఎత్తైన స్థలములనుండి వడగాలి నా ప్రజల కుమార్తెవైపు వచ్చుచున్నది; అది తూర్పారబట్టుటకైనను శుభ్రపరచుటకైనను రాదు.

11. In tempore illo dicetur populo huic (hoc est, de populo hoc; {}לenim hic accipitur pro (,{}בet de Jerusalem, ventus siccus (alii transferunt, vehementem) in excelsis deserti (in deserto, ad verbum,) versus viam filiae populi mei, non ad spargendum, neque ad purgandum;

12. ఆ స్థలములనుండి ఇంతకంటె బలమైన గాలి నాయొద్దకు వచ్చును; ఇప్పుడు నేనే వారిమీద తీర్పు తీర్చెదను.

12. Ventus plenior illis veniet mihi: nunc etiam ego loquar judicia cum illis (hoc est, proferam judicia cum illis.)

యిర్మీయా అదే ప్రవచనమును కొనసాగించుచున్నాడు: చెదరగొట్టుట లేక శుభ్రపరచుట మాత్రమే కాక సమస్తమును చెల్లాచెదరుచేసి పడద్రోయు భయంకరమైన గాలి వచ్చుచున్నదని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. పిమ్మట తాను మునుపు పేర్కొనిన విపత్తు ఎంత గొప్పదిగాను ఎంత ఘోరమైనదిగాను ఉండునో ఆయన వ్యక్తపరచుచున్నాడు. ఆయన దానిని పొడియైన లేక ఎండిన గాలితో పోల్చుచున్నాడు; ఏలయనగా {,}צחtsach, కొన్నిసార్లు "నిర్మలమైన" అనియు, కొన్నిసార్లు "ఎండిన" అనియు అర్థమిచ్చును; ఏలయనగా మిక్కిలి గొప్ప పొడితనము ఎత్తైన స్థలములలో కనబడును. మేఘములు లేనప్పుడు, ఏ చెట్లును దాని గమనమును అడ్డగింపని చోట, ఉగ్రముగా వీచి వాతావరణమంతటిని కలవరపరచు గాలిని ఆయన ఇక్కడ నిస్సందేహముగా ఉద్దేశించుచున్నాడు.

కావున ఆయన ఎత్తైనవియు నిర్జనమైనవియునైన స్థలములను గూర్చి మాటలాడుచున్నాడు. దేవుని ప్రతిదండనయొక్క ఉగ్రత ఎంత గొప్పదిగా ఉండునో, దాని విరుచుకుపడుట ఎంత అడ్డగింపశక్యము కానిదిగా ఉండునో, అది ఎత్తైన ప్రదేశములగుండను ఎండిన భూమిగుండను నిర్జన స్థలములగుండను వీచు ఉగ్రమైన గాలివలె ఉండునని ఆయన చెప్పినట్లే యున్నది. నా ప్రజల కుమార్తె మార్గమువైపు అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు; అనగా, — ఆ గాలి గమనము సూటిగా యూదయమీదనే పడునట్లుండునని చెప్పినట్లున్నది. ఇక్కడ వాడబడిన ఈ మాటలాడు విధానము ప్రవక్తల గ్రంథములతో ఏ కొంచెము పరిచయముగలవారికైనను బాగుగా తెలిసినదే. "నా ప్రజల కుమార్తె" అనగా ఆ ప్రజలే. కాబట్టి గాలి యూదయవైపు వచ్చును.

పిమ్మట ఆయన, చెదరగొట్టుటకైనను శుభ్రపరచుటకైనను కాదు అని చేర్చుచున్నాడు. కళ్లమునుండి తీసిన ధాన్యమును, పొట్టు గాలిచేత కొట్టుకొనిపోవునట్లు, వ్యవసాయకులు తూర్పారబట్టుట వాడుక: అయితే ఈ గాలి పొట్టును తొలగించుటకైనను చెదరగొట్టుటకైనను ఉండదని ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా అది మిక్కిలి ఉగ్రమైన గాలియై యుండును అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. సంక్షేపముగా, దేవుడు యూదులయెడల ఎంత అసంతోషము కనుపరచునంటే, మునుపు చేసినట్లు ఇకమీదట వారిని మితముగా శిక్షింపడు, ఏ మితమును పాటింపడు అని ఆయన భావము; ఏలయనగా దేవుడు అప్పటికే అనేకసార్లు యూదులను శిక్షించియుండెను, అయితే ప్రజల దుర్గుణములను స్వస్థపరచుటకు ప్రయత్నించుచు ఇంతవరకు వైద్యుని పాత్రను వహించెను. కాబట్టి ఈ శిక్షలు ఫలము లేనివైనందున, దేవుని ఉగ్రత ఇప్పుడు మునుపటివలె శుభ్రపరచుటకైనను పొట్టును చెదరగొట్టుటకైనను కాక, ప్రజలలో సమస్తమును దహించివేయుటకే వచ్చునని ప్రవక్త ఇప్పుడు చెప్పుచున్నాడు. అందుచేత ఆయన (ఏలయనగా ఈ రెండు వచనములు కలిసియున్నవి) ఇంతకంటె బలమైన గాలి, లేక మరింత సంపూర్ణమైన గాలి, వారియొద్దకు వచ్చును అని చేర్చుచున్నాడు. కొందరు "ఈ స్థలములనుండి" అని చదువుదురు, ఆ విధముగా వారు {;}מ ను అనువదించుదురు; అయితే అది తారతమ్య భావమును సూచించుచున్నట్లుగా తీసికొనుటయే మేలు, — అనగా ఈ గాలి సాధారణముగా భూమిని శుభ్రపరచునట్టి, లేక పొట్టును చెదరగొట్టి ధాన్యమునుండి దానిని వేరుచేయునట్టి ఇతర గాలులకంటె చాల కఠినమైనదిగాను ఉగ్రమైనదిగాను ఉండును: కాబట్టి మిక్కిలి ఉగ్రమైన గాలి వచ్చును.

మరియు అది నాయొద్దకు వచ్చును అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. ఇక్కడ దేవుడే మాటలాడుచున్నాడని నేను సందేహింపను. ప్రవక్త ఇక్కడ ప్రజల సమస్త సమూహమునకు ప్రతినిధిగా ఉన్నాడని కొందరు తలంచుదురు; తమమీదికే విరుచుకుపడు గాలి వచ్చునని వారు చెప్పుచున్నట్లుగా వారు ఎంచుదురు. అయితే ఇది అతి బలవంతపు అర్థము; మరియు సందర్భమే ఈ వివరణను ఖండించుచున్నది: తరువాత వచ్చునదియు, అనగా ఇప్పుడు నేను వారిమీద తీర్పులు పలికెదను అనునది, ప్రవక్తకు అన్వయింపబడజాలదు. కాబట్టి ఇక్కడ దేవుడు న్యాయాధిపతిగా తన ఉద్యోగములో, తాను యూదయ యంతటిని చెల్లాచెదరుచేసి పడద్రోయునట్టి, ఇకమీదట దానిని శుభ్రపరచనట్టి గాలి సమీపించియున్నదని ప్రకటించుచున్నాడు. ఈ విధముగా కల్దీయులు తమంతట తామే రారు గాని తన ఆజ్ఞలను నెరవేర్చుటకు పంపబడుదురని ఆయన కనుపరచుచున్నాడు; యూదులమీదికి రాబోవుచున్న ఆ విపత్తులకు తానే కర్తనై యుందునని చెప్పినట్లున్నది: కాబట్టి గాలి నాయొద్దకు వచ్చును; అనగా, అది నా ఆజ్ఞలకు లోబడుటకు సిద్ధముగా ఉండును.

మరియు ఆయన తుదకు వివరణగా, అప్పుడు నేను వారితో తీర్పులు పలికెదను అని చేర్చుచున్నాడు. తీర్పులు పలుకుట అనగా న్యాయాధిపతి ఉద్యోగమును నెరవేర్చుట, లేక తీర్పునకు పిలుచుట, లేక మనుష్యులు తమ వ్యాజ్యెమును తెలియజేయుటకు వారిని పిలిపించుట; దోషులను తమ్మును గూర్చి లెక్క అప్పగించునట్లు బలవంతము చేసినప్పుడు రాజులు తీర్పులు పలుకుదురని చెప్పబడుచున్నది. తాను ఇంతవరకు యూదులయెడల గొప్ప దీర్ఘశాంతము చూపితినని దేవుడు సంక్షేపముగా సూచించుచున్నాడు; అయితే తన ఓర్పు వారు మరింత మరింత క్రూరులగుటకు తప్ప మరి దేనికిని ఉపయోగపడలేదని ఆయన కనుగొనెను గనుక, వారి దుష్టత్వమును శిక్షించుటకు ఇప్పుడు తాను వారికి న్యాయాధిపతి నగుదునని ఆయన ప్రకటించుచున్నాడు. పిమ్మట ఆయన ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు —

యిర్మీయా 4:13

13. ఇదిగో అతడు మేఘములవలె ఎక్కి వచ్చుచున్నాడు, అతని రథములు సుడిగాలివలె నున్నవి; అతని గుఱ్ఱములు పక్షిరాజులకంటె వేగముగలవి. అయ్యో, మనము దోచుకొనబడితిమి.

13. Ecce tanquam nubes ascendet, et tanquam turbo currus ejus; celeriores aquilis equi ejus: vae nobis, quia perditi sumus.

భయంకరమైన ప్రతిదండన వచ్చుచున్నదని సూచించిన ప్రవచనమును ప్రవక్త ఇక్కడ ముగించుచున్నాడు; యూదులను మేలుకొలిపి భయపడునట్లు బలవంతపెట్టగల అనేక ఉపమానములను ఆయన ఇక్కడ పేర్కొనుచున్నాడు. దేవుని రథములు మేఘములవలెను సుడిగాలివలెను వచ్చుననియు, పిమ్మట ఆయన గుఱ్ఱములు పక్షిరాజులకంటె వేగముగలవై యుండుననియు ఆయన చెప్పుచున్నాడు.

మేఘములు, సుడిగాలి, పక్షిరాజులను గూర్చి చెప్పవలెనంటే, (ఏలయనగా ఈ మూడు ఉపమానముల భావము ఒక్కటే,) ప్రవక్త ఈ విధముగా దేవుని ప్రతిదండనయొక్క శీఘ్రతను వర్ణింపవలెనని నిస్సందేహముగా ఉద్దేశించెను; అయినను వాటిలో కొంత భేదము కలదు. మేఘములు అకస్మాత్తుగా లేచి ఆకాశమంతట ఎట్లు వ్యాపించునో మనము చూచుచున్నాము; సుడిగాలి గాలిలో ఉన్నప్పుడును ఆలాగే జరుగును. కావున ఆయన దేవుని రథములను మేఘములతోను సుడిగాలితోను పోల్చినప్పుడు, విపత్తుయొక్క ఆరంభము అకస్మాత్తుగా ఉండునని చెప్పినట్లే యున్నది, ఏలయనగా దీర్ఘకాలము నిద్రించుచున్నట్లు కనబడిన పిమ్మట దేవుడు అనుకొనని రీతిగా లేచును.

108 ఈ రెండు వచనముల సెప్టువజింటు అనువాదము మూలమునకు సాధ్యమైనంత దూరముగా ఉన్నది; సిరియకు అరబిక్ అనువాదములును దాదాపు అట్టివే. వల్గేటు సరియైన అనువాదమిచ్చుచున్నది; టార్గుము ఇచ్చిన భావమును దాదాపు అదే. 11వ వచనముయొక్క తరువాతి భాగమును 12వ వచనమును బ్లేనీ ఇట్లు అనువదించుచున్నాడు, — అరణ్యములోని మైదానములను కాల్చు గాలి నా ప్రజల కుమార్తెవైపు [వచ్చును], తూర్పారబట్టుటకు కాదు, శుభ్రపరచుటకును కాదు; 12. శాపమునకై ఒక బలమైన గాలి నా ఆజ్ఞచేత వచ్చును; ఇప్పుడు నేనే వారియెడల న్యాయవిధిగా వ్యవహరింతును. హార్స్లీ 11వ వచనము విషయములో భేదించి దానిని ఇట్లు అనువదించుచున్నాడు, — అరణ్యములోని కఠినమైన బండలను కాల్చు గాలి నా ప్రజల కుమార్తెకు విరోధముగా తన మార్గమును పట్టుచున్నది, తూర్పారబట్టుటకైనను శుభ్రపరచుటకైనను కాదు. {{מאלה ను మన అనువాదములోవలె "ఆ స్థలములనుండి" అని కాక "శాపమునకై" అని అనువదించుటకు చూపబడిన కారణము, శత్రువు ఆ దిక్కునుండి రాలేదనునదే. అయితే గాలికి ముందు "వలె" లేక "పోలిన" అను మాట అధ్యాహారముగా ఉన్నదని ఎంచినయెడల దీనిని తప్పించుకొనవచ్చును; ఇది హెబ్రీలో అసాధారణమైన సంగతి కాదు. కాల్విన్‌వలెను, గేటకర్ మొదలగువారివలెను, "ఆ" లేక "ఈ" అను మాటను తూర్పారబట్టుటయందును శుభ్రపరచుటయందును సూచింపబడిన గాలులకు అన్వయించుట తృప్తికరముగా లేదు. నేను ఈ క్రింది అనువాదమును ప్రతిపాదించెదను, — అరణ్యములోని కొండచరియల ఎండిన గాలి నా ప్రజల కుమార్తెకు విరోధముగా ముందుకు సాగుచున్నది, తూర్పారబట్టుటకు కాదు, శుభ్రపరచుటకును కాదు; 12. వీటినుండి వచ్చు బలమైన గాలివలె అది నాకొరకు వచ్చును: అప్పుడు నేనే వారిమీద తీర్పులు పలికెదను. ,{}דרך అను పదము, హార్స్లీ దానిని తీసికొనినట్లు, ఒక క్రియ, లేక మరి సరిగా ఒక కృదంతము; మొదటి వాక్యభాగములో కృదంతమును, రెండవదానిలో ఇక్కడవలె భవిష్యత్కాలములో క్రియను ఉంచుట హెబ్రీలో వాడుక. ఆ క్రియకు అణగద్రొక్కునట్లు లేక లోపరచునట్లు మీదికి వచ్చుట అని అర్థము, న్యాయాధిపతులు 5:21; న్యాయాధిపతులు 20:43; కీర్తనలు 91:13. "ఈ గాలియొక్క ఫలితము వాతావరణమును మిక్కిలి వేడిగాను కాల్చునదిగాను చేయుట మాత్రమే కాక, దానిని విషపూరితమైనవియు ఊపిరాడకుండ చేయునవియునైన ఆవిరులతో నింపుటయు." — బ్లేనీ. — సం.

అయితే దేవుని గుఱ్ఱములు పక్షిరాజులకంటె వేగముగలవై యుండునని ఆయన చెప్పినప్పుడు, దేవుడు ఒకసారి ఆరంభించిన పిమ్మట యూదయ యంతటిని ఒక క్షణములోనే అన్నట్లు, లేక కనీసము అతి కొద్దికాలములో, నాశనము చేయుట ఆయనకు సులభమని ఆయన భావము; ఏలయనగా పక్షిరాజు ఎగురుట ఎంత వేగముగా ఉండునో మనము ఎరుగుదుము; అయితే దేవుని గుఱ్ఱములు పక్షిరాజులకంటె వేగముగలవై యుండునని ఆయన చెప్పుచున్నాడు.

ప్రవక్తయొక్క భావమును ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము: ఏలయనగా యూదులు ప్రవక్తల బెదిరింపులను ఎగతాళి చేసినప్పుడు, వారు ఎగతాళిగా ఇట్టి మాటలు వాడిరి, — "ఓ! కనీసము ఈ మధ్యకాలములోనైనను మనము ఉల్లాసముగాను సంతోషముగాను విందుచేసికొందము; ఈ ప్రవక్తలు ఒక్క గంటైనను మనకు విరామము ఇయ్యరు; అయినను ఆ కీడు మనలను పట్టుకొనకముందు అనేక సంవత్సరములు గడచిపోవును." మన దినములలోను ఈలాగే దేవునితో ఆటలాడు అపవిత్రులైన మనుష్యులను మనము చూచుచున్నాము: దేవుడు బెదిరించుదానిని వారు పూర్తిగా తృణీకరింపలేనప్పుడు, వారు కాలమును వాయిదావేసి, ప్రతిదండన దినమును వెనుకకు నెట్టుటచేత ఏదో లాభము పొందుచున్నామని తలంచుదురు. కాబట్టి మేఘములు అకస్మాత్తుగా లేచునట్లును, పిమ్మట నిర్మలాకాశములో సుడిగాలివలెను, తుదకు పక్షిరాజులు తమ మిక్కిలి వేగమైన గమనములో ఉన్నప్పటికంటెను వేగముగాను దేవుని రథములు ఎక్కి వచ్చునని ప్రవక్త చెప్పుటకు కారణము ఇదియే.

చివరిగా ప్రవక్త సమస్త ప్రజల పేరిట, మనకు శ్రమ! మనము నశించితిమి అని కేకవేయుచున్నాడు. అబద్ధ ప్రవక్తలును ప్రజలును తమ దుర్గుణములలో నిద్రించుచు, తమ మొద్దుబారుతనము శిక్షను తప్పించుకొనునని తలంచుచు, తమ స్వకీయ నాశనమునకే తప్పిపోవుచున్నారని కనుపరచుటకై ఆయన ఇక్కడ సంక్షిప్తముగా మాటలాడుచున్నాడు. కావున అప్పుడు అందరును మందబుద్ధిచేత పట్టబడియున్నను, ప్రజలు మాత్రము నశించియున్నారని ఆయన కేకవేయుచున్నాడు. తుదకు దీని తరువాత వచ్చునది —

యిర్మీయా 4:14

14. యెరూషలేమా, నీవు రక్షింపబడునట్లు నీ హృదయములోనుండి చెడుతనమును కడిగివేసికొనుము. ఎంతకాలము నీ వ్యర్థమైన తలంపులు నీలో నిలుచును?

14. Munda a malitia cor tuum, Jerusalem, ut salva sis: quousque manebunt in medio tui cogitationes vanitatis tuae? (alii vertunt, doloris tui; alii, concupiscentiae tuae; alii, iniquitatis, ac si esset {).}עונך

ఇక్కడ ఇప్పుడు ప్రవక్త పశ్చాత్తాపపడుమని ప్రజలను స్పష్టముగాను బహిరంగముగాను హెచ్చరించుచున్నాడు. యెరూషలేము రక్షింపబడునట్లు తన హృదయమును చెడుతనమునుండి కడుగుకొనుమని ఆజ్ఞాపించుటచేత, యూదులు దేవునితో సమాధానపడితేనే గాని వేరే నివారణ లేదనియు, వారు తమ పాపములనిమిత్తము పశ్చాత్తాపపడితేనే గాని ఇది జరుగదనియు ఆయన కనుపరచుచున్నాడు. దేవుడు కోపపడియుండగా వారు నశింపక తప్పదని ఆయన మునుపు చెప్పెను; ఇప్పుడు అదే సంగతిని ఆయన స్థిరపరచుచున్నాడు, — నీవు రక్షింపబడునట్లు నీ హృదయమును చెడుతనమునుండి కడుగుకొనుము; యూదులకును దేవునికిని మధ్య యుద్ధము కలదనియు, దేవుడు వారి నాశనమునకై ఆయుధధారియై వారి దుర్గుణములను శిక్షించుటకు తన్నుతాను న్యాయాధిపతిగా కనుపరచుకొనుచున్నాడు గనుక రక్షణను ఏ విధముగాను నిరీక్షింపజాలమనియు చెప్పినట్లున్నది: అదే సమయములో ఆయన పశ్చాత్తాపముయొక్క సత్యమార్గమును వారికి జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడు; అది తమ హృదయమును చెడుతనమునుండి కడుగుకొనుటయే. (109 మరి సరిగా, "మనము పూర్తిగా పాడైపోతిమి," లేక నిర్జనమైపోతిమి. ఆ క్రియ ద్విరుక్త రూపములో ఉన్నది, సంపూర్ణమైన పాడును లేక నిర్జనత్వమును సూచించుచున్నది, — 13. ఇదిగో, మేఘములవలె అతడు ఎక్కి వచ్చును, సుడిగాలివలె అతని రథములుండును, పక్షిరాజులకంటె వేగముగలవి అతని గుఱ్ఱములు: "మనకు శ్రమ! మనము పూర్తిగా పాడైపోతిమి." కాలముల మిశ్రణము సంభవముయొక్క నిశ్చయతను కనుపరచుటకు ఉద్దేశింపబడినది. లేక చివరి పంక్తి శత్రువు వచ్చిన పిమ్మట చెప్పబడుదానిని కలిగియున్నదని మనము ఎంచవచ్చును. వారు చెప్పవలసియుండినది తమ సంపూర్ణ నిర్జనత్వమును ఒప్పుకొనుటయే. — సం.) ఏలయనగా వేషధారులు బాహ్యమైన ఆచారములచేతను క్రియాకలాపములచేతను దేవుని శాంతపరచుటకు ఎల్లప్పుడును ప్రయత్నించుదురు; అయితే ప్రవక్త కనుపరచునదేమనగా, వారు హృదయపూర్వకముగా ఆయనవైపు తిరిగితేనే గాని దేవుడు శాంతింపడు. కాబట్టి యథార్థమైన పశ్చాత్తాపమునకు ఆరంభము అంతరంగమందలి భావమేనని ఆయన ఉద్దేశము. ప్రవక్త ఉద్దేశించుచున్నదేమో ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము.

అయితే "నీవు రక్షింపబడునట్లు నీ హృదయములోనుండి చెడుతనమును కడుగుకొనుము" అని చెప్పబడినందున, పశ్చాత్తాపమే రక్షణకు కారణమని వాదించువారు బుద్ధిహీనముగా తర్కించుచున్నారు: మరియు పోపు మతస్థులు స్వేచ్ఛాచిత్తమును స్థాపించుటకు ఇట్టి వాక్యభాగములను పట్టుకొనుచున్నారు; మనము చేయు పాప పరిహారములవలన పాపములు తుడిచివేయబడుననియు శిక్ష మాఫీ చేయబడుననియు వారు అభిప్రాయపడుచున్నారు. అయితే ఇది మిక్కిలి అసంబద్ధమును నిరర్థకమునైయున్నది. ఏలయనగా ప్రవక్త రక్షణకు కారణమును గూర్చి మాటలాడుట లేదు; నేను చెప్పినట్లు, మనుష్యులు దేవునితో యుద్ధము చేయుచుండగను, ఆయన వారిమీద ప్రతీకారము చేయుటకు ఆయుధములు ధరించియుండగను, వారు సమాధానకరమైన స్థితిని నిరీక్షించునప్పుడు వారు మిక్కిలి అవివేకులైయున్నారని మాత్రమే ఆయన చూపుచున్నాడు. కాబట్టి పాపి తన పశ్చాత్తాపమువలన దేవుని చేతిలోనుండి తన్ను తాను విడిపించుకొనునా అని మనము ఇక్కడ విచారింపవలసినది లేదు: దేవుడు మనతో సమాధానపడితేనే గాని మనము సురక్షితముగాను నిర్భయముగాను ఉండలేము అను ఈ ఒక్క సంగతినే ప్రవక్త దృష్టియందుంచుకొనెను. మనము పశ్చాత్తాపపడితేనే గాని, అదియు హృదయపూర్వకముగా, అనగా లోపలనుండి కలుగు యథార్థమైన భావముతో పశ్చాత్తాపపడితేనే గాని, దేవుడు మనయెడల కటాక్షము చూపడని ఆయన ఇంకను చూపుచున్నాడు.

ఆ తరువాత ఆయన, ఎంతకాలము నీ వ్యర్థపు తలంపులు నీలో నిలిచియుండును? అని చేర్చుచున్నాడు. ఇక్కడ ఆయన తన స్వజనముయొక్క వేషధారణను స్పృశించుచున్నాడు; వారు ఏ సాకులు చెప్పినను, దేవుని యెదుట వారు దోషులుగా రుజువుపరచబడిరనియు, దేవుడు వారి హృదయముల అంతరంగ మూలలలోనికి చొచ్చిపోవుచున్నాడు గనుక వారి తప్పించుకొను మార్గములు నిరర్థకములనియు ఆయన వాస్తవముగా చెప్పుచున్నాడు. ఆయన మిక్కిలి తగినట్లుగా మాటలాడుచున్నాడు, ఏలయనగా తమ బాహ్యక్రియలు దేవుని శాంతింపజేయునని తలంచిన వేషధారులతో ఆయనకు పని యుండెను; మరియు భూలోక న్యాయాధిపతులు తమ్మును శిక్షావిధికి లోనుచేయలేరు గనుక, తాము తమ సాకులను చూపినప్పుడు తమకు క్షమాపణ దొరకవలెనని కూడ వారు తలంచిరి. ప్రవక్త ఈ మోసకరమైన తలంపులను ఎగతాళి చేయుచున్నాడు, ఎంతకాలము వ్యర్థపు తలంపులు నీలో నిలిచియుండును? అనగా, "లోకమంతయు నిన్ను నిర్దోషివని తీర్చినను, దానివలన నీకేమి ప్రయోజనము? ఏలయనగా వ్యర్థపు తలంపులు నీ మధ్యను, అనగా నీ హృదయపు అంతరంగమందు నిలిచియున్నవి; దేవుడు వాటిని ఎరుగును, ఏలయనగా ఆయనకు మరుగైనది ఏదియు లేదు. కాబట్టి మీ బాహ్య ప్రదర్శనవలనగాని మీ సాకులవలనగాని మీరు ఏమైనను సంపాదింతురని తలంచుటకు మీకు ఏ హేతువును లేదు; ఏలయనగా దేవుడు హృదయములను పరిశోధించువాడు. ఈ తలంపులు నీలో నిలువకుండునుగాక."

ఆయన వాటిని వ్యర్థపు తలంపులు అని పిలుచుచున్నాడు. {,}אוןaun అను పదమునకు కొన్నిసార్లు సారము అను అర్థము కలదు, అయితే దానికి శక్తి అను అర్థమును, కొన్నిసార్లు దుఃఖము అను అర్థమును, కొన్నిసార్లు వ్యర్థత లేక కష్టము అను అర్థమును కలదు. ఇక్కడ ప్రవక్త కష్టమును లేక వ్యర్థతను ఉద్దేశించుచున్నాడని నాకు సందేహము లేదు. అయితే కొందరు దానిని దురాశ అను అర్థమిచ్చునదిగా వివరించుచున్నారు; అయితే దానిని అట్లు తీసికొనవచ్చునో లేదో నేనెరుగను. ముందు చెప్పిన రెండు అర్థములలో ఏదైనను ఈ వాక్యభాగమునకు సరిపోవచ్చును, అయినను వ్యర్థత అను అర్థమే శ్రేష్ఠమైనదిగా కనబడుచున్నది. కాబట్టి, ఎంతకాలము వ్యర్థపు తలంపులు నీలో నిలిచియుండును? అనగా, వేటిచేత నిన్ను నీవు మోసపరచుకొనుచున్నావో ఆ తలంపులు: ఏలయనగా దేవుడు తన ప్రతీకారమును నిలిపియుంచినప్పుడు, యూదులు ఆయన చేతిలోనుండి తాము తప్పించుకొంటిమని తలంచిరి. అదే సమయమున అవి వాటి ఫలమునుబట్టి కష్టముయొక్కయు దుఃఖముయొక్కయు తలంపులని పిలువబడియుండవచ్చును; ఏలయనగా దేవుని ఓర్పుతోను దీర్ఘశాంతముతోను ఆటలాడుటవలన తమమీదికి తాము మరింత భారమైన తీర్పును తెచ్చుకొంటిమని వారు కనుగొనక మరి వేరుగా ఎట్లు జరుగగలదు? యూదులు తమ పొరుగువారికి అనేక అన్యాయములు చేసి, వారికి అన్యాయమైన బాధలు కలిగించిరి గనుక, ఆ మాటలను "దుఃఖపు తలంపులు" అని అనువదించు కొందరు ఇచ్చు వివరణ మిక్కిలి బలవంతముగా లాగబడినది. కాబట్టి యూదులు ఏ శిక్షకును భయపడకుండునట్లు దేవునిమీద మరింత మూర్ఖులగుటకు కారణమైన ఆ మోసకరమైన నిరీక్షణలనే ప్రవక్త సూచించుచున్నాడని నేను సందేహింపను.

ప్రార్థన

సర్వశక్తిగల దేవా, నీవు దినదినము మమ్మును పశ్చాత్తాపమునకు పిలుచుటకు ఇష్టపడుచున్నావు గనుకను, మేము నానావిధములుగా నీ ప్రతీకారమును ఎట్లు రేపితిమో దానికి మా స్వకీయ మనస్సాక్షియే సాక్షియైయున్నది గనుకను, — మేము మా పాపములలో మొండితనముతో నిలిచియుండకయు, మూర్ఖమైన భ్రమలచేత మా మనస్సులను కఠినపరచుకొనకయు, నీ వాక్యమునకు లోబడుటకు మమ్మును మేము అప్పగించుకొని, మా జీవితమంతయు నీవు కోరుచున్న ఆ నూతనత్వముకొరకైన ప్రయాసయే తప్ప మరేమియు కాకుండునట్లు, పవిత్రమును యథార్థమునైన హృదయముతో మమ్మును మేము నీకు సమర్పించుకొనునట్లు అనుగ్రహించుము; అట్లు మనస్సునందును శరీరమునందును నీకు ప్రతిష్ఠింపబడినవారమై, నీ అద్వితీయ కుమారుని రక్తముచేత మాకొరకు సంపాదింపబడిన ఆ మహిమలో మేము పాలివారమగువరకు, నీ నామమును మహిమపరచుటకు మేము ఎల్లప్పుడు ప్రయాసపడుదుముగాక. — ఆమేన్.

పదునారవ ఉపన్యాసము

యిర్మీయా 4:15

15. దానులోనుండి యొక స్వరము ప్రకటించుచున్నది, ఎఫ్రాయిము పర్వతములోనుండి ఆపదను చాటించుచున్నది.

15. Quia vox annuntians e Dan, et promulgans cladem (vel, poenam) e monte

Ephraim (alii vertunt, iniquitatem {.)}און

యూదులు తమ మూర్ఖత్వమునుబట్టి అంతిమ నాశనమునకు అప్పగింపబడిరని తాను ఇంతకుముందు చెప్పినదానిని ప్రవక్త మరల వల్లించుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు అంత తరచుగాను అంత దీర్ఘకాలమును దేవునికి కోపము పుట్టించిరి, మరియు దేవుడు తన సేవకులైన ప్రవక్తలద్వారా వారు పశ్చాత్తాపపడినయెడల వారికి క్షమాపణను అర్పించినప్పుడు, వారు భక్తియుక్తమైన హెచ్చరికలను లక్ష్యపెట్టలేదు. అయితే నేనిప్పుడు వివరింపబోవు ఈ వాక్యభాగమంతయు సమీపించియున్న నాశనమును సజీవముగా చిత్రించుచున్నది; ఏలయనగా ఈ వచనములో ఒక దృశ్యము మనయెదుట ఉంచబడియుండుట మనము చూచుచున్నాము, ఏలయనగా మాటలలో పూర్తిగా వ్యక్తపరచలేనిదానిని ప్రవక్త మన కన్నులయెదుట ఉంచుచున్నాడు.

దానులోనుండి యొక స్వరము ప్రకటించుచున్నది అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. ఇది ఉత్తరదిక్కున ఉన్న కడపటి సరిహద్దు.

ఆ దిక్కునుండి, అనగా ఉత్తరమునుండి, ఒక కీడు వచ్చుచున్నదని ఆయన ఇంతకుముందు చెప్పియుండెను; ఏలయనగా దేవుడు కల్దీయులను తన ప్రతీకారమును నెరవేర్చువారినిగా ఏర్పరచుకొనియుండెను: అందుచేత ఆయన, "దానులోనుండి యొక స్వరము వినబడుచున్నది" అని చెప్పుచున్నాడు; యూదులమీద పడుటకు అప్పటికే ఒక సైన్యము సిద్ధపరచబడియుండెనని కాదు, అయితే యిర్మీయా ఇక్కడ ప్రవచనాత్మచేత మాటలాడుచున్నాడు; అంత ఘోరమైన కీడు సమీపముగా ఉన్నదని తలంపని యూదులయెదుట ఆ సంభవమును ప్రస్తుతమైనదిగా ఆయన ఉంచుచున్నాడు.

ఏలయనగా దేవుడు కొంతకాలము వేషధారులను విడిచిపెట్టునప్పుడు, వారు మరింత కఠినులై, గర్వముతోకూడిన తిరస్కారముతో ఆయన ప్రవక్తలను ఎగతాళి చేయుదురని నిన్న మనము చెప్పితిమి. కాబట్టి తనకు మొద్దుల వంటివారితో పని యున్నదని యిర్మీయా చూచినప్పుడు, యూదులు తాము భయపడుటకు ఏ హేతువును లేదని ఊహించుకొనిన ఆ తీర్పు సమీపముగా ఉన్నదని వారికి మరింత స్పష్టముగా కనుపరచు అలంకారిక భాషను వాడుట అవసరమని ఆయన ఎంచెను: అందుచేత ఆయన, దానులోనుండి యొక స్వరము వినబడుచున్నది అని చెప్పుచున్నాడు.

మరియు {,}אוןaun, అనగా కష్టమును, లేక శిక్షను, లేక నాశనమును చాటించుచున్నది. నేను సూచించిన ఆ మరియొక అనువాదము తగినది కాదు. {,}אוןaun అను పదము వాస్తవముగా సరిగా దోషమును సూచించును; అయితే ఇక్కడ దానిని శిక్షగా తీసికొనవలెను. అయితే ప్రవక్తలు ఈ పదమును వాడినప్పుడెల్ల, న్యాయమైన కారణములు లేకుండ దేవుడు కీడును రప్పించడని వారు సూచించుచున్నారు; మరియు దాని మూలము లేక ఊట మనుష్యుల దుష్టత్వమునందే కనుగొనబడునని వారు మనకు జ్ఞాపకము చేయుచున్నారు. కాబట్టి యూదా గోత్రమునకును యెరూషలేమునకును సమీపముగా ఉన్న ఎఫ్రాయిము పర్వతమునుండి నాశనము వచ్చుచుండెను. అయితే దేవుడు ఇప్పుడు ఆకాశమునుండి ఉరుమువలె గర్జించుచున్నాడనియు, యూదులు తమ చెవులు మూసికొనుటవలన వారికి ఏ ప్రయోజనమును ఉండదనియు యిర్మీయా చెప్పినట్లే ఇది యున్నది: ఏలయనగా వారు చెవిటివారైనను, దేవుని ప్రతీకారము భయంకరమైన ధ్వనితోకూడ త్వరలోనే బయలుపడును. దాని తరువాత ఇట్లున్నది —

యిర్మీయా 4:16

16. జనములకు దానిని జ్ఞాపకము చేయుడి; ఇదిగో, యెరూషలేమునకు విరోధముగా ప్రకటింపుడి; దూరదేశమునుండి కావలివారు వచ్చుచున్నారు, యూదా పట్టణములకు విరోధముగా తమ స్వరమెత్తుచున్నారు.

16. Memorate in gentibus (vel, ad gentes,) ecce promulgate super Jerusalem, obsessores veniunt e terra longinqua, et mittunt super urbes Jehudah vocem suam.

ఈ వచనముయొక్క ఆరంభము వివిధ రీతులుగా వివరింపబడుచున్నది. కొందరు "జనములను జ్ఞాపకము చేసికొనుడి" అని చదివి, యూదులు తిరస్కరించిన దేవుని ఆ ప్రతీకారమును జనములలో అనేకులు చాటించువారైరి గనుక ప్రవక్త దీనిని చెప్పుచున్నాడని తలంచుచున్నారు, ఏలయనగా దేవుని నిజమైన దూతలు ప్రకటించినవి కేవలము కట్టుకథలని యూదులు తలంచిరి. కాబట్టి దేవుడు తన సాధారణ బోధకులను తమయొద్దకు పంపుటకు యూదులు అయోగ్యులని సూచించుచు, యిర్మీయా యూదులను జనములయొద్దకు పంపినట్లుగా వారు ఈ వాక్యభాగముయొక్క భావమును తీసికొనుచున్నారు. అయితే ఆ క్రియ హిఫ్‌ఈల్ రూపములో ఉన్నది గనుక, దానిని తెలియజేయుడి అని చదువుటయే మేలు: మరియు కొందరు ఈ వివరణను ఇచ్చుచున్నారు, "జనములను గూర్చి తెలియజేయుడి" లేక చెప్పుడి; అనగా, "కల్దీయులు దేశమును పాడుచేయుటకును, యూదా పట్టణములను పడద్రోయుటకును, ప్రజలను నాశనము చేయుటకును త్వరపడుచున్నారని ప్రకటించుడి." అయితే నా తీర్పులో ఈ వాక్యభాగమునకు మరింత చక్కగా పొసగు మూడవ అర్థము కలదు. ఆయన అక్షరశః, జనములకు దానిని తెలియజేయుడి; ఇదిగో, యెరూషలేమునకు విరోధముగా ప్రకటింపుడి అని చెప్పుచున్నాడు: ఏలయనగా తమ మూర్ఖత్వమందు ఎంతగా కఠినులైరనగా పూర్తిగా అలక్ష్యముగలవారును బోధింపశక్యముకానివారును అయిన ఆ మందబుద్ధిగల ప్రజలమీద తన ప్రయాసను వ్యర్థముగా వెచ్చించుచున్నానని ప్రవక్త చూచినందున, ఆయన తన ప్రసంగమును జనములవైపు త్రిప్పి, "అన్యజనులకు దానిని తెలియజేయుడి" అని చెప్పెను; ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్లే: "దేవునికి వేరే బోధకులు ఉన్నారని నేను చాలకాలము క్రిందటనే ఈ ప్రజలకు జ్ఞాపకము చేసితిని; అయితే ప్రజలు ఎడతెగక మరింత చెడ్డవారగుట తప్ప మా ప్రయాసవలన మేము ఏమి సంపాదించితిమి? ఇది ఇట్లుండగా, ఇప్పుడు ఆయన, 'యెరూషలేమును గూర్చి జనములకు ప్రకటింపుడి' అని చెప్పుచున్నాడు; యూదులు తమ నాశనమును గూర్చి ఇక ఏమియు విననియ్యకుడి, అయితే వారిమీద దేవుని ప్రతీకారము అన్యజనులకు తెలియజేయబడునుగాక." ఈ వివరణలో బలవంతముగా లాగబడినదిగాని అస్పష్టమైనదిగాని ఏమియు లేదు; మరియు ఇది ప్రవచన శైలికి పూర్తిగా అనుగుణముగా ఉన్నది.

కాబట్టి ఆయన ఇకమీదట తన స్వజనమునకు పరలోక సత్యమును అనుగ్రహింప ఇష్టపడలేదు; ఏలయనగా అట్లు చేయుట పరిశుద్ధమైనదానిని కుక్కలకు వేయుటయే యగును; అయితే ఆయన తన ప్రసంగమును అన్యజనులవైపు త్రిప్పుచున్నాడు, ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్లే: "దేవుని ఏర్పరచబడిన ప్రజలయందుకంటె గ్రుడ్డివారును అవిశ్వాసులునైనవారియందే ఎక్కువ జ్ఞానము కలదు." అయినను ఆ తరువాత ఆయన తన పదవి నిర్వహణలో దీర్ఘకాలము కొనసాగలేదని ఇది చూపుట లేదు; ఏలయనగా ప్రవక్తలు దేవునిపట్ల ఆసక్తిచేత మండుచు, తరచుగా ప్రజలను సంపూర్ణ నాశనముతో బెదిరించిరి, ఆ తరువాత తమ బాధ్యతను నెరవేర్చుచు, తాము నిరీక్షణ వదలుకొనినట్లు కనబడినవారు స్వస్థపరచబడ శక్యులైయున్నారేమో అని పరీక్షించిరి.

110 ఈ పదమునకు దోషము, దుష్టత్వము అను అర్థము కూడ కలదు: వల్గేటును టార్గుమును దీనిని ఈ భావములోనే తీసికొనినవి, బ్లేనీయు అట్లే తీసికొని, "నీ దోషముయొక్క యుక్తులు" అని అనువదించెను: మరియు ఇది వచనముయొక్క పూర్వభాగముతో మరింత పొసగుచున్నది. పూర్తి వచనము ఈ విధముగా ఉండును, — 14. యెరూషలేమా, నీవు రక్షింపబడునట్లు నీ హృదయములోనుండి చెడుతనమును కడుగుకొనుము: ఎంతకాలము నీలో వసించును నీ దుష్టత్వపు తలంపులు? లేక, నీ దుష్ట తలంపులు. పార్క్‌హర్స్ట్ ప్రకారము ఇక్కడ "కడుగుట" అను పదము ఎల్లప్పుడు సంపూర్ణముగా కడుగుటను, అనగా నారబట్టల మురికివలెను వస్త్రముల మురికివలెను లోపల ఇంకియున్నదానిని కడిగివేయుటను సూచించుటకే వాడబడును: మరియు చేతులు కడుగుకొనుటవలె దేనియొక్కయైనను పైభాగమును కడుగుటను ఉద్దేశించినప్పుడు వాడబడు మరియొక పదము {,{רחף కలదని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. "వసించును," — ఇది ఏకవచనమై "తలంపులు" బహువచనమైయుండుట ఆక్షేపణ కాదు. ఇది ఒక భాషారీతి: వెల్ష్ భాషలోను ఇదే కలదు: మరియు ఆ భాషలో ఈ వాక్యము మరి ఏ రూపములోను అనువదింపబడదు. ప్రస్తుత అనువాదము సరియైనది కాదు, ఏలయనగా క్రియ మధ్యమపురుషలో ఉన్నట్లు తీసికొనబడి యెరూషలేమునకు అన్వయింపబడినది; అది సాధ్యము కాదు, ఏలయనగా అట్లయినయెడల అది స్త్రీలింగములో ఉండవలసియుండెను. సరియైన అనువాదము ఇది, — Pa hyd y hetya o'th fewn Dy feddyliau drygionus! క్రియ తన కర్తృపదము తరువాత వచ్చియుండినయెడల అది అదే వచనములో ఉండియుండును; అయితే అది దానికి ముందు వచ్చుచున్నది గనుక, నామవాచకము బహువచనమైనను అది ఏకవచనములో ఉన్నది. — సం. 111 ఈ పదముయొక్క మొదటి అర్థము దోషము, దుష్టత్వము; మరియు దుష్టత్వముయొక్క ఫలము లేక పర్యవసానము శ్రమ, ఆపద, దుర్దశ గనుక, కొన్నిసార్లు అది ఈ రెండవ భావమును వ్యక్తపరచుటకు తీసికొనబడును. ఇక్కడ దానిని ఆపద అని అనువదింపవచ్చును. — సం.

112 మొదటి వాక్యములోని క్రియ {{ל తో కూడినదై ఆమోసు 6:10 లో కనబడుచున్నది; అక్కడ దానికి "ప్రస్తావించుట," లేక కేవలము పేర్కొనుట అని స్పష్టముగా అర్థము. కాబట్టి ఇక్కడ దానిని "జనములను ప్రస్తావించుడి," లేక, జనములను పేర్కొనుడి అని అనువదింపవచ్చును, అనగా యూదులను భయపెట్టుటకై. ఆయన ఇంతకుముందు దానునుండి వచ్చు స్వరము మొదలగువాటిని సూచించెను; ఇప్పుడు దండెత్తివచ్చు జనములు సమీపించుచున్నవని ప్రకటింపవలెనని ఆయన ఆజ్ఞాపించుచున్నాడు. బ్లేనీయు కాల్విన్‌యు ఆ వాక్యమును అనువదించినట్లు, "జనములకు ప్రకటింపుడి" అని దాని అర్థము కాదు, అయితే తరువాత చెప్పబడినదానిప్రకారము, "జనములు సమీపించుచున్నవని ప్రకటింపుడి" అనియే. — సం.

దూరదేశమునుండి ముట్టడివేయువారు వచ్చెదరని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. కొందరు {,}נצריםnetserim అను పదమును కావలివారు అని అనువదించుచున్నారు; నెబుకద్నెజరుయొక్క సేనాధిపతులు యెరూషలేమును నాశనము చేయుటకును యూదా పట్టణములను పడగొట్టుటకును వచ్చెదరు గనుక యిర్మీయా అతనిని సూచించుచున్నాడని వారు తలంచుచున్నారు. అయితే ఆ పదమును "ముట్టడివేయువారు" అని అనువదించుటయే నాకు ఇష్టము. {,}נצרnetser అను పదమునకు కొన్నిసార్లు నాశనము చేయుట లేక పాడుచేయుట అని అర్థమని కొందరు తలంచినను, మరియొక అర్థమే మరింత తగినదిగా కనబడుచున్నది, అది తరువాతి వచనమునుండి స్పష్టముగా తేటపడుచున్నది. దాదాపు అందరును అట్లే చేయుచున్నను, దానిని కావలివారు అని అనువదించుట నిస్సారముగా కనబడుచున్నది. నేను దానిని "ముట్టడివేయువారు" అని అనువదించుచున్నాను, — కాబట్టి ముట్టడివేయువారు వచ్చెదరు; ఏలయనగా {,}נצרnetser అను పదమునకు కాపాడుట అని మాత్రమే గాక, ఇరుకైన స్థలములో బంధించుట అను అర్థమును కలదు. దూరదేశమునుండి ముట్టడివేయువారు వచ్చెదరు అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. ఇంతకుముందు చెప్పబడినట్లు, దేవుని దీర్ఘశాంతమునుబట్టి ప్రజలు తమకు శిక్ష తప్పునని వాగ్దానము చేసికొనకుండునట్లు ఆయన ఈ మాటలను వాడెను: ఏలయనగా దేవుడు తన ప్రతీకారమును ఆలస్యము చేసినప్పుడు, తాము సమస్త భయమునుండి విడుదల పొందితిమని వారు తలంచిరి. అందుచేత శత్రువు ఇంకను సమీపమునకు రాకపోయినను, వచ్చుచున్న శత్రువుయొక్క ధ్వని వారికి ఇంకను వినబడకపోయినను, అదే సమయమున దేవుడు వారిని వ్యర్థముగా బెదిరించుట లేదని ఆయన చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా తన ప్రతీకారమును నెరవేర్చువారిని ఆయన ఒక్క క్షణములో దూరదేశమునుండి పిలిపించును.

వారు యూదా పట్టణములకు విరోధముగా తమ స్వరమెత్తుదురు అని తరువాత వచ్చునది, కల్దీయులను త్వరగా రప్పించి వారి ధ్వనిచేత తమ పట్టణములను భయపెట్టకుండ దేవుని ఏ ఆటంకములచేతను తాము అడ్డగింపలేరని యూదులు తెలిసికొనునట్లు చేర్చబడినది. సైనికులు యుద్ధము చేయుటకు ఒకరినొకరు ప్రేరేపించుకొను కేకనే ఆయన వాస్తవముగా ఉద్దేశించుచున్నాడు: అయితే ఇది సాధారణముగా విజయసూచనగా చేయబడును గనుక, యూదుల పని ముగిసిపోయినదని ఆయన సూచించుచున్నాడు; ఏలయనగా సైనికులు అప్పటికే తమ జయధ్వనులను చేసియుండిరి. దాని తరువాత ఇట్లున్నది —

యిర్మీయా 4:17

17. పొలము కావలివారివలె వారు దాని చుట్టును దానికి విరోధముగా ఉన్నారు; అది నామీద తిరుగుబాటు చేసెను; ఇదే యెహోవా వాక్కు.

17. Sicuti custodes (est aliud nomen quam prius {),}שמריםagri erunt super eam in circuitu; quia me exacerbarit, dicit Jehova.

దేవుడు కల్దీయులను రప్పించినప్పుడు యూదులకు తప్పించుకొను మార్గము ఏదియు ఉండదని ఆయన ఇక్కడ సూచించుచున్నాడు, ఏలయనగా వారు మరియొక దేశమునకు వలసపోలేకుండునట్లు ప్రతి నిర్గమమును, సమస్త మార్గములును మూయబడును. దేశభ్రష్టతచేత తప్పించుకొనలేనంతటి ఆపద వారికి సమీపించియున్నదని ఆయన చెప్పినట్లే ఇది యున్నది. అగ్నినుండివలె మనుష్యులు దిగంబరులై పారిపోయి, పరదేశుల మధ్య స్థలము వెదకి, అక్కడ దుర్దశలోను లేమిలోను జీవించుట నిశ్చయముగా దుఃఖకరమైన సంగతి; అయితే యూదులకొరకు సిద్ధపరచబడిన శిక్ష ఎంత ఘోరమైనదనగా, దేశము విడిచిపోవుటచేతను పలాయనముచేతను తమ్మును తాము రక్షించుకొనుట వారికి నిశ్చయముగా సాధ్యముకాదని ప్రవక్త ఇక్కడ ప్రకటించుచున్నాడు, ఏలయనగా దేవుడు ప్రతి మార్గమును మూసివేసి, ఎవడును బయలువెళ్లకుండ అడ్డగించుటకు కావలివారిని ఉంచినట్లు చేయును.

113 ఈ వచనమును సందర్భముతో పొసగునట్లు చేయుటకు, నేను దానిని ఈ విధముగా అనువదించుచున్నాను, — జనములను ప్రస్తావించుడి, (మరియు) "ఇదిగో వారు!" (అని చెప్పుడి.) యెరూషలేములో మరల చెప్పుడి, "కావలివారు దూరదేశమునుండి వచ్చుచున్నారు, యూదా పట్టణములకు విరోధముగా తమ స్వరమెత్తుదురు." ఇక్కడ {{על అను పదమునకు "పైగా" అని అర్థమనియు, కాల్విన్ తలంచినట్లు కనబడుచున్నట్లుగా "స్వరము" అనగా జయధ్వని అనియు అనుకొనుట అసంభవము కాదు. అప్పుడు మనము ఈ అనువాదమును ఇయ్యవచ్చును, — యూదా పట్టణములపైగా తమ జయధ్వనిని ఎత్తుదురు. — సం.

ఆ తరువాత ఆయన దీనికి ఒక కారణమును చూపుచున్నాడు, వారు నాకు కోపము పుట్టించిరి గనుక.

దేవుడు యూదులయెడల క్రూరముగా వ్యవహరింపలేదనియు, ఇన్ని ఘోరమైన ఆపదలు వారిమీదికి యాదృచ్ఛికముగా రాలేదనియు, వారు దేవుని ఉగ్రతను రేపిరి గనుక న్యాయముగానే వారు శ్రమపడిరనియు ప్రవక్త మరల చూపుచున్నాడు. దేవుడు తమ మూర్ఖత్వమునుబట్టి తమ్మును శిక్షించుచున్నాడని యూదులు ఒప్పుకొనకపోయినయెడల, సమీపించుచున్న కీడునకు వారు భయపడినను దానివలన వారికి కొంచెమైనను ప్రయోజనము కలుగకుండెడిది. అందుచేత కారణము చెప్పబడుచున్నది: ఈ ఆపదలు దేవుని హస్తముచేత తమమీదికి తేబడినవని యూదులు తెలిసికొనునట్లు అది పేర్కొనబడెను. మరియు అదే ఉద్దేశముకొరకే తరువాత వచ్చునది యున్నది —

యిర్మీయా 4:18

18. నీ ప్రవర్తనయు నీ క్రియలును వీటిని నీమీదికి రప్పించెను; ఇది నీ చెడుతనము, అది చేదైనది, అది నీ హృదయమువరకు చొచ్చుచున్నది.

18. Via tua et actiones tuae fecerunt hoc tibi; haec malitia tua, quoniam amarum, quoniam pertigit ad cor tuum (vel, quamvis amarum sit, et quamvis pertigerit ad cor tuum.)

నేను ఇప్పుడే చెప్పినట్లు, ప్రవక్త తాను ప్రకటించినదానిని స్థిరపరచుచున్నాడు, — సాధారణముగా చెప్పబడునట్లు, యూదులు ప్రతికూలమైన దైవగతిని అనుభవింపవలసియుండదు గాని, వారు దేవుని భయముచేత స్పృశింపబడి పశ్చాత్తాపపడునట్లు, లేక కనీసము శరీరవిషయములో నాశనమైనను, తగ్గింపబడినవారై క్షమాపణ పొంది ఆత్మవిషయములో రక్షింపబడునట్లు, వారు దేవునిచేత తీర్పునకు పిలువబడుదురు.

కాబట్టి వారి క్రియలే వారికి దీనిని చేసెనని ఆయన చెప్పుచున్నాడు; ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్లే: "మీరు అలవాటుగా చేయునట్లును, అన్యజనులందరును చేయునట్లును, దేవుని గాని మీ ప్రతికూల దైవగతిని గాని నిందించుటకు మీకు ఏ హేతువును లేదు; ఏలయనగా మీ స్వకీయ క్రియలే ఈ ఆపదలను మీమీదికి రప్పించెను. ఇట్లు దేవుడు న్యాయాధిపతిగా తన పనిని నెరవేర్చును; మరియు మీకు ఏమి సంభవించినను అది మీ స్వకీయ దుష్టత్వమునకే ఆరోపింపవలెను." మరియు ఆయన చేర్చునది, ఇది నీ చెడుతనము అనునదియు అదే ఉద్దేశముకొరకైనది. సంక్షేపముగా, యూదులు తమ ఆపదలను ఈ కారణమునకో ఆ కారణమునకో వ్యర్థముగా ఆరోపించిరని ప్రవక్త చూపుచున్నాడు, ఏలయనగా నింద యావత్తు వారియందే యుండెను; తమ భక్తిహీనతచేతను దుష్క్రియలచేతను వారు తమ నాశనమును తామే తెచ్చుకొనిరి.

వచనముయొక్క రెండవ భాగములో, {,}כי{ }מר{ }כי{ }נגעki mer, ki nego, మొదలగునవి, వారు అనుభవింపవలసినది వారికి ఎంత చేదైనను, అది హృదయపు అంతరంగమువరకు ఎంతగా చొచ్చినను, అది వారికే ఆరోపింపవలెనని ప్రవక్త సూచించుచున్నాడు. ఏలయనగా వేషధారులు తమ విలాపములలో నిందను దేవునిమీద మోపుట, లేక కనీసము దైవగతిని గూర్చి ఫిర్యాదు చేయుట అలవాటు. యూదులు అనుభవింపవలసినది ఎంత చేదైనను, దేవుడు వారిని పొడిచి వారి ఆంత్రములలోనికిని హృదయములలోనికిని చొచ్చినను, తమ ఆపదలన్నిటికిని వారే కర్తలని చూపుటద్వారా ప్రవక్త ఈ తప్పించుకొను మార్గములను ముందుగానే అడ్డగించుచున్నాడు. ఆ తరువాత ఆయన ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు —

యిర్మీయా 4:19

19. నా కడుపు, నా కడుపు! నా గుండెలోనే నాకు వేదన కలుగుచున్నది; నా గుండె నాలో కొట్టుకొనుచున్నది; నేను ఊరకుండలేను; నా ప్రాణమా, బూరధ్వనియు యుద్ధఘోషయు నీకు వినబడెను గదా.

19. Viscera mea, viscera mea doleo, parietes cordis mei (ad verbum, hoc est, praecordia mea,) cor meum tumultuatur mihi (hoc est, intra me;) non tacebo, quoniam vocem tubae (vel, clangorem tubae) audivit (vel audivisti) anima mea; et clamor belli auditus est (vel, clamourem belli audivit anima mea.)

తన స్వజనము త్వరలో నశించునని చూచినందున ప్రవక్త ఇక్కడ దుఃఖముచేత కలవరపడుచున్నాడని కొందరు వ్యాఖ్యాతలు తలంచుచున్నారు; అయితే ఇది సరియైన అభిప్రాయమో కాదో నేనెరుగను. ప్రవక్తలు దేవుని ప్రతీకారమును ప్రకటించునప్పుడు కఠినులైనను, మానవత్వపు భావములను వారు విడిచిపెట్టలేదనుట వాస్తవమే. అందుచేత తాము ప్రవచించిన కీడులను గూర్చి వారు తరచుగా విలపించిరి; మరియు దీనిని దాని తగిన స్థలములో మనము మరింత స్పష్టముగా చూచెదము.

కాబట్టి ప్రవక్తలకు రెండు భావములు ఉండెను: వారు దేవుని ప్రతీకారమును ప్రకటించువారైనప్పుడు, తమ స్వకీయ మృదుభావములను వారు అవశ్యముగా మరచిపోయిరి; అయితే ఈ ధైర్యము ఇతరులకొరకు దుఃఖపడకుండ వారిని ఆటంకపరచలేదు; ఏలయనగా తమ సహోదరులను, తమ స్వశరీరమైనవారినే, నాశనమునకు నియమింపబడియుండుట చూచినప్పుడు, వారు వారియెడల సానుభూతి చూపకుండ ఉండలేకపోయిరి. అయితే ఈ స్థలములో ప్రవక్త ప్రజల ఆపదలను గూర్చి అంతగా దుఃఖించుచున్నట్లు కనబడుట లేదు, వారి మొద్దుబారిన స్థితిని మేల్కొలుపుటకై అలంకారిక పదములను వాడుచున్నాడు, ఏలయనగా వారు జడులైయుండిరనియు, దేవునికి భయపడలేదనియు, ఏ సిగ్గుచేతను స్పృశింపబడలేదనియు ఆయన చూచెను. కాబట్టి ప్రజలలో ఇంత స్పర్శాహీనత యుండెను గనుక, యిర్మీయాయును దేవుని ఇతర సేవకులును కేవలము బోధించుటయే గాక, నిద్రించుచున్న వారి మనస్సులను బలముగాను గట్టిగాను మేల్కొలుపునట్లు తమ ప్రసంగములను అలంకరించుట అవసరమైయుండెను.

కాబట్టి ఆయన, నా కడుపు, నా కడుపు! అని చెప్పుచున్నాడు. ప్రవక్త బబులోనును గూర్చియు, ఎదోమును గూర్చియు, తన ప్రజల ఇతర శత్రువులను గూర్చియు మాటలాడునప్పుడు ఇతర స్థలములలో ఈ విధముగా విలపించుట మనము చూచెదము; ఎందుకు? కల్దీయులు నశించెదరని ఆయన వినినప్పుడును, పరిశుద్ధ ప్రజలను క్రూరముగా హింసించిన ఇతర అన్య జనములను గూర్చి దేవుడు అదే సంగతిని ఆయనకు ప్రకటించినప్పుడును, ప్రవక్త నిశ్చయముగా దుఃఖముచేత కలవరపడలేదు; అయితే, నేను చెప్పినట్లు, అవివేకులైన మనుష్యులు దేవుడు ఆకాశమునుండి తమ్మును బెదిరించుదానిని లక్ష్యపెట్టరు గనుక, వారి జడత్వమునుండి వారిని మేల్కొలుపగల ఇట్టి మాటలను వాడుట అవసరము. కాబట్టి నేను ఈ స్థలమును ఇట్లు వివరించుచున్నాను: ప్రవక్త తన ప్రజల ఆపదలనుబట్టి తన స్వకీయ దుఃఖమును వ్యక్తపరచుట లేదు, అయితే ప్రవచనాత్మచేత తాను ఇంతకుముందు చెప్పినదానిని విస్తరించుచున్నాడు; ఏలయనగా తాను చెప్పినదానికి ఏ ఫలమును కలుగలేదనియు, లేక అది వారి మనస్సులను మేల్కొలుపుటకు చాలలేదనియు ఆయన చూచెను. నా కడుపు! అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. ఆయన సమాజములో ఒక అవయవమైయుండెను గనుక ఆయన కడుపులో నిశ్చయముగా దుఃఖము కలిగియుండెను; అయితే ఆయన ఈ విధముగా మాటలాడుటలో ఆయన ఉద్దేశమును గూర్చి, లేక ఆయన దృష్టియందుంచుకొనిన లక్ష్యమును గూర్చి ఇప్పుడు మనము మాటలాడుచున్నాము. కాబట్టి ఇది ఆయన స్వకీయ దుఃఖముయొక్క వ్యక్తీకరణ కాదు, అయితే దేవుని తీర్పును నిర్లక్ష్యముగా ఎగతాళి చేసినవారి మనస్సులను తాను చెప్పినది సంపూర్ణముగా మేల్కొలుపునట్లు చేయబడిన హృదయమును కదిలించు వర్ణన.

114 కాల్విన్ వల్గేటును సిరియాక్ అనువాదమును అనుసరించెను. సెప్టువజింటు‌యు అరబిక్ అనువాదమును "నీవు నన్ను నిర్లక్ష్యము చేసితివి" అని చెప్పుచున్నవి, ఇది మూలమునకు బహుదూరమైనది. "తిరుగుబాటు చేయుట" అనునది టార్గుము ఇచ్చిన అనువాదము, అదే హెబ్రీ పాఠము, మరి ఏ పాఠాంతరమును లేదు. అక్షరశః అది, నామీదనే అది తిరుగుబాటు చేసెను, ఇదే యెహోవా వాక్కు అని యున్నది. మరియు ఇదే బ్లేనీ అనువాదము. — సం. 115 పూర్వపు అనువాదములన్నిటికిని విరుద్ధముగా బ్లేనీ {,{`` אלה అను పదమును "వీటిని" అని గాక "ఒక శాపము" అని అనువదించుచున్నాడు, అయితే ఆ మార్పునకు తగిన కారణము ఏదియు లేదు. వచనముయొక్క పిదప భాగము విషయమై మన అనువాదములో ఉద్దేశింపబడిన ఖచ్చితమైన భావమేదో గ్రహించుట కష్టము. కాల్విన్ ఇచ్చిన అర్థము ఇదియని కనబడుచున్నది, — ఆ దండన చేదైనదై హృదయమువరకు చొచ్చినను, అది వారి దుష్టత్వమునకే ఆరోపింపవలెను. బ్లేనీ అనువాదము ఇది, — నీ ఆపద అట్టిది; ఏలయనగా అది చేదు; ఏలయనగా అది నీ హృదయమువరకు చేరు తెగులు. పిదప మాటలు ఆపదను వివరించునవిగా తీసికొనబడినవి. {}רעה అను పదమునకు కొన్నిసార్లు ఆపద అని అర్థము ఉన్నమాట వాస్తవమే; అయితే పూర్వపు అనువాదములన్నియు, టార్గుమును కూడ, ఇక్కడ దానిని "దుష్టత్వము" అని అనువదించుచున్నవి. అందుచేత మిక్కిలి తగిన అనువాదము ఇది, — నీ దుష్టత్వము అట్టిది! అది చేదైనను, నీ హృదయమువరకు చేరినను. {}כי అను పదమును "అయినను" అని అనువదింపవచ్చునని యెహోషువ 17:18 నుండి స్పష్టమగుచున్నది; మరియు నిర్గమకాండము 34:9 లోను ఇతర స్థలములలోను దానిని అట్లే అనువదింపవలెను. అయితే మొదటి {}כי ను దాని ప్రాథమిక భావములో, నిశ్చయముగా, తప్పక, సత్యముగా అనియు, రెండవదానిని కారణార్థకముగా, ఏలయనగా, గనుక అనియు మనము తీసికొనవచ్చును; ఇట్టి విధమైన ఉదాహరణను మనము నిర్గమకాండము 13:17 లో కనుగొనుచున్నాము: మొదటి {}כי ఒక విశేషణమునకు ముందు వచ్చి "అయినను" అని అనువదింపబడినది; రెండవ {}כי ఒక క్రియకు ముందు వచ్చి "ఏలయనగా" అని అనువదింపబడినది. అప్పుడు మన అనువాదము ఇట్లుండును, — నీ దుష్టత్వము (అనగా దాని ఫలము) అట్టిది! నిశ్చయముగా చేదైనది; ఏలయనగా అది నీ హృదయమువరకు చేరుచున్నది. — సం.

ఆ తరువాత ఆయన, నా హృదయము కలవరపడుచున్నది, లేక ధ్వని చేయుచున్నది అని చేర్చుచున్నాడు: ఆ క్రియకు ప్రతిధ్వనించుట అని అర్థము, అందుచేత అది రూపకముగా కలవరపడుట అను భావములో తీసికొనబడుచున్నది. గొప్ప భయము కలిగినప్పుడు సంభవించు గుండె దడను గూర్చి ఆయన మాటలాడుచున్నాడు. అయితే ఆయన దానిని ధ్వని లేక కలవరము అని పిలుచుచున్నాడు, శాంతమైన నెమ్మదిగల మనస్సును నిలుపుకొనునట్లు తాను ఇప్పుడు తనకు తాను యజమానుడు కానని ఆయన చెప్పినట్లే, ఏలయనగా దేవుడు భయంకరమైన దిగులుతో ఆయన హృదయమును మొత్తెను. ఆ తరువాత ఆయన, నేను ఊరకుండను, ఏలయనగా బూరధ్వని నా ప్రాణమునకు వినబడెను, లేక నా ప్రాణమా, నీవు వింటివి, యుద్ధఘోషయు వినబడెను అని చేర్చుచున్నాడు; ఏలయనగా {}מלחמהchme అను పదమును ఇక్కడ ఈ విధముగా తీసికొనవలెను. ఈ ఘోష తన హృదయములో ధ్వని చేసెను గనుక తాను ఊరకుండనని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. అందువలన ఆయన మానవ దుఃఖపు భావముచేత దుఃఖపడలేదు, అయితే దేవుడు తనకు ఆజ్ఞాపించినదానినే చేసెనని మనము నిర్ణయించుచున్నాము; ఏలయనగా యూదులు భయపడకపోయినను, సమీపముగా ఉన్న దేవుని ప్రతీకారమును ప్రకటించువానిగా ఆయన ఏర్పరచబడియుండెను.

బూరలు ఇంకను ఊదబడలేదు గనుకను, యుద్ధఘోష ఇంకను వినబడలేదు గనుకను, ఇక్కడ ప్రాణము అను పదమును ప్రవచనాత్మగా తీసికొనవలెనని కొందరు తలంచుచున్నారు. కాబట్టి యిర్మీయా ఆ ధ్వనిని తన చెవులతో గాక తన హృదయములో గ్రహించెను అను ఒక వ్యత్యాసము ఇక్కడ గ్రహింపవలెనని వారు ఊహించుచున్నారు. అయితే ఈ సూక్ష్మభావమును ప్రవక్త మాటలకు తగినట్లుగా అన్వయింపవచ్చునో లేదో నేనెరుగను. కాబట్టి దేవుని ప్రతీకారము అప్పటికే స్పష్టపరచబడినట్లుగా తాను దానిని చూచెను గనుక తాను మనఃపూర్వకముగా మాటలాడెనని యిర్మీయా ఉద్దేశించుచున్నాడని నేను తలంచుచున్నాను. మరియు తాను చెప్పినదానికి విశ్వాసము సంపాదించుటకు ఇది కొంచెముగా ఉపకరింపలేదు, తద్వారా ఆయన తన స్వయముగా మాటలాడలేదనియు, రంగస్థలముపై నటులు చేయునట్లు ఒక పాత్రను నటింపలేదనియు యూదులు తెలిసికొనవలసియుండెను. కాబట్టి దేవుడు పలికినదానిని ఆయన కేవలము వివరించుట కాదు గాని, తనకు గొప్ప భీతి కలుగునట్లు యుద్ధకోలాహలమును బూరధ్వనిని తన ప్రాణములో లేక హృదయములో వినునంతగా ఆయన దేవుని దూతయైయుండెనని వారు తెలిసికొనవలసియుండెను. దాని తరువాత ఇట్లున్నది —

యిర్మీయా 4:20

20. నాశనము వెంబడి నాశనము చాటింపబడుచున్నది; దేశమంతయు దోచుకొనబడియున్నది; హఠాత్తుగా నా గుడారములును ఒక్క నిమిషములో నా డేరాతెరలును దోచుకొనబడియున్నవి.

20. Afflictio super afflictionem vocata est; quoniam perdita est omnis terra subito; perdita (vel, destructa, est idem verbum) sunt tabernacula mea, repente cortinae meae.

అతడు అదే విషయమును కొనసాగించుచున్నాడు, అయితే ఒక క్రొత్త సంగతిచేత భయమును అధికము చేయుచున్నాడు, — అదేమనగా దేవుడు కీడులమీద కీడులను కుప్పగా పోయును గనుక, యూదులు శీఘ్రమైన ఉపశమనమును నిరీక్షించుట వ్యర్థమగును. విపత్తుమీద విపత్తు అని చెప్పుటచేత, ఒక కీడు ముగియుటయే మరియొక కీడుకు ఆరంభమగునని అతని భావము. ఏలయనగా తమ కీడులు చిరకాలము కొనసాగునని తలంచునప్పుడే దుర్దశలోనున్న మనుష్యులు ముఖ్యముగా క్రుంగిపోవుదురు. తుఫానువలెను గాలివానవలెను శీఘ్రముగా గతించిపోవు ఒక కీడుతో దేవుడు తృప్తిపొందునని వారు నిజముగా ఊహించుకొనిరి; మరియు ఏదైన ఉపశమనము కనబడినప్పుడు, తాము చాలినంత శ్రమపడితిమని తలంచి, మరల తమ పాత మార్గములకు తిరిగి, తాము ఆయన చేతులలోనుండి తప్పించుకొనినట్లు దేవుని అపహసించియుందురు. ఈ హేతువుచేతనే, వారి విపత్తులు చిరకాలము కొనసాగునని, యూదులు బొత్తిగా నాశనమగువరకు వాటికి అంతము నిరీక్షింపవీలులేదని ప్రవక్త ప్రకటించుచున్నాడు. విపత్తులు పిలువబడినవని, అనగా రప్పింపబడినవని చెప్పుటచేత, దేవుడు తన న్యాయపీఠముమీద కూర్చుండుననియు, మనుష్యుల పాపములనిమిత్తము వారిమీద తేలికైన శిక్షను విధించిన తరువాత ఆయన మరి భారమైన శిక్షను చేర్చుననియు, వారి దుష్టత్వము మాన్పజాలనిదని కనుగొనినప్పుడు, మార్పుచెందింపజాలనివారిని బొత్తిగా నశింపజేయునట్లు ఆయన తుదకంటా ముందుకు సాగుననియు అతడు వారికి క్లుప్తముగా జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడు. కావున శ్రమమీద శ్రమ పిలువబడినది: ఇది ఏలాగు? దేశమంతయు నశించినది; మరియు, నా గుడారములు అకస్మాత్తుగా పాడుచేయబడినవి, క్షణములో నా తెరలు పాడుచేయబడినవి.

116 ఈ వచనములోని మాటలు అద్భుతముగా సంక్షిప్తమైనవియు హృదయమును తాకునవియునై యున్నవి, — నా అంతరంగము! నా అంతరంగము! నేను వేదనపడుచున్నాను! ఓ నా హృదయపు ఆవరణములారా! నా హృదయము నాలో కలవరపడుచున్నది; నేను ఊరకుండను; ఏలయనగా బూరధ్వనిని నేను వింటిని; నా ప్రాణమా, యుద్ధఘోషను వింటివి. బ్లేనీ చేయునట్లు, "నేను వేదనపడుచున్నాను," లేదా అక్షరార్థముగా "ప్రసవవేదన పడుచున్నాను," అను క్రియాపదపు పురుషను మార్చుట ఈ వాక్యభాగపు బలమును తీవ్రతను నశింపజేయును; ప్రాచీన అనువాదములన్నియు ఉత్తమ పురుషనే నిలుపుచున్నవి. "ఆవరణములు," అక్షరార్థముగా "గోడలు," అనగా హృదయమును ఆవరించునది లేక చుట్టుకొనియుండునది; అతడు మొదట అంతరంగమును, తరువాత హృదయమును చుట్టుకొనియున్నదానిని, ఆ పిమ్మట హృదయమునే పేర్కొనుచున్నాడు: మరియు అతని వేదన ప్రసవించు స్త్రీ వేదనవంటిదై యుండెను. ఈ స్థితిలో ఉండి, అతడు ఊరకుండక ప్రజలకు వారి అపాయమును ప్రకటింపవలెనని నిశ్చయించుకొనెను. — సం.

బలముగా దుర్గములు కట్టబడిన పట్టణములను ప్రవక్త ఇచ్చట గుడారములతోను తెరలతోను పోల్చుచున్నాడని తలంపబడుచున్నది; తమ పట్టణములు శత్రువులనుండి చాలినంత కాపుదలయని తలంచుచు, యూదులు గర్వముతో నిండియుండిన ఆ మూర్ఖమైన నమ్మికను బయలుపరచుటకే అతడు అట్లు చేయుచున్నాడని ఎంచబడుచున్నది. కావున ఈ పట్టణములను గుడారములని పిలుచుటచేత ప్రవక్త ఇచ్చట వారి వ్యర్థమైన నమ్మికను వారియొద్దనుండి తీసివేయుచున్నాడని భావింపబడుచున్నది. అతడు తన స్వపట్టణమైన అనాతోతును, లేదా తన స్వంత జీవనవిధానమును సూచించుచున్నాడని తలంచువారును కలరు. యిర్మీయా ఇతర స్థలములలో తరచుగా ఒక కాపరివలె మాటలాడుచున్నాడనుట నిజమే; అనగా అతడు సామాన్యమైనవియు స్వేచ్ఛయైనవియునైన మాటలాడు విధానములను వాడుచున్నాడు. కావున గుడారములను గూర్చి మాటలాడినప్పుడు అతడు ఒక కాపరి పాత్రను ధరించెనని ఊహించుట అస్వాభావికము కాదు. అయితే ఈ రెండు అభిప్రాయములను కలుపవచ్చును, — అతడు కాపరులలో సామాన్యమైన భాషను వాడెననియు, — తమ సరిహద్దులలో శత్రువుల దాడులను ఎదిరింపగల దుర్గములుగల అనేక పట్టణములు తమకుండుటచేత తాము సులభముగా తప్పించుకొనగలమని యూదులు తలంచుట కేవలము అపహాస్యమేనని అతడు చూపించుచున్నాడనియు. అయితే ఈ అభిప్రాయము తక్కువ తగినది కాదు, — ఏ మూలయు సురక్షితముగా ఉండదు; ఏలయనగా వారి శత్రువులు అత్యంత ఏకాంతమైన స్థలములలోనికి చొచ్చుకొనిపోయి, దాగుకొను స్థలములుగా ఆశ్రయింపదగిన అతి చిన్న గుడిసెలను సహితము నాశనము చేయుదురు.

యూదులు సంప్రదింపులకై ఏ సమయమును తమకుతాము వాగ్దానము చేసికొనకయు, ఆ విధముగా కాలయాపన చేయకయు, దేవునితో సమాధానపడుటకు తమకు చాలినంత సమయముండునని తలంచకయు ఉండునట్లు, అతడు అకస్మాత్తుగా, మరియు క్షణములో అని చెప్పుచున్నాడు. తరువాత ఇట్లున్నది —

యిర్మీయా 4:21

21. నేనెన్నాళ్లు ధ్వజమును చూచుచుండవలెను? ఎన్నాళ్లు బూరధ్వని వినుచుండవలెను?

21. Usquequo videbo vexillum? audiam vocem (vel, clangorem) tubae?

మనము చెప్పినట్లు, మందమైనవియు మొద్దుబారినవియునైన మనస్సులను మరి సంపూర్ణముగా మేల్కొలుపుటకై తాను అలంకారిక పదములతో శృంగారించిన తన ప్రసంగములోని ఆ భాగమును అతడు ముగించుచున్నాడు: అయితే గత వచనపు ఆరంభములో (యిర్మీయా 4:20) తాను చెప్పినదానిని అతడు స్థిరపరచుచున్నాడు … "శ్రమమీద శ్రమ పిలువబడినది."

అతడు నిజముగా అదే సంగతిని వేరే మాటలతో మరల చెప్పుచున్నాడు, నేనెన్నాళ్లు ధ్వజమును చూచుచుండవలెను, అని అతడనుచున్నాడు, ఎన్నాళ్లు బూరధ్వని వినుచుండవలెను? అనగా, "మీ శత్రువులు కొద్దికాలము దేశములో సంచరించిన తరువాత ఇంటికి తిరిగి వెళ్లుదురని మీరు తలంచినయెడల మీరు బహుగా మోసపోవుచున్నారు: ఏలయనగా యుద్ధపు కీడు చిరకాలము మిమ్మును బాధించును, మరియు దేవుడు మీ విపత్తులను దీర్ఘకాలము కొనసాగించును; కావున బూరల ధ్వని కొనసాగుచునే యుండును, ధ్వజము తరచుగా, అనుదినము సహితము, ఎత్తబడుచుండును." (117 అక్షరార్థమైన పాఠము ఇట్లుండవచ్చును, — భంగముమీద భంగము సంభవించినది; ఏలయనగా దేశమంతయు పాడుచేయబడినది; అకస్మాత్తుగా నా గుడారములు పాడుచేయబడినవి, క్షణములో నా తెరలు. అతడు దర్శనములో తాను చూచినదానిని వివరించుచున్నాడు, అందుచేత సమస్తమును జరిగిపోయినదిగా చిత్రించుచున్నాడు. ఇచ్చటవలె నిఫాల్ రూపములోను, కాల్ రూపములోను, {{קרא అను క్రియాపదమునకు కొన్నిసార్లు సంభవించుట, ప్రాప్తించుట, జరుగుట అను అర్థము కలదు. సిరియాకు అనువాదమును టార్గుమును ఇచ్చట దానికి ఈ అర్థమునే ఇచ్చుచున్నవి; బ్లేనీయు దానినే స్వీకరించెను. — సం.)

కావున ప్రవక్త భావమును మనమిప్పుడు గ్రహించుచున్నాము: వారి శత్రువులు దూరముగా ఉన్నను, వారు అకస్మాత్తుగా వచ్చుదురనియు, నిన్న అతడు చెప్పినదాని ప్రకారము, దేవుని గుఱ్ఱములు పక్షిరాజులకంటె వేగముగలవై యుండుననియు అతడు మొదట చూపించుచున్నాడు. తరువాత అతడు యుద్ధము ఎడతెగక సాగుటను సూచించుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు చిరకాలము నిర్లక్ష్యముగా దేవుని తృణీకరించినట్లే, ఆయన ప్రతిదండన క్షణికమైనదిగా ఉండక, అంతములేనిదై వారిమీద నిలిచియుండునని యూదులకు చూపించుట అవసరమైయుండెను.

నేటి దినమున యూదులలో ఉండినదానికంటె తక్కువ మందబుద్ధి లేదని ఇప్పుడు మనము తెలిసికొనవలెను. కావున భక్తిహీనులను దుష్టులను దేవుని న్యాయపీఠము ఎదుటికి పిలుచుట మాత్రమే చాలదు; అయితే వారు దేవుని సులభముగా తృణీకరింపగలుగునట్లు తమ మనస్సాక్షులను కఠినపరచుకొనుటకును తమ్మునుతాము మొద్దుబారజేసికొనుటకును సకలవిధములుగా ప్రయత్నించినను, వారిని భీతిచెందించి భయపడునట్లు బలవంతపెట్టగల అట్టి అలంకారిక భాషను వాడవలెను. కావున వేషధారులను మొండివారిని వారి మత్తునుండి మేల్కొలుపుటకై, నేటి దినమున దేవుని సేవకులును మరి బలముగాను తీవ్రముగాను మాటలాడుట అవసరము. తరువాత ఇట్లున్నది —

యిర్మీయా 4:22

22. ఏలయనగా నా జనులు బుద్ధిహీనులు, వారు నన్నెరుగరు; వారు మూఢులైన పిల్లలు, వారికి తెలివిలేదు: కీడుచేయుటకు వారికి తెలివికలదు గాని మేలుచేయుటకు వారికి బుద్ధిచాలదు.

22. Quoniam stultus populus meus, me non cognovit; filii insipientes ipsi, et non intelligentes ipsi (sunt; {}חמהdemonstrativum pronomen ponitur vice verbi:) astuti ipsi (vel, sapientes) ad malum; sed ad benefaciendum non intelligunt.

ఈ కీడులకు కారణము ప్రజలవలననే పుట్టినదనియు, అది వారియందే కనుగొనబడుననియు, కావున వారు దానిని మరి ఎవనిమీదను మోపజాలరనియు ప్రవక్త మరల మనకు బోధించుచున్నాడు. అందుచేత అతడు, నా జనులు బుద్ధిహీనులు అని చెప్పుచున్నాడు. అతడు ఇచ్చట దేవుని వ్యక్తిత్వములో మాటలాడుచున్నాడు; ఏలయనగా వెంటనే, నన్ను వారెరుగరు అని వచ్చుచున్నది: ఇది యిర్మీయా చెప్పియుండజాలడు. కావున దేవుడు ఇచ్చట తన ప్రజల బుద్ధిహీనతను గూర్చి మొరపెట్టుచున్నాడు; ఆయన వారిని అట్లు పిలుచుట ఘనతకొరకు కాదు, వారి నిందను రెట్టింపు చేయుటకే; ఏలయనగా దేవుడు తన ప్రత్యేక స్వాస్థ్యముగా ఏర్పరచుకొనిన ప్రజలు ఈలాగు మతిచెడినవారగుటకంటె అవమానకరమైనది మరేదియు ఉండజాలదు: లోకమంతటను రక్షణ వెలుగును మోసికొనిపోవు దీపములవలె వారుండవలెననియే గాక, దేవుడు అబ్రాహాము సంతానమును తన దత్తపుత్రులుగా ఏల ఏర్పరచుకొనెను?

… "లోకములోని జనములలో, తమకు అంత సమీపముగానుండు దేవుడుగల ఏ జనము అంత గొప్పది?" అని మోషే అనుచున్నాడు. మరియు అతడు, "ఇదే నీ జ్ఞానమును వివేకమును" అని కూడ చెప్పుచున్నాడు. (ద్వితీయోపదేశకాండము 4:6, 7.)

కావున తన ప్రజలు బుద్ధిహీనులగుట, అందరును అసహ్యముతో చూడవలసిన ఒక వికారమైన సంగతియని దేవుడు ఇచ్చట చూపించుచున్నాడు; ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్లున్నది: "నాకొరకు నేను ఏర్పరచుకొనిన ప్రజలు, నిత్యరక్షణ నిబంధనను నేను ఎవరియొద్ద ఉంచితినో, నా వాక్యముచేత నేను ఎవరికి ఉపదేశించితినో ఆ ప్రజలు — ఈలాగు వెఱ్ఱితనముగా తమ్మునుతాము నాశనము చేసికొనుట సాధ్యమా?"

కావున ప్రజలు బుద్ధిహీనులు, ఏలయనగా వారు నన్నెరుగరు. ప్రజల బుద్ధిహీనతకు లేక అంధత్వమునకు కారణమేమో ఆయన ఇచ్చట వ్యక్తపరచుచున్నాడు, అదేమనగా వారు దేవుని ఎరుగకపోవుటయే; ఏలయనగా ఆయనను గూర్చిన జ్ఞానమే నిజమైన జ్ఞానము. ఇప్పుడు దేవుడు ప్రజల వెఱ్ఱితనము క్షమింపరానిదని ఈ విధముగా చూపించుచున్నాడు. అది ఏలాగు? ఆయన వారికి తన్నుతాను అంత సన్నిహితముగా తెలియపరచుకొనెను గనుక, మోషే చెప్పినట్లు, ఆకాశమునకు ఎవడెక్కును, లేక అగాధములోనికి ఎవడు దిగును? అని ఇశ్రాయేలీయులు అడుగవలసిన అవసరము లేకపోయెను: ఏలయనగా వాక్యము వారియెదుట ఉంచబడియుండెను. (ద్వితీయోపదేశకాండము 30:12-14.) కావున దేవుడు యూదులకు తన్నుతాను అంత దయతో ప్రత్యక్షపరచుకొనెను గనుక, తాను వారిచేత ఎరుగబడలేదని ఆయన న్యాయముగానే మొరపెట్టుచున్నాడు.

కావున ఇచ్చట గమనింపవలసిన సంగతులు రెండు కలవు; మొదటిది, ఇచ్చట పేర్కొనబడిన వెఱ్ఱితనపు స్వభావము, — ప్రజలు దేవుని ఎరుగలేదు. అందుచేత మనము దేవునికి భయపడునప్పుడే జ్ఞానులమగుదుమనియు, ఆయనను లక్ష్యపెట్టనప్పుడు మనము ఎల్లప్పుడు వెఱ్ఱివారమును బుద్ధిహీనులమునై యుందుమనియు నేర్చుకొనుచున్నాము. ఇది ఒక సంగతి. రెండవది, ఆ ప్రజలకు అజ్ఞానము లేక పొరపాటు అను ఏ సాకును అనుమతింపబడలేదని మనము తెలిసికొనవలెను, ఏలయనగా దేవుడు వారికి తన్నుతాను తెలియపరచుకొనెను. ఇది మనకును అన్వయింపవచ్చును: మనము ఆయనను గూర్చిన జ్ఞానములేనివారమైనయెడల, మనము బుద్ధిహీనులమును వెఱ్ఱివారమునై యుంటిమని అంత్యదినమున దేవుడు న్యాయముగానే మనలను గద్దించును; ఏలయనగా నేను చెప్పినట్లు, ఆయనను ఎరుగుటకు సాధనములు మనకు కలవు; మరియు దేవుడు మనతో అస్పష్టమైన రీతిగా మాటలాడలేదు గనుక, మన అజ్ఞానమునకు మనము చెప్పుకొనగల సాకు ఏదియు లేదు.

దేవుడు ఈ మాటలచేత, యూదులు తన్ను ఎరుగలేదు గనుక, వారిని కృతఘ్నతను గూర్చియు బుద్ధిపూర్వకమైన దుష్టత్వమును గూర్చియు నిందించెను. అయితే నేటి దినమున దేవుడు మనకు తన్నుతాను మరి సంపూర్ణముగా తెలియపరచుకొనెను గనుక, మనయెడల అంత దయగలవాడై మనతో అంత కృపగా వ్యవహరించు దేవుని మనము ఎరుగనియెడల, నేను చెప్పినట్లు, అది మనకు మరి భారమైన శిక్షావిధియగును, మరియు ఈ విధముగా మన శిక్ష రెట్టింపగును.

తరువాత అతడు, వారు మూఢులైన పిల్లలనియు, తెలివిలేనివారనియు చేర్చుచున్నాడు. ఈ విరుద్ధోక్తి గ్రీకు లాటిను భాషలలోకంటె హెబ్రీభాషలో ఎక్కువ బలముగలదై యున్నది; ఏలయనగా "అతడు బుద్ధిహీనుడు, జ్ఞాని కాడు," అని చెప్పుట గ్రీకు లాటిను భాషలలో చప్పగా ఉండును, ఏలయనగా చివరి వాక్యాంశము మొదటిదానికంటె బలహీనముగా ఉండును. అయితే హెబ్రీభాషలో అది వేరుగా ఉన్నది; ఏలయనగా ఈ విధముగా, స్వస్థబుద్ధిలోని అతి స్వల్పభాగమైనను వారిలో మిగిలియుండనంతగా వారు బుద్ధిహీనులై యుండిరను భావము తెలుపబడుచున్నది.

బుద్ధిహీనులును తెలివిలేనివారును సహితము, ఎంత కొంచెమైనను, కొంత జ్ఞానమును ఇంకను నిలుపుకొనుచునే యుందురు: అందుచేతనే బుద్ధిహీనులు తరచుగా తగినమాటలు పలుకుదురని జనులు చెప్పుదురు. అయితే ప్రవక్త భావము వేరొకటి, — యూదులు తెలివిలేనివారును మందబుద్ధులును మాత్రమే కాక, వారు సమస్త జ్ఞానమును ఎంతగా కోల్పోయిరనగా, వారు రాళ్లవలెను బుద్ధిలేని పశువులవలెను ఉండిరనియు, స్వస్థబుద్ధియైనను వివేకముగల జ్ఞానమైనను ఒక్క కణమంతైనను వారిలో మిగిలియుండలేదనియు అతని భావము. మిగిలినదానిని మరియొక సమయమునకు వాయిదా వేయుదము.

ప్రార్థన

సర్వశక్తిగల దేవా, నీవు మామధ్య పరలోక సత్యపు వెలుగును ఒక్కసారి వెలిగించుట మాత్రమే కాక, మాయెదుట ఉంచబడిన రక్షణలో పాలుపొందుటకు అనుదినము మమ్మును ఆహ్వానించుచున్నావు గనుక, — ఓ దేవా, మేము మా కన్నులను మూసికొనకయు, మా చెవులను చెవిటివిగా చేసికొనకయు, మా పాపములలో మమ్మును మేము కఠినపరచుకొనకయు, నీవు ఎడతెగక మమ్మును నీయొద్దకు పిలుచుట మానకున్నట్లే, మేమును నీయొద్దకు త్వరపడి వచ్చుటకు మనఃపూర్వకముగా ప్రయాసపడునట్లును, మా పరిశుద్ధ పిలుపు యొక్క మార్గములో పట్టుదలతో నిలుచునట్లును, నీ అద్వితీయ కుమారుని రక్తముచేత మాకొరకు సంపాదింపబడిన ఆ పరలోక రాజ్యములోనికి నీవు తుదకు మమ్మును చేర్చుకొనువరకు, మేము అనుదినము దాని గమ్యమునకు మరి సమీపముగా చేరునట్లును అనుగ్రహించుము. — ఆమేన్. (118 ఈ వచనములో వాడబడిన పదముల ప్రత్యేకార్థము మన అనువాదములోను, కాల్వినుచేతను, బ్లేనీచేతను ఇవ్వబడలేదు. నేను గ్రహించినంతవరకు, అక్షరార్థమైన అనువాదము ఈ క్రిందిది, — ఏలయనగా నా జనులు మూఢులు, నన్ను వారెరుగరు; వారు బుద్ధిలేని పిల్లలు, వారు వివేచనలేనివారు; కీడుచేయుటకు వారు జ్ఞానులు, అయితే మేలు ఏలాగు చేయవలెనో వారెరుగరు. "మూఢుడు," {,{אויל అనగా ఘోరమైన అజ్ఞానము గలవాడు, జ్ఞానము లేనివాడై, మేలు ఏలాగు చేయవలెనో, లేక చేయవలసిన మేలు ఏదో ఎరుగ సామర్థ్యము లేనివాడు. చివరి పంక్తి మొదటి రెండు పంక్తులను వివరించుచున్నది. తరువాత "బుద్ధిలేనివారు," ,{}סכלים అనగా వక్రులు, లేక వక్రపరచబడినవారు, వక్రమైన మనస్సుచేత బుద్ధిహీనులైనవారు; వారే తరువాతి పంక్తిలో వివేచనలేనివారని చెప్పబడినవారు, మరియు దాని తరువాతి పంక్తిలోనున్నట్లు కీడుచేయుటకు చాలినంత జ్ఞానము గలవారు. వారు మూఢత్వముచేత అజ్ఞానులును వక్రతచేత బుద్ధిహీనులునై యుండిరి. మేలు విషయములో వారు అజ్ఞానులు, కీడు విషయములో జ్ఞానులు; అయితే వారి ఈ జ్ఞానము బుద్ధిహీనతయే. — సం.)

పదునేడవ ఉపన్యాసము

యిర్మీయా 4:23-26

23. నేను భూమిని చూడగా అది నిరాకారముగాను శూన్యముగాను ఉండెను; ఆకాశముతట్టు చూడగా అచ్చట వెలుగు లేకపోయెను.

23. Vidi terram, et ecce vasta et deformis, et coelos, et nulla lux eorum:

24. పర్వతములను చూడగా అవి కంపించుచుండెను, కొండలన్నియు ఇటు అటు కదలుచుండెను.

24. Vidi montes, et ecce contremiscentes (contremiscebant), et omnes colles movebantur:

25. నేను చూడగా నరుడొకడును లేకపోయెను, ఆకాశపక్షులన్నియు ఎగిరిపోయియుండెను.

25. Vidi, et ecce nullus homo, et omnes aves coelorum evolaverant:

26. నేను చూడగా ఫలవంతమైన భూమి అరణ్యమాయెను, యెహోవా సన్నిధిని ఆయన కోపాగ్నివలన దాని పట్టణములన్నియు పడద్రోయబడియుండెను.

26. Vidi, et ecce regio foecunda (vel, carmelus) desertum, et omnes urbes ejus destructae a facie Jehovae, et a facie excandescentiae irae ejus.

మందబుద్ధిగలవారును నిర్లక్ష్యులునైన యూదులను మేల్కొలుపుటకై, ప్రవక్త ఈ వాక్యభాగములో మిక్కిలి అలంకారికమైన భాషతో దేవుని ప్రతిదండనయొక్క భయంకరత్వమును విస్తరించి చెప్పుచున్నాడు: తాను చూచితినని అతడు నాలుగుసార్లు చెప్పునప్పుడు, ఆ పునరుక్తి వ్యర్థము కాదు. అతడు భూమిని, ఆకాశమును, మనుష్యులను, ఫలవంతమైన స్థలములను గూర్చి ఒకే వాక్యములో చెప్పియుండవచ్చును: అయితే అతడు తన కన్నులను నాలుగు వేర్వేరు దిక్కులకు త్రిప్పి, తాను ఎక్కడ చూచినను దేవుని ఉగ్రతయొక్క భయంకరమైన గురుతులు తనకు కనబడెననియు, అవి యూదులను బొత్తిగా నాశనము చేయుదుమని బెదిరించుచుండెననియు చెప్పినట్లే యున్నది. ప్రవక్త ఇంత తీవ్రముగా ఉండుట ఆశ్చర్యము కాదు; ఏలయనగా మనుష్యులు బలవంతముగా మేల్కొలుపబడితేనే గాని, సమస్త బెదిరింపులను నిర్లక్ష్యముగా స్వీకరించియుందురని మనమెరుగుదుము. ఈ బోధావిధానము మనకు బాగుగా తెలిసియుండవలెను; ఏలయనగా ప్రవక్తల గ్రంథములతో ఏ మాత్రము పరిచయముగలవారందరును, మెడబిరుసుతోను కఠినహృదయముతోను ఉండి శిక్షను గూర్చిన ఏ భయముచేతను కదలింపబడని వేషధారులను దేవుని తృణీకరించువారిని మేల్కొలుపుటకై వారు ముఖ్యముగా ఈ మార్గమునే అనుసరించిరని ఎరిగియుందురు. అయితే ఈ వాక్యభాగము ఇతర వాక్యభాగములనేకములకంటె విశేషమైనది: కావున ప్రవక్త మాటల భావమును మనము ఆలోచింపవలెను.

మొదట, తాను భూమిని చూచితిననియు, అది {,}תהוteu, మరియు {,}בהו beu అయియుండెననియు అతడు చెప్పుచున్నాడు. సృష్టిని గూర్చిన తన చరిత్రలో మోషే వాడిన మాటలనే అతడు వాడుచున్నాడు; ఏలయనగా ఏ క్రమమైనను ప్రవేశపెట్టబడకముందు, భూమి {,}תהוteu, మరియు {,}בהוbeu, అనగా పాడైన రూపములేని అస్తవ్యస్తస్థితి అయియుండెనని అతడు చెప్పుచున్నాడు; మరియు కంటికి ఇంపైన ఏ సౌందర్యమును దానికి లేకపోయెను. ఇంత అందముగా అమర్చబడిన క్రమము దేవుని ఉగ్రతచేత ఇప్పుడు అదృశ్యమాయెననియు, ఎక్కడ చూచినను అస్తవ్యస్తతయే తప్ప మరేమియు లేదనియు ఆయన చెప్పినట్లే యున్నది. ఈ విధముగా అతడు వారి పాపముల ఘోరత్వమును విస్తరించి చెప్పుచున్నాడు; మనుష్యులు ఎంతగా భ్రష్టులైరనగా, వారు లోకపు రూపమంతటిని మార్చివేసి, ఆకాశమును భూమిని కలగలిపివేసిరి గనుక, ఇప్పుడు వస్తువుల మధ్య ఏ భేదమును లేకపోయెనని అతడు చెప్పినట్లున్నది. ఆకాశమును గూర్చి, వాటియందు వెలుగు లేదని అతడు చెప్పుచున్నాడు: మనుష్యులు దేవునియొద్దనుండి అట్టి ఉపకారమును అనుభవించుటకు అయోగ్యులైరి గనుకను, సూర్యచంద్రులు అన్ని పాపములకును దుర్గుణములకును సాక్షులుగా ఉండుటకు సిగ్గుపడినట్లును, సూర్యచంద్రనక్షత్రముల వెలుగు ఒక విధముగా ఆరిపోయెనని అతడు సూచించుచున్నాడు. (119 ఈ రెండు మాటలు కొందరిచేత పర్యాయపదములుగా ఎంచబడుచున్నవి, అనువాదములును తరచుగా వాటిని ఒకే పదములతో అనువదించుచున్నవి. మొదటిదైన {,{תהו విషయమై, దాని అర్థమును గూర్చి ఏ సందేహమును ఉండజాలదు, ఏలయనగా అది దాదాపు ఇరువదిసార్లు వచ్చుచున్నది, ఈ స్థలములన్నిటియందును శూన్యత అను భావమే ముఖ్యముగా తెలుపబడుచున్నది: అందుచేత మన అనువాదములో అది సామాన్యముగా వ్యర్థము, వ్యర్థత, వ్యర్థముగా, శూన్యము మొదలైనవిగా అనువదింపబడినది, 1 సమూయేలు 12:21; యెషయా 40:17; యెషయా 45:18; యెషయా 49:4. ఆదికాండము 1:2లో "నిరాకారము" అనియు, యెషయా 34:11లో "గందరగోళము" అనియు అది అనుచితముగా అనువదింపబడినది. ఆదికాండము 1:2లోవలె భూమికి అన్వయింపబడినప్పుడు, అది శూన్యతను సూచించును, ఏలయనగా అప్పుడు భూమి ఉత్పత్తులతోనైనను నివాసులతోనైనను నింపబడియుండలేదు. ఇది యెషయా 45:18నుండి స్పష్టముగా కనబడుచున్నది, "ఆయన దానిని వ్యర్థముగా సృజింపలేదు," మరి సరిగా, "శూన్యముగా దానిని సృజింపలేదు — {}תהו-{`` }בראה{;'' }לא నివాసస్థలముగా ఉండుటకు దానిని రూపించెను," లేదా మరి అక్షరార్థముగా, "నివాసస్థలముకొరకు దానిని రూపించెను." రెండవ మాటయైన ,{}בוו విషయమై, అది మూడుసార్లు మాత్రమే వచ్చుచున్నది, ఆదికాండము 1:2; యెషయా 34:11; మరియు ఇచ్చట. మొదటిది స్పష్టముగా శూన్యతను సూచించుచున్నది గనుక, సిమ్మకస్ ప్రకారము, "{συγκεχυμένη}, — కలగలిసినది," అనునట్లు, దీనిని గందరగోళము లేక అస్తవ్యస్తస్థితి అను అర్థములో తీసికొనవచ్చును. అప్పుడు ఇచ్చట సరియైన అనువాదము ఇట్లుండును, — 23. నేను దేశమువైపు చూచితిని, ఇదిగో శూన్యతయు గందరగోళమును; ఆకాశమువైపు చూచితిని, అవి తమ వెలుగులేనివై యుండెను. ఇచ్చట సూచింపబడినది భూమి కాదు, యూదయ దేశమే. వాక్యభాగమంతయు ఇంత హృదయమును తాకునదై యున్నందున, అది ఇచ్చట ఇవ్వబడును, — 24. నేను పర్వతములను చూచితిని, ఇదిగో, అవి కంపించుచుండెను, కొండలన్నియు వేగముగా కదలుచుండెను: 25. నేను చూచితిని, ఇదిగో, నరుడెవడును లేకపోయెను; ఆకాశపక్షి ప్రతిదియు ఎగిరిపోయియుండెను: 26. నేను చూచితిని, ఇదిగో, కర్మెలు అరణ్యమాయెను; దాని పట్టణములన్నియు పడద్రోయబడియుండెను యెహోవా సన్నిధిచేత, ఆయన కోపపు రౌద్రముచేత. సమస్తమును ఇదివరకే జరిగిపోయినట్లుగా చిత్రింపబడుచున్నది. ప్రవక్త దర్శనములో తాను చూచినదానిని గూర్చి మాటలాడుచున్నాడు. — సం.)

కావున మొదటి వచనములో యిర్మీయా ముఖ్యముగా ఉద్దేశించుచున్నదానిని మనమిప్పుడు గ్రహించుచున్నాము: తాను భూమిని చూచితిననియు, రూపమైనను సౌందర్యమైనను లేనందున, దానియందు భయంకరమైన అస్తవ్యస్తతయు పాడుదనమును తప్ప మరేమియు కనబడలేదనియు అతడు చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా యూదులు తమ పాపములచేత ప్రకృతి క్రమమును దేవుని సృష్టిని తలక్రిందులు చేసిరి. మరియు తాను ఆకాశమువైపు చూచితిననియు, వాటికి వెలుగు లేకపోయెననియు అతడు చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా సూర్యచంద్రులు అందించవలెనని దేవుడు సంకల్పించిన ఆ ఉపకారమును కోల్పోవుటకు యూదులు పాత్రులైరి: అంత శ్రేష్ఠమైన వస్తువులను మనకు అంత ఉపయోగకరమైనవిగా ఆయన చేయుట దేవుని దయకు నిజముగా ఒక విశేషమైన నిదర్శనము. సంక్షేపముగా, లోకమంతయు అస్తవ్యస్తమైపోయినట్లు, దేవుని ఉగ్రతయొక్క అట్టి భయంకరమైన గురుతులు ఆకాశమందును భూమియందును కనబడెనని ప్రవక్త భావము.

ఈ మాటలాడు విధానము ఇతర ప్రవక్తలలో, ముఖ్యముగా యోవేలు 2:2లో, తరచుగా కనబడుచున్నది.

ఈ మాటలు అతిశయోక్తులైనను, మనుష్యుల మిక్కుటమైన స్పర్శజ్ఞానరాహిత్యమును మనము లెక్కలోనికి తీసికొనినయెడల, అవి తగినదానిని మించవు: ఏలయనగా దేవుడు ఆకాశమును భూమిని ఆయుధధారులుగా చేసి, మానవజాతికి తాను అనుగ్రహించు సమస్త ఆశీర్వాదములను తీసివేయుటకు తాను సిద్ధముగా ఉన్నట్లు కనుపరచుకొంటేనే గాని, మనము ఇటీవల చెప్పినట్లు, వారు ఆయన బెదిరింపులన్నిటిని నవ్వి అపహసింతురు.

తరువాత యిర్మీయా ఆకాశమునుండి పర్వతములకు దిగి, అవి కంపించెననియు, కొండలన్నియు కదలెననియు లేక వణకెననియు చెప్పుచున్నాడు; కొందరు నాశనమాయెనని చెప్పుదురు, అయితే ఏ హేతువుచేతనో నేనెరుగను, ఏలయనగా ప్రవక్త నిస్సందేహముగా అదే సంగతిని వేరొక పదబంధముచేత స్థిరపరచుచున్నాడు: పర్వతములు కంపించెనని అతడు చెప్పినట్లే, కొండలు వణకెనని కూడ చేర్చుచున్నాడు; మరియు ఈ క్రియాపదపు సరియైన అర్థము ఇదే. అతడు పర్వతములను కొండలను గూర్చి ఏల మాటలాడుచున్నాడో దాని హేతువు స్పష్టము; ఏలయనగా పర్వతములు చాలమట్టుకు రాతిమయమైనవై, తమ వేళ్లను బండలలో మిక్కిలి దృఢముగా నాటుకొనియున్నవి గనుక, సమభూములకంటె వాటికి అధికమైన స్థిరత్వము కలదని కనబడుచున్నది. లోకమంతయు అస్తవ్యస్తమైపోయినను, ఏ కలవరమును వాటిని కదలింపజాలనంత దృఢముగా పర్వతములు స్థాపింపబడియున్నట్లు కనబడును: అయితే అవి కంపించెననియు, కొండలు వణకెననియు ప్రవక్త చెప్పుచున్నాడు.

మూడవసారి అతడు చూచినది నిర్జనత్వము; ఏలయనగా నరులు లేకపోయిరనియు, పక్షులన్నియు ఎగిరిపోయెననియు అతడు చెప్పుచున్నాడు. లోకమునకు ముఖ్యమైన అలంకారము మనుష్యులును జీవరాసులునేనని మనమెరుగుదుము. భూమి అన్ని విధములైన అన్ని ఫలములను ఫలించునట్లు అంత ఫలవంతముగా ఏల చేయబడెను, మనుష్యులనిమిత్తమును జంతువులనిమిత్తమును కాకపోయినయెడల? కావున భూమి తన వృక్షములచేతను, మొక్కలచేతను, సకలవిధములైన ఫలములచేతను మిక్కిలి సుందరముగా కనబడినను, దాని ముఖ్య అలంకారములు మనుష్యులును జంతువులునే. అంశమును పూర్ణమునకు బదులుగా చెప్పుచు, ప్రవక్త పక్షులను పేర్కొనుటచేత భూమిమీది సమస్త జంతువులను చేర్చుచున్నాడు: కావున భూమి తన నివాసులు లేక శూన్యమాయెనని అతడు చెప్పుచున్నాడు.

నాలుగవసారి అతడు చూచినది ఇది — ఫలవంతమైన భూమి అరణ్యముగా మార్చబడెను. కర్మెలు ఇచ్చట ఆ స్థలమును సూచించునదిగా తీసికొనవలెనని నేను నిజముగా తలంచుచున్నాను. పరిశుద్ధదేశములోని ఆ భాగము తన ఫలవంతముచేత తన పేరును పొందెనని మనమెరుగుదుము: కర్మెలు అనగా ఏదైన సారవంతమైన ఫలవంతమైన భూభాగము. అయితే నేనిప్పుడే చెప్పినట్లు, ఆ పర్వతము సకలవిధములైన పంటలతో సమృద్ధిగా ఉండెను గనుక దానికి ఆ పేరు కలిగెను; ఏలయనగా దానిమీద ఫలవంతమైన పచ్చికబయళ్లును సారవంతమైన పొలములును ఉండెను, దానిలోని ప్రతిభాగమును విశేషముగా రమ్యమైనదియు మనోహరమైనదియునై యుండెను. కావున కర్మెలే ఇచ్చట ఉద్దేశింపబడెనని ఎంచుటకు నేను మొగ్గుచూపుచున్నాను; నా హేతువేమనగా, దాని పట్టణములు నాశనము చేయబడెనని అతడు వెంటనే చేర్చుచున్నాడు; మరియు ఇది సాధారణముగా ఫలవంతమైన ప్రాంతములన్నిటికంటె కర్మెలుకే మరి తగినట్లుగా అన్వయింపవచ్చును. నా మట్టుకు నేను, ప్రవక్త కర్మెలును గూర్చి మాటలాడుచున్నాడని తలంచుచున్నాను; అయినను ఆ మాట యొక్క అర్థమును కూడ అతడు సూచించుచున్నాడు. ఈ వచనములో సహితము అతడు అంశమును పూర్ణమునకు బదులుగా పేర్కొనుచున్నాడు; ఫలవంతములో శ్రేష్ఠమైయుండిన కర్మెలు అరణ్యమువలె ఆయెనని అతడు చెప్పినట్లున్నది. యెషయా సంఘము యొక్క నూతనపరచబడుటను గూర్చి మాటలాడునప్పుడు, "అరణ్యము కర్మెలువలె ఉండును," (యెషయా 32:15) అని చెప్పుచున్నాడు; దేవుని ఆశీర్వాదము లోకమంతటను ఎంత సమృద్ధిగా ఉండుననగా, అరణ్యములు కర్మెలువలెను, ఫలవంతముచేత ప్రసిద్ధిగాంచిన ప్రాంతములవలెను ఫలించునని అతడు చెప్పినట్లున్నది. అయితే యిర్మీయా ఇచ్చట శాపమును గూర్చి మాటలాడుచు, కర్మెలు అరణ్యమువలె అగుననియు, దాని పట్టణములన్నియు యెహోవా సన్నిధిని, ఆయన ఉగ్రతయొక్క మహాతాపముచేత సహితము పడద్రోయబడుననియు చెప్పుచున్నాడు.

కొందరు {,}חרוןcharun అను మాటను రౌద్రము అని అనువదించుచున్నారు: ఈ విధమైన భాష ఉపయోగములేనిది కాదు; ఏలయనగా మనము చెప్పినట్లు, దేవుడు ఉరుములచేతవలె వారిని భయపెట్టితేనే గాని, మనుష్యులు నిద్రించుచు ఆయన తీర్పును గ్రహింపరు, కావున సమస్త బెదిరింపులు వారికి నిష్ప్రయోజనమగును. లేఖనము దేవుని ఉగ్రతయొక్క రౌద్రమును లేక మహాతాపమును గూర్చి ఇంత తరచుగా మాటలాడుటకు హేతువు ఇదే. రెండు మాటలలో ఏదైనను నిజముగా చాలియుండును; రౌద్రము లేక మహాతాపము అను అర్థముగల {,}חרון charun అయినను, లేక కోపము లేక ఉగ్రత అను అర్థముగల {}אףaph అయినను.

అయితే రెండును ఏల పేర్కొనబడినవి? ఏలయనగా నేను చెప్పినట్లు, సుత్తెలతోవలె మన కాఠిన్యమును ముక్కలుచేయుట అవసరము; లేనియెడల దేవుడు తనకు భయపడునట్లు మనలను ఎన్నటికిని త్రిప్పజాలడు. కావున ఈ పునరుక్తి మన స్వభావపు మూర్ఖత్వమును అణచివేయుటకు ఉపయోగపడవలెను; అందరికిని బాగుగా తెలిసినట్లు, ఈ కల్లోలమైన భావావేశములు దేవునికి చెందినవని కాదు; అయితే ఆయన ప్రతిదండన ఎంత భయంకరమైనదో మనము వేరువిధముగా గ్రహింపజాలము గనుక, కోపించుచు ఉగ్రతతో మండుచున్నవానిగా ఆయన మనయెదుట ఉంచబడుట అవసరము: అదే విధముగా, నిత్యమరణము అగ్ని అను రూపకముక్రింద మనకు వర్ణింపబడుచున్నది.

ఇప్పుడు ఇచ్చట చెప్పబడినదాని సారాంశమును గూర్చి, ఆ కాలమున యూదులు నిస్సందేహముగా గొప్ప సమృద్ధిని అనుభవించుచు తమ సుఖభోగములలో మునిగియుండిరి; సంక్షేపముగా, వారు తమ స్థితితో పూర్తిగా సంతృప్తిపడియుండిరి. అయితే గ్రుడ్డివారైన ఈ యూదులు చూడనిదానిని, అనగా సమీపించుచున్న దేవుని ప్రతిదండనను, తాను దూరమునుండి చూచితినని ప్రవక్త ఇచ్చట ప్రకటించుచున్నాడు; అది, వారు దేనినిబట్టి గర్వముతో ఉబ్బిపోయిరో ఆ సమృద్ధిని వారియొద్దనుండి తీసివేసి, ప్రకృతి క్రమములోనికి తేబడకముందు, భూమి ఆకాశమునుండి వేరుపరచబడనప్పుడు, సమస్త మూలకములను కలిగియుండి ఏ వెలుగును లేని ఒక గందరగోళపు రాశి మాత్రమే ఉండినప్పుడు ఉండినట్టి క్రమములేని అస్తవ్యస్తతయే తప్ప పైనను క్రిందను ఏమియు మిగిలియుండనంతటి పాడుదనపు స్థితికి వారినందరిని తెచ్చును. తరువాత అతడు ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు —

యిర్మీయా 4:27

27. యెహోవా సెలవిచ్చునదేమనగా — దేశమంతయు పాడైపోవును, అయినను నేను దానిని బొత్తిగా నశింపజేయను. (120 ప్రాచీన అనువాదములన్నియు, టార్గుమును కూడ, "కర్మెలు" అను మాటను నిలుపుచున్నవి. బ్లేనీ దానిని "ఫలవంతమైన పొలము" అని అనువదించుచున్నాడు. — సం.)

27. Quia sic dicit Jehova, Desolata erit (vasta, perdita erit) tota terra; et finem (vel, consumptionem) non faciam (atque tunc copula resolvetur in adversativam, non tamen consumptionem faciam.)

తాను చూచిన, తాను మాటలాడిన ఆ నాలుగు సంగతులచేత తాను గ్రహించినదానిని ప్రవక్త ఇచ్చట క్లుప్తముగా వివరించుచున్నాడు. యూదయ అంతటను భయంకరమైన పాడుదనము కలుగునని అతడు దేవుని వ్యక్తిత్వములోవలె ప్రకటించుచున్నాడు; దేశమంతయు పాడైపోవును, అని అతడనుచున్నాడు, లేక, దేశమంతటను పాడుదనము కలుగును. తరువాత వచ్చుదానిని, అతడు తన మాటల కాఠిన్యమును తగ్గించుచున్నట్లుగా కొందరు వివరించుచున్నారు. కావున వారు తలంచునట్లు, భక్తులు బొత్తిగా నిరాశపడకుండునట్లు కనికరమును గూర్చిన కొంత నిరీక్షణచేత వారికి ఉపశమనము కలిగించుటకై ఒక ఉపశమనవాక్యము చేర్చబడినది. నిజముగా అతడు బెదిరించుట మాత్రమే చేసినయెడల, నూరు లోకములను భయముతో నింపగలడు. కావున కనికరముకొరకు దేవునియొద్దకు పారిపోకుండ భక్తులను అడ్డగించునంతగా నిరాశ వారిని ముంచివేయకుండునట్లు, దేవుడు దేశమంతటిని నిర్మూలము చేయడని ఉపశమనరూపముగా తరచుగా చేర్చబడుచున్నది.

{,}כלהcale అను మాట కొన్నిసార్లు సంపూర్ణతను సూచించును, అయితే అనేక స్థలములలో నిర్మూలమును సూచించును; ఏలయనగా ఆ క్రియాపదము సంపూర్ణము చేయుట, నిర్మూలము చేయుట అను రెండింటిని సూచించును, మరియు అదే హేతువుచేత.

ఈ రెండు సంగతులు పరస్పర విరుద్ధముగా కనబడినను, నిర్మూలము చేయబడినది సంపూర్ణము చేయబడినదని చెప్పబడుచున్నది, ఏలయనగా అది అంతమునకు వచ్చుచున్నది. ఈ వివరణ అంగీకరింపబడినయెడల, తన ప్రజల పాపములను ఎంత కఠినముగా శిక్షించినను తాను నిర్మూలము చేయనని ఆయన ఏల ప్రకటించుచున్నాడో దాని హేతువును మనమిప్పుడు చూచుచున్నాము; భక్తులు బొత్తిగా నిరుత్సాహపడకుండునట్లు వారికి కొంత నిరీక్షణ మిగిలియుండవలెననియే; దేవుడు తాను కటాక్షముగలవాడై తన నిబంధనను జ్ఞాపకము చేసికొందునని వాగ్దానము చేయకపోయినయెడల అట్లే జరిగియుండును.

ఈ వాక్యమును ప్రశ్నగా చదువుటను బహుశా కొందరు సమ్మతింపవచ్చును; భక్తిహీనుల గర్వమును అణచివేయుటయు, శిక్ష తప్పించుకొందుమను నిరీక్షణమీద ఆనుకొనినవారి డంబమును చెదరగొట్టుటయు దాని ఉద్దేశమని వారు తలంచుదురు; అతడు, “నేను సమాప్తి చేయనని మీరు ఇంకను బొంకుచున్నారా?” అని చెప్పినట్లుగా.

మొదటి వివరణ అధికమైన సత్యమును కలిగియున్నను, దానిని ముగింపు అను అర్థమునిచ్చునదిగా తీసికొనుటకే నేను ఇష్టపడుచున్నాను; తన ప్రతిదండనను అమలుపరచుటలో తాను ఏ మితమును పాటింపనని ఆయన ప్రకటించినట్లుగా; అట్టి భాషయే తరువాతి అధ్యాయములో కూడ కనబడుచున్నది. కావున దీని నిజమైన భావమేమనగా — దేవుడు తన నాశనకార్యమును తుదవరకు కొనసాగించును. ప్రవక్తలు దేవుని తీర్పులను ప్రకటించునప్పుడు ఎల్లప్పుడు ఒకే విధముగా మాటలాడరు. కొన్నిసార్లు ఎవడును సురక్షితముగా ఉన్నట్లు కనబడని చోట వారు నాశనమును ప్రకటించుదురు; అయినను యెషయా 1:9 లో చెప్పబడినట్లు, దేవుడు ఎల్లప్పుడు మరుగైన ఒక శేషబీజమును కాపాడును; సమాప్తి చేయుట అనుటచేత ప్రవక్తలు దేనిని గ్రహించిరో అక్కడ కూడ స్పష్టముగా కనబడుచున్నది.

ఏలయనగా అక్కడ దేవుడు బెదరించుచు, “నేను సమాప్తి చేసెదను” అని చెప్పుచున్నాడు; అయినను తరువాత ఆయన, “ఆ సమాప్తి ఫలమును ఫలించును” అని చేర్చుచున్నాడు, అనగా సమాప్తి తరువాత మిగిలియున్నది ఫలించును. ప్రవక్తలు ఇతర స్థలములలో దేవుని సంఘమును దులుపబడిన ఒలీవ చెట్లతోను, ద్రాక్షకోత తరువాతి ద్రాక్షతీగెలతోను పోల్చుచున్నారు (యెషయా 17:6; యెషయా 24:13); ఏలయనగా కోయువారి కన్నులకు తప్పించుకొను కొన్ని ద్రాక్షపండ్లు ఎల్లప్పుడు మిగిలియుండును; అట్లే ఒలీవ చెట్లు దులుపబడినప్పుడు కొన్ని పండ్లు ఎత్తైన కొమ్మలమీద మిగిలియుండును. ఈ ప్రకారము, తాను తన సంఘములో చేయు సమాప్తి ద్రాక్షకోతవంటిది, లేక ఒలీవ చెట్లను దులుపుటవంటిది అని దేవుడు చెప్పుచున్నాడు; అప్పుడు కొన్ని పండ్లు మిగిలి కోయువారి కన్నులకు తప్పించుకొనును. ప్రవక్త భావమేమో ఇప్పుడు మనము గ్రహించుచున్నాము — అదేమనగా, ప్రజలందరికి నాశనము కలుగును, వారికి ఒక సమాజముగా పేరైనను ఉనికియైనను లేకపోవును; వారు బబులోనునకు చెరగా కొనిపోబడినప్పుడు ఇదియే జరిగెను; ఏలయనగా అప్పుడు ఆ ప్రజలు ఒక పౌర సమాజముగా ఉండుట మానెను, కావున వారికి అంతము చేయబడెను.

121 ప్రాచీన అనువాదములన్నియు టార్గుమును మొదటి అభిప్రాయమునకే అనుకూలముగా ఉన్నవి; ఏలయనగా అవన్నియు ఈ వాక్యమును, “అయినను సమాప్తిని నేను చేయను” అని అనువదించుచున్నవి. గేటకర్ మరియొక వివరణను పేర్కొనుచున్నాడు, “నేను ఇంకను” మీకు “పూర్తి అంతము చేయను”; అనగా నేను మిమ్మును ఇంకను అధికముగా శిక్షించెదను; దీనికి యిర్మీయా 5:18 ఉదహరింపబడుచున్నది. ఈ అభిప్రాయమును బ్లేనీయు స్కాట్‌యు అంగీకరించుచున్నారు. అయితే మొదటి అభిప్రాయమే సరియైనదనుటలో సందేహము లేదు; ఏలయనగా ఇతర స్థలములలో కనబడు ఈ పదబంధమునకు ఇదియే అర్థము; యిర్మీయా 30:11 చూడుము; అక్కడ {{}עשה{ כלה అనగా పూర్తిగా నాశనము చేయుట అని స్పష్టముగా ఉన్నది. నెహెమ్యా 9:31; యెహెజ్కేలు 11:13; యెహెజ్కేలు 20:17; నహూము 1:9 కూడ చూడుము. కావున దీని భావము, “అయినను నేను సంపూర్ణ నాశనము చేయను.” హెన్రీ ఈ అభిప్రాయమునే తీసికొనుచున్నాడు, లౌత్ కూడ దీనినే ఇష్టపడుచున్నట్లు కనబడుచున్నది. నిజముగా ఈ పదబంధము వాడబడిన ప్రతిచోటను దీనికి వేరే అర్థము లేదు. — సం.

దేవుని బెదరింపులు క్షమాపణ వాగ్దానముతో జతపరచబడితేనే తప్ప మన రక్షణకు ప్రయోజనకరముగా ఉండవని నేను నిజముగా ఒప్పుకొనుచున్నాను; రక్షణ నిరీక్షణచేత లేవనెత్తబడి మనము ఆయనయొద్దకు పారిపోవునట్లు అది అవసరము; ఏలయనగా దేవుడు కనికరింపనివాడని మనము ఎంచుచున్నంత కాలము ఆయనయొద్దకు చేరు ప్రతి మార్గమును మనము విసర్జించుదుము; ఈ విధముగా నిరాశ మనలను దయ్యముల క్రోధమువంటి క్రోధములోనికి త్రోయును. అందుచేతనే భ్రష్టులు దేవునిమీద అంతగా రేగి గొప్ప కేకలు వేయుదురు; ఆయనను ఆయన సింహాసనమునుండి త్రోసివేయుటకు వారు ఇష్టపడుదురు. కావున మనము పశ్చాత్తాపముచేత స్పృశింపబడునట్లు రక్షణ నిరీక్షణ మనయెదుట ఉంచబడుట అవసరము; మరియు ఈ వాగ్దానము శాశ్వతమైనది గనుక, ఏమి సంభవించినను, భూమ్యాకాశములు కలిసిపోయినను, ప్రతి దిక్కున నాశనము మనలను భయముతో నింపినను, యెషయా మొదటి పదియవ అధ్యాయములలో మనము ఉదహరించిన వాక్యభాగముల ప్రకారము ఎల్లప్పుడు ఏదో ఒక శేషము ఉండునని మనము జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను. అయితే ఆ ప్రజలు ఆదరణను పొందుటకు సిద్ధముగా లేనందున ఇక్కడ ప్రవక్త ఉద్దేశము వేరుగా ఉన్నది; ఏలయనగా అతడు శిక్షను మాత్రమే ప్రస్తావించుచున్నాడు. తరువాత అతడు ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు —

యిర్మీయా 4:28

28. దీనినిబట్టి భూమి దుఃఖించును, పైన ఆకాశము నల్లబడును; ఏలయనగా నేను దానిని సెలవిచ్చియున్నాను, దానిని ఉద్దేశించియున్నాను, నేను పశ్చాత్తాపపడను, దానినుండి వెనుకకు తిరుగను.

28. Super hoc lugebit terra, et nigrescent (vel, caligine aut nigredine obducti erunt) coeli desursum (nescio tamen an posset verti, a transgressione; nam {}מעל significat etiam transgredi et inquietare;) quia 1oquutus sum; cogitavi et non poenituit, et non convertar ab hoc.

యిర్మీయా ఇక్కడ అదే విషయమును కొనసాగించుచున్నాడు; చెప్పబడినది అధిక ప్రభావము కలిగించునట్లు అతడు ఇంకను దేవునినే మాటలాడువానిగా ప్రవేశపెట్టుచున్నాడు. దీనినిబట్టి భూమి దుఃఖించును అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. భూమి దుఃఖించుట దాని పాడైపోవుటగా గ్రహింపవలెను; అయితే అతడు ఇంతకుముందు చెప్పినదానిని సూచించుచున్నాడు. అతడు దేశ నివాసులను గూర్చి మాటలాడుటలేదు; ఏలయనగా ఈ వాక్యభాగమును అట్లు వివరించువారు ఆ మాట యొక్క బలమును బహుగా తగ్గించుచున్నారు; ఏలయనగా ప్రవక్త ఇక్కడ పంచభూతములకే భయమును దుఃఖమును ఆపాదించుచున్నాడు; మనుష్యులందరు దుఃఖములోను వేదనలోను ఉందురని చెప్పుటకంటె ఇది ఎంతో అధికముగా మనస్సును తాకును. ఆకాశములను గూర్చియు అట్లే తలంపవలెను. నిజముగా, అతడు నివాసులను గూర్చి కాక, బుద్ధి లేనిదైనను దేవుని ప్రతిదండనకు భయపడుచున్నట్లు కనబడు భూమిని గూర్చియే మాటలాడుచున్నాడని తరువాతి భాగము రుజువుచేయుచున్నది. ఈ విధముగా ప్రవక్త మనుష్యుల జడత్వమును బట్టి వారిని గద్దించుచున్నాడు; ఏలయనగా దేవుడు పరలోకమునుండి న్యాయాధిపతిగా కనబడినప్పుడు వారికి ఏ భయమును కలుగలేదు. కావున భూమి దుఃఖించును, ఆకాశము చీకటిచేత కప్పబడును; అనగా మనుష్యులు మందబుద్ధులై యుండినను, దేవుని తీర్పు ఎంత భయంకరమైనదో ఆకాశమును భూమియు అనుభవించును.

తరువాత అతడు, ఏలయనగా నేను సెలవిచ్చియున్నాను అని చేర్చుచున్నాడు. ఈ వాక్యమునకును తరువాతి క్రియాపదమునకును మధ్య {,}אשרasher, ఏది, అను పదమును గ్రహించుకొనవలెనని కొందరు తలంచుచున్నారు: “నేను ఉద్దేశించినదానిని సెలవిచ్చియున్నాను, నేను పశ్చాత్తాపపడలేదు.” అయితే సంక్షిప్తమైన ఈ పదబంధము అనుచితమైనది కాదు: తాను తీర్పు వాక్యమును ప్రకటించియున్నాననియు, అది స్థిరముగాను మార్పులేనిదిగాను నిలుచుననియు దేవుడు మొదట సూచించుచున్నాడు; “నేనేమి చేయుదునో నా సేవకులద్వారా ఒక్కసారే సంపూర్ణముగా ప్రకటించియున్నాను” అని ఆయన చెప్పినట్లుగా. ఏలయనగా ప్రవక్తలు దేవుని ప్రతిదండనను ప్రకటించు దూతలని మనము ఎరుగుదుము; వారి బోధ తరచుగా తృణీకరింపబడినట్లే, నేటి దినమున కూడ లోకము దానిని మొండిగా త్రోసివేయుచున్నది; అది ఇప్పుడు తరచుగా సమస్త బెదరింపులను ఎగతాళి చేయునట్లే, అప్పుడును జరిగెను. అయితే యిర్మీయా ఇక్కడ దేవునినే మాటలాడువానిగా ప్రవేశపెట్టుచున్నాడు; ఆయన ఇట్లు చెప్పినట్లుగా, “నా సేవకులు మీచేత తృణీకరింపబడిరి; అయితే నేను వారికి ఆజ్ఞాపించినది తప్ప వారు ఏమియు చెప్పలేదు; కావున మిమ్మును కదిలించి మేల్కొలుపవలసిన ఆ తీర్పు వాక్యమునకు నేనే కర్తను.” ఈ అర్థములోనే దేవుడు తాను సెలవిచ్చియున్నానని సాక్ష్యమిచ్చుచున్నాడు; ఏలయనగా ప్రవక్తలనుండి వచ్చినదని యూదులు తలంచినదానిని ఆయన తనకు ఆపాదించుకొనుచున్నాడు; అందుచేత ప్రవక్తలు తమకు విరోధముగా ప్రకటించినదానిని లెక్కలేనిదిగా ఎంచుటకు తమకు స్వేచ్ఛ కలదని వారు తలంచిరి: “సెలవిచ్చినవాడను నేనే” అని దేవుడు చెప్పుచున్నాడు. కావున ఇక్కడ దేవునికిని ప్రవక్తలకును మధ్య ఒక వ్యత్యాసమును మనము గ్రహింపవలెను; యూదులు తాము కేవలము మర్త్యులతోనే వ్యవహరించుచున్నామని తలంచినందున తమ పాపములలో వ్యర్థముగా నిద్రించుచుండిరని ఆయన చెప్పినట్లుగా; ఏలయనగా తృణీకరింపబడిన ఆ నాశనమును ప్రకటించుమని దేవుడే తన సేవకులకు ఆజ్ఞాపించెను.

అయితే వ్యర్థమైన భయమును పుట్టించుటకే దేవుడు ఈ విధముగా మాటలాడెనని వారు తలంపకుండునట్లు (ఏలయనగా దేవుడు నిజముగా మాటలాడుటలేదనియు, పిల్లలను బెదరించునట్లు బూచులతో తమ్మును బెదరించుచున్నాడనియు వేషధారులు ఈ సాకుతో తమ్మును తాము ముఖస్తుతి చేసికొందురు), తాను ఉద్దేశించియున్నానని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. తాను సెలవిచ్చియున్నానని, అనగా తన ప్రవక్తలద్వారా సెలవిచ్చియున్నానని ఆయన ఇంతకుముందు చెప్పెను; అయితే ఇప్పుడు ఈ పదముచేత ఆయన భావమేమనగా, వారి నాశనమును గూర్చి తాను తెలియజేసిన ప్రవచనములు తన స్వంత మరుగైన సంకల్పమునుండి వచ్చినవి: “ఇది నాచేత నిర్ణయింపబడినది” అని ఆయన చెప్పుచున్నాడు.

తరువాత ఆయన, నేను పశ్చాత్తాపపడలేదు, దానినుండి నేను వెనుకకు తిరుగను అని చేర్చుచున్నాడు. యూదులు తమ దుర్గుణములను అనుసరించుచున్నంత కాలము దేవుడు శాంతింపజేయబడగలడని వారు తలంపకుండునట్లు, వారు ఇప్పుడు మరణమునకు అప్పగింపబడిరని ఆయన సంక్షేపముగా చూపించుచున్నాడు; ఏలయనగా వారిని నాశనము చేయవలెనని దేవుడు నిర్ణయించెను; ఆయన దీనిని తన ప్రవక్తలద్వారా ప్రకటించుట మాత్రమే కాక, అట్లు చేయవలెనని తనలో తాను తీర్మానించుకొనెను కూడ. పశ్చాత్తాపపడుట అను పదముచేత మార్పు అని గ్రహింపవలెను; ఏలయనగా ఆయనకు ఏదియు మరుగై యుండదు గనుక, ఖచ్చితముగా చెప్పవలెనంటే దేవుడు పశ్చాత్తాపపడలేడు; అయితే నేను ఇటీవలనే చెప్పినట్లు, ఆయన మానవ రీతిగా మాటలాడుచున్నాడు; తరువాతి పదబంధముచేత ప్రతి సందిగ్ధతయు తొలగింపబడుచున్నది; ఆయన దానినుండి నేను వెనుకకు తిరుగను అనగా, “నా తీర్పు వాక్యమును నేను వెనుకకు తీసికొనను” అని చెప్పుచున్నాడు. తరువాత ఇట్లున్నది —

యిర్మీయా 4:29

29. రౌతుల యొక్కయు విలుకాండ్ర యొక్కయు ధ్వని విని పట్టణమంతయు పారిపోవును; వారు పొదలలో దూరుదురు, బండలమీదికి ఎక్కుదురు; ప్రతి పట్టణము విడువబడును, దానిలో ఒక్క మనుష్యుడైనను కాపురముండడు.

122 తరువాతి భాగము ఎంతో సంక్షిప్తమైనది, — ఏలయనగా నేను సెలవిచ్చియున్నాను, నేను ఉద్దేశించియున్నాను, మరియు నేను పశ్చాత్తాపపడలేదు, మరియు దానినుండి నేను వెనుకకు తిరుగను. వెనుకకు తిరుగుట ఆయన సెలవిచ్చినదానికిని, పశ్చాత్తాపపడుట ఉద్దేశమునకును సంబంధించినవి. బ్లేనీ సెప్టువజింటును అనుసరించి పదముల క్రమమును మార్చెను; ఈ విధముగా అతడు ఈ వాక్యభాగము యొక్క సరియైన సంబంధమును, భాష యొక్క సాధారణ సమాంతరతను నాశనము చేసెను. పాత నిబంధనలోను క్రొత్త నిబంధనలోను తరచుగా కనబడుదానికి ఈ వాక్యభాగమును ఒక ఉదాహరణగా కూడ మనము గమనింపవచ్చును, — అదేమనగా, రెండు లేక అంతకంటె ఎక్కువ సంగతులు వరుసగా చెప్పబడినప్పుడు, అతి స్పష్టమైనది, అతి ప్రత్యక్షమైనది మొదట ప్రస్తావింపబడును, తరువాత అతి మరుగైనది, లేక క్రమములో ముందున్నది ప్రస్తావింపబడును. క్రమములో ఉద్దేశము మొదటిది, అయితే సెలవిచ్చుట మొదట ప్రస్తావింపబడినది. — సం.

29. A voce equitis et jaculantis arcu fugiet omnis civitas; penetrabunt (vel, ingredientur) in densitates (alii, in nubes; {}םיבעsignificat densitates, ut sunt loca arboribus perplexa, significat etiam nubes; potius hic existimo accipi pro nubibus, quia sequitur,) ascendent in rupes (postea:) omnis civitas relicta erit, et nullus vir habitabit in illis.

రౌతుల యొక్కయు విలుకాండ్ర యొక్కయు స్వరము లేక ధ్వని వినబడగానే అందరును పారిపోవుదురని చెప్పుటచేత అతని భావమేమనగా, శత్రువులు ఎంత వేగముతో వచ్చెదరనగా, యూదులు వారి రాకకొరకు నిలిచియుండుటకు ధైర్యము చేయక, దాడి చేయబడకమునుపే ఇటు అటు పారిపోవుదురు; ఏలయనగా స్వరము లేక ధ్వని అను పదము ఇక్కడ గాయములకు విరుద్ధముగా ఉంచబడియున్నదనుటలో సందేహము లేదు. వారు ఆశ్చర్యకరమైన గర్వముతో ఉబ్బియుండిరని మనము ఎరుగుదుము; అందుచేత దేవుని తీర్పునకు భయపడనంతగా వారిని మత్తులనుగా చేసిన ఆ వ్యర్థమైన ధైర్యమును ప్రవక్త ఎగతాళి చేయుచున్నాడు: “శత్రువుల ధ్వని మాత్రమే మిమ్మును భయపెట్టును; కావున పట్టణములన్నియు తమ నివాసులచేత విడువబడి సులభముగా వారి చేతులలో పడును; ఏలయనగా ప్రాకారములు తమ్మును తాము కాపాడుకొనలేవు; అంతేకాదు, ద్వారములు తెరచియుండును” అని అతడు చెప్పుచున్నాడు. కావున ప్రతి పట్టణము పారిపోవును; అనగా పట్టణములన్నియు పలాయనమును ఆశ్రయించును. తరువాత ఇట్లున్నది, వారు మేఘములలోనికి, లేక దట్టమైన స్థలములలోనికి ఎక్కుదురు: ఇది శత్రువులకు అన్వయింపవచ్చును; వారు ఎంత చురుకైనవారును చలాకీయైనవారునై యుందురనగా మేఘములవరకు ఎగిరిపోయి, అత్యున్నతమైన బండలను ఎక్కుదురని చూపించుటకు. అయితే ఈ వాక్యమును మునుపటిదానితో జతపరచుటకే నేను ఇష్టపడుచున్నాను; అనగా ఆందోళనతో కూడిన తమ పలాయనములో మేఘములను ఎక్కుట యూదులకు కష్టమైనది కాదని అది సూచించుచున్నది. పర్వత శిఖరములు గాఢమైన నీడను కలిగించుటకు తరచుగా దట్టమైన చెట్లచేత కప్పబడియుండెను గనుక, వారు అట్టి స్థలములకు పారిపోయిరని ఈ వాక్యభాగమునకు అర్థము కావచ్చును. అది ఏలాగున్నను, ప్రవక్త ఇక్కడ అట్టి ఎత్తైన స్థలములను సూచించుచున్నాడనుటలో సందేహము లేదు. కావున మేఘములు అను పదమును మనము నిలుపుకొనినయెడల భావము మరింత స్పష్టముగా ఉండును. ఉద్దేశింపబడినదానిని గూర్చి, అది స్పష్టముగా ఉన్నదని మనము చూచుచున్నాము; అదేమనగా, యూదుల శత్రువులు వారిని తరుముచుండగా వేగములో గరుడపక్షులతో సమానులై యుందురు; లేక సాధారణముగా తలంపబడునట్లు, యూదులకు కలుగు భయము ఎంత గొప్పదనగా, వారు తమ పలాయనములో సమీపములోని మరుగుస్థలములను వెదకక, పర్వతముల అత్యున్నత శిఖరములకు పారిపోయి, మేఘములలోనికి ఎక్కినట్లుగా అక్కడ చెట్ల మధ్య దాగుకొందురు. తమ శత్రువుల దాడులనుండి మరి ఏ విధముగాను తాము సురక్షితులమని తలంపలేరు గనుక వారు కఠినమైన బండలమీదికి ఎక్కుదురు.

తరువాత అతడు, ప్రతి పట్టణము విడువబడును, వాటిలో ఎవడును కాపురముండడు అని చేర్చుచున్నాడు. ప్రవక్త ఎల్లప్పుడు దీనినే దృష్టిలో ఉంచుకొనెనని మనము చూచుచున్నాము — చెవిటి చెవులును రాతి హృదయములును కలిగి, తమ స్వంత ఆపదలను గూర్చి ఏ చింతయు లేక, మరియొక స్థలములో చెప్పబడినట్లు మరణముతో నిబంధన చేసికొనినవారివలె దేవునినే ధైర్యముగా తృణీకరించిన యూదులను మేల్కొలుపుటయే. (యెషయా 28:15.) తరువాత అతడు ఇట్లు జతచేయుచున్నాడు —

యిర్మీయా 4:30

30. మరియు నీవు దోచుకొనబడినప్పుడు ఏమి చేయుదువు? నీవు రక్తవర్ణ వస్త్రములు ధరించుకొనినను, సువర్ణ భూషణములతో నిన్ను నీవు అలంకరించుకొనినను, రంగుతో నీ ముఖమును చీల్చుకొనినను, నిన్ను నీవు సొగసుగా చేసికొనుట వ్యర్థమే; నీ విటకాండ్రు నిన్ను తృణీకరించుదురు, వారు నీ ప్రాణము తీయ జూచెదరు.

123 ఇంతకుముందటి కొన్ని సందర్భములలోవలె, దీనిలోని క్రియాపదములన్నియు భూతకాలములో ఉన్నవి. ప్రవక్త ఇక్కడ చెప్పుచున్నదానిని అప్పటికే దర్శనములో చూచియుండెను, — రౌతు యొక్కయు విల్లు పట్టువాని యొక్కయు స్వరము (లేక ధ్వని) విని, ప్రతి పట్టణము పారిపోయెను; వారు పొదలలోనికి వెళ్లిరి, బండలలోనికి ఎక్కిరి; ప్రతి పట్టణము విడువబడెను, వాటిలో ఏ మనుష్యుడును కాపురముండలేదు. “పొదలు” అను పదమునకు కొన్నిసార్లు “మేఘములు” అని అర్థము. ఆ క్రియాపదమునకు దట్టముగా, చిక్కగా, స్థూలముగా, భారీగా ఉండుట అని అర్థము: అయితే బహువచన నామవాచకమునకు దట్టమైన అడవి అనియు, మేఘములుగా ఏర్పడు దట్టమైన లేక చిక్కనైన ఆవిరి రాశి అనియు అర్థము. సెప్టువజింటును సిరియాకును దీనిని “{ἄλση}, --- అడవులు” అనియు, టార్గుము “sylvas --- అరణ్యములు” అనియు అనువదించుచున్నవి. — సం.

30. Et tu perdita (aut, vastata) quid facies? Quamvis to induas coccino, quamvis to ornes ornamentis auri (vel, monilibus aureis, ut alii vertunt,) quamvis distinguas fuco (aut, stybio, ut alii vertunt,) oculos tuos, frustra to decorabis (ad verbum, pulchrificabis;) abominabuntur to amatores tui, animam tuam quaerent.

యూదుల గర్వమును అహంకారమును అణచివేయుటకు ప్రవక్త వారిని ధైర్యముగా ఎగతాళి చేయుచున్నాడు. వారు దేవునికి విరోధముగా ఉప్పొంగిపోయిన ఆ గర్వమును అరికట్టుటయే నిజముగా అతని ఉద్దేశము. సాధారణముకంటె ఉన్నతమైన శైలిని చేపట్టి, రూపకాలంకార పదములను వాడుటచేత తన ప్రసంగమును మరింత ప్రభావవంతముగా చేయకుండ ప్రవక్త దీనిని చేయలేకపోయియుండును. ఇది నిజముగా పరిహాస భాష; అతడు, దౌర్భాగ్యురాలా, నీవు ఏమి చేయుదువు? అని ఎలుగెత్తి పలుకుచున్నాడు. యూదులు అంతవరకు దేవుని యెడల తిరస్కారముతో ఉబ్బియుండిరి, వారి మదము అణచబడలేదు. కావున వారి అహంకారము మచ్చిక కాకుండ కొనసాగినందున ప్రవక్త ఎలుగెత్తి, “దౌర్భాగ్యురాలా, నీవు ఏమి చేయుదువు?” అని చెప్పుచున్నాడు; అతడు ఇట్లు చెప్పినట్లుగా, “వారు ఇక్కడనుండియు అక్కడనుండియు సహాయమును తమకు వాగ్దానము చేసికొనుచు తమ్మును తాము ముఖస్తుతి చేసికొనుట వ్యర్థమే; ఏలయనగా వారి స్థితి ఏ నివారణకును అతీతమైనది.”

తరువాత అతడు, “…నను”, మొదలైనవి అని చేర్చుచున్నాడు; ఏలయనగా ఈ వచనము యొక్క సంబంధమును నేను ఈ విధముగానే ఎంచుచున్నాను; ప్రవక్త మాటలను వేరుపరచనివారే నాకు సరియైనవారుగా కనబడుచున్నారు. అయితే ఇతరులు తీసికొను అభిప్రాయము నిస్సారముగా కనబడుచున్నది, “ఇప్పుడు నిన్ను నీవు అలంకరించుకొనుచున్నదానా, ఇప్పుడు రక్తవర్ణ వస్త్రములు ధరించుకొనుచున్నదానా, సువర్ణ భూషణములతో నిన్ను నీవు అలంకరించుకొనుచున్నదానా, నీ కన్నులకు నల్లని రంగు పూసికొనుచున్నదానా.” వారు సంబంధవాచక సర్వనామమును ప్రవేశపెట్టుట నిష్ప్రయోజనము; ఏలయనగా అది ప్రవక్త భావమును దాని నిజమైన భావమునకు భిన్నముగా చేయుచున్నది.

ఈ భాగములు ఒకదాని తరువాత ఒకటి వచ్చుచున్నవి; ప్రధాన క్రియాపదము, నిన్ను నీవు అలంకరించుకొనుట వ్యర్థమే అను మాటలలో కనబడుచున్నది; మరియు {}כי అను అవ్యయమును “అయినను / …నను” అని అనువదింపవలెను.

ఇక్కడ ఆచారకర్మలు ఉద్దేశింపబడినవని ఎంచువారు కొందరున్నారు; ఏలయనగా వాటిచేత తాము దేవుని తీర్పునుండి కాపాడబడుదుమని వేషధారులు తలంచుదురు: అయితే ఈ అభిప్రాయము అనుచితమైనదియు, ఇక్కడ వివరింపబడుచున్నదానికి పూర్తిగా అన్యమైనదియునై యున్నది. మనము ఇకమీదట చూడబోవునట్లు (యిర్మీయా 7:11), ఆచారకర్మలు వేషధారులకు దొంగల గుహలై యున్నవనుట నిజమే; అయితే ప్రవక్త ఈ స్థలములో వేశ్యల అలంకారములను సూచించుచున్నాడు; ఏలయనగా ఇంతకుముందు కనబడినట్లు, ఆ ప్రజలు వ్యభిచారిణియైన స్త్రీవలె అయిరి. దేవుడు వారితో వివాహ ఒడంబడికవంటిది చేసికొనెను; వారు దానిని భంగపరచిరి; ఈ విశ్వాసఘాతుకత్వము, తన భర్తను విడిచి ఇటు అటు తిరుగుచు వేశ్యగా జీవించు వ్యభిచారిణి యొక్క ద్రోహమువంటిది. కావున వేశ్యలు వశపరచుకొను నిమిత్తము సొగసుగా వస్త్రములు ధరించుకొని, తమ ముఖములకు రంగు పూసికొని, ఇతర ప్రలోభములను వాడుట వారికి వాడుక గనుక, ప్రవక్త ఇట్లు చెప్పుచున్నాడు, “నిన్ను నీవు అలంకరించుకొనుట వ్యర్థమే; నీవు రక్తవర్ణ వస్త్రములు ధరించుకొనినను, తలనుండి పాదములవరకు బంగారముతో ప్రకాశించినను, ఇదంతయు అనవసరమును నిష్ప్రయోజనమునై యుండును; మరియు వీటన్నిటితో పాటు నీ ముఖమునకు రంగు పూసికొనినను, అది నీకు ఏమియు ప్రయోజనకరముగా ఉండదు.”

124 “దౌర్భాగ్యురాలా,” లేక మరింత సాధారణముగా “దోచుకొనబడినదానా,” అను మాటలు సెప్టువజింటులోను అరబిక్ అనువాదములోను విడిచిపెట్టబడినవి; వల్గేటు, సిరియాకు, టార్గుము వాటిని ఈ అర్థములో నిలుపుకొనుచున్నవి. అయితే బ్లేనీ న్యాయముగా చెప్పినట్లు, అది సరియైన అనువాదము కాదు. అంగీకృత పాఠములో ఉన్నట్లు “నీవు” స్త్రీలింగము, “దోచుకొనబడిన” పుంలింగము. కెరీ పాఠమును అనేక వ్రాతప్రతులును ;{}אתי కు బదులుగా {{את అని కలిగియున్నవి; మరియు ,{}שדוד అనునది, బ్లేనీ ఊహించినట్లు, కర్మణి కృదంతము కాదు గాని, నామవాచకముగా వాడబడిన తుమున్నర్థక రూపములోని క్రియాపదము. కావున అతడు ఈ అనువాదమును ఇచ్చుచున్నాడు, --- మరియు దోపిడికి విరోధముగా నీవు ఏమి చేయుదువు? “దోచుకొనబడిన,” లేక పాడుచేయబడిన అను పదము మునుపటి వచనములో ప్రస్తావింపబడిన “ప్రతి పట్టణము” అను దానికి నిజముగా సంబంధించియుండవచ్చును; మరియు పట్టణము అను పదము పుంలింగము. కావున మనము ఇట్లు అనువదింపవచ్చును, --- మరియు పట్టణము పాడుచేయబడగా నీవు ఏమి చేయుదువు? “పట్టణము” అనునది బహువచనమునకు బదులుగా వాడబడిన కావ్య ఏకవచనముగా ఎంచవచ్చును. — సం.

125 సెప్టువజింటు, వల్గేటు, టార్గుము ఈ అనువాదమును ఇచ్చుచున్నవి, — “నీవు కాటుకతో నీ కన్నులకు రంగు పూసికొనినను.” బ్లేనీ అనువదించినట్లు, హెబ్రీ పాఠము అక్షరశః ఇట్లున్నది, — నీవు రంగుతో నీ కన్నులను విశాలపరచుకొనినను. {,{קרע అను క్రియాపదమునకు మొదట చీల్చుట, విభజించుట అనియు, తరువాత విస్తరించుట లేక పెద్దదిగా చేయుట అను అర్థములో విభజించుట అనియు అర్థము. పెద్ద కన్నులు సౌందర్యముగా ఎంచబడెను; వాటిని పెద్దవిగా చేయు నిమిత్తము స్త్రీలు ఒక విధమైన రంగును, లేక సరిగా చెప్పవలెనంటే పొడిని వాడిరి. యెషయా 3:16 పై లౌత్ వ్రాసిన టీకను, .{}פך అను పదము క్రింద పార్క్‌హర్స్ట్ వ్రాసినదానిని చూడుము. --- సం.

ఇప్పుడు విటకాండ్రు అనుటచేత అతడు ఎవరిని గ్రహించుచున్నాడో మనము ఎరుగుదుము, అనగా ఐగుప్తీయులను అష్షూరీయులను. ఏలయనగా యూదులు ఐగుప్తీయులచేత బాధింపబడినప్పుడు అష్షూరీయులనుండి సహాయము వెదకుట వారికి వాడుక; మరల అష్షూరీయులచేత దాడి చేయబడినప్పుడు వారు ఐగుప్తీయులను వేడుకొనువారైరి. ప్రవక్తలు ఈ విధమైన ప్రవర్తనను వేశ్యల ప్రవర్తనతో పోల్చిరి; ఏలయనగా ఈ రెండు పక్షములలో దేనిసహాయమునైనను వారు కోరినప్పుడెల్ల, తాము దేవునితో జతపరచబడిన వివాహబంధమును వారు తెంపివేసి, తాము ఇచ్చిన ప్రమాణమును విశ్వాసఘాతుకముగా భంగపరచిరి. అందుచేత ప్రవక్త ఇట్లు చెప్పుచున్నాడు, “నీ సౌందర్యముచేతను నీ వేశ్యాలంకారములచేతను ఆకర్షింపబడిన విటునివలె ఐగుప్తీయులు నీకు ఆశ్చర్యకరమైన వాగ్దానములు చేసినను, వారు నిన్ను మోసపుచ్చెదరు; అష్షూరీయులు సహాయము తెచ్చుటకు సిద్ధముగా ఉన్నట్లు కనబడినను, వారును నీ నిరీక్షణను భంగపరచెదరు: కావున నీవు దిక్కులేని, మిక్కిలి దారిద్ర్యమునకు తేబడిన వేశ్యవలె ఉందువు.” నేను నేడు ముగింపలేను: కావున మిగిలినదానిని రేపటికి వాయిదా వేయవలసియున్నది.

ప్రార్థన

సర్వశక్తిగల దేవా, మేము మా దుర్గుణములలో మొద్దుబారియున్నను, నీవు మమ్మును హెచ్చరింపదలచిన నీ ఉగ్రత యొక్క ఈ దృష్టాంతములను మేము శ్రద్ధగా గమనించి, ఇతరుల దుర్దశచేత నీకు భయపడుట నేర్చుకొనునట్లును; నీ దయచేత మమ్మును ఆకర్షించుటలో నీవు విఫలుడవగుచున్నందున నీవు మమ్మును నీయొద్దకు ఈడ్చుకొను ఆ బెదరింపులను కూడ మేము శ్రద్ధగా గమనించునట్లును; మరియు అంతలో, హృదయపూర్వకముగా నిన్ను వెదకుచు యథార్థముగాను నిష్కపటముగాను పశ్చాత్తాపపడు దౌర్భాగ్యులైన సమస్త పాపులకు నీవు ఎల్లప్పుడు ప్రసన్నుడవును కనికరముగలవాడవునై యుందువని మేము నిశ్చయముగా గ్రహించునట్లును అనుగ్రహించుము; తద్వారా మేము మా దుర్గుణములతో పోరాడి, సాతాను ఎల్లప్పుడు మాకొరకు పన్నుచుండు ఉరులనుండి మమ్మును విడిపించుకొనుటకు నిజమైన ప్రయత్నముతో పాటుపడి, మరింత స్వేచ్ఛగా మమ్మును మేము పూర్తిగా నీకు సమర్పించుకొని, నీ నీతియందు ఎంతగా ఆనందించుదుమనగా, మా జీవితకాలమంతటిలో నిన్ను సంతోషపెట్టుటయు, మా సేవలు మా ప్రభువైన క్రీస్తుయేసునందు నీకు అంగీకారయోగ్యములగునట్లు చేయుటయు మా ధ్యేయమును గురియునై యుండునుగాక. — ఆమేన్.

పదునెనిమిదవ ఉపన్యాసము

రక్తవర్ణ వస్త్రములచేతను, సువర్ణ భూషణములచేతను, అతడు ప్రస్తావించు రంగు పూసికొనుటచేతను ప్రవక్త ఉద్దేశించినదేమో మనము నిన్న చెప్పితిమి, అనగా అధిపతులును ప్రజలును సంధులు చేసికొనుటలో ఉపయోగించిన మోసకరమైన కుయుక్తులు; ఏలయనగా వారు ఎల్లప్పుడు విశ్వాసఘాతుకముగా ప్రవర్తించిరి. అయితే ఇశ్రాయేలు ప్రజలతో దేవుడు చేసికొనిన ఆత్మీయ వివాహమును ప్రవక్త సూచించుచున్నాడని కూడ చెప్పబడెను; ఏలయనగా వారు అన్యుల సంధులను వెదకినప్పుడు ఒక విధమైన వ్యభిచారము జరిగెను; ఏలయనగా ఆయన సంరక్షణతో తృప్తిపడక వారు ఈ విధముగా దేవుని విసర్జించిరి. భార్య తన భర్తచేత తగినంతగా కాపాడబడుచున్నట్లు ఎంచుకొనునట్లే, ఇశ్రాయేలీయులు దేవునిమీదనే ఆధారపడవలసియుండెను: అయితే వారు తమ స్వంత చంచలమైన ఆశలను అనుసరించుచు ఇటు అటు పరుగెత్తినందున, ప్రవక్త న్యాయముగా వారిని వ్యభిచారిణులైన స్త్రీలతో పోల్చుచున్నాడు.

అయితే వారు తమ విటకాండ్రకు అసహ్యులగుదురని అతడు చెప్పుచున్నాడు; అంతమాత్రమే కాక, వారు బుద్ధిహీనముగా నమ్మిన ఐగుప్తీయులును అష్షూరీయులును ఇరువురును వారికి ఘోరమైన శత్రువులగుదురని చెప్పుచున్నాడు: నీ విటకాండ్రు నిన్ను ద్వేషించెదరు అని అతడు చెప్పుచున్నాడు; అవును, వారు నీ ప్రాణము తీయ జూచెదరు; అనగా నీవు సురక్షితముగాను నిర్భయముగాను ఉండెదనని తలంచుచున్న ఆ సహాయములే నీ నాశనమునకు కారణమగును. తరువాత ఇట్లున్నది —

126 దీనికి బదులుగా, — విటకాండ్రు నిన్ను త్రోసివేసిరి. ఇక్కడవలె {.{ב తరువాత వచ్చినప్పుడు ఈ క్రియాపదమునకు ఇదియే అర్థము. యిర్మీయా 2:37 పై టీకను చూడుము. విటకాండ్రు అను పదమునకు కేవలము ప్రేమికులు అని కాదు, కాముకులైన లేక మదించిన ప్రేమికులు అని అర్థము. ఈ క్రియాపదము యెహెజ్కేలు 23:12 లో “మోహించుట” అని అనువదింపబడినది. --- సం.

యిర్మీయా 4:31

31. ప్రసవవేదనపడు స్త్రీ స్వరమువంటి స్వరమును, తొలిచూలు కనుచున్న స్త్రీ వేదనవంటి వేదనను నేను వింటిని; అది తన్నుతాను దుఃఖపరచుకొనుచు, తన చేతులు చాపుచు, అయ్యో, ఇప్పుడు నాకు శ్రమ! హంతకుల నిమిత్తము నా ప్రాణము సొమ్మసిల్లుచున్నది అని చెప్పుచున్న సీయోను కుమారి స్వరము.

31. Certa vocem parturientis audivi, afflictionem (vel, anxietatem) quasi puerperae (vel, parientis primogenitum; nam proprie hoc significat nomen) vocem filiae

Sion; lugebit (vel, conqueretur, vel, ingemiscet,) scindet (vel, extender, ut alii vertunt, vel, confliget) manus suas: Vae nunc mihi, quia defecit anima mea propter interfectos (alii active, propter interfectores.)

ఈ మాటలచేత యిర్మీయా మునుపటి వచనము యొక్క తరువాతి భాగములో ఉన్నదానిని స్థిరపరచుచున్నాడు: తన విషయమును విశదపరచు నిమిత్తము అతడు దానిని విస్తరించలేదు; అయితే తన స్వంత జనము అంత కఠినముగాను దాదాపు రాళ్లవలెను ఉండుట చూచినప్పుడు, ఒక్క వాక్యములో వ్యక్తపరచగలిగినదానిని అతడు అనేక మాటలతో వివిధ రీతులుగా వివరించెను: అతడు హెచ్చరికలను బెదరింపులను చేర్చకపోయినయెడల అతడు బోధించినది తరచుగా నిర్లక్ష్యముగా స్వీకరింపబడియుండును. ఈ కారణముచేతనే అతడు తాను ఇంతకుముందు చెప్పినదానిని ఇప్పుడు వేరే మాటలతో వ్యక్తపరచుచున్నాడు: ప్రసవవేదనపడు స్త్రీ స్వరమువంటి స్వరమును నేను వింటిని అని అతడు చెప్పుచున్నాడు.

ఈ వినుట తనకు కనుపరచబడిన దర్శనమునకు అనుగుణముగా గ్రహింపవలెననుటలో సందేహము లేదు; ఏలయనగా యిర్మీయా ఇతరులకు భిన్నమైన విధముగా వినలేకపోయెను; అయితే అప్పుడు ప్రజలచేత లక్ష్యపెట్టబడని, సమీపించుచున్న దేవుని తీర్పు తనకు బయలుపరచబడిన ప్రకారము అతడు మాటలాడుచున్నాడు; అట్టి దర్శనముద్వారా దానిని వారికి తెలియజేయునట్లు అతనికి ఈ బయలుపాటు కలిగెను. కావున రాబోవునదంతయు అప్పటికే చూచినవానివలె, తాను వింటినని అతడు చెప్పుచున్నాడు. తరువాత అతడు ఆ కీడును అధికముగా వర్ణించుచున్నాడు; ఏలయనగా “స్వరము,” {,}קול kul, అను దానికి బదులుగా అతడు వేదన, {,}צרהtsere, అను పదమును ఉంచుచున్నాడు; తరువాత అధికమైన బాధకు ఉదాహరణగా, ప్రసవవేదనపడు స్త్రీకి బదులుగా తన తొలిచూలును కనుచున్న స్త్రీని ప్రస్తావించుచున్నాడు. కావున అప్పుడు తమ పాపమార్గములనుండి మళ్లింపబడలేని ఆ ప్రజలకు అంతిమ నాశనము సమీపించెనని యిర్మీయా భావము; అయితే ఆత్మ ఇతర స్థలములలో చెప్పుచున్నట్లుగానే, వారి నాశనము ఆకస్మికముగా వచ్చునని అతడు సూచించుచున్నాడు; వారు సమాధానము, భద్రత అని చెప్పుకొనుచుండగా, ఆకస్మికముగా నాశనము వారిమీదికి వచ్చును. (1 థెస్సలొనీకయులకు 5:3.) కావున యూదులు తమ నాశనము సమీపించుటలేదన్నట్లు దేవునికి విరోధముగా తమ్మును తాము కఠినపరచుకొనుట వ్యర్థమని ప్రవక్త ఇప్పుడు ప్రకటించుచున్నాడు; ఏలయనగా వారి దుఃఖము ఆకస్మికముగా వచ్చును. ఒక స్త్రీ భోజనము చేయుచుండగానో విశ్రాంతిగా ఉండగానో సంతోషముగా ఉండి, ఆకస్మికముగా ప్రసవవేదనచేత పట్టబడునట్లే, వ్యర్థమైన ధైర్యముచేత దేవుని ప్రతిదండనను తప్పించుకొనగలమని తలంచుటకు యూదులకు ఏ కారణమును లేదని ప్రవక్త చూపించుచున్నాడు; ఏలయనగా వారి నాశనము వారు ఎదురుచూడనప్పుడు వారిమీదికి వచ్చును.

అదే సమయమున, ఇంతకుముందు చెప్పినట్లు, సీయోను కుమారి స్వరము, ఆమె మొరపెట్టుచున్నది, మొదలైనవి అను ఈ ఉపమానముచేత అతడు వారి దుఃఖము యొక్క గొప్పతనమును లేక తీవ్రతను వివరించుచున్నాడు; ఏలయనగా ఇక్కడ సంబంధవాచక సర్వనామమును చేర్చవచ్చును. కొందరు ఈ క్రియాపదమును మధ్యమపురుషలో ఉన్నదిగా తీసికొని, “నీవు దుఃఖించి నీ చేతులను చాపుదువు,” లేక చీల్చుదువు అని చెప్పుదురు; అయితే ఇది తగినది కాదు; ఏలయనగా వెంటనే ప్రథమపురుష వాడబడుచున్నది, “దాని చేతులు.” కావున అతడు చెప్పునదేమనగా, సీయోను కుమారి స్వరము ఆమె యొక్క మిక్కుటమైన దుఃఖమునకు రుజువుగా ఉండును, ఏలయనగా ఆమె దుఃఖించును; మరియు అదే సమయమున చేతులు కొట్టుకొనుటను అతడు చేర్చుచున్నాడు. ఈ క్రియాపదము వివిధ రీతులుగా అనువదింపబడుచున్నది; అయితే {,}פרשperesh, అను దానికి సరిగా చీల్చుట లేక విభజించుట అని అర్థము గనుక, ప్రవక్త దుఃఖములో ఉన్న స్త్రీ యొక్క భంగిమను వ్యక్తపరచుచున్నాడని నేను తలంచుచున్నాను; ఏలయనగా ఆమె సాధారణముగా తన చేతులను ఒకదానితో ఒకటి కొట్టుకొని, వ్రేళ్లను ఒకదాని మధ్య ఒకటి దూర్చుటచేత వాటిని విభజించినట్లుండును. కొందరు ఈ పదమును “చాపుట” అని అనువదించుచున్నారు, ఏలయనగా చేతులు పైకెత్తబడినప్పుడు విభజింపబడును. ఉద్దేశింపబడినదానిని గూర్చి, ప్రవక్త మాటలలో సందిగ్ధమైనది ఏదియు లేదు; ఏలయనగా దేవుని ప్రతిదండన ఎంత భయంకరముగా ఉండుననగా, యూదులు సాధారణ మితముగా కాక, మిక్కుటమైన ప్రసవవేదనలో ఉన్న స్త్రీలవలె దుఃఖించెదరని చూపించుటయే అతని ఉద్దేశము.

తరువాత అతడు, అయ్యో నాకు శ్రమ, హంతకుల నిమిత్తము నా ప్రాణము సొమ్మసిల్లెను అని చెప్పుచు ముగించుచున్నాడు. ఇతరులందరు వెలుగు మధ్య గ్రుడ్డివారై యుండిరనియు, అయినను భక్తిహీనులును దుష్టులును ఎగతాళి చేసిన, లేక కనీసము లక్ష్యపెట్టని దేవుని తీర్పు తనకు స్పష్టముగా కనబడెననియు ప్రవక్త ఇక్కడ సూచించుచున్నాడు. హతులైనవారి నిమిత్తము తన ప్రాణము సొమ్మసిల్లెనని అతడు చెప్పుచున్నాడు; అయినను అంతవరకు ఎవడును హతుడు కాలేదు: అయితే ఈ విధముగా మాటలాడుటచేత, ఇతరులకు మరుగైయున్నదానిని తాను తన కన్నులయెదుట ఉన్నట్లుగా చూచెనని అతడు చూపించుచున్నాడు; అందుచేత వారి హృదయములు కదలింపబడలేదు. ఇప్పుడు ఇట్లున్నది —

127 ఈ తరువాతి భాగము అనేకులచేత వేరుగా గ్రహింపబడుచున్నది. ఇది సీయోను కుమారి చేసిన ఒప్పుకోలుగా ఎంచబడుచున్నది. ఈ వచనమంతయు అసాధారణముగా మనస్సును తాకునది, — ఏలయనగా ప్రసవవేదనపడు స్త్రీ స్వరమువంటి స్వరమును నేను వింటిని, తొలిచూలును కనుచున్న స్త్రీ వేదనవంటి వేదనను, సీయోను కుమారి స్వరమును; ఆమె ఊపిరికొరకు రొప్పుచున్నది, తన చేతులను చాపుచున్నది, — “అయ్యో, ఇప్పుడు నాకు శ్రమ, ఏలయనగా హంతకుల నిమిత్తము నా ప్రాణము కరిగిపోయెను.” హెబ్రీ భాషలో, భవిష్యత్కాలములోని క్రియాపదమునకు ముందు, ముఖ్యముగా అది వర్తమానకాలమును సూచించునప్పుడు, “ఎవరు” అను సంబంధవాచకమును విడిచిపెట్టుట సాధారణ విషయము. ఆ దృశ్యము వర్తమానమందు జరుగుచున్నట్లు వర్ణింపబడినది. ఈ వాక్యభాగమును వెల్ష్ భాషలో సంబంధవాచకము లేకుండ వ్యక్తపరచవచ్చును. “ఊపిరికొరకు రొప్పుచున్నది” అను దానిని హార్స్లీ “తన ఊపిరిని కుదించుకొనుచున్నది” అని అనువదించుచున్నాడు; మరియు అతడు, “ఈ వాక్యభాగము ప్రసవవేదనలో ప్రాణము విడుచుచున్న స్త్రీ యొక్క చివరి పోరాటముల యొక్క అతి హృదయవిదారకమైన చిత్రము” అని చేర్చుచున్నాడు. — సం.