మెథడిస్టు సమాజములు

వెస్లీ ఇంగ్లండు సంఘపు మత సమాజములను బాగుగా ఎరిగెను. జార్జియానుండి తిరిగి వచ్చిన తరువాత అక్కడ తనకు అనుకూల ఆత్మలను కనుగొని తరచుగా వారికి లేఖనములు వివరించెను. సావాయి క్యూరేటును వెస్ట్‌మినిస్టర్ కాననునైన డా. హార్నెక్, క్రిపుల్‌గేట్ క్యూరేటు మిస్టర్ స్మితీస్, సెయింట్ పీటర్స్ కార్న్‌హిల్ రెక్టరును తరువాత సెయింట్ ఆసఫ్ బిషపుడును, గొప్ప ప్రాచ్య పండితుడు విలియం బెవరిజ్ ఈ సమాజముల స్థాపకులు. వారి జనాదరణగల, మేల్కొలుపు పరిచర్య అనేక యౌవనుల మారుమనస్సునకు నడిపించెను, వారిని వారమువారము ఒకరినొకరు క్షేమపరచుకొన కూడుమని సలహా ఇచ్చిరి. సభ్యులు తమ మత అనుభవము చెప్పుకొని, బీదలను ఆదరించుటకు, ఖైదీల అప్పులు చెల్లించుటకు, పిల్లలను విద్యావంతులను చేయుటకు నిధి నిలిపిరి. 1678లో, సమాజము ఏర్పడిన ఒక సంవత్సరము తరువాత, దాని దయాకార్యములు నడుపుటకు ఇద్దరు స్టీవర్డులు ఎన్నుకొనబడిరి. జేమ్స్ II పాలనలో మత సమాజములు మబ్బు కింద ఉండెను, ప్రతి ఏకాంత కూటము అధికారులకు అనుమాన విషయము; అయితే సెయింట్ క్లెమెంట్ డేన్స్ సంఘములో ప్రతి రాత్రి ఎనిమిది గంటలకు బహిరంగ ప్రార్థనలు చదువుటవలన గొప్ప ముందడుగు తీసికొనబడెను. నిండిన సభ హాజరయ్యెను. స్థాపింపబడిన నెలవారీ ఉపన్యాసము కూడా మిక్కిలి జనాదరణ పొందెను.

విప్లవము తరువాత ప్రతి సభ్యుడు ఇతరులను గెలుచ ప్రయత్నింపవలెనను నియమము ఆమోదింపబడెను. సంఖ్యలు ఇప్పుడు అంత త్వరగా పెరిగెను గనుక లండను సర్వ భాగములలో సమాజములు ఏర్పడెను. సమావేశముల మత స్థాయిని తగ్గించువాడు ఎవడును చేర్చబడకుండ మిక్కిలి జాగ్రత్త తీసికొనబడెను. సమాజములును వాటితో అనుకూలులును అప్పుడు ఆ కాలపు అవమానకర దుర్నీతిని అడ్డగింప తమను అంకితము చేసికొనిరి. లార్డ్ మేయరును ఇతర లండను మేజిస్ట్రేటులును ఈ ప్రణాళికకు ముఖము ఇచ్చిరి. ఈలాగున నడవడి సంస్కరణ సమాజము ఏర్పడెను. ఆదివారపు సంతలు మూయబడెను, దుర్నీతి గృహములు మూయబడెను, మహా విజయము పనిని కిరీటము పెట్టెను. జాన్ వెస్లీ తండ్రి 1698లో ఈ సమాజము నిమిత్తము ప్రసంగము చేసెను. 1735లో సమాజముల స్థాపననుండి లండను వెస్ట్‌మినిస్టర్‌లో దుర్నీతి అపవిత్రత నేరములకు 99,380 వ్యాజ్యములు జరిగెనని చెప్పబడెను. అయితే ఈ గూఢచర్య పనితో దుర్వినియోగములు బయలుదేరెను, సమాజము త్వరలోనే నిస్సారమాయెను. 1738లో ఇంగ్లండు మేల్కొలుపు వృత్తాంతములో జేమ్స్ హటన్ చెప్పును, మత సమాజములు «అంత నిర్జీవతలో స్థిరపడెను గనుక వాటి సభ్యులలో అధికులు పూర్తిగా నిద్రించు లేక మృత ఆత్మలు, ఈ లోకములోని తమ సౌకర్యము తప్ప ఏమియు లక్ష్యపెట్టరు, ఒకప్పుడు ఈ సంబంధములో చేరినందున ఆదివారము సాయంకాలములు ఈ గౌరవనీయ వినోదములో కొనసాగ ఇష్టపడిరి, దీనివలన కొద్ది ఖర్చుతో ఆనందము అనుభవించి, అట్లు చేయని లోకము మిగిలినవారికంటె తాము మేలని ఊహింపగలరు.»

1738 మే 1న పీటర్ బోలర్ సలహాపై లండనులో వెస్లీలును స్నేహితులును చిన్న మత సమాజము ఏర్పరచిరి. తమ తప్పులు ఒప్పుకొని ఒకరికొరకొకరు ప్రార్థింప ప్రతి వారము కూడవలెను. మత సహవాస ఆశీర్వాదమునకు వెస్లీలు పరాయివారు కారు. ఆక్స్‌ఫర్డు మెథడిస్టులు తమ ఉత్సాహమును ఆత్మీయతను జీవముతో ఉంచు ఏకైక మార్గము తరచుగా కూడుటయే అని కనుగొనిరి. ఆక్స్‌ఫర్డులో మెథడిజము లేచిన కాలమున జాన్ వెస్లీ దీర్ఘ ప్రయాణము చేసి సందర్శించిన గంభీర మనుష్యుడు అతనితో చెప్పెను, «అయ్యా, నీవు దేవుని సేవించి పరలోకమునకు పోవలెను. ఒంటరిగా ఆయనను సేవింపజాలవని జ్ఞాపకముంచుకొనుము; కావున సహచరులను కనుగొనవలెను, లేక వారిని చేసికొనవలెను; బైబిలు ఏకాంత మతమును ఎరుగదు.» సిమండ్స్ ఓడపై మెథడిస్టుల చిన్న సమూహము ప్రార్థింపను ఒకరికొకరు సహాయము చేయుటకు ప్రతి దినము అనేకసార్లు కూడెను. సవన్నాలో వెస్లీ తన సభలోని గంభీర భాగమును సమాజముగా ఏర్పరచుకొనుమని సలహా ఇచ్చెను, ఆత్మీయ జీవము వృద్ధి చేయుటకు వారమునకు ఒకసారి లేక రెండుసార్లు కూడవలెను. వారి సంఖ్యనుండి వెస్లీ కొందరిని ఒకరితోనొకరు మరింత సన్నిహిత ఐక్యతకు ఎన్నుకొనెను. వీరిని ఆదివారము మధ్యాహ్నములు తానే కలిసెను. కావున పీటర్ బోలర్ సూచన వెస్లీ సర్వ గమనముతో అనుకూలము గనుక వెంటనే అతనికి సిఫారసు అయ్యెను. మెథడిజము మొదటి లేపుడు 1729 నవంబరులో ఆక్స్‌ఫర్డులో, నలుగురు స్నేహితులు కూడినప్పుడు; రెండవది 1736 ఏప్రిల్‌లో సవన్నాలో, ఇరువది ముప్పది మంది అతని ఇంట కూడినప్పుడు; మూడవది లండను సమాజము ఏర్పడినప్పుడు అని వెస్లీ చెప్పును. సభ్యులు మొదట టెంపుల్ బార్ సమీపమున యౌవన జేమ్స్ హటన్ ఇంట కూడిరి. అది చిన్నదైనప్పుడు ఫెటర్ లేను 32లోని చాపెల్‌కు తరలిరి. మొదటి సభ్యుల సంఖ్య పది. సమాజము ఏర్పడిన మూడు సంవత్సరముల తరువాత పునఃసమావేశము ఏర్పాటు చేయబడెను. మొదటి సభ్యులలో ఏడుగురు ఈలాగున కూడిరి; ఒకడు రోగి; ఇద్దరు హాజరగ ఇష్టపడలేదు. అమెరికానుండి తిరిగి వచ్చిన పీటర్ బోలర్ ఉండెను.

మూడు సంవత్సరములు గొప్ప మార్పులు తెచ్చెను. వెస్లీలు ఫెటర్ లేనునుండి వెనుకకు తీసికొనిరి; వైట్‌ఫీల్డు వెస్లీలనుండి విడిపోయెను. «నిశ్చయముగా,» అని వెస్లీ చెప్పును, «మరల ‘మనస్సు ఐక్యత, మనలో అందరిలోను ఒక ఆత్మవలె’ ఉండు కాలము తిరిగి వచ్చును.» 1738 సెప్టెంబరులో ఖండమునుండి తిరిగి వచ్చినప్పుడు ఫెటర్ లేను సమాజము ముప్పది ఇద్దరికి పెరిగెను. 1739 ఆరంభమున సుమారు అరువది సభ్యులు. మోల్తర్ రాక వరకు అది స్థిరముగా వృద్ధి చెందెను, లండనులో వెస్లీల ప్రసంగమువలన నిరంతరము పోషింపబడెను.

ఫెటర్ లేను సమాజము మొరేవియను సమాజము కాదు. ఏర్పాటు మరునాడు, 1738 మే 2న, జేమ్స్ హటన్ జిన్‌జెన్‌డార్ఫ్‌కు వ్రాసి పీటర్ బోలర్ కరోలినానుండి తిరిగి వచ్చినప్పుడు మొరేవియను ప్రసంగికునిగా ఇంగ్లండులో నిలుచునట్లు కోరెను. విజ్ఞాపన తానును మరి పదముగ్గురును సంతకము చేసిరి, అయితే వెస్లీలు ఇరువురు ఆ కోరికలో చేరలేదు. మోల్తర్ రాక వరకు సమాజమునకు మొరేవియనులతో సంబంధము ప్రధాన సభ్యుల వ్యక్తిగత స్నేహము అనుకూలము తప్ప లేదు. అతడు ఇంగ్లీషులో మాట్లాడ జాలకుండెను, అయితే 1739 అక్టోబరు 18న ఈ దేశమునకు వచ్చిన నాలుగు వారముల తరువాత ప్రసంగింప ప్రయత్నించెను. ఇంతవరకు సమాజము ముఖ్యముగా వెస్లీల పర్యవేక్షణలో ఉండెనని కౌంట్ జిన్‌జెన్‌డార్ఫ్‌తో చెప్పెను.

తాను కేవలము ఏకాంత సభ్యుడనని వెస్లీ చెప్పును; అయితే అతని ప్రభావము గణనీయమనుటలోను, మొదటి మెథడిస్టు ప్రసంగము యొక్క మారుమనస్సు పొందినవారు సమాజ సంఖ్యను పెంచిరనుటలోను సందేహము లేదు. జేమ్స్ హటన్ చెప్పును, «1740 జూన్‌లో అతడు» (వెస్లీ) «ఫెటర్ లేనులో కూడు, మొరేవియను సమాజమైన దానికి విరుద్ధముగా తన ఫౌండరీ సమాజము ఏర్పరచెను.» వెస్లీ దినచర్యలును రెవ. మిస్టర్ చర్చ్‌కు అతని ఉత్తరములును స్పష్టముగా చెప్పును, 1739 డిసెంబరు 19న బ్రిస్టలునుండి రాకపై అతడు కనుగొనిన «‘వాదము వివాదము,’ ‘ఒకరినొకరు కొరుకుట మింగుట,’» «మొరేవియనులలో కాదు, మొరేవియనులతో ఐక్యతకు ముందు ఫెటర్ లేను ఇంగ్లీషు సహోదరులలో.» కావున వెస్లీలు ఎన్నడును మొరేవియనులు కారు, మొరేవియను సమాజ సభ్యులు కారు, తరచుగా చెప్పబడినట్లు. మోల్తర్ ఇంగ్లండు సందర్శనము ఫెటర్ లేను సమాజము మొరేవియను సమాజముగా మారు ఆరంభమును గుర్తించును.

సుమారు ఏబది స్త్రీలును ఇరువది అయిదుగురు పురుషులును 1740 జూలైలో వెస్లీని ఫౌండరీకి వెంబడించిరి. అక్కడ ఇప్పటికే కేంద్రము సమకూర్చబడెను. 1739 చివరి భాగమున, ఫెటర్ లేను సమాజముతో చీలికకు ఏడు నెలల ముందు, పాపము యొక్క లోతైన నింద పొంది విమోచనకొరకు ఆతురతతో మూలుగు ఎనిమిది పది మంది వెస్లీయొద్దకు వచ్చిరి. మెథడిస్టు ప్రసంగము కింద మేల్కొల్పబడిన అనేకులు ఇప్పటికే అతనితో మాట్లాడిరి. వారు కష్టములచే చుట్టబడిరి; ప్రతివాడును వారి చేతులు బలహీనపరచ ప్రయత్నించెను, బలపరచువాడు ఎవడును లేడు. వెస్లీ సలహా ఎల్లప్పుడు, «మీరు ఒకరినొకరు బలపరచుకొనుడి. మీరు చేయగలిగినంత తరచుగా కూడి మాట్లాడుడి. మరియు ఒకరితోను ఒకరికొరకును ఆతురతతో ప్రార్థించుడి, మీరు ‘అంతము వరకు సహించి రక్షింపబడునట్లు.’» తానే వారికి సలహా ఇచ్చి ప్రార్థింపగోరెను. కావున వెస్లీ వారి పేర్లు చిరునామాలు అడిగెను. తమ స్వంత ఇళ్లలో వారిని సందర్శించుటకు సంఖ్య అతి ఎక్కువని త్వరలోనే కనుగొనెను. «మీరందరు కూడి వచ్చినయెడల,» అని అతడు చెప్పెను, «ప్రతి గురువారము సాయంత్రము, మీతో ప్రార్థనలో కొంత కాలము సంతోషముగా గడిపి నేను చేయగలిగిన ఉత్తమ సలహా ఇచ్చెదను.» ఈ ప్రాముఖ్య అడుగు 1739 అంతమున తీసికొనబడెను. వారి సంఖ్య దినదినము పెరిగెను. వెస్లీ వారికి సలహా ఇచ్చి, ఎల్లప్పుడు «వారి అవసరములకు తగిన ప్రార్థనతో» ముగించెను. 1739 వసంతమున బ్రిస్టలులో ప్రసంగింప నారంభించినప్పుడు కొద్ది మంది లండనులోనివారివలె వారమువారము కూడుదుమని ఒప్పుకొనిరి. అక్కడ సమావేశ గృహము కట్టబడిన తరువాత నగరము వివిధ భాగములలో ఇప్పటికే కూడు అనేక చిన్న సమాజములు మెథడిస్టు సమాజముతో చేర్చబడెను. హార్స్ ఫెయిరు గది కట్టు ఏర్పాటులలో బాల్డ్‌విన్ స్ట్రీటు నికొలస్ స్ట్రీటు వాటిని ప్రత్యేకముగా పేర్కొనబడెను. పని వ్యాపించినకొలది కింగ్స్‌వుడు బాతులోను మెథడిస్టు సమాజములు ఏర్పడెను.

వెస్లీలు ఈ సమాజములను సందర్శించిరి, అయితే ఇంతవరకు కాపరి పర్యవేక్షణకు తగిన ఏర్పాటు లేదు. బ్రిస్టలులో ఆర్థిక అవసరములు ఒక గొప్ప ముందడుగునకు నడిపించెను. హార్స్ ఫెయిరు గదిపై ఇంకను పెద్ద అప్పు మిగిలెను. 1742 ఫిబ్రవరి 15న అనేక స్నేహితులు దాని చెల్లింపును గూర్చి సంప్రదింప కూడిరి. కెప్టెన్ ఫాయ్ నిలిచి ప్రతి సభ్యుడు అప్పు చెల్లువరకు వారమునకు ఒక పెన్నీ ఇయ్యవలెనని సూచించెను. అనేకులు ఇది చేయ శక్తి లేదని ఎవడో అభ్యంతరము చెప్పెను; అయితే అతడు జవాబిచ్చెను, «అప్పుడు పదకొండు మంది బీదలను నాతో ఉంచుడి; వారు ఏమైనను ఇయ్యగలిగినయెడల సరే: నేను వారిని వారమువారము పిలుచెదను; వారు ఏమియు ఇయ్యలేనియెడల నా కొరకును వారి కొరకును ఇచ్చెదను. మీలో ప్రతివాడును పదకొండు మంది పొరుగువారిని వారమువారము పిలిచి, వారు ఇచ్చినది తీసికొని లోపము పూడ్చుడి.» చందాలు చేపట్టినవాడు నాయకుడని, అతని పర్యవేక్షణలోని సమూహము తరగతి అని పిలువబడెను. ఈ ఏర్పాటు తరువాత సందర్శకులు కొన్నిసార్లు కొందరు సభ్యులు వారు జీవింపవలసినట్లు జీవింపరని వెస్లీకి తెలిపిరి. ఇది తాను చాలా కాలము కోరుచున్నదే అని వెంటనే చూచెను. నాయకులను కూర్చి ప్రతివాడు తాను వారమువారము సందర్శించువారి ప్రవర్తనను ప్రత్యేకముగా పరిశీలింపగోరెను. ఈ సాధనమువలన అనేక «అవ్యవస్థ నడవడి వారు» కనుగొనబడిరి. కొందరు తమ దుష్ట మార్గములనుండి తిరిగిరి; ఇతరులు సమాజమునుండి తీసివేయబడిరి. నూతన సంస్థ మహానగరములోను సాధ్యమైనంత త్వరగా సర్వ స్థలములలోను ప్రవేశపెట్టబడెను. అది ఉత్తమ ఫలము ఫలించెను. ముఖ్యముగా లండనులో అది విస్తార లాభము. 1742 ఫిబ్రవరి 1న ఇప్పటికే వాపింగ్ నుండి వెస్ట్‌మినిస్టర్ వరకు చెదరిపోయిన పదకొండు వందల సమాజ సభ్యులు. వారి స్వంత ఇళ్లలోను స్వంత పొరుగునను వారి జీవితము ఏమిటో వెస్లీ సులభముగా కనుగొన జాలడు. అసమంజసులైన కొందరు అతడు తెలిసికొనకముందే మిక్కిలి హాని చేసిరి. సమాజముల కాపరి భారము అప్పటివరకు పూర్తిగా వెస్లీలపై నిలిచెను. నాయకులను లేఖక కాపరి వర్గముగా మార్చు మొదటి అడుగు, వారు చందాలు సమకూర్చు వారి క్రైస్తవ సమంజసతను గూర్చి ప్రత్యేక పరిశీలన చేయుమని వెస్లీ కోరినప్పుడు తీసికొనబడెను. నాయకులు సభ్యులను వారి స్వంత ఇళ్లలో సందర్శించుట అసౌకర్యమని త్వరలోనే కనుగొనబడెను. అనేకులు వెచ్చింపగల కాలముకంటె ఎక్కువ తీసికొనెను. కొన్ని సందర్భములలో యజమానులు బంధువులు ఈ సందర్శనములకు మిక్కిలి వ్యతిరేకులు. సభ్యులు ఒకరి చేతులు ఒకరు బలపరచుకొనుటకు, లేక బయలుదేరిన అపార్థములు తొలగింప ముఖాముఖి కలుసుకొనుటకు అవకాశము లేదు. కావున ప్రతి తరగతి సభ్యులు ప్రతి వారము ఒకటి రెండు గంటలు కూడుదురని ఏర్పాటు చేయబడెను.

ఈ సాధనములవలన మెథడిజమునకు ఈ దినము వరకు మారని సంస్థ ఇయ్యబడెను. దాని స్థిరత్వ రహస్యమును సభ్యులలో అది కాపాడిన ఉన్నత ఆత్మీయ స్థాయియు ఇక్కడ కనుగొనబడును. వెస్లీ ఈ వారపు సమావేశముల ఆశీర్వాదమును సమాజమునకు సమృద్ధిగా గుర్తించెను. «ఈ చిన్న వివేక నియమమునుండి ఎట్టి లాభములు కోయబడెనో ఊహింప దాదాపు శక్యము కాదు. అనేకులు ఇప్పుడు తాము ఇంతకు ముందు ఏ భావము కూడా లేని క్రైస్తవ సహవాసము సంతోషముగా అనుభవించిరి. వారు ‘ఒకరి భారములు ఒకరు మోయ’ నారంభించి, సహజముగా ‘ఒకరినొకరు లక్ష్యపెట్టిరి.’ వారికి దినదినము మరింత సన్నిహిత పరిచయము కలిగినకొలది, ఒకరియెడల ఒకరికి మరింత ప్రేమగల అనురాగము కలిగెను.» అభ్యంతరములు లేవనెత్తబడెను, నిశ్చయముగా. «అనేకులు మొదట ఈలాగున కూడుటకు అత్యంత వ్యతిరేకులు.» కొందరు తరగతిని నిర్బంధముగా చూచిరి; ఇతరులు సమూహము ముందు మాట్లాడుటకు సిగ్గుపడుదుమని చెప్పిరి. సమాజములో చేరినప్పుడు అట్టి సమావేశములు లేవని ఎవడైనను అభ్యంతరము చెప్పినప్పుడు, మొదటనే అవి జరుగకపోవుట విచారమనియు, అయితే వాటి అవసరము లాభము అప్పుడు ఎరుగబడలేదనియు వెస్లీ జవాబిచ్చెను. మెథడిజము యొక్క గొప్ప లాభములలో ఒకటి మేలుకొరకు మార్చదగినదంతయు మార్చుటకు, ప్రతి దినపు అనుభవమువలన నేర్చుకొనుటకు శక్తి అని అతడు భావించెను. నాయకులకు అట్టి పనికి వరములు కృప లేవను మరింత సమంజస అభ్యంతరమును సలహాకొరకు వారమువారము వారిని కలిసి జవాబు ఇయ్య నిశ్చయించుకొనెను. అర్హతలలో ఎవడైనను విశేషముగా లోపము కలిగినయెడల, అభ్యంతరము చెప్పువారు అట్టి సందర్భములను గూర్చి తనతో మాట్లాడినయెడల మేలైన నాయకునితో మార్చ ప్రయత్నించెదనని వెస్లీ వాగ్దానము చేసెను. అయితే వినయ నాయకుల పనిని కూడా దేవుడు మిక్కిలి ఆశీర్వదించెనని చూపుటకు జాగ్రత్త తీసికొనెను.

ఈ ఏర్పాటులు 1742 సంవత్సరములో మెథడిజములోనికి ప్రవేశపెట్టబడెను, న్యూకాజిల్ సందర్శనమువలన వెస్లీ యాత్రిక పరిచర్య గొప్ప వ్యాప్తి జరిగినప్పుడు. పని వృద్ధి అత్యధిక సిబ్బంది అవసరము చేసిన కాలమున ఇది లేఖక కాపరి వర్గము సమకూర్చెను. సహోదరుల యాత్రికత ఎంత నిర్విరామమైనను, గ్రామీణ సమాజములను అప్పుడప్పుడు మాత్రమే సందర్శింపగలిగిరి. నాయకులు అక్కడనే నివసించి నియమిత గంటకు ప్రతి వారము తమ తరగతులు కలిసిరి. ఈ సాధనమువలన సహోదరులును వారి లేఖక ప్రసంగికులును ఇతర పని దృశ్యములకు పిలువబడినప్పుడును పని స్థిరముగా సాగెను. వారి మారుమనస్సు పొందినవారు కలిపి కట్టబడి లోకములోనికి తిరిగి తిరుగులాడకుండ కాపాడబడిరి. ఫెటర్ లేనులో బ్యాండులు ఏర్పడెను, సమాజములో అయిదుకంటె తక్కువ కాక పదికంటె ఎక్కువ కాని సభ్యులు; వివాహిత పురుషులు ఒక బ్యాండులో, వివాహిత స్త్రీలు ఇతరములలో, అవివాహిత పురుషులు అవివాహిత స్త్రీలు స్వంత బ్యాండులు కలిగిరి. ఈలాగున వారిని గుంపు చేయుటవలన మరింత స్వాతంత్ర్యము పూర్ణ సహాయము లభించునని తలంచబడెను. ఫౌండరీలో «ఎన్నుకొనబడిన సమాజము» లేక «బ్యాండు» మరింత అభివృద్ధి క్రైస్తవులతో కూడిన లోపలి వలయము, వారికి «పరిపూర్ణతవైపు సాగుటకు» సహాయపడు సలహా వెస్లీ ఇచ్చెను. వెస్లీ లేక అతని ప్రసంగికులు త్రైమాసికముగా తరగతులు సందర్శించుటయు, సమాజము క్రమశిక్షణను ఏకాంతమును కాపాడు సభ్యత్వ టికెట్టు వాడుటయు 1742లో ఆరంభమైనట్లు కనబడును. 1737 ఆగస్టులో వెస్లీ జార్జియాలో జర్మనులతో వారి ప్రేమవిందులలో ఒకదానిలో చేరెను. పురాతన సంఘము యొక్క ఈ శేషములయందు వెస్లీ మిక్కిలి ఆసక్తి కలిగెను. కావున వాటిని తన స్వంత సమాజములలోనికి ప్రవేశపెట్టెను. మొదట అవి మెథడిస్టు బ్యాండులకు మాత్రమే తెరవబడెను, అయితే తరువాత సమాజమంతయు వాటిలో చేరెను. రొట్టె నీళ్లు పంచుకొనిన తరువాత సమావేశము మత అనుభవమునకు అంకితము.

వెస్లీ ముందుగానే దేవుని కృపవలన, తాను అనుసరింపజాలని చోట «దెబ్బ కొట్టనని» నిశ్చయించుకొనెను. ఉదాహరణకు 1750 జూలై 10న ఐర్లండులో ముల్లింగర్‌లో పట్టణ సార్వభౌముడు (మేయరుకు ఐరిషు బిరుదు) చేసిన ప్రసంగ ఆహ్వానము నిరాకరించెను. «ఒక్కసారి మాత్రమే ప్రసంగింపగల స్థలములో, నేను తప్ప మరెవడును ప్రసంగింపనియ్యబడని చోట, ప్రసంగమువలన మేలు చేయు నిరీక్షణ కొద్దిగానే ఉండెను» అని అతడు చెప్పును. నూతన స్థలము సందర్శించి మేల్కొల్పబడినవారు తన సమాజములో చేరగోరినప్పుడు, వెస్లీ దాని ఉద్దేశము వివరించి సభ్యులగుటకు సిద్ధమైనవారిని అంగీకరించెడివాడు. 1781లో వైట్ ద్వీపములోని న్యూపోర్టులో అతడు చెప్పును, «ప్రసంగము తరువాత మెథడిస్టు సమాజము స్వభావము వివరించితిని, దీనిని గూర్చి కొద్దిమందికి ఇంతకు ముందు ఏ భావము లేదు.» కొన్నిసార్లు సభ అంతయు అతని సమాజ సమావేశములలో నిలువ బతిమాలెను. సభ్యులతో గుంపులు చొరబడిరి, లేక విను ఆతురత అంతగా చూపిరి గనుక వెస్లీ వారిని త్రోసివేయ జాలలేదు. 1763 జూన్‌లో బర్నార్డ్ కాజిల్‌లో బాగుగా ప్రతిఫలము పొందెను. «అది దేవుని శక్తి దినము. వారందరు హింసాత్మక ప్రార్థనతో పరలోకమును ముట్టడించుచు హింసవలన రాజ్యము పట్టుకొనుచున్నట్లు కనబడిరి.» సమాజము ఆర్థిక వ్యవహారములు స్టీవర్డుల పర్యవేక్షణలో ఉండెను. ఈ ఏర్పాటు మొదట లండనులో చేయబడెను. ఫౌండరీ తీసికొనబడిన కొద్ది దినముల తరువాత కొందరు స్నేహితులు తాము ఉచితముగా అతని కింద కూర్చుండమని చెప్పిరి. వెస్లీ తన ఫెలోషిప్ తన సర్వ అవసరములు సమకూర్చునని జవాబిచ్చినప్పుడు, ఫౌండరీ అద్దె మరమ్మత్తుల ఖర్చులు జ్ఞాపకము చేసిరి. ఒకడు చందాలు తీసికొని లెక్కలు చెల్లింప సిద్ధపడెను. ఈలాగున వెస్లీ తన మొదటి స్టీవర్డును కనుగొనెను.

సంఖ్య తరువాత ఏడుకు పెంచబడెను. వారు ప్రతి గురువారము ఉదయము ఆరు గంటలకు కూడి, మునుపటి మంగళవారము రాత్రి వరకు తమకు చెల్లింపబడిన సర్వ ధనము పంచిరి. ఈలాగున అతని సమాజముల సర్వ ఆర్థికము వారి స్వంత సంఖ్యనుండి ఎన్నుకొనబడిన తగిన వ్యక్తుల పాలనలో ఉంచబడెను. మెథడిజము వృద్ధి పని విభజన కోరినప్పుడు, అది ఈ మార్గములపైనే సరళముగా చేయబడెను.

అనేక సువార్త సంఘములు అంగీకరించిన రాత్రి జాగరణ సేవ 1740లో ఒక కింగ్స్‌వుడు గనికారి సూచనపై మొదట జరుపబడెను. మారుమనస్సుకు ముందు గనికారులు శనివారము రాత్రి మద్యశాలలో గడుపెడివారు. ఇప్పుడు అది ప్రార్థన స్తుతికి అంకితము. వారు కింగ్స్‌వుడు పాఠశాలలో ఈలాగున కూడుదురని వెస్లీ వినెను. అట్టి సమావేశములు అంతము చేయుమని కొందరు సలహా ఇచ్చిరి, అయితే వాటిని నిషేధించు కారణము అతడు చూడలేదు. బదులుగా రాత్రి జాగరణ మరెక్కడను ప్రవేశపెట్టవచ్చునని నమ్మెను. పౌర్ణమికి దగ్గరి శుక్రవారము సేవలో చేరెదనని వర్తమానము పంపి, మునుపటి ఆదివారము ప్రసంగించెదనని ప్రకటించెను. ఈలాగున మెథడిజము తన అతి జనాదరణగల, ఉపయోగకర సేవలలో ఒకదానిని పొందెను. మొదట రాత్రి జాగరణలు నెలకు ఒకసారి, తరువాత త్రైమాసికమునకు ఒకసారి, ఎనిమిది న్నర నుండి పన్నెండు వరకు జరిగెను. ఇప్పుడు ఈ సేవ సంవత్సరపు చివరి రాత్రికి మాత్రమే పరిమితము.

వెస్లీ తన జనుల జీవితము ప్రతి వైపునకు తాను బాధ్యుడని భావించెను. ఆత్మీయ విషయములలో మాత్రమే వారి సలహాదారుడగుటతో తృప్తిపడక, వారిని ఆదర్శ పౌరులుగాను ప్రజలుగాను చేయ ప్రయాసపడెను. 1755 మార్చిలో ఇంగ్లండు పడమటి భాగము సందర్శనమున వెస్లీ «బ్రిస్టలు అంతయు జ్వాలలో ఉండెనని కనుగొనెను; ఓటుదారులు ఓటు లేనివారు ఒకరినొకరు ముక్కలు చేయ సిద్ధము.» అతడు తీవ్ర జలుబుతో బాధపడుచుండెను, సమాజమంతటికి ప్రసంగించుటకు మాట్లాడుటకు కూడా స్వరము తిరిగి రాలేదు, అయితే «స్వేచ్ఛా పౌరులు» అయిన సభ్యులు తనను కలుసుకొనగోరెను. «ఈ శోధన గంటలో వారు ఎట్లు ప్రవర్తింపవలెనో» సాత్వికముగాను ప్రేమగాను తెలిపెను, అధిక సంఖ్య ఆ సలహావలన లాభపడిరని నమ్ముటకు మంచి కారణముండెను. అతని ఎన్నిక నియమములు ఏవో మరొక వృత్తాంతమునుండి చూడవచ్చును. 1774 అక్టోబరు 3న బ్రిస్టలులో అతడు చెప్పును, «రాబోవు ఎన్నికలో ఓటు గల మా సమాజములోనివారిని కలిసి సలహా ఇచ్చితిని — «1. ఫీజు లేక బహుమానము లేకుండ, తాము అత్యర్హుడని తీర్పు తీర్చినవానికి ఓటు వేయుడి.

«2. తాము విరుద్ధముగా ఓటు వేసినవానిని గూర్చి కీడు పలుకవద్దు.

«3. ఇతర వైపు ఓటు వేసినవారియెడల తమ ఆత్మలు కఠినము కాకుండ జాగ్రత్తపడుడి.»

ఇట్టి సలహాలు ఎంత అవసరమో ఎంత ఫలవంతమో చూపుటకు ఉదాహరణలు విస్తరింపవచ్చును.

వెస్లీ తన సమాజమును రాజస్వం మోసమునుండి కాపాడుటలో అంతే జాగ్రత్తగలవాడు. ఆ దినములలో దేశము సర్వ భాగములలో స్మగ్లింగు ఇప్పుడు నమ్మశక్యము కానంత కొలతలో జరుగుచుండెను. వెస్లీ చెప్పును, «మా సర్వ తీరములపై దీనిలో నిమగ్నుల సంఖ్య ఊహింపదగినదానికంటె మిక్కిలి ఎక్కువ.» 1744లో సఫోక్‌లో మాత్రమే ఈ వ్యాపారములో నాలుగు వేల ఐదు వందలకంటె తక్కువ కాకుండ గుఱ్ఱములు వాడబడెనని అంచనా. 1753 జూలైలో పడమటి కార్న్‌వాలు స్టీవర్డులు సెయింట్ ఐవ్స్‌లో కూడిరి. వెస్లీ సమాజము పరిశీలింప నారంభించినప్పుడు సాగజాలడని త్వరలోనే కనుగొనెను. «దాదాపు ఒకడు తప్ప అందరు సుంకము చెల్లింపని సరుకులు కొనిరి లేక అమ్మిరి.» సాయంత్రము అందరిని కూర్చి ఈ అసహ్యము తొలగింపవలెను లేక తన ముఖము మరల చూడరని చెప్పెను. అందరు అట్లు చేయుదుమని వాగ్దానము చేసిరి, తెగులు నిలిచినట్లు కనబడెను. 1757లో సండర్‌లాండులో స్మగ్లింగును రాజమార్గమున దోపిడీవలెనే సహింపనని సమాజమును హెచ్చరించెను. మరునాడు ఈ విషయముపై ప్రతి సభ్యుని పరిశీలించెను. కొందరు విరమించుదుమని వాగ్దానము చేయలేదు, గనుక వారిని కోయవలసి వచ్చెను. రెండు వందల ఏబది మంది మేలైన మనస్సు గలవారు. రెండు సంవత్సరముల తరువాత అక్కడ సమాజములో ప్రతివానితో మరల ఈ విషయముపై మాట్లాడెను. «సాధారణముగా స్మగ్లర్లని పిలువబడు దొంగలలో అధికులు మమ్మును విడిచిరి,» అని అతడు చెప్పును, «అయితే వారి స్థానములో ఇప్పటికే రెట్టింపు సంఖ్య నిజాయితీ గల జనులు వచ్చిరి. ఎవడును రాకపోయినను, రాజునుండి లేక ప్రజలనుండి దొంగిలించువారిని నిలుప ధైర్యము చేయను.» సండర్‌లాండులో స్మగ్లింగుతో పోరాడుచున్న జోసెఫ్ బెన్సన్‌కు చాతమునుండి వ్రాసిన ఉత్తరములో వెస్లీ చెప్పును, «‘స్మగ్లరుకు ఒక మాట’ స్పష్టమును సామాన్యమును, ఈ ప్రాంతములలో మిక్కిలి మేలు చేసెను.» ఈలాగున సరిగా వర్ణింపబడిన కరపత్రము 1767లో ప్రచురింపబడెను. దాని వాదమునుండి తప్పించుకొనుట లేదు. ప్రతి సాకును పగులగొట్టి, సుంకము చెల్లింపని సరుకులు కొనువారందరు నిజ స్మగ్లరువలెనే అపరాధులని నిరూపించును. «అయితే అది దొంగిలింపబడినదని నాకు తెలియదు» అని సాకు చెప్పుకొనినవారు తప్పించుకొనలేదు. «లేదా! అమ్మినవాడు నీతో చెప్పలేదా? సాధారణ ధరకంటె తక్కువకు అమ్మినయెడల చెప్పెను. ధర పేర్కొనుటనే ‘ఇది దొంగిలింపబడినది’ అని చెప్పుట.» రాజస్వం మోసము చేయువారు నిజాయితీ గల సర్వులపై పన్ను భారము పెంచుదురని చూపును. «కావున ప్రతి స్మగ్లరును సాధారణ దొంగ, రాజు జేబును సహ పౌరుల సర్వ జేబులను కోయువాడు.»

వెస్లీ తన సమాజములతో సంబంధము పరిశీలించువాడెవడైనను తన కాలపు దుర్నీతులను ఎంత దృఢముగా ఎదుర్కొన నిశ్చయించుకొనెనో త్వరలోనే చూచును. మెథడిజము నాటబడిన చోట అది సాధారణ నడవడి సంస్కరణకు కొద్ది కాదు తోడ్పడెను. అది సభ్యులను మేలైన పౌరులుగా చేసి నైతికత సర్వ స్థాయిని ఎత్తెను. పాపముతో ఎన్నడును సంధి చేయబడలేదు. 1778 జనవరిలో రైలో వెస్లీ సాధారణముగా నిండిన సభకు ప్రసంగించెను. «వారిని ఒక విషయములో మాత్రము విడిచినయెడల ఇక్కడ ఎంత పెద్ద సమాజము ఉండెడిది! కాదు, అప్పుడు మా సర్వ ప్రయాస వ్యర్థమగును. అనుమతింపబడిన ఒక పాపము సర్వ ఆశీర్వాదమును అడ్డగించును.»

లండను వెస్లీ సమాజములలో అత్యుత్తమము. 1783 మేలో మాంచెస్టర్‌లో ఎన్నుకొనబడిన సమాజమును గూర్చి మిక్కిలి ఆనందించెను. «దేవునికి అంత లోతుగా అంకితమైన అంతమంది ఆత్మలు లండను తప్ప మరెక్కడను మాకు లేవని నమ్ముదును.» ఒక సంవత్సరము తరువాత విట్‌బీలో చెప్పును, «లండను విడిచినప్పటినుండి నేను చూడని అట్టి ఎన్నుకొనబడిన సమాజము కలిసితిని. వారు సుమారు నలువది, అంతర్గత పాపమునుండి రక్షింపబడిన స్పష్ట సాక్ష్యము లేనివాడు ఒకడును కనుగొనలేదు. వారిలో అనేకులు కొంతకాలము దానిని పోగొట్టుకొనిరి, అయితే తిరిగి పొందువరకు ఎన్నడును విశ్రమింప జాలకుండిరి. ఇప్పుడు వారిలో ప్రతివాడును దేవుని ముఖకాంతి పూర్ణ వెలుగులో నడుచుచున్నట్లు కనబడెను.» అట్టి నివాళి లండను సమాజము యొక్క ఉన్నత స్వభావము అర్థము చేసికొన సహాయపడును. పాత ప్రసంగికులు మహానగరము యొక్క అనుభవము గల, అంకిత మెథడిస్టులలో పని చేయ పిలువబడినప్పుడు తరచుగా వణికిరి. కొద్దిమంది కాదు అయిష్టతతో వచ్చిరి. అయితే జనులు తమ చేతులు ఎత్తిపట్టిరని త్వరలోనే కనుగొనిరి, గనుక వారి పని వర్ధిల్లెను, మెథడిజము కలిగిన అతి పురాతనమైన, ఉత్తమ సభ్యులలో కొందరితో సంతోష సహవాసము వారికి కొద్ది ఆశీర్వాదము కాదు. ఇరువురు వెస్లీలయెడల లండను మెథడిజము అత్యంత వెచ్చని అనురాగము పెంచుకొనెను. వివాహ కాలమున సమాజము యొక్క ప్రేమగల ఆసక్తిని చార్లెస్ అంత లోతుగా భావించెను గనుక వ్రాయును, «నిశ్చయముగా యేసును ఆయన శిష్యులును పిలువబడిరి.» లండనులోని అంత ప్రేమింపబడినవాడు లేక అంత సంతోషముగా ఉన్నవాడు మరెక్కడను లేడు. సహోదరునితోను అదే. 1741 డిసెంబరులో సమాజము కలిసెను. «విడిపోవుట ఎట్లో దాదాపు తెలియలేదు, మా హృదయములు ఒకరియెడల ఒకరికి అంత విశాలము.» సంవత్సరములు లండను మెథడిజము తన స్థాపకునియెడల చూపిన ప్రేమ అనుకూలము మాత్రమే లోతు చేసెను. నిజముగా ఇది సర్వ సమాజముల విషయమున నిజము. వెస్లీ సుఖము, ధనము, గౌరవము — సమస్తము త్యాగము చేసి దేవుని పనికి పూర్తిగా తనను అప్పగించెను; మెథడిజము అభివృద్ధి విజయమువలననే కాక తన జనుల సర్వుల గౌరవము ప్రేమవలనను ఘనపరచబడెను.