రోమీయులకు వ్రాసిన పత్రికపై వ్యాఖ్యానము · రోమీయులకు 1

రోమీయులకు 1

ఈ తెలుగు ఎడిషన్ UECF.NET కొరకు AI-సహాయంతో చేసిన పూర్ణ అనువాదము మరియు సంపాదకీయ గుణ సమీక్ష ద్వారా సిద్ధం చేయబడింది. అధ్యయనానికి ఆంగ్ల మూల గ్రంథమే ప్రామాణికం. తప్పులు కనిపిస్తే [email protected]కు రాయండి.

రోమీయులకు 1

వ్యాఖ్యానములు:

రోమీయులకు పరిశుద్ధ పౌలు వ్రాసిన పత్రిక. అధ్యాయము 1

రోమీయులకు 1:1-7

1. యేసుక్రీస్తు దాసుడును, అపొస్తలుడుగా ఉండుటకు పిలువబడినవాడును, దేవుని సువార్తనిమిత్తము ప్రత్యేకింపబడినవాడునైన పౌలు,

1. Paulus, servus Iesu Christi, vocatus Apostolus, selectus in Evangelium Dei,

2. (దీనిని దేవుడు పరిశుద్ధలేఖనములలో తన ప్రవక్తలద్వారా ముందుగా వాగ్దానము చేసెను,) 2. Quod ante promiserat per Prophetas suos in Scripturis Sanctis, 3. ఇది ఆయన కుమారుడును మన ప్రభువునైన యేసుక్రీస్తును గూర్చినది; ఆయన శరీరమును బట్టి దావీదు సంతానముగా పుట్టెను;

3. De Filio suo, qui factus est è semine David secundum carnem, 4. మృతులలోనుండి పునరుత్థానుడైనందున పరిశుద్ధమైన ఆత్మను బట్టి దేవుని కుమారుడుగా ప్రభావముతో నిరూపింపబడెను:

4. Declaratus Filius Dei in potentia, per Spiritum sanctificationis, ex resurrectione mortuorum, Iesu Christo Domino nostro:

5. ఆయన నామము నిమిత్తము సమస్త జనులలో విశ్వాసమునకు విధేయత కలుగునట్లు ఆయనద్వారా మేము కృపను అపొస్తలత్వమును పొందితిమి:

5. Per quem accepimus gratiam et Apostolatum, in obedientiam fidei inter omnes gentes, pro nomine ipsius;

6. ఆ జనులలో యేసుక్రీస్తువారుగా ఉండుటకు పిలువబడిన మీరును ఉన్నారు: 6. Inter quas estis etiam vos, vocati Iesu Christi: 7. రోమాలో ఉన్న దేవుని ప్రియులందరికి, అనగా పరిశుద్ధులుగా ఉండుటకు పిలువబడినవారికందరికి: మన తండ్రియైన దేవునినుండియు ప్రభువైన యేసుక్రీస్తునుండియు కృపయు సమాధానమును మీకు కలుగును గాక.

7. Omnibus qui Romæ estis, dilectis Deo, vocatis sanctis: gratia vobis, et pax a Deo Patre nostro, et Domino Iesu Christo.

రోమీయులకు 1:1

1. పౌలు మొదలైనవి. — పౌలు అను పేరును గూర్చి: అది మనలను నిలిపియుంచవలసినంత ప్రాముఖ్యముగల విషయము కాదు గనుకను, ఇతర వ్యాఖ్యాతలు ఇదివరకే ప్రస్తావింపని దేదియు చెప్పుటకు వీలులేదు గనుకను, ఇతరులకు విసుగు కలిగింపకుండ స్వల్ప శ్రమతో కొందరిని తృప్తిపరచుట యుక్తము కాకపోయినయెడల నేను ఏమియు చెప్పకుందును; ఏలయనగా ఈ విషయము అతి కొద్ది మాటలలోనే ముగింపబడును.

అధిపతియైన సెర్గియును క్రీస్తు విశ్వాసములోనికి నడిపించినందుకు జయచిహ్నముగా అపొస్తలుడు ఈ పేరును పొందెనని తలంచువారు, ఆ సమయమునకు ముందే అతడు ఆ పేరుతో పిలువబడెనని చూపుచున్న లూకా సాక్ష్యముచేత ఖండింపబడుచున్నారు. (అపొస్తలుల కార్యములు 13:7, 9.) అతడు క్రీస్తునొద్దకు మార్చబడినప్పుడు అది అతనికి ఇయ్యబడెనని చెప్పుటయు నాకు సంభావ్యముగా తోచుటలేదు; అయినను ఈ తలంపు అగస్టీనుకు ఎంతో నచ్చినందున, ఆయన ఈ విషయమును గూర్చి సూక్ష్మముగా తత్వవిచారము చేయుటకు దానిని అవకాశముగా తీసికొనెను; ఏలయనగా గర్విష్ఠుడైన సౌలు క్రీస్తుకు అతి చిన్న (parvulum) శిష్యుడుగా చేయబడెనని ఆయన చెప్పుచున్నాడు. ఆరిజెను అభిప్రాయము మరింత సంభావ్యమైనది; అతనికి రెండు పేర్లుండెనని ఆయన తలంచెను; ఏలయనగా తన బంధువర్గమునుండి వచ్చిన సౌలు అను పేరు అతని మతమును వంశమును సూచించుటకై అతని తల్లిదండ్రులచేత అతనికి పెట్టబడెననియు, పౌలు అను అతని మరియొక పేరు రోమా పౌరసత్వముపై అతనికున్న హక్కును చూపుటకై చేర్చబడెననియు చెప్పుట సత్యము కాకపోదు; అప్పుడు ఎంతో విలువైనదిగా ఎంచబడిన ఈ ఘనత ప్రత్యక్షము కాకుండ ఉండుట వారికి ఇష్టము లేదు; అయినను అతని ఇశ్రాయేలీయ వంశమునకు నిదర్శనమును దాచిపెట్టునంతగా వారు దానిని విలువైనదిగా ఎంచలేదు. అయితే అతడు తన పత్రికలలో సాధారణముగా పౌలు అను పేరునే ధరించెను; దానికి ఈ క్రింది కారణములు ఉండవచ్చును: అతడు వ్రాసిన సంఘములలో అది ఎక్కువగా తెలిసినదియు ఎక్కువ వాడుకలో ఉన్నదియు, రోమా సామ్రాజ్యములో ఎక్కువ అంగీకారయోగ్యమైనదియు, తన స్వజనులలో తక్కువగా తెలిసినదియునై యుండెను. యూదుడను పేరు అప్పుడు రోమీయులలోను వారి ప్రాంతములలోను మోయుచుండిన మూర్ఖమైన అనుమానమును ద్వేషమును తప్పించుకొనుటయు, తన స్వదేశస్థుల ఆగ్రహమును రేపకుండుటయు, తన్ను తాను కాపాడుకొనుటయు నిశ్చయముగా అతని విధియై యుండెను.

యేసుక్రీస్తు దాసుడు మొదలైనవి. — తన బోధకు మరింత అధికారమును సంపాదించు నిమిత్తము అతడు ఈ విశిష్టతలతో తన్ను తాను ప్రత్యేకపరచుకొనుచున్నాడు; దీనిని అతడు రెండు విషయములద్వారా సంపాదింప చూచుచున్నాడు — మొదట, అపొస్తలత్వమునకు తన పిలుపును రూఢిపరచుటద్వారా; రెండవది, తన పిలుపు రోమా సంఘముతో సంబంధము లేనిది కాదని చూపుటద్వారా: ఏలయనగా అతడు దేవుని పిలుపుచేత అపొస్తలుడని ఎంచబడుటయు, రోమా సంఘము కొరకు నియమింపబడినవాడని ఎరుగబడుటయు ఎంతో ప్రాముఖ్యమైయుండెను. కాబట్టి తాను క్రీస్తు దాసుడననియు, అపొస్తలుని పదవికి పిలువబడినవాడననియు అతడు చెప్పుచు, తాను అహంకారముతో ఆ పదవిలోనికి చొరబడలేదని సూచించుచున్నాడు. అటుపిమ్మట తాను ప్రత్యేకింపబడినవాడనని (selectum — ఎన్నుకొనబడినవాడు) చేర్చుచున్నాడు; దీనిద్వారా తాను సామాన్య జనులలో ఒకడను కాననియు, ప్రభువుయొక్క ప్రత్యేక అపొస్తలుడననియు అతడు మరింత సంపూర్ణముగా స్థిరపరచుచున్నాడు. దీనికి అనుగుణముగా, అపొస్తలత్వము ఒక విశేషమైన సేవ గనుక, అతడు ముందుగా సామాన్యమైనదానినుండి ప్రత్యేకమైనదానికి సాగెను; ఏలయనగా బోధించు పదవిని నిర్వహించువారందరు క్రీస్తు దాసులుగా ఎంచబడవలెను, అయితే అపొస్తలులు ఘనత విషయములో ఇతరులందరికంటె బహుగా శ్రేష్ఠులు. అయితే అతడు తరువాత పేర్కొనుచున్న సువార్తనిమిత్తము ప్రత్యేకింపబడుట మొదలైనది అపొస్తలత్వముయొక్క ఉద్దేశ్యమును ప్రయోజనమును కూడ వ్యక్తపరచుచున్నది; ఏలయనగా తాను ఏ నిమిత్తము ఆ పనికి పిలువబడెనో సంక్షేపముగా చూపవలెనని అతడు ఉద్దేశించెను. కాబట్టి తాను క్రీస్తు దాసుడనని చెప్పుటద్వారా ఇతర బోధకులతో తనకు సామాన్యముగా ఉన్నదానిని అతడు ప్రకటించెను; అపొస్తలుడను బిరుదును తనకు ఆపాదించుకొనుటద్వారా ఇతరులకంటె తన్ను ముందుంచుకొనెను; అయితే తన ఇష్టానుసారముగా తన్ను తాను చొప్పించుకొనువానికి ఏ అధికారమును చెందదు గనుక, తాను దేవునిచేత నియమింపబడితినని అతడు మనకు జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడు.

11 "పౌలు పత్రికల ఆరంభ వాక్యము," అని టురెట్టిన్ చెప్పుచున్నాడు, "గ్రీసుదేశస్థులు రోమీయులు అను ప్రాచీనుల పద్ధతి ప్రకారమున్నది. వారు తమ పేరును ముందుంచుట వాడుక; మరియు తాము వ్రాసినవారికి తమ శుభాకాంక్షలను చేర్చుచుండిరి." దీనికి ఒక ఉదాహరణ అపొస్తలుల కార్యములు 23:26లో మనకు కలదు. — సం.

12 ఆ విధముగా లాటిను భాషలో "చిన్న" అని అర్థమిచ్చు Paulus అను పేరుయొక్క భావమును ఆయన వ్యక్తపరచుచున్నాడు. "పౌలు," అని విచిత్ర శైలిగల ఎల్నాతాన్ పార్ చెప్పుచున్నాడు, "చిన్నవాడని అర్థమిచ్చును, మరియు అది నిశ్చయముగా అనుచితము కాదు; ఏలయనగా అతడు పొట్టివాడనియు, అతి బలహీనమైన స్వరము గలవాడనియు చెప్పబడుచున్నది"; ఇది 2 కొరింథీయులకు 10:10లో అతనిమీద మోపబడిన ఆక్షేపణయని తలంచబడుచున్నది. — సం.

13 చాలమంది రచయితలు ఈ అభిప్రాయముతో ఏకీభవించుచు, సౌలు అతని హెబ్రీ పేరనియు పౌలు అతని రోమా పేరనియు ఎంచుచున్నారు. — సం.

14 "పిలువబడిన అపొస్తలుడు — vocatus apostolus — {κλητὸς} {απόστολος};" మన అనువాదములో "అపొస్తలుడుగా ఉండుటకు పిలువబడినవాడు" అని యున్నది. ఇక్కడ "పిలువబడిన" అను మాటను చాలమంది ఎన్నుకొనబడిన లేక ఏర్పరచబడిన అను భావములో, "ఏర్పరచబడిన అపొస్తలుడు" అని తీసికొనుచున్నారు. పౌలు రచనలలో {κλητὸς} అను పదమునకు ఎల్లప్పుడు ఫలవంతమైన పిలుపు అను అర్థమే యున్నదనియు, అది ఆహ్వానింపబడినవారిని మాత్రమేగాక, ఫలవంతముగా ఆహ్వానింపబడినవారిని సూచించుననియు ప్రొఫెసర్ స్టువర్ట్ గమనించుచున్నాడు. ఆయన 1 కొరింథీయులకు 1:1, 2; 1 కొరింథీయులకు 1:24; రోమీయులకు 1:6, 7; రోమీయులకు 8:28 అను వాక్యభాగములను, గలతీయులకు 1:15; యూదా 1:1; హెబ్రీయులకు 3:1; రోమీయులకు 11:29; ఎఫెసీయులకు 4:1 అను వాటితో పోల్చి చూపుచున్నాడు. అతడు పిలుపుచేత అపొస్తలుడు, లేక బేజా అనువదించినట్లు, "దేవుని పిలుపుచేత — ex Dei vocatione apostolus." దీని భావము అతడు స్వయముగా గలతీయులకు 1:1లో వ్యక్తపరచినదే. టురెట్టిన్ దీనిని "Apostolus vocatione divina — దైవిక పిలుపుచేత అపొస్తలుడు" అని అనువదించుచున్నాడు. "పిలువబడిన అపొస్తలుడు" అనుదానికిని "అపొస్తలుడుగా ఉండుటకు పిలువబడినవాడు" అనుదానికిని మధ్యనున్న భేదము ఇదే: మొదటిది అతడు ఆ పిలుపుకు లోబడెనను భావమును కలిగించును, రెండవది కలిగింపదు. — సం.

అయితే భావము ఇది, — పౌలు క్రీస్తు దాసుడు, ఏదో ఒక విధమైన దాసుడు కాదు, అపొస్తలుడు; అదియు దేవుని పిలుపుచేతనే గాని అహంకారముతో చొరబడుటచేత కాదు: అటుపిమ్మట అపొస్తలుని పదవిని గూర్చిన మరింత స్పష్టమైన వివరణ వచ్చుచున్నది, — అది సువార్తను ప్రకటించుటకై నియమింపబడెను. ఏలయనగా అతడు చెప్పుచున్న ఈ పిలుపును దేవుని నిత్యమైన ఏర్పాటునకు అన్వయించువారితోను, ప్రత్యేకింపబడుటను గలతీయులకు 1:15లో అతడు పేర్కొనుచున్నట్లు తన తల్లి గర్భమునుండి జరిగినదానిగాను, లేక పౌలు అన్యజనుల నిమిత్తము నియమింపబడినప్పుడు లూకా సూచించుచున్నదానిగాను గ్రహించువారితోను నేను ఏకీభవింపలేను: తన స్వకీయ దుస్సాహసముచేత ఈ ఘనతను తనకు తానే తీసికొనెనని ఎవడును తలంచకుండునట్లు, దేవుడే తన పిలుపునకు కర్తయని అతడు కేవలము అతిశయించుచున్నాడని నేను ఎంచుచున్నాను.

ఇక్కడ మనము గమనింపవలసినదేమనగా, అందరును వాక్యపరిచర్యకు తగినవారు కారు; ఏలయనగా ఒక ప్రత్యేకమైన పిలుపు అవసరము: విశేషముగా తగినవారుగా కనబడువారు సైతము పిలుపు లేకుండ తమ్మును తాము చొప్పించుకొనకుండ జాగ్రత్తపడవలెను. అయితే అపొస్తలుల పిలుపుయొక్కయు అధ్యక్షుల పిలుపుయొక్కయు స్వభావమును మరియొక చోట విచారించెదము. ఇంకను అపొస్తలుని పదవి సువార్తను ప్రకటించుటయే అని మనము గమనింపవలెను. తమ మిటారుచేతను దండముచేతను మాత్రమే తమ్మును తాము ప్రసిద్ధులుగా చేసికొనుచు, తాము అపొస్తలుల వారసులమని అతిశయించుకొను ఆ మూగకుక్కలు ఎంతటి న్యాయమైన పరిహాసపాత్రులో ఇందువలన స్పష్టమగుచున్నది!

15 {Αφωρισμένος} ప్రత్యేకింపబడిన, వేరుపరచబడిన; వల్గేట్‌లో "segregatus"; బేజాలో "separatus." "పరిసయ్యులు," అని లీ చెప్పుచున్నాడు, "{ἀφωρισμένος} అని పిలువబడిరి; వారిని మనము వేర్పాటువాదులు అనవచ్చును: వారు ధర్మశాస్త్ర అధ్యయనము నిమిత్తము తమ్మును తాము ప్రత్యేకపరచుకొనిరి; ఆ విషయములో వారు {ἀφωρισμένος} {εἰς} {τὸν} {νόμον}, అనగా ధర్మశాస్త్రము నిమిత్తము ప్రత్యేకింపబడినవారు అని పిలువబడవచ్చును. దీనిని సూచించుచు, అపొస్తలుడు పరిసయ్యుని స్థితినుండి సువార్త ప్రకటకుడుగా ఉండుటకు పిలువబడినప్పుడు, రోమీయులకు 1:1లో తన్ను తాను {ἀφωρισμένον} {εἰς} {ἐυαγγέλιον}, అనగా సువార్తనిమిత్తము ప్రత్యేకింపబడినవాడని పిలుచుకొనెనని తలంచబడుచున్నదని డ్రూసియస్ చెప్పుచున్నాడు." మన అనువాదమువలెనే డాడ్రిడ్జ్ మెక్‌నైట్ ఇద్దరును "ప్రత్యేకింపబడిన" అను మాటనే స్వీకరించిరి. — సం.

16 కొందరు ఈ నాలుగు ప్రత్యేకింపబడుటలను కలుపుచున్నారు. "దేవుని నిత్యమైన ఆలోచనయందును, తన తల్లి గర్భమునుండియు, గలతీయులకు 1:15, పరిశుద్ధాత్మయొక్క ప్రత్యేకమైన ఆజ్ఞచేతను, అపొస్తలుల కార్యములు 13:2, ప్రత్యేకింపబడి, సంఘ నియామకముచేత స్థిరపరచబడెను, అపొస్తలుల కార్యములు 13:3; గలతీయులకు 2:9." — పార్. అయితే ఇక్కడి ఉద్దేశ్యము కాల్విన్ చెప్పినదే అని కనబడుచున్నది: సందర్భము కోరుదానిని తప్ప మరి ఏ భావమునైనను ఆ పదముతో జతచేయుట న్యాయమును కాదు వివేకమును కాదు; ఏలయనగా అట్లు చేయుట గందరగోళమును పుట్టించుటకే నడిపించును. — సం.

దాసుడు అను మాటకు పరిచారకుడు అను అర్థము తప్ప వేరేమియు లేదు; ఏలయనగా అది పదవిని సూచించుచున్నది. ఈ పదమును గూర్చి మితిమీరిన సూక్ష్మవిచారము చేయుచు, మోషే సేవకును క్రీస్తు సేవకును మధ్యనున్న వ్యత్యాసము ఇక్కడ గ్రహింపవలెనని తలంచువారి పొరపాటును తొలగించుటకై నేను దీనిని ప్రస్తావించుచున్నాను.

2. దీనిని ఆయన ముందుగా వాగ్దానము చేసెను మొదలైనవి. — క్రొత్తదను అనుమానము ఒక బోధయొక్క అధికారమును బహుగా తగ్గించును గనుక, అతడు ప్రాచీనతచేత సువార్త విశ్వాసమును స్థిరపరచుచున్నాడు; అతడు ఈలాగు చెప్పుచున్నట్లున్నది: "క్రీస్తు అనుకోకుండ భూమిమీదికి రాలేదు, ఆయన క్రొత్త విధమైనదియు ఇదివరకు వినబడనిదియునైన బోధను ప్రవేశపెట్టలేదు; ఏలయనగా ఆయనయు ఆయన సువార్తయు లోకారంభమునుండి వాగ్దానము చేయబడి నిరీక్షింపబడుచుండెను." అయితే ప్రాచీనత తరచుగా కల్పితకథలతో నిండియుండును గనుక, ప్రతి అనుమానమును తొలగించుటకై అతడు సాక్షులను, అదియు అంగీకరింపబడిన సాక్షులను, అనగా దేవుని ప్రవక్తలనే రప్పించుచున్నాడు. మూడవదిగా, వారి సాక్ష్యములు యథావిధిగా, అనగా పరిశుద్ధలేఖనములలో, వ్రాయబడెనని అతడు చేర్చుచున్నాడు.

సువార్త ఏమిటో ఈ వాక్యభాగమునుండి మనము నేర్చుకొనవచ్చును: అది ప్రవక్తలచేత ప్రకటింపబడెనని కాదు, వాగ్దానము మాత్రమే చేయబడెనని అతడు మనకు బోధించుచున్నాడు. కాబట్టి ప్రవక్తలు సువార్తను వాగ్దానము చేసినయెడల, మన ప్రభువు ఎట్టకేలకు శరీరములో ప్రత్యక్షపరచబడినప్పుడు అది బయలుపరచబడెనని తేలుచున్నది. కావున వాగ్దానములను సువార్తతో కలిపి గందరగోళపరచువారు పొరబడుచున్నారు; ఏలయనగా సువార్త సరిగా చెప్పవలెనంటే ప్రత్యక్షపరచబడిన క్రీస్తును గూర్చిన నియమితమైన ప్రకటనయే; ఆయనయందే వాగ్దానములు సాక్షాత్తుగా చూపబడుచున్నవి.

3. ఆయన స్వకీయ కుమారుని గూర్చి మొదలైనవి. — ఇది విశేషమైన వాక్యభాగము; సువార్త యావత్తు క్రీస్తునందే ఇమిడియున్నదనియు, అందుచేత ఎవడైనను క్రీస్తునుండి ఒక్క అడుగు దూరము తొలగినయెడల వాడు సువార్తనుండి తన్ను తాను వేరుపరచుకొనుచున్నాడనియు దీనిచేత మనకు బోధింపబడుచున్నది. ఏలయనగా ఆయన తండ్రియొక్క సజీవమైనదియు యథార్థమైనదియునైన స్వరూపము గనుక, మన విశ్వాసమంతయు ఎవనివైపు మళ్లింపబడవలెనో, ఎవనియందు కేంద్రీకృతము కావలెనో ఆయనగా ఆయన ఒక్కడే మన యెదుట ఉంచబడుట ఆశ్చర్యము కాదు. కాబట్టి ఇది సువార్తకు ఒక నిర్వచనము; దానిలో సంక్షేపముగా ఇమిడియున్నదానిని పౌలు దీనిచేత వ్యక్తపరచుచున్నాడు. తరువాత వచ్చు యేసుక్రీస్తు మన ప్రభువు అను మాటలను నేను అదే విభక్తిలో అనువదించితిని; అది సందర్భముతో మిక్కిలి సరిపడునట్లు నాకు తోచుచున్నది. కావున క్రీస్తును గూర్చిన జ్ఞానములో తగినంత అభివృద్ధి పొందినవాడు సువార్తనుండి నేర్చుకొనదగిన ప్రతిదానిని సంపాదించెననియు, మరియొక వైపున క్రీస్తు లేకుండ జ్ఞానులుగా ఉండ చూచువారు మూర్ఖులు మాత్రమే కాక పూర్తిగా వెఱ్ఱివారనియు మనము ఇందువలన నేర్చుకొనుచున్నాము.

పుట్టినవాడు మొదలైనవి. — మనము క్రీస్తునందు రక్షణను పొందవలెనంటే ఆయనయందు రెండు సంగతులు కనబడవలెను, అనగా దైవత్వమును మానవత్వమును. ఆయన దైవత్వము శక్తిని, నీతిని, జీవమును కలిగియున్నది; అవి ఆయన మానవత్వముద్వారా మనకు అందింపబడుచున్నవి. అందుచేతనే అపొస్తలుడు సువార్తను గూర్చి తాను ఇచ్చుచున్న సంక్షేపములో ఆ రెంటిని స్పష్టముగా పేర్కొనెను: క్రీస్తు శరీరములో ప్రత్యక్షపరచబడెను — మరియు ఆ శరీరములో ఆయన తాను దేవుని కుమారుడనని ప్రకటించుకొనెను. యోహానును ఆలాగే చెప్పుచున్నాడు; వాక్యము శరీరధారి ఆయెనని ప్రకటించిన పిమ్మట, ఆ శరీరములో తండ్రివలన కలిగిన అద్వితీయ కుమారుని మహిమవంటి మహిమ యుండెనని అతడు చేర్చుచున్నాడు. (యోహాను 1:14.) అతడు క్రీస్తుయొక్క వంశమును, ఆయన పితరుడైన దావీదునుండి ఆయనకున్న సంతతిని ప్రత్యేకముగా పేర్కొనుట అనవసరము కాదు; ఏలయనగా దీనిచేత అతడు మన ధ్యానమును ఆ వాగ్దానమువైపు తిరిగి మళ్లించుచున్నాడు; ఆలాగు మునుపు వాగ్దానము చేయబడినవాడు ఆయనే అని మనము సందేహింపకుండునట్లు. దావీదుకు చేయబడిన వాగ్దానము ఎంత సుప్రసిద్ధమైనదనగా, మెస్సీయను దావీదు కుమారుడని పిలుచుట యూదులలో సామాన్యమైన వాడుకగా ఉండెనని కనబడుచున్నది. కాబట్టి ఇది — క్రీస్తు దావీదునుండి ఉద్భవించెనను సంగతి — మన విశ్వాసమును స్థిరపరచు నిమిత్తమే చెప్పబడెను.

17 మోషే, యెహోషువ, దావీదు, నెహెమ్యా మొదలైనవారు ఇదే భావములో దాసులని పిలువబడిరి; మన రక్షకుడును ఆలాగే పిలువబడెను. వారు పదవిరీత్యా దాసులు. — సం.

18 {προεπηγγείλατο} అను క్రియాపదము ఇక్కడ మాత్రమే కనబడుచున్నది; అది {επαγγέλλομαι} నుండి వచ్చుచున్నది; దానికి ఆత్మనేపద రూపములో వాగ్దానము చేయుట అను అర్థమని ష్లూస్నర్ చెప్పుచున్నాడు. కాబట్టి "దీనిని ఆయన ముందుగా వాగ్దానము చేసెను" అనుదే సరియైన అనువాదము; ప్రొఫెసర్ స్టువర్ట్ ప్రతిపాదించినట్లు "దీనిని ఆయన పూర్వము ప్రకటించెను" అనునది కాదు. డాడ్రిడ్జ్ మెక్‌నైట్ ఇద్దరును మన అనువాదమునే నిలుపుకొనిరి; బేజా అనువాదమును దానితో ఏకీభవించుచున్నది. — సం.

శరీరమును బట్టి అని అతడు చేర్చుచున్నాడు; ఆయన దావీదునుండి తీసికొనక పరలోకమునుండి తెచ్చినదియు, శరీరముకంటె శ్రేష్ఠమైనదియునైన మరియొకటి ఆయనకుండెనని, అనగా అతడు తరువాత పేర్కొనుచున్న దైవస్వభావముయొక్క మహిమ ఆయనకుండెనని మనము గ్రహించునట్లు అతడు దీనిని చేర్చుచున్నాడు. ఈ మాటలచేత క్రీస్తుకు నిజమైన శరీరము ఉండెనని పౌలు ప్రకటించుట మాత్రమే కాక, ఆయన మానవస్వభావమును ఆయన దైవస్వభావమునుండి స్పష్టముగా వేరుపరచుచున్నాడు; ఆ విధముగా సృజింపబడని మూడు మూలకములతో కూర్చబడిన శరీరమును క్రీస్తుకు ఆపాదించిన సర్వేటస్ యొక్క భక్తిహీనమైన వెఱ్ఱి ప్రలాపమును అతడు ఖండించుచున్నాడు.

4. దేవుని కుమారుడుగా నిరూపింపబడెను మొదలైనవి: లేక, మీకు ఇష్టమైనయెడల, నిర్ణయింపబడెను (definitus); అతడు ఈలాగు చెప్పుచున్నట్లున్నది: ఏ శక్తిచేత ఆయన మృతులలోనుండి లేపబడెనో ఆ శక్తి ఒక శాసనమువంటిది; దానిచేత ఆయన దేవుని కుమారుడని ప్రకటింపబడెను; కీర్తనలు 2:7లో "నేడు నేను నిన్ను కంటిని" అని చెప్పబడినదాని ప్రకారము: ఏలయనగా ఈ కనుట తెలియపరచబడినదానిని సూచించుచున్నది. ఇక్కడ కొందరు క్రీస్తు దైవత్వమునకు మూడు వేర్వేరు నిదర్శనములను కనుగొనుచున్నారు — "శక్తి," దీనిచేత వారు అద్భుతములను గ్రహించుచున్నారు — తరువాత ఆత్మ సాక్ష్యము — చివరగా మృతుల పునరుత్థానము — అయినను వాటిని కలిపి, ఈ మూడు సంగతులను ఈ విధముగా ఒక్కటిగా చేయుటయే నాకు మేలని తోచుచున్నది — క్రీస్తు మృతులలోనుండి లేచినప్పుడు నిజమైన పరలోక శక్తిని, అనగా ఆత్మ శక్తిని, బహిరంగముగా ప్రయోగించుటచేత దేవుని కుమారుడని నిరూపింపబడెను; అయితే అదే ఆత్మచేత ఆ శక్తిని గూర్చిన నిశ్చయత మన హృదయములమీద ముద్రింపబడినప్పుడే ఆ శక్తి గ్రహింపబడును. అపొస్తలుని మాటలు ఈ అభిప్రాయముతో చక్కగా ఏకీభవించుచున్నవి; ఏలయనగా ఆయన శక్తిచేత నిరూపింపబడెనని అతడు చెప్పుచున్నాడు; దేవునికి మాత్రమే స్వంతమైన శక్తి ఆయనయందు ప్రకాశించి, ఆయన దేవుడని నిరాక్షేపణీయముగా రుజువుపరచెను; మరియు ఇది ఆయన పునరుత్థానముచేత నిశ్చయముగా స్పష్టపరచబడెను. పౌలు మరియొక చోట ఇదే సంగతిని చెప్పుచున్నాడు; మరణముచేత శరీర బలహీనత కనబడెనని చెప్పిన పిమ్మట, అదే సమయములో ఆయన పునరుత్థానమునందలి ఆత్మ శక్తిని అతడు ఘనపరచుచున్నాడు; (2 కొరింథీయులకు 13:4) అయినను అదే ఆత్మ దానిని గూర్చిన నిశ్చయతను మన హృదయములమీద ముద్రించువరకు ఈ మహిమ మనకు తెలియపరచబడదు. మరియు క్రీస్తు మృతులలోనుండి లేచుటచేత కనుపరచిన ఆత్మయొక్క ఆశ్చర్యకరమైన కార్యశక్తితో కూడ, విశ్వాసులందరు తమ హృదయములలో అనుభవించు సాక్ష్యమును పౌలు ఇందులో చేర్చుచున్నాడని దీనివలననే స్పష్టమగుచున్నది — అతడు దానిని పరిశుద్ధమైన ఆత్మ అని స్పష్టముగా పిలుచుచున్నాడు; అతడు ఈలాగు చెప్పుచున్నట్లున్నది: ఆత్మ పరిశుద్ధపరచునంతవరకు, తాను ఒకప్పుడు కనుపరచిన తన శక్తియొక్క ఆ నిదర్శనమును స్థిరపరచి ధ్రువపరచుచున్నది. ఏలయనగా మనము ప్రస్తుతము విచారించుచున్న విషయమును విశదపరచునట్టి బిరుదులను ఆత్మకు ఆపాదించుట లేఖనమునకు తరచుగా వాడుక. ఆలాగే మన ప్రభువు తాను పేర్కొనుచున్న ఫలమును బట్టి ఆయనను సత్యస్వరూపియైన ఆత్మ అని పిలుచుచున్నాడు; (యోహాను 14:17)

19 "Declaratus," {ὁρισθέντος}. ఆరిజెను, క్రిసోస్టము, సిరిల్ మొదలైన కొందరు ప్రాచీనులు ఈ క్రియాపదమునకు "రుజువుపరచబడెను — {δειχθέντος};" "నిరూపింపబడెను — {ἀποφανθέντος};" "కనుపరచబడెను — {ἀποδειχθώντος};" మొదలైన అర్థమును ఇచ్చిరి. అయితే క్రొత్త నిబంధనలో ఈ పదమునకు ఈ అర్థము లేదనియు, దానికి పరిమితి చేయబడెను, నిర్ణయింపబడెను, విధింపబడెను, నియమింపబడెను అను అర్థమే యున్నదనియు చెప్పబడుచున్నది. ఇక్కడ తప్ప అది లూకా 22:22; అపొస్తలుల కార్యములు 2:23; అపొస్తలుల కార్యములు 10:42; అపొస్తలుల కార్యములు 11:29; అపొస్తలుల కార్యములు 17:26; హెబ్రీయులకు 4:7లో మాత్రమే కనబడుచున్నది. నిర్ణయింపబడెను లేక నియమింపబడెను అను మాటను ఇక్కడ స్వీకరించినను, అది అదే భావమునకు వచ్చును, అనగా క్రీస్తు పునరుత్థానముద్వారా, లేక ఆ సంఘటనచేత, దృశ్యముగా దేవుని కుమారుడుగా నిర్ణయింపబడెను లేక నియమింపబడెను. ఆయనను తన స్వకీయ శక్తిని ధరించి దానితో అలంకరింపబడిన దేవుని కుమారుడుగా స్థిరపరచి, ధ్రువపరచి, నిర్ణయించి, ప్రత్యక్షముగా కనుపరచినది అదియే. ప్రొఫెసర్ స్టువర్ట్ ఈ వచనమును గూర్చి అనేక కష్టములను కల్పించెను; వాటికి బలమైన కారణమేదియు ఉన్నట్లు కనబడదు. దేవుని కుమారుడు అను పదబంధము లేఖనముయొక్క వాడుకచేత ఎంతో సుప్రసిద్ధమైనది గనుక దానిలో ఏ కష్టమును లేదు: సంపూర్ణ పదబంధము అద్వితీయ కుమారుడు అనునది. లాజరును ఇతరులును మృతులలోనుండి లేపబడిరి గనుక క్రీస్తు పునరుత్థానము ఆయన దైవస్వభావమునకు నిదర్శనము కాదని చెప్పుట నిజముగా మిక్కిలి విచిత్రముగా కనబడుచున్నది. లాజరు తన స్వకీయ శక్తిచేత లేచెనా? లాజరు మనము నీతిమంతులుగా తీర్చబడుటకై తిరిగి లేచెనా? అతని పునరుత్థానము అతడు మునుపు ప్రకటించిన దేనికైనను ధ్రువీకరణయై యుండెనా? క్రీస్తుతో సంబంధించిన పరిస్థితులే ఆయన పునరుత్థానమును ఆయన దైవత్వమునకు రుజువుగా చేసెనని రెవరెండ్ ఎ. బార్న్స్ చాల న్యాయముగా చెప్పుచున్నాడు. ప్రొఫెసర్ హాడ్జ్ ఈ రెండు వచనముల భావమని తాను ఎంచుదానిని ఈ మాటలలో ఇచ్చుచున్నాడు: "యేసుక్రీస్తు తన మానవస్వభావమును బట్టి దావీదు కుమారుడై యుండెను; అయితే తన దైవస్వభావమును బట్టి మృతుల పునరుత్థానముచేత దేవుని కుమారుడని స్పష్టముగా నిరూపింపబడెను." పరేయస్, బేజా, టురెట్టిన్ మొదలైన అనేకులు ఈ అభిప్రాయమును స్వీకరించుచున్నారు. అయితే "పరిశుద్ధమైన ఆత్మను బట్టి" — {κατὰ} {πνεῦμα} {ἁγιωσύνης} అను మాటలను ఇతరులు పరిశుద్ధాత్మ అను అర్థములో వేరుగా తీసికొనుచున్నారు. ఈ పదబంధము మరి ఎక్కడను కనబడదు గనుక దానిని ఏ భావములోనైనను తీసికొనవచ్చును. క్రీస్తు దైవస్వభావము ఆత్మ అని పిలువబడుట స్పష్టము. 1 కొరింథీయులకు 15:45; 2 కొరింథీయులకు 3:17; హెబ్రీయులకు 9:14, 1 పేతురు 3:18 చూడుము. డాడ్రిడ్జ్, స్కాట్, చామర్స్ పరిశుద్ధాత్మయే ఉద్దేశింపబడెనని ఎంచుచున్నారు. చివరివాడు ఈ వివరణ ఇచ్చుచున్నాడు: — "దేవుని కుమారుడుగా, అదియు శక్తితో, నిరూపింపబడెను, లేక నిర్ణయాత్మకముగా గుర్తింపబడెను. ఆ సంగతి ఒక నిదర్శనముచేత రుజువుపరచబడెను; దానిని కనుపరచుటకు శక్తిని ప్రయోగించుట అవసరమాయెను; దానిని పౌలు మరియొక చోట మిక్కిలి గొప్పదియు తీవ్రమైనదియునైన ప్రయత్నముగా వర్ణించుచున్నాడు: 'ఆయన క్రీస్తును మృతులలోనుండి లేపినప్పుడు ఆయన బలాతిశయముయొక్క కార్యప్రకారము.' — పరిశుద్ధమైన ఆత్మ, లేక పరిశుద్ధాత్మ. యేసుక్రీస్తు జన్మించినప్పుడు దైవస్వభావము మానవస్వభావములోనికి సంక్రమింపజేయబడినది పరిశుద్ధాత్మ కార్యముద్వారానే; మరియు పునరుత్థాన కార్యములోను అదే కర్త ఉపయోగింపబడెను అనునది గమనార్హము. 'శరీరవిషయములో ఆయన చంపబడియు, ఆత్మవిషయములో బ్రదికింపబడెను' అని పేతురు చెప్పుచున్నాడు. మనకు సంబంధించినది ఈ విషయములోని వాస్తవములు మాత్రమే. ఆయనను మృతులలోనుండి లేపుటలో పరిశుద్ధాత్మ శక్తి ప్రయోగింపబడుటచేత ఆయన దేవుని కుమారుడని నిరూపింపబడెను." "పునరుత్థానము" అనుదాని తరువాతి షష్ఠీ విభక్తిని గూర్చి, అపొస్తలుల కార్యములు 17:32లో ఇటువంటి ఉదాహరణను చూడుము. మనలో ఆయన కలిగించు పరిశుద్ధతను బట్టి ఆయన ఇక్కడ "పరిశుద్ధమైన ఆత్మ" అని పిలువబడుచున్నాడని కాల్విన్ తీసిన భావము, థియోడొరెట్ అగస్టీను దానిని ప్రతిపాదించినను, బలమైన ఆధారము గలదిగా కనబడదు. — సం.

అంతేకాక, క్రీస్తు పునరుత్థానములో దైవశక్తి ప్రకాశించెనని చెప్పబడుటకు కారణమిదే — ఆయన తానే తరచుగా సాక్ష్యమిచ్చినట్లు తన స్వకీయ శక్తిచేత లేచెను:

"ఈ దేవాలయమును పడగొట్టుడి, మూడు దినములలో దానిని లేపుదును," (యోహాను 2:19;)

"ఎవడును దానిని నాయొద్దనుండి తీసికొనడు," మొదలైనవి; (యోహాను 10:18) ఏలయనగా ఆయన మరణముపై (శరీర బలహీనతను బట్టి ఆయన దానికి లోబడెను) జయమును పొందినది మరియొకనినుండి కోరిన సహాయముచేత కాదు, తన స్వకీయ ఆత్మయొక్క పరలోక కార్యముచేతనే.

5. ఆయనద్వారా మేము పొందితిమి మొదలైనవి. — తన పదవిని సిఫారసు చేయుటకై తాను ప్రవేశపెట్టిన సువార్త నిర్వచనమును ముగించిన పిమ్మట, అతడు ఇప్పుడు తన స్వకీయ పిలుపును గూర్చి మాటలాడుటకు తిరిగి వచ్చుచున్నాడు; మరియు ఇది రోమీయులకు రుజువుపరచబడుట ఒక గొప్ప విషయమై యుండెను. కృపను అపొస్తలత్వమును వేరువేరుగా పేర్కొనుటచేత అతడు ఒక భాషారీతిని అవలంబించుచున్నాడు; దానిని ఉచితమైన అపొస్తలత్వము, లేక అపొస్తలత్వమను అనుగ్రహము అను అర్థములో గ్రహింపవలెను; దీనిచేత అతని భావమేమనగా, తాను అంత ఉన్నతమైన పదవికి ఏర్పరచబడుట పూర్తిగా దైవానుగ్రహముచేతనే గాని తన స్వకీయ యోగ్యతచేత కాదు. ఏలయనగా లోకము దృష్టిలో దానితో అపాయములు, ప్రయాసములు, ద్వేషము, అవమానము తప్ప మరేదియు సంబంధించి లేకపోయినను, దేవుని యెదుటను ఆయన పరిశుద్ధుల యెదుటను అది సామాన్యముకాని, అసాధారణమైన గౌరవమును కలిగియున్నది. కాబట్టి అది న్యాయముగానే ఒక అనుగ్రహముగా ఎంచబడుచున్నది. "నేను అపొస్తలుడనై యుండుటకు కృపను పొందితిని" అని చెప్పుట మీకు ఇష్టమైనయెడల, భావము అదే యగును.

20 "Hypallage" — వ్యాకరణములోని ఒక అలంకారము; దానిలో ఒక నామవాచకము గాని విశేషణము గాని వ్యాకరణరీత్యా ఉండవలసిన రూపములోను విభక్తిలోను కాక, వేరొక రూపములోను విభక్తిలోను ఉంచబడును. — సం.

ఆయన నామము నిమిత్తము అను మాటను అంబ్రోసు "ఆయన నామమున" అని అనువదించుచున్నాడు; "మేము క్రీస్తు పక్షముగా రాయబారులమై యున్నాము" మొదలైనవి (2 కొరింథీయులకు 5:20) అను వాక్యభాగము ప్రకారము, సువార్తను ప్రకటించుటకై అపొస్తలుడు క్రీస్తు స్థానములో నియమింపబడెనని దాని అర్థమైనట్లు. అయినను నామము అనగా జ్ఞానము అని తీసికొనువారి అభిప్రాయము మేలైనదిగా కనబడుచున్నది; ఏలయనగా దేవుని కుమారుని నామమును మనము నమ్ముటకే సువార్త ప్రకటింపబడుచున్నది. (యోహాను 3:23.) మరియు అన్యజనులలో క్రీస్తు నామమును భరించుటకై పౌలు ఏర్పరచబడిన సాధనమై యుండెనని చెప్పబడుచున్నది. (అపొస్తలుల కార్యములు 9:15.) కాబట్టి ఆయన నామము నిమిత్తము అనుదానికి, క్రీస్తు ఎవడో నేను తెలియజేయునట్లు అని అతడు చెప్పినట్లుగానే అర్థము.

విశ్వాసమునకు విధేయత కలుగునట్లు మొదలైనవి. — అనగా, సమస్త జనులలో సువార్తను ప్రకటించుటకు మేము ఆజ్ఞను పొందితిమి, ఈ సువార్తకు వారు విశ్వాసముచేత విధేయులగుదురు. తన పిలుపుయొక్క ఉద్దేశ్యమును తెలుపుటచేత అతడు రోమీయులకు తన పదవిని మరల జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడు; అతడు ఈలాగు చెప్పుచున్నట్లున్నది: "నాకు అప్పగింపబడిన పదవిని, అనగా వాక్యమును ప్రకటించుటను, నెరవేర్చుట నిశ్చయముగా నా విధి; వాక్యమును విని దానికి ఇష్టపూర్వకముగా విధేయులగుట మీ విధి; లేనియెడల ప్రభువు నాకు అనుగ్రహించిన పిలుపును మీరు నిరర్థకము చేయుదురు."

కాబట్టి సువార్త ప్రకటనను భక్తిహీనముగాను తిరస్కారముగాను నిరాకరించువారు దేవుని అధికారమును మూర్ఖముగా ఎదిరించుచు, ఆయన నియమించినదానినంతటిని తలక్రిందులు చేయుచున్నారని మనము ఇందువలన నేర్చుకొనుచున్నాము; ఏలయనగా ఆ ప్రకటనయొక్క ఉద్దేశ్యము మనలను దేవునికి విధేయులుగా చేయుటయే. విశ్వాసము ఏమిటో కూడ ఇక్కడ మనము గమనింపవలెను; దానికి విధేయత అను పేరు ఇయ్యబడుచున్నది; దానికి కారణమిదే — ప్రభువు తన సువార్తచేత మనలను పిలుచుచున్నాడు; మనము విశ్వాసముచేత ఆయన పిలుపునకు ప్రత్యుత్తరమిచ్చుచున్నాము; మరియొక వైపున దేవునికి అవిధేయతయొక్క ముఖ్యమైన క్రియ అవిశ్వాసమే. "వారు విశ్వాసమునకు విధేయులగునట్లు" అనుదానికంటె "విశ్వాసమునకు విధేయత కలుగునట్లు" అని ఈ వాక్యమును అనువదించుటకే నేను ఇష్టపడుచున్నాను; ఏలయనగా చివరిది, అపొస్తలుల కార్యములు 6:7లో ఒకసారి కనబడినను, అలంకారికముగా తీసికొంటేనే తప్ప ఖచ్చితముగా సరియైనది కాదు. విశ్వాసము సరిగా చెప్పవలెనంటే మనము సువార్తకు విధేయులగునట్టి సాధనమే.

21 ఈ అభిప్రాయమును స్వీకరించినయెడల, {και} అనుదానిని "అనగా" అని అనువదించుట ఉత్తమమైన విధానము: "అనుగ్రహము, అనగా అపొస్తలత్వము." అయితే వోల్ఫియస్ చెప్పుచున్నట్లు, "ఈ రెండు పదములను బహుశ వేరువేరుగా అనువదించుట మేలు; "కృప" లేక అనుగ్రహము అపొస్తలుని స్వకీయ మార్పునకును, "అపొస్తలత్వము" అతని పదవికిని అన్వయింపవలెను." 1 తిమోతికి 1:12-14, మరియు అపొస్తలుల కార్యములు 9:15, అపొస్తలుల కార్యములు 13:2; అపొస్తలుల కార్యములు 22:21 చూడుము. — సం.

22 ఈ వాక్యభాగమును అపొస్తలత్వమును పొందుటతో సంబంధించినదిగా ఎంచినందున, మూలపాఠ క్రమమునకు విరుద్ధముగా ఆయన దానిని తరువాత వచ్చుదానికంటె ముందుగా తీసికొనెను. "Pro nomine ipsius," — {ὑπὲρ} {τοῦ} {ὀνὸματος} {αὐτοῦ}; "ad nominis ejus gloriam — ఆయన నామ మహిమకై," టురెట్టిన్; "ఆయన నామమును ఘనపరచు నిమిత్తము," చామర్స్. హాడ్జ్ ఈలాగు గమనించుచున్నాడు: "సమస్త జనులు యేసుక్రీస్తు ఘనతకై విధేయులగునట్లు, అనగా ఆయన నామము తెలియబడునట్లు, పౌలు అపొస్తలుడై యుండెను." థొలుక్ వంటి కొందరు ఈ మాటలను తాము అనువదించునట్లు "విశ్వాసమునకు విధేయత" అనుదానితో జతచేసి, ఈ భావములో, "ఆయన నామము నిమిత్తము సమస్త జనులలో విశ్వాసమునకు విధేయత చూపబడునట్లు" అని తీసికొనుచున్నారు. అయితే ఈ మాటలను అపొస్తలత్వమును పొందుటతో జతచేయుట మేలు: అది రెండు ఉద్దేశ్యముల నిమిత్తము పొందబడెను — విశ్వాసమునకు విధేయత కలుగునట్లును, క్రీస్తు నామము ఘనపరచబడునట్లును. — సం.

23 దీనిని "విశ్వాసమునకు విధేయత కలుగునట్లు," లేక "కలుగజేయుటకై," లేక "విశ్వాసమునకు విధేయతను వృద్ధిపరచుటకై" అని అనువదింపవచ్చును. ఆ విధేయత విశ్వాసమే. ఆజ్ఞ "నమ్ముడి" అనునది; విధేయత దానికి అనుగుణముగా ఉండవలెను. అపొస్తలుల కార్యములు 6:7లోనున్నట్లు విశ్వాసమునకు లోబడుట వేరొక వ్యక్తీకరణ రూపము: అక్కడ ఉపపదము ముందుంచబడెను, అది ఆ విశ్వాసము, అనగా సువార్త. — 2 థెస్సలొనీకయులకు 1:8 చూడుము. ప్రొఫెసర్ స్టువర్ట్, హాల్డేన్ ఈ అభిప్రాయముతో ఏకీభవించుచున్నారు. హాల్డేన్ రోమీయులకు 10:3ను ప్రస్తావించుచున్నాడు; అక్కడ ఇశ్రాయేలీయులు దేవుని నీతికి లోబడనందుకు నిందింపబడుచున్నారు; మరియు 16వ వచనములో, "ప్రభువా, మేము తెలియజేసిన సమాచారమెవడు నమ్మెను? అని యెషయా చెప్పుచున్నాడు గదా" గనుక వారందరు సువార్తకు లోబడలేదని చెప్పబడుచున్నది. కాబట్టి సువార్తను నమ్ముట విశేషముగా దానికి లోబడుటయే. — సం.

సమస్త జనులలో మొదలైనవి. బోధింపబడవలసిన కొందరితో తన పరిచర్యకు సంబంధము లేనియెడల తాను అపొస్తలుడుగా నియమింపబడుట అతనికి చాలదు: అందుచేత తన అపొస్తలత్వము సమస్త జనులకు వ్యాపించెనని అతడు చేర్చుచున్నాడు. తాను ఎవరికి పరిచారకుడుగా ఇయ్యబడెనో ఆ జనుల సంఖ్యలో రోమీయులును చేర్చబడిరని చెప్పినప్పుడు, అతడు తరువాత తన్ను తాను మరింత స్పష్టముగా రోమీయుల అపొస్తలుడని పిలుచుకొనుచున్నాడు. ఇంకను, సర్వలోకమునకు సువార్తను ప్రకటించవలెనను ఆజ్ఞ అపొస్తలులకు సామాన్యముగా ఉండెను; వారు కాపరులవలెను అధ్యక్షులవలెను కొన్ని సంఘములమీద నియమింపబడలేదు. అయితే పౌలు, అపొస్తలుని పనియొక్క సాధారణ బాధ్యతకు తోడుగా, అన్యజనులలో సువార్తను ప్రకటించు పరిచారకుడుగా ఉండుటకు ఒక ప్రత్యేక నియామకముచేత నియమింపబడెను. అతడు మాసిదోనియ గుండా వెళ్లకుండను, ముసియలో వాక్యమును ప్రకటింపకుండను నిషేధింపబడుట దీనికి అభ్యంతరము కాదు: ఏలయనగా అది అతనికి హద్దులు విధింపబడినందున జరుగలేదు, అతడు కొంతకాలము వేరొక చోటికి వెళ్లవలసియుండెను గనుకనే జరిగెను; ఏలయనగా అక్కడ కోత ఇంకను పండలేదు.

మీరు యేసుక్రీస్తువారుగా ఉండుటకు పిలువబడినవారు మొదలైనవి. అతడు వారికి మరింత సమీపముగా సంబంధించిన కారణమును చూపుచున్నాడు — ఏలయనగా ప్రభువు తమను సువార్తయందు పాలుపొందుటకు పిలిచెనని ఆయన కనుపరచిన నిదర్శనమును ఇదివరకే వారియందు చూపియుండెను. కాబట్టి తమ స్వకీయ పిలుపు స్థిరముగా నిలువవలెనని వారు కోరినయెడల, దేవుని అదే ఏర్పాటుచేత ఏర్పరచబడిన పౌలు పరిచర్యను వారు నిరాకరింపకూడదని దీనివలన తేలుచున్నది. కాబట్టి "యేసుక్రీస్తువారుగా ఉండుటకు పిలువబడినవారు" అను ఈ వాక్యభాగమును, "అనగా" అను అవ్యయము చేర్చబడినట్లు, వివరణాత్మకమైనదిగా నేను తీసికొనుచున్నాను; ఏలయనగా వారు పిలుపుచేత క్రీస్తునందు పాలివారుగా చేయబడిరని అతని భావము. ఏలయనగా నిత్యజీవమునకు వారసులగువారు క్రీస్తునందు పిల్లలుగా ఉండుటకై పరలోకపు తండ్రిచేత ఏర్పరచబడుచున్నారు; ఏర్పరచబడిన పిమ్మట వారు తమ కాపరియైన ఆయన సంరక్షణకును కాపుదలకును అప్పగింపబడుచున్నారు.

7. రోమాలో ఉన్న మీకందరికి మొదలైనవి. ఈ చక్కని క్రమముచేత మనయందు మెప్పునకు తగినదేదో అతడు వివరించుచున్నాడు; మొదట ప్రభువు తన స్వకీయ దయచేత మనలను తన అనుగ్రహమునకును ప్రేమకును పాత్రులనుగా చేసెననియు, తరువాత ఆయన మనలను పిలిచెననియు, మూడవదిగా పరిశుద్ధతకు మనలను పిలిచెననియు అతడు చెప్పుచున్నాడు: అయితే మనము మన పిలుపునకు తగినట్లు నడచుకొనినప్పుడే ఈ ఉన్నతమైన ఘనత నిలిచియుండును.

ఇక్కడ ఒక సమృద్ధియైన సత్యము మనకు కనబడుచున్నది; దానిని నేను సంక్షేపముగా ప్రస్తావించి, ప్రతి వ్యక్తి ధ్యానించుటకు విడిచిపెట్టెదను: పౌలు మన రక్షణయొక్క మెప్పును ఎంతమాత్రమును మనకు ఆపాదింపక, మనయెడల దేవునికున్న ఉచితమైనదియు తండ్రివంటిదియునైన ప్రేమ అను ఊటనుండియే దానిని పూర్తిగా తీసికొనుచున్నాడు; ఏలయనగా దేవుడు మనలను ప్రేమించుచున్నాడు అనుదానినే అతడు మొదటి సంగతిగా చేయుచున్నాడు: మరియు ఆయన స్వకీయ మంచితనము తప్ప ఆయన ప్రేమకు కారణమేమి? దీనిమీదనే మన పిలుపు ఆధారపడియున్నది; దానిచేత తాను ముందుగా ఉచితముగా ఏర్పరచుకొనినవారికి ఆయన తన సమయమందు తన దత్తపుత్రత్వమును ముద్రించుచున్నాడు. మరియు తాము ఎంత అయోగ్యులును దౌర్భాగ్యులునైన పాపులైనను ప్రభువు కృపగలవాడని నిశ్చయముగా గ్రహించితేనే తప్ప, మరియు ఆయన మంచితనముచేత ప్రేరేపింపబడి పరిశుద్ధతను ఆశించితేనే తప్ప, ఎవరును తమ్మును తాము విశ్వాసుల సంఖ్యలో సరిగా చేర్చుకొనలేరని ఈ వాక్యభాగమునుండి మనము నేర్చుకొనుచున్నాము; ఏలయనగా ఆయన మనలను అపవిత్రతకు కాదు, పరిశుద్ధతకే పిలిచెను. (1 థెస్సలొనీకయులకు 4:7.) గ్రీకు మూలమును మధ్యమ పురుషలో అనువదింపవచ్చును గనుక, ఏ మార్పుకును నాకు కారణము కనబడుటలేదు.

24 "యేసుక్రీస్తువారుగా ఉండుటకు పిలువబడినవారు," అనగా క్రీస్తుకు చెందిన పిలువబడినవారు. {Κλητὸς} అనునది సువార్తయొక్క బాహ్యమైన పిలుపు ఎవరికి వినిపింపబడెనో వారిని మాత్రమే కాక, అంతరంగమునందును పిలువబడినవారిని సూచించుచున్నది." — స్టువర్ట్. అదే రచయిత తరువాతి వచనములోని {κλητοῖς} {ἁγίοις} అను మాటలను "ఏర్పరచబడిన పరిశుద్ధులు," లేక "ఫలవంతముగా పిలువబడిన పరిశుద్ధులు" అని అనువదించుచున్నాడు. — సం.

మీకు కృపయు సమాధానమును మొదలైనవి. దేవుడు మనకు అనుకూలుడై యుండుటకంటె ఎక్కువ కోరదగినదేదియు లేదు, ఇదియే కృప అను మాటచేత సూచింపబడుచున్నది; తరువాత ఆయనయొద్దనుండి ప్రవహించు క్షేమమును సమస్త విషయములలో వృద్ధియు కలిగియుండుట, ఇదియే సమాధానము అను మాటచేత సూచింపబడుచున్నది; ఏలయనగా సంగతులు మనయెడల ఎంత నవ్వుముఖముతో కనబడినను, దేవుడు కోపించియుండినయెడల ఆశీర్వాదమే శాపముగా మార్చబడును. కాబట్టి మన భాగ్యమునకు పునాది దేవుని అనుగ్రహమే; దానిచేత మనము నిజమైనదియు స్థిరమైనదియునైన క్షేమమును అనుభవించుచున్నాము, దానిచేతనే మనము శ్రమలలో ఉన్నప్పుడును మన రక్షణ వృద్ధిపొందుచున్నది. మరియు అతడు సమాధానము కొరకు దేవునికి ప్రార్థించుచున్నాడు గనుక, మనకు కలుగు ప్రతి మేలును దైవిక దయయొక్క ఫలమేనని మనము గ్రహింపవలెను. అతడు ఈ ఆశీర్వాదముల కొరకు అదే సమయమందు ప్రభువైన యేసుక్రీస్తునకును ప్రార్థించుచున్నాడని గమనింపక విడువకూడదు. తన తండ్రియొక్క ఔదార్యమును మనకు నిర్వహించువాడును పంచిపెట్టువాడును మాత్రమే కాక, ఆయనతో కూడ సమస్తమును జరిగించువాడునైన ఆయనకు ఈ ఘనత యుక్తముగానే చెల్లింపబడుచున్నది. అయినను దేవుని ఆశీర్వాదములన్నియు ఆయనద్వారానే మనకు వచ్చుచున్నవని చూపుటయే అపొస్తలుని ప్రత్యేక ఉద్దేశమై యుండెను.

సమాధానము అను మాట మనస్సాక్షియొక్క నెమ్మదిని సూచించుచున్నదని ఎంచుటకు ఇష్టపడువారు కొందరున్నారు; ఈ అర్థము కొన్నిసార్లు దానికి చెందునని నేను కాదనను: అయితే అపొస్తలుడు ఇక్కడ దేవుని ఆశీర్వాదముల సంక్షేపమును మనకు ఇయ్యగోరెనని నిశ్చయము గనుక, బ్యూసర్ చూపిన మొదటి అర్థమే మిక్కిలి తగినది. కాబట్టి నిజమైన ధన్యతకు కారణమగుదానిని భక్తులకు ఆసక్తితో కోరుచు, అతడు మునుపు చేసినట్లే, ఆ ఊటయొద్దకే, అనగా దేవుని అనుగ్రహమునొద్దకే వెళ్లుచున్నాడు; అది మాత్రమే మనకు నిత్యభాగ్యమును తెచ్చుటయే కాక, ఈ జీవితమందలి సమస్త ఆశీర్వాదములకును మూలమై యున్నది.

రోమీయులకు 1:8-12

8. మీ విశ్వాసము సర్వలోకమున ప్రచురము చేయబడుచుండుటను బట్టి, మొదట మీ అందరి నిమిత్తము యేసుక్రీస్తుద్వారా నా దేవునికి కృతజ్ఞతాస్తుతులు చెల్లించుచున్నాను.

8. Primum quidem gratias ago Deo meo per Iesum Christum super vobis omnibus, quia fides vestra Prædicatur in universo mundo.

9. ఆయన కుమారుని సువార్త విషయమై నేను నా ఆత్మయందు సేవించుచున్న దేవుడే నాకు సాక్షి; నేను నా ప్రార్థనలయందు ఎల్లప్పుడును మిమ్మును గూర్చి యెడతెగక జ్ఞాపకము చేసికొనుచున్నాను;

9. Testis enim mihi Deus, quem colo in spiritu meo in Evangelio Filii ipsius, ut continenter memoriam vestri faciam;

25 "పూర్వకాలపు గ్రీకులును రోమీయులును," అని టురెట్టిన్ చెప్పుచున్నాడు, "తాము ఎవరికి వ్రాసిరో వారికి తమ పత్రికల శీర్షికయందు ఆరోగ్యమును, సంతోషమును, భాగ్యమును కోరిరి; అయితే పౌలు అంతకంటె చాల ఉన్నతమైన ఆశీర్వాదముల కొరకు ప్రార్థించుచున్నాడు, అనగా సమస్త మేళ్లకు ఊటయైన దేవుని అనుగ్రహము కొరకును, హెబ్రీయులు సమస్త ఆశీర్వాదములను దేనియందు ఇమిడ్చిరో ఆ సమాధానము కొరకును." — సం.

26 "మన తండ్రియైన దేవునినుండి, — దేవుడైతే, సమర్థుడు; మన తండ్రియైతే, తన వరములచేత మనలను ఐశ్వర్యవంతులనుగా చేయుటకు ఇష్టముగలవాడు: మరియు మన ప్రభువైన యేసుక్రీస్తునుండి, — మన ప్రభువునుండి, ఆయన వాటిని మనకొరకు సంపాదించెను; యేసునుండి, ఏలయనగా ఇవి లేకుండ మనము రక్షింపబడలేము; క్రీస్తునుండి, ఏలయనగా ఆయన కృపచేతను సమాధానముచేతను అభిషేకింపబడెను, యోహాను 1:16." — పార్

10. దేవుని చిత్తమువలన ఎట్లయినను ఇప్పుడు తుదకు మీయొద్దకు వచ్చుటకు నాకు వీలుకలుగవలెనని విజ్ఞాపనము చేయుచున్నాను.

10. Semper in orationibus meis, rogans, si quomodo prosperum iter aliquando mihi, obtingat per voluntatem Dei, veniendi ad vos.

11. మీరు స్థిరపడవలెనని ఆత్మసంబంధమైన కృపావరమేదైనను మీకిచ్చుటకు మిమ్మును చూడ మిక్కిలి అపేక్షించుచున్నాను;

11. Desidero enim videre, vos, ut aliquod impertiar vobis donum spirituale ad vos confirmandos;

12. అనగా మీయొక్కయు నాయొక్కయు పరస్పర విశ్వాసముచేత మీతోకూడ నేను ఆదరణపొందవలెనని కోరుచున్నాను.

12. Hoc est. ad cohortationem mutuo percipiendam in vobis per Mutuam fidem, vestram atque meam.

8. మొదట నేను మొదలైనవి. ఇక్కడ పీఠిక ప్రారంభమగుచున్నది, అది సందర్భమునకు పూర్తిగా తగినదై యున్నది; ఏలయనగా తనకును వారికిని సంబంధించిన కారణములచేత ఉపదేశమును అంగీకరించుటకు అతడు వారిని సమయోచితముగా సిద్ధపరచుచున్నాడు. వారిని గూర్చి అతడు చెప్పునది, వారి విశ్వాసముయొక్క ప్రసిద్ధియే; ఏలయనగా సంఘములయొక్క బహిరంగ మెప్పుచేత ఘనపరచబడిన వారు, అందరు తమ్మును గూర్చి కలిగియున్న మంచి అభిప్రాయమును భంగపరచకుండ ప్రభువుయొక్క అపొస్తలుని నిరాకరింపలేరని అతడు సూచించుచున్నాడు; అట్టి కార్యము మిక్కిలి అమర్యాదయైనదియు, ఒక విధముగా విశ్వాసఘాతకమునకు సమీపమైనదియునై యుండును. కాబట్టి ఈ సాక్ష్యము వారి విధేయతను గూర్చిన నిశ్చయతను అతనికి కలుగజేసి, తన ఉద్యోగము ప్రకారము రోమీయులకు బోధించుటకును ఉపదేశించుటకును అపొస్తలుని న్యాయముగా ప్రేరేపించినట్లే, అతని అధికారమును తృణీకరింపకుండునట్లు అది వారిని బద్ధులనుగా చేసెను. తన్ను గూర్చియైతే, వారియెడల తన ప్రేమను సాక్ష్యమిచ్చుటచేత అతడు వారిని నేర్చుకొను మనస్సుగలవారినిగా సిద్ధపరచుచున్నాడు: ఏలయనగా బుద్ధిచెప్పువాడు మన క్షేమమును హృదయపూర్వకముగా కోరుచున్నాడను అభిప్రాయముకంటె అతనికి విశ్వాసము సంపాదించుటకు మరి ఎక్కువ ఫలకరమైనదేదియు లేదు.

గమనింపదగిన మొదటి సంగతి ఏదనగా, అతడు వారి విశ్వాసమును మెచ్చుకొనుచు, అది దేవునినుండి పొందబడెనని సూచించుచున్నాడు. విశ్వాసము దేవుని వరమని ఇక్కడ మనకు బోధింపబడుచున్నది; ఏలయనగా కృతజ్ఞతాస్తుతి చెల్లించుట ఒక ఉపకారమును ఒప్పుకొనుటయే. విశ్వాసము నిమిత్తము దేవునికి కృతజ్ఞతాస్తుతులు చెల్లించువాడు అది ఆయనయొద్దనుండి వచ్చుచున్నదని ఒప్పుకొనుచున్నాడు. మరియు అపొస్తలుడు తన అభినందనలను ఎల్లప్పుడును కృతజ్ఞతాస్తుతితోనే ప్రారంభించుచున్నాడని మనము కనుగొనుచున్నాము గనుక, మన ఆశీర్వాదములన్నియు దేవుని ఉచిత వరములేనని దీనిచేత మనకు జ్ఞాపకము చేయబడుచున్నదని మనము తెలిసికొందము. మన ఆశీర్వాదములన్నిటిని ఇచ్చువాడు దేవుడేనని ఒప్పుకొను కర్తవ్యమునందు మనలను మనము మరింత సంపూర్ణముగా రేపుకొనునట్లును, అదే ఒప్పుకోలునందు మనతో చేరుటకు ఇతరులను ప్రేరేపించునట్లును, ఇట్టి మాటల విధానములకు అలవాటుపడుటయు అవసరము. అల్పమైన సంగతులలో ఇట్లు చేయుట యుక్తమైతే, విశ్వాసము విషయమై మరి ఎంత యుక్తము; అది దేవుని అల్పమైన వరము కాదు, అందరికిని విచక్షణ లేకుండ (promiscua) ఇయ్యబడు వరమును కాదు. ఇదిగాక, హెబ్రీయులకు 13:15లో అపొస్తలుని ఆజ్ఞ ప్రకారము, క్రీస్తుద్వారా కృతజ్ఞతాస్తుతులు చెల్లింపవలెనను మాదిరి ఇక్కడ మనకున్నది; ఏలయనగా ఆయన నామమున మనము తండ్రియొద్ద కనికరమును వెదకి పొందుచున్నాము. — చివరిగా, అతడు ఆయనను తన దేవుడని పిలుచుచున్నాడని నేను గమనించుచున్నాను. ఇది విశ్వాసుల ప్రత్యేక హక్కు, దేవుడు వారికి మాత్రమే ఈ ఘనతను అనుగ్రహించుచున్నాడు. నిజముగా దీనియందు ఒక పరస్పర సంబంధము సూచింపబడియున్నది, అది ఈ వాగ్దానమునందు వ్యక్తపరచబడియున్నది,

27 అంచున, "నా ప్రార్థనలన్నిటియందు." 28 "ఇక్కడ ఇది ప్రాముఖ్యత విషయమై మొదటిది అని కాదు, కాలక్రమము విషయమై మొదటిది అని అర్థము." — స్టువర్ట్. ఇక్కడి men అను దానికి సరిపోవు {δε} రోమీయులకు 1:13లో, {Οὐ} {θέλω} {δέ} {ὑμᾶς}, మొదలైనవాటియందు ఉన్నదని అదే రచయిత తలంచుచున్నాడు, — సం.

29 "విశ్వాసము ఇక్కడ సమస్త మతమునకు బదులుగా ఉంచబడెను, మీ భక్తి అనుదానికే అది సమానార్థము. విశ్వాసము మతముయొక్క ముఖ్యమైన సంగతులలో ఒకటి, దాని మొదటి అవసరములలో ఒకటి, అందుచేత అది మతమునే సూచించుచున్నది." — బార్న్స్. నిజముగా అది ముఖ్యమైన సంగతియే, మతమునకు పునాదియే. హెబ్రీయులకు 11:6. — సం.

"నేను వారికి దేవుడనైయుందును; వారు నాకు జనులైయుందురు." (యిర్మీయా 30:22.)

అయినను పౌలు ధరించిన పాత్రకే, అనగా సువార్త ప్రకటన పనియందు అంతమువరకు అతని విధేయతకు సాక్ష్యముగా, దీనిని పరిమితము చేయుటకు నేను ఇష్టపడుచున్నాను. ఆ ప్రకారమే హిజ్కియా, యెషయా సత్యమైనవాడును నమ్మకమైనవాడునైన ప్రవక్తయని దేవుడు సాక్ష్యమియ్యవలెనని కోరినప్పుడు, దేవుని యెషయాయొక్క దేవుడని పిలిచెను. (యెషయా 37:4.) అట్లే ఆయన ప్రత్యేకముగా దానియేలుయొక్క దేవుడని పిలువబడుచున్నాడు. (దానియేలు 6:20.)

సర్వలోకమున. రోమీయుల విశ్వాసము విషయమై విశ్వాసులైన మనుష్యుల ప్రశంస పౌలుకు సర్వలోకముయొక్క ప్రశంసతో సమానమై యుండెను; ఏలయనగా దానిని అసహ్యమైనదిగా ఎంచిన అవిశ్వాసులు దానిని గూర్చి నిష్పక్షపాతమైన సాక్ష్యమునైనను సరియైన సాక్ష్యమునైనను ఇయ్యలేకపోయిరి. కాబట్టి రోమీయుల విశ్వాసము సర్వలోకమున విశ్వాసుల నోళ్లచేతనే ప్రకటింపబడెననియు, వారు మాత్రమే దానిని గూర్చి సరిగా తీర్పుతీర్చి సరియైన అభిప్రాయమును చెప్పగలవారైరనియు మనము గ్రహించుచున్నాము. అల్పమైనదియు తృణీకరింపబడినదియునైన ఈ చిన్న గుంపు, రోమాలో సహితము, భక్తిహీనులకు తమ గుణము విషయమై తెలియబడకుండెను అను సంగతిని అతడు లెక్కింపలేదు; ఏలయనగా పౌలు వారి తీర్పును ఏమాత్రమును లక్ష్యపెట్టలేదు.

9. దేవుడే నాకు సాక్షి మొదలైనవి. అతడు తన ప్రేమను దాని ఫలములచేత రుజువుపరచుచున్నాడు; ఏలయనగా అతడు వారిని మిక్కిలి ప్రేమించియుండనియెడల, వారిని ఇంత ఆసక్తితో ప్రభువునకు అప్పగించియుండడు, విశేషముగా తన స్వకీయ ప్రయాసలచేత వారి క్షేమమును వృద్ధిచేయుటకు ఇంత తీవ్రముగా కోరియుండడు. కాబట్టి అతని ఆసక్తియు అతని తీవ్రమైన కోరికయు అతని ప్రేమకు నిశ్చయమైన నిదర్శనములై యుండెను; ఏలయనగా అవి దానినుండి పుట్టియుండనియెడల అవి ఎన్నడును ఉండియుండవు. మరియు తన ప్రకటనయందు నమ్మకము స్థిరపరచుటకు రోమీయులు తన యథార్థతను గూర్చి సంపూర్ణముగా నిశ్చయించుకొనుట అవసరమని అతడు ఎరిగియుండెను గనుక, అతడు ఒక ప్రమాణమును చేర్చెను — సత్యమైనదిగాను సందేహము లేనిదిగాను అంగీకరింపవలసిన ఒక ప్రకటన అనిశ్చయతచేత తడబడునప్పుడెల్ల ఇది అవసరమైన ఔషధము. ఏలయనగా ప్రమాణము మనము ప్రకటించుదాని సత్యమును గూర్చి దేవునికి మొర్రపెట్టుటయే తప్ప మరేమియు కాదు గనుక, అపొస్తలుడు ఇక్కడ ప్రమాణము చేయలేదని కాదనుట మిక్కిలి బుద్ధిహీనత. అయినను అతడు క్రీస్తుయొక్క నిషేధమును అతిక్రమింపలేదు.

కాబట్టి (మూఢభక్తిగల అనాబాప్టిస్టులు కలకనునట్లు) ప్రమాణములను పూర్తిగా కొట్టివేయుట క్రీస్తుయొక్క ఉద్దేశము కాదనియు, అందుకు భిన్నముగా ధర్మశాస్త్రమును యుక్తరీతిగా పాటించుటకు శ్రద్ధను పిలుచుటయే ఆయన ఉద్దేశమనియు దీనిచేత తేటపడుచున్నది; మరియు ప్రమాణమును అనుమతించు ధర్మశాస్త్రము అబద్ధప్రమాణమును అనవసరమైన ఒట్టుపెట్టుకొనుటను మాత్రమే ఖండించుచున్నది. కాబట్టి మనము ప్రమాణమును సరిగా వాడవలెనంటే, అపొస్తలులు కనుపరచిన గాంభీర్యమును భక్తిపూర్వకమైన విధానమును అనుకరింతము; అది ఏమిటో మీరు గ్రహించునట్లు, దేవుడు సాక్షిగా పిలువబడునప్పుడు, మనము మోసము చేసినయెడల ప్రతిదండన చేయువానిగా కూడ ఆయనకు మొర్రపెట్టబడుచున్నదని తెలిసికొనుడి; దీనిని పౌలు మరియొక చోట ఈ మాటలలో వ్యక్తపరచుచున్నాడు,

"నా ప్రాణమునకు దేవుడే సాక్షి." (2 కొరింథీయులకు 1:23.)

నా ఆత్మయందు నేను సేవించుచున్న మొదలైనవి. దేవునితో ఆటలాడు అపవిత్రులైన మనుష్యులు, ధైర్యముతోను అహంకారముతోను ఆయన నామమును సాకుగా చూపుట సాధారణము; అయితే అపొస్తలుడు ఇక్కడ విశ్వాసము సంపాదించుటకై తన స్వకీయ భక్తిని గూర్చి మాటలాడుచున్నాడు; మరియు ఎవరియందు దేవుని భయమును ఆయన నామమునెడల భక్తియు ప్రబలియున్నవో వారు అబద్ధప్రమాణము చేయుటకు భయపడుదురు. అదే సమయమందు అతడు తన ఆత్మను మతముయొక్క బాహ్యమైన ముసుగునకు వ్యతిరేకముగా ఉంచుచున్నాడు; ఏలయనగా అనేకులు దేవుని ఆరాధకులమని అబద్ధముగా నటించుచు, బాహ్యముగా అట్లు కనబడుచుండగా, తాను హృదయపూర్వకముగా దేవుని సేవించితినని అతడు సాక్ష్యమిచ్చుచున్నాడు. దేవుని ఆరాధన వాటియందు మాత్రమే ఇమిడియున్నదని యూదులు తలంచిన పూర్వపు ఆచారములను అతడు సూచించియుండవచ్చును. కాబట్టి తాను వాటిని పాటింపకపోయినను, తాను దేవుని యథార్థమైన ఆరాధకుడనని అతడు సూచించుచున్నాడు; ఫిలిప్పీయులకు 3:3లో అతడు చెప్పుచున్న ప్రకారము,

"ఆత్మయందు దేవుని సేవించుచు, శరీరమునందు అతిశయపడని మనమే నిజమైన సున్నతిగలవారము."

కాబట్టి తాను హృదయముయొక్క యథార్థమైన భక్తితో దేవుని సేవించితినని అతడు అతిశయించుచున్నాడు; ఇదియే నిజమైన మతమును అంగీకరింపబడిన ఆరాధనయునై యున్నది.

అయితే నేను చెప్పినట్లు, తన ప్రమాణము మరి ఎక్కువ విశ్వాసము పొందునట్లు, పౌలు దేవునియెడల తన భక్తిని ప్రకటించుట యుక్తమై యుండెను; ఏలయనగా అబద్ధప్రమాణము భక్తిహీనులకు ఒక ఆటయై యున్నది, భక్తులైతే వెయ్యి మరణములకంటె దానికి ఎక్కువగా భయపడుదురు; ఏలయనగా దేవుని భయము నిజముగా ఉన్నచోట ఆయన నామమునెడల భక్తియు ఉండక తప్పదు. కాబట్టి ప్రమాణమునకు ఎంత పవిత్రతయు యథార్థతయు చెందునో తాను ఎరిగియున్నాననియు, అపవిత్రులు చేయు అలవాటు చొప్పున తాను తొందరపడి దేవుని సాక్షిగా పిలువలేదనియు పౌలు చెప్పినట్లే యున్నది. మరియు ఈ విధముగా తన స్వకీయ మాదిరిచేత, మనము ప్రమాణము చేయునప్పుడెల్ల, మన ప్రకటనలయందు మనము వాడుకొను దేవుని నామము తన పవిత్రతను నిలుపుకొనునట్లు అట్టి భక్తియొక్క నిదర్శనమును ఇయ్యవలెనని అతడు మనకు బోధించుచున్నాడు. ఇంకను తాను దేవుని వేషధారణతో ఆరాధింపలేదని తన స్వకీయ పరిచర్యచేత సహితము అతడు రుజువిచ్చుచున్నాడు; ఏలయనగా అతడు తన్ను తాను ఉపేక్షించుకొని, దేవుని రాజ్యమును వృద్ధిచేయుటయందు నిందయు దరిద్రతయు ద్వేషమును అను సమస్త కష్టములను, మరణాపాయమును సహితము అనుభవించుటకు సంకోచింపనప్పుడు, అతడు దేవుని మహిమకు సమర్పించుకొనిన మనుష్యుడని అది సంపూర్ణమైన నిదర్శనమై యుండెను.

సువార్త ప్రకటించునదానికి అనుగుణముగా ఉన్నందున, తాను దేవునికి చెల్లించితినని చెప్పిన ఆ ఆరాధనను పౌలు సిఫారసు చేయ ఉద్దేశించినట్లు కొందరు ఈ వాక్యభాగమును తీసికొనుచున్నారు. ఆత్మసంబంధమైన ఆరాధన సువార్తయందు మనకు ఆజ్ఞాపింపబడెనను మాట నిశ్చయమే; అయితే మొదటి వివరణయే మిక్కిలి తగినది, — అనగా సువార్తను ప్రకటించుటయందు అతడు తన సేవను దేవునికి సమర్పించెను. అయినను అదే సమయమందు అతడు తనకును, దేవుని సేవించుటకంటె వేరొకదానిని దృష్టియందుంచుకొను వేషధారులకును భేదము చేయుచున్నాడు; ఏలయనగా ఆశయమో లేక అట్టిదేదో అధికజనులను నడిపించుచున్నది; మరియు అందరు ఈ ఉద్యోగమునందు హృదయపూర్వకముగాను నమ్మకముగాను ప్రవేశించుదురనుట సత్యమునకు చాల దూరము. భావమేదనగా, పౌలు బోధించు ఉద్యోగమును యథార్థముగా నెరవేర్చెను; ఏలయనగా తన భక్తిని గూర్చి అతడు చెప్పుదానిని ఈ విషయమునకే అన్వయించుచున్నాడు.

30 మత్తయి 5:33-37లోని వాక్యభాగము తరచుగా పూర్తిగా అపార్థము చేసికొనబడెను. సామాన్య సంభాషణయందలి ప్రమాణములు మాత్రమే నిషేధింపబడెనని ఆ వాక్యభాగమునందే ఉన్నదానినుండి స్పష్టముగా తేటపడుచున్నది. గంభీరమైన ప్రమాణములయందు "ఆకాశము" తోడనైనను, "దేవుని సింహాసనము" తోడనైనను, "భూమి" తోడనైనను, "యెరూషలేము" తోడనైనను, "తల" తోడనైనను ఒట్టుపెట్టుకొనుట లేకుండెను. అట్టి విధానములు సంభాషణయందు మాత్రమే వాడబడెను, అట్టివే ఇప్పటికిని వాడబడుచున్నట్లు: మరియు ఈ విధములైన ఒట్టుపెట్టుకొనుటయే మన రక్షకునిచేత ఖండింపబడుచున్నది. — సం.

et verè — యథార్థముగాను సత్యముగాను," వోల్ఫియస్, "కేవలము బాహ్యముగా కాక, హృదయపూర్వకముగా," హాడ్జ్.

32 {ἐν} {τῶ} {εὐαγγελίω} {τοῦ} {υἱοῦ} {αὐτοῦ} "ఆయన కుమారుని సువార్తను ప్రకటించుటచేత, మొదలైనవి." స్టువర్ట్. "In predicando evangelio — సువార్తను ప్రకటించుటయందు," బేజా. "నేను ధర్మశాస్త్ర సంబంధమైన ఆచారములను బోధించుటయందు కాక, అంతకంటె చాల పరలోకసంబంధమైన సిద్ధాంతమును బోధించుటయందు దేవుని సేవించుచున్నాను," గ్రోషియస్

అయితే దీనినుండి మనము ప్రయోజనకరమైన ఒక సిద్ధాంతమును గ్రహించుచున్నాము; ఏలయనగా సువార్తను ప్రకటించుటయందు తాము దేవునికి అంగీకారమైనదియు విలువైనదియునైన సేవను చెల్లించుచున్నామని సువార్త పరిచారకులు వినునప్పుడు, అది వారికి కొద్దిగాని ప్రోత్సాహమును కలుగజేయవలెను. తమ ప్రయాసము దేవునికి ప్రీతికరమైనదనియు ఆయనచేత అంగీకరింపబడినదనియు వారు ఎరిగియుండగా, దానిని శ్రేష్ఠమైన సేవగా ఎంచకుండ వారిని ఏది ఆటంకపరచగలదు? ఇంకను అతడు దానిని దేవుని కుమారుని సువార్త అని పిలుచుచున్నాడు; ఏలయనగా దానియందు క్రీస్తు తెలియపరచబడుచున్నాడు; ఆయన మహిమపరచబడి తండ్రిని కూడ మహిమపరచవలెనను ఈ ఉద్దేశము నిమిత్తమే ఆయన తండ్రిచేత నియమింపబడెను.

యెడతెగక మొదలైనవి. వారి కొరకు ప్రార్థించుటయందు తన స్థిరత్వముచేతనే అతడు తన ప్రేమయొక్క తీవ్రతను మరింతగా కనుపరచుచున్నాడు. వారిని జ్ఞాపకము చేయకుండ అతడు ప్రభువునకు ఏ ప్రార్థనలను కుమ్మరింపలేదనునది నిజముగా బలమైన నిదర్శనమై యుండెను. భావము మరింత స్పష్టముగా ఉండునట్లు, {παντοτε} అను దానిని నేను "ఎల్లప్పుడును" అని అనువదించుచున్నాను; "నా ప్రార్థనలన్నిటియందు," లేక, "నేను ప్రార్థనయందు దేవునితో మాటలాడునప్పుడెల్ల మిమ్మును గూర్చిన జ్ఞాపకమును చేర్చుచున్నాను" అని చెప్పబడినట్లే. అయితే అతడు దేవునికి మొర్రపెట్టు ప్రతి విధమును గూర్చి మాటలాడుట లేదు గాని, పరిశుద్ధులు తీరికగా ఉండి, సమస్త చింతలను ప్రక్కనపెట్టి, తమ సంపూర్ణ శ్రద్ధను ఆ పనికి వినియోగించు ప్రార్థనలను గూర్చియే మాటలాడుచున్నాడు; ఏలయనగా రోమీయులు తన మనస్సునకు రానప్పుడు అతడు తరచుగా అకస్మాత్తుగా ఈ కోరికనో ఆ కోరికనో వ్యక్తపరచియుండవచ్చును; అయితే దేవునికి ప్రార్థనలు అర్పించుటకు అతడు ముందుగా ఉద్దేశించుకొని, ఒక విధముగా తన్ను తాను సిద్ధపరచుకొనినప్పుడెల్ల, ఇతరులతో పాటు వారిని జ్ఞాపకము చేసికొనెను. కాబట్టి పరిశుద్ధులు ఆలోచనాపూర్వకముగా తమ్మును తాము సిద్ధపరచుకొను ఆ ప్రార్థనలను గూర్చియే అతడు ప్రత్యేకముగా మాటలాడుచున్నాడు; మన ప్రభువు సహితము ఈ ఉద్దేశము నిమిత్తము ఏకాంతమును వెదకెనని మనము కనుగొనుచున్నాము. తాను యెడతెగక ప్రార్థించితినని చెప్పుచున్నాడు గనుక, తాను అట్టి ప్రార్థనలయందు ఎంత తరచుగా, లేక ఎంత ఎడతెగకుండ నిమగ్నుడై యుంటినో అదే సమయమందు అతడు సూచించుచున్నాడు.

10. ఎట్లయినను... విజ్ఞాపనము చేయుచు మొదలైనవి. మనము ఎవరికి మన ప్రయాసలచేత సహాయము చేయుటకు సిద్ధముగా లేమో, అతని మేలును మనము హృదయపూర్వకముగా కోరుచున్నామనుట సంభవము కాదు గనుక, తాను వారి క్షేమమునుగూర్చి ఆసక్తిగలవాడనని చెప్పిన తరువాత, తాను వారి ప్రయోజనమును వృద్ధిచేయగలుగునట్లు విజ్ఞాపనము చేయుటచేతనే, దేవుని యెదుట ఉన్నట్లుగా, మరియొక నిదర్శనముచేత వారియెడల తన ప్రేమను కనుపరచితినని అతడు ఇప్పుడు చేర్చుచున్నాడు. కాబట్టి సంపూర్ణ భావమును మీరు గ్రహించునట్లు, "కూడ" అను మాట చేర్చబడినట్లుగా, ఎట్లయినను... విజ్ఞాపనము కూడ చేయుచు మొదలైనవి అని ఈ మాటలను చదువుడి. దేవుని చిత్తమువలన వీలుకలుగు ప్రయాణము అని చెప్పుటచేత, తన ప్రయాణము సఫలమగుటకు అతడు ప్రభువుయొక్క అనుగ్రహమువైపు చూచెనని మాత్రమే కాక, తన ప్రయాణము ప్రభువుచేత అంగీకరింపబడినయెడల అది సఫలమైనదని ఎంచెనని కూడ అతడు చూపుచున్నాడు. ఈ మాదిరి ప్రకారమే మన కోరికలన్నియు రూపింపబడవలెను.

33 కాల్విన్ అమర్చిన మాటల క్రమము మన అనువాదపు క్రమముకంటె మేలైనది; అతడు "నా ప్రార్థనలయందు ఎల్లప్పుడును," లేక, "నా ప్రార్థనలన్నిటియందు" అను దానిని "విజ్ఞాపనము చేయుచు" అను దానితో కలుపుచున్నాడు. సరళమైన అనువాదము ఈ విధముగా ఉండును: — 9. ఆయన కుమారుని సువార్తయందు నా ఆత్మతో నేను సేవించుచున్న దేవుడే నిజముగా నాకు సాక్షి, నేను మిమ్మును గూర్చి యెడతెగక జ్ఞాపకము చేసికొనుచు, నా ప్రార్థనలయందు ఎల్లప్పుడును విజ్ఞాపనము చేయుచున్నాను, 10. ఏదో విధముగా ఇప్పుడు తుదకు దేవుని చిత్తమువలన మీయొద్దకు వచ్చుటకు నాకు నిరాటంకమైన మార్గము కలుగవలెనని. "సువార్తయందు" అనునది "సువార్త ప్రకారము" అనియైనను, "సువార్తను ప్రకటించుటయందు" అనియైనను అర్థమియ్యవచ్చును. హాడ్జ్ మొదటిదానిని ఇష్టపడుచున్నాడు. ఈ సందర్భమునందు {ει} అను అవ్యయము స్పష్టముగా "అని" అను అర్థమిచ్చుచున్నది. క్రొత్త నిబంధనయందు అది ఈ అర్థమునందు వాడబడెనని ఏ సందేహమును లేదు; అపొస్తలుల కార్యములు 26:8, 23; హెబ్రీయులకు 7:15 చూడుడి

11. మిమ్మును చూడ మిక్కిలి అపేక్షించుచున్నాను మొదలైనవి. అతడు దూరముగా ఉండియు తన సిద్ధాంతముచేత వారి విశ్వాసమును స్థిరపరచియుండవచ్చును; అయితే దగ్గర ఉన్నవానియొద్దనుండి సలహా మరి బాగుగా అంగీకరింపబడును గనుక, వారితో ఉండవలెనని అతడు కోరెను. అయితే తన ఉద్దేశమేమిటో అతడు వివరించి, తన స్వప్రయోజనము కొరకు కాక వారి ప్రయోజనము కొరకే ప్రయాణపు ప్రయాసను వహింపగోరెనని చూపుచున్నాడు. — తనకున్న వరములను, అనగా సిద్ధాంతము గాని, హెచ్చరిక గాని, ప్రవచనము గాని, దేవుని అనుగ్రహముచేత తనకు కలిగెనని అతడు ఎరిగియున్న వరములను, ఆత్మసంబంధమైన కృపావరములని అతడు పిలుచుచున్నాడు. ఇచ్చుట అను మాటచేత అతడు ఇక్కడ వరముల ఉపయోగమును చక్కగా సూచించియున్నాడు: ఏలయనగా అందరు ప్రేమతో ఒకరికొకరు సహాయము చేసికొనుచు, ప్రతివాడును తనకున్నదానిని ఇతరులకు అందించునట్లు వేర్వేరు వరములు ప్రతి వ్యక్తికి పంచిపెట్టబడుచున్నవి. రోమీయులకు 12:3; మరియు 1 కొరింథీయులకు 12:11 చూడుడి

మిమ్మును స్థిరపరచుటకు మొదలైనవి. వారు ఇదివరకు క్రీస్తునందు సరిగా బోధింపబడనివారైనట్లు, మతముయొక్క మొదటి మూలపాఠములలో ఇంకను ఉపదేశింపబడవలసినవారినిగా తాను వారిని ఎంచుచున్నట్లు కనబడకుండునట్లు, ఇచ్చుటను గూర్చి తాను చెప్పినదానిని అతడు మృదువుగా సవరించుచున్నాడు. కాబట్టి అధికముగా అభివృద్ధిపొందియున్న వారు ఇంకను సహాయము పొందునట్లు, తాను వారికి తన సహాయమును అందింపగోరితినని అతడు చెప్పుచున్నాడు: ఏలయనగా క్రీస్తు మనయందు సంపూర్ణముగా రూపింపబడువరకు మనకందరికి స్థిరపరచబడుట అవసరమే. (ఎఫెసీయులకు 4:13.)

12. ఈ వినయముగల మాటతో తృప్తిపొందక, అతడు దానిని సవరించి, తాను బోధకుని స్థానమును ఆక్రమించుకొనుట కాక, వారియొద్దనుండి తానును నేర్చుకొనగోరితినని చూపుచున్నాడు; "నాకు అనుగ్రహింపబడిన కృప పరిమాణము చొప్పున నేను మిమ్మును స్థిరపరచగోరుచున్నాను, అయితే మీ మాదిరియు నా విశ్వాసమునకు ధైర్యమును (alacritatem — ఉత్సాహమును) చేర్చునట్లును, ఈ విధముగా మనము ఒకరికొకరము పరస్పరము ప్రయోజనము కలుగజేసికొనునట్లును కోరుచున్నాను" అని అతడు చెప్పినట్లే యున్నది.

అనుభవములేని ప్రారంభకులయొద్దనుండి స్థిరపరచబడుటను వెదకుటకు సహితము అతడు తృణీకరింపనంతగా, అతని భక్తిగల హృదయము ఎంత వినయమునకు లోబడెనో చూడుడి: అతడు వేషధారణతో మాటలాడలేదు, ఏలయనగా క్రీస్తు సంఘములో మన ప్రయోజనమునకు ఏదైనను సహాయము చేయలేనంతగా వరములు లేనివాడెవడును లేడు: అయితే మన అసూయచేతను మన గర్వముచేతను ఒకరినుండి ఒకరము అట్టి ఫలమును కూర్చుకొనకుండ ఆటంకపరచబడుచున్నాము. మన అహంకారము అట్టిది, వ్యర్థమైన కీర్తి కలుగజేయు మత్తు అట్టిది గనుక, ప్రతివాడును ఇతరులను తృణీకరించుచు లక్ష్యపెట్టక, తనకు సమృద్ధిగా సరిపోవునదానిని తాను కలిగియున్నానని తలంచుచున్నాడు. బ్యూసర్‌తో కూడ consolationem అని కాక, హెచ్చరిక (exhortationem — ప్రోత్సాహము) అని చదువుటకు నేను ఇష్టపడుచున్నాను; ఏలయనగా అది మొదటి భాగముతో మరి బాగుగా పొసగుచున్నది.

34 {τι} {χάρισμα} {πνευματικὸν}, ఏదైనను ఆత్మసంబంధమైన కృపావరము, లేక ఉపకారము, అను మాటలు సాధారణ అర్థముగలవిగా కనబడుచున్నవి. చామర్స్, హాల్డేన్ వంటి కొందరు, అపొస్తలులు మాత్రమే అందించిన భాషలు మాటలాడు శక్తివంటి అద్భుతశక్తి ఉద్దేశింపబడెనని తలంచిరి: అయితే అధిక వ్యాఖ్యాతలు ఇక్కడ ఇయ్యబడిన అభిప్రాయముతో ఏకీభవించుచున్నారు. ఈ పదబంధము మరి ఏ స్థలమునందును కనబడదు: బహువచనములో {χάρισμα} అద్భుతశక్తులను సూచించుటకు వాడబడుచున్నది. 1 కొరింథీయులకు 12:9; మరియు {τὰ} {πνευματικά} అనునవి అదే అర్థమిచ్చుచున్నవి, 1 కొరింథీయులకు 14:1. అయితే ఇక్కడ ఈ మాట, అద్భుతమైనదైనను సామాన్యమైనదైనను, అపొస్తలుడు అందించుటకు సాధనముగా చేయబడియుండగల ఏ వరమునైనను ఉపకారమునైనను ఇముడ్చుకొనుచున్నదనుటకు సందేహము లేదు. — సం.

35 ఆ క్రియాపదము {συμπαρακληθὢναι}, దీనిని గ్రోషియస్ ముందటి వచనములోని {επιποθῶ} అను దానితో కలిపి, ఇట్లు చేర్చుచున్నాడు, "తాను వారికి కొంత సంతోషమును తెచ్చుటయే కాక, వారును తనకు సంతోషమును తెచ్చెదరని చూపుటచేత, తాను చెప్పినదానిని అతడు మృదువుచేయుచున్నాడు." "Ut percipiam consolationem — నేను ఆదరణ పొందునట్లు," పిస్కేటర్; — "Ut unà recreemur — మనము కలిసి సేదదీర్చబడునట్లు," కాస్టెల్లియో. "Ad communem exhortationem percipiendam — సామాన్యమైన హెచ్చరికను పొందుటకై," బేజా; "Ut gaudium et voluptatem ex vobis precipiam — నేను మీయొద్దనుండి సంతోషమును ఆనందమును పొందునట్లు;" vel, "Ut mutuo solatio invicem nos erigamus atque firmemus — పరస్పర ఆదరణచేత మనము ఒకరినొకరు ఓదార్చుకొని బలపరచుకొనునట్లు," ష్లూస్నర్. {συμ} అను ఉపసర్గతో కూడిన ఈ క్రియాపదము ఇక్కడ మాత్రమే కనబడుచున్నది; అయితే {παρακαλέω} అను క్రియాపదము తరచుగా వచ్చుచున్నది, దాని సామాన్య అర్థము, వేడుకొనుట, హెచ్చరించుట, ప్రోత్సహించుట, ఈ సాధనములచేత ఆదరించుట. ఈ వాక్యభాగమును గూర్చి ఆచార్యుడు స్టువర్ట్ ఇట్లు చెప్పుచున్నాడు, "మూలముయొక్క సంపూర్ణ భావమును అందించు ఏ ఆంగ్ల పదమును నేను కనుగొనలేకపోయినందున మాత్రమే ఆ మాటను ఆదరించుట అని అనువదించితిని." "ఆదరించుట అని అనువదింపబడిన మాట," అని ఆచార్యుడు హాడ్జ్ చెప్పుచున్నాడు, "ఆహ్వానించుట, హెచ్చరించుట, ఉపదేశించుట, ఓదార్చుట మొదలైన అర్థములిచ్చుచున్నది. వీటిలో ఏ అర్థమును ఇక్కడ ఎంచుకొనవలెనో నిర్ణయించుట సులభము కాదు. తన క్రైస్తవ సహోదరులతోడి సహవాసముచేత తాను ఉత్తేజపరచబడి, ప్రోత్సహింపబడి, ఆదరింపబడవలెనను భావమును వ్యక్తపరచుచు, అపొస్తలుడు ఆ మాటను విస్తారమైన అర్థమునందు వాడ ఉద్దేశించెనని మిక్కిలి సంభవము." — ఈ రెండు వచనములను ఈ విధముగా అనువదింపవచ్చును: — 11. మీరు బలపరచబడునట్లు ఆత్మసంబంధమైన ఉపకారమును మీకు అందించుటకై మిమ్మును చూడ మిక్కిలి కోరుచున్నాను: 12. అనగా ఇద్దరియందున్న, అనగా మీయందును నాయందును ఉన్న విశ్వాసముద్వారా మీతోకూడ ప్రోత్సహింపబడవలెనని కూడ నేను కోరుచున్నాను. గ్రోషియస్ ఇట్లు గమనించుచున్నాడు, "{ἐν} {ἀλλήλοις} impropriè dixit pro in utrisque, in me et vobis. Dixit sic et Demosthenes, {τα} {πρὸς} {ἀλλήλοις} — సం.

రోమీయులకు 1:13-15

13. సహోదరులారా, నేను ఇతర జనములలో ఫలము పొందినట్లు మీలోను ఫలము పొందవలెనని అనేక పర్యాయములు మీయొద్దకు రావలెనని ఉద్దేశించితిని గాని యిదివరకు ఆటంకపరచబడితినని మీరు తెలియకుండుట నాకిష్టములేదు.

13. Nolo verò vos ignorare, fratres, quod sæpe proposui venire ad vos, et impeditus sum hactenus, ut fructum aliquem haberem in vobis, sicut et in reliquis gentibus.

14. గ్రీసుదేశస్థులకును గ్రీసుదేశస్థులు కానివారికిని, జ్ఞానులకును మూఢులకును నేను ఋణస్థుడను.

14. Et Græcis et Barbaris et sapientibus et stultis debitor sum. 15. కాగా నా శక్తికొలది రోమాలో ఉన్న మీకును సువార్త ప్రకటించుటకు సిద్ధముగా ఉన్నాను.

15. Itaque quantum in me est, paratus sum vobis quoque qui Romae estis Evangelizare.

13. మీరు తెలియకుండుట నాకిష్టములేదు. వారిని దర్శించుటకు తనకు వీలుకలుగవలెనని తాను యెడతెగక ప్రభువును వేడుకొనుచుంటినని అతడు ఇంతవరకు సాక్ష్యమిచ్చినది, సమయము దొరికినప్పుడు దానిని పట్టుకొనుటను అతడు నిర్లక్ష్యము చేసియుండినయెడల, వ్యర్థమైన సంగతిగా కనబడియుండును, నమ్మకమును పొందియుండదు: కాబట్టి ప్రయత్నము కొదువగా లేదు గాని అవకాశమే కొదువగా ఉండెనని అతడు చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా తరచుగా చేసికొనిన ఉద్దేశమును నెరవేర్చకుండ అతడు ఆటంకపరచబడెను.

ప్రభువు తన పరిశుద్ధులను తగ్గించుటకై, ఆ తగ్గింపుచేత వారు తన దైవసంరక్షణను లక్ష్యపెట్టి దానిమీద ఆనుకొనునట్లు వారికి బోధించుటకై, తరచుగా వారి ఉద్దేశములను తలక్రిందులు చేయుచున్నాడని దీనిచేత మనము నేర్చుకొనుచున్నాము; అయినను ప్రభువు చిత్తము లేకుండ దేనిని ఉద్దేశింపని పరిశుద్ధులు, ఖచ్చితముగా చెప్పవలెనంటే, తమ ఉద్దేశములనుండి త్రోసివేయబడిరని చెప్పలేము. దేవుని దాటిపోయి, రాబోవు సంగతులు మన స్వాధీనములో ఉన్నట్లుగా ఆయన లేకుండ వాటిని నిర్ణయించుట నిజముగా భక్తిహీనతయొక్క అహంకారమే; దీనినే యాకోబు యాకోబు 4:13లో తీవ్రముగా గద్దించుచున్నాడు.

అయితే తాను ఆటంకపరచబడితినని అతడు చెప్పుచున్నాడు: సంఘమునకు నష్టము లేకుండ తాను నిర్లక్ష్యము చేయలేని మరి అత్యవసరమైన పనులయందు ప్రభువు అతనిని నియోగించెను అను అర్థమునందే తప్ప మరి ఏ అర్థమునందును మీరు దీనిని తీసికొనకూడదు. ఈ విధముగా భక్తుల ఆటంకములును అవిశ్వాసుల ఆటంకములును భేదించుచున్నవి: కదలలేనంతగా ప్రభువుయొక్క బలమైన హస్తముచేత అడ్డగింపబడినప్పుడు మాత్రమే అవిశ్వాసులు తాము ఆటంకపరచబడితిమని గ్రహించుదురు; అయితే భక్తులు అంగీకరింపదగిన ఏదో కారణమునుండి పుట్టు ఆటంకముతో తృప్తిపొందుదురు; మరియు తమ కర్తవ్యమునకు మించినదానినైనను, క్షేమాభివృద్ధికి విరోధమైనదానినైనను ప్రయత్నించుటకు వారు తమకు అనుమతి ఇచ్చుకొనరు.

నేను ఏదైనను ఫలము పొందవలెనని మొదలైనవి. ప్రభువు ఏ ఫలమును కూర్చుటకు తన అపొస్తలులను పంపెనో ఆ ఫలమును గూర్చియే అతడు నిస్సందేహముగా మాటలాడుచున్నాడు,

"మీరు వెళ్లి ఫలించుటకును, మీ ఫలము నిలిచియుండుటకును నేను మిమ్మును ఏర్పరచుకొంటిని." (యోహాను 15:16.)

అతడు దానిని తనకొరకు కాక ప్రభువు కొరకే కూర్చినను, దానిని తన స్వంతమని పిలుచుచున్నాడు; ఏలయనగా ప్రభువు మహిమను వృద్ధిచేయు పనికంటె భక్తులకు తమ స్వంతమైనదేదియు లేదు, దానితోనే వారి భాగ్యమంతయు సంబంధించియున్నది. మరియు అనేక జనములు తన రాకను ఇంత గొప్ప ప్రయోజనముతో కూడినదిగా కనుగొనిరి గనుక, తాను వారియొద్దకు వచ్చుట నిష్ప్రయోజనము కాదని రోమీయులు నిరీక్షణ కలిగియుండునట్లు, ఇతర జనముల విషయమై తనకు సంభవించినదానిని అతడు దాఖలుచేయుచున్నాడు.

14. గ్రీసుదేశస్థులకును గ్రీసుదేశస్థులు కానివారికిని నేను ఋణస్థుడను మొదలైనవి. గ్రీసుదేశస్థులు, అనాగరికులు అను మాటలచేత తాను ఎవరిని ఉద్దేశించుచున్నాడో, జ్ఞానులకును మూఢులకును అని చేర్చుటచేత అతడు తరువాత వివరించుచున్నాడు; ఈ మాటలను ఎరాస్మస్ "విద్యావంతులు మరియు విద్యలేనివారు," (eruditos et rudes,) అని అనువదించినది తప్పు కాదు, అయితే పౌలు యొక్క మాటలనే నిలుపుకొనుటకు నేను ఇష్టపడుచున్నాను. కాబట్టి అతడు తన స్వకీయ ఉద్యోగమునుండి ఒక వాదమును తీసికొని, రోమీయులు విద్యయందును జ్ఞానమునందును విషయముల తెలివియందును ఎంత శ్రేష్ఠులైనను, తాను ఒక విధముగా వారికి బోధింపగల సమర్థుడనని తలంచుట తన అహంకారమునకు ఆపాదింపకూడదని సూచించుచున్నాడు; ఏలయనగా జ్ఞానులకును తన్ను ఋణస్థునిగా చేయుట ప్రభువునకు ఇష్టమాయెను.

ఇక్కడ రెండు సంగతులు ఆలోచింపవలసియున్నవి — మొదటిది, ప్రభువు ఈ లోకపు జ్ఞానమంతటిని తనకు లోపరచుకొని, సమస్త విధములైన ప్రతిభలను, ప్రతి విధమైన విజ్ఞానశాస్త్రమును, సమస్త కళల ఔన్నత్యమును తన సిద్ధాంతముయొక్క సరళతకు తలవంచునట్లు చేయుటకై, సువార్త పరలోకపు ఆజ్ఞచేత జ్ఞానులకు నియమింపబడి అర్పింపబడుచున్నది; అంతేగాక, వారు విద్యలేనివారితో సమానమైన స్థాయికి తేబడవలెను, మునుపు తమ శిష్యులుగా తీసికొనుటకైనను ఒప్పుకొనని వారిని తమ బోధకుడైన క్రీస్తు క్రింద తమ తోటిశిష్యులుగా సహింపగలుగునంతగా సాత్వికులుగా చేయబడవలెను; రెండవది, విద్యలేనివారు ఈ పాఠశాలనుండి ఏమాత్రమును తరిమివేయబడకూడదు, నిరాధారమైన భయముచేత వారు దానినుండి పారిపోకూడదు; ఏలయనగా పౌలు వారికి ఋణస్థుడైయుండినయెడల, నమ్మకమైన ఋణస్థుడుగా, తాను చెల్లింపవలసినదానిని అతడు నిస్సందేహముగా చెల్లించెను; ఈ విధముగా తాము అనుభవింపగలిగినదానిని వారు ఇక్కడ కనుగొందురు. బోధకులందరికిని ఇక్కడ ఒక నియమము ఉన్నది, దానిని వారు అనుసరింపవలెను, అదేదనగా, అజ్ఞానులయొక్కయు విద్యలేనివారియొక్కయు గ్రహణశక్తికి తమ్మును తాము వినయముతోను దయతోను అనుగుణపరచుకొనవలెను. దీనిచేత, తమకు అసహ్యము కలిగించు అనేక అసంబద్ధతలను దాదాపు లెక్కలేని సంగతులను, లేనియెడల తమ్మును జయించియుండగలవాటిని, మరి నిలకడగల మనస్సుతో వారు సహింపగలుగుదురు. అయినను అమితమైన ఉపేక్షచేత మూఢుల మూఢత్వమును పోషించునంతగా తాము వారికి ఋణస్థులు కారని వారు జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను.

36 చామర్స్ ఈ వచనమును ఇట్లు వివరించుచున్నాడు — "గ్రీసుదేశస్థులకును అనాగరికులకును, జ్ఞానులకును మూఢులకును ప్రకటించుటకు నేను బద్ధుడను, లేక నా ఉద్యోగ కర్తవ్యములచేత నామీద మోపబడిన బాధ్యత క్రింద ఉన్నాను." ఆధునిక పదజాలములో ఈ మాటలను ఇట్లు అనువదింపవచ్చును, "నాగరికులకును అనాగరికులకును, విద్యావంతులకును విద్యలేనివారికిని నేను ఋణస్థుడను." చివరి రెండు పదములు మొదటి రెండు పదములకు సరిగా సమాంతరముగా లేవు, ఏలయనగా అనాగరికులలో వలెనే గ్రీసుదేశస్థులలో, అనగా నాగరికులలో కూడ అనేకులు విద్యలేనివారుండిరి. — సం.

15. కాగా నేను సిద్ధముగా ఉన్నాను మొదలైనవి. అతడు తన కోరికను గూర్చి మునుపు చెప్పినదానిని ముగించుచున్నాడు — ప్రభువునకు ఫలము కూర్చుటకై వారి మధ్య సువార్తను వ్యాపింపజేయుట తన కర్తవ్యమని అతడు ఎరిగియుండెను గనుక, ప్రభువు తనకు అనుమతించినంతమట్టుకు దేవుని పిలుపును నెరవేర్చుటకు అతడు ఆసక్తిగలవాడై యుండెను.

రోమీయులకు 1:16-17

16. క్రీస్తు సువార్తను గూర్చి నేను సిగ్గుపడువాడను కాను. ఏలయనగా నమ్ము ప్రతివానికి, మొదట యూదునికి, గ్రీసుదేశస్థునికి కూడ రక్షణ కలుగజేయుటకు అది దేవుని శక్తియై యున్నది.

16. Non enim pudet me Evangelii Christi, quandoquidem potentia est Dei, in salutem omni credenti, Iudæoprimum, deinde Græco.

17. ఎందుకనగా నీతిమంతుడు విశ్వాసమూలముగా జీవించునని వ్రాయబడిన ప్రకారము విశ్వాసమూలముగా అంతకంతకు విశ్వాసము కలుగునట్లు దానియందు దేవుని నీతి బయలుపరచబడుచున్నది.

17. Nam justitia Dei in eo revelatur ex fide in fidem, sicut scriptum est, Justus ex fide sua vivet.

16. నేను సిగ్గుపడువాడను కాను మొదలైనవి. ఇది ఒక ఆక్షేపణను ముందుగానే ఎదుర్కొనుట; ఏలయనగా భక్తిహీనుల ఎగతాళి మాటలను తాను లెక్కచేయలేదని అతడు ముందుగానే ప్రకటించుచున్నాడు; ఈ విధముగా అతడు తనకు ఒక మార్గమును సిద్ధపరచుకొనుచున్నాడు, దానిద్వారా సువార్త రోమీయుల దృష్టికి తృణీకరింపదగినదిగా కనబడకుండునట్లు దాని విలువను గూర్చి ప్రశంస పలుకుటకు సాగుచున్నాడు. అది లోకుల దృష్టికి తృణీకరింపబడినదై యుండెనని అతడు నిశ్చయముగా సూచించుచున్నాడు; తాను దానినిగూర్చి సిగ్గుపడలేదని చెప్పుటద్వారానే అతడు దీనిని చేయుచున్నాడు. ఈ విధముగా, సువార్త భక్తిహీనుల పరిహాసములకును నిందలకును గురియైయుండుట చూచి వారు దానిని తక్కువ విలువగలదిగా ఎంచకుండునట్లు, క్రీస్తు సిలువ నిందను భరించుటకు అతడు వారిని సిద్ధపరచుచున్నాడు; మరియొక వైపున, అది విశ్వాసులకు ఎంత విలువైనదో అతడు చూపుచున్నాడు. మొదటిగా, దేవుని శక్తి మనచేత ఘనపరచబడవలసినదైతే, ఆ శక్తి సువార్తయందు ప్రకాశించుచున్నది; మరల, దేవుని మంచితనము మనచేత వెదకబడుటకును ప్రేమింపబడుటకును యోగ్యమైనదైతే, సువార్త ఆయన మంచితనముయొక్క ప్రదర్శనయై యున్నది. కావున దేవుని శక్తికి భక్తిపూర్వకమైన గౌరవము చెందవలసియున్నందున అది పూజ్యభావముతో ఘనపరచబడవలెను; మరియు అది మన రక్షణకు సాధనమగుచున్నందున అది మనచేత ప్రేమింపబడవలెను.

అయితే దేవుడు వాక్యపరిచర్యద్వారా రక్షించుటకు తన శక్తిని ప్రయోగించుచున్నాడని సాక్ష్యమిచ్చుటలో పౌలు దానికి ఎంత ఆపాదించుచున్నాడో గమనించుడి; ఏలయనగా అతడు ఇక్కడ ఏదో రహస్యమైన ప్రత్యక్షతను గూర్చి కాదు, నోటితో చేయబడు ప్రసంగమును గూర్చి మాటలాడుచున్నాడు. కాబట్టి వాక్యమును వినుటనుండి తమ్మును తాము తొలగించుకొనువారు దేవుని శక్తిని బుద్ధిపూర్వకముగా తృణీకరించి, విడిపించు ఆయన హస్తమును తమయొద్దనుండి త్రోలివేయుచున్నారని దీనినుండి సిద్ధించుచున్నది.

37 {τὸ} {κατ} {ἐμὲ} {πρόθυμον}, అక్షరార్థముగా, "నా మట్టుకు సంసిద్ధత యున్నది;" లేక స్టువర్ట్ ప్రకారము, "నాకు సంబంధించినంతవరకు సంసిద్ధత యున్నది." అయితే "నేను సిద్ధముగా ఉన్నాను," లేక "నేను సన్నద్ధుడనై యున్నాను" అనునది, "నా చేతనైనంతమట్టుకు" అను ఇతర మాటలు లేకయే, భావమును చాలినంతగా తెలియజేయును. తాను సిద్ధముగా ఉన్నానని చెప్పుటద్వారా, జరుగబోవునది మరియొకనిమీద, అనగా దేవునిమీదనే ఆధారపడియున్నదని అతడు సూచించుచున్నాడు. — సం.

అదే సమయమందు, ఆయన అందరిలో ఫలకరముగా కార్యము చేయక, అంతరంగ బోధకుడైన ఆత్మ హృదయమును వెలిగించుచోట మాత్రమే కార్యము చేయుచున్నాడు గనుక, అతడు నమ్ము ప్రతివానికి అని చేర్చుచున్నాడు. సువార్త నిశ్చయముగా అందరికిని వారి రక్షణనిమిత్తము అందింపబడుచున్నది, అయితే దాని శక్తి అంతటను కనబడదు: మరియు అది భక్తిహీనులకు మరణకరమైన సువాసనయై యుండుట దాని స్వభావమునుండి కాదు, వారి సొంత దుష్టత్వమునుండియే కలుగుచున్నది. ఒక్క రక్షణను మాత్రమే ప్రతిపాదించుటద్వారా అతడు ప్రతి ఇతర ఆశ్రయమును కొట్టివేయుచున్నాడు. మనుష్యులు ఈ ఒక్క రక్షణనుండి తమ్మును తాము తొలగించుకొనునప్పుడు, వారు సువార్తయందు తమ సొంత నాశనమునకు నిశ్చయమైన రుజువును కనుగొందురు. కావున సువార్త ఏ భేదమును లేకుండ అందరిని రక్షణలో పాలుపొందుటకు ఆహ్వానించుచున్నందున, అది రక్షణ సిద్ధాంతమని యుక్తముగా పిలువబడుచున్నది: ఏలయనగా అందులో క్రీస్తు అర్పింపబడుచున్నాడు, నశించినదానిని రక్షించుటయే ఆయనకు ప్రత్యేకమైన కార్యము; మరియు ఆయనచేత రక్షింపబడుటకు నిరాకరించువారు ఆయనను న్యాయాధిపతిగా కనుగొందురు. అయితే లేఖనమందంతటను రక్షణ అను మాట నాశనము అను మాటకు కేవలము వ్యతిరేకముగా ఉంచబడుచున్నది: కాబట్టి అది ప్రస్తావింపబడినప్పుడు, ప్రసంగముయొక్క విషయమేమో మనము గమనించవలెను. కావున సువార్త నాశనమునుండియు నిత్య మరణముయొక్క శాపమునుండియు విడిపించుచున్నందున, దాని రక్షణ నిత్యజీవమే.

మొదట యూదునికి, తరువాత గ్రీసుదేశస్థునికి. గ్రీసుదేశస్థుడు అను మాట క్రింద అతడు అన్యజనులందరిని చేర్చుచున్నాడు; చేయబడిన పోలికనుండి అది స్పష్టమగుచున్నది; ఏలయనగా ఈ రెండు భాగములు సమస్త మానవజాతిని కలిగియున్నవి. ఇతర జనములను సూచించుటకు అతడు విశేషముగా ఈ జనమునే ఎన్నుకొనుట సంభావ్యమే; ఏలయనగా మొదటిగా, యూదుల తరువాత అదియే సువార్త నిబంధనలో పాలుపొందుటకు చేర్చుకొనబడెను; రెండవదిగా, గ్రీసుదేశస్థులు తమ సమీపత్వమును బట్టియు తమ భాషకున్న ప్రఖ్యాతిని బట్టియు యూదులకు ఎక్కువగా తెలిసినవారై యుండిరి. కావున ఇది భాగమును సంపూర్ణమునకు బదులుగా తీసికొను ఒక వాక్సరళి; దీనిద్వారా అతడు అన్యజనులనందరిని సువార్తలో పాలివారుగా యూదులతో జతపరచుచున్నాడు: అయినను యూదులు దేవుని వాగ్దానములోను పిలుపులోను మొదటి పాలివారై యుండిరి గనుక, అతడు వారిని వారి సొంత శ్రేష్ఠతనుండియు ఘనతనుండియు త్రోసివేయుట లేదు. కావున అతడు వారి ప్రత్యేకాధికారమును వారికొరకు నిలిపియుంచుచున్నాడు; అయితే వెంటనే అన్యజనులను, రెండవ స్థానములోనైనను, వారితో పాలివారుగా జతపరచుచున్నాడు.

17. ఎందుకనగా దేవుని నీతి మొదలైనవి. ఇది సువార్త రక్షణ కలుగజేయుటకు దేవుని శక్తియై యున్నదను పూర్వ వాక్యభాగముయొక్క వివరణయు రూఢీకరణయునై యున్నది. ఏలయనగా మనము రక్షణను, అనగా దేవునియొద్ద జీవమును, వెదకినయెడల, మొదట నీతిని వెదకవలెను; దానిద్వారా ఆయనతో సమాధానపరచబడినవారమై, ఆయన మనయెడల కటాక్షముగలవాడై యుండుటచేత, కేవలము ఆయన అనుగ్రహమందే యున్న ఆ జీవమును మనము పొందగలము; ఏలయనగా దేవునిచేత ప్రేమింపబడుటకు మనము మొదట నీతిమంతులము కావలెను, ఆయన దుర్నీతిని ద్వేషముతో చూచును గనుక. కావున దేవుడు మరి ఎక్కడను, నాశనమునుండి మనలను విడిపించు ఏకైకమైన తన నీతిని మనకు బయలుపరచడు గనుక, సువార్తనుండి తప్ప మరి ఏ విధముగాను మనము రక్షణను పొందలేమని అతడు సూచించుచున్నాడు. మన రక్షణకు పునాదియైన ఈ నీతి సువార్తయందు బయలుపరచబడుచున్నది: కాబట్టి సువార్త రక్షణ కలుగజేయుటకు దేవుని శక్తియని చెప్పబడుచున్నది. ఈ విధముగా అతడు కారణమునుండి ఫలితమునకు తర్కించుచున్నాడు.

38 దేవుని శక్తిని గూర్చి పరేయస్ గమనించునదేమనగా, హెబ్రీ పద్ధతి ప్రకారము, మూర్తమైనదానికి బదులుగా అమూర్తమైనది ఉంచబడినది. శక్తి అనగా దేవుని శక్తికి సాధనము; అనగా, సువార్త విశ్వాసులకు రక్షణను అందించుటకు దైవశక్తిచేత ఫలకరముగా చేయబడిన సాధనము: లేక స్టువర్ట్ చెప్పినట్లు, "ఆయన అనుగ్రహించు బలప్రభావముచేత అది శక్తిగలదై యున్నది, కాబట్టి అది ఆయన శక్తి అని పిలువబడుచున్నది." చాల్మర్స్ ఈ భావానువాదమును ఇచ్చుచున్నాడు, "ఈ లోకపు మనుష్యులచేత బలహీనమైన సాధనముగా ఎంచబడి తృణీకరింపబడినను — మనుష్యులందరు పాపముచేత పోగొట్టుకొని కోల్పోయిన ఆ జీవమును తిరిగి సంపాదించుటకు ఆయన తన సొంత శక్తిచేత దేనికి ఫలసిద్ధి కలుగజేయుచున్నాడో అదియే అది." "సువార్త ఒక దైవిక కార్యము, అది లోకముయొక్క సమస్త యుగములయందును కార్యము చేయుచునే యున్నది, అదియు మొదటిగా బాహ్యముగా కాక, ఆంతరంగికముగా, ఆత్మయొక్క లోతులయందు, నిత్యమైన ఉద్దేశముల నిమిత్తము కార్యము చేయుచున్నది." — డా. ఓల్స్‌హౌసెన్

39 "కారణార్థకమైన {γὰρ}, సువార్త దేవుని శక్తియై యున్నదను పూర్వవాక్యముతో సంబంధమును సూచించుచున్నది: కారణమేమనగా, సువార్తద్వారా దేవుని నీతి బయలుపరచబడుచున్నది, అనగా ధర్మశాస్త్రముగాని, తత్వశాస్త్రముగాని, మరి ఏ ఇతర సిద్ధాంతముగాని చూపలేకపోయిన నీతి మార్గమును, దేవుని సన్నిధిని జీవమును పొందు మార్గమును అది తెలియజేయుచున్నది." — పరేయస్

మరియు దేవుడు సువార్తద్వారా మనకు ఎంత అసాధారణమైనదియు విలువైనదియునైన నిధిని, అనగా తన సొంత నీతిని మనకు అందించుటను, అనుగ్రహించుచున్నాడో గమనించుడి. దేవుని నీతి అనగా ఆయన న్యాయపీఠము ఎదుట అంగీకరింపబడునదని నేను తీసికొనుచున్నాను; దానికి విరుద్ధముగా, కేవలము ఆవిరియైనను, మనుష్యులచేత నీతియని ఎంచబడి భావింపబడునది సాధారణముగా మనుష్యుల నీతి అని పిలువబడును. అయితే క్రీస్తుయొక్క రాబోవు రాజ్యమందలి దేవుని నీతిని ఆత్మ అంతటను తెలియజేయు అనేక ప్రవచనములను పౌలు సూచించుచున్నాడని నేను సందేహింపను.

కొందరు దీనిని దేవునిచేత మనకు ఉచితముగా అనుగ్రహింపబడు నీతి అని వివరించుచున్నారు: ఈ మాటలు ఆ భావమును సహింపగలవని నేను నిశ్చయముగా ఒప్పుకొనుచున్నాను; ఏలయనగా దేవుడు సువార్తద్వారా మనలను నీతిమంతులనుగా తీర్చి, ఈ విధముగా మనలను రక్షించుచున్నాడు: అయినను మొదటి అభిప్రాయమే నాకు మరింత యుక్తముగా తోచుచున్నది, అయితే దానిని నేను అంత ప్రాముఖ్యముగా ఎంచను. ఈ నీతి పాపముల ఉచితమైన క్షమాపణయందు మాత్రమే కాక, పాక్షికముగా పునర్జన్మ కృపను కూడ కలిగియున్నదని కొందరు తలంచునదే మరింత ప్రాముఖ్యమైనది. అయితే దేవుడు మనలను ఉచితముగా తనతో సమాధానపరచుకొనుచున్నాడు గనుకనే మనము జీవమునకు పునరుద్ధరింపబడుచున్నామని నేను ఎంచుచున్నాను; దీనిని మనము దాని యుక్తస్థలమందు తరువాత చూపుదుము.

అయితే అతడు ఇంతకుముందు ఉపయోగించిన "నమ్ము ప్రతివానికి" అను మాటకు బదులుగా, ఇప్పుడు విశ్వాసమూలముగా అని చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా నీతి సువార్తద్వారా అందింపబడుచున్నది, విశ్వాసముద్వారా స్వీకరింపబడుచున్నది. మరియు అతడు విశ్వాసము కలుగునట్లు అని చేర్చుచున్నాడు: ఏలయనగా మన విశ్వాసము అభివృద్ధిపొందుచు జ్ఞానమందు ముందుకు సాగుచున్నకొలది, అదే సమయమందు దేవుని నీతి మనయందు అధికమగుచున్నది, మరియు దానియొక్క స్వాస్థ్యము ఒక విధముగా స్థిరపరచబడుచున్నది. మొదట మనము సువార్తను రుచిచూచినప్పుడు, మనవైపు త్రిప్పబడిన దేవుని ప్రసన్నవదనమును నిశ్చయముగా చూచుచున్నాము, అయితే దూరమునుండియే: నిజమైన మతముయొక్క జ్ఞానము మనయందు ఎంత ఎక్కువగా వృద్ధిపొందునో, అంతగా మనము ఒక విధముగా సమీపమునకు వచ్చుచు, దేవుని అనుగ్రహమును మరింత స్పష్టముగాను మరింత సన్నిహితముగాను చూచుచున్నాము. ఇక్కడ పాత నిబంధనకును క్రొత్త నిబంధనకును మధ్య అంతర్గతమైన పోలిక యున్నదని కొందరు తలంచునది, సుస్థిరమైన ఆధారముగలదానికంటె ఎక్కువ సూక్ష్మమైనది; ఏలయనగా పౌలు ఇక్కడ ధర్మశాస్త్రము క్రింద జీవించిన పితరులను మనతో పోల్చుట లేదు, విశ్వాసులలో ప్రతివాడును అనుదినము పొందు అభివృద్ధిని చూపుచున్నాడు.

40 "దేవుని నీతి," {δικαιοσύνη} {θεοῦ}, విమర్శకులకు ఎంతో శ్రమకు కారణమైనది, అయితే కారణము లేకుండనే: దాని భావమును చూపుటకు సందర్భమే చాలును, ఏలయనగా అది సువార్త బయలుపరచునదై యున్నది, సువార్త బయలుపరచునది ఇతర వాక్యభాగములనుండి సమృద్ధిగా తెలిసియున్నది. కాల్విన్ చెప్పినట్లు అది దేవునిచేత అంగీకరింపబడు నీతియనిగాని, దేవునిచేత సమకూర్చబడినదనిగాని, దేవునిచేత యోచింపబడినదనిగాని, దేవునిచేత ఆరోపింపబడినదనిగాని మనము చెప్పినను, భావము గణనీయముగా భేదింపదు; నిజముగా లేఖనమునుండి స్పష్టమగుచున్నట్లు, ఇవన్నియు దానినిగూర్చి సత్యములే. తరువాతి మాటలైన {ἐκ} {πίστεως} {εἰς} {πίστιν} విషయములో ఎక్కువ కష్టము కలదు. కాల్విన్ ఇచ్చు అభిప్రాయమును థియోఫిలాక్ట్, క్లెమెన్స్ అలెగ్జాండ్రినస్ వంటి కొందరు పితరులు స్వీకరించిరి; మరియు అది మెలాంక్థన్, బేజా, స్కాలిగర్, లాక్ మరియు అనేకుల అభిప్రాయమై యున్నది. క్రిసోస్టము ఈ వివరణను ఇచ్చెనని పూల్‌నుండి మనకు తెలియుచున్నది, "పాత నిబంధనయొక్క అస్పష్టమైనదియు ఆరంభదశలో నున్నదియునైన విశ్వాసమునుండి క్రొత్త నిబంధనయొక్క స్పష్టమైనదియు సంపూర్ణమైనదియునైన విశ్వాసమునకు;" అంబ్రోసు వివరణ ఈ క్రిందిదై యుండెను, "వాగ్దానము చేయు దేవునియొక్క విశ్వాసమునుండి లేక నమ్మకత్వమునుండి నమ్మువానియొక్క విశ్వాసమునకు." అయితే ఈ అభిప్రాయములన్నిటిలో సందర్భమునకు సరిపడునది లేదు, వాక్యనిర్మాణమును అంత సుబోధకముగా లేదు — "విశ్వాసమునుండి బయలుపరచబడుచున్నది," దీని అర్థమేమై యుండగలదు? ఈ వాక్యభాగమును సుబోధకముగా అనువదించుటకు, హామండ్ సూచించినట్లును, డాడ్రిడ్జ్ మరియు మెక్‌నైట్ అనుసరించినట్లును, {ἐκ} {πίστεως} అనునది {δικαιοσύνη} {θεοῦ} అనుదానితో జతపరచబడవలెను. అప్పుడు అది, "విశ్వాసముద్వారా కలుగు దేవుని నీతి, లేక విశ్వాసమూలమైన దేవుని నీతి" అగును: ఇది సువార్తయందు "విశ్వాసమునకు," అనగా అది నమ్మబడునట్లు, బయలుపరచబడుచున్నది; నామవాచకమునకు ముందున్న {εἰς} కు తరచు ఈ భావమే యుండును; ఉదాహరణకు, {εἰς} {τὴν} {ἀνομίαν} — దుష్టత్వము చేయునట్లు; లేక, {εἰς} {ἁγιασμόν} పరిశుద్ధతను అభ్యసించునట్లు, రోమీయులకు 6:19. చాల్మర్స్, స్టువర్ట్, బార్న్స్, హాల్డేన్ ఈ అభిప్రాయమును స్వీకరించుచున్నారు. ఈ వచనమును ఈ విధముగా అనువదింపవచ్చును, — ఏలయనగా విశ్వాసముద్వారా కలుగు దేవుని నీతి నమ్మబడునట్లు దానియందు బయలుపరచబడుచున్నది, "నీతిమంతుడు విశ్వాసముద్వారా జీవించును" అని వ్రాయబడియున్నది గదా. ఇదే సత్యము రోమీయులకు 3:22లో తెలియజేయబడుచున్నది; ఇట్టి పదజాలమే ఫిలిప్పీయులకు 3:9లో కనబడుచున్నది. బార్న్స్ ఈ మాటలలో వాక్యభాగముయొక్క భావమును సంపూర్ణముగా వ్యక్తపరచినట్లు కనబడుచున్నది, "మనుష్యులను నీతిమంతులనుగా తీర్చుటకు దేవుని ప్రణాళిక సువార్తయందు బయలుపరచబడుచున్నది; ఆ ప్రణాళిక విశ్వాసమూలమైనది, మరియు ఆ ప్రణాళికయొక్క ప్రయోజనములు విశ్వాసముగల లేక నమ్ము వారందరికిని విస్తరింపజేయబడును." — సం.

వ్రాయబడిన ప్రకారము మొదలైనవి. హబక్కూకు ప్రవక్తయొక్క అధికారముచేత అతడు విశ్వాసమూలమైన నీతిని రుజువుపరచుచున్నాడు; ఏలయనగా ఆ ప్రవక్త గర్విష్ఠుల పతనమును ప్రవచించుచు, నీతిమంతుని జీవము విశ్వాసమందే యున్నదని దీనిని చేర్చుచున్నాడు. మనము నీతిద్వారా తప్ప దేవుని సన్నిధిని జీవించము: కావున మన నీతి విశ్వాసముద్వారా పొందబడునని సిద్ధించుచున్నది; మరియు క్రియాపదము భవిష్యత్కాలములో నుండుట, అతడు చెప్పుచున్న ఆ జీవముయొక్క నిజమైన నిత్యత్వమును సూచించుచున్నది; అది క్షణికమైనది కాక నిరంతరము నిలుచునని అతడు చెప్పినట్లే యున్నది. ఏలయనగా భక్తిహీనులు సహితము తమకు జీవము కలదను అబద్ధపు తలంపుతో ఉబ్బిపోవుదురు; అయితే వారు "నెమ్మదిగా ఉన్నది, భయమేమియు లేదు" అని చెప్పుకొనుచుండగా, ఆకస్మికముగా వారికి నాశనము తటస్థించును, (1 థెస్సలొనీకయులకు 5:3.) కాబట్టి అది ఒక్క క్షణము మాత్రమే నిలుచు నీడయై యున్నది. జీవముయొక్క నిత్యత్వమును భద్రపరచునది విశ్వాసము ఒక్కటే; ఇది ఎక్కడనుండి కలుగుచున్నది? అది మనలను దేవునియొద్దకు నడిపించి, మన జీవమును ఆయనమీద ఆధారపడునట్లు చేయుచున్నందుననే గదా? ఏలయనగా విశ్వాసముచేత దేవునిమీద ఆనుకొనునప్పుడు మాత్రమే మనము నిలుచుచున్నామను భావము ప్రవక్తకు లేకపోయినయెడల, పౌలు ఈ సాక్ష్యమును యుక్తముగా ఉదహరించియుండడు: మరియు భక్తులు లోకముయొక్క అహంకారమును విసర్జించి, తమ్మును తాము దేవుని సంరక్షణకు మాత్రమే అప్పగించుకొనినంతమట్టుకే ఆయన వారి విశ్వాసమునకు జీవమును ఆపాదించెను.

అతడు నిశ్చయముగా ఈ విషయమును ప్రత్యేకముగా చర్చించుటలేదు; కాబట్టి ఉచితముగా నీతిమంతులుగా తీర్చబడుటను గూర్చి అతడు ఏ ప్రస్తావనయు చేయుటలేదు: అయితే ఈ సాక్ష్యము ప్రస్తుత విషయమునకు యుక్తముగా అన్వయింపబడినదని విశ్వాసముయొక్క స్వభావమునుండి చాలినంతగా స్పష్టమగుచున్నది. అంతేకాక, విశ్వాసమునకును సువార్తకును పరస్పర సంబంధము కలదని అతని తర్కమునుండి మనము తప్పక గ్రహించుచున్నాము: ఏలయనగా నీతిమంతుడు విశ్వాసమూలముగా జీవించునని చెప్పబడుచున్నందున, ఈ జీవము సువార్తద్వారా పొందబడునని అతడు నిర్ధారించుచున్నాడు.

ఇప్పుడు మనకు ఈ పత్రికయొక్క మొదటి భాగముయొక్క ముఖ్యాంశము, లేక ప్రధానమైన కీలు, లభించుచున్నది, — అనగా కేవలము దేవుని కనికరముద్వారానే మనము విశ్వాసమువలన నీతిమంతులముగా తీర్చబడుచున్నాము. ఇది పౌలుచేత ఇంకను విశదముగా వ్యక్తపరచబడలేదు; అయితే విశ్వాసముమీద ఆధారపడిన నీతి పూర్తిగా దేవుని కనికరముమీదనే ఆధారపడియున్నదని అతని సొంత మాటలనుండియే తరువాత మిక్కిలి స్పష్టముగా తెలియవచ్చును.

41 పౌలు పాత నిబంధనను హెబ్రీనుండిగాని సెప్టువజింట్ నుండిగాని యథాతథముగా ఉదహరించని ఒక ఉదాహరణ ఇక్కడ కలదు, [హబక్కూకు 2:4]. హెబ్రీలో "నీతిమంతుడు, — తన విశ్వాసముచేత అతడు జీవించును," {וצדיק באמונתו היה} అని యున్నది; సెప్టువజింట్ "తన" అనుదానిని "నా" అని మార్చుచున్నది, {ὁ} {δὲ} {δίκαιος} {ἐκ} {πίστεως} {μοῦ} {ζήσεται} — "నీతిమంతుడు నా విశ్వాసముచేత జీవించును," — "నా విశ్వాసముచేత," అనగా, వాక్యభాగముయొక్క సందర్భము ప్రకారము, "నాయందు విశ్వాసముచేత." ఈ వాక్యభాగమును అతడు మరి రెండుసార్లు, గలతీయులకు 3:11లోను హెబ్రీయులకు 10:38లోను, ఉదహరించుచున్నాడు, అయితే "తన" లేక "నా" అను సర్వనామము లేకుండ సరిగ్గా అవే మాటలతో ఉదహరించుచున్నాడు. ఇట్టి మరికొన్ని సందర్భములలో వలెనే, ఇందులో అతని ఉద్దేశము వాక్యభాగమందున్న సామాన్య సత్యమును తెలియజేయుటయే గాని, ఖచ్చితముగా అక్షరశః ఉదహరించుట కాదు. — సం.

రోమీయులకు 1:18-23

18. దుర్నీతిచేత సత్యమును అడ్డగించు మనుష్యుల సమస్త భక్తిహీనతమీదను దుర్నీతిమీదను దేవుని కోపము పరలోకమునుండి బయలుపరచబడుచున్నది.

18. Revelatur enim ira Dei e cœlo, super omnem impietatem et injustitiam hominum, veritatem Dei injuste continentium;

19. ఎందుకనగా దేవునిగూర్చి తెలియశక్యమైనదేదో అది వారి మధ్య విశదమైయున్నది; దేవుడు అది వారికి విశదపరచెను.

19. Quia quod cognoscitur de Deo manifestum est in ipsis: Deus enim illis manifestavit.

20. ఆయన అదృశ్యలక్షణములు, అనగా ఆయన నిత్యశక్తియు దేవత్వమును, జగదుత్పత్తి మొదలుకొని సృష్టింపబడిన వస్తువులను ఆలోచించుటవలన తేటపడుచున్నవి గనుక వారు నిరుత్తరులైయున్నారు.

20. Si quidem invisibilia ipsius, ex creatione mundi operibus intellecta, conspiciuntur, æterna quoque ejus potentia, et divinitas; ut sint inexcusabiles.

21. మరియు వారు దేవుని నెరిగియు ఆయనను దేవుడని మహిమపరచలేదు, కృతజ్ఞతాస్తుతులు చెల్లింపను లేదు గాని తమ వాదములయందు వ్యర్థులైరి. వారి అవివేకహృదయము అంధకారమయ్యెను.

21. Quoniam quum Deum cogno vissent, non tanquam Deo gloriam dederunt, aut grati fuerunt; exinaniti sunt in cogitationibus suis, et obtenebratum est stultum coreorum.

22. తాము జ్ఞానులమని చెప్పుకొనుచు బుద్ధిహీనులైరి. 22. Quum se putarent sapientes, stulti facti sunt, 23. వారు అక్షయుడగు దేవుని మహిమను క్షయమగు మనుష్యులయొక్కయు పక్షులయొక్కయు చతుష్పాద జంతువులయొక్కయు పురుగులయొక్కయు ప్రతిమాస్వరూపముగా మార్చిరి.

23. Et mutaverunt gloriam incorruptibilis Dei similitudine imaginis corruptibilis hominis, et volucrum, et quadrupedum, et serpentum.

18. బయలుపరచబడుచున్నది మొదలైనవి. ఇప్పుడు అతడు విరుద్ధ స్వభావముగల సంగతులను చెప్పుటద్వారా తర్కించుచు, సువార్తద్వారా అనుగ్రహింపబడునది లేక సువార్తద్వారా కలుగునది తప్ప మరి ఏ నీతియు లేదని రుజువుపరచుచున్నాడు; ఏలయనగా ఇది లేకుండ మనుష్యులందరు శిక్షావిధికి లోనైయున్నారని అతడు చూపుచున్నాడు: దీనిద్వారా మాత్రమే రక్షణ కనుగొనబడును. శిక్షావిధికి మొదటి రుజువుగా అతడు ఈ సంగతిని ముందుకు తెచ్చుచున్నాడు, — లోకముయొక్క నిర్మాణమును, మూలకముల అతి సుందరమైన క్రమమును, దేవుని మహిమపరచుటకు మనుష్యుని ప్రేరేపించియుండవలసినను, ఎవడును తన యుక్తమైన విధిని నెరవేర్చలేదు: కాబట్టి అందరును దేవదూషణకరమైన అపహరణకును, దుష్టమైనదియు హేయమైనదియునైన కృతఘ్నతకును అపరాధులైరని స్పష్టమగుచున్నది.

42 ఇక్కడి సంబంధము అంత స్పష్టముగా లేదని ఎంచబడుచున్నది. ఈ వచనము, పూర్వ వచనమువలెనే, రోమీయులకు 1:16తో జతపరచబడియున్నదనియు, అపొస్తలుడు సువార్తనుగూర్చి ఎందుకు సిగ్గుపడలేదో దానికి ఒక కారణమును ఇది కలిగియున్నదనియు స్టువర్ట్ తలంచుచున్నాడు: మెక్‌నైట్ కూడ అదే అభిప్రాయముగలవాడై యుండెనని కనబడుచున్నది, ఏలయనగా అతడు {γαρ} అనుదానిని "అంతేకాక" అని అనువదించుచున్నాడు. ఈ పక్షమున పరలోకమునుండి ఉగ్రత బయలుపరచబడుట సువార్తద్వారా చేయబడునదే. ఇది నిశ్చయముగా "పరలోకమునుండి" అను మాటలకు ఒక భావమును ఇచ్చుచున్నది; ఇతర అభిప్రాయములేవియు దాదాపు ఆ పని చేయవు. విశ్వాసముద్వారా పొందవలసిన నీతినేగాక "ఉగ్రతను" కూడ సువార్త బయలుపరచుచున్నదనునది కాదనలేనిది. విశ్వాసికి రక్షణ, అవిశ్వాసికి శిక్షావిధి — ఇదియే దాని సారమును సారాంశమునై యున్నది. హాల్డేన్ చేసిన ఆక్షేపణకు బలము లేదు, — అనగా మానవజాతి పాపములు సువార్తకు విరోధముగా కాక ప్రకృతి వెలుగుకు విరోధముగా చేయబడినవని అపొస్తలుడు తరువాత చూపుచున్నాడనునది; ఏలయనగా ప్రత్యక్షత వెలుగునుండి వచ్చు సాక్ష్యమును రూఢిపరచుటకే అతడు ప్రకృతి వెలుగునుండి వచ్చు సాక్ష్యమును ముందుకు తెచ్చినట్లు కనబడుచున్నది. ఇక్కడి మాట "దేవుని ఉగ్రత బయలుపరచబడుచున్నది" అనియే గాని, బయలుపరచబడియున్నది అని కాదు. అపొస్తలుల కార్యములు 17:30, 31 చూడుడి. ఇది టురెట్టిన్ స్వీకరించిన అభిప్రాయము; మరియు పరేయస్ ఇట్లనుచున్నాడు, "నీతి బయలుపరచబడుటను వలెనే ఉగ్రత బయలుపరచబడుటను కూడ సువార్తకు అన్వయించుటకు మనకు ఏ అడ్డంకియు లేదు" — సం.

ఇది ఒక ప్రధాన విషయమనియు, పశ్చాత్తాపమును బలపరచు ఉద్దేశముతో పౌలు తన ప్రసంగమును రూపొందించుచున్నాడనియు కొందరికి తోచుచున్నది; అయితే విషయముయొక్క చర్చ ఇక్కడ ఆరంభమగుచున్నదనియు, ముఖ్యాంశము పూర్వ ప్రతిపాదనలో చెప్పబడినదనియు నేను తలంచుచున్నాను; ఏలయనగా రక్షణ ఎక్కడ కనుగొనబడునో మనకు బోధించుటయే పౌలు ఉద్దేశమై యుండెను. సువార్తద్వారా తప్ప దానిని మనము పొందలేమని అతడు ఇదివరకే ప్రకటించెను: అయితే రక్షణయొక్క స్తుతిని కేవలము దేవుని కృపకే ఆపాదించునంతగా శరీరము ఇష్టపూర్వకముగా తన్ను తాను తగ్గించుకొనదు గనుక, లోకమంతయు నిత్య మరణమునకు పాత్రమైయున్నదని పౌలు చూపుచున్నాడు. కావున మనమందరము మనయందు నశించినవారమై యున్నాము గనుక, జీవము మరి ఏదో విధముగా తిరిగి పొందవలసియున్నదని సిద్ధించుచున్నది. అయితే ఈ మాటలను చక్కగా పరిశీలించినయెడల, వాక్యభాగముయొక్క భావమును గ్రహించుటకు అవి మనకు ఎంతో సహాయపడును.

కొందరు భక్తిహీనతకును దుర్నీతికిని భేదము చూపుచు, మొదటి మాటచేత దేవుని ఆరాధనను అపవిత్రపరచుటయు, రెండవదానిచేత మనుష్యులయెడల అన్యాయమును సూచింపబడుచున్నదని తలంచుచున్నారు; అయితే అపొస్తలుడు వెంటనే ఈ దుర్నీతిని నిజమైన మతమును నిర్లక్ష్యము చేయుటకు అన్వయించుచున్నందున, మనము రెండింటిని ఒకే విషయమునకు సంబంధించినవిగా వివరింతుము. మరియు మనుష్యుల సమస్త భక్తిహీనత అనునది, ఒక భాషాలంకారముచేత, "మనుష్యులందరి భక్తిహీనత," లేక మనుష్యులందరు అపరాధులైయున్న భక్తిహీనత అను భావముగా తీసికొనబడవలెను. అయితే ఈ రెండు మాటలచేత ఒక్క సంగతియే సూచింపబడుచున్నది, అదేమనగా దేవునియెడల కృతఘ్నత; ఏలయనగా దానిద్వారా మనము రెండు విధములుగా అపరాధము చేయుచున్నాము: అది దేవుని అవమానపరచుట గనుక అది {ἀσέβεια}, భక్తిహీనత అని చెప్పబడుచున్నది; మనుష్యుడు దేవునికి చెందినదానిని తనకు బదిలీ చేసికొనుటద్వారా అన్యాయముగా దేవుని ఆయన మహిమను కోల్పోవునట్లు చేయుచున్నాడు గనుక, అది {ἀδικία}, దుర్నీతి. ఉగ్రత అను మాట, లేఖన వాడుక ప్రకారము, మనుష్యరీతిగా మాటలాడుచు, దేవుని ప్రతిదండనను సూచించుచున్నది; ఏలయనగా దేవుడు శిక్షించునప్పుడు, మన తలంపు ప్రకారము, ఉగ్రుడైనవానివలె కనబడుచున్నాడు. కాబట్టి అది దేవునియందు అట్టి భావోద్రేకమేదియు ఉన్నదని సూచింపదు, శిక్షింపబడు పాపియొక్క గ్రహింపునకును అనుభూతికిని మాత్రమే సంబంధించియున్నది. అటుపిమ్మట అది పరలోకమునుండి బయలుపరచబడుచున్నదని అతడు చెప్పుచున్నాడు; పరలోకమునుండి అను మాటను కొందరు విశేషణ భావములో, "పరలోకసంబంధియైన దేవుని ఉగ్రత" అని అతడు చెప్పినట్లు, తీసికొనుచున్నను, "మనుష్యుడు తన చుట్టు ఎక్కడ చూచినను, అతడు ఏ రక్షణను కనుగొనడు; ఏలయనగా దేవుని ఉగ్రత ఆకాశముయొక్క పూర్తి విస్తీర్ణమువరకు లోకమంతటిమీద కుమ్మరింపబడియున్నది" అను భావముగలదిగా తీసికొనినప్పుడు అది మరింత బలవత్తరమైనదని నేను తలంచుచున్నాను.

దేవుని సత్యము అనగా దేవునిగూర్చిన నిజమైన జ్ఞానము; దానిని అడ్డగించుట అనగా దానిని అణచివేయుట లేక మరుగుపరచుట: కాబట్టి వారు దోపిడికి అపరాధులని నిందింపబడుచున్నారు. — మనము అన్యాయముగా అని అనువదించుదానిని పౌలు అక్షరశః దుర్నీతియందు అని చెప్పుచున్నాడు, అది హెబ్రీభాషలో అదే భావమునిచ్చును: అయితే మనము స్పష్టతను దృష్టియందుంచుకొనుచున్నాము.

43 తక్షణ విషయము మతమును నిర్లక్ష్యము చేయుట అనునది సత్యమే; అయితే మనుష్యులయెడల అన్యాయము తరువాత ప్రవేశపెట్టబడుచున్నది, మరియు చాలమంది విమర్శకులు దానిని ఈ భావములోనే తీసికొనుచున్నారు. — సం.

44 {τῶν} {τὴν} {ἀλήθειαν} {ἐν} {ἀδικία} {κατεχόντων} అను ఈ వాక్యభాగము వివిధముగా అనువదింపబడుచున్నది: "Veritatem injuste detinentes — సత్యమును అన్యాయముగా అడ్డగించి యుంచువారు," టురెట్టిన్; "దుర్నీతియందు సత్యమును అణచివేయువారు," చాల్మర్స్; "దుర్నీతిచేత సత్యమును ఆటంకపరచువారు," స్టువర్ట్; "దుష్టముగా సత్యమును ఎదిరించువారు," హాడ్జ్; "దుర్నీతిచేత సత్యమును బంధించియుంచువారు," మెక్‌నైట్. "వారు అజ్ఞానముచేత కాక తెలిసియే, బలహీనతచేత కాక బుద్ధిపూర్వకముగాను దురుద్దేశముతోను, దేవునియెడల భక్తిహీనతలోనికిని ఒకరియెడల ఒకరు అన్యాయములోనికిని తలక్రిందుగా పరుగెత్తిరి," అని పరేయస్ చెప్పుచున్నాడు; "దీనిని అపొస్తలుడు, న్యాయమునకును ధర్మమునకును విరోధముగా బహిరంగ బలాత్కారముచేత నిర్దోషులను బాధించి, వారిని సంకెళ్లతో బంధించి, చెరసాలలో నిర్బంధించు నిరంకుశ పాలకులనుండి తీసికొనబడిన ఒక చక్కని రూపకాలంకారముచేత వ్యక్తపరచుచున్నాడు." ష్లూస్నర్ మరియు మరికొందరు ఇచ్చు భావము, "Qui cum veri Dei cognitione pravitatem vitæ conjungunt — నిజమైన దేవునిగూర్చిన జ్ఞానముతో దుష్ట జీవితమును జతపరచువారు," అనునది సందర్భమునకు సరిపడునట్లు కనబడదు. "సత్యము" అనగా తరువాత వివరింపబడిన దేవుని ఉనికిని శక్తిని గూర్చినది. — సం.

19. దేవునిగూర్చి తెలియశక్యమైనది మొదలైనవి. దేవునిగూర్చి మనము తెలిసికొనుట యుక్తమైనదానిని అతడు ఈ విధముగా సూచించుచున్నాడు; ప్రభువుయొక్క మహిమను ప్రదర్శించుటకు సంబంధించినదంతయు, లేక అదే సంగతియైన, దేవుని మహిమపరచుటకు మనలను కదలించి ప్రేరేపింపవలసినదంతయు అని అతని భావము. ఈ మాటచేత, దేవుడు తన మహత్తునందు మనచేత ఏ విధముగాను సంపూర్ణముగా గ్రహింపబడలేడనియు, దేవుడు తన్నుగూర్చి తాను సాక్ష్యమిచ్చుదానిని మన అల్ప సామర్థ్యములకు అనుగుణపరచుచున్నాడు గనుక, మనుష్యులు తమ్మును తాము పరిమితము చేసికొనవలసిన కొన్ని హద్దులు కలవనియు అతడు సూచించుచున్నాడు. కావున దేవుడు ఎట్టివాడో తమంతట తామే తెలిసికొనుటకు వెదకువారందరు వెఱ్ఱివారే: ఏలయనగా సంపూర్ణ జ్ఞానమునకు బోధకుడైన ఆత్మ, తెలియశక్యమైనదానియందు, {τὸ} {γνωστὸν}, మన లక్ష్యమును నిలుపుమని వ్యర్థముగా ఆహ్వానించుటలేదు; మరియు ఇది ఏ సాధనములద్వారా తెలియబడునో ఆయన వెంటనే వివరించుచున్నాడు. మరియు ఎక్కువ బలము నిమిత్తము అతడు వారికి అని కాక వారియందు అని చెప్పెను: ఏలయనగా అపొస్తలుడు అంతటను హెబ్రీ వాక్సరళులను వాడుచున్నను, ఆ భాషలో {ב} బేత్ తరచు అధికముగా ఉండినను, వారు తప్పించుకొనలేనంత సన్నిహితముగా వారిని ఒత్తిడిచేయు ఒక ప్రత్యక్షతను సూచింపవలెనని అతడు ఇక్కడ ఉద్దేశించినట్లు కనబడుచున్నది; ఏలయనగా మనలో ప్రతివాడును అది తన సొంత హృదయముమీద చెక్కబడియున్నట్లు నిస్సందేహముగా కనుగొనుచున్నాడు. దేవుడు దానిని విశదపరచెనని చెప్పుటద్వారా, మనుష్యుడు ఈ నిర్మితమైన లోకమును చూచువానిగా సృజింపబడెననియు, ఇంత సుందరమైన చిత్రమును చూచుటద్వారా దానికర్తయైన ఆయనయొద్దకే నడిపింపబడునట్లు అతనికి కన్నులు ఇయ్యబడెననియు అతని భావము.

20. ఆయన అదృశ్యలక్షణములు మొదలైనవి. దేవుడు తనయందు తాను అదృశ్యుడు; అయితే ఆయన మహాత్మ్యము అంతటను ఆయన కార్యములయందును సృష్టములయందును ప్రకాశించుచున్నందున, మనుష్యులు వీటియందు ఆయనను గుర్తింపవలెను, ఏలయనగా అవి తమ సృష్టికర్తను స్పష్టముగా కనుపరచుచున్నవి: ఈ కారణముచేతనే అపొస్తలుడు హెబ్రీయులకు వ్రాసిన తన పత్రికలో, ఈ లోకము అదృశ్యమైనవాటికి అద్దము, లేక ప్రతిరూపము అని చెప్పుచున్నాడు. దేవునికి చెందినవని ఎంచబడు వివరములన్నిటిని అతడు పేర్కొనుటలేదు; అయితే ఆయన నిత్యశక్తిని దేవత్వమును గూర్చిన జ్ఞానమును మనము పొందగలమని అతడు చెప్పుచున్నాడు; ఏలయనగా సమస్తమును నిర్మించినవాడు తప్పక ఆదిలేనివాడును తనంతట తానే యున్నవాడునై యుండవలెను. మనము ఈ స్థితికి చేరినప్పుడు, దేవత్వము మనకు తెలియబడుచున్నది; అది దేవునికి చెందిన సమస్త లక్షణములతో కూడియుండక ఉనికిలో ఉండజాలదు, ఏలయనగా అవన్నియు ఆ భావము క్రిందనే ఇమిడియున్నవి.

45 కొందరు {ἐν} {αὐτοῖς} అనుదానిని వారి మధ్య అను భావములో తీసికొనుచున్నారు, అనగా స్టువర్ట్ చెప్పినట్లు, "వారి నడుమ, లేక వారి కన్నుల ఎదుట," అనగా దృశ్యమైన లోకమందు; అయినను అనేకులు కాల్విన్‌తో కలిసి దీనిని నైతిక భావమునకు అన్వయించుచు, ఈ మాట రోమీయులకు 2:15లోని "వారి హృదయములయందు వ్రాయబడిన" అనుదానితో సమానమని చెప్పుచున్నారు. — సం.

46 అరిస్టాటిల్ తన De Mundo అను గ్రంథములోనుండి వోల్ఫియస్ ఉదహరించిన ఒక వాక్యభాగము ఈ వచనముయొక్క ఒక భాగముతో విశేషముగా సరిపోలుచున్నది — "{πάσὟ} {θνητὣ} {φύσει} {γενομενος} {ἀθεώρητος} {ἀπ} {αὐτῶν} {τῶν} {ἔργων} {θεορεῖται} {ὁ} {θεός} — మర్త్యస్వభావము గలవారెవరికిని కనబడని దేవుడు, ఆయన కార్యములద్వారానే చూడబడుచున్నాడు." — సం.

47 Divinitas, {θείοτης}, ఇక్కడ మాత్రమే యున్నది, కొలొస్సయులకు 1:9లో వలె {θεότης} కాదు. ఎల్స్నర్ మరియు ఇతరులు ఈ రెండు మాటలకు భేదము చూపుచు, మొదటిది దేవుని దైవత్వమును లేక మహాత్మ్యమును, రెండవది ఆయన స్వభావమును లేక ఉనికిని సూచించునని చెప్పుచున్నారు. {θείοτης} అను మాటలో మంచితనము అను భావము కూడ ఇమిడియున్నట్లు కనబడుచున్నది: ఏలయనగా తరువాతి వచనములో అన్యజనులమీద మోపబడిన రెండు సంగతులు ఇక్కడ చెప్పబడిన రెండు సంగతులకు సంబంధించియున్నవి — వారు ఆయనను దేవుడని మహిమపరచలేదు, మరియు వారు కృతజ్ఞత చూపలేదు. ఆయన శక్తిద్వారా తన్ను దేవుడుగా తెలియపరచుకొనెను, మరియు ఆ శక్తియొక్క ఉపకారకరమైన ప్రయోగముద్వారా, తన సృష్టముల కృతజ్ఞతను పొందుటకు హక్కు కలిగియుండెను. అపొస్తలుల కార్యములు 14:15; మరియు అపొస్తలుల కార్యములు 17:25, 27 చూడుడి. వెనీమా ఈ వాక్యభాగముపై తన వివరణలో, అన్యజనులలో అనేకులు మంచితనమును దేవత్వముయొక్క ప్రధాన లక్షణముగా ఎంచిరని చూపుచున్నాడు. గ్రీసుదేశస్థులలో మంచితనము — {τὸ} {ἀγαθὸν}, అను మాటచేతనే సర్వోన్నతుడు ప్రత్యేకపరచబడుచుండెను. మరియు అపొస్తలుడు {θείοτης} అను మాటలో విశేషముగా ఈ భావమును చేర్చెనని సందర్భమునుండి స్పష్టమగుచున్నది. — సం.

గనుక వారు నిరుత్తరులైయున్నారు. ఈ సాక్ష్యమును కలిగియుండుటయొక్క పర్యవసానమేమో దీనినుండి స్పష్టముగా కనబడుచున్నది — అనగా తాము న్యాయముగా శిక్షావిధికి గురికాలేదని చూపుటకు మనుష్యులు దేవుని న్యాయపీఠము ఎదుట ఏమియు చెప్పుకొనలేరు. అయినను ఈ భేదమును జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను: దేవుడు తన సృష్టియందు తన మహిమను తెలియపరచు ప్రత్యక్షత, వెలుగును బట్టి చూచినయెడల, చాలినంత స్పష్టమైనదే; అయితే మన అంధత్వము కారణముగా అది చాలినదిగా కనబడుటలేదు. అయినను మన మూర్ఖత్వమునకు మన అజ్ఞానమును సాకుగా చెప్పుకొనగలిగినంత అంధులము మనము కాము. ఒక దేవుడు ఉన్నాడని మనము గ్రహించుచున్నాము; అటుపిమ్మట ఆయన ఎవడైనను ఆయన ఆరాధింపబడవలెనని నిర్ధారించుచున్నాము: అయితే దేవుడు ఎవరో లేక ఎట్టివాడో నిశ్చయపరచలేదు గనుక మన బుద్ధి ఇక్కడ విఫలమగుచున్నది. కాబట్టి అపొస్తలుడు హెబ్రీయులకు 11:3లో, సృష్టికార్యమునుండి మనుష్యుడు నిజమైన జ్ఞానమును పొందగల వెలుగును విశ్వాసమునకు ఆపాదించుచున్నాడు, అదియు కారణము లేకుండ కాదు; ఏలయనగా మనము ఉద్దేశింపబడిన గమ్యమును చేరకుండ మన అంధత్వముచేత అడ్డగింపబడుచున్నాము; అయినను మనము ఏ సాకును చెప్పుకొనలేనంతవరకు చూచుచున్నాము. ఈ రెండు సంగతులను పౌలు అపొస్తలుల కార్యములు 14:16-17లో చక్కగా తెలియజేయుచున్నాడు; అక్కడ ప్రభువు గతకాలములలో జనములను వారి అజ్ఞానములో విడిచిపెట్టెననియు, అయినను ఆయన ఆకాశమునుండి వారికి వర్షమును ఫలవంతమైన కాలములను దయచేయుచు తన్నుగూర్చి సాక్ష్యము లేకుండ (amarturon,) వారిని విడిచిపెట్టలేదనియు అతడు చెప్పుచున్నాడు. అయితే సాకును తీసివేయుటకు మాత్రమే ఉపయోగపడు ఈ దేవుని జ్ఞానము, క్రీస్తు యోహాను 17:3లో పేర్కొనునదియు, యిర్మీయా మనకు బోధించునట్లు మనము అతిశయింపవలసినదియునైన రక్షణకరమైన జ్ఞానమునకు ఎంతో భిన్నమైనది, యిర్మీయా 9:24.

21. వారు దేవుని నెరిగియు మొదలైనవి. దేవుడు తన కార్యములచేత తన్ను తాను ఎంతగా ప్రత్యక్షపరచుకొనెననగా, తమంతట తాము తెలిసికొనుటకు వెదకని దానిని — అనగా ఒక దేవుడు ఉన్నాడని — మనుష్యులు తప్పక చూడవలసియున్నదని, ఈ విధముగా ఆయన అందరి మనస్సులకు తన్ను తెలిసికొను సాధనములను అందించెనని అతడు ఇక్కడ స్పష్టముగా సాక్ష్యమిచ్చుచున్నాడు; ఏలయనగా లోకము యాదృచ్ఛికముగా ఉనికిలో లేదు, తనంతట తానే కలుగనులేదు. అయితే వారు ఏ స్థాయి జ్ఞానములో నిలిచియుండిరో మనము ఎల్లప్పుడు జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను; ఇది తరువాత వచ్చుదానినుండి స్పష్టమగుచున్నది.

ఆయనను దేవుడని మహిమపరచలేదు. దేవుని నిత్యత్వమును, శక్తిని, జ్ఞానమును, మంచితనమును, సత్యమును, నీతిని, కనికరమును చేర్చకుండ ఆయనను గూర్చి ఏ భావమును ఏర్పరచుకొనజాలము. ఆయన సమస్తమునకు సృష్టికర్తయై యున్నందున ఆయన నిత్యత్వము స్పష్టముగా కనబడుచున్నది — ఆయన సమస్తమును తన చేతిలో పట్టుకొని వాటి ఉనికిని కొనసాగించుచున్నందున ఆయన శక్తి — ఆయన సమస్తమును ఇంత మనోహరమైన క్రమములో అమర్చినందున ఆయన జ్ఞానము — ఆయన సమస్తమును సృజించుటకు తాను తప్ప మరి ఏ కారణమును లేదు, వాటిని కాపాడుటకు ఆయనను ప్రేరేపించుటకు మరి ఏ హేతువును లేదు గనుక ఆయన మంచితనము — ఆయన తన పరిపాలనలో అపరాధులను శిక్షించి నిర్దోషులను కాపాడుచున్నందున ఆయన న్యాయము — ఆయన మనుష్యుల మూర్ఖత్వమును ఇంత దీర్ఘశాంతముతో సహించుచున్నందున ఆయన కనికరము — మరియు ఆయన మార్పులేనివాడు గనుక ఆయన సత్యము. కావున దేవునిగూర్చి సరియైన తలంపుగలవాడు ఆయన నిత్యత్వమునకును జ్ఞానమునకును మంచితనమునకును న్యాయమునకును తగిన స్తుతిని ఆయనకు చెల్లింపవలెను. మనుష్యులు దేవునియందు ఈ లక్షణములను గుర్తింపక, ఆయన ఒక శూన్యమైన భ్రాంతిరూపమైనట్లు ఆయనను గూర్చి కలలుగనిరి గనుక, వారు భక్తిహీనముగా ఆయన సొంత మహిమను ఆయనకు దక్కకుండ అపహరించిరని న్యాయముగా చెప్పబడుచున్నది. వారు కృతజ్ఞత చూపలేదని అతడు చేర్చుట కూడ కారణము లేకుండ కాదు, ఏలయనగా లెక్కలేని ఉపకారముల నిమిత్తము ఆయనకు ఋణపడియుండనివాడెవడును లేడు: అవును, ఆయన తన్ను మనకు బయలుపరచుకొనుటకు ఇష్టపడెనను ఈ ఒక్క కారణముచేతనే, ఆయన మనలను తనకు సమృద్ధిగా ఋణస్థులనుగా చేసెను. అయితే వారు వ్యర్థులైరి మొదలైనవి; అనగా దేవుని సత్యమును విడిచిపెట్టి, వారు తమ సొంత బుద్ధియొక్క వ్యర్థతవైపు తిరిగిరి; దాని సూక్ష్మబుద్ధి అంతయు వాడిపోయి ఆవిరివలె గతించిపోవును. ఈ విధముగా వారి అవివేకమనస్సు అంధకారములో చిక్కుకొని, దేనినియు సరిగా గ్రహింపలేక, వివిధ విధములుగా తప్పిదములలోనికిని భ్రమలలోనికిని తలక్రిందుగా కొనిపోబడెను. వారి దుర్నీతి ఇదే — సరియైన జ్ఞానబీజము పరిపక్వతకు ఎదుగకమునుపే వారు తమ సొంత దుష్టత్వముచేత దానిని త్వరగా అణచివేసిరి.

22. తాము జ్ఞానులమని తలంచుచుండగా మొదలైనవి. జ్ఞానులను పేరును ప్రత్యేకరీతిగా తమకు ఆపాదించుకొనిన ఆ తత్వవేత్తలను పౌలు ఇక్కడ సూచించుచున్నాడని ఈ వాక్యభాగమునుండి సాధారణముగా ఊహింపబడుచున్నది; గొప్పవారి ఆధిక్యము శూన్యముగా చేయబడినప్పుడు, సామాన్య జనులు తమయందు మెచ్చుకొనదగినది ఏదైనను ఉన్నదని తలంచుటకు ఏ కారణమును ఉండదని చూపుటయే అతని ప్రసంగముయొక్క ఉద్దేశమని తలంచబడుచున్నది: అయితే వారు అతి బలహీనమైన కారణముచేత నడిపింపబడిరని నాకు తోచుచున్నది; ఏలయనగా దేవుని జ్ఞానమునందు తాము జ్ఞానులమని తలంచుకొనుట తత్వవేత్తలకు మాత్రమే ప్రత్యేకమైనది కాదు, అది సమస్త జనములకును మనుష్యుల సమస్త వర్గములకును సమానముగా సాధారణమైయుండెను. దేవుని మహిమను గూర్చి ఏదో ఒక తలంపును ఏర్పరచుకొనుటకును, తమ స్వకీయ బుద్ధిని బట్టి తాము గ్రహింపగలిగినట్టి దేవునిగా ఆయనను చేయుటకును ప్రయత్నింపనివారు నిజముగా ఎవరును లేరు. ఈ దురహంకారము పాఠశాలలలో నేర్చుకొనబడినది కాదు, అది సహజముగా పుట్టినదై, చెప్పవలెనంటే, గర్భమునుండియే మనతో కూడ వచ్చుచున్నదని నేను ఎంచుచున్నాను. మూఢభక్తులను కల్పించుకొనుటలో మనుష్యులు తమకు తాము సమస్త స్వేచ్ఛను ఇచ్చుకొనిరి అనునది సమస్త యుగములలో ప్రబలియున్న కీడని నిజముగా స్పష్టమే. కాబట్టి ఇక్కడ ఖండింపబడుచున్న గర్వము ఇదే, — మనుష్యులు దీనులై ఆయన మహిమను ఆయనకు ఇయ్యవలసియుండగా, తమంతట తామే జ్ఞానులుగా ఉండుటకును, దేవుని తమ స్వకీయ నీచస్థితి స్థాయికి క్రిందికి లాగుటకును ప్రయత్నించిరి. ఏలయనగా పౌలు ఈ సూత్రమును స్థిరముగా పట్టుకొనియున్నాడు, ఏమనగా తమ స్వకీయ దోషముచేత తప్ప ఎవరును దేవునికి చెల్లవలసిన ఆరాధనను ఎరుగకుండ ఉండరు; అతడు ఇట్లు చెప్పినట్లున్నది, "వారు గర్వముతో తమ్మును తాము హెచ్చించుకొనినందున, దేవుని నీతిగల తీర్పుచేత వారు మతిహీనులైరి." నేను తిరస్కరించుచున్న వ్యాఖ్యానమునకు విరోధముగా ఉన్న స్పష్టమైన కారణము ఒకటి కలదు; ఏలయనగా దేవుని ప్రతిమను రూపించు దోషము తత్వవేత్తలతో ఆరంభము కాలేదు; అయితే ఇతరులనుండి అంగీకరింపబడినదానినిగా దానిని వారు తమ సమ్మతిచేత ఆమోదించిరి.

48 సంయోజకము {ἤ}, {ουτε}కు బదులుగా ఉన్నదని పిస్కేటర్ చెప్పుచున్నాడు: అయితే అది హెబ్రీ వాడుక; ఏలయనగా హెబ్రీలో {ו} కొన్నిసార్లు నిషేధార్థకము లేకుండ వాడబడును, ఆ నిషేధార్థకము ముందటి ఉపవాక్యమునకు చెందినదై యుండును. — సం.

49 మూలపదములు, {ἐματαιώθησαν} {ἐν} {τοῖς} {διαλογισμοῖς} {αὐτῶν}; పరేయస్, బేజా, టురెట్టిన్, డాడ్రిడ్జ్ దీనిని "Vani facti sunt in ratiocinationibus suis — వారు తమ తర్కములలో వ్యర్థులైరి" అని అనువదించుచున్నారు; మాక్‌నైట్ "వారు తమ స్వకీయ తర్కములచేత మూర్ఖులైరి" అని అనువదించుచున్నాడు. పరేయస్ ఇట్లు చెప్పుచున్నాడు: "అంతరంగమునందున్న సరియైన బుద్ధియైనను, బాహ్యముగానున్న లోకనిర్మాణమైనను దేవుని గూర్చి ఏమి సూచించినను, వారు ప్రియమైన ఊహలలోను, పైకి సొగసుగా కనబడు తర్కములలోను, సూక్ష్మమైన వ్యర్థమైన తీర్మానములలోను మునిగిపోయిరి; ఎపిక్యూరస్, డెమొక్రిటస్ వంటి కొందరు దేవుని ఉనికినే నిరాకరించిరి, — ప్రోటాగోరస్, డయగోరస్ వంటి మరికొందరు సందేహించిరి, — ఇంకను కొందరు అనేక దేవతలు ఉన్నారని స్థిరపరచిరి; వీరిలో ప్లేటో అనుచరులు వారు శరీరధారులు కారని వాదించిరి, అయితే గ్రీసుదేశస్థులును రోమీయులును వారు శరీరధారులని ఎంచిరి; వీరు భక్తిహీనులును క్రూరులును అపవిత్రులును దుష్టులునైన మృతులైన మనుష్యులను పూజించిరి. మరియు ఐగుప్తీయులు కూడ ఉండిరి; వారు పశువులను, ఎద్దులను, బాతులను, పక్షులను, మొసళ్లను, అవును, తమ తోటలలో పెరుగు వెల్లుల్లిని ఉల్లిపాయలను దేవతలుగా పూజించిరి. ప్లేటో, అరిస్టాటిల్ వంటి అతి కొద్దిమంది మాత్రమే ఒక్క సర్వోన్నతుని ఒప్పుకొనిరి; అయినను వీరు సైతము ఆయన దైవపరిపాలనను ఆయనకు లేకుండ చేసిరి. అన్యజనులు తమ తర్కములనుండి తీసిన విపరీతమైన అభిప్రాయములు ఇవియు ఇట్టివియునే. వారు వ్యర్థులును మూర్ఖులును బుద్ధిహీనులును అయిరి." "మరియు వారి అవివేక హృదయము అంధకారమయమాయెను," — {ἡ} {ἀσύνετος} {αὐτῶν} {καρδία}; "Cor eorum intelligentia carens — గ్రహింపు లేని వారి హృదయము;" డాడ్రిడ్జ్ "వారి అవివేకమైన హృదయము" అని అనువదించుచున్నాడు. "వివేచన లేని హృదయము" అనునది బహుశా అత్యంత తగినదై యుండును. మత్తయి 15:16 చూడుము. హెబ్రీయుల రీతిని బట్టి ఇక్కడ హృదయము అనగా సమస్త ఆత్మయని, విశేషముగా మనస్సని గ్రహింపవలెను. — సం.

23. మార్చిరి మొదలైనవి. తమ శరీరసంబంధమైన బుద్ధిని బట్టి తాము గ్రహింపగలిగినట్టి దేవుని కల్పించుకొనిన తరువాత, వారు నిజ దేవుని ఒప్పుకొనుటకు బహు దూరముగా ఉండిరి: అయితే కల్పితమైనట్టియు క్రొత్తదైనట్టియు దేవుని, కాదు, ఒక మాయారూపమును కల్పించుకొనిరి. మరియు అతడు చెప్పునదేమనగా, వారు దేవుని మహిమను మార్చిరి; ఏలయనగా ఒకడు అన్యమైన బిడ్డను ప్రత్యామ్నాయముగా ఉంచినట్లు, వారు నిజ దేవునినుండి తొలగిపోయిరి. దేవుడు పరలోకమందు నివసించుచున్నాడని తాము నమ్ముచున్నామనియు, కర్రను దేవునిగా కాక ఆయన ప్రతిమగానే ఎంచుచున్నామనియు చెప్పు ఈ సాకుచేత వారు క్షమింపబడరు; ఏలయనగా ఆయనకు ఒక ప్రతిమను చేయ తెగించునంత స్థూలమైన తలంపును ఆయన మహిమను గూర్చి ఏర్పరచుకొనుట దేవునికి గొప్ప అవమానము. అయితే అట్టి దురహంకారముయొక్క దుష్టత్వమునుండి ఎవరును తప్పించుకొనలేదు, యాజకులైనను, రాజనీతిజ్ఞులైనను, తత్వవేత్తలైనను తప్పించుకొనలేదు; వీరిలో అత్యంత స్వస్థబుద్ధిగలవాడైన ప్లేటో సైతము దేవునికి ఏదో ఒక పోలికను కనుగొన ప్రయత్నించెను.

కాబట్టి ఇక్కడ గమనింపబడిన వెఱ్ఱితనము ఇదే, అందరును తమకొరకు దేవుని ప్రతిమను చేసికొన ప్రయత్నించిరి; దేవుని గూర్చిన వారి తలంపులు స్థూలమైనవియు అసంబద్ధమైనవియునై యుండెనని ఇది నిశ్చయమైన రుజువై యుండెను. మరియు మొదట, క్షయమగు మనుష్యుని పోలికగా ఆయనను రూపించుటచేత వారు దేవుని మహిమను మలినపరచిరి: ఎరాస్మస్ స్వీకరించిన మర్త్యుడైన మనుష్యుడు అను అనువాదముకంటె ఈ అనువాదమునే నేను కోరుకొనుచున్నాను; ఏలయనగా పౌలు దేవుని అమర్త్యత్వమును మనుష్యుని మర్త్యత్వమునకు ప్రతిగా ఉంచుటలేదు గాని, ఏ లోపమునకును లోనుకాని ఆ మహిమను మనుష్యుని అత్యంత దౌర్భాగ్యస్థితికి ప్రతిగా ఉంచుచున్నాడు. మరియు అంత గొప్ప నేరముతో తృప్తిపడక, వారు పశువులవరకును, అత్యంత అసహ్యమైన జాతి పశువులవరకును దిగిపోయిరి; దీనిచేత వారి మూఢత్వము మరింత స్పష్టముగా కనబడెను. ఈ హేయక్రియల వృత్తాంతమును లాక్టాంటియస్ గ్రంథములోను, యూసేబియస్ గ్రంథములోను, దేవుని పట్టణమును గూర్చిన తన గ్రంథములో అగస్టీనులోను నీవు చూడవచ్చును.

రోమీయులకు 1:24-32

24. ఈ హేతువుచేత వారు తమ హృదయముల దురాశలను అనుసరించి, తమ శరీరములను పరస్పరము అవమానపరచుకొనునట్లు దేవుడు వారిని అపవిత్రతకు అప్పగించెను:

50 ఈ వచనమును వివరించుటలో కాల్విన్ విలక్షణముగా ఉన్నాడు. ఇక్కడ సూచింపబడినవారు సమస్త జనములలో విద్వాంసులుగా ఎంచబడినవారని అనేక విమర్శకులు ఏకీభవించుచున్నారు; బేజా చెప్పుచున్నట్లు, "గాల్ దేశస్థుల డ్రూయిడ్లు, టస్కనీయుల శకునగాండ్రు, గ్రీసుదేశస్థుల తత్వవేత్తలు, ఐగుప్తీయుల యాజకులు, పారసీకుల జ్ఞానులు, భారతీయుల దిగంబర తపస్వులు, యూదుల రబ్బీలు వంటివారు." దేవుని ఆరాధన విషయములో తమ వెఱ్ఱి కల్పనలయందు మనుష్యులందరును తమ దృష్టికి మిక్కిలి జ్ఞానులుగా కనబడుచున్నారని అపొస్తలుడు చెప్పుచున్నను, విశేషముగా ఇట్టివారినే అతడు సూచించుచున్నాడని ఆయన ఎంచుచున్నాడు. తాము ఎంత జ్ఞానులమని తలంచుకొనిరో, అంతగా వారు మూర్ఖులైరి. యిర్మీయా 8:8, 9; 1 కొరింథీయులకు 1:19-22 చూడుము. "తన వ్యాధిని గ్రహింపకపోవుట మాత్రమే గాక, తనకు సిగ్గుకరమైయుండవలసినదానినుండి గర్వమునకు కారణమును తీయుట మనుష్యునికి కలుగు మహా దౌర్భాగ్యము. వారు తమ జ్ఞానమని ఎంచినది నిజముగా వారి మూర్ఖత్వమై యుండెను." — హాల్డేన్. "సాధారణ నియమముగా, జనములు నాగరికతలోను తత్వశాస్త్రములోను ఎంత ఉన్నతముగా అభివృద్ధిచెందిరో, వారి మతవిధానముల అధోగతియు మూర్ఖత్వమును అంత అధికమై యుండెను" అనునది హాడ్జ్ చేసిన న్యాయమైన వ్యాఖ్య. దీనికి రుజువుగా ఆయన పూర్వకాలపు ఐగుప్తీయులను, గ్రీసుదేశస్థులను, రోమీయులను అమెరికా ఆదివాసులతో పోల్చి పేర్కొనుచున్నాడు. — సం.

24. Propterea tradidit illos Deus in cupiditates cordium suorum in immunditiem, ut ignominia afficerent corpora sua in seipsis:

25. అట్టివారు దేవుని సత్యమును అసత్యమునకు మార్చి, సృష్టికర్తకు ప్రతిగా సృష్టమును పూజించి సేవించిరి; యుగములవరకు ఆయన స్తోత్రార్హుడై యున్నాడు. ఆమేన్.

25. Qui transmutarunt veritatem ejus in mendacium et coluerunt ac venerati sunt creaturam supra, Creatorem, qui est benedictus in secula: Amen.

26. అందుచేత దేవుడు తుచ్ఛమైన అభిలాషలకు వారిని అప్పగించెను: వారి స్త్రీలు సయితము స్వాభావికమైన ధర్మమును విడిచి స్వభావవిరుద్ధమైన ధర్మమును అనుసరించిరి:

26. Propterea, inquam, tradidit illos Deus in passiones ignominiosas: ac enim feminæ ipsorum transmutarunt naturalem usum in eum qui est præter naturam:

27. అటువలెనే పురుషులును స్త్రీల స్వాభావికమైన ధర్మమును విడిచి, ఒకరియెడల ఒకరు కామతప్తులై, పురుషులతో పురుషులు అవాచ్యమైనది చేయుచు, తమ తప్పిదమునకు తగిన ప్రతిఫలమును తమయందే పొందుచుండిరి.

27. Similiter et viri quoque, amisso naturali usu feminæ, exarserunt mutua libidine, alii in alios; masculi in masculis fœditatem per petrantes et quam decebat erroris sui mercedem in seipsis recipientes.

28. మరియు వారు తమ మనస్సులో దేవునికి చోటియ్యనొల్లకపోయిరి గనుక చేయరాని కార్యములు చేయుటకు దేవుడు భ్రష్టమనస్సుకు వారిని అప్పగించెను;

28. Et quemadmodum non probaverunt Deum habere in notitia, tradidit illos Deus in reprobam mentem, ad facienda quæ non decerent;

29. అట్టివారు సమస్తమైన దుర్నీతిచేతను, జారత్వముచేతను, దుష్టత్వముచేతను, లోభముచేతను, ఈర్ష్యచేతను నిండుకొని, మత్సరము నరహత్య కలహము కపటము వైరము అను వాటితో నిండినవారై, కొండెగాండ్రును,

29. Ut essent pleni omni injustitia, nequitia, libidine, avaritia, malitia; referti invidia, homicidio, contentione, dolo, perversitate; susurrones,

30. అపవాదకులును దేవద్వేషులును హింసకులును అహంకారులును బింకములాడువారును చెడ్డవాటిని కల్పించువారును తలిదండ్రులకు అవిధేయులును

30. Obtrectatores, osores Dei, malefici, contumeliosi, fastuosi, repertores malorum, parentibus immorigeri,

31. అవివేకులును మాట తప్పువారును అనురాగరహితులును శాంతింపనివారును నిర్దయులునై యుండిరి:

31. Intelligentiæ expertes, insociabiles, affectu humanitatis carentes, fœdifragi, sine misericordiæ sensu;

32 ఇట్టి కార్యములను అభ్యసించువారు మరణమునకు తగినవారు అను దేవుని న్యాయవిధిని వారు బాగుగ ఎరిగియుండియు, వాటిని చేయుచున్నారు; ఇది మాత్రమే గాక వాటిని అభ్యసించువారితో సంతోషముగా సమ్మతించుచున్నారు.

32. Qui, quum Dei judicium cognoverint, quod qui talia agunt, digni sunt morte, non tantum ea faciunt, sed assentiuntur facientibus.

24. ఈ హేతువుచేత దేవుడు వారిని అప్పగించెను మొదలైనవి. భక్తిహీనత మరుగైన కీడు గనుక, వారు ఇంకను తప్పించుకొను మార్గమును కనుగొనకుండునట్లు, వారు తప్పించుకొనలేరనియు, న్యాయమైన శిక్షావిధిచేత గట్టిగా పట్టబడవలసినవారేననియు అతడు మరింత ప్రత్యక్షమైన నిదర్శనముచేత చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా ప్రభువు ఉగ్రతకు ప్రత్యక్షమైన సాక్ష్యములుగా తప్ప మరి ఏ విధముగాను ఎంచబడలేని ఫలములు ఈ భక్తిహీనతను వెంబడించెను. ప్రభువు ఉగ్రత ఎల్లప్పుడును న్యాయమైనది గనుక, వారిని శిక్షావిధికి లోనుచేసినది దానికి ముందుగా జరిగియుండవలెనని ఇందువలన తేలుచున్నది. కాబట్టి ఈ సాక్ష్యములచేత అతడు ఇప్పుడు మనుష్యుల భ్రష్టత్వమును తిరుగుబాటును రుజువుచేయుచున్నాడు: ఏలయనగా తన మంచితనమునుండి తమ్మును తాము దూరపరచుకొనువారిని ప్రభువు నిజముగా ఎట్లు శిక్షించుననగా, నాశనమునకును వినాశమునకును నడిపించు నానావిధములైన మార్గములలోనికి వారిని తలక్రిందులుగా త్రోసివేయును. మరియు వారు చేసిన దుర్గుణములను, అతడు ఇంతకుముందు వారిమీద మోపిన భక్తిహీనతతో పోల్చుటచేత, వారు దేవుని న్యాయమైన తీర్పుచేత శిక్షను అనుభవించిరని అతడు చూపుచున్నాడు: ఏలయనగా మన స్వకీయ ఘనతకంటె మనకు ప్రియమైనది ఏదియు లేదు గనుక, మనమీదికి మనమే అవమానమును తెచ్చుకొనుటకు భయపడకపోవుట అత్యంత అంధత్వము; మరియు దైవమహిమకు చేయబడిన నిందకు అది అత్యంత తగిన శిక్షయై యున్నది. అధ్యాయము అంతమువరకు అతడు చర్చించుచున్న విషయము ఇదే; అయితే ఆ విషయమునకు విస్తారమైన వివరణ అవసరమైనందున అతడు దానిని నానావిధములుగా వివరించుచున్నాడు.

కాబట్టి సంక్షేపముగా అతడు మనకు రుజువుచేయునదేమనగా, — దేవునియెడల మనుష్యుల కృతఘ్నత క్షమింపబడజాలనిది; ఏలయనగా దేవుని ఉగ్రత వారిమీద రగులుచున్నదని సందేహములేని సాక్ష్యములచేత స్పష్టమగుచున్నది: దేవుని మహిమ వారిమీద రేపబడి మండిపడియుండనియెడల, వారు పశువులవలె అంత అసహ్యమైన దురాశలలో ఎన్నడును పొర్లియుండరు. కాబట్టి అత్యంత హేయమైన అసహ్యక్రియలు అంతటను విస్తరించియుండెను గనుక, దైవప్రతీకారముయొక్క సాక్ష్యములు వారిమధ్య ఉండెనని అతడు తీర్మానించుచున్నాడు. ఇప్పుడు, ఇది ఎన్నడును కారణము లేకుండగాని అన్యాయముగాగాని రగులక, ఎల్లప్పుడును న్యాయమైనదాని హద్దులలోనే నిలుచును గనుక, న్యాయమైనదైనంతగా నిశ్చయమైన నాశనము అందరిమీదికి రాబోవుచుండెనని ఇందువలన స్పష్టమగుచున్నదని అతడు సూచించుచున్నాడు.

దేవుడు మనుష్యులను దుష్టత్వమునకు ఏ రీతిగా అప్పగించుచున్నాడు లేక ఒప్పగించుచున్నాడు అను విషయమును గూర్చి, అంత చిక్కైన (longam — సుదీర్ఘమైన) ప్రశ్నను ఈ స్థలమందు చర్చించుట ఏ మాత్రమును అవసరము లేదు. ఆయన మనుష్యులు పాపములో పడుటకు వారిని అనుమతించుటచేతను, వారిని చూచి చూడనట్టుండుటచేతను వారిని పడనిచ్చుట మాత్రమే గాక, తన న్యాయమైన తీర్పుచేత వారు తమ స్వకీయ దురాశలచేతను అపవాదిచేతను అట్టి వెఱ్ఱితనములోనికి నడిపింపబడి కొనిపోబడునట్లు విషయములను ఏర్పాటుచేయుచున్నాడనునది నిశ్చయమే. కాబట్టి లేఖనముయొక్క స్థిరమైన వాడుకను బట్టి అతడు అప్పగించుట అను మాటను స్వీకరించుచున్నాడు; దేవుని అనుమతిచేత మాత్రమే మనము పాపములోనికి నడిపింపబడుచున్నామని తలంచువారు ఆ మాటను బలవంతముగా వక్రీకరించుచున్నారు: ఏలయనగా సాతాను దేవుని ఉగ్రతకు పరిచారకుడును, చెప్పవలెనంటే, శిక్షను అమలుపరచువాడునై యున్నట్లే, వాడు తన న్యాయాధిపతి చూచి చూడనట్టుండుటచేత కాదు గాని ఆయన ఆజ్ఞచేతనే మనకు విరోధముగా ఆయుధధారియై యున్నాడు. అయినను దేవుడు ఈ కారణముచేత క్రూరుడు కాడు, మనమును నిర్దోషులము కాము; ఏలయనగా మనము అట్టి శిక్షకు పాత్రులమైనప్పుడు తప్ప వాని అధికారమునకు అప్పగింపబడమని పౌలు స్పష్టముగా చూపుచున్నాడు. మనము ఈ ఒక్క మినహాయింపును మాత్రము చేయవలెను, ఏమనగా పాపమునకు కారణము దేవునినుండి కలుగదు; దాని వేళ్లు ఎల్లప్పుడును పాపియందే నిలిచియుండును; ఏలయనగా ఇది సత్యమై యుండవలెను,

"ఇశ్రాయేలూ, నీ నాశనము నీదే; నాయందు మాత్రమే నీకు సహాయము కలదు."

(హోషేయ 13:9)

మనుష్యుని హృదయముయొక్క కోరికలను లేక దురాశలను అపవిత్రతతో జతపరచుటచేత, మన హృదయము తనకు తానే విడువబడినప్పుడు ఎట్టి సంతానమును పుట్టించునో అతడు పరోక్షముగా సూచించుచున్నాడు. పరస్పరము అను మాట బలము లేనిది కాదు; ఏలయనగా మన శరీరములమీద ముద్రింపబడిన అపకీర్తి చిహ్నములు ఎంత లోతైనవో ఎంత చెరుపరానివో అది అర్థవంతముగా వ్యక్తపరచుచున్నది.

25. అట్టివారు మార్చి మొదలైనవి. అతడు ఇంతకుముందు చెప్పినదానిని మన మనస్సులలో మరింత లోతుగా నాటుటకై, వేరు మాటలతోనైనను, మరల చెప్పుచున్నాడు. దేవుని సత్యము అసత్యముగా మార్చబడినప్పుడు, ఆయన మహిమ తుడిచివేయబడును. కాబట్టి దేవునినుండి ఆయన ఘనతను తీసివేయుటకును ఆయన నామమును నిందించుటకును ప్రయత్నించువారిమీద సమస్తవిధములైన అపకీర్తి చల్లబడుట న్యాయమే. —

పూజించి మొదలైనవి. రెండు మాటలను ఒక్కదానిలో ఇముడ్చుటకై నేను ఈ అనువాదమును ఇచ్చితిని. అతడు విశేషముగా విగ్రహారాధన అను పాపమును సూచించుచున్నాడు; ఏలయనగా మతసంబంధమైన ఘనతను దేవునినుండి అవమానకరముగాను దైవద్రోహముగాను తీసివేయకుండ దానిని సృష్టమునకు ఇయ్యలేము: మరియు దేవుని నిమిత్తమే ప్రతిమలు పూజింపబడుచున్నవను సాకు వ్యర్థము; ఏలయనగా దేవుడు అట్టి ఆరాధనను ఒప్పుకొనడు, దానిని అంగీకారయోగ్యమైనదిగా ఎంచడు; మరియు అప్పుడు నిజ దేవుడు ఏ మాత్రమును ఆరాధింపబడడు గాని, శరీరము తనకొరకు కల్పించుకొనిన కల్పిత దేవుడే ఆరాధింపబడును. యుగములవరకు ఆయన స్తోత్రార్హుడై యున్నాడు అని చేర్చబడినదానిని, విగ్రహారాధకులను మరి అధికమైన నిందకు గురిచేయు ఉద్దేశముతో చెప్పబడినదానిగా నేను వివరించుచున్నాను, అది ఈ విధముగా ఉన్నది: "వారు ఘనపరచి ఆరాధింపవలసినవాడు ఆయన ఒక్కడే; ఆయననుండి ఏదియు, కాదు, అతి స్వల్పమైనదైనను తీసివేయుట న్యాయము కాదు."

51 ఈ విషయమును గూర్చి, పూల్ ఉదహరించినట్లు, అగస్టీను ఇక్కడ మనకు కనబడుదానికంటె బలమైన భాషను వాడుచున్నాడు: — Tradidit non solum per patientiam et permissionem, sed per potentiam et quasi actionem; non faciendo voluntates malas, sed eis jam malis utendo ut voluerit; multa et intra ipsos et extra ipsos operando, a quibus illi occasionem capiunt gravius peccandi; largiendo illis admonitiones, flagella, beneficia, etc., quibus quoque eos scivit Deus ad suam perniciem abusuros — "ఆయన వారిని ఓర్పుచేతను అనుమతిచేతను మాత్రమే గాక, శక్తిచేతను, చెప్పవలెనంటే, కార్యకారియైన క్రియచేతను అప్పగించెను; వారి చిత్తములను దుష్టమైనవిగా చేయుటచేత కాదు గాని, ఇదివరకే దుష్టమైయున్న వాటిని తనకిష్టమైనట్లు వాడుకొనుటచేత; వారిలోపలను వారివెలుపలను అనేక కార్యములను జరిగించుటచేత, వాటినుండి వారు మరి ఘోరముగా పాపము చేయుటకు అవకాశమును తీసికొందురు; వారికి హెచ్చరికలను, శిక్షలను, ఉపకారములను మొదలైనవాటిని అనుగ్రహించుటచేత; వాటిని వారు తమ నాశనమునకే దుర్వినియోగము చేయుదురని దేవునికి తెలియును." — సత్యమును బుద్ధిపూర్వకముగా ఎదిరించువారియెడల దేవుని వ్యవహారములను గూర్చిన భయంకరమైన దృక్పథము ఇది, అయినను నిస్సందేహముగా సత్యమైనది. సత్యమును ఎరుగుటకు అవకాశము గలవారందరును దానిని అలక్ష్యము చేయవలెనను తలంపునకే వణకుదురు గాక. కోరికలు లేక దురాశలు అను మాటకు ముందున్న {ἐν} అను విభక్తిప్రత్యయము హెబ్రీ రీతిని బట్టి కు లేక లోనికి అను అర్థములో వాడబడినది; ఏలయనగా {ב} బేత్ అనునది లో, కు, మరియు చేత లేక ద్వారా అను అర్థములనిచ్చును; అపొస్తలుడు తరచుగా వాడునప్పుడు {ἐν}కు కూడ అట్టి భావమే కలదు. ముందటి వచనములో అది ఆ విధముగానే వాడబడినది — {ἐν} {ὁμοιώματι} — పోలికలోనికి మొదలైనవి. అప్పుడు ఆ వచనము, కాల్విన్ భావము ప్రకారము అనువదించుచున్నట్లు, ఈ విధముగా ఉండును, — ఈ హేతువుచేత దేవుడు అపవిత్రతను జరిగించుటకై వారిని తమ హృదయముల దురాశలకు అప్పగించెను, తద్వారా వారు తమ శరీరములను పరస్పరము అవమానపరచుకొనిరి. {εἰς} {ἀκαθαρσίαν}, అనగా అపవిత్రతకొరకు అనుదాని భావము నిస్సందేహముగా అపవిత్రతను జరిగించుటయే; అపొస్తలుడు తరచుగా ఈ విధమైన వాక్యరీతిని వాడుచున్నాడు. స్టువర్ట్ ఆ ఉపవాక్యమును అప్పగింపబడినవారి వర్ణనగా తీసికొని, దేవుడు తమ దురాశలలో ఉన్న వారిని అప్పగించెను మొదలైనవిగా చూపుటకు ఇక్కడ అనవసరముగా ప్రయాసపడుచున్నాడు; అయితే కాల్విన్ ఇచ్చు భావమే అత్యంత స్పష్టమైనది. — సం.

52 "దేవుని సత్యము," మరియు "అబద్ధము," లేక అసత్యము అను మాటలు తమ అర్థములో హెబ్రీ వాడుకకు చెందినవి; అవి "నిజ దేవుడు," మరియు "విగ్రహము" అని సూచించును. అసత్యము అను అర్థమిచ్చు మాట హెబ్రీలో పూజింపబడుటకై చేయబడిన ఏ వస్తువునకైనను తరచుగా అన్వయింపబడును. యెషయా 44:17ను 20తో పోల్చి చూడుము; యిర్మీయా 13:25. స్టువర్ట్ ఆ వాక్యమును "వారు నిజ దేవునికి బదులుగా అబద్ధ దేవుని స్వీకరించిరి" అని అనువదించుచున్నాడు. వోల్ఫియస్ ఈ అభిప్రాయమునకు అభ్యంతరము చెప్పి ఇట్లనుచున్నాడు, "{ἀλήθειαν} {τοῦ} {θεοῦ} అనుదానిని, దేవుడు అన్యజనులకు తెలియజేసిన సత్యముగా తీసికొనుటయే నాకు ఇష్టము; దానిని గూర్చి రోమీయులకు 1:18, దాని తరువాతి వచనములు చూడుము: వారు దీనిని అసత్యముగా, అనగా తమ {διαλογισμοῖς} — తర్కములచేత, రోమీయులకు 1:21, తాము నడిపింపబడిన వెఱ్ఱియైన అసంబద్ధమైన తలంపులుగా మార్చిరి." {παρὰ} {τὸν} {κτίσαντα} అను వాక్యము ఎరాస్మస్‌చేత "సృష్టికర్తకు పైగా" అనియు, లూథర్‌చేత "సృష్టికర్తకంటె అధికముగా" అనియు, బేజాచేత "సృష్టికర్తను అలక్ష్యముచేసి — præterito conditore" అనియు, గ్రోషియస్‌చేత "సృష్టికర్తకు బదులుగా" అనియు అనువదింపబడినది. చివరి రెండును సందర్భముయొక్క సాధారణ ధోరణికి ఎక్కువగా సరిపోవుచున్నవి; ఏలయనగా ఇక్కడ చెప్పబడినవారు, వారిని గూర్చి ఇయ్యబడిన వర్ణనను బట్టి, దేవుని ఏ మాత్రమును ఆరాధింపలేదు; {παρὰ} స్పష్టముగా బహిష్కరణ మరియు విరోధము అను భావములో వాడబడినది; {παρὰ} {τὸν} {νόμον} — ధర్మశాస్త్రమునకు విరోధముగా, అపొస్తలుల కార్యములు 18:13; {παρὰ} {φύσιν} — స్వభావమునకు విరోధముగా, రోమీయులకు 1:26. గలతీయులకు 1:8 చూడుము. — సం.

26. ఈ హేతువుచేత దేవుడు వారిని అప్పగించెను మొదలైనవి. చెప్పవలెనంటే, ఒక మధ్యవాక్యమును ప్రవేశపెట్టిన తరువాత, దేవుని తీర్పును గూర్చి తాను ఇంతకుముందు చెప్పినదానికి అతడు మరల వచ్చుచున్నాడు: మొదటి ఉదాహరణముగా అతడు స్వభావవిరుద్ధమైన కామము అను భయంకరమైన నేరమును తీసికొనివచ్చుచున్నాడు; దీనినిబట్టి వారు పశుప్రాయమైన దురాశలకు తమ్మును తాము అప్పగించుకొనుట మాత్రమే గాక, స్వభావముయొక్క సమస్త క్రమమును తలక్రిందులు చేసినందున పశువులకంటె హీనముగా దిగజారిరని స్పష్టమగుచున్నది. అటుపిమ్మట సమస్త యుగములలో ఉండినట్టియు, అప్పుడు ఏ అడ్డును లేకుండ అంతటను ప్రబలియుండినట్టియు దుర్గుణముల దీర్ఘమైన పట్టికను అతడు లెక్కించుచున్నాడు.

ప్రతివాడును అంత గొప్ప దుర్గుణముల రాశిచేత భారము మోపబడలేదని చెప్పుట సందర్భమునకు తగినది కాదు; ఏలయనగా మనుష్యుల సాధారణ నీచత్వమును నేరారోపణ చేయుటలో, అందరును ఒక్కడును విడువకుండ ఏవో కొన్ని దోషములను ఒప్పుకొనుటకు బలవంతపెట్టబడినయెడల అది చాలినంత రుజువే. కాబట్టి సమస్త యుగములలో సాధారణమైయుండినట్టియు, ఆ కాలమందు విశేషముగా అంతటను ప్రబలియుండినట్టియు అసహ్యక్రియలను పౌలు ఇక్కడ వ్రాయుచున్నాడని మనము ఎంచవలెను; ఏలయనగా బుద్ధిలేని పశువులు సైతము అసహ్యించుకొను ఆ కల్మషము అప్పుడు ఎంత సాధారణమైయుండెనో ఆశ్చర్యకరము; మరియు ఈ దుర్గుణములలో కొన్ని ప్రజాదరణ పొందినవిగా కూడ ఉండెను. మరియు అతడు దుర్గుణముల పట్టికను వల్లించుచున్నాడు; వాటిలో కొన్నిటియందు మానవజాతి అంతయు చిక్కుకొనియుండెను; ఏలయనగా అందరును నరహంతకులు గాని, దొంగలు గాని, వ్యభిచారులు గాని కాకపోయినను, ఏదో ఒక దుర్గుణముచేత మలినపడినవారుగా కనబడనివారు ఎవరును లేరు. మనుష్యుల దృష్టిలో సహితము సిగ్గుకరమైనవియు, దేవుని అవమానపరచుటకు దారితీయునవియునైన వాటిని అతడు అవమానకరమైన అభిలాషలని పిలుచుచున్నాడు.

27. తమ తప్పిదమునకు తగిన ప్రతిఫలము. తమ స్వకీయ దుర్బుద్ధిచేత, దేవుడు తమకు అనుగ్రహించిన వెలుగునకు, ఆయన మహిమను చూడకుండునట్లు, తమ కన్నులు మూసికొనినవారు, తమ్మును తాము మరచిపోవునట్లును తమకు తగినదేదియు చూడకుండునట్లును అంధులుగా చేయబడుటకు నిజముగా పాత్రులైరి: సంక్షేపముగా, మనకు వెలుగునిచ్చు ఏకైకమైన దేవుని మహిమను తమకు సాధ్యమైనంతమట్టుకు ఆర్పివేయుటకు సిగ్గుపడనివారు మధ్యాహ్నమందే అంధులగుటకు పాత్రులైరి.

28. మరియు వారు కోరుకొనలేదు గనుక మొదలైనవి. ఈ మాటలలో గమనింపవలసిన స్పష్టమైన పోలిక ఒకటి కలదు; దానిచేత పాపమునకును శిక్షకును మధ్యనున్న న్యాయమైన సంబంధము గొప్పగా కనుపరచబడుచున్నది. మన మనస్సులను నిజమైన జ్ఞానమునకు నడిపించు ఏకైకమైన దేవుని జ్ఞానమునందు నిలిచియుండుటకు వారు కోరుకొనలేదు గనుక, సరియైన దేదియు కోరుకొనలేని వక్రమైన మనస్సును ప్రభువు వారికిచ్చెను. మరియు వారు కోరుకొనలేదు (non probasse — ఆమోదింపలేదు) అని చెప్పుటచేత, వారు చూపవలసినంత శ్రద్ధతో దేవుని జ్ఞానమును వెంటాడలేదనియు, దానికి భిన్నముగా తమ తలంపులను బుద్ధిపూర్వకముగా దేవునినుండి త్రిప్పివేసిరనియు చెప్పినట్లే యున్నది. కాబట్టి వారు భ్రష్టమైన ఎంపికను చేసికొని, నిజ దేవునికంటె తమ స్వకీయ వ్యర్థకల్పనలనే కోరుకొనిరని అతడు సూచించుచున్నాడు; ఈ విధముగా వారు మోసపోయిన దోషము స్వేచ్ఛాపూర్వకమైనదై యుండెను.

53 {οὐκ} {ἐδοκίμασαν} — వారు ఆమోదింపలేదు, లేక యోగ్యమని ఎంచలేదు అను మాటలకును, {νοῦν}, మనస్సు అను దానితో జతపరచబడిన {ἀδόκιμον} — ఆమోదింపబడని, లేక పనికిమాలిన అను మాటకును మధ్య ఒక అనురూపత కలదు. ఆ క్రియాపదమునకు ఒక వస్తువును, లోహమును అగ్నిచేత పరీక్షించునట్లు, పరీక్షించుట లేక శోధించుట అని అర్థము, అటుపిమ్మట నిజమైనదానికిని కానిదానికిని మధ్య భేదము కనుగొనుట, మరియు మంచిదియు విలువైనదియునైన దానిని ఆమోదించుట అని కూడ అర్థము. ఆమోదించుట లేక తగినదని లేక యోగ్యమని ఎంచుట అనునదే ఇక్కడి భావముగా కనబడుచున్నది. ఈ క్రియాపదమునుండి {ἀδόκιμος} వచ్చినది; అది ఆమోదింపబడని లేక కల్తీ నాణెమునకును, — పరీక్షకు నిలువలేని, క్రైస్తవులుగా నిజమైనవారు కాని అస్థిరులైన మనుష్యులకును, 2 కొరింథీయులకు 13:5, — ఫలములను ఫలింపజేయుటకు అయోగ్యమైన భూమికిని, హెబ్రీయులకు 6:8, అన్వయింపబడుచున్నది. బహుశా చూపగల అత్యంత సమీపమైన శబ్దానుప్రాసము ఇది: "మరియు దేవుని ఒప్పుకొనుట యోగ్యమని వారు ఎంచలేదు గనుక, దేవుడు వారిని యోగ్యతలేని మనస్సుకు అప్పగించెను," అనగా సరియైనదానికిని తప్పైనదానికిని మధ్య వివేచించుటకు అయోగ్యమైన మనస్సు. బేజా ఈ భావమును ఇచ్చుచున్నాడు, "Mentem omnis judicii expertem — సమస్త వివేచన లేని మనస్సు." లాక్ ఇచ్చిన "పరిశోధింపని మనస్సు," మాక్‌నైట్ ఇచ్చిన "ఆమోదింపని మనస్సు," డాడ్రిడ్జ్ ఇచ్చిన "వివేచనలేని మనస్సు" అనునవి సరియైన భావమును ఖచ్చితముగా తెలియజేయవు, అయినను చివరిది దానికి అత్యంత సమీపముగా వచ్చుచున్నది. అది విషయములను పరీక్షకు పెట్టజాలని, — {δοκίμιον} — అత్యంత స్పష్టమైన స్వభావముగల విషయముల మధ్యనైనను భేదము కనుగొనజాలని, సాక్ష్యమియ్యని మనస్సు. "దేవుని ఒప్పుకొనుట" అనగా అక్షరార్థముగా "దేవుని గుర్తింపులో కలిగియుండుట {τὸν} {θεὸν} {ἔχειν} {ἐν} {ἐπιγνώσει}." ఇది కేవలము గ్రీకు వాక్యరీతియని వెనీమా చెప్పుచు, హెరొడోటస్ మరియు జెనోఫోన్ గ్రంథములనుండి వాక్యభాగములను ఉదహరించుచున్నాడు; మొదటివానినుండి ఈ క్రింది పదబంధము, {ἐν} {αλογίῃ} {ἔχειν} — తృణీకారములో కలిగియుండుట, అనగా తృణీకరించుట లేక అలక్ష్యము చేయుట. — సం.

చేయరాని కార్యములు చేయుటకు. అతడు ఇంతవరకు అనేకులలో నిజముగా ప్రబలియుండినను అందరికిని సాధారణము కాని ఒక్క అసహ్యక్రియను మాత్రమే సూచించెను గనుక, ఎవరును విముక్తులుగా కనబడని దుర్గుణములను అతడు ఇక్కడ లెక్కింప మొదలుపెట్టుచున్నాడు: ఏలయనగా ఇంతకుముందు చెప్పబడినట్లు, ప్రతి దుర్గుణము ప్రతి వ్యక్తియందు కనబడకపోయినను, అందరును ఏవో కొన్ని దుర్గుణముల విషయములో దోషులై యుండిరి; కాబట్టి ప్రతివాడును ప్రత్యక్షమైన భ్రష్టత్వము విషయమై వేరువేరుగా నేరారోపణ చేయబడవచ్చును. మొదటి స్థానములో అతడు వాటిని చేయరానివి అని పిలుచుచున్నాడు గనుక, అవి బుద్ధియొక్క ప్రతి నిర్ణయమునకు విరుద్ధమైనవనియు, మనుష్యుల విధులకు అన్యమైనవనియు అతడు చెప్పుచున్నట్లు గ్రహించుము: ఏలయనగా సామాన్య వివేకము వారిని త్యజింపజేయవలసియున్న ఆ దుర్గుణములకు మనుష్యులు ఏ ఆలోచనయు లేకుండ తమ్మును తాము అప్పగించుకొనుటను అతడు వక్రమైన మనస్సుకు నిదర్శనముగా పేర్కొనుచున్నాడు.

అయితే ఈ దుర్గుణములను ఒకదానిమీద ఒకటి ఆధారపడునట్లు జతపరచుట వ్యర్థప్రయాసమే; ఏలయనగా అది పౌలు ఉద్దేశము కాదు; అవి తన మనస్సునకు తోచినట్లు అతడు వాటిని వ్రాసెను. వాటిలో ప్రతిదాని భావమేమో మనము అతి సంక్షేపముగా వివరించెదము.

29. దుర్నీతి అనగా ప్రతివానికి వానికి చెల్లవలసినదానిని చెల్లింపకపోవుటచేత మనుష్యులమధ్య న్యాయమును అతిక్రమించుట అని గ్రహించుము. అమ్మోనియస్ అభిప్రాయమును బట్టి నేను {πονηρίαν} అనుదానిని దుష్టత్వము అని అనువదించితిని; ఏలయనగా {πονηρον}, అనగా దుష్టుడు, {δραστίκον} {κακου}, అనగా కీడుచేయువాడు అని ఆయన మనకు బోధించుచున్నాడు. కాబట్టి ఆ మాట (nequitia) అభ్యసింపబడిన దుష్టత్వము, లేక కీడుచేయుటలో విచ్చలవిడితనము అని అర్థమిచ్చును: అయితే దుర్బుద్ధి (malitia) అనునది మన పొరుగువానికి హానిచేయుటకు మనలను నడిపించు మనస్సుయొక్క ఆ భ్రష్టత్వమును వక్రతయునై యున్నది. పౌలు వాడిన {πορνείαν} అను మాటకు నేను కామము (libidinem) అని ఉంచితిని. అయినను ఎవరైనను దానిని జారత్వము అని అనువదింప కోరినయెడల నేను అభ్యంతరపెట్టను; అయితే అతడు బాహ్యక్రియను మాత్రమే గాక అంతరంగ కామవికారమును కూడ ఉద్దేశించుచున్నాడు.

లోభము, ఈర్ష్య, నరహత్య అను మాటల అర్థములో సందేహాస్పదమైనదేదియు లేదు. కలహము (contentione) అను మాట క్రింద అతడు జగడములను, పోరాటములను, కలహకలాపములను చేర్చుచున్నాడు. మేము {κακοηθείαν} అనుదానిని వక్రత (perversitatem) అని అనువదించితిమి; అది పేరుపొందిన అసాధారణమైన దుష్టత్వము; అనగా ఒక మనుష్యుడు, చెప్పవలెనంటే, కాఠిన్యముతో కప్పబడి, అలవాటుచేతను దుష్ట అభ్యాసముచేతను భ్రష్టమైన జీవనమార్గములో కఠినపడినప్పుడు కలుగునది.

30. {θεοστυγεῖς} అను మాటకు నిస్సందేహముగా దేవద్వేషులు అని అర్థము; ఏలయనగా పౌలు ఇక్కడ ప్రత్యక్షమైన దుర్గుణములచేత మనుష్యులను దోషులుగా రుజువుచేయుచున్నాడు గనుక, దానిని కర్మార్థములో (దేవునిచేత ద్వేషింపబడినవారు) తీసికొనుటకు కారణమేదియు లేదు. కాబట్టి దేవుని ద్వేషించువారు, అనగా అన్యాయము చేయుటచేత ఆయన న్యాయమును ఎదిరించుచున్నట్లు కనబడువారు సూచింపబడుచున్నారు. కొండెగాండ్రను (susurrones) అపవాదకులను (obtrectatores) ఈ విధముగా వేరుపరచవలెను; మొదటివారు రహస్యమైన నిందారోపణలచేత మంచివారి స్నేహములను తెంపివేయుదురు, వారి మనస్సులను కోపముతో మండించుదురు, నిర్దోషులను అపకీర్తిపాలు చేయుదురు, విభేదములను విత్తుదురు; రెండవవారు సహజమైన దుర్బుద్ధిచేత ఎవరి కీర్తినైనను విడిచిపెట్టరు, మరియు దూషణ చేయవలెనను ఉన్మాదముచేత ప్రేరేపింపబడినట్లు, యోగ్యులను అయోగ్యులను కూడ దూషించుదురు. మేము {ὑβριστὰς} అనుదానిని హింసకులు (maleficos) అని అనువదించితిమి; ఏలయనగా దోపిడీలు, దొంగతనములు, గృహదహనములు, మంత్రతంత్రములు వంటి పేరుపొందిన అపకారములను లాటిను రచయితలు దుష్కార్యములని పిలుచుట వాడుక; మరియు పౌలు ఇక్కడ సూచింపదలచిన దుర్గుణములు ఇవే. పౌలు వాడిన {ὑπερήφανους} అను మాటను నేను అహంకారులు (contumeliosos) అని అనువదించితిని; ఏలయనగా గ్రీకు మాటయొక్క అర్థము ఇదే: మరియు ఆ మాటకు కారణము ఇది, — అట్టివారు, చెప్పవలెనంటే, ఉన్నతముగా హెచ్చింపబడినవారై, తమకు, చెప్పవలెనంటే, క్రిందనున్నవారిని తిరస్కారముతో చూచుదురు, తమ సమానులను చూచుటకు సహింపలేరు. గర్వాతిశయముయొక్క వట్టి గాలితో ఉబ్బినవారు బింకములాడువారు. తమ దుష్టక్రియలచేత సమాజబంధములను విప్పివేయువారు, లేక నిష్కపటత్వముగాని విశ్వాస్యతయందు స్థిరత్వముగాని లేనివారు, మాట తప్పువారు అని పిలువబడదగినవారు, సాంగత్యములేనివారై యున్నారు.

54 ఆ రెండు మాటలు {πονηρία} మరియు {κακία}; డాడ్రిడ్జ్ వాటిని "కీడు మరియు దుర్బుద్ధి" అని అనువదించుచున్నాడు. {κακία} అనునది {τη} {αρετη} — సద్గుణమునకు విరుద్ధమైన దుర్గుణము అని పరేయస్ చెప్పుచున్నాడు. — సం.

55 "{Πορνεία}కు విస్తృతమైన భావము కలదు; అది జారత్వము, వ్యభిచారము, వావివరుసలేని సంగమము, లేక మరి ఏ venus illicita అయినను, సమస్త అక్రమ సంయోగమును చేర్చుకొనును." — స్టువర్ట్

56 మన అనువాదములో "debate" (వివాదము) అని అనుచితముగా అనువదింపబడినది — {ἔριδος}, మాక్‌నైట్‌చేత "కలహము" అనియు, డాడ్రిడ్జ్‌చేత "వివాదము" అనియు అనువదింపబడినది. — సం.

57 మన అనువాదములలో "దుర్బుద్ధి;" మాక్‌నైట్‌చేత "చెడ్డ స్వభావము;" డాడ్రిడ్జ్‌చేత "దుష్ట అలవాటుల పాతుకొనిపోయిన స్థితి." ఇక్కడ దానికి "దుర్భావన" అని అర్థమని ష్లూస్నర్ తలంచుచున్నాడు. — సం.

31. తమ స్వకీయ బంధువులయెడల స్వభావముయొక్క ప్రథమ అనురాగములను విసర్జించినవారు మానవత్వపు భావములు లేనివారు. కనికరము లేకపోవుటను మానవస్వభావము భ్రష్టమైయున్నదనుటకు నిదర్శనముగా అతడు పేర్కొనుచున్నాడు గనుక, అగస్టీను స్తోయికులకు విరోధముగా వాదించుచు, కనికరము క్రైస్తవ సద్గుణమని తీర్మానించుచున్నాడు.

32. దేవుని న్యాయవిధిని ఎరిగియుండియు మొదలైనవి. ఈ వాక్యభాగము నానావిధములుగా వివరింపబడుచున్నను, ఈ క్రింది వ్యాఖ్యానమే అత్యంత సరియైనదిగా నాకు తోచుచున్నది, — మనుష్యులు తమ పాపప్రవృత్తులకు కళ్లెములేని స్వేచ్ఛను ఇచ్చు నిమిత్తము చేయనిదేదియు విడిచిపెట్టలేదు; ఏలయనగా మంచికిని చెడుకును మధ్యనున్న సమస్త భేదమును తీసివేసి, దేవునికి అయిష్టమైనవనియు ఆయన నీతిగల తీర్పుచేత ఖండింపబడునవనియు తాము ఎరిగియున్న వాటిని వారు తమయందును ఇతరులయందును ఆమోదించిరి. ఏలయనగా పాపి తన స్వకీయ దుర్గుణములయందు సంతోషించునంతగాను, వాటిని గద్దింపబడుటను సహింపనంతగాను, మరియు తన సమ్మతిచేతను ఆమోదముచేతను ఇతరులయందు వాటిని పోషించునంతగాను సిగ్గులేనివాడైనప్పుడు, అది సమస్త కీడులకు శిఖరము. ఈ తెగించిన దుష్టత్వము లేఖనములో ఈ విధముగా వర్ణింపబడినది:

58 {Καταλάλους}, అక్షరార్థముగా ఎదురుమాటలాడువారు, లేక ఇతరులకు విరోధముగా మాటలాడువారు, — అపకీర్తి కలిగించువారు, నిందకులు; మాక్‌నైట్‌చేత "దూషకులు" అని అనువదింపబడినది. — సం.

59 {ὑβιστὰς} {ὑπερηφάνους}, మరియు {ἀλαζόνας} అను మూడు మాటలు గర్వాత్మయొక్క మూడు లక్షణములను — తిరస్కారము లేక పొగరు, అహంకారము, వట్టి డంబము — సూచించుచున్నట్లు కనబడుచున్నది. {ὑβρισται} అనగా ఇతరులను దుడుకుగాను, అవమానకరముగాను, లేక అవమానించునట్లుగాను చూచువారు; మాక్‌నైట్ ఇచ్చిన "పొగరుబోతులు" అనునది అత్యంత తగిన మాట. {ὑπερηφάνος} అనగా ఇతరులకంటె పైగా తన్ను తాను కనుపరచుకొనువాడు, ఉన్నతుడును హెచ్చింపబడినవాడును, ఇతరులకంటె తాను అధికుడనని ప్రదర్శించుకొనువాడు. {αλαζων} అనగా బింకములాడువాడు, తనకు చెందినదానికంటె ఎక్కువను ఆపాదించుకొనువాడు, లేక తాను నెరవేర్చగలిగినదానికంటె ఎక్కువ వాగ్దానము చేయువాడు. గర్వముయొక్క ఈ మూడు రూపములు లోకములో తరచుగా కనబడుచున్నవి. — సం.

60 Unsociabiles — {ἀσυνθετους}. "విశ్వాసఘాతకులు" అనునది బహుశా అత్యంత తగిన మాటయై యుండును. "ఒడంబడికలకు కట్టుబడనివారు" అనునది హెసికియస్ ఇచ్చిన వివరణ. గ్రీకులో చేయబడినదానిని బట్టి అదే నిషేధార్థకమును కాపాడుటకై, మనము రోమీయులకు 1:31ను ఈ విధముగా అనువదింపవచ్చును: — 31. అవివేకులు, అవిశ్వాస్యులు, అస్వాభావికులు, అశాంతులు, అకరుణులు. — సం.

61 వచనపాఠములో "judicium" అని ఇయ్యబడినను, కాల్విన్ ఇక్కడ "justitiam" అని ఉంచుచున్నాడు. — సం.

"వారు కీడుచేయునప్పుడు అతిశయించుచున్నారు," (సామెతలు 2:14.) "అది తన పాదములను విప్పి, తన దుష్టత్వమునందు అతిశయించెను," (యెహెజ్కేలు 16:25.)

ఏలయనగా సిగ్గుపడువాడు ఇంకను స్వస్థపరచబడదగినవాడే; అయితే పాపపు అలవాటుచేత, సద్గుణములు కాక దుర్గుణములే మనకు ఇష్టమైనవై ఆమోదింపబడునంతటి సిగ్గుమాలినతనము కలిగినప్పుడు, సంస్కరణను గూర్చిన నిరీక్షణ ఇక ఏదియు ఉండదు. కాబట్టి నేను ఇచ్చు వ్యాఖ్యానము ఇదే; ఏలయనగా దుర్గుణములను చేయుటకంటె మరి ఘోరమైనదియు మరి దుష్టమైనదియునైన దేనినో అపొస్తలుడు ఇక్కడ ఖండింపదలచెనని నేను చూచుచున్నాను: అది ఏమో నేను ఎరుగను, సమస్త దుష్టత్వమునకు శిఖరమైనదానికి మనము దానిని అన్వయించితేనే తప్ప, — అనగా దౌర్భాగ్యులైన మనుష్యులు సమస్త సిగ్గును త్రోసివేసి, దేవుని నీతికి విరోధముగా దుర్గుణముల పక్షమును వహించుటకు పూనుకొనునప్పుడు.

↑