శీర్షిక పుట, అనువాదకుని ముందుమాట, అంకితలేఖ మరియు సారాంశము

శీర్షిక పుట, అనువాదకుని ముందుమాట, అంకితలేఖ మరియు సారాంశము

రెవరెండ్ జాన్ ఓవెన్ అనువదించి సంపాదకత్వము వహించినది

అపొస్తలుడైన పౌలు వ్రాసిన పత్రికపై వ్యాఖ్యానము —

రోమీయులకు

మూల పాఠము ఏ కాపీరైటు హక్కులకును లోబడని ప్రజా సొత్తు.

వేరుగా సూచింపబడితేనే తప్ప, లేఖన ఉల్లేఖనములు మూల పాఠములో కనబడు పదజాలమును సూచనలను యథాతథముగా నిలుపుకొనుచున్నవి.

వ్యక్తిగత, సంఘ, తరగతి గది, మరియు ఇతర వాణిజ్యేతర విద్యా సంబంధమైన ఉపయోగము కొరకు వ్యక్తిగత ప్రతులను దిగుమతి చేసికొనవచ్చును, ముద్రించవచ్చును, పంచుకొనవచ్చును. చట్టము అనుమతించిన మేరకు తప్ప, ఈ Monergism సంచికను అమ్మకూడదు, బహిరంగముగా మరల ప్రచురించకూడదు, క్రమబద్ధముగా పునఃపంపిణీ చేయకూడదు, లేదా మరియొక వెబ్‌సైటులోనైనను, డిజిటల్ గ్రంథాలయములోనైనను, డేటాబేస్‌లోనైనను, సమాచార పునరుద్ధరణ వ్యవస్థలోనైనను, కృత్రిమ మేధ వ్యవస్థలోనైనను, అనువర్తనములోనైనను చేర్చకూడదు. దయచేసి నేరుగా Monergism.com కు లింకు ఇయ్యుడి.

అనువాదకుని ముందుమాట

అనువాదకుని ముందుమాట

క్రొత్త నిబంధనలోని మరి ఏ భాగముపైనను రోమీయులకు వ్రాసిన పత్రికపై వ్రాయబడినన్ని వ్యాఖ్యానములు వ్రాయబడలేదు. సంఘ పితరులలో ఎవరును ఈ పత్రికపై వ్రాసిన ప్రత్యేక వ్యాఖ్యానము మనకు నిజముగా ఏదియు లభ్యముగా లేదు; అయినను లేఖనములోని ఇతర భాగములతో కూడ ఇది మూడవ శతాబ్దములో ఆరిజెను చేతను, నాలుగవ శతాబ్దములో జెరోము, క్రిసోస్టము చేతను, కొంతవరకు అగస్టీను చేతను, ఐదవ శతాబ్దములో థియోడొరెట్ చేతను, పదియవ శతాబ్దములో ఎక్యుమేనియస్ చేతను, పదకొండవ శతాబ్దములో థియోఫిలాక్ట్ చేతను వివరింపబడెను. అయితే సంస్కరణ కాలమునుండి, లూథర్ వ్రాసిన పాండిత్యపూర్ణమైన ఉపోద్ఘాతమును, జ్వింగ్లి మరియు మెలాంక్థన్ వ్రాసిన టిప్పణులు లేక వివరణ వ్యాఖ్యలును (Scholia) గాక, అనేక ప్రత్యేక వ్యాఖ్యానములు ప్రచురింపబడినవి.

మొట్టమొదటి సంపూర్ణ వ్యాఖ్యానము, కనబడుచున్నట్లుగా, బుల్లింగర్ వ్రాసినది; రెండవది, ఆరవ ఎడ్వర్డు పరిపాలనలో కొంతకాలము కేంబ్రిడ్జిలో వేదాంతశాస్త్ర ఆచార్యుడుగా ఉండిన బ్యూసర్ వ్రాసినది; కాలక్రమములో తరువాతిది, 1539వ సంవత్సరములో స్ట్రాస్‌బర్గ్‌లో రచింపబడిన కాల్విన్ యొక్క ఈ గ్రంథము. నాలుగవది పీటర్ మార్టిర్ వ్రాసినది; ఇది 1568వ సంవత్సరములో ఆంగ్లములోనికి అనువదింపబడెను. మరియొకటి తరువాత జ్యూరిక్‌లో పరిచారకుడైన రుడాల్ఫ్ గ్వాల్టర్ చేత ప్రచురింపబడెను.

తరువాతి శతాబ్దపు ఆరంభములో పాండిత్యముగల పరేయస్ హైడెల్‌బర్గ్ విశ్వవిద్యాలయములో వేదాంతశాస్త్ర ఆచార్యుడుగా ఈ పత్రికపై ఉపన్యాసములు చేసెను — అది గొప్ప పాండిత్యమును గొప్ప యోగ్యతయుగల గ్రంథము, అయినను నేటి కాలపు అభిరుచికి సరిపడనంతగా స్కోలాస్టిక్ శైలిలో వ్రాయబడినది. పోపు మత రచయితల వాదములను ఖండించుటయు, వారి కుతర్కములను బయలుపరచుటయు అతని ప్రత్యేక ఉద్దేశము, విశేషముగా తన కాలములోని జెస్యూయిట్లందరిలోను, బహుశా తరువాతి కాలములలోని వారందరిలోను, అత్యంత చురుకైనవాడును అత్యంత సూక్ష్మబుద్ధిగలవాడును అత్యంత పండితుడునైన బెల్లార్మీన్ యొక్క వాదములను. ఈ పత్రికలోని విషయములతో ఏ కొంచెమైనను సంబంధముగల ఏ విషయమునైనను పరేయస్ చర్చింపకుండ విడిచిపెట్టలేదని చెప్పవచ్చును: ప్రతి అధ్యాయము చివరను అనేక ప్రశ్నలు ప్రతిపాదింపబడి వాటికి జవాబియ్యబడినవి, విశేషముగా పోపు మతస్థులకును ప్రొటెస్టెంట్లకును మధ్యనున్న వివాదములకు సంబంధించినవి. సోసీనియన్ మతము చేసిన వక్రీకరణలను కూడ అతడు ఖండించుచున్నాడు.

ప్రత్యేకముగా గమనింపవలసిన తరువాతి గ్రంథము జెనీవా విశ్వవిద్యాలయములో వేదాంతశాస్త్ర ఆచార్యుడైన టురెట్టిన్ వ్రాసినది. అది గత శతాబ్దపు ఆరంభ కాలమున ప్రచురింపబడెను; గ్రంథకర్త 1737వ సంవత్సరములో మరణించెను. అతని కాలమునాటికి కాల్విన్ సిద్ధాంతము కొంతవరకు దిగజారియుండెను, అయినను మొత్తముమీద ఆ గ్రంథము సనాతన సత్యసిద్ధాంతము పక్షముననే నిలుచుచున్నది. అయినప్పటికిని, సాధారణముగా నిజమైన క్రైస్తవ్యము యొక్క మూలాంశములను కూలద్రోయు అభిప్రాయములకు దారితీయు దృక్పథముల వైపు అది మొగ్గుచూపుచున్నది.

ఈ దేశములో ప్రచురింపబడిన, ఆంగ్లములో రచింపబడిన మొదటి వ్యాఖ్యానము, సఫోక్‌లోని పాల్‌గ్రేవ్ రెక్టరైన ఎల్నాతాన్ పార్, B.D., వ్రాసినది. కనబడుచున్నట్లుగా, అతడు లార్డ్ బేకన్ అన్నయైన సర్ నతానియేల్ బేకన్‌కు వ్యక్తిగత మిత్రుడు. అతడు తన గ్రంథమును సర్ నతానియేల్‌కు అంకితము చేసెను, మరియు తాను ప్రచురించినదానిని ప్రసంగవేదికమీదనుండి చెప్పినప్పుడు ఆయన దానిని వినినవారిలో ఒకడని ఆయనను గూర్చి చెప్పుచున్నాడు. అతని శైలి అతని కాలపుదే, ఇప్పుడు అది విచిత్రముగా కనబడును; అయినను అతని తలంపులు తరచుగా చాల ఆకట్టుకొనునవియు నిజముగా శ్రేష్ఠమైనవియునై యున్నవి, మరియు అతని అభిప్రాయములు సంస్కర్తల అభిప్రాయములతో సంపూర్ణముగా ఏకీభవించుచున్నవి.

1 అతని అసలు పేరు వాంగ్లర్, అయితే ఎరాస్మస్ చేసినట్లును, ఆ కాలములో ఇతరులు చేసినట్లును, అతడు దానిని గ్రీకు రూపములోనికి మార్చుకొనెను.

ఆ కాలమునుండి ఈ శతాబ్దము వరకు ఈ పత్రికపై ప్రత్యేకముగా గుర్తింపదగిన గ్రంథమేదియు వెలువడలేదు. అయితే గడచిన ముప్పది సంవత్సరములలో అనేక వ్యాఖ్యానములు ప్రచురింపబడినవి. జర్మనీలో ఫ్లాట్ మరియు తోలుక్ వ్రాసినవి గాక, కనీసము మూడు ఈ దేశములోను, మూడు అమెరికాలోను వెలువడినవి. అమెరికాలోని గ్రంథకర్తలు, మసాచుసెట్స్‌లోని ఆండోవర్‌లో పరిశుద్ధ సాహిత్యమునకు ఆచార్యుడైన మోసెస్ స్టువర్ట్, M.A., రెవరెండ్ ఆల్బర్ట్ బార్న్స్, మరియు ప్రిన్స్‌టన్‌లో బైబిలు సాహిత్యమునకు ఆచార్యుడైన చార్లెస్ హాడ్జ్. ఈ దేశములోనివారు, లెస్టర్‌షైర్‌లోని డెస్‌ఫర్డ్ రెక్టరైన రెవరెండ్ F. ఫ్రై, రాబర్ట్ హాల్డేన్ గారు, మరియు డాక్టర్ చామర్స్. కాల్విన్ అవలంబించిన సిద్ధాంతము ఈ గ్రంథములన్నిటిలోను సారాంశముగా స్థిరపరచబడుచున్నది, వాటిలో చాలవాటిలో దాని సంపూర్ణ పరిధిలో స్థిరపరచబడుచున్నది.

మన అమెరికా సహోదరులలో, అత్యంత పండితుడును విమర్శనలో అత్యంత ప్రవీణుడును ఆచార్యుడైన స్టువర్ట్; అత్యంత విస్తారముగాను అత్యంత సూక్ష్మముగాను వివరించువాడు రెవరెండ్ A. బార్న్స్; అత్యంత చురుకైనవాడును అత్యంత సంక్షిప్తముగా వ్యాఖ్యానించువాడును ఆచార్యుడైన హాడ్జ్. మొదటి ఇద్దరు, కొన్ని సందర్భములలో, టురెట్టిన్ వలె, ఖచ్చితమైన సనాతన సత్యసిద్ధాంతముగా ఎంచబడుదానినుండి, కనీసము కొన్ని విషయములను వివరించు తమ విధానములోనైనను, కొంతవరకు తొలగిపోవుచున్నట్లు కనబడుచున్నారు: చివరివానిమీద ఇట్టి నేరారోపణ ఏదియు మోపుటకు వీలులేదు.

మన స్వదేశీయులను గూర్చి చెప్పవలెనంటే, వారు వేరువేరు సంఘములకు చెందినవారైనను, వారిలో మరింత సంపూర్ణమైన ఏకాభిప్రాయము కలదు. రెవరెండ్ J. ఫ్రై యొక్క ఉపన్యాసములు ఖచ్చితమైన పూర్వనిర్ణయవాదియొక్క ఉపన్యాసములు, అయినను అనుభవ సంబంధమైనవియు ఆచరణ సంబంధమైనవియునైన వ్యాఖ్యలతో నిండియున్నవి. సామాన్య విశ్వాసియైన R. హాల్డేన్ గారు వ్యాఖ్యాతగా చాల ఉన్నతమైన అర్హతలను కనుపరచియున్నారు; ఆయన ఖచ్చితముగాను కఠినముగాను సనాతన సత్యసిద్ధాంతమును అనుసరించువాడు, తాను సత్యమని ఎంచుదానినుండి ఏ కొంచెము తొలగుటనైనను ఆయన సహింపలేడు. నాలుగు సంపుటములలో (12mo) కూర్చబడిన డాక్టర్ చామర్స్ ఉపన్యాసములను గూర్చి ఒక అభిప్రాయమును వెలిబుచ్చుట కష్టము. అవి ఒక తత్త్వవేత్త యొక్క — అదియు అత్యున్నత శ్రేణికి చెందిన తత్త్వవేత్త యొక్క — రచనలు; ఆయన అదే సమయములో దీనుడైన క్రైస్తవుని హృదయమును అనుభవమును కలిగియుండెను. ఆయన గరుడపక్షి కన్నుతోను పసిబిడ్డ యొక్క వినయముతోను, ప్రత్యక్షత యొక్క సరిహద్దులను ఎన్నడును దాటకుండ, సత్యక్షేత్రమంతటిమీద విస్తరించి సంచరించును. ఆయన స్పష్టముగా తనకు తానే సాటియైన మనుష్యుడు, ఈ కాలములోనైనను మరి ఏ కాలములోనైనను ఉన్న చాలమంది మనుష్యులకంటె భుజముల మొదలుకొని పొడవైనవాడు; ఆయన మనస్సు ఎంత బలమైనదో అంత స్థిరమైనది, ఆయన ఊహాశక్తి ఎంత సృజనాత్మకమైనదో అంత నిగ్రహముగలది, మరియు విశదీకరించుటలోను విస్తరించుటలోను ఆయన సామర్థ్యము సాటిలేనిది.

ఈ గ్రంథములన్నిటికిని వేరువేరు అభిరుచులకును సామర్థ్యములకును తగిన వాటి వాటి ప్రత్యేక శ్రేష్ఠతలు కలవు, నిస్సందేహముగా వాటికి లోపములును కలవు. కాల్విన్ గ్రంథమును గూర్చియు ఇదే చెప్పవలెను. అయితే సంక్షిప్తముగాను స్పష్టముగాను వ్యాఖ్యానించువానిగా ఆయన నిశ్చయముగా శ్రేష్ఠుడు. ఆయన మాటలను వివరించువాడనుటకంటె సూత్రములను వివరించువాడు. ఆయన ఆద్యంతము క్లుప్తముగాను స్పష్టముగాను తెగని తర్కశృంఖలను కొనసాగించును. ఒక వాక్యభాగము యొక్క ముఖ్య ఉద్దేశమును బాగుగా ఆలోచించిన తరువాత, అందులో ఉన్నదానిని ఆయన క్లుప్తమైన వివరణద్వారానైనను స్పష్టమైన తర్కక్రమముద్వారానైనను మన యెదుట ఉంచును; తరచుగా ఒక్క వాక్యముతోనే ఆయన ఒక వాక్యభాగమంతటిమీద వెలుగు ప్రసరింపజేయును: ఊహాశక్తి అనబడుదానికంటె ఆయన మనస్సునకు బుద్ధిబలమును చక్కని వివేకమును ఎక్కువగా ఉన్నను, ఆ శక్తియే పుట్టించియుండవలసిన కొన్ని చక్కని తలంపులు అప్పుడప్పుడు సుందరముగా వ్యక్తపరచబడి కనబడుచున్నవి. ఇతర రచయితలలో అరుదుగా కనబడు ఉదాత్తమైన గొప్పతనమును గాంభీర్యమును ఆయన అభిప్రాయములలో కలవు.

2 ఈ గ్రంథము 1615వ సంవత్సరమునకు ముందే ప్రచురింపబడియుండవలెను, ఏలయనగా అతని పోషకుడు ఆ సంవత్సరములో మరణించెను. ఈ రచయిత చూచిన ప్రతి మూడవ సంచికకు చెందినది, అది 1633లో ప్రచురింపబడెను.

ఆచార్యుడైన స్టువర్ట్ ఈ గ్రంథములో "పత్రికలో ఇమిడియున్న తర్కమును ఆలోచనాక్రమమును గూర్చిన మౌలికమైన పరిశోధన" ఉన్నదనియు, అది "చాల తక్కువ పదవిమర్శను" కలిగియున్నదనియు చెప్పి దాని స్వభావమును న్యాయముగా వర్ణించెను. "ఏ ప్రయాసయు కనబడకుండను, ఏ పాండిత్య ప్రదర్శనయు లేకుండను అనేక కష్టములు పరిష్కరింపబడుచున్నవి. కాల్విన్," అని ఆయన ఇంకను చెప్పుచున్నాడు, "తన కాలపు వ్యాఖ్యాతలందరిలో మిక్కిలి ప్రసిద్ధుడు."

పైన పేర్కొనబడిన లోపమును, అనగా పదవిమర్శ లేకపోవుటను, పూరించుటకే ముఖ్యముగా ప్రస్తుత సంచికలో టిప్పణులు చేర్చబడినవి. తరువాతి విమర్శకులును వ్యాఖ్యాతలును సూచించిన వివరణలను పాఠకునికి అందించుటకు కూడ అవి ఉద్దేశింపబడినవి. మరియు మనము సాధారణముగా గ్రంథకర్తల పేర్లను తెలిసికొనగోరుదుము గనుక, అవి చాలవరకు ఇయ్యబడినవి. మూలభాష యొక్క సంపూర్ణ భావమును తెలియజేయుటద్వారా ఒక వాక్యభాగముమీద ఎంతో వెలుగు ప్రసరించును. ఇది కొంతవరకు ఎక్కువ ఆమోదమునకు అర్హమైనవిగా కనబడిన వేర్వేరు అనువాదములను ఇచ్చుటద్వారాను, కొంతవరకు అట్టి పదములు వచ్చు ఇతర వాక్యభాగములను సూచించుటద్వారాను చేయబడినది: కాబట్టి మూలభాష తెలియని సామాన్య పాఠకుడు కూడ, కొంతమేరకు, గ్రీకు భాషలో ప్రవీణుడైనవానికి కలుగు ప్రయోజనమును పొందవచ్చును.

పదములకును వాక్యభాగములకును ఇయ్యబడు అర్థముల వైవిధ్యము సత్యము యొక్క నిశ్చయతను తగ్గించునని కొందరు ఎంచిరి, అయితే దానికి ఏ దృఢమైన కారణమును లేదు; ఏలయనగా సద్బుద్ధిగలవారును వివేకులునైన విమర్శకులందరి గ్రంథములలో కనబడు ఈ వైవిధ్యము, సిద్ధాంతములోనైనను అనుభవములోనైనను ఆచరణలోనైనను, ప్రాముఖ్యమైన దేనినైనను అరుదుగా గాని ఎన్నడును గాని బాధించదు; అది తరచుగా భావమును విస్తరింపజేసి దానిని మరింత స్పష్టముగాను మరింత ప్రముఖముగాను చేయుటకు తోడ్పడును. ఈ విషయములో కొన్నిసార్లు ఒక దురద, నూతనత్వము కొరకైన అపవిత్రమైన ఆశ, క్రొత్త ఆవిష్కరణల కోరిక, కేవలము కుతూహలమునకు లొంగిపోవుట నిజముగా కనబడినవి; అవి చాల హానికరమైనవి. ఈ విధమైన ఉన్మాదము గత శతాబ్దములో కొందరు జర్మను వేదాంతులలో విస్తారముగా ప్రబలెను; వోల్ఫియస్ తన గ్రంథములలో దీనిని స్పష్టముగా చూపుచున్నాడు, అందులో విమర్శనాత్మక వివరణలు అను పేరు ధరించిన అనేక విపరీత కల్పనలను అతడు గుర్తించి ఖండించుచున్నాడు; ఇటువంటి ఆత్మయే ఇంకను ఆ దేశములో ప్రబలుచున్నట్లు కనబడుచున్నది. అది సత్యమును గూర్చిన ఏ చింతయు శ్రద్ధయు లేకుండ, విమర్శ కొరకే విమర్శ చేయు ఉన్మాదము: మరియు జీవముగల క్రైస్తవ్యమును ఎదిరించువారు భిన్న సిద్ధాంతపూరితమైన అభిప్రాయములను బలపరచుటకు సాధనముగా చాతుర్యముగల విమర్శను తరచుగా ఆశ్రయించిరి. అయితే ఈ స్వభావముగల మనుష్యులకు, అనగా కేవలము విమర్శరంగములోని మల్లయోధులకును, సత్యమును హత్తుకొని, ప్రత్యక్షపరచబడినదాని సాధారణ భావముతో పొందికగా దానిని నమ్మకముగా వివరించుటయే తమ ఉద్దేశముగా గలవారై, అట్టి కార్యమునకు అత్యావశ్యకమైనదానిని, అనగా ఆత్మీయ అనుభవమును కలిగియున్నవారికిని మధ్య స్పష్టమైన భేదము కలదు; ఆ అనుభవము, ఎవరైనను ఎన్నడైనను కలిగియుండగల ఏ విమర్శనా చాతుర్యముకంటెను తరచుగా మెరుగైన సహాయమును అందించును. ఒక విషయమును చూచినవానికి, దానిని గూర్చిన వర్ణనను మాత్రమే వినినవానికంటె దానిని గూర్చి చాల మెరుగైన అవగాహన కలదు.

పత్రికల శైలి, విశేషముగా పౌలు పత్రికల శైలి, సాంప్రదాయిక గ్రీకు రచయితల శైలితో పొందికగా ఉన్నదని చూపుటకును రుజువుచేయుటకును వేర్వేరు గ్రంథకర్తలు ప్రయత్నించిరి. ఈ దేశములో బ్లాక్‌వాల్‌ను, విశేషముగా గత శతాబ్దములో అనేక జర్మను వేదాంతులును దీనిని చేయుటకు ఎంతో ప్రయాసపడిరి. కొందరు సంఘ పితరుల వలెనే, ఈ విధముగా అపొస్తలుల రచనలను సాహితీవేత్తల దృష్టికి సిఫారసు చేయవలెనని వారు తలంచిరి. అయితే అది వివేకముతో చేపట్టని ప్రయాస, ఏలయనగా అది తప్పక నిష్ఫలము కావలసియుండెను: కొన్ని పదప్రయోగములు సాంప్రదాయికమైనవి కావచ్చును గాని, సాధారణ శైలి మాత్రము ఆ రచయితలనుండి సహజముగా ఆశింపదగినదే, ఏలయనగా వారందరును యూదుమతములో పెంచబడినవారును పాత నిబంధన రచనలకు అలవాటుపడినవారునై యుండిరి. కాబట్టి వారి శైలి ఆద్యంతము హెబ్రీ పద్ధతిదే; వారు ఉపయోగించు అనేక గ్రీకు పదముల అర్థమును సాంప్రదాయిక గ్రంథములనుండి వెదకవలసినది కాదు, ప్రాచీన లేఖనముల గ్రీకు అనువాదమునుండియు, కొన్నిసార్లు ఆ అనువాదమునకు మూలమైన హెబ్రీ భాషనుండియు వెదకవలెను.

నిలువబెట్టలేని హక్కును కోరుటవలన ఎంతో కీడే గాని మేలేమియు కలుగదు: మరియు అట్టి హక్కును కోరుట ఏ మాత్రమును అవసరము కాదు. అది చాలకాలము క్రిందటనే నిరాకరింపబడెను, పౌలే స్వయముగా దానిని నిరాకరించెను. పౌలు స్వయముగా స్పష్టముగాను సంపూర్ణముగాను నిరాకరించినదానిని, సాధించుటకైనను అభ్యసించుటకైనను ఎన్నడును ప్రయత్నింపనిదానిని — అదియు ఒక సూత్రమునుబట్టి, "క్రీస్తు సిలువ వ్యర్థము కాకుండునట్లు" — రచయితలు తరచుగా ఆయనకు ఆరోపించిరి. సాంప్రదాయిక సంస్కారముగల నాగరికులైన గ్రీసుదేశస్థుల దృష్టిని ఆయన ఆకర్షించినది, సువార్తను వారికి సిఫారసు చేసినది "వాక్చాతుర్యము" వలన కాదు; ఆయన తన ప్రసంగములో కృతార్థుడైనది కేవలము వాగ్ధాటి యొక్క తళుకువలన కాదు, తన భాషా సొగసువలనను సౌందర్యమువలనను కాదు; ఎంతో ఉన్నతమైనదియు, ఎంతో గొప్పదియు, ఎంతో శక్తివంతమైనదియు ఫలవంతమైనదియునైన దానివలననే. మనము ఆయన మాదిరిని అనుసరించి, ఆయన నిలిచిన ఉన్నత స్థలముమీద నిలువవలెను గాని, ఊబికంటె మెరుగుకాని దానిలోనికి దిగకూడదు. మనుష్యుల మనస్సులు పెంకుచేత ఆకర్షింపబడి లోపలి పప్పును నిర్లక్ష్యము చేయకుండునట్లు, పెంకు శ్రేష్ఠమైన పదార్థములతో చేయబడకపోవుట ఒక ధన్యమైన సంగతి, నిస్సందేహముగా దేవుడు అట్లే సంకల్పించెను. దేవుడు తలంచియుంటే, తన అపొస్తలులకు మానవాతీతమైన వాగ్ధాటిని సులభముగా అనుగ్రహించి, గ్రీకుల సొగసును మించిన సొగసుతో వ్రాయుటకు వారిని సమర్థులనుగా చేసియుండగలడు; అయితే ఆయన అట్లు చేయలేదు, మరియు పౌలు దానికి కారణమును స్పష్టముగా మనకు తెలుపుచున్నాడు: "మీ విశ్వాసము మనుష్యుల జ్ఞానమును ఆధారము చేసికొనక, దేవుని శక్తిని ఆధారము చేసికొనవలెను."

రోమీయులకు వ్రాసిన పత్రిక కొరింథులో, ఇంచుమించు 57వ సంవత్సరము చివర గాని 58వ సంవత్సరము ఆరంభములో గాని వ్రాయబడెననియు, కాలక్రమములో అది ఐదవ పత్రిక అనియు సాధారణముగా అంగీకరింపబడుచున్నది; దానికి ముందు థెస్సలొనీకయులకు వ్రాసిన రెండు పత్రికలును, గలతీయులకు వ్రాసిన పత్రికయు, కొరింథీయులకు వ్రాసిన మొదటి పత్రికయు వ్రాయబడియుండెను. తరువాత కొరింథీయులకు వ్రాసిన రెండవ పత్రికయు, ఎఫెసీయులకు, ఫిలిప్పీయులకు, కొలొస్సయులకు, ఫిలేమోనుకు, హెబ్రీయులకు వ్రాసిన పత్రికలును, తిమోతికి వ్రాసిన మొదటి పత్రికయు, తీతుకు వ్రాసిన పత్రికయు, తిమోతికి వ్రాసిన రెండవ పత్రికయు వచ్చినవి.

3 "క్రొత్త నిబంధన రచయితలు, లేక (భక్తితో చెప్పవలెనంటే!) వారిని తన లేఖకులనుగా వాడుకొనిన పరిశుద్ధాత్మ, సువార్త సంబంధమైన భావములను వ్యక్తపరచుటలో, అవే ఉద్దేశముల కొరకు గ్రీకు అనువాదకులచేత చాలకాలము ముందే వాడబడిన గ్రీకు పదములను ఉపయోగించుటకు జ్ఞానయుక్తముగా ఎన్నుకొనెను: ఈ విధముగా సెప్టువజింట్ అనువాదము, అనేక విషయములలో అసంపూర్ణమైనదియు దోషయుక్తమైనదియునైనను, ఈ విషయములో సంఘము యొక్క మొదటి యుగమునకు మాత్రమే కాక తరువాతి తరములన్నిటికిని పాత నిబంధన భాషలకును క్రొత్త నిబంధన భాషకును మధ్య కలుపు గొలుసు ఆయెను; మనుష్యులలో సరియైన వివేచనయు నిజమైన పాండిత్యమును నిలిచియున్నంత కాలము అది ఈ దృష్టితోనే ఎంచబడును." — పార్క్‌హర్స్ట్.

పౌలు మారుమనస్సు పొందిన కాలముగా సాధారణముగా నిర్ణయింపబడు సంవత్సరము క్రీ.శ. 35. ఆయన తన మొదటి పత్రికను, అనగా థెస్సలొనీకయులకు వ్రాసిన మొదటి పత్రికను, 52లో, తాను మారుమనస్సు పొందిన పదునేడు సంవత్సరముల తరువాత వ్రాసెను. ఆయన చివరి పత్రికయైన తిమోతికి వ్రాసిన రెండవ పత్రిక 65లో రోమానుండి వ్రాయబడెను. కాబట్టి ఆయన తన పదునాలుగు పత్రికలను ఈ పదమూడు సంవత్సరములలో వ్రాసెను. ఆయన పరిచర్య యొక్క పూర్తి కాలము ఇంచుమించు ముప్పది సంవత్సరములని కనబడుచున్నది; ఏలయనగా తిమోతికి వ్రాసిన రెండవ పత్రిక కాలము తరువాత ఆయన చాలకాలము జీవించెనని ఎవరును తలంచరు. ఆయన క్రీ.శ. 66, జూన్ 29న రోమాలో శిరచ్ఛేదము చేయబడెనని సంప్రదాయము చెప్పుచున్నది.

పౌలు మొదటిసారి రోమాకు వచ్చినది 61వ సంవత్సరపు వసంతకాలములో. ఆయన అక్కడ రెండు సంవత్సరములు ఖైదీగా ఉండెను. ఆయన విడుదల పొందిన తరువాత, 63 ఆరంభములో తిమోతితో కూడ యూదయకు తిరిగి వెళ్లి, తీతును క్రేతులో విడిచిపెట్టెననియు; ఆసియా మైనరులోని సంఘములను, తరువాత మాసిదోనియలోని సంఘములను దర్శించెననియు; 64లో ఎపైరసులోని ఒక పట్టణమైన నికొపొలిలో శీతకాలము గడిపెననియు; తరువాత క్రేతుకును కొరింథుకును వెళ్లెననియు; 65 ఆరంభములో మరల రోమాను దర్శించి, బంధింపబడి, ఆ తరువాతి సంవత్సరములో శిరచ్ఛేదము చేయబడెననియు చాలమంది రచయితల అభిప్రాయము. సంప్రదాయము వ్రాసియుంచినట్లు, ఆయన స్పెయిను దర్శించవలెనను తన ఉద్దేశమును నెరవేర్చలేదని ఈ వృత్తాంతము స్పష్టముగా చూపుచున్నది.

రోమాలోనికి సువార్త మొదట ఎట్లు ప్రవేశించెనను విషయము అనిశ్చితముగా ఉన్నది. పెంతెకొస్తు దినమున అక్కడ ఉండిన "రోమానుండి వచ్చిన పరదేశులలో" కొందరు మారుమనస్సు పొంది, తిరిగి వెళ్లినప్పుడు సువార్త వ్యాప్తికి తోడ్పడిరని సంభావ్యము. తనకంటె ముందే విశ్వాసమును ఒప్పుకొనినవారును అపొస్తలులలో ప్రసిద్ధులునైన ఇద్దరిని, "అంద్రొనీకును యూనీయను," పౌలు పేర్కొనుచున్నాడు. మన రక్షకుని సిలువను మోసినవాడని తలంచబడు వ్యక్తి కుమారుడైన "రూఫు" అను మరియొక ప్రముఖ క్రైస్తవుని కూడ ఆయన పేర్కొనుచున్నాడు, మార్కు 15:21. పౌలు పరిచర్య క్రింద మారుమనస్సు పొందినవారు తరువాత వీరికి సహాయము చేసియుండుట అసంభవము కాదు; ఏలయనగా రోమాలో తాను వందనములు చెప్పువారిలో కొందరిని ఆయన "ప్రియులు" అనియు తన "జతపనివారు" అనియు చెప్పుచున్నాడు.

కొందరు సంఘ పితరులు వివరించినది మొదట ఒక సంప్రదాయము మాత్రమే, ఏలయనగా యూసేబియస్ భద్రపరచిన, కొరింథువాడైన డియొనీసియస్‌కు ఆరోపింపబడినది తప్ప, రెండవ శతాబ్దపు చివరి భాగమునకు ముందు ఈ విషయమును గూర్చి వ్రాయబడినదేదియు లేదు. పౌలుతో కలిసి పేతురు రోమా సంఘమునకు స్థాపకుడాయెనను సంప్రదాయమును మొదట ప్రచారము చేసినవారు ఐరేనియస్‌ను టెర్టూలియనును. నాలుగవ శతాబ్దములో పేతురు ఇరువదియైదు సంవత్సరములు రోమా బిషపుగా ఉండెనని చెప్పిన జెరోము కాలమునాటికి ఈ సంప్రదాయము గణనీయముగా పెరిగెను! అయితే ఈ వృత్తాంతము పేతురును గూర్చి అపొస్తలుల కార్యములనుండి మనము నేర్చుకొనుదానితో ఎంత స్పష్టముగా పొసగకున్నదనగా, పోపు మతస్థులలోనే అత్యంత వివేకముగల కొందరు దానిని నమ్మదగనిదని విడిచిపెట్టిరి.

4 ఈ సమయములో రోమాలో ఖైదీగా ఉండినప్పుడే ఆయన ఎఫెసీయులకు, ఫిలిప్పీయులకు, కొలొస్సయులకు, ఫిలేమోనుకు, మరియు సాధారణముగా తలంచబడుచున్నట్లు హెబ్రీయులకును తన పత్రికలను వ్రాసెను.

5 హార్న్ రచించిన ఉపోద్ఘాతము, సంపుటము 4, భాగము 2, అధ్యాయము 3, విభాగము 1 చూడుడి.

పౌలు 57లో గాని 58లో గాని తన పత్రికను వ్రాసినప్పుడు పేతురు రోమాలో లేడని దాదాపు నిశ్చయముగా కనబడుచున్నది, ఏలయనగా ఆయన పేతురుకు ఏ వందనమును పంపలేదు: — మరియు ఆ సమయమునకు ముందు కూడ ఆయన అక్కడ ఉండలేదు; ఏలయనగా ఆయన అక్కడ ఉండియుంటే, పౌలు ఆయన ప్రయాసలను గూర్చి ఏ ప్రస్తావనయు చేయకుండెనని తలంచుట పూర్తిగా అసమంజసము. ఇంకను, 61 నుండి 63 వరకు పౌలు రెండు సంవత్సరములు అక్కడ ఖైదీగా ఉండినప్పుడు పేతురు రోమాలో లేడనుటయు దాదాపు నిశ్చయమే; ఏలయనగా ఆ కాలములో ఆయన వ్రాసిన నాలుగైదు పత్రికలలో సహా, ఆయన పేతురును ఏ విధముగాను పేర్కొనలేదు: మరియు 65, 66లలో పౌలు యొక్క చివరి చెరకాలములో పేతురు రోమాలో లేడని తిమోతికి వ్రాసిన రెండవ పత్రికనుండి స్పష్టమగుచున్నది; ఏలయనగా ఆయన పేతురును పేర్కొనలేదు, మరియు అక్కడి క్రైస్తవులను గూర్చి, వారు "అందరు నన్ను విడిచిపోయిరి" అని ఆయన చెప్పినది, పేతురు అక్కడ ఉండియుంటే ఆయనకు మిక్కిలి అవమానకరమైయుండును. కాబట్టి తరువాత ఆ కార్యములో పేతురుకు ఏ భాగము ఉండియుండినను, పౌలు జీవితకాలములో రోమాలో సంఘమును ఏర్పరచుటలోను స్థిరపరచుటలోను పేతురుకు ఏ భాగమును లేదని తీర్మానించుటకు మనకు అత్యంత బలమైన కారణములు కలవు. అయితే ఐరేనియస్‌ను టెర్టూలియనును ఇచ్చిన మొదటి సంప్రదాయము, లేక మొదటి వృత్తాంతము, కేవలము సహకారమును మాత్రమే సూచించుచున్నది: అయినను ఈ సహకారము కూడ పైన చెప్పబడినదానితో పూర్తిగా పొసగదు; వివేకముగల ఏ మనుష్యుడును దాని బలమును ఎదిరింపలేడు.

పాండిత్యముగల పరేయస్ పేతురు ఎన్నడును రోమాలో లేడని రుజువుచేయుటకు వేరొక విధముగా ముందుకు సాగుచున్నాడు. సంప్రదాయము పేతురు రోమాలో ఉండెనని చెప్పు కాలములో ఆయన యూదయలో ఉండెనని అపొస్తలుల కార్యముల యొక్కయు గలతీయులకు వ్రాసిన పత్రిక యొక్కయు వేర్వేరు భాగములనుండి అతడు చూపుచున్నాడు. పౌలు మారుమనస్సు పొందినప్పుడు పేతురు యూదయలో ఉండెను, అపొస్తలుల కార్యములు 9; మరియు దీని తరువాత మూడు సంవత్సరములకు — అనగా 38వ సంవత్సరములో, గలతీయులకు 1:18. హేరోదు ఆయనను చెరలో వేయించినప్పుడు, 45వ సంవత్సరములో ఆయన యూదయలో ఉండెను, అపొస్తలుల కార్యములు 12; మరియు పౌలు మారుమనస్సు పొందిన పదునాలుగు సంవత్సరముల తరువాత, 49లో, అపొస్తలుల కార్యములు 15, గలతీయులకు 2:1-9. ఈ కాలములో ఆయన రోమాకు వెళ్లియుంటే, అట్టి ప్రయాణమును గూర్చిన ఏదో ఒక వృత్తాంతము నిశ్చయముగా ఇయ్యబడియుండును. ఈ కాలము తరువాత ఆయన అంతియొకయలో ఉండెనని మనము చూచుచున్నాము, గలతీయులకు 2:11. తరువాత ఆయన తన పరిచర్యను ఎక్కడ జరిగించెనని అడిగితే — అప్పటివరకు ఆయన అత్యంత స్పష్టముగా చేసినట్లు, యూదుల మధ్యను, తాను తన పత్రికలను పంపినవారి మధ్యను గాక మరి ఎక్కడ జరిగించియుండును? ఏలయనగా ఆయన సున్నతిపొందినవారికి అపొస్తలుడు. మొదటి పత్రిక "బబులోను"నుండి వ్రాయబడినట్లు ఉండుటవలన, అది రోమాకు అలంకారిక నామమని కొందరు ఊహించిరి; అయితే అది యెరూషలేముకు గాని అంతియొకయకు గాని ఎందుకు కాకూడదు? ఏలయనగా ఆ కాలములో క్రైస్తవులు ప్రతిచోటను, విశేషముగా యూదయ దేశములో, బందీలవలెను పరదేశులవలెను చూడబడుచుండిరి.

6 ఈ సంప్రదాయమును ప్రచారము చేసినవారు చెప్పుదానిలోని అసంగతులు స్పష్టముగా కనబడుచున్నవి. "రోమా సంఘము పేతురు పౌలు అను ఇద్దరు అపొస్తలులచేత స్థాపింపబడి నిర్మింపబడెను (fundata et constituta)" అని ఐరేనియస్ దృఢముగా చెప్పుచున్నాడు. వారు అపొస్తలులు మాత్రమే కాక రోమాలో మొదటి "బిషపులు" కూడ అని ఎపిఫేనియస్ చెప్పుచున్నాడు, కాగా వారిద్దరును "బిషపు పదవిని లీనస్ చేతికి అప్పగించిరి" అని ఐరేనియస్ ప్రకటించుచున్నాడు; మరియు అపొస్తలుల నియమావళి అనబడు గ్రంథములో "లీనస్ పౌలుచేతను, లీనస్ మరణము తరువాత క్లెమెంటు పేతురుచేతను బిషపుగా నియమింపబడిరి" అని చెప్పబడియున్నది. — పోపు యొక్క సర్వాధిపత్యమును గూర్చి డాక్టర్ బారో వ్రాసిన గ్రంథము, పుటలు 127-129 చూడుడి.

7 అయితే ఇది అంగీకరింపదగినది కాదు, ఏలయనగా అదే సమాచారము ఇచ్చునదైన సంప్రదాయమే, పేతురును పౌలును ఒకే సమయములో హతసాక్షులైరని మనకు చెప్పుచున్నది. రోమాలో సంఘమును ఏర్పరచుటలోను స్థాపించుటలోను పేతురుకు ఉన్నట్లు కనబడు ఏకైక పాత్ర ఏదనగా, సర్వసంభావ్యముగా రోమాలోనికి సువార్తను మొదట తీసికొనివచ్చినవారు పెంతెకొస్తు దినమున మారుమనస్సు పొందుటకు ఆయన సాధనమగుటయే: మరియు ఆయన ఆ సంఘమునకు స్థాపకుడాయెనను సంప్రదాయమునకు ఈ సంగతియే కారణమైయుండవచ్చును. ఇంతకంటె తక్కువ కారణములే తరచుగా ఇటువంటి కథలను పుట్టించినవి.

అయితే ఈ సంప్రదాయమును గూర్చి మనము ఏమి చెప్పవలెను? పరేయస్ న్యాయముగా వ్యాఖ్యానించినట్లు, ఆ యుగమునాటి అనేక ఇతర సంప్రదాయములను గూర్చి మనము చెప్పవలసినదే — అది ఒక కల్పిత కథ తప్ప మరేమియు కాదు; పెరుగుచున్న మూఢభక్తితో అది జతపడియుండకపోతే, అనేక ఇతర కథలవలెనే అది గతించిపోయియుండును. మూడవ శతాబ్దపు ఆరంభ కాలమున రోమాలో పేతురు పౌలుల సమాధులను తాను చూచితినని కాయస్ అను ఒక పెద్ద ఇచ్చిన సాక్ష్యమును గూర్చి యూసేబియస్ చెప్పుదానిని సులభముగా వివరించవచ్చును: అది భక్తిపేర మోసము చేయు యుగము, అప్పుడు పరిశుద్ధుల అవశేషములు దాదాపు ప్రతిచోటను కనుగొనబడుచుండెను; మరియు తరువాతి శతాబ్దములో సిలువ యొక్క కర్రయు మేకులును కనుగొనబడెను! ఈ సంగతులను నమ్మగలవారు, కాయస్ సాక్ష్యమును మ్రింగివేయునంత పెద్ద విశ్వసనీయతను కలిగియుండవచ్చును.

కాబట్టి రోమాలో క్రైస్తవ సంఘము ఆరంభమైన విధమును గూర్చిన అత్యంత సంభావ్యమైన వృత్తాంతము ఇదివరకే చెప్పబడినదే. పౌలు ఆ సంఘమునకు వ్రాసినప్పుడు దాని స్థితి ఎట్లుండెనో పత్రికనుండియే మనము చాలవరకు నేర్చుకొనవచ్చును. సాధారణముగా చూచినయెడల దానికి ఉన్నతమైన పేరు ఉండెను; అయితే కొన్ని లోపములును మచ్చలును ఉండెను. దాని విశ్వాసము విస్తారముగా ప్రచురమాయెను: అదే సమయములో దాని సభ్యులలో, విశేషముగా యూదు విశ్వాసుల దురభిప్రాయములనుండి పుట్టిన, కొన్ని కలహములును భేదములును ఉండెను. ఈ విభేదము యొక్క కారణములను తొలగించుట ఈ పత్రికలో పౌలు యొక్క ముఖ్య ఉద్దేశములలో ఒకటి అని స్పష్టము.

పత్రిక యొక్క క్రమమును విభజనయు వేర్వేరు గ్రంథకర్తలచేత కొంత వేరువేరుగా ఎంచబడినవి. పరేయస్ దాని నంతటిని ఈ క్లుప్త సారాంశములో ఇమిడ్చుచున్నాడు — "యూదులును అన్యజనులును సమానముగా అపరాధులు; వారు సమానముగా క్రియలు లేకుండ, క్రీస్తునందలి విశ్వాసముద్వారా ఉచితముగా నీతిమంతులుగా తీర్చబడుచున్నారు; పరిశుద్ధ జీవితము జీవించుటకును, దీనులైయుండుటకును, ఒకరినొకరు ప్రేమించుటకును వారు సమానముగా బద్ధులైయున్నారు." పత్రికలో ఉన్నదంతయు ఒకే క్లుప్త వాక్యములో వ్యక్తపరచవచ్చునని స్టువర్ట్ చెప్పుచున్నాడు — "క్రీస్తు మన నీతిమంతులుగా తీర్చబడుటయు పరిశుద్ధపరచబడుటయునై యున్నాడు."

ఈ పత్రికలోని విషయములను మరింత నిర్దిష్టముగా చూపుటలో, మొదటి గ్రంథకర్త దానిని రెండు భాగములుగా విభజించుచున్నాడు — సిద్ధాంత సంబంధమైనది, 1-11.; మరియు హెచ్చరిక సంబంధమైనది, 12-16.: అయితే రెండవవాడు దానిని మూడు భాగములుగా విభజించుచున్నాడు — సిద్ధాంత సంబంధమైనది, 1-8.; ఆక్షేపణలకు జవాబులు, 9-11.; మరియు హెచ్చరిక సంబంధమైనది, 12-16. ఆచార్యుడైన స్టువర్ట్ అభిప్రాయమునే కలిగియున్న ఆచార్యుడైన హాడ్జ్ యొక్క విశ్లేషణ ఈ క్రిందిది: —

"ఈ పత్రిక మూడు భాగములుగా ఉన్నది. మొదటి ఎనిమిది అధ్యాయములను కలిగియున్న మొదటి భాగము, నీతిమంతులుగా తీర్చబడుట అను సిద్ధాంతమును దాని ఫలితములను చర్చించుచున్నది. 9, 10, 11 అధ్యాయములను కలిగియున్న రెండవ భాగము, అన్యజనుల పిలుపును, యూదుల విసర్జనను వారి భావి మారుమనస్సును గూర్చి చర్చించుచున్నది. మూడవ భాగము రోమాలోని క్రైస్తవులకు ఆచరణాత్మక హెచ్చరికలను వందనములను కలిగియున్నది."

8 కొన్ని సంగతులను నమ్మదగనివిగా ఎంచుటద్వారా, సంఘ పితరులు చెప్పిన ప్రతి సంగతిని మనము నమ్మదగనిదిగా ఎంచుచున్నామని ఎవరును తలంచకుందురు గాక. ఇతర చరిత్రకారులందరివలెనే వారిని కూడ పరిగణింపవలెను. పరిశీలించి నిరాధారమని మనము కనుగొనినదానిని అట్లే ఎంచవలెను: సత్యమని నమ్ముటకు మనకు సమస్త కారణము కలదానిని అట్లే అంగీకరింపవలెను. డాక్టర్ లార్డ్‌నర్ వంటివాడు కూడ, చరిత్ర యొక్క విశ్వసనీయతను తగ్గించునేమో అను భయముచేత, ఈ కథను త్రోసివేయుటకు ఇష్టపడనట్లు కనబడెను; చరిత్ర విశ్వసనీయతకు అర్హత కలిగియుండు ఆధారమును ఆయన స్పష్టముగా అపార్థము చేసికొనెను. పేతురు రోమాలో ఉండెనను విషయమును గూర్చి చూపబడు అనేక ప్రమాణములను దాదాపు ఇద్దరికి — ఐరేనియస్‌కును టెర్టూలియనుకును — తగ్గించవచ్చును. ఈ వార్తమీదను, సంఘ పితరులు దాదాపు తప్పిదములేనివారని ఎంచగోరువారు కూడ ఏ మాత్రమును నమ్మని ఇతర వార్తలమీదను, ఒక విధమైన అధికార ముద్రను మొదట వేసినవారు వీరే. ప్రస్తుత లాండాఫ్ బిషపైన పాండిత్యముగల డాక్టర్ కోప్లెస్టన్, రోమను మతము యొక్క దోషములను గూర్చిన తన కరపత్రములో న్యాయముగా ఇట్లు చెప్పుచున్నాడు: "పరిశుద్ధ పేతురు ఎన్నడైనను రోమాలో ఉండెనా అనునది కూడ తీవ్రమైన సందేహాస్పదమైన విషయము. ఆ సంగతికి మంచి చారిత్రక ఆధారమేదియు లేదు; దానికి వ్యతిరేకముగా గొప్ప సంభావ్యత కలదు." — పుట 87.

మరింత వివరమైన విశ్లేషణను ఈ విధముగా ఇయ్యవచ్చును: — I. ఉపోద్ఘాతము - రోమాను దర్శించవలెనను కోరిక - సువార్తను గూర్చిన క్లుప్త దృశ్యము; 1:1-18. II. నీతిమంతులుగా తీర్చబడుట, 1. దాని ఆవశ్యకతకు రుజువు — అన్యజనులయొక్కయు యూదులయొక్కయు పాపమును అపరాధమును, 1:18-3:21 2. దాని స్వభావమును లక్షణమును — ఉదాహరణలు, అబ్రాహాము మరియు దావీదు, 3:21-4 3. దాని ఫలితములు లేక ఫలములు — సమాధానమును కృపా సంపూర్ణతయు, 5.; పాపము విషయమై మరణమును నిత్యజీవమును, 6.; ధర్మశాస్త్రమునుండియు పాపము యొక్క ఏలుబడి శక్తినుండియు విముక్తి, 7. పరిశుద్ధత, ఆత్మ సహాయము, శ్రమలలో ఓర్పు, పట్టుదల, 8. III. దేవుని వ్యవహారములు న్యాయమైనవని నిరూపించుట — 1. ఏర్పాటు మరియు విసర్జన, 9 2. అవిశ్వాసమును విశ్వాసమును, 10 3. యూదుల విసర్జన, అన్యజనుల దత్తత, యూదుల పునరుద్ధరణ, 11

IV క్రైస్తవ ధర్మములు 1. దేవునికి సమర్పణ, వరముల సరియైన ఉపయోగము, ప్రేమ, మేలుచేయుట, 12. 2. అధికారమునకు విధేయత, అందరిపట్ల ప్రేమ, పవిత్రత, 13. 3. బలహీన సహోదరులపట్ల సహనము, 14. 4. బలహీనులకు సహాయము, ఏకమనస్సు, యూదులకును అన్యజనులకును రక్షకుడైన క్రీస్తు, 15:1-13. V. ముగింపు, — 1. పౌలు ప్రయాసలును రోమాను దర్శించవలెనను ఆయన ఉద్దేశమును, 15:13 2. వందనములు, కలహము పుట్టించువారిని తప్పించుకొనుట, విజయమును గూర్చిన వాగ్దానము, దేవునికి స్తుతి, 16 ఈ పత్రికలో విశేషముగా రెండు సంగతులు మన యెదుట ఉంచబడినవి, వాటిని మనమందరము సరిగా గ్రహించుట అవసరము — మనుష్యుని నీతి మరియు దేవుని నీతి — యోగ్యత మరియు కృప, లేక క్రియలవలన రక్షణ మరియు విశ్వాసమువలన రక్షణ. అవి ఇక్కడ చూపబడిన వెలుగు, బహుశా గలతీయులకు వ్రాసిన పత్రిక తప్ప, లేఖనములోని మరి ఏ భాగములో మనకు కనబడుదానికంటెను స్పష్టమైనదియు ప్రకాశమానమైనదియునై యున్నది. కాబట్టియే నిజముగా జ్ఞానోదయము పొందిన క్రైస్తవులందరు ప్రతి యుగములోను ఈ పత్రికకు గొప్ప విలువను ఇచ్చిరి; కాబట్టియే చురుకైనవారును పండితులునైనను ఆత్మీయ వెలుగులేని మనుష్యులు దాని భావమును చీకటిచేయుటకును వక్రీకరించుటకును తరచుగా తీవ్ర ప్రయత్నములు చేసిరి. అయితే ఈ రెండు అంశములపై వ్యాఖ్యానములలో తరచుగా కనబడు పరస్పర విరుద్ధతనుబట్టి, వాటిని గూర్చి బోధింపబడుదానిలో నిశ్చయత ఏదియు లేదని సామాన్య క్రైస్తవుడు తీర్మానించకుండును గాక. ఆత్మీయ మనస్సుగల మనుష్యులు వాటిని గూర్చి పరస్పర విరుద్ధమైన అభిప్రాయములను ఇయ్యలేదు. ఇక్కడ చర్చింపబడిన ఇతర విషయములలో అట్టి మనుష్యులకు భేదాభిప్రాయములు ఉండినను, వీటి విషయములో వారు ఎల్లప్పుడును ఏకాభిప్రాయము గలవారుగానే కనబడిరి: రక్షణ ఆదినుండి అంతమువరకు కృపవలననే గాని క్రియలవలన కాదు అనునది, ఇతర విషయములలో వారి అభిప్రాయము ఎంత భిన్నముగా ఉండినను, ప్రతి యుగములోను నిజముగా జ్ఞానోదయము పొందిన మనుష్యుల దృఢ నిశ్చయమైయుండెను.

ముఖ్యముగా ఈ పత్రిక యొక్క స్పష్టమైనదియు నిర్ణయాత్మకమైనదియునైన భాషను, అది కనుపరచు స్పష్టమైనదియు నిశ్చయాత్మకమైనదియునైన తర్కమును మనము ఆలోచించినప్పుడు, లేఖనము యొక్క అధికారమును అంగీకరించు వివేకముగల ఏ వ్యక్తియైనను అది స్పష్టముగా బోధించుదానిని వక్రీకరించుటకును, అది స్పష్టముగా రుజువుచేయుదానిని తప్పించుకొనుటకును ఎన్నడైనను ప్రయత్నించుట చాల విచిత్రముగా కనబడవచ్చును. అయితే దేవుని వాక్యములో చూపబడినట్లును, చరిత్రచేత రుజువుచేయబడినట్లును, పరిశీలనచేత స్పష్టపరచబడినట్లును, నూతనపరచబడని మానవ స్వభావము ఎట్టిదో సరిగా గ్రహించుట, లేనియెడల ఒక విడువని పొడుపుకథగా మిగిలిపోవుదానిని సంపూర్ణముగా వివరించుటకు మనలను సమర్థులనుగా చేయును. "ప్రకృతిసంబంధియైన మనుష్యుడు దేవుని ఆత్మ విషయములను అంగీకరింపడు," మరియు "అవి ఆత్మానుభవము చేతనే వివేచింపదగినవి గనుక వాటిని గ్రహింపజాలడు" అను సత్యముకంటె వాస్తవముల చేత ఎక్కువ సంపూర్ణముగా స్థిరపరచబడిన సత్యము మరేదియు లేదు (దీనిని ఎల్లప్పుడును జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను). గొప్ప పాండిత్యముగల మనుష్యులు లేఖనములోని అనేక సంగతులను, ఆత్మీయముగా వెలిగింపబడినప్పుడు చదువులేనివారికి కూడ తగినంత స్పష్టముగా ఉండు సంగతులను, తరచుగా అపార్థము చేసికొనిరను వాస్తవమును ఈ ప్రకటన స్పష్టముగా వివరించుచున్నది. పసిబిడ్డలు కూడ దేవుని రాజ్య మర్మములను గ్రహించినప్పుడు, పండితులైన శాస్త్రులును రబ్బీలును గ్రుడ్డివారికి త్రోవచూపు గ్రుడ్డివారైరి: క్రైస్తవ్యమును ఒప్పుకొను అనేకులైన పండితులు మన దినములలో శాస్త్రులకంటె మెరుగైనవారు కారు.

ఈ అంశముల విషయములో జ్ఞానోదయము పొందని మనుష్యులు లేఖనము యొక్క స్పష్టమైన భావమును తప్పించుకొనుటకు ఉపాయములు కల్పించుటకు నిజముగా ఒక ప్రత్యేక కారణము కలదు; ఏలయనగా అవి, పతన స్థితిలోనున్న మానవ స్వభావమునకు చెందిన అత్యంత బలమైన ఒక సూత్రముతో నిరంతరము తాకుచుండు సంగతులు. ఇతర సిద్ధాంతములను ఊహాగానములుగా ఉంచుకొని, అవి దూరముగా ఉన్నట్లే ఉంచవచ్చును; అయితే మనము యోగ్యతకును కృపకును, క్రియకును విశ్వాసమునకును వచ్చినప్పుడు మనుష్యుని గర్వము తాకబడును; అది ప్రబలముగా తనను ఏలుచున్నంత కాలము, అతడు ఏదో ఒక విధముగా, నేరుగానో తప్పించుకొను విధముగానో, కృపకు వ్యతిరేకముగా యోగ్యతను, లేక విశ్వాసమునకు వ్యతిరేకముగా క్రియలను బలపరచుట నిశ్చయము. సంప్రదాయము యొక్క అధికారము లేఖనము యొక్క అధికారమును స్థానభ్రష్టము చేసినప్పుడు, యోగ్యత సిద్ధాంతము ఎంతగా ప్రబలెననగా, పుణ్యములు అమ్మదగినవియు బదిలీ చేయదగినవియునైన సరుకు అను అసంబద్ధమైన తలంపు లోకములో బలము పొందెను. దేవుని వాక్యమును మతము విషయములో ఏకైక తీర్పరిగా అంగీకరించు ఎవరును ఆదరింపలేనంత స్థూలమైనదియు అసంబద్ధమైనదియు ఇట్టి తలంపు; అయినను దానికి సారములో భిన్నము కానిది తరచుగా బలపరచబడెను; ఏలయనగా రక్షణ కొంతవరకు విశ్వాసమువలనను కొంతవరకు క్రియలవలనను కలుగునని చెప్పుట, నిజముగా అదే సంగతి, ఏలయనగా దానిద్వారా యోగ్యత సూత్రము అంగీకరింపబడుచున్నది. మనుష్యుడు స్వభావసిద్ధముగా తన స్వనీతిని హత్తుకొనును; అజ్ఞానులందరును, సువార్తను గ్రహింపని పండితులందరును స్వనీతిపరులు; లేఖనము యొక్క స్పష్టమైన సాక్ష్యమును ఎదిరించుటకు మనుష్యులు ఎట్టి చాతుర్యముగల తప్పించుకొను మార్గములను పాండిత్యముగల సూక్ష్మతర్కములను ఆశ్రయింతురో అది ఆశ్చర్యకరము. కేవలము యోగ్యతలవలననే రక్షణ అని వాదించువారుగా తమ స్థానమును నిలుపుకొనలేనప్పుడు, ఒక భాగము కృపకును ఒక భాగము క్రియలకును ఇచ్చు ఒక విధానమును వాదించువారుగా దానిని నిలుపుకొనుటకు ప్రయత్నింతురు — పౌలు స్పష్టముగా నిరాకరించు మిశ్రమము ఇదే, రోమీయులకు 11:6. అయితే మనుష్యుని అంతర్గత స్వభావము ఈ విషయములో తన్నుతాను ఎట్లు కనుపరచుకొనెనో అది గమనార్హము. తన నైతిక లోపములను గూర్చి కొంతమేరకు ఎరిగియున్నట్లుగా, అతడు చాలవరకు ఆచార సంబంధమైన క్రియలద్వారా తన రక్షణను సంపాదించుకొనుటకు ప్రయాసపడుచు వచ్చెను. అన్ని యుగములలోను అన్యులలో ఇదే జరిగెను: వారి బలులు, వారి కఠోర తపస్సులు, వారి యాంత్రికమైన భక్తికార్యములు వారి యోగ్యతలు; వాటిద్వారా సుఖమును పొందవలెనని వారు ఆశించిరి. నిజమైన మతమును పొందుటకును కాపాడుకొనుటకును కేవలము సహాయములుగాను సాధనములుగాను ఉద్దేశింపబడిన మత ఆచారవిధులను దేవుడు ఇశ్రాయేలు ప్రజలకు అనుగ్రహించెను; అయితే వారు వాటిని వేరొక ఉద్దేశమునకు మార్చి, అన్యులవలెనే వాటిని యోగ్యతగల కార్యములుగా ఎంచి, తాము జరిగించిన ఆ మత కార్యములనుబట్టియే దేవుడు తమను అంగీకరించునని ఆశించిరి: మరియు తగినంత యోగ్యతను కూర్చుకొనుటకై, ఇట్టి కార్యములను వృద్ధిచేయుట తమ రక్షణను మరింత నిశ్చయము చేయునన్నట్లు, దేవుడు నియమించిన ఆ సేవలకు వారు చేర్పులు చేసిరి. ఇదే కీడు క్రైస్తవ సంఘములోనికి ఆరంభముననే చొరబడి, ఇప్పటికిని నిలిచియున్నది. విశ్వాసమువలన కలుగు రక్షణ చాలవరకు మరువబడెనని చెప్పుటకు ఆచారముల సమూహమే తగినంత రుజువు: మనకు వేరే రుజువు అక్కరలేదు; సత్యము యొక్క వెలుగు మసకబారి మరుగైనప్పుడెల్లను ఎల్లప్పుడును జరిగినది ఇదే. ఈ దినములలో కూడ మనము అదే కీడును చూచుచున్నాము. హృదయమును మార్చు కృపకును, రక్షకునితో మనలను ఏకము చేసి, ప్రేమద్వారా కార్యసాధకమై లోకమును జయించు సజీవ విశ్వాసమునకును బదులుగా, బాహ్యమైన ఆధిక్యతలును బాహ్యమైన ఆరాధనా కార్యములును వాస్తవములో చాల తరచుగా ఉంచబడుచున్నవి. బాహ్యమైన ఆధిక్యతలను, మత ధర్మములను కేవలము జరిగించుటను మితిమీరి విలువైనవిగా ఎంచు స్వభావమే, విశ్వాసమువలన కలుగు రక్షణ గ్రహింపబడలేదనుటకు, లేక చాల అసంపూర్ణముగా గ్రహింపబడెననుటకు, నిజముగా హత్తుకొనబడలేదనుటకు నిస్సందేహమైన రుజువు.

ఈ కీడుకు సాధనముగా ఉన్న ఏకైక ఔషధము, పౌలు ఈ పత్రికలో ఉపయోగించినదే. యూదుడైనను అన్యుడైనను ప్రతి మనుష్యుడు స్వభావమువలన ఎట్టివాడో చూపుటతో ఆయన ఆరంభించుచున్నాడు; అందరును పాపముచేసి దేవుని యెదుట అపరాధులైరని ఆయన అత్యంత స్పష్టమైన రుజువులతో నిరూపించుచున్నాడు. ఇది చేసిన తరువాత, దేవుడే స్వయముగా సంకల్పించి బయలుపరచిన రక్షణ మార్గమును ఆయన తెలియజేయుచున్నాడు; మరియు మనము రక్షింపబడుట పూర్తిగా కృపవలననే, విశ్వాసముద్వారానే గాని క్రియలవలన కాదని ఆయన మనకు బోధించుచున్నాడు. ఈ రెండవ సత్యమును హృదయపూర్వకముగా హత్తుకొనుటకు, మొదటిదానిని, అనగా మనము శిక్షావిధి క్రిందనున్న పాపులమని, తెలిసికొనుట అవసరము. మనుష్యుని మనస్సు యొక్క నిర్మాణమునుబట్టియే, రెండవదానిని గూర్చిన వాస్తవమైనదియు లోతైనదియునైన జ్ఞానము లేకుండ అతడు మొదటిదానికి నిజముగాను యథార్థముగాను సమ్మతించుట అసాధ్యము. రోగులకే గాని ఆరోగ్యముగలవారికి వైద్యుడక్కరలేదు. పాపమును గూర్చి నిజముగా ఒప్పింపబడి, దాని అపరాధమును దాని భారమును సహింపరానిదిగా భావించువాడు మాత్రమే, దేవుడు ఏర్పాటుచేసిన ఉచిత రక్షణను ఎన్నడైనను నిజముగా పట్టుకొనును, నిజముగా పట్టుకొనగలడు. ఈ ఉచిత రక్షణ నిజముగా తెలియబడినప్పుడు, దానితో పోల్చినయెడల ఇతర సంగతులన్నియు ఏమియు కానివిగా ఎంచబడును; అప్పుడు బాహ్యమైన ఆధిక్యతలన్నియు కేవలము సాధనములుగాను, బాహ్యమైన మత కార్యములన్నియు కేవలము సహాయములుగాను ఆధారములుగాను ఎంచబడును; అప్పుడు మన క్రియలన్నియు, అవి ఎంత గొప్పవైనను ఎంత స్వయంత్యాగముతో కూడినవైనను, ఏ విధముగాను యోగ్యతగలవిగా కాక, అసంపూర్ణమైనవిగాను లోపముగలవిగాను, దేవుని కుడిపార్శ్వమున ఉన్న మన ప్రధానయాజకుని యోగ్యతలద్వారా మాత్రమే అంగీకారయోగ్యమైనవిగాను ఎంచబడును.

పూర్వపు ముద్రణలలోని శీర్షిక పుటలు మొదలైనవాటి నమూనాలను, లాటిను భాషలోనివైనను ఆంగ్లములోనివైనను, ఈ ముద్రణలో ఇచ్చుట అవసరమని ఎంచబడలేదు; ఏలయనగా అవి చందాదారుల చేతులలో ఇదివరకే ఉన్న పాత అనువాదములో కనబడుచున్నవి.

సైమన్ గ్రినేయస్‌కు అంకితలేఖ

అంకిత పత్రిక

జాన్ కాల్విన్ సైమన్ గ్రినేయస్‌కు,

సర్వ ఘనతకు పాత్రుడవైన అయ్యా, మూడు సంవత్సరముల క్రిందట లేఖనమును వివరించుటకు శ్రేష్ఠమైన పద్ధతిని గూర్చి మనము స్నేహపూర్వకముగా సంభాషించుకొనినప్పుడు, మీకు విశేషముగా నచ్చిన విధానమే నాకును అత్యంత ఆమోదయోగ్యమైనదిగా కనబడెనని నాకు జ్ఞాపకమున్నది: వ్యాఖ్యాతయొక్క ముఖ్య శ్రేష్ఠత స్పష్టమైన సంక్షిప్తతలోనే యున్నదని మన ఇద్దరమును తలంచితిమి. నిజముగా, తాను వివరింపబూనుకొనిన గ్రంథకర్తయొక్క మనస్సును విప్పి చూపుటయే దాదాపు అతని ఏకైక పని గనుక, అతడు తన పాఠకులను దానినుండి ఎంతగా దూరము నడిపించునో, అంతగా అతడు తన ఉద్దేశమునుండి తొలగిపోయి, ఒక విధముగా తన సొంత సరిహద్దులను దాటి తిరుగులాడుచున్నాడు. కాబట్టి ఈ కాలమున ఈ విధమైన శ్రమచేత వేదాంతశాస్త్రమును వృద్ధిపరచుటకు ప్రయాసపడువారి సంఖ్యలోనుండి, సరళతను అభ్యసించి, దీర్ఘప్రసంగముచేత తన పాఠకులను విసిగించు దోషమును తప్పించుకొనుటకు ప్రయత్నించు ఒకడెవడైనను దొరకునని మనము నిరీక్షణను వ్యక్తపరచితిమి. అదే సమయమున ఈ అభిప్రాయమును అందరును అంగీకరించరనియు, వేరుగా తీర్పుతీర్చువారికి తమ కారణములున్నవనియు నేనెరుగుదును; అయినను సంక్షిప్తమైనదానిపై నాకున్న ప్రేమనుండి నేను వేరుగా లాగబడజాలను. అయితే మనుష్యుల మనస్సులలో వేర్వేరు విషయములు వేర్వేరు వ్యక్తులకు నచ్చునంతటి వైవిధ్యము కనబడుచున్నందున, తన సొంత నియమములను అవలంబించునట్లు ఇతరులను ఎవడును బలవంతపెట్టుటకు ప్రయత్నింపనంతవరకు, ఈ విషయములో ప్రతివాడును తన సొంత తీర్పునే అనుసరించును గాక. ఈ విధముగా, సంక్షిప్తతను ఆమోదించు మనము లేఖనమును వివరించుటలో మరింత విస్తారముగాను విపులముగాను వ్రాయువారి శ్రమలను త్రోసివేయము, తృణీకరింపము; వారును తమ వంతుగా మనము మిక్కిలి కుదించి సంక్షేపముగా వ్రాయుచున్నామని తలంచినను మనలను సహించుదురు.

ఈ విధముగా దేవుని సంఘమునకు ప్రయోజనము కలుగజేయుటకు ఏదైనను ప్రయత్నింపకుండ నన్ను నేను నిగ్రహించుకొనలేకపోతిని. అయినను ఆ సమయమున మనకు శ్రేష్ఠమైనదిగా కనబడినదానిని నేను సాధించితినని నాకు ఏమాత్రమును ధైర్యము లేదు; నేను ఆరంభించినప్పుడు దానిని సాధింతునని నిరీక్షింపలేదు; అయితే ఆ మాదిరిని లక్ష్యముగా పెట్టుకొనినట్లు కనబడునట్లు నా శైలిని క్రమపరచుకొనుటకు ప్రయత్నించితిని. నేను ఎంతవరకు సఫలుడనైతినో నిర్ణయించుట నా పని కాదు గనుక, దానిని మీచేతను మీవంటివారిచేతను నిర్ణయింపబడుటకు విడిచిపెట్టుచున్నాను.

విశేషముగా పౌలుయొక్క ఈ పత్రికపై ఈ ప్రయత్నము చేయుటకు నేను సాహసించుట అనేకుల ఖండనకు నన్ను గురిచేయునని నేను నిజముగా గ్రహించుచున్నాను: ఏలయనగా ఎంతో విద్వత్తుగల మనుష్యులు దాని వివరణలో ఇదివరకే శ్రమించియున్నందున, మరి ఏదైనను మెరుగైనదానిని ఇతరులు సమర్పించుటకు అవకాశమున్నట్లు కనబడదు. నా శ్రమవలన కొంత ఫలము కలుగునని నేను ఆశించుకొనినను, మొదట ఈ తలంపుచేత నేను వెనుకకు తీయబడితినని ఒప్పుకొనుచున్నాను; ఏలయనగా అనేకులైన ప్రసిద్ధ పనివారిచేత ఇదివరకే నెరవేర్చబడిన పనికి నా చేయి పెట్టుటవలన అహంకారము అను నిందను పొందుదునేమో అని భయపడితిని. ఈ పత్రికపై ప్రాచీనులు వ్రాసిన అనేక వ్యాఖ్యానములును, ఆధునిక రచయితలు వ్రాసిన అనేక వ్యాఖ్యానములును ఉన్నవి: నిజముగా వారు తమ శ్రమలను ఇంతకంటె మేలైన విధముగా ఎన్నడును వినియోగించియుండలేరు; ఏలయనగా ఈ పత్రికను గ్రహించువానికి సమస్త లేఖనమును గ్రహించుటకు మార్గము తెరువబడుచున్నది.

9 వాట్కిన్స్ తన జీవిత చరిత్రల నిఘంటువులో మొరేరి నుండి గ్రహించి గ్రినేయస్‌ను గూర్చి ఇచ్చిన వృత్తాంతము ఇది: — "విద్వాంసుడైన ఒక జర్మను, హోహెన్‌జోలెర్న్‌లోని వెరింగెన్‌లో 1493లో జన్మించెను. అతడు వియన్నాలో విద్యనభ్యసించెను, తరువాత బాడెన్‌లోని పాఠశాలకు అధిపతి ఆయెను, అయితే లూథరను సిద్ధాంతములను స్వీకరించినందుకు చెరసాలలో వేయబడెను. అయినను అతడు తన స్వాతంత్ర్యమును తిరిగి పొంది హైడెల్‌బర్గ్‌కును, తరువాత బాసిల్‌కును వెళ్లెను, మరియు 1531లో ఇంగ్లాండును దర్శించెను. 1536లో అతడు బాసిల్‌కు తిరిగివచ్చి 1540లో అక్కడ మరణించెను." అదే సంవత్సరమున, అనగా 1540లో, అదే పేరుగల మరియొక విద్వాంసుడైన జాన్ జేమ్స్ గ్రినేయస్ బెర్న్‌లో జన్మించి, బాసిల్‌లో విద్యనభ్యసించి, తన విద్వత్తుచేత ప్రసిద్ధికెక్కుట కొంత విచిత్రమే — సం.

తమ భక్తిచేతను విద్యచేతను పరిశుద్ధతచేతను, మరియు తమ ప్రాచీనతచేతను సైతము, వారు ప్రతిపాదించినదేదియు మనము తృణీకరింపకూడనంతటి అధికారమును సంపాదించుకొనిన ప్రాచీనులను గూర్చి నేనేమియు చెప్పను; ఈ కాలమున జీవించువారి విషయములో వారందరిని పేరుపేరున ప్రస్తావించుటవలన ఏ ప్రయోజనమును లేదు: ఈ పనిలో అధికముగా శ్రమించినవారిని గూర్చి నా అభిప్రాయమును వ్యక్తపరచెదను.

ఫిలిప్ మెలాంక్థన్, తన అసాధారణమైన విద్యచేతను శ్రద్ధచేతను, తాను శ్రేష్ఠుడైయున్న సకల విధములైన జ్ఞానములోని ఆ నేర్పుచేతను, తనకు ముందున్నవారికంటె ఎక్కువ వెలుగును ప్రసరింపజేసెను. అయితే ముఖ్యముగా గమనింపదగిన విషయములను మాత్రమే పరిశీలించుట అతని ఉద్దేశమైనట్లు కనబడుచున్నందున, అతడు వాటిపై విస్తారముగా నిలిచి, సాధారణ మనస్సులకు కష్టముగా కనబడు అనేక విషయములను ఉద్దేశపూర్వకముగా విడిచిపెట్టెను. తరువాత బుల్లింగర్ వచ్చుచున్నాడు, అతడు న్యాయముగా తక్కువకాని కీర్తిని పొందెను; ఏలయనగా అతడు విద్యతో సరళతను జోడించెను, అందునిమిత్తము అతడు మిక్కిలి ప్రశంసింపబడెను. చివరి స్థానములో బ్యూసర్ వచ్చుచున్నాడు, అతడు తన రచనలను ప్రచురించుటచేత ఒక విధముగా తుది మెరుగు దిద్దెను. ఏలయనగా అతని గూఢమైన విద్యకును విషయములను గూర్చిన విశాలమైన జ్ఞానమునకును, అతని మనస్సుయొక్క స్పష్టతకును, విస్తారమైన పఠనమునకును, ఈ కాలమున ఎవనిచేతను దాదాపు అధిగమింపబడని, కొద్దిమందిచేత మాత్రమే సమానము చేయబడి, ఇంకను తక్కువమందిచేత మించబడిన అనేక ఇతర శ్రేష్ఠతలకును తోడుగా — మీరెరిగినట్లు, మన యుగములో ఎవడును లేఖనమును వివరించు పనిలో ఇంత శ్రమతో నిమగ్నుడు కాలేదు అను ఈ కీర్తి అతనికే స్వంతముగా ఉన్నది.

కాబట్టి అట్టి మనుష్యులతో పోటీపడ గోరుట అత్యంత అహంకారపూరితమైన స్పర్ధకు రుజువై యుండునని నేనెరుగుదును గనుక, అట్టి తలంపు ఎన్నడును నా మనస్సులో ప్రవేశింపలేదు; వారి కీర్తిలో అతి స్వల్ప భాగమునైనను వారినుండి తీసివేయవలెనను కోరిక నాకు లేదు. సమస్త సజ్జనుల ఒప్పుకోలు ప్రకారము వారు పొందదగిన ఆ అభిమానమును అధికారమును వారికి నిలిచియుండును గాక. అయినను, మెరుగుపరచుటకైనను అలంకరించుటకైనను విశదపరచుటకైనను వారి తరువాత వచ్చువారి శ్రద్ధకు ఏ అవకాశమును మిగులకుండునంత సంపూర్ణముగా మనుష్యులచేత ఏదియు చేయబడలేదు అను ఈ విషయము ఒప్పుకొనబడునని నేను నమ్ముచున్నాను. నన్ను గూర్చి నేనేమియు చెప్పుటకు సాహసింపను, నా శ్రమ నిష్ప్రయోజనము కాదని నేను తలంచితిననియు, సంఘముయొక్క సామాన్య మేలును వృద్ధిపరచుటకే గాని మరి ఏ కారణముచేతను నేను దీనిని చేపట్టలేదనియు మాత్రమే చెప్పుదును.

10 రోమీయులకు వ్రాసిన పత్రికపై వ్రాసిన కనీసము మరి ఇద్దరు సంస్కర్తలుండిరి: అయితే అవి ఈ సమయమునకు ప్రచురింపబడెనో లేదో వ్రాయువాడు చెప్పజాలడు. లూథర్ దానికి ఒక ఉపోద్ఘాతము వ్రాసెను, అది మిక్కిలి ప్రశంసింపబడి, సువర్ణ ముందుమాట అను పేరును పొందెను. పీటర్ మార్టిర్ ఈ పత్రికపై ఒక విస్తారమైన వ్యాఖ్యానమును వ్రాసెను, అది ఎలిజబెత్ రాణి పరిపాలన ఆరంభములో, 1568వ సంవత్సరములో ఆంగ్లములోనికి అనువదింపబడెను. ఖండాంతరమున అనేకులైన వ్యాఖ్యాతలుండగా, మన ఆంగ్ల సంస్కర్తలలో ఒక్క వ్యాఖ్యాతయైనను లేకపోవుట కొంత గమనార్హమైన విషయము. — సం.

మరియు వేరొక పద్ధతిని అవలంబించుటవలన, మొదట నేను భయపడిన స్పర్ధ అను ద్వేషపూరితమైన నిందకు నన్ను నేను గురిచేసికొనకుందునని ఇంకను నిరీక్షించితిని. ఫిలిప్ ముఖ్యాంశములను విశదపరచుటద్వారా తన ఉద్దేశమును సాధించెను: ఈ ప్రధాన విషయములలో నిమగ్నుడై, గమనింపదగిన అనేక విషయములను అతడు విడిచిపెట్టెను; వాటిని పరిశీలించకుండ ఇతరులను అడ్డగించుట అతని ఉద్దేశము కాదు. బ్యూసర్ వ్యవహారములలో నిమగ్నులైన మనుష్యులు చదువుటకు మిక్కిలి విస్తారముగాను, సామాన్యులును ఎక్కువ శ్రద్ధ నిలుపజాలనివారును గ్రహించుటకు మిక్కిలి లోతుగాను ఉన్నాడు: ఏలయనగా అతడు ఏ విషయమును చేపట్టినను, అతడు శ్రేష్ఠుడైయున్న తన మనస్సుయొక్క నమ్మశక్యముకాని ఫలవంతముచేత అనేక విషయములు అతనికి స్ఫురించుచుండును గనుక, ఎక్కడ ఆగవలెనో అతడెరుగడు. కాబట్టి మొదటివాడు ప్రతి వాక్యభాగమును వివరింపలేదు, రెండవవాడు ప్రతి అంశమును కొద్ది సమయములో చదువబడగలదానికంటె విస్తారముగా చర్చించెను గనుక, నా ఉద్దేశమునకు స్పర్ధా కార్యమను పోలికయైనను లేదు. అయినను వీరి తరువాతను ఇతరుల తరువాతను కొన్ని పరిగెలను ఏరుకొని, వాటిద్వారా అల్పమైన మనస్సులకు సహాయము చేయుట మేలా — లేక వారందరిచేతనైనను, కనీసము వారిలో కొందరిచేతనైనను ఇదివరకే చెప్పబడిన అనేక విషయములను తప్పనిసరిగా మరల చెప్పవలసివచ్చు ఒక క్రమబద్ధమైన వ్యాఖ్యానమును రచించుట మేలా అని నేను కొంతకాలము సంశయించితిని. అయితే వారు తరచుగా ఒకరితో ఒకరు భేదించుచు, ఆ విధముగా ఏ అభిప్రాయమును స్వీకరించవలెనో సంశయించు సామాన్య పాఠకులకు కష్టము కలిగించుచున్నందున, శ్రేష్ఠమైన వివరణను సూచించుటద్వారా, తమకుతామే తీర్పుతీర్చుకొనలేనివారిని తీర్పుతీర్చుకొను శ్రమనుండి విడిపించినయెడల అది వ్యర్థమైన శ్రమ కాదని నేను తలంచితిని; మరి విశేషముగా, ఎక్కువ సమయము వ్యర్థము కాకుండ ఇతర రచనలలో ఉన్నదానిని పాఠకులు నా గ్రంథములో చదువుకొనునట్లు విషయములను సంక్షిప్తముగా చర్చింపవలెనని నేను నిర్ణయించుకొంటిని. సంక్షేపముగా, ఇక్కడ అనవసరమైన విషయములు అనేకములున్నవని ఎవడును న్యాయముగా ఫిర్యాదు చేయకుండునట్లు నేను ప్రయత్నించితిని.

ఈ గ్రంథముయొక్క ప్రయోజనమును గూర్చి నేనేమియు చెప్పను; అయినను ద్వేషబుద్ధిలేని మనుష్యులు, నేను ఏ మాత్రము వినయముతోను వాగ్దానము చేయుటకు సాహసింపగలిగినదానికంటె ఎక్కువ ప్రయోజనమును దీనినుండి పొందితిమని ఒప్పుకొనుటకు బహుశా కారణములు కలిగియుందురు. ఇప్పుడు, నేను కొన్నిసార్లు ఇతరులతో విభేదించుటను, లేక వారినుండి కొంత భిన్నముగా ఉండుటను గూర్చి నేను క్షమింపబడుట న్యాయమే. భిన్నభిన్నమైన వివరణలచేత దేవుని వాక్యమును అతి స్వల్పముగానైనను వక్రపరచకుండునంతటి భక్తిగౌరవమును నిజముగా మనము దానియెడల కలిగియుండవలెను; ఏలయనగా విశేషముగా గొప్ప వివేకముతోను గొప్ప మితత్వముతోను వివరింపబడనప్పుడు దాని మహిమ ఎంతగా తగ్గిపోవునో నేను చెప్పజాలను. దేవునికి ప్రతిష్ఠింపబడిన దేనినైనను అపవిత్రపరచుట గొప్ప దుర్మార్గమని ఎంచబడినయెడల, భూమిమీద సమస్తములో అత్యంత పరిశుద్ధమైన ఆ వస్తువునే అపవిత్రమైన చేతులతోనైనను, సిద్ధపడని చేతులతోనైనను పట్టుకొనువాడు నిశ్చయముగా సహింపబడజాలడు. కాబట్టి లేఖనమును మన ఇష్టము వచ్చినట్లు అవివేకముగా ఏ విధముగానైనను త్రిప్పుట, ఆటలో వలె మన ఊహలకు చోటిచ్చుట, దేవదూషణకు దగ్గరి సంబంధముగల దుస్సాహసమైయున్నది; పూర్వకాలమున అనేకులు ఇట్లు చేసిరి.

అయితే భక్తియందు ఆసక్తిలో లోపములేనివారును, దేవుని మర్మములను చర్చించుటలో భక్తిగౌరవమును మితత్వమును లోపింపనివారును సైతము ప్రతి అంశమునందు తమలోతాము ఏకీభవింపలేదని మనము ఎల్లప్పుడును కనుగొనుచున్నాము; ఏలయనగా తన సేవకులందరును ప్రతి విషయమునందు పూర్ణమైన సంపూర్ణమైన జ్ఞానముతో అలంకరింపబడునంత గొప్ప ఉపకారమును దేవుడు వారికి ఎన్నడును అనుగ్రహింపలేదు; నిస్సందేహముగా ఈ ఉద్దేశము నిమిత్తమే — మొదట వారిని దీనులుగా ఉంచుటకును, రెండవదిగా సహోదర సహవాసమును పెంపొందించుకొనుటకు వారిని సుముఖులనుగా చేయుటకును. కాబట్టి లేనియెడల మిక్కిలి వాంఛనీయమైనది, అనగా లేఖనములోని సకల భాగముల వివరణయందు మనలో సార్వత్రిక ఏకాభిప్రాయము, ఈ జీవితములో ఆశింపబడజాలదు గనుక, మన పూర్వికుల అభిప్రాయములనుండి మనము తొలగినప్పుడు, నూతనత్వముపై ఏ మోజుచేతను ప్రేరేపింపబడకుండను, ఇతరులను దూషించు ఏ ఆశచేతను నడిపింపబడకుండను, ద్వేషముచేత ఉసిగొల్పబడకుండను, ఏ ఆశాపేక్షచేతను చక్కిలిగింతలు పెట్టబడకుండను, కేవలము ఆవశ్యకతచేతను మేలు చేయగోరు ఉద్దేశముచేతను మాత్రమే బలవంతము చేయబడునట్లు మనము ప్రయత్నింపవలెను: అప్పుడు, లేఖనమును వివరించుటలో ఇట్లు చేయబడినప్పుడు, దేవుడు తన ప్రజల మనస్సులు విశేషముగా ఏకమనస్సుగలవై యుండవలెనని కోరు మత సూత్రములలో తక్కువ స్వేచ్ఛ తీసికొనబడును. నేను ఈ రెండు విషయములను దృష్టిలో ఉంచుకొంటినని పాఠకులు సులభముగా గ్రహించుదురు.

అయితే నన్ను గూర్చి ఏదైనను నిర్ణయించుటయు ప్రకటించుటయు నాకు తగదు గనుక, ఈ బాధ్యతను నేను సంతోషముగా మీకు అప్పగించుచున్నాను; దాదాపు అందరును అనేక విషయములలో మీ తీర్పుకు తలవంచుచున్నారు గనుక, నేను ప్రతి విషయములోను దానికి తలవంచవలసినవాడను, ఏలయనగా సన్నిహిత సహవాసముచేత మీరు నాకు ఆంతరంగికముగా తెలిసినవారు; అట్టి సహవాసము ఇతరులపై ఉంచబడిన గౌరవమును కొంత తగ్గించుట సహజమే గాని, సకల విద్వాంసులలో సుప్రసిద్ధమైనట్లు, మీపై ఉన్న గౌరవమును అది కొద్దిగా కాదు అధికముగా వృద్ధిచేయుచున్నది. సెలవు.

స్ట్రాస్‌బర్గ్, 1539 అక్టోబరు 18.

సారాంశము

రోమీయులకు వ్రాసిన పత్రిక.

సారాంశము ఈ పత్రికయొక్క శ్రేష్ఠతను గూర్చి నేను దీర్ఘముగా వివరించుట మేలో కాదో నేనెరుగను; ఏలయనగా నా ప్రశంసలు ఉండవలసినదానికంటె చాల తక్కువగా ఉండుటవలన దాని యోగ్యతలను మరుగుపరచుట తప్ప మరేమియు చేయనేమో అని భయపడుచున్నాను: అంతేకాక, పత్రికయే తన ఆరంభములోనే, నేను ఉపయోగింపగల ఏ మాటలచేతనైనను చేయబడగలదానికంటె చాల మేలైన విధముగా తన్ను తాను వివరించుకొనుచున్నది. కాబట్టి నేను సారాంశమునకు, అనగా పత్రికలోని విషయములకు సాగిపోవుట మేలు; దీనినిబట్టి, ఇతర శ్రేష్ఠతలతో పాటు, అవియు గమనార్హమైనవి, దీనిని గూర్చి సత్యముగా ఇట్లు చెప్పవచ్చునని నిర్వివాదముగా కనబడును, మరియు అది ఎన్నటికిని తగినంతగా విలువకట్టబడజాలనిది — ఎవడైనను ఈ పత్రికను గూర్చిన జ్ఞానమును పొందినప్పుడు, లేఖనములోని అత్యంత మరుగైన సకల నిధులలోనికి అతనికి ప్రవేశము తెరువబడుచున్నది.

పత్రిక అంతయు ఎంత క్రమబద్ధముగా ఉన్నదనగా, దాని ఆరంభము సైతము కళానియమముల ప్రకారము రచింపబడియున్నది. మనము ముందుకు సాగుచుండగా గమనింపబోవు అనేక భాగములలో నేర్పు కనబడుచున్నట్లే, విశేషముగా ముఖ్యమైన వాదము రాబట్టబడు విధములోను అది కనబడుచున్నది: ఏలయనగా తన అపొస్తలత్వమును రుజువుపరచుటతో ఆరంభించి, అతడు తరువాత సువార్తను సిఫారసు చేయు ఉద్దేశముతో దానియొద్దకు వచ్చుచున్నాడు; ఇది తప్పనిసరిగా విశ్వాసమను విషయమును తనతో తీసికొని వచ్చును గనుక, మాటల గొలుసుచేత చేయిపట్టి నడిపింపబడినట్లు అతడు దానిలోనికి జారుచున్నాడు: ఈ విధముగా అతడు పత్రిక అంతటియొక్క ప్రధాన విషయమైన విశ్వాసమువలన నీతిమంతులుగా తీర్చబడుట అను దానిలో ప్రవేశించుచున్నాడు; దానిని చర్చించుటలో అతడు అయిదవ అధ్యాయము చివరివరకు నిమగ్నుడైయున్నాడు.

కాబట్టి ఈ అధ్యాయముల విషయమును ఇట్లు చెప్పవచ్చును, — మనుష్యుని ఏకైక నీతి క్రీస్తునందలి దేవుని కనికరముద్వారానే కలుగును; అది సువార్తచేత అర్పింపబడి విశ్వాసముచేత గ్రహింపబడుచున్నది.

అయితే మనుష్యులు తమ పాపములలో నిద్రించుచు, నీతిని గూర్చిన తప్పుడు తలంపుతో తమ్మును తాము పొగడుకొనుచు మోసపుచ్చుకొనుచున్నందున, సమస్త ఆత్మవిశ్వాసమునుండి క్రిందపడద్రోయబడితేనే తప్ప విశ్వాసమువలని నీతి తమకు అవసరమని వారు తలంచరు, — మరియు వారు దురాశల మాధుర్యముచేత మత్తులై, లోతైన నిర్భయత్వములో మునిగియున్నందున, దైవ తీర్పు భయముచేత కొట్టబడితేనే తప్ప నీతిని వెదకుటకు సులభముగా మేల్కొల్పబడరు గనుక, — అపొస్తలుడు రెండు పనులు చేయుటకు పూనుకొనుచున్నాడు — మనుష్యులను దుర్నీతి విషయమై ఒప్పింపజేయుటకును, తాను దోషులని రుజువుపరచువారి మాంద్యమును వదలగొట్టుటకును.

అతడు మొదట లోకారంభమునుండి సమస్త మానవజాతిని కృతఘ్నత నిమిత్తము ఖండించుచున్నాడు, ఏలయనగా వారు ఆ పనివానిని అతని అసాధారణమైన పనియందు గుర్తింపలేదు: అంతేకాదు, ఆయనను ఒప్పుకొనుటకు బలవంతము చేయబడినప్పుడును, వారు ఆయన మహిమను తగినరీతిగా ఘనపరచక, తమ వ్యర్థత్వములో దానిని అపవిత్రపరచి అవమానపరచిరి. ఈ విధముగా అందరును భక్తిహీనత అను దోషమునకు పాత్రులైరి, అది మరి దేనికంటెను అసహ్యమైన దుర్మార్గము. మరియు అందరును ప్రభువునుండి తొలగిపోయిరని మరింత స్పష్టముగా చూపుటకు, మనుష్యులు అన్నిచోట్ల దోషులైన హేయమైన భయంకరమైన నేరములను అతడు వివరించుచున్నాడు: మరియు వారు దేవునినుండి భ్రష్టులైరనుటకు ఇది స్పష్టమైన రుజువు, ఏలయనగా ఈ పాపములు దైవ ఉగ్రతకు సాక్ష్యములు, అవి భక్తిహీనులలో తప్ప కనబడవు. మరియు యూదులును అన్యజనులలో కొందరును తమ అంతరంగ దుష్టత్వమును బాహ్య పరిశుద్ధత అను ముసుకుచేత కప్పుకొనుచు, అట్టి నేరములను ఏ విధముగాను మోపబడనివారివలె కనబడి, ఆ కారణముచేత శిక్షావిధి అను సామాన్య తీర్పునుండి తాము మినహాయింపబడితిమని తలంచుకొనినందున, అపొస్తలుడు ఈ కల్పిత పరిశుద్ధతకు విరోధముగా తన ప్రసంగమును మళ్లించుచున్నాడు; మనుష్యుల యెదుట ఈ ముసుగు అల్ప పరిశుద్ధులనుండి (sanctulis — అల్ప పరిశుద్ధులు,) తీసివేయబడజాలదు గనుక, మరుగైన ఏ దుష్టత్వమును తప్పించుకొనజాలని కన్నులుగల దేవుని న్యాయపీఠము ఎదుటికి అతడు వారిని పిలుచుచున్నాడు. తరువాత తన విషయమును విభజించి, అతడు యూదులను అన్యజనులను వేర్వేరుగా దేవుని న్యాయపీఠము ఎదుట నిలుపుచున్నాడు. అజ్ఞానమును బట్టి అన్యజనులు చెప్పుకొనిన సాకును అతడు కొట్టివేయుచున్నాడు, ఏలయనగా మనస్సాక్షి వారికి ధర్మశాస్త్రముగా ఉండెను, దానిచేత వారు దోషులని పుష్కలముగా రుజువుపరచబడిరి. యూదులు తమ సమర్థనను దేనినుండి తీసికొనిరో, అనగా వ్రాతపూర్వకమైన ధర్మశాస్త్రమునే, అతడు ముఖ్యముగా వారిమీద మోపుచున్నాడు; మరియు వారు దానిని అతిక్రమించిరని రుజువుపరచబడినందున, వారు దుర్నీతి అను నేరమునుండి తమ్మును తాము విడిపించుకొనలేకపోయిరి, మరియు దేవుని నోటినుండియే వారికి విరోధముగా తీర్పు ఇదివరకే ప్రకటింపబడెను. అదే సమయమున వారు చేయగల ఏ అభ్యంతరమునైనను అతడు నివారించుచున్నాడు — అనగా పరిశుద్ధతకు చిహ్నమైన దేవుని నిబంధన, వారు ఇతరులనుండి ప్రత్యేకింపబడనియెడల, భంగము చేయబడినదగునని. ఇక్కడ అతడు మొదట నిబంధనయొక్క హక్కును బట్టి వారు ఇతరులకంటె శ్రేష్ఠులు కారని చూపుచున్నాడు, ఏలయనగా వారు తమ అపనమ్మకముచేత దానినుండి తొలగిపోయిరి: తరువాత, దైవ వాగ్దానముయొక్క నిత్యత్వమునకు భంగము కలుగకుండునట్లు, నిబంధననుండి కలుగు కొంత ఆధిక్యతను అతడు వారికి ఒప్పుకొనుచున్నాడు; అయితే అది దేవుని కనికరమునుండి కలిగెనే గాని వారి యోగ్యతలనుండి కాదు. కాబట్టి వారి సొంత అర్హతల విషయములో వారు అన్యజనులతో సమానముగానే యుండిరి. తరువాత యూదులును అన్యజనులును అందరును పాపులేనని అతడు లేఖనముయొక్క అధికారముచేత రుజువుపరచుచున్నాడు; మరియు ధర్మశాస్త్రముయొక్క ఉపయోగమును గూర్చియు అతడు కొంచెముగా ప్రస్తావించుచున్నాడు.

సమస్త మానవజాతిని తమ సొంత సద్గుణముపై వారికున్న నమ్మకమునుండియు నీతిని గూర్చిన వారి అతిశయమునుండియు పూర్తిగా ఎడబాపి, దేవుని తీర్పుయొక్క కాఠిన్యముచేత వారిని సాష్టాంగపడద్రోసిన తరువాత, అతడు తన విషయముగా మునుపు స్థాపించినదానియొద్దకు — అనగా మనము విశ్వాసమువలన నీతిమంతులుగా తీర్చబడుచున్నాము అను దానియొద్దకు — తిరిగి వచ్చుచున్నాడు; మరియు విశ్వాసము అనగా ఏమియో, దానిచేత క్రీస్తు నీతి మనకు ఏలాగు లభించునో అతడు వివరించుచున్నాడు. వీటికి అతడు మూడవ అధ్యాయము చివర, మానవ గర్వముయొక్క క్రౌర్యమును అణచివేయు ఉద్దేశముతో, అది దేవుని కృపకు విరోధముగా తన్నుతాను హెచ్చించుకొనుటకు సాహసింపకుండునట్లు, ఒక గమనార్హమైన ముగింపును చేర్చుచున్నాడు: మరియు యూదులు దేవుని ఇంత గొప్ప అనుగ్రహమును తమ సొంత జనాంగమునకే పరిమితము చేయకుండునట్లు, అతడు మార్గమధ్యమున అన్యజనుల పక్షమునను దానిని వాదించుచున్నాడు.

నాలుగవ అధ్యాయములో అతడు దృష్టాంతమునుండి వాదించుచున్నాడు; దానిని స్పష్టమైనదిగాను, కాబట్టి కుతర్కమునకు లోనుకానిదిగాను అతడు ప్రతిపాదించుచున్నాడు; అది అబ్రాహాముయొక్క దృష్టాంతము, అతడు విశ్వాసులకు తండ్రియైయుండి, ఒక మాదిరిగాను ఒక విధమైన సార్వత్రిక దృష్టాంతముగాను ఎంచబడవలసినవాడు. కాబట్టి అతడు విశ్వాసమువలన నీతిమంతుడుగా తీర్చబడెనని రుజువుపరచిన తరువాత, నీతిమంతులుగా తీర్చబడుటకు మరి ఏ మార్గమును మనము పట్టుకొనకూడదని అపొస్తలుడు మనకు బోధించుచున్నాడు. మరియు విశ్వాసమువలని నీతి ప్రవేశపెట్టబడినందున క్రియలవలని నీతి నిలిచియుండుట మానునని, వ్యతిరేకముల నియమమునుండి ఇది అనుసరించునని ఇక్కడ అతడు చూపుచున్నాడు. మరియు మనుష్యుని ధన్యతను దేవుని కనికరముపై ఆధారపడునట్లు చేయుటద్వారా, మనుష్యుని ధన్యుని చేయుటకు క్రియలు అసమర్థములు గనుక వాటినుండి దానిని తీసివేయుచున్న దావీదుయొక్క ప్రకటనచేత అతడు దీనిని స్థిరపరచుచున్నాడు. తరువాత మునుపు అతడు క్లుప్తముగా ప్రస్తావించినదానిని — యూదులు అన్యజనులకంటె తమ్మును తాము హెచ్చించుకొనుటకు ఏ కారణమును లేదని — అతడు మరింత విపులముగా చర్చించుచున్నాడు, ఏలయనగా ఈ ధన్యత ఇద్దరికిని సమానముగా సామాన్యమైనది, అబ్రాహాము సున్నతిలేని స్థితిలో ఈ నీతిని పొందెనని లేఖనము ప్రకటించుచున్నది: మరియు ఇక్కడ సున్నతియొక్క ఉపయోగమును గూర్చి కొన్ని మాటలు చేర్చుటకు అతడు అవకాశము తీసికొనుచున్నాడు. తరువాత రక్షణ వాగ్దానము దేవుని మంచితనముపైననే ఆధారపడియున్నదని అతడు చేర్చుచున్నాడు: ఏలయనగా అది ధర్మశాస్త్రముపై ఆధారపడినయెడల, అది స్థిరపరచవలసిన మనస్సాక్షులకు సమాధానమును తేజాలదు, తన సొంత నెరవేర్పును పొందజాలదు. కాబట్టి అది నిశ్చయముగాను స్థిరముగాను ఉండునట్లు, దానిని హత్తుకొనుటలో మనము దేవుని సత్యమును మాత్రమే లక్ష్యపెట్టవలెను గాని మనలను కాదు, మరియు తన్నుతానే విడిచి దేవుని శక్తిని మాత్రమే లక్ష్యపెట్టిన అబ్రాహాము మాదిరిని అనుసరింపవలెను. అధ్యాయము చివర, ప్రతిపాదించిన దృష్టాంతమును మరింత సామాన్యముగా అన్వయించుటకు, అతడు అనేక పోలికలను ప్రవేశపెట్టుచున్నాడు.

అయిదవ అధ్యాయములో, విశ్వాసమువలని నీతియొక్క ఫలమును పరిణామములను స్పృశించిన తరువాత, ఆ అంశమును మరింత స్పష్టపరచుటకు అతడు దాదాపు పూర్తిగా ఉదాహరణలతోనే నిమగ్నుడైయున్నాడు. ఏలయనగా, గొప్పదానినుండి వాదమును రాబట్టుచు, విమోచింపబడి దేవునితో సమాధానపరచబడిన మనము ఆయన ప్రేమనుండి ఎంత ఎక్కువగా నిరీక్షింపవలెనో అతడు చూపుచున్నాడు; మనము పాపులమును నశించినవారమునై యుండగా ఆ ప్రేమ మనయెడల ఎంత సమృద్ధిగా కుమ్మరింపబడెననగా, ఆయన మనకొరకు తన అద్వితీయుడును ప్రియుడునైన కుమారుని అప్పగించెను. తరువాత అతడు పాపమునకును ఉచితమైన నీతికిని, క్రీస్తుకును ఆదామునకును, మరణమునకును జీవమునకును, ధర్మశాస్త్రమునకును కృపకును మధ్య పోలికలు చేయుచున్నాడు: దీనినిబట్టి మన దుష్టతలు ఎంత విస్తారమైనవైనను, దేవుని అనంతమైన కనికరముచేత మింగివేయబడుచున్నవని కనబడుచున్నది.

ఆరవ అధ్యాయములో క్రీస్తునందు మనము పొందు పరిశుద్ధపరచబడుటను ప్రస్తావించుటకు అతడు సాగిపోవుచున్నాడు. కృపను గూర్చి కొంచెము జ్ఞానము కలిగిన వెంటనే, సమస్త అపాయమునుండి విడుదల పొందినట్లు, తన సొంత దుర్గుణములలోను దురాశలలోను నిశ్చింతగా మునిగియుండుట నిజముగా మన శరీరమునకు సహజము: అయితే పౌలు దీనికి భిన్నముగా, మనము పరిశుద్ధపరచబడుటను కూడ పట్టుకొంటేనే తప్ప క్రీస్తు నీతిలో పాలుపొందజాలమని ఇక్కడ వాదించుచున్నాడు. బాప్తిస్మమునుండి అతడు వాదించుచున్నాడు, దానిచేత మనము క్రీస్తునందు పాలుపొందుటలోనికి ప్రవేశపెట్టబడుచున్నాము, (per quem in Christi participationem initiamur;) మరియు దానియందు మనము క్రీస్తుతో కూడ పాతిపెట్టబడుచున్నాము, తద్వారా మనయందు మనము మృతులమై, ఆయన జీవముద్వారా నూతన జీవమునకు లేపబడుదుము. కాబట్టి పునర్జన్మ లేకుండ ఎవడును ఆయన నీతిని ధరించుకొనజాలడని అనుసరించుచున్నది. దీనినుండి అతడు జీవితముయొక్క పవిత్రతను పరిశుద్ధతను గూర్చిన హెచ్చరికలను రాబట్టుచున్నాడు; పాపము చేయుటలో క్రీస్తునందు ఎక్కువ స్వేచ్ఛను వెదకు శరీరముయొక్క పాపపు భోగలాలసత త్రోసివేయబడి, పాపరాజ్యమునుండి నీతిరాజ్యమునకు మార్చబడినవారిలో అవి తప్పనిసరిగా కనబడవలెను. ధర్మశాస్త్రము కొట్టివేయబడినదని కూడ అతడు క్లుప్తముగా ప్రస్తావించుచున్నాడు; దానిని కొట్టివేయుటలో క్రొత్త నిబంధన విశిష్టముగా ప్రకాశించుచున్నది; ఏలయనగా పాపక్షమాపణతో కూడ అది పరిశుద్ధాత్మ వాగ్దానమును కలిగియున్నది.

ఏడవ అధ్యాయములో, మరియొక విషయమును చేపట్టియుండగా మునుపు వ్రేలితో చూపినట్లు సూచించిన ధర్మశాస్త్రముయొక్క ఉపయోగమును గూర్చి అతడు సంపూర్ణ చర్చలో ప్రవేశించుచున్నాడు: మనము ధర్మశాస్త్రమునుండి విడిపింపబడుటకు అతడు కారణము చూపుచున్నాడు, అదేమనగా అది శిక్షావిధికి మాత్రమే ఉపయోగపడుచున్నది. అయినను ధర్మశాస్త్రమును నిందకు గురిచేయకుండునట్లు, ఈ విధమైన ఏ నిందనుండియైనను అతి బలమైన మాటలతో దానిని నిర్దోషమని చూపుచున్నాడు; ఏలయనగా జీవము నిమిత్తము ఇయ్యబడిన ధర్మశాస్త్రము మరణమునకు హేతువుగా మారుట మన దోషమువలననే అని అతడు చూపుచున్నాడు. దానిచేత పాపము ఏలాగు వృద్ధిపొందునో కూడ అతడు వివరించుచున్నాడు. తరువాత దేవుని పిల్లలు మర్త్యశరీరమను చెరసాలచేత చుట్టబడియున్నంతకాలము తమలో కనుగొను ఆత్మకును శరీరమునకును మధ్యగల పోరాటమును వర్ణించుటకు సాగిపోవుచున్నాడు; ఏలయనగా వారు దురాశయొక్క శేషములను తమతో మోసికొనిపోవుచున్నారు, వాటిచేత ధర్మశాస్త్రమునకు పూర్ణ విధేయత చూపకుండ వారు నిరంతరము అడ్డగింపబడుచున్నారు.

ఎనిమిదవ అధ్యాయము సమృద్ధియైన ఆదరణలను కలిగియున్నది, ఏలయనగా అతడు మునుపు రుజువుపరచిన అవిధేయతను, లేక అసంపూర్ణ విధేయతను గూర్చి విని, విశ్వాసుల మనస్సాక్షులు భయపడి కృంగిపోకుండునట్లు. అయితే దీనినిబట్టి భక్తిహీనులు తమ్మును తాము పొగడుకొనకుండునట్లు, దేవుని ఆత్మ నివసించి ప్రబలుచున్న పునర్జన్మ పొందినవారికి తప్ప మరెవరికిని ఈ ఆధిక్యత చెందదని అతడు మొదట సాక్ష్యమిచ్చుచున్నాడు. కాబట్టి అతడు రెండు విషయములను విప్పిచెప్పుచున్నాడు — ఆత్మచేత ప్రభువైన యేసుక్రీస్తునందు నాటబడిన వారందరును, ఇంకను పాపములచేత ఎంత భారము మోపబడినవారైనను, శిక్షావిధియొక్క అపాయమునకును అవకాశమునకును అతీతులై యున్నారు; మరియు, ఆత్మవలని పరిశుద్ధపరచబడుట లేక శరీరములో నిలిచియుండువారందరును ఈ గొప్ప ఉపకారములో ఏ విధముగాను పాలివారు కారు. తరువాత దేవుని ఆత్మ తన సొంత సాక్ష్యముచేత సమస్త సందేహములను భయములను తరిమివేయుచున్నందున, మన నమ్మకముయొక్క నిశ్చయత ఎంత గొప్పదో అతడు వివరించుచున్నాడు. అభ్యంతరములను ముందుగానే నివారించు ఉద్దేశముతో, ఈ జీవితములో మనము లోనైయుండు ప్రస్తుత కీడులచేత నిత్యజీవముయొక్క నిశ్చయత అడ్డగింపబడజాలదు, కలవరపరచబడజాలదు అని ఇంకను చూపుచున్నాడు; దీనికి భిన్నముగా, అట్టి శోధనలచేత మన రక్షణ వృద్ధిపొందుచున్నదనియు, మన ప్రస్తుత దుఃఖములతో పోల్చినప్పుడు దాని విలువ వాటిని శూన్యముగా చేయుచున్నదనియు చూపుచున్నాడు. దేవుని కుటుంబములో జ్యేష్ఠుడైయుండి అత్యున్నత స్థానమును కలిగియుండి, మనమందరమును ఏ మాదిరికి అనురూపులము కావలెనో ఆ మాదిరియైయున్న క్రీస్తు దృష్టాంతముచేత అతడు దీనిని స్థిరపరచుచున్నాడు. మరియు చివరిగా, సమస్తమును భద్రపరచబడినట్లు, అతడు అత్యంత ఉత్సాహభరితమైన స్వరముతో ముగించుచు, సాతానుయొక్క సమస్త శక్తిమీదను కుయుక్తులమీదను ధైర్యముగా జయోత్సవము చేయుచున్నాడు.

అయితే నిబంధనకు మొదటి సంరక్షకులును వారసులునైన యూదులు క్రీస్తును త్రోసివేయుట చూచి అనేకులు మిక్కిలి కలవరపడిరి, ఏలయనగా దీనినిబట్టి, నిబంధన నెరవేర్పును లక్ష్యపెట్టని అబ్రాహాము సంతానమునుండి నిబంధన తొలగింపబడెననియైనను, లేక ఇశ్రాయేలు ప్రజలకొరకు ఇంతకంటె మేలైన ఏర్పాటు చేయనివాడు వాగ్దానము చేయబడిన విమోచకుడు కాడనియైనను వారు నిర్ణయించిరి — తొమ్మిదవ అధ్యాయము ఆరంభములో అతడు ఈ అభ్యంతరమును ఎదుర్కొనుచున్నాడు. ద్వేషముతో మాటలాడుచున్నట్లు కనబడకుండునట్లు తన సొంత జనాంగమునెడల తనకున్న ప్రేమను గూర్చి మాటలాడి, వారు ఇతరులకంటె శ్రేష్ఠులైయుండిన ఆ ఆధిక్యతలను కూడ తగినరీతిగా ప్రస్తావించిన తరువాత, అతడు తాను దృష్టిలో ఉంచుకొనిన అంశమునకు, అనగా వారి సొంత అంధత్వమునుండి కలిగిన అభ్యంతరమును తొలగించుటకు, మృదువుగా జారుచున్నాడు. మరియు శరీరమునుబట్టి అతనినుండి వచ్చినవారందరును సంతానముగా ఎంచబడి నిబంధనయొక్క కృపలో పాలివారు కారనియు, దీనికి భిన్నముగా, పరదేశులు అతని విశ్వాసమును కలిగియున్నప్పుడు అతని పిల్లలగుదురనియు చూపుటకు, అతడు అబ్రాహాము పిల్లలను రెండు తరగతులుగా విభజించుచున్నాడు. దృష్టాంతములుగా అతడు యాకోబును ఏశావును ముందుకు తెచ్చుచున్నాడు. తరువాత ఇక్కడ అతడు మనలను దేవుని ఏర్పాటునొద్దకు తిరిగి నడిపించుచున్నాడు, దానిపైననే విషయమంతయు తప్పనిసరిగా ఆధారపడియున్నది. అంతేకాక, ఏర్పాటు దేవుని కనికరముపైననే ఆధారపడియున్నందున, దాని కారణమును మనుష్యుని యోగ్యతలో వెదకుట వ్యర్థము. మరొక పక్షమున విసర్జన (rejectio) ఉన్నది, దాని న్యాయము నిస్సందేహమైనది, అయినను దానికి దేవుని చిత్తముకంటె ఉన్నతమైన కారణము లేదు. అధ్యాయము చివరకు, ప్రవక్తల ప్రవచనములచేత రుజువుపరచబడినట్లు, అన్యజనుల పిలుపును యూదుల విసర్జనను అతడు వివరించుచున్నాడు.

పదియవ అధ్యాయములో యూదులయెడల తన ప్రేమను గూర్చి సాక్ష్యమిచ్చుచు మరల ఆరంభించి, తమ సొంత క్రియలపై వారికున్న వ్యర్థమైన నమ్మకమే వారి నాశనమునకు కారణమని అతడు ప్రకటించుచున్నాడు; మరియు వారు ధర్మశాస్త్రమును సాకుగా చూపకుండునట్లు, వారి అభ్యంతరమును నివారించి, ధర్మశాస్త్రముచేతనే మనము చేయిపట్టి నడిపింపబడినట్లు విశ్వాసమువలని నీతియొద్దకు నడిపింపబడుచున్నామని చెప్పుచున్నాడు. ఈ నీతి దేవుని ఔదార్యమైన మంచితనముద్వారా సమస్త జనములకు భేదము లేకుండ అర్పింపబడుచున్నదనియు, అయితే ప్రభువు ప్రత్యేక అనుగ్రహముద్వారా ఎవరిని వెలిగించునో వారిచేత మాత్రమే అది గ్రహింపబడుచున్నదనియు అతడు చేర్చుచున్నాడు. మరియు మోషేయును యెషయాయును ముందుగా చెప్పినట్లు, యూదులకంటె అన్యజనులలోనుండి ఎక్కువమంది ఈ ఉపకారమును పొందుదురని అతడు చెప్పుచున్నాడు; వారిలో ఒకడు అన్యజనుల పిలుపును గూర్చి స్పష్టముగా ప్రవచించెను, మరియొకడు యూదుల కఠినపరచబడుటను గూర్చి ప్రవచించెను.

"దేవుని నిబంధన ప్రకారము అబ్రాహాము సంతానమునకును ఇతర జనములకును భేదము లేదా?" అను ప్రశ్న ఇంకను మిగిలియుండెను. ఈ ప్రశ్నకు జవాబిచ్చుటకు సాగిపోవుచు, ఏర్పరచబడినవారు తరచుగా మన దృష్టికి తప్పిపోవుదురు గనుక, దేవుని కార్యము మన కన్నులకు కనబడుదానికే పరిమితము చేయబడకూడదని అతడు మొదట మనకు జ్ఞాపకము చేయుచున్నాడు; ఏలయనగా ఇశ్రాయేలీయులలో మతము పూర్తిగా అంతరించిపోయెనని ఏలీయా తలంచినప్పుడు, ఇంకను ఏడువేలమంది మిగిలియుండగా, అతడు పూర్వము పొరబడెను; మరియు, మనము చూచుచున్నట్లు సువార్తను ద్వేషించు అవిశ్వాసుల సంఖ్యచేత మనము కలవరపడకూడదని చెప్పుచున్నాడు. చివరకు దేవుని నిబంధన శరీరమునుబట్టి అబ్రాహాము సంతానమునకు కూడ కొనసాగుచున్నదని, అయితే ప్రభువు ఉచితమైన ఏర్పాటుచేత ఎవరిని ముందుగా నిర్ణయించెనో వారికి మాత్రమే అని అతడు ప్రతిపాదించుచున్నాడు. తరువాత అతడు అన్యజనులవైపు తిరిగి, వారు తమ దత్తపుత్రత్వమును బట్టి గర్వించి, విసర్జింపబడినవారివలె యూదులపై అతిశయింపకుండునట్లు వారితో మాటలాడుచున్నాడు; ఏలయనగా ప్రభువుయొక్క ఉచితమైన అనుగ్రహమునందు తప్ప మరి దేనియందును వారు యూదులకంటె శ్రేష్ఠులు కారు, ఆ అనుగ్రహము వారిని మరింత దీనులనుగా చేయవలెను; మరియు అది అబ్రాహాము సంతానమునుండి పూర్తిగా తొలగిపోలేదు, ఏలయనగా దేవుడు ఇశ్రాయేలును అంతటిని తనయొద్దకు సమకూర్చుకొనునట్లు, యూదులు చివరకు అన్యజనుల విశ్వాసముచేత రోషమునకు రేపబడవలసియుండిరి.

తరువాతి మూడు అధ్యాయములు హెచ్చరికలతో కూడినవి, అయితే వాటి విషయములు వివిధములైనవి. పండ్రెండవ అధ్యాయము క్రైస్తవ జీవితమును గూర్చిన సామాన్య ఆజ్ఞలను కలిగియున్నది. పదమూడవది అధిక భాగము అధికారుల అధికారమును గూర్చి మాటలాడుచున్నది.

దీనినిబట్టి, పౌర అధికారమును కూలద్రోయకుండ క్రైస్తవ స్వాతంత్ర్యము నిలువజాలదని తలంచిన కొందరు క్రమము లేనివారు అప్పుడు ఉండిరని మనము నిస్సందేహముగా గ్రహించవచ్చును. అయితే ప్రేమ సంబంధమైన విధులు తప్ప మరి ఏ విధులనైనను పౌలు సంఘముపై మోపుచున్నట్లు కనబడకుండునట్లు, ఈ విధేయత ప్రేమ కోరుదానిలోనే ఇమిడియున్నదని అతడు ప్రకటించుచున్నాడు. తరువాత మన ప్రవర్తనను నడిపించుటకై మునుపు ప్రస్తావించిన ఆ ఆజ్ఞలను అతడు చేర్చుచున్నాడు. తరువాతి అధ్యాయములో ఆ యుగములో విశేషముగా అవసరమైన ఒక హెచ్చరికను అతడు ఇచ్చుచున్నాడు: ఏలయనగా మొండి మూఢభక్తిచేత మోషే సంబంధమైన ఆచారములను పాటించవలెనని పట్టుబట్టి, వాటిని నిర్లక్ష్యము చేయుటను అతి తీవ్రముగా అభ్యంతరపడకుండ సహింపలేనివారు కొందరుండినట్లే, వాటి కొట్టివేయబడుటను గూర్చి నిశ్చయత కలిగి, మూఢభక్తిని కూలద్రోయుటకు ఆతురపడుచు, అట్టి విషయములపట్ల తమ తృణీకారమును ఉద్దేశపూర్వకముగా కనుపరచిన ఇతరులును ఉండిరి. ఇరుపక్షములవారును మిక్కిలి అమితముగా ఉండుటవలన తప్పిపోయిరి; ఏలయనగా మూఢభక్తులు ఇతరులను దేవుని ధర్మశాస్త్రమును తృణీకరించువారని ఖండించిరి; తరువాతివారు తమ వంతుగా మునుపటివారి నిష్కపటత్వమును అన్యాయముగా ఎగతాళి చేసిరి. కాబట్టి అపొస్తలుడు ఇరువురికిని తగిన మితత్వమును సిఫారసు చేయుచు, ఒకరిని అహంకారమునుండియు అవమానమునుండియు, మరియొకరిని అతిశయమైన కటుత్వమునుండియు మళ్లించుచున్నాడు: మరియు ప్రేమయొక్కయు క్షేమాభివృద్ధియొక్కయు సరిహద్దులలో నిలిచియుండుటద్వారా క్రైస్తవ స్వాతంత్ర్యమును వినియోగించుకొను శ్రేష్ఠమైన మార్గమును కూడ అతడు నిర్దేశించుచున్నాడు; మరియు మనస్సాక్షికి వ్యతిరేకముగా ఏదియు చేయవలదని బలహీనులకు నిషేధించుచు, అతడు వారికొరకు నమ్మకముగా ఏర్పాటు చేయుచున్నాడు.

పదునైదవ అధ్యాయము విషయమంతటికి ముగింపుగా సామాన్య వాదమును మరల చెప్పుటతో ఆరంభమగుచున్నది — బలవంతులు బలహీనులను స్థిరపరచు ప్రయత్నములలో తమ బలమును వినియోగింపవలెను. మరియు మోషే సంబంధమైన ఆచారముల విషయములో యూదులకును అన్యజనులకును మధ్య నిరంతర కలహము ఉండినందున, కలహకారణమును తొలగించుటద్వారా అతడు వారిమధ్య సమస్త స్పర్ధను శాంతపరచుచున్నాడు; ఏలయనగా ఇద్దరి రక్షణయు దేవుని కనికరముపైననే ఆధారపడియున్నదని అతడు చూపుచున్నాడు; దానిపై ఆధారపడి, వారు తమ్మును గూర్చిన సమస్త గర్వపు తలంపులను విడిచిపెట్టవలెను, మరియు దానిచేత ఒకే స్వాస్థ్యముయొక్క నిరీక్షణలో ఏకముగా కలుపబడి, వారు ఒకరినొకరు పరస్పరము చేర్చుకొనవలెను. మరియు చివరిగా, తన బోధకు కొద్దికాని అధికారమును కలుగజేసిన తన సొంత అపొస్తలత్వమును సిఫారసు చేయు నిమిత్తము ప్రక్కకు మళ్లుటకు ఆసక్తి కలిగి, తన్నుతాను సమర్థించుకొనుటకును, వారిమధ్య బోధకుని పదవిని ఇంత ధైర్యముతో చేపట్టుటలోని అహంకారపు నిందను తొలగించుకొనుటకును అతడు అవకాశము తీసికొనుచున్నాడు. ఆరంభములో తాను ప్రస్తావించిన, అయితే ఇంతవరకు వ్యర్థముగా ఎదురుచూచి నెరవేర్చుటకు ప్రయత్నించిన తన రాకను గూర్చి కూడ అతడు వారికి కొంత నిరీక్షణ ఇచ్చుచున్నాడు; ఆ సమయమున తనను అడ్డగించిన కారణమును అతడు చెప్పుచున్నాడు, అదేమనగా యెరూషలేము పట్టణములోని విశ్వాసుల అక్కరలను తీర్చుటకు మాసిదోనియ అకయ సంఘములు ఇచ్చిన ఆ ధర్మద్రవ్యములను అక్కడికి కొనిపోవు బాధ్యతను అవి అతనికి అప్పగించెను.

చివరి అధ్యాయము, సర్వ శ్రద్ధకు పాత్రమైన కొన్ని ఆజ్ఞలతో అక్కడక్కడ నిండియున్నను, దాదాపు పూర్తిగా వందనములతోనే నిండియున్నది; మరియు ఒక గమనార్హమైన ప్రార్థనతో ముగియుచున్నది.