నియమపు వాస్తవికత

ముఖ్య భావన

సారాంశం

లూయిస్ తన ప్రారంభ రెండు పరిశీలనలకు—మనుషులు తాము పాటించాల్సిన ఒక నియమాన్ని గ్రహిస్తారనీ, దాన్ని పాటించడంలో విఫలమవుతారనీ—తిరిగివచ్చి, వాటినుండి ఒక లోతైన తాత్విక అంశాన్ని రాబడతాడు. కేవలం వస్తువులు ఏమి చేస్తాయో వర్ణించే 'నియమాలకూ'—రాయి వదిలిపెడితే ఎప్పుడూ కిందికి పడటం వంటివి—ఏమి జరగాలో వర్ణించే, కానీ తరచుగా జరగని నియమానికీ మధ్య అతడు తేడా చూపిస్తాడు. నిర్జీవ వస్తువుల విషయంలో, దేన్నైనా ప్రకృతి నియమం అని పిలవడం అనేది కేవలం గమనించిన క్రమబద్ధతకు సంక్షిప్త రూపం మాత్రమే; గురుత్వాకర్షణను ధిక్కరించినందుకు ఒక రాయిని నిందించే అవకాశమే లేదు. మానవ నైతిక నియమం దీనికి భిన్నమైనది: మనుషులు దాన్ని నిరంతరం ఉల్లంఘిస్తున్నా, అది ఒక నిజమైన ప్రమాణంగా నిలిచిపోతుంది—ఇది అది మానవ ప్రవర్తనకు కేవలం వర్ణనగా సమానం కాదని చూపిస్తుంది.

తరువాత అతడు తేలికైన వివరణలను తోసిపుచ్చే ప్రయత్నం చేస్తాడు. 'ఉండాలి' అనే మాటకు కేవలం 'నాకు వ్యక్తిగతంగా అనుకూలమైన ప్రవర్తన' అని అర్థమా? మనకు హాని చేయాలని ప్రయత్నించి విఫలమైన ఉద్దేశపూర్వక చర్యను, నిజంగా మనకు హాని చేసిన ఒక ప్రమాదవశాత్తు గాయం కంటే ఎక్కువగా మనం నిందిస్తామనీ, మంచి ప్రవర్తన తరచుగా చేసేవారికి లాభం చేయకపోగా నష్టం కలిగిస్తుందనీ చూపిస్తూ ఇది విఫలమవుతుందని లూయిస్ చూపిస్తాడు. నైతికత కేవలం 'సమాజం మొత్తానికి మేలు చేసేది' అని మాత్రమే అర్థమా? దీన్నికూడా వృత్తాకార వాదనగా మారిపోతుందని లూయిస్ వాదిస్తాడు: సమాజం మేలు గురించి మనం ఎందుకు పట్టించుకోవాలి అని అడిగితే, నిజాయితీగా ఉన్న ఒకే జవాబు 'మనం పట్టించుకోవాలి కాబట్టి' అనేదే, ఇది నైతిక నియమాన్ని వివరించడం కాక కేవలం దాన్నే మళ్ళీ చెప్పడం—ఫుట్‌బాల్ ఆడటం యొక్క ఉద్దేశం ఫుట్‌బాల్ ఆడటమే అని చెప్పడం నిజమే కానీ కొత్తగా ఏమీ చెప్పనట్టు.

నైతిక నియమాన్ని అనుకూలత, స్వార్థం, లేదా ప్రయోజనానికి కుదించే అవకాశాలను తోసిపుచ్చిన తర్వాత, ఈ నియమం మనలో ఎవరు ఏమి అనుకున్నా కోరుకున్నా దానితో సంబంధం లేకుండా స్వతంత్రంగా ఉండే ఒక నిజమైన విషయమే అయి ఉండాలని, అయినప్పటికీ రాళ్ళూ వాతావరణమూ లాంటి సాధారణ పరిశీలనాత్మక అర్థంలో ఒక 'వాస్తవం' కాదని లూయిస్ నిర్ధారిస్తాడు. ఇది అతడిని ఒక అద్భుతమైన వాదనకు నడిపిస్తుంది—విశ్వంలో ఒక్క రకం వాస్తవికత మాత్రమే కాదు, ఒకటికంటే ఎక్కువ రకాల వాస్తవికత ఉందని—ఇది తదుపరి అధ్యాయపు మలుపుకు వేదిక సిద్ధం చేస్తుంది, నైతిక నియమం ఉందని నిర్ధారించడం నుండి దాని వెనుక ఎలాంటి శక్తి ఉండవచ్చనే ప్రశ్నకు.

ముఖ్యాంశాలు

• గురుత్వాకర్షణ వంటి భౌతిక ప్రకృతిని వర్ణించే నియమాలు కేవలం క్రమబద్ధమైన ప్రవర్తనకు సంక్షిప్త రూపం మాత్రమే; వాటిని పాటించినందుకు ఎవరూ నిందించబడరు.
• నైతిక నియమం భిన్నమైనది: మనుషులు నిరంతరం ఉల్లంఘించే ఒక నిజమైన ప్రమాణంగా అది నిలిచి ఉంటుంది, కాబట్టి అది వాస్తవ ప్రవర్తనకు వర్ణనతో సమానం కాదు.
• మనకు హాని చేయాలని విఫలమైన ప్రయత్నాన్ని, ప్రమాదవశాత్తు జరిగిన హాని కంటే ఎక్కువగా మనం నిందిస్తాము—ఇది నైతికత కేవలం మనకు అననుకూలమైనదాని గురించి కాదని చూపిస్తుంది.
• మంచి ప్రవర్తన తరచుగా వ్యక్తి స్వంత ప్రయోజనానికి వ్యతిరేకంగా పనిచేస్తుంది, కాబట్టి నైతికత కేవలం స్వార్థం కాదు.
• నైతికతను 'సమాజానికి మేలు చేసేది' అని వివరించడం వృత్తాకారంగా ఉంటుంది, ఎందుకంటే అది సమాజం గురించి ఎందుకు పట్టించుకోవాలనే ప్రశ్నను వెనక్కి తోసేస్తుంది.
• నైతిక నియమం నిజమైనదిగానూ మానవ అభిప్రాయానికి స్వతంత్రంగానూ ఉండాలి, కానీ సాధారణ సంఘటనల వంటి పరిశీలనాత్మక వాస్తవం కాదు.

ఉదాహరణలు, పోలికలు

• సీటును న్యాయంగా తీసుకున్న వ్యక్తినీ, మోసంతో దానిని కొట్టేసిన వ్యక్తినీ లూయిస్ పోలుస్తాడు—ఇద్దరూ తనకు సమానంగా ఇబ్బంది కలిగించినా, రెండోవాడు మాత్రమే నిందకు గురవుతాడు—నైతికత కేవలం ఇబ్బంది గురించి కాదని చూపిస్తూ.
• నైతిక మాటలను ఒక రాయిని 'తప్పు ఆకారంలో ఉంది' అని పిలవడంతో అతడు పోలుస్తాడు, ఒక నిజాయితీలేని వ్యక్తిని నిందవేసినట్టు ఒక రాయిని మనం నిజంగా నిందవేయమని వాదిస్తూ.
• ఫుట్‌బాల్ ఉపమానాన్ని వాడతాడు: మంచి ప్రవర్తన 'సమాజానికి మేలు చేయడానికి' ఉందని చెప్పడం, ఫుట్‌బాల్ 'గోల్స్ చేయడానికి' ఉందని చెప్పడం లాంటిది—నిజమే కానీ వృత్తాకారం, ఎందుకంటే గోల్ ఎందుకు ముఖ్యమో అది వివరించదు.
• యుద్ధకాలపు జంట గూఢచారులను ఎత్తిచూపుతాడు, వారు రెండు వైపులకూ ఉపయోగపడినా రెండు వైపులవారూ వారిని అసహ్యించుకుంటారు—ఉపయోగపడటమూ నైతిక అంగీకారమూ ఒకటి కాదని చూపిస్తూ.

గమనించదగిన వాక్యాలు (ఆంగ్ల మూలం)

దిగువ వాక్యాలు రచయిత సి. ఎస్. లూయిస్ మూల ఆంగ్ల పాఠం నుండి యథాతథంగా తీసుకోబడ్డాయి; కాపీరైట్ కారణంగా వాటిని అనువదించలేదు.

Men ought to be unselfish, ought to be fair.

C. S. Lewis పుస్తకం I, 3 — The Reality of the Law

So you cannot say that what we call decent behaviour in others is simply the behaviour that happens to be useful to us.

C. S. Lewis పుస్తకం I, 3 — The Reality of the Law

You are saying what is true, but you are not getting any further.

C. S. Lewis పుస్తకం I, 3 — The Reality of the Law

ఆలోచన, చర్చ కోసం ప్రశ్నలు

1. వ్యక్తిగత అనుకూలతకు అతీతంగా ఒక నిజమైన ప్రమాణం ఉంటేనే 'తప్పు' అని పిలవడం అర్థవంతమవుతుందని లూయిస్ చెబుతాడు. నైతికతను కేవలం స్వార్థానికి కుదించలేమని మీరు అంగీకరిస్తారా?
2. నైతికతను 'సమాజానికి మంచిది' అని వివరించడం, మనం ఎందుకు నైతికంగా ఉండాలనే ప్రశ్నకు పూర్తి జవాబు ఇవ్వదని లూయిస్ ఎందుకు అనుకుంటాడు?
3. విశ్వంలో 'ఒకటికంటే ఎక్కువ రకాల వాస్తవికత' ఉందని చెప్పడం ద్వారా లూయిస్ ఏమి ఉద్దేశించాడు, మరియు ఈ ఆలోచన అతని పెద్ద వాదనకు ఎందుకు ముఖ్యమైనది?