ప్రకటనలో సరళత (కొనసాగింపు)

ప్రకటనలో సరళత (కొనసాగింపు)

డాక్టర్ గీ గారు తమ ఉత్తమమైన గ్రంథము 'మన ప్రసంగములు' (Our Sermons) లో, వాడుకలో లేని పొడవైన పదములను పలుకుబడులను ఉపయోగించుట వ్యర్థమని చాల నేర్పుగా చూపించియున్నారు. ఉదాహరణకు ఆయన ఇట్లు చెప్పుచున్నారు: "ఆనందమును గూర్చి మాట్లాడుడి గాని సౌఖ్యమును గూర్చి కాదు; సర్వశక్తిమంతుడు అనుడి గాని సర్వసమర్థుడు అనవద్దు; నిషేధింపబడినది అనుడి గాని వర్జితము అనవద్దు; అసహ్యకరమైనది అనుడి గాని హానికరమైనది అనవద్దు; ఆ తరువాత అనుడి గాని పిదప అనవద్దు; ఆవాహన చేయుట, నిష్కర్షించుట అనకుండ పిలుచుట, బయటికి తీయుట అనుడి." ఈ విషయములలో మనమందరమును గట్టిగా హెచ్చరింపబడవలసినవారమే. ఆక్స్‌ఫర్డు కేంబ్రిడ్జి విశ్వవిద్యాలయములలో, శాస్త్రీయ భాషా పండితులైన శ్రోతల యెదుట, విద్యావంతులైన సభలలో ప్రకటించునప్పుడు గొప్ప పదములను వాడుట మంచిదే. అయితే సామాన్య సంఘములకు ప్రకటించునప్పుడు, ఈ విధమైన ఆంగ్లమును ఓడలోనుండి బయటకు పారవేసి, సులభమైన సాధారణ పదములను వాడినయెడల అది మరింత మేలు అని నమ్ముడి. ఏమైనను ఒక సంగతి మాత్రము నిశ్చయము: సరళమైన పదములు లేకుండ ప్రకటనలో సరళతను మీరెన్నడును సాధింపలేరు.

3. సరళమైన రచనా శైలిని అలవరచుకొనుడి

3. ప్రకటనలో సరళతను సాధింపగోరిన యెడల నేను సూచించు మూడవ సలహా ఇది — సరళమైన రచనా శైలిని లక్ష్యముగా పెట్టుకొనుటకు జాగ్రత్తపడుడి. నా భావమును వివరింప ప్రయత్నించెదను. ఆ గొప్ప ఆశ్చర్యకరమైన మనుష్యుడైన డాక్టర్ చామర్స్ ప్రకటించిన ప్రసంగములను చేత పట్టుకొనిన యెడల, పూర్ణవిరామము లేకుండ ఎన్ని పంక్తులు సాగిపోవుచున్నవో మీరు గమనింపకుండ ఉండలేరు. ఇది గొప్ప పొరపాటని నేను ఎంచుచున్నాను. ఇది స్కాట్లాండునకు సరిపడవచ్చునేమో గాని ఇంగ్లాండునకు ఎన్నటికిని పనికిరాదు. సరళమైన రచనా శైలిని సాధింపగోరిన యెడల, ఆగకుండ అనేక పంక్తులు వ్రాయుటకు జాగ్రత్తపడుడి; అట్లు శ్రోతల మనస్సులు ఊపిరి పీల్చుకొనుటకు అవకాశము ఇయ్యుడి. కోలన్లను సెమికోలన్లను వాడుటకు జాగ్రత్తపడుడి. కామాలను పూర్ణవిరామములను మాత్రమే అంటిపెట్టుకొనుడి; మీరు ఉబ్బసముతో బాధపడువారివలె లేక ఊపిరి చాలనివారివలె వ్రాయుటకు శ్రద్ధ వహింపుడి. మిక్కిలి పొడవైన వాక్యములను పొడవైన పేరాలను వ్రాయకుడి, మాట్లాడకుడి. తరచుగా విరామ చిహ్నములను వాడి మరల ప్రారంభింపుడి — ఇట్లు ఎంత తరచుగా చేయుదురో, సరళమైన రచనా శైలిని అంత సులభముగా సాధింతురు. కోలన్లు, సెమికోలన్లు, కుండలీకరణములతో నిండిన అపారమైన వాక్యములు, రెండు మూడు పుటల పొడవుగల పేరాలు సరళతకు పూర్తిగా ప్రాణాంతకము. ప్రసంగీకులకు సంబంధమున్నది వినువారితోనే గాని చదువువారితో కాదనియు, "చదువుటకు" బాగుండునది "మాట్లాడుటకు" ఎల్లప్పుడును బాగుండదనియు మనము జ్ఞాపకముంచుకొనవలెను. ఆంగ్లము చదువువాడు కొన్ని పంక్తులు వెనుకకు చూచి తన మనస్సును తిరిగి తాజాపరచుకొని తనకు తాను సహాయము చేసికొనగలడు. ఆంగ్లము వినువాడు ఒక్కసారి మాత్రమే వినును; పొడవైన చిక్కుపడిన వాక్యములో అతడు మీ ప్రసంగపు దారమును కోల్పోయిన యెడల, తిరిగి దానిని ఎన్నడును కనుగొనకపోవుటకు చాల అవకాశము కలదు.

మరియు, మీ రచనా శైలిలోని సరళత సామెతలను, చురుకైన వాక్యములను సరిగా వాడుటపై చాలవరకు ఆధారపడియున్నది. ఇది అత్యంత ప్రాముఖ్యమైనది. మాథ్యూ హెన్రీ వ్యాఖ్యానములో, బిషప్ హాల్ 'ధ్యానములు' (Contemplations) లో మీరు కనుగొను అనేక విషయముల విలువ ఇక్కడే ఉన్నదని నేను తలంచుచున్నాను. 'ప్రకటనపై పత్రములు' (Papers on Preaching) అను పేరుగల, ఉండవలసినంతగా ప్రసిద్ధి కాని ఒక గ్రంథములో ఈ విధమైన మంచి సూక్తులు కొన్ని కలవు. నా భావమును తెలుపు కొన్ని ఉదాహరణలు తీసికొనుడి: "కాలములో మనము నేయునది — నిత్యత్వములో ధరింతుము." "నరకము మంచి ఉద్దేశములతో పరచబడియున్నది." "విడిచిపెట్టిన పాపము క్షమింపబడిన పాపమునకు ఉత్తమ రుజువులలో ఒకటి." "మనమెట్లు చచ్చెదమనుట అంత ముఖ్యము కాదు — కాని మనమెట్లు జీవించెదమనుట చాల ముఖ్యము." "ఏ మనుష్యుని వ్యక్తిత్వము జోలికి పోవద్దు — కాని ఏ మనుష్యుని పాపమును విడిచిపెట్టవద్దు." "ప్రతివాడును తన తన ద్వారము ముందు ఊడ్చుకొనిన యెడల వీధి త్వరగా శుభ్రమగును." "అబద్ధము అప్పు వీపుపై ఎక్కి స్వారీ చేయును — ఖాళీ సంచి నిటారుగా నిలబడుట కష్టము." "ప్రార్థనతో ఆరంభించువాడు — స్తుతితో ముగించును." "మెరిసేదంతయు బంగారము కాదు." "మత విషయములో, వ్యాపారములో వలెనే — కష్టము లేనిదే లాభము లేదు." "బైబిలులో గొఱ్ఱెపిల్ల నడువగల లోతు తక్కువ చోట్లు కలవు — ఏనుగు ఈదవలసిన లోతైన స్థలములును కలవు." "సిలువపై ఒక దొంగ రక్షింపబడెను, ఎవడును నిరాశ చెందకుండునట్లు — ఒక్కడు మాత్రమే, ఎవడును అహంకరింపకుండునట్లు."

↑ పైకి వెళ్లండి