శ్రమ ఘడియలో యేసు

నియమిత తీర్థస్థలమునకు యాత్ర అనేక మతములలో అవసర భాగముగా కనబడును. ఇశ్రాయేలు గోత్రములు సంవత్సరము సంవత్సరము యెరూషలేమునకు ప్రయాణము చేసి ఒక మహా బలిపీఠమున తమ దేవుడైన ప్రభువునకు బలి అర్పించిరి. బహుశా యూదులనుండి ఆ ఆచారమును తీసికొని, అబద్ధ మతములు అదే బోధించుట కనబడును. బ్రహ్మ శిష్యులు జగన్నాథు ఆలయమునకు లేక తమ పరిశుద్ధ నది గంగా తీరములకు దీర్ఘమైన బాధాకర ప్రయాణములు చేయవలసినవారు. మహమ్మదీయునికి ఆరాధన కిబ్లా ఉన్నది; అతడు అబద్ధ ప్రవక్తకు పూర్ణ భక్తుడైనయెడల జీవితములో ఒక్కసారైనను మక్కాలో తన విజ్ఞాపనలు అర్పింపవలెను. పరిశుద్ధ సమాధికి అలసిన మార్గమున నడుచు పామర్ యాత్రికుని గూర్చియు, థామస్ బెకెట్ సమాధికి వెళ్లు కాంటర్బరి యాత్రికుని గూర్చియు ఎవడు వినలేదు?

నియమిత తీర్థస్థలమునకు యాత్ర అనేక మతములలో అవసర భాగముగా కనబడును. ఇశ్రాయేలు గోత్రములు సంవత్సరము సంవత్సరము యెరూషలేమునకు ప్రయాణము చేసి ఒక మహా బలిపీఠమున తమ దేవుడైన ప్రభువునకు బలి అర్పించిరి. బహుశా యూదులనుండి ఆ ఆచారమును తీసికొని, అబద్ధ మతములు అదే బోధించుట కనబడును. బ్రహ్మ శిష్యులు జగన్నాథు ఆలయమునకు లేక తమ పరిశుద్ధ నది గంగా తీరములకు దీర్ఘమైన బాధాకర ప్రయాణములు చేయవలసినవారు. మహమ్మదీయునికి ఆరాధన కిబ్లా ఉన్నది; అతడు అబద్ధ ప్రవక్తకు పూర్ణ భక్తుడైనయెడల జీవితములో ఒక్కసారైనను మక్కాలో తన విజ్ఞాపనలు అర్పింపవలెను. పరిశుద్ధ సమాధికి అలసిన మార్గమున నడుచు పామర్ యాత్రికుని గూర్చియు, థామస్ బెకెట్ సమాధికి వెళ్లు కాంటర్బరి యాత్రికుని గూర్చియు ఎవడు వినలేదు?

అయితే దేవుని మతము, మన అతి కనికరముగల తండ్రి వెల్లడి, మనుష్యునితో ఈలాగున వ్యవహరింపదు. అది భౌమిక యాత్రను నియమింపదు. స్థాన నియమములను ఎరుగదు. «ఈ కొండపైనైనను

యెరూషలేమునందైనను మనుష్యులు తండ్రిని ఆరాధింపరు» అనియు, «దేవుడు ఆత్మ» అనియు, సర్వత్ర ఉన్నవాడనియు, ఆత్మగా «ఆత్మతోను సత్యముతోను» ఆరాధింపబడవలెననియు, బహిరంగ క్రియలచే మాత్రమే కాదనియు ప్రకటించును.

అయినను «యాత్ర» క్రైస్తవ్యము యొక్క ప్రధాన తలంపులలోనిది. ప్రతి క్రైస్తవుడు రహస్యముగా యాత్రికుడు. అతని విశ్రాంతి ఇక్కడ లేదు. అతడు భూమికి పౌరుడు కాదు. ఇక్కడ అతనికి నిలుకడ నగరము లేదు. మర్త్య కన్ను చూడని తీర్థస్థలమునకు అతడు ప్రయాణము చేయును, అక్కడికి అతని పితరులు చేరిరి. ఈ జీవ యాత్రయే అతని ఏకైక నిరంతర వృత్తి. లోకములోనికి వచ్చినది దానిగుండ త్వరగా నడుచుటకే. అతడు పూర్ణమైన నిజమైన అర్థములో ఎల్లప్పుడు యాత్రికుడు.

ఆలోచనగల క్రైస్తవునికి మంద పాదములను గమనించుటయు రక్తము చిలకరింపబడిన మార్గములో వారు విడిచిన జాడను అనుసరించుటయు అతి ప్రియము. ఈలాగున క్రైస్తవ జీవిత భూగోళము ఆసక్తికర అధ్యయనమగును. చిన్న గుమ్మములోనికి ప్రవేశించుట, కొండ ప్రక్కనున్న పూరి గదిలో కూర్చుండుట, మనోహర మందిరములో సమాధాన గదిలో పండుకొనుట, మనోహర పర్వతములపై నిలుచుట, లేక బ్యూలా దేశపు సుగంధ పాయలలో నడుచుట, కల్పనా కలలకంటెను, సంగీత పెదవులు గుసగుసలాడు రంగుల కథలకంటెను మరింత మధుర ఆనందము ఇచ్చును.

రక్షణ రాజమార్గములో అనేక సుందర మైమరపు స్థలములు ఉన్నవి — దేవదూతలు సందర్శించినవి, పరిశుద్ధులు మరల మరల చూడగోరి నిట్టూర్పు విడిచినవి. అయితే మార్గములోని మరి కొన్ని భాగములు అంత ఆకర్షణీయము కావు; మరణఛాయ లోయలోనికి ప్రవేశింపగోరము, చిరుతపులి పర్వతములయొద్దకు లేక సింహముల గుహలయొద్దకు సమీపింపగోరము, అయినను వాటన్నిటిని దాటవలెను.

పరలోక స్నేహితుడైన యేసు మన సమస్త ప్రయాణములలో మనతో రాగలిగినవాడును సిద్ధముగా ఉన్నవాడును, అతి నల్లని దుఃఖ కాలములలో మన ఆత్మల ఓదార్పు. బాకా లోయను సమీక్షించి, అందులో యాత్రికులు బావులు త్రవ్వు శ్రమను గమనించి, కోనేరులు నింపబడు పరలోక సరఫరాను చూచిన తరువాత, ఈ కన్నీటి లోయగుండ వారి దుఃఖ ప్రయాణములో తన ప్రజలకు ప్రత్యక్షమగు మన ప్రభువైన యేసు కృపను తలంతుము.

I. బాకా లోయ. బాకా లోయను గూర్చి ఇయ్యబడిన అత్యుత్తమ వర్ణన ఇది: గోత్రములలో కొంత భాగము తమ పండుగల నగరమునకు ప్రయాణములో దాటవలసిన కనుమ. అది పొడితనమునకు ప్రసిద్ధము గనుక దాటుచున్న దప్పికగల మార్గికులకు వర్షపు నీరు ఉంచుటకు అందులో గోతులు త్రవ్వబడెను. అయినను బహుశా కీర్తనకారుడు స్థలముకంటె దాని పేరును ఎక్కువ చూచెను, అది «దుఃఖము లేక కన్నీటి లోయ» అని అర్థము. సెప్టుయజింటు దానిని «విలాప లోయ» అనియు, లాటిన్ వుల్గేటు «కన్నీటి లోయ» అనియు అనువదించెను. కాబట్టి ఆ వచనమును ఈలాగున చదువవచ్చును:— «కన్నీటి లోయగుండ దాటుచు దానిని ఊటగా చేయువారు» మొదలైనవి. ఈ లోయను గూర్చి మొదట గమనింపవచ్చును, అది ఎక్కువగా సందర్శింపబడును. సీయోను మార్గము దాని చీకట్లగుండ నడుచును. దేవుని ఏర్పరచబడినవారిలో అనేకులు రొమ్మునుండి మహిమకు మోయబడి ఈ విషాద స్థలమును తప్పించుకొందురు, అయితే మిగిలిన దేవుని పిల్లలందరు దీనిగుండ దాటవలెను. ఈ «దుఃఖ ఇంటిలో» వారి నివాసములు తరచుగా ఉండును. ఒక్కసారి రెండుసార్లు మాత్రమే కాదు, అనేకసార్లు ఈ లోయను తొక్కవలెను. వారి దినములంత విస్తారము వారి దుఃఖ కారణములు. రోగ బాధలు, వ్యాపార నిరాశలు, ఆపద నష్టములు, మరణ విధ్వంసము, వేయి ఇతర కీడులతో కలిసి, మనము రాజ్యమును వారసత్వముగా పొందు విస్తార శ్రమకు చాలిన పదార్థము ఇచ్చును. సమస్త మనుష్యులకు దుఃఖ కాలములు ఉన్నవి, అయితే కొందరు ఎల్లప్పుడు లోతైన జలములలో ఉన్నట్లు కనబడుదురు — వారి జీవితములు యెహెజ్కేలు చుట్టవలె లోపలను బయటను విలాపములతో వ్రాయబడినవి. సుఖమైన దినములను మసకగా జ్ఞాపకము చేసికొనగలరు, అయితే అవి చిరకాలము గడచెను. కొంతకాలముగా వారు దుఃఖపు పిల్లలు. కన్నీటితో తడవని ముక్క రొట్టెను అరుదుగా తిందురు. దుఃఖపు వగరు వారి దినసరి కూర. బహుశా ఆకస్మిక విపత్తు వారి తలను కప్పిన గుమ్మడి తీగెను లాగివేసెను, యోనావలె మరణమువరకు కోపపడుట మంచిదని తలంతురు. నల్లని భారమైన పొగమంచు వారి కన్నుల ఎదుట పావడవలె వ్రేలాడి జీవిత దృశ్యమును దుఃఖముతో చీకటితో కప్పును. కొందరు భక్తిహీన జీవితసహచరులతో కట్టబడి, వారి కఠినతచే దినములు చేదుగాను జీవితము భారముగాను చేయబడుదురు. దుఃఖ కారణములు వివిధము. విషాదపు సంకెళ్లు పరిమాణములోను పదార్థములోను భేదపడును. శ్రమలోను ఇనుములోను బంధింపబడి, «ఆయన నా సంకెలను భారము చేసెను» అని చెప్పుచున్నావా? ఓ దుఃఖపు బిడ్డా, కన్నీటి లోయ ఎక్కువగా సందర్శింపబడునని జ్ఞాపకముంచుకొనుము; నీ బాధలో నీవు ఒంటరివి కావు. దుఃఖమునకు విస్తార కుటుంబము ఉన్నది. శ్రమ చూచిన మనుష్యుడను నేనే అని చెప్పకుము, ఏలయనగా నీతో కొలిమిలో ఇతరులు ఉన్నారు. మరింతగా జ్ఞాపకముంచుకొనుము, రాజాధిరాజు ఒకసారి ఈ లోయగుండ వెళ్లెను, ఇక్కడనే «దుఃఖముల మనుష్యుడు» అను నామము పొందెను; ఏలయనగా దీనిగుండ దాటుచుండగానే ఆయన «దుఃఖముతో పరిచయము» పొందెను.

అయినను దేవునికి ధన్యవాదములు, ఆయన ప్రజలందరు ఈలాగున గోనెపట్ట కట్టి చేదుతో నిండినవారు కారు. కొందరు హృదయ ఆనందముతో పాడగలరు, పిట్టవలె పరలోక ద్వారములవరకు లేచి స్తుతి స్వరములు పాడుదురు. అయినను గమనింపవలెను, తన బాకా లోయ లేనివాడు ఒక్కడును లేడు. మెరుసెడి కన్నును సంతోష ముఖమును గలవాడు ఒకసారి దాని నల్లని విషాద మార్గములలో నడిచెను. మందసము ఎదుట నాట్యమాడినవాడు లోతులనుండి ప్రభువునకు మొఱ్ఱపెట్టెను. ప్రార్థనలో స్వేచ్ఛా హృదయముతో తన సృష్టికర్తను ధన్యవదించుట నీవు వినినవాడు ఇటీవల తన గదిలో యోబుతో «ఆహా నా దుఃఖము తూకము వేయబడినయెడల!» అనియు యిర్మీయాతో «ఆయన నన్ను చేదుతో నింపి వగరుతో మత్తుని చేసెను» అనియు కేకవేసెను.

ఓ దుఃఖించువాడా, నీవు సర్వశక్తుని సమస్త బాణములకు లక్ష్యమని చెప్పకుము; దుఃఖములో ప్రాధాన్యము నీదని తీసికొనకుము; ఏలయనగా నీ సహచరులు కూడ లోయను తొక్కిరి, విషాద మార్గపు ముండ్లు పొదల మచ్చలు వారిపైనున్నవి.

రెండవది, ఈ లోయ శరీర రక్తములకు అత్యంత అప్రియము. మూర్ పర్వతములకు సాంబ్రాణి కొండలకు ఎక్కుట ఇష్టము, ఈ విషాద ప్రాంతములోనికి దిగుట కాదు. ఏలయనగా శ్రమ ఆనందకరము కాదు బాధాకరము. దుఃఖమును ఎట్లు మార్చి చూపినను అది ఇంకను దుఃఖమే. ఏ యాత్రికుడును దాని నిమిత్తమే ఇక్కడికి ప్రవేశింపగోరలేదు, అయినను దాని అతి నల్లని విషాద మార్గముల మధ్యను సంతోషించినవారు అనేకులు. ఇప్పుడు పరలోకమునకు నడుచు యాత్రికులకు ఈ లోయ ఎందుకు అంత అప్రియమో సంక్షేపముగా తలంతుము. అందులో నదులు కనుగొనలేము గనుక అట్లు. భౌమిక ఆనందములు నిరంతరము మనలను విఫలము చేయును; సృష్టి తొట్టెలు ఒకదాని తరువాత ఒకటి ఎండిపోవును. వేడి పొడి గాలి ప్రతి ఓదార్పు బిందువును దొంగిలించును, ఆకలితో దప్పితో మన ఆత్మ మనలో క్షీణించును. ఇక్కడ మధుర ఫలము పెరుగదు. ఇది వాట్స్ వర్ణనను బాగుగా సరిపోవును:— «ఇది మనకు సరఫరా ఇయ్యదు, ఉల్లాస ఫలములు లేవు, ఆరోగ్య వృక్షములు లేవు, జీవ ఆనంద ప్రవాహములు లేవు.» యాత్రికులు ఇక్కడ అనేక సమృద్ధ కృపలు పొందుదురు, అయితే అవి స్థలము యొక్క ఫలములు కావు, పరలోక వరములు. మరింతగా ఈ లోయలో ప్రయాణము అసౌకర్యము, ఏలయనగా మార్గము కఠినము కఠోరము. క్రైస్తవ యాత్రలోని కొన్ని భాగములలో నిశ్చల జలముల పక్కన పచ్చిక బయళ్లలోనికి నడిపింపబడుదుము; అయితే ఈ లోయ ముండ్లు రాళ్లు చెకుముకితో నిండి ప్రతి రీతిలో అసౌకర్యము. నిజముగా వాగ్దానములనబడు అనేక కార్మికులు రాళ్లు విరుచుచు అతి కష్ట స్థలములలో మార్గికులకు సహాయము చేయుచు ఎల్లప్పుడు పని చేయుచున్నారు; అయినను ఈ సహాయమున్నను దీనిగుండ ప్రయాణము అందరికి అతి కఠిన పని, ముఖ్యముగా బలహీనులకు ఆగుటకు సిద్ధముగా ఉన్న యాత్రికులకు. అది తరచుగా అతి చీకటిగా ఉండును. కన్నీటి లోయ అతి తగ్గుగా ఉండి సాధారణ స్థాయికంటె ఎక్కువ లోతుగా దిగును; దాని కొన్ని భాగములు నిజముగా వేదన బండలగుండ సొరంగములు. దాని చీకటికి తరచుగా కారణము లోయ రెండు పక్కల పాప పర్వతములనబడు ఎత్తైన పర్వతములు. అవి అంత ఎత్తుగా లేచి సూర్యుని కాంతిని కప్పును. ఈ అపరాధ ఆండీసు వెనుక దేవుడు తన ముఖమును దాచును, మనము కలవరపడుదుము. అప్పుడు మార్గము ఎంత గాఢ చీకటి! నిజముగా ఈ లోయను గూర్చి చెప్పదగిన అతి చెడ్డ సంగతి ఇది: ఇంత చీకటి కానియెడల యాత్రికులు దీనిగుండ దాటుటకు ఇంత భయపడరు.

మార్గము పొడవు నిమిత్తము యాత్రికుని ఆత్మ తరచుగా నిరుత్సాహపడును. స్థలపు చీకటిచే అంతము లేదని కనబడును; మరణపు నల్లని నది దాని కొనను దాటునని తెలిసినను, రాత్రి కాలమున ఆవలనున్న పరలోక నగరము కనబడదు. ఇది అనుభవింపదగిన ఐగుప్తు చీకటి, ఆ సమయమున దంతపు గట్టి కుప్పలవలె అందులో వజ్రమువంటి కాఠిన్యము కనబడును. మరింతగా ఈ లోయ ఎక్కువగా భూతములతో నిండినది. దుష్టాత్మలు దీనిలో అతి సాధారణము. మనుష్యుడు బాకా లోయలో ఉన్నప్పుడు సాతాను త్వరగా తన అగ్ని బాణములతో, శపింపబడిన సూచనలతో, దేవదూషణ తలంపులతో అతనిపై పడును. దోపిడీవానివలె మన మార్గపు అతి కఠిన అతి చీకటి భాగములో మనలను పొంచి ఉండును. ఇది స్థలపు భయమును మరింత లోతుగా చేయును.

మూడవది, ఈ లోయ అతి ఆరోగ్యకరము. రాజు సమస్త రాజ్యములలో, మహిమలోని రాజ పందిరి మాత్రము మినహా, ఆత్మ ఆరోగ్యమునకు దీనికంటె మేలైన స్థలము లేదు. శ్రమ సముద్రపు గాలి రోగి క్రైస్తవులకు అత్యంత హితకరము. నిరంతర అభివృద్ధి, వెచ్చని వాతావరణమువలె, నరములను విప్పి ఎముకలను మృదువు చేయు స్వభావము గలది; అయితే శ్రమ యొక్క చల్లని గాలులు మనలను గట్టిగాను, దృఢముగాను, ప్రతి భాగములో బాగుగా కట్టబడినవారిగాను చేయును. విచ్ఛిన్నము కాని విజయము తరచుగా కృపలను తక్కువ చేయుటకును దాతను మరచుటకును నడిపించును; అయితే ఎండ తీసివేయబడుట మనలను సూర్యుని చూచునట్లు చేయును.

నాలుగవది, అది అతి భద్రమైన స్థలము. నునుపైన జారు స్థలములలో కంటె కఠిన మార్గములలో తొట్రిల్లుట అంత సులభము కాదు. జారు మంచుపై కంటె కఠిన బండలపై నడుచుట మేలు. మన చుట్టను పోగొట్టుకొనినయెడల అది సుఖము ఆశ్రయములో, ఇక్కడ కాదు.

సుఖము ఆశ్రయములో, అందులో కాదు.

శ్రమ ఘడియలో యేసు. బాకా లోయలో కాదు. కఱ్ఱ క్రింద ఉన్నప్పుడు కొద్దిమంది క్రైస్తవులు వెనుకడుగు వేయుదురు; సమృద్ధి ఒడిలోనే విశ్వాసులు సాధారణముగా పాపము చేయుదురు.

ఐదవది, కాబట్టి అది లాభకరమైన స్థలము. పర్వత శిఖరమునుండి కనబడని నక్షత్రములు లోతైన బావి అడుగునుండి కనబడవచ్చును: అట్లే అభివృద్ధి పొందినవాడు కలగని అనేక సంగతులు ఆపదలో నేర్చుకొనబడును. వృక్షములకు శీతకాలము అవసరమైనట్లు మనకు శ్రమ అవసరము, రాబోవు పుష్పములకు ఫలములకు రసమును పోషణను పోగుచేయునట్లు. దేహమునకు ఔషధము ఎంత అవసరమో ఆత్మకు దుఃఖము అంత అవసరము:— «దుఃఖ మార్గము, ఆ మార్గము మాత్రమే, దుఃఖము తెలియని దేశమునకు నడిపించును.»

కన్నీటి లోయలో పొందదగిన లాభములు దాని భయములకంటె గొప్పవి, దాని నష్టములను మించి విస్తారము. ఇంద్రధనుస్సు అడుగున బంగారు పాత్ర ఉన్నదను కల్పన ఒకప్పుడు ఉండెను; నిధిని నల్లని మేఘములో ఉంచినయెడల అది కల్పన కాదు. ఈ బాకా లోయలో బంగారు గనులును సమస్త విధములైన అమూల్య వస్తువులును ఉన్నవి; కొన్నిసార్లు గాఢ చీకటిలోను వజ్రములు మెరయుట కనబడవచ్చును. అనేక యాత్రికుడు ఇక్కడ ఆనందము యొక్క సమస్త అర్థములలో ధనవంతుడు చేయబడెను, ఇతరులు తమ పరలోక ధనము అత్యద్భుతముగా వృద్ధి పొందెను. అయితే ముందుకు వెళ్లి గమనించెదము— II. అధ్యాయపు శీర్షిక మాటలలో చెప్పబడిన శ్రమ ప్రయత్నము— «వారు దానిని ఊటగా చేయుదురు» మొదలైనవి. తూర్పు కాపరులు ప్రయాణము చేయునప్పుడు నీరు దొరకనియెడల బావి త్రవ్వి తమకును పశువులకును సమృద్ధ నీరు పొందుదురు. ఇస్సాకు ఈలాగున చేసెను, అరణ్యములో ప్రజలకు అధిపతులు కూడ ఈలాగున చేసిరి. మనకు దప్పికగా ఉండి కోనేరులలో నీరు దొరకనియెడల లోతుగా త్రవ్వవలెను. కాల్విన్ దీనిని ఈలాగున అనువదించెను,— «ఏడుపు లోయగుండ ప్రయాణము చేయుచు వారు బావి త్రవ్వుదురు» మొదలైనవి. ఇది మనకు బోధించునది— 1. అతి గాఢ శ్రమలోను ఓదార్పు పొందవచ్చును. మనము తరచుగా దానిని వెదకి లేదని ఊహించుదుము. హాగరువలె మన నిరీక్షణ బిడ్డను విడిచి పడుకొందుము; అయితే వెదకినయెడల నీరు దొరుకునప్పుడు ఎందుకు? ఎవడును నా స్థితి నిరాశ అని చెప్పకుండును గాక; నేను లోయలో ఉన్నాను ఇక ఎన్నడును ఆనందము ఎరుగలేను అని ఎవడును చెప్పకుండును గాక. నిరీక్షణ ఉన్నది. మన క్షీణించు ఆత్మలను ఉల్లాసపరచు జీవజలము ఉన్నది. సర్వశక్తి సహాయింపలేని స్థితిలో మనముండుట నిశ్చయముగా అసాధ్యము. దేవునికి సర్వత్ర సేవకులు ఉన్నారు, లేరని మనము తలంచు చోట ఆయన వాక్కు సమూహమును సృష్టింపగలదు. «ఇసుకలో దాగిన నిధులు» ఉన్నవి, * ప్రభువు ఏర్పరచబడినవారు వాటిని తిందురు. మేఘములు పర్వతములను కప్పినను అవి ఎండలోనున్నట్లే నిజము; అట్లే దేవుని వాగ్దానమును ప్రావిడెన్సును మన విశ్వాస మసకతచే లేక మన స్థితి కష్టములచే మారవు. నిరీక్షణ ఉన్నది, సమీపమున నిరీక్షణ ఉన్నది, కాబట్టి ధైర్యము తెచ్చుకొందుము గాక.

2. ఓదార్పు కఠిన శ్రమచే పొందవలెనని ఇది బోధించును; అయినను దప్పిచే చావుటకంటె నీటికై త్రవ్వుట మేలు. క్రైస్తవులు అనుభవించు దురవస్థలో అనేకము నిష్క్రియతనుండి పుట్టును. వ్యాయామము లేనియెడల చలి చేతిని మొద్దుబారించును. మనకు అవసరమైన మేలు పొందుటకు ప్రతి లేఖన సాధనమును వాడవలసిన బాధ్యత మనది. పరిశుద్ధాలయము, ప్రార్థన సమావేశము, బైబిలు, పరిశుద్ధుల సహవాసము, ఏకాంత ప్రార్థన ధ్యానము — ఇవి ఆత్మను పునరుజ్జీవింపజేయును. మనము బావులు త్రవ్వవలెను. బండ గ్రానైటు ఉన్నయెడల దానిని కుదురవలెను; మన కర్తవ్యముల శ్రమచే పట్టుదలనుండి కలవరపడకుండ ఇంకను త్రవ్వుచుండవలెను; ఎంత కృప! బావి రంధ్రము ఎంత చిన్నదైనను నీరు ప్రవహించును.

3. ఒకడు పొందిన ఓదార్పు తరచుగా మరొకనికి ఉపయోగమని ఇది బోధించును; పూర్వికులు తెరచిన బావులవలె. * ద్వితీయోపదేశకాండము 33:19 .

తరువాత వచ్చు సమూహమునకు ముందుగా వచ్చిన యాత్రికులు త్రవ్వినవి చాలును. యోనాతాను కఱ్ఱవలె తేనె ఒలుకు ఓదార్పుతో నిండిన గ్రంథములు చదువునప్పుడు, మన సహోదరుడు మనకు ముందు ఇక్కడ ఉండి ఈ బావి త్రవ్వెనని జ్ఞాపకముంచుకొందుము గాక. «రాత్రి గీతములు» ముండ్లలోని ఆ రాత్రి కోయిల, సుసన్నా హారిసన్ మాత్రమే వ్రాయగలిగెను. అనేక «ఏడుపు రాత్రి», «అర్ధరాత్రి స్వరములు», «నిత్య దినము», «వంచములో వంకర», «దుఃఖించువారికి ఓదార్పు» యాత్రికుడు తనకై త్రవ్విన బావి, అయినను ఇతరులకు అంతే ఉపయోగకరమైనది. ముఖ్యముగా కీర్తనలలో ఇది గమనించెదము, అవి మనలను ఓదార్చును అయినను దావీదునకు దుఃఖ గీతములు. యాత్రికులు బంజరు తీరమున మనుష్య పాదముల జాడ చూచి సంతోషించిరి, కన్నీటి లోయగుండ దాటుచు యాత్ర మార్గ చిహ్నములను మనము ప్రేమించుదుము. అవును, ముందుకు వెళ్లు శిబిరము విడిచిన చెత్త ఆహారము వెనుకనున్నవారికి తరచుగా ఆహారమగును. గమనింపవచ్చును— III. పరలోక సరఫరా. యాత్రికులు బావి త్రవ్వుదురు, అయితే ఆశ్చర్యముగా అది అడుగునుండి కాక పైనుండి నిండును. మనము సాధనములు వాడుదుము, అయితే ఆశీర్వాదము సాధనములలో లేదు, సాధనముల దేవునిలో ఉన్నది. మనము బావి త్రవ్వుదుము, పరలోకము వర్షముతో నింపును. యుద్ధ దినమునకు గుఱ్ఱము సిద్ధపరచబడును, అయితే రక్షణ ప్రభువు వలననే. సాధనములు గమ్యముతో దివ్యముగా కట్టబడినవి, అయితే అవి ఆశీర్వాదమును పుట్టింపవు. «వర్షము కోనేరులను నింపును», కాబట్టి కట్టడలు కర్తవ్యములు ఊటలకంటె నిలువ గుంటలు, ఓదార్పు కలిగియుండును కాని సృష్టింపవు. దివ్య ఆశీర్వాదము లేకుండ సమస్త కట్టడలు వ్యర్థము; వర్షము లేని మేఘములవలె, నీరు లేని కోనేరులవలె అవి మనకు సరఫరా ఇయ్యవు. పరలోకము చిరునవ్వి తన కృపా వర్షములను కుమ్మరించినప్పుడు అవి అమూల్యము; అయితే పరలోక వర్షము లేనియెడల ఎండిన ఎడారినుండి నీరు ఎదురుచూచినట్లు వాటి వినియోగములో నిజమైన ఆశీర్వాదము ఎదురుచూచవచ్చును. «నా సమస్త ఊటలు నీయందు» అనునది విశ్వాసి తన ప్రభువునకు దినసరి ఒప్పుకోలు — మరణమువరకు అతని పెదవులపై ఉండవలసిన ఒప్పుకోలు.

పాఠ్యము సౌందర్యము కొంతసేపు మనలను ఆకర్షించిన తరువాత ఇప్పుడు మన నిజమైన విషయమునకు తిరిగి, ఈ ప్రశ్నకు త్వరగా సమాధానము చెప్పెదము. తన ప్రజల బాధ ఘడియలలో యేసు వారియెడల ఎట్లు ప్రవర్తించును? స్నేహితులు తీసివేయబడినప్పుడు వారిని విడుచునా? దారిద్ర్య ఘడియలో వారిని విడిచిపెట్టునా? నడుమున గోనెపట్ట, తలపై బూడిద ఉన్నప్పుడు వారిని చూచి సిగ్గుపడునా? రోగ బాధలు ఆయనను పడకనుండి భయపెట్టునా? కరువు నగ్నత్వము ఆయన సహోదరులను ఆయన ప్రేమనుండి వేరు చేయగలవా? ఆయన నిన్న నేడు ఎల్లప్పుడు అదే వాడా? మన సమాధానము పరిశుద్ధుల అనుభవము నిర్దేశించినదియు క్రైస్తవ పాఠకుని జీవితములో రుజువైనదియు అగును. ప్రభువైన యేసు మంచి వాతావరణ స్నేహితుడు కాదు, సమస్త కాలములలో ప్రేమించువాడు — ఆపదకై పుట్టిన సహోదరుడు. ఇది ఆయన తన ప్రియులకు వాగ్దాన మాటలచే మాత్రమే కాదు, నిజమైన ప్రేమ క్రియలచే రుజువు చేయును. మన శ్రమలు విస్తరించినకొలది ఆయన మన ఓదార్పులను విస్తరింపజేయును. ఇది ఆయన వివిధ ఎన్నిక ప్రేమ క్రియలచే చేయును.

1. పరీక్షింపబడిన పరిశుద్ధునికి ఆయన సాధారణముకంటె స్పష్టమైన తన ప్రత్యక్షతలను ఇచ్చును. రోగ శయ్యపై విశ్వాసి చుట్టు తెర లాగినప్పుడు, తనను దాచు తెరను సాధారణముగా తీసివేయును. శీతకాలమున సూర్యుడు భూమికి సమీపమని చెప్పబడునట్లు, ఆత్మ శ్రమలో ఆయన మరింత సమీపముగా వచ్చును. తన ప్రావిడెన్సును చీకటిలో కప్పినప్పుడు తన వాగ్దానముపై స్పష్ట వెలుగు వేయును; రెండును మేఘముతో కప్పబడినయెడల తనను మరింత స్పష్టముగా వెల్లడించును. శ్రమ తరచుగా సన్నిధి గది అని రుజువైనది, అందులో పరలోక రాజు తన అనర్హ ప్రజలకు దర్శనము ఇచ్చును. ఇస్సాకు సాయంకాలమున పొలములలో తన పెండ్లికుమార్తెను కలిసినట్లు, నిజమైన ఆత్మలు తరచుగా ఏకాంతములోను భౌమిక సుఖముల అస్తమయమునను తమ ఆనందమును ఓదార్పును కనుగొనుదురు. పదింతల కాంతితో నక్షత్రములు మెరయుట చూడగోరువాడు మంచు చల్లని ప్రాంతములలో నివసింపవలెను; ప్రకాశమైన ఉదయ నక్షత్రమైన యేసు పూర్ణ సౌందర్యములను ఎరుగగోరువాడు శ్రమ ఆపద మంచుల మధ్య ఆయనను చూడవలెను. శ్రమ తరచుగా దేవుని చెయ్యి, మోషేవలె ఆయన దాటుచుండగా ఆయన మహిమ రైలును చూచునట్లు మన ముఖము ఎదుట ఉంచునది. పరిశుద్ధుడు కనికర పర్వతముల శిఖరమునుండి దేవుని కృపానుగ్రహము యొక్క అనేక ప్రియ దృశ్యములు చూచెను; అయితే శ్రమ తరచుగా ప్రభువు పిస్గా, అందునుండి దేశమును దాని పొడవు వెడల్పు అంతటిలో చూపును.

స్కాట్లాండు హింసాసాక్షులలో చివరివాడైన రెన్విక్, మనస్సాక్షి నిమిత్తము తన శ్రమను గూర్చి మాట్లాడుచు ఈలాగున చెప్పును: «శత్రువులు మనము నాచు భూములలోను పర్వతములపైను తిరుగులాడవలసినట్లు చేయబడితిమని తృప్తి పొందుదురు; అయినను ఈ చివరి రెండు రాత్రుల తుఫానుల మధ్యను, రాత్రి నల్లని తెరలు తప్ప కప్పు లేనప్పుడు నాకు కలిగిన మధుర కాలములను వర్ణింపలేను. అవును, నిశ్శబ్ద కావలిలో నా మనస్సు పరలోక కుటుంబమంతయు ఈదు ఆనందపు లోతైన వర్ణింపరాని సముద్రమును ఆశ్చర్యముతో చూచునట్లు నడిపింపబడెను. ప్రతి నక్షత్రము యాకోబు నక్షత్రమైనవాడు ఎవడో, సమస్త నక్షత్రములు తమ కాంతిని ఎవనినుండి ఋణము తీసికొనునో ఆశ్చర్యపడునట్లు నన్ను నడిపించెను.»

ఈ ఒక్క సాక్ష్యము అనేకములకు నమూనా; ఇది రాజ్యపు మహా నియమము యొక్క ప్రదర్శన— «నీవు నదులగుండ దాటునప్పుడు నేను నీతో ఉందును.»

యేసు ఆశ్చర్య ప్రేమ కృప యొక్క ఎన్నిక వెల్లడులు దుఃఖ కాలములలో విశ్వాసులకు అతి కోమలముగా అనుగ్రహింపబడును. అప్పుడే ఆయన వారిని తన పాదములనుండి ఎత్తును, అక్కడ మరియవలె కూర్చుండుట వారికి ఆనందము, అనుగ్రహింపబడిన యోహాను స్థానమునకు ఉన్నతపరచి తన రొమ్మునకు హత్తుకొని తన ఛాతిపై ఆనుమని ఆజ్ఞాపించును. అప్పుడే ఆయన రక్షణ పాత్రను రాజ్యపు పాత ద్రాక్షారసముతో నింపి క్రైస్తవుని నోటికి పెట్టును, చేదు పాత్ర అతని నాలుకపై పళ్ల మధ్య ఉంచిన వగరు రుచిని రాళ్ల రాపిడిని కొంతవరకు మరచునట్లు. క్రీస్తు ఒక కాలమున మరొక కాలముకంటె శ్రేష్ఠుడైనయెడల అది నిశ్చయముగా «మేఘము నల్లని దినమున». ఏడుపు రాత్రిలోవలె క్రీస్తు ప్రేమ నిజ వర్ణమును మనము ఎన్నడును చూడలేము. చెరసాలలో క్రీస్తు, రోగ శయ్యపై క్రీస్తు, దారిద్ర్యములో క్రీస్తు, పరిశుద్ధపరచబడిన మనుష్యునికి నిజముగా క్రీస్తు. శ్రమ పత్మోసులో చూడబడు దర్శనమువలె యేసుక్రీస్తు యొక్క ఏ దర్శనమును అంత నిజమైన వెల్లడి కాదు. యుద్ధ కాలమున నగరము కావలిని రెండింతలు చేయునట్లు, ఏర్పరచబడినవారు శోధనలచే ముట్టడింపబడినప్పుడు యేసు తన అనురాగ ప్రదర్శనలను విస్తరింపజేయును. హబక్కూకు కడుపు వణికి పెదవులు వణికి కుళ్లు అతని ఎముకలలోనికి ప్రవేశించినప్పుడు, భౌమిక నిరీక్షణలన్నియు వాడిపోయి ఓదార్పులు తీసివేయబడినప్పుడు, దేవుని సన్నిధి యొక్క అట్టి జయించు స్పృహ కలిగెను గనుక తన సమస్త దుఃఖముల మధ్య «అయినను నేను యెహోవానందు సంతోషించెదను, నా రక్షణ దేవునియందు ఆనందించెదను» అని కేకవేసెను. దేవుని కుటుంబములో శ్రమ గదిలో చిరకాలము ఉన్నవారంత క్రీస్తు ప్రేమ పరిజ్ఞానములో నేర్పబడినవారు లేరు. వీరు ఎంత ఆశ్చర్య సంగతులు చూచిరి, ఎంత రహస్యములు వినిరి? ఇతరులు దూరమునుండి వినిన పెదవులను వీరు ముద్దు పెట్టుకొనిరి; ఇతరులు కన్నులతో మాత్రమే చూచిన రొమ్ముపై వీరు తమ తలలు ఉంచిరి; ఇతరులు ఎక్కగోరిన బాహువులలో వీరు కౌగిలింపబడిరి. శ్రమలోని క్రీస్తును మనకు ఇమ్ము, ఏలయనగా ఆయన నిజముగా క్రీస్తు.

2. పరిశుద్ధపరచబడిన శ్రమలో క్రీస్తు ప్రత్యక్షతలు మరింత స్పష్టమైనట్లు, ఆయన సందర్శనములు మరింత తరచుగా ఉండును. మన ఉన్నత స్థితిలో దినమునకు ఒక్కసారి సందర్శించినయెడల, ఉన్నత స్థలములనుండి పడవేయబడినప్పుడు గంటకు మనతో ఉండును. రోగి బిడ్డకు తల్లి కన్ను ఎక్కువగా ఉన్నట్లు, శ్రమపడు విశ్వాసి తన రక్షకుని దృష్టి ఎక్కువగా పొందును; ఏలయనగా తల్లి తన పిల్లలను ఓదార్చునట్లు ప్రభువు తన ప్రజలను ఓదార్చును. భక్తుడైన బ్రూక్స్ వ్రాయును, «ఆహా, శ్రమ కొలిమిలో ఉన్నప్పటినుండి పరిశుద్ధులు చూపగల ప్రేమ సూచనలు, ప్రేమ పత్రికలు, కడియములు, రత్నములు!» ఇంతకు ముందు ఒక కాలమున ఒక్కటి మాత్రమే ఉండెను, ఇప్పుడు వారి శ్రమలు వారిని రక్షకునికి సమీపముగా నడిపించెను గనుక తమ పెట్టె నింపుటకు చాలినవి ఉన్నవి. ఇప్పుడు నిజముగా చెప్పగలరు, «ఓ దేవా, నీ తలంపులు నాకెంత అమూల్యము! వాటి మొత్తము ఎంత గొప్పది!» ఇంతకు ముందు కృపలు అంత నిరంతరము వచ్చెను గనుక జ్ఞాపకము వాటి సంఖ్యను లెక్కింపలేదు; ఇప్పుడు అవి అలలు అలలుగా, ఒక్క క్షణము ఆగకుండ వచ్చునట్లు కనబడును. శ్రమతోను ప్రేమతోను కొలిమి సమానముగా వేడిగా ఉన్నట్లు కనుగొనువాడు ధన్యుడు. పరీక్షింపబడిన విశ్వాసి వృద్ధి పొందిన హక్కులను ఎదురుచూచును గాక, నమ్మకమైన ప్రభువు అతని ఎదురుచూపులను మోసపుచ్చడు. సముద్రమును కలవరపరచు తుఫానుపై ఎక్కువాడు, అది తన పరిశుద్ధుల చుట్టు కొట్టునప్పుడు లేకుండ ఉండడు. «సైన్యముల ప్రభువు మనకు తోడు» అనునది నాట్యములో సంతోషించువారి గీతము కాదు, యుద్ధములో పోరాడువారి గీతము. «దావీదునకు నిస్సంశయముగా మనకంటె చెడ్డ దయ్యములు ఉండెను, ఏలయనగా గొప్ప శ్రమలు లేనియెడల అంత గొప్ప మహిమగల వెల్లడులు అతనికి ఉండవు. దావీదు కీర్తనలు చేసెను; మనమును కీర్తనలు చేసి మన ప్రభువైన దేవుని ఘనతకు, దయ్యమును చీదరపరచుటకు ఎగతాళి చేయుటకు మన శక్తిచొప్పున పాడెదము.» * నిశ్చయముగా మనము మన మహిమగల ప్రభువు దుఃఖ ఘడియలో అనుగ్రహించు వివిధ మేలు సూచనలను జ్ఞాపకముంచుకొనినయెడల మన «విడుదల గీతములు» ఆగుటకు చాలా కాలము పట్టును. ప్రేమ పావురము స్వరముతో ఉదయము ఉదయము మనలను ఎట్లు మేల్కొలుపును; కనికర కోమల స్వరములతో సాయంకాల విశ్రాంతికి ఎట్లు తూల్చును! ప్రతి గంట తన రెక్కలపై అనుగ్రహములు తెచ్చును. ఆయన ఇప్పుడు నిలుకడ సహచరుడు అయెను, సామగ్రితో నిలుచునప్పుడు కొల్లసొత్తులో భాగము పొందునట్లు. ఆహా, యేసును మనకు సమీపముగా తెచ్చు మధుర శ్రమ! శ్రమ క్రీస్తు నల్లని రథము, అందులో ఆయన తన పిల్లలయొద్దకు ఎక్కును. మన ప్రభువును ముందుగా తెచ్చు లేక వెంబడించు నీడలకు స్వాగతము!

3. శోధన కాలములలో యేసు కనికరమును సానుభూతియు విశ్వాసమునకు అనుభవమునకు మరింత మనోహర విషయమగును. * లూథరు, తన xxx, 24. ఆయన తన రహస్య దేహము యొక్క సమస్త అవయవముల దుఃఖములను ఎల్లప్పుడు అనుభవించును; వారి సమస్త శ్రమలలో ఆయన శ్రమపడును, ఏలయనగా మన బలహీనతల స్పృహతో తాకబడును. ఈ బంగారు సత్యము ఆత్మకు అత్యంత అమూల్యమగును, నష్టములు సిలువల మధ్య పరిశుద్ధాత్మ ప్రభావముచే దాని శక్తి ఆత్మలో అనుభవింపబడినప్పుడు. యేసు మన శ్రమకు నిర్లక్ష్య ప్రేక్షకుడు కాడను నిశ్చయ నమ్మకమును, ఆయన మనతో కొలిమిలో ఉన్నాడను నిశ్చయతయు మన నొప్పి తలకు మృదు తలగడ ఇచ్చును. గంటలు మందగా నడుచునప్పుడు, దుఃఖములు విస్తరించినప్పుడు ఆయన కాలపు అలసటను అనుభవించెనని తలంచుట ఎంత మధురము! నింద చాడీలచే ఆత్మ గాయపడినప్పుడు, «నింద నా హృదయమును విరిచెను» అని ఆయన కూడ ఒకసారి చెప్పెనని జ్ఞాపకము చేసికొనుట ఎంత ఓదార్పు! సమస్తమునకు మించి, ఇప్పుడు, ఇప్పుడే, ఆయన మనకై అనుభవించి జీవముగల శిరస్సు, తన గాయపడిన దేహము యొక్క ప్రతి నొప్పితో సానుభూతి చూపునను తలంపు ఎంత సమృద్ధ ఓదార్పు! యేసు మనము భరించునదంతయు ఎరుగుననియు అనుభవించుననియు నిశ్చయత శ్రమపడు ఆత్మలు ఓదార్చబడు రుచులలోనిది. ముఖ్యముగా మన మేలు కీడుగా మాట్లాడబడి, మన ప్రేరణలు తప్పుగా చిత్రింపబడి, మన ఆసక్తి నిందింపబడినప్పుడు ఇది ధైర్యపరచు తలంపు. అప్పుడు ఇతర బాల్సములు లేనప్పుడు ఇది ఆత్మ క్షీణతకు ప్రభావవంతమైన ఔషధముగా పని చేయును. క్రీస్తు మనతో ఉండనిమ్ము, శత్రువుల ముఖములో చిరునవ్వు చూపగలము.

«గౌరవము సానుభూతి విషయమున మనము సహ పురుగులపై ఆధారపడము. క్రీస్తు మనలను గ్రహించి మనకు సానుభూతి కలిగినంతకాలము ఇక్కడ గౌరవింపబడకుండ సంతృప్తి పొందగలము. ఆయన నిమిత్తమే మనము శ్రమపడుచున్నాము. ఆయన ఒక్క చిరునవ్వు ఇతర స్తుతులన్నిటిని మించును. మన బహుమానము కొరకు ఆయనవైపు చూచుచున్నాము; ఆహా, ఆయన రాకడలో దానిని వాగ్దానము చేసెను గనుక చాలదా? కాచుకొనుటకు ఎక్కువ కాలము పట్టదు. మన హృదయములు మనుష్య సహవాసము సానుభూతి కోరునా? నిశ్చయముగా మన మహా ప్రధాన యాజకునిలో అది మనకున్నది. ఆహా, మన దివ్య విమోచకుని మానవత్వము లేనియెడల ఎన్నిసార్లు క్షీణించెదము! ఆయన మన ఎముకలకు ఎముక, మన మాంసమునకు మాంసము.

అయినను మన విడుదలకు సర్వశక్త బాహువు ఆయనకున్నది — అనుభవించుటకు మానవుడు, సహాయము చేయుటకు దివ్యుడు; మన విఫలములు అపరిపూర్ణతలపై నమ్మకము. ఇంకను ఏమి అవసరము?» * మరొక ప్రోత్సాహము కావలెనని ఊహింపవచ్చును, అయితే క్రీస్తు సానుభూతి విలువను ఎరిగినయెడల అది సర్వసమృద్ధమని త్వరగా కనుగొందుము. క్రీస్తు ఒక్కడే స్నేహితుల జాబితాకు చాలునని తలంతుము. వాగ్మి ప్లేటో వినునంతకాలము మాట్లాడెను, ఒక్క జ్ఞాని తనకు చాలిన ప్రేక్షకుడని తలంచి; యేసు మన ఏకైక సహాయకుడైనయెడల మనము శ్రమపడుచు నిరీక్షించుచుందుము గాక. మన శ్రమ ఆపద సమస్త కాలములలో ఇతరులందరు విఫలమైనను ఒక్క ఓదార్చువానితో సంతృప్తి పొందుదుము గాక. యోబునకు ముగ్గురు దురదృష్ట ఓదార్చువారు ఉండిరి; కనికరముతో నిండి ఓదార్చగల ఒక్కడు ఉండుట అంతకంటె మరింత మేలు. మన అతి ప్రేమగల ప్రభువైన యేసువలె ఇది నిజముగా ఎవడు చేయగలడు? మరింతగా, ఆయన చేయగలడనునది మాత్రమే కాదు, నిజముగా చేయును, కొద్దిగా కాదు, తన స్వంత హృదయ చలనములను కనబడునట్లు చేయుటచే. తన రొమ్మును చూడమని ఆజ్ఞాపించును, అది మనదానితో ఏకముగా లేచునట్లు, తన హృదయమును చదువమని పిలుచును, అదే శ్రమ రేఖలు అక్కడ వ్రాయబడలేదా అని చూచునట్లు.

«నీ నిట్టూర్పులను నీ మూలుగులను నా హృదయములో అనుభవించుచున్నాను, ఏలయనగా నీవు నాకు అతి సమీపము, నా మాంసము నా ఎముకలు; నీ సమస్త బాధలలో నీ శిరస్సు నొప్పి అనుభవించును, అవి అన్నియు అవసరము, ఒక్కటియు వ్యర్థము కాదు.»

ఈలాగున ఆయన మన పొర్లు దుఃఖపు ప్రవాహములను మెల్లగా తగ్గించును. 4. ప్రభువైన యేసు అనేక సందర్భములలో తన శ్రమపడు పరిశుద్ధులకు తన వాక్యపు లోతైన సంగతులలో అసాధారణ అంతర్దృష్టిని, వాటి ధ్యానములో అసాధారణ రుచిని కృపగా ఇచ్చుటకు ఇష్టపడును. మన నష్టములు తరచుగా మన కన్నులను శుభ్రపరచినట్లు పని చేయును; ఏలైనను రోగమును దుఃఖమును తరచుగా యేసు వేళ్లు, వాటితో ఆయన ప్రకాశింపజేయు కృప తైలమును పూసెను. * కాపరి భార్య రచించిన షేడీ సైడ్ చూడుము.

బుద్ధి సాధారణముకంటె విస్తరింపబడును, లేక వాగ్దానములు పరిశుద్ధాత్మచే మరింత సరళముగా తెరువబడి వివరింపబడును. చిరకాలము శ్రమపడిన పరిశుద్ధుని అతీంద్రియ జ్ఞానమును ఎవడు గమనింపలేదు? పరిశుద్ధపరచబడిన దుఃఖ పాఠశాలలోనే అతి సమృద్ధ విద్యార్థులు కనబడుదురను సత్యమును ఎవడు ఎరుగడు? మన పుస్తకములకంటె మన శోధనలచే మరింత దివ్యత్వము నేర్చుకొందుము. మహా సంస్కరణకారుడు చెప్పెను, «ప్రార్థన నా గ్రంథాలయములో అత్యుత్తమ గ్రంథము.» అతడు శ్రమను తరువాతిదిగా చేర్చి ఉండవచ్చును. రోగము లోకములోని అత్యుత్తమ దివ్యత్వ ఆచార్యుడు; శోధన లేఖనమునకు అతి శ్రేష్ఠ వ్యాఖ్యానము. ఇది మన ధన్య ప్రభువు ప్రేమకు అంత అమూల్యమైన గుర్తు గనుక దీని నిమిత్తమే శ్రమను కోరవచ్చును. ఇది ఆయన మనయెడల అతి కఠిన వ్యవహారములలో జ్ఞాని అని రుజువు చేయును, కాబట్టి అత్యున్నతముగా దయగలవాడు; ఏలయనగా అపారమైన లాభము నిమిత్తము కొద్ది శ్రమలో ఉంచుట దయ కాదా, ఇంటి పెట్టెలనుండి మన ధనమును తీసి మహా వడ్డీతో తిరిగి వచ్చునట్లు చేయుట కాదా? యేసు నిజముగా స్నేహితుడు!