“C. Plinius Sabiniano suo S.
“Libertus tuus, cui succensere te dixeras, venit ad me advolutusqne pedibus meis tanquam tuis haesit. Flevit multum, multum rogavit, multum etiam tacuit, in summa fecit mihi fidem paenitentiae. Vere credo emendatum, quia deliquisse se sentit. Irasceris, scio, et irasceris merito, id quoque scio: sed tunc praecipua mansuetudinus laus, cum irae caussa iustissima est. Amasti hominem et, spero, amabis: interim sufficit ut exorari te sinas. Licebit rursus irasci, si meruerit, quod exoratus excusatius facies. Remitte aliquid adulescentiae ipsius, remitte lacrimis, remitte indulgentiae tuae: ne torseris illum, ne torseris etiam te. Torqueris enim, cum tam lenis irasceris. Vereor ne videar non rogare, sed cogere, si precibus eius meas iunxero. Jungam tamen tanto plenius et effusius, quanto ipsum acrius severiusque corripui, districte minatus numquam me postea rogaturum. Hoc illi, quem terreri oportebat; tibi non idem. Nam fortasse iterum rogabo, impetrabo iterum; sit modo tale ut rogare me, ut praestare te deceat. Vale!”
అనువాదం
“తన సబీనియానుకు సి. ప్లీనీ వందనములు:—
నీవు కోపగించుకున్నానని నాతో చెప్పిన నీ విడుదల దాసుడు నా వద్దకు వచ్చి, నా పాదాలపై పడి, అవి నీవి అయినట్లుగానే వాటిని పట్టుకున్నాడు. అతడు చాలా విలపించాడు, చాలా వేడుకున్నాడు, అయినప్పటికీ చాలా విషయాలను చెప్పకుండా మౌనంగా ఉండిపోయాడు; మొత్తానికి అతడు నిజంగా పశ్చాత్తాపపడుతున్నాడని నాకు నమ్మకం కలిగించాడు. అతడు తన తప్పును గ్రహించాడు గనుక నిజంగా మారిపోయాడని నేను నమ్ముతున్నాను. నీవు కోపంగా ఉన్నావని నాకు తెలుసు; నీ కోపం న్యాయమైనదే అని కూడా నాకు తెలుసు; కానీ కోపానికి న్యాయమైన కారణం ఎక్కడ ఉంటుందో సరిగ్గా అక్కడే సాత్వికత అత్యంత ప్రశంసనీయమవుతుంది. నీవు ఆ పేద వ్యక్తిని ప్రేమించావు, మరల ప్రేమిస్తావని ఆశిస్తున్నాను; ప్రస్తుతానికి నీవు నా విన్నపానికి లోబడితే చాలు. అతడు మళ్ళీ తప్పు చేస్తే నీవు మళ్ళీ కోపగించుకోవచ్చు, మరియు ఇప్పుడు లోబడటం వలన అప్పుడు నీ కోపానికి మరింత సమర్థన లభిస్తుంది. అతని యౌవనాన్ని బట్టి, అతని కన్నీళ్లను బట్టి, నీ స్వంత దయాగుణాన్ని బట్టి కొంత రాయితీ ఇవ్వు. అతణ్ణి హింసపెట్టకు, లేకపోతే నిన్ను నీవే హింసించుకున్నట్లవుతుంది; ఎందుకంటే నీలాంటి దయగల స్వభావం కలవాడు కోపగించుకున్నప్పుడు అది నీకే ఒక హింసగా ఉంటుంది. అతని ప్రార్థనలతో నా ప్రార్థనలను కూడా జతచేస్తే నేను వేడుకోవడం లేదని, బలవంతం చేస్తున్నానని నీవు అనుకుంటావేమోనని నాకు భయంగా ఉంది; అయినప్పటికీ నేను అలా చేస్తాను, మరియు అతణ్ణి ఎంత తీవ్రంగా, కఠినంగా మందలించానో, అతని పక్షాన ఇక ఎన్నడూ మాట్లాడనని కూడా నేను ఎంత ఖచ్చితంగా బెదిరించానో, అంతే పూర్తిగా, నిర్దాక్షిణ్యంగా ఈ విన్నపం చేస్తాను. అతణ్ణి బాగా భయపెట్టవలసిన అవసరం ఉంది గనుక నేను అతనితో అలా చెప్పాను; కానీ నీతో నేను అలా చెప్పను, ఎందుకంటే బహుశా నేను మళ్ళీ అతని పక్షాన మాట్లాడవచ్చు, మళ్ళీ నా కోరిక నెరవేరవచ్చు; నా విన్నపం నేను అడగదగినదిగా, నీవు దయచేయదగినదిగా మాత్రమే ఉండాలి. వీడ్కోలు!”